ĐoạnPāliNguồn chuẩnEnglishTham khảoViệt hiện hànhTham khảoViệt 2026Bản của dự án
Saṁyutta Nikāya 44.1
Linked Discourses 44.1
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Saṁyutta Nikāya 44.1
1. Abyākatavagga
1. The Undeclared Points
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
1. Phẩm Không Tuyên Bố
Khemāsutta
With Khemā
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Kinh Khemā
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Một thời, Đức Phật ở Sāvatthī, tại rừng Jeta, trong tu viện của ông Anāthapiṇḍika.
Tena kho pana samayena khemā bhikkhunī kosalesu cārikaṁ caramānā antarā ca sāvatthiṁ antarā ca sāketaṁ toraṇavatthusmiṁ vāsaṁ upagatā hoti.
Now at that time the nun Khemā was wandering in the land of the Kosalans between Sāvatthī and Sāketa when she took up residence in Toraṇavatthu.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Lúc bấy giờ, tỳ-kheo-ni Khemā đang du hành trong xứ Kosala, giữa Sāvatthī và Sāketa, và đã đến ở lại tại Toraṇavatthu.
Atha kho rājā pasenadi kosalo sāketā sāvatthiṁ gacchanto, antarā ca sāketaṁ antarā ca sāvatthiṁ toraṇavatthusmiṁ ekarattivāsaṁ upagacchi.
Then King Pasenadi was traveling from Sāketa to Sāvatthī, and he too stayed in Toraṇavatthu for a single night.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Rồi vua Pasenadi xứ Kosala, khi đi từ Sāketa đến Sāvatthī, đã nghỉ lại một đêm ở Toraṇavatthu, giữa Sāketa và Sāvatthī.
Atha kho rājā pasenadi kosalo aññataraṁ purisaṁ āmantesi:
Then King Pasenadi addressed a man,
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Rồi vua Pasenadi xứ Kosala nói với một người:
“ehi tvaṁ, ambho purisa, toraṇavatthusmiṁ tathārūpaṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā jāna yamahaṁ ajja payirupāseyyan”ti.
“Please, my man, check if there’s a suitable (male) ascetic or brahmin in Toraṇavatthu to whom I can pay homage.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Này anh kia, hãy đi tìm hiểu xem ở Toraṇavatthu có vị sa-môn hay bà-la-môn nào xứng hợp mà hôm nay ta có thể đến thân cận.”
“Evaṁ, devā”ti kho so puriso rañño pasenadissa kosalassa paṭissutvā kevalakappaṁ toraṇavatthuṁ āhiṇḍanto nāddasa tathārūpaṁ samaṇaṁ vā brāhmaṇaṁ vā yaṁ rājā pasenadi kosalo payirupāseyya.
“Yes, Your Majesty,” replied that man. He searched all over Toraṇavatthu, but he couldn’t see a suitable ascetic or brahmin for the king to pay homage to.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Dạ vâng, tâu bệ hạ,” người ấy vâng lời vua Pasenadi xứ Kosala, đi khắp cả Toraṇavatthu nhưng không thấy vị sa-môn hay bà-la-môn nào xứng hợp để vua Pasenadi xứ Kosala đến thân cận.
Addasā kho so puriso khemaṁ bhikkhuniṁ toraṇavatthusmiṁ vāsaṁ upagataṁ.
But he saw that the nun Khemā was staying there,
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Rồi người ấy thấy tỳ-kheo-ni Khemā đã đến ở lại Toraṇavatthu.
Disvāna yena rājā pasenadi kosalo tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā rājānaṁ pasenadiṁ kosalaṁ etadavoca:
so he went to the king and said to him,
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Thấy vậy, người ấy đi đến chỗ vua Pasenadi xứ Kosala; đến nơi, người ấy thưa với vua Pasenadi xứ Kosala:
“Natthi kho, deva, toraṇavatthusmiṁ tathārūpo samaṇo vā brāhmaṇo vā yaṁ devo payirupāseyya.
“Your Majesty, there’s no (male) ascetic or brahmin in Toraṇavatthu for the king to pay homage to.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Tâu bệ hạ, ở Toraṇavatthu không có vị sa-môn hay bà-la-môn nào xứng hợp để bệ hạ đến thân cận.
Atthi ca kho, deva, khemā nāma bhikkhunī, tassa bhagavato sāvikā arahato sammāsambuddhassa.
But there is the nun Khemā, who’s a disciple of the Blessed One, the perfected one, the fully awakened Buddha.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Nhưng tâu bệ hạ, có một tỳ-kheo-ni tên là Khemā, là nữ đệ tử của Thế Tôn ấy, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác.
Tassā kho pana ayyāya evaṁ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato:
She has a good reputation as being
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Về vị ni sư ấy, tiếng tốt này được truyền rộng:
‘paṇḍitā, viyattā medhāvinī bahussutā cittakathā kalyāṇapaṭibhānā’ti.
astute, competent, intelligent, learned, a brilliant speaker, and eloquent.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Vị ấy là bậc hiền trí, sáng suốt, thông tuệ, nghe nhiều, thuyết giảng hay, biện tài khéo léo.’
Taṁ devo payirupāsatū”ti.
Your Majesty may pay homage to her.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Xin bệ hạ hãy đến thân cận vị ấy.”
Atha kho rājā pasenadi kosalo yena khemā bhikkhunī tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā khemaṁ bhikkhuniṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo khemaṁ bhikkhuniṁ etadavoca:
Then King Pasenadi of Kosala went up to the nun Khemā, bowed, sat down to one side, and said to her:
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Rồi vua Pasenadi xứ Kosala đi đến chỗ tỳ-kheo-ni Khemā; đến nơi, đảnh lễ tỳ-kheo-ni Khemā rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, vua Pasenadi xứ Kosala nói với tỳ-kheo-ni Khemā:
“kiṁ nu kho, ayye, hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Ma’am, does a realized one still exist after death?”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thưa Ni sư, Như Lai có tồn tại sau khi chết không?”
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā:
“Great king, this has not been declared by the Buddha.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Tâu Đại vương, điều này không được Thế Tôn tuyên thuyết:
‘hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one still exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’.”
“Kiṁ panayye, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Well then, does a realized one no longer exist after death?”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy thì, thưa Ni sư, có phải Như Lai không tồn tại sau khi chết?”
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā:
“This too has not been declared by the Buddha.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Tâu Đại vương, điều này cũng không được Thế Tôn tuyên thuyết:
‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one no longer exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai không tồn tại sau khi chết’.”
“Kiṁ nu kho, ayye, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Well then, does a realized one both still exist and no longer exist after death?”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thưa Ni sư, có phải Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết?”
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā:
“This has not been declared by the Buddha.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Tâu Đại vương, điều này không được Thế Tôn tuyên thuyết:
‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one both still exists and no longer exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’.”
“Kiṁ panayye, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti.
“Well then, does a realized one neither still exist nor no longer exist after death?”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy thì, thưa Ni sư, có phải Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết?”
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā:
“This too has not been declared by the Buddha.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Tâu Đại vương, điều này cũng không được Thế Tôn tuyên thuyết:
‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one neither still exists nor no longer exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’.”
“‘Kiṁ nu kho, ayye, hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti, iti puṭṭhā samānā:
“Ma’am, when asked these questions, you say
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“‘Thưa Ni sư, Như Lai có tồn tại sau khi chết không?’ Khi được hỏi như vậy, Ni sư nói:
‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā—
that this has not been declared by the Buddha.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Tâu Đại vương, điều này không được Thế Tôn tuyên thuyết —
hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
namely, that a realized one still exists after death.’ That’s what you say.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Lai có tồn tại sau khi chết’, Ni sư nói vậy.
‘Kiṁ panayye, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:
When asked, ‘Well then, ma’am, does a realized one no longer exist after death?’ you reply:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Vậy thì, thưa Ni sư, có phải Như Lai không tồn tại sau khi chết?’ Khi được hỏi như vậy, Ni sư nói:
‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā—
‘Great King, this too has not been declared by the Buddha—bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Tâu Đại vương, điều này cũng không được Thế Tôn tuyên thuyết —
na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
namely, that a realized one no longer exists after death.’ That’s what you say.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Lai không tồn tại sau khi chết’, Ni sư nói vậy.
‘Kiṁ nu kho, ayye, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:
When asked, ‘Ma’am, does a realized one both still exist and no longer exist after death?’ you reply:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Thưa Ni sư, có phải Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết?’ Khi được hỏi như vậy, Ni sư nói:
‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, bhagavatā—
that this has not been declared by the Buddha.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Tâu Đại vương, điều này không được Thế Tôn tuyên thuyết —
hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
namely, that a realized one both still exists and no longer exists after death.’ That’s what you say.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’, Ni sư nói vậy.
‘Kiṁ panayye, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭhā samānā:
When asked, ‘Well then, ma’am, does a realized one neither still exist nor no longer exist after death?’ you reply:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Vậy thì, thưa Ni sư, có phải Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết?’ Khi được hỏi như vậy, Ni sư nói:
‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ bhagavatā—
‘Great King, this too has not been declared by the Buddha—bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Tâu Đại vương, điều này cũng không được Thế Tôn tuyên thuyết —
neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
namely, that a realized one neither still exists nor no longer exists after death.’ That’s what you say.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’, Ni sư nói vậy.
Ko nu kho, ayye, hetu, ko paccayo yenetaṁ abyākataṁ bhagavatā”ti?
What’s the cause, what’s the reason why this has not been declared by the Buddha?”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Thưa Ni sư, do nhân gì, do duyên gì mà điều này không được Thế Tôn tuyên thuyết?”
“Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya tathā naṁ byākareyyāsi.
“Well then, Great King, I’ll ask you about this in return, and you can answer as you like.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy thì, tâu Đại vương, về điều này tôi sẽ hỏi ngược lại chính Đại vương. Đại vương thấy thích hợp thế nào thì hãy trả lời như thế ấy.
Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja,
What do you think, Great King?
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Tâu Đại vương, Đại vương nghĩ thế nào:
atthi te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti gaṅgāya vālukaṁ gaṇetuṁ—
Do you have any accountant or finger-tallier or reckoner who can count the grains of sand in the Ganges, that is,
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đại vương có người tính toán, người đếm bằng ngón tay hay người tính đếm nào có thể đếm cát trong sông Hằng —
ettakā vālukā iti vā, ettakāni vālukasatāni iti vā, ettakāni vālukasahassāni iti vā, ettakāni vālukasatasahassāni iti vā”ti?
how many grains of sand there are, how many hundreds or thousands or hundreds of thousands of grains of sand?”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
rằng có chừng ấy hạt cát, chừng ấy trăm hạt cát, chừng ấy nghìn hạt cát, hay chừng ấy trăm nghìn hạt cát?”
“No hetaṁ, ayye”.
“No, ma’am.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thưa không phải vậy, thưa Ni sư”.
“Atthi pana te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti mahāsamudde udakaṁ gaṇetuṁ—
“Do you have any accountant or finger-tallier or reckoner who can count the water in the ocean, that is,
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy Đại vương có người tính toán, người đếm bằng ngón tay hay người tính đếm nào có thể đếm nước trong biển cả —
ettakāni udakāḷhakāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasatāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasahassāni iti vā, ettakāni udakāḷhakasatasahassāni iti vā”ti?
how many gallons of water there are, how many hundreds or thousands or hundreds of thousands of gallons of water?”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
rằng có chừng ấy bình nước, chừng ấy trăm bình nước, chừng ấy nghìn bình nước, hay chừng ấy trăm nghìn bình nước?”
“No hetaṁ, ayye”.
“No, ma’am.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thưa không phải vậy, thưa Ni sư”.
“Taṁ kissa hetu”?
Why is that?
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vì sao vậy?”
“Mahāyye, samuddo gambhīro appameyyo duppariyogāho”ti.
Because the ocean is deep, immeasurable, and hard to fathom.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thưa Ni sư, biển cả thì to lớn, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu.”
“Evameva kho, mahārāja, yena rūpena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya taṁ rūpaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
“In the same way, Great King, any form by which a realized one might be described has been cut off at the root, made like a palm stump, obliterated, and unable to arise in the future.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Cũng vậy, tâu Đại vương, bất cứ sắc nào nhờ đó người ta có thể mô tả Như Lai, sắc ấy đã được Như Lai đoạn tận, cắt tận gốc rễ, làm thành như gốc cây thốt nốt bị chặt, làm cho không còn hiện hữu, khiến không thể sinh khởi trong tương lai.
Rūpasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
A realized one is freed from reckoning in terms of form. They’re deep, immeasurable, and hard to fathom,
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Tâu Đại vương, Như Lai đã giải thoát khỏi sự tính đếm theo sắc, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu —
seyyathāpi mahāsamuddo.
like the ocean.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như biển cả.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
To say that after death, a realized one still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists: none of these apply.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng.
Yāya vedanāya tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, sā vedanā tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
Any feeling …
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bất cứ thọ nào nhờ đó người ta có thể mô tả Như Lai, thọ ấy đã được Như Lai đoạn tận, cắt tận gốc rễ, làm thành như gốc cây thốt nốt bị chặt, làm cho không còn hiện hữu, khiến không thể sinh khởi trong tương lai.
Vedanāsaṅkhāyavimutto, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
A realized one is freed from reckoning in terms of feeling. They’re deep, immeasurable, and hard to fathom,bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Tâu Đại vương, Như Lai đã giải thoát khỏi sự tính đếm theo thọ, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu —
seyyathāpi mahāsamuddo.
like the ocean.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như biển cả.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
To say that after death, a realized one still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists: none of these apply.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng.
Yāya saññāya tathāgataṁ …pe…
perception …
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bất cứ tưởng nào nhờ đó người ta có thể mô tả Như Lai …
yehi saṅkhārehi tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, te saṅkhārā tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
choices …
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bất cứ hành nào nhờ đó người ta có thể mô tả Như Lai, các hành ấy đã được Như Lai đoạn tận, cắt tận gốc rễ, làm thành như gốc cây thốt nốt bị chặt, làm cho không còn hiện hữu, khiến không thể sinh khởi trong tương lai.
Saṅkhārasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
A realized one is freed from reckoning in terms of choices. They’re deep, immeasurable, and hard to fathom,bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Tâu Đại vương, Như Lai đã giải thoát khỏi sự tính đếm theo các hành, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu —
seyyathāpi mahāsamuddo.
like the ocean.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như biển cả.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
To say that after death, a realized one still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists: none of these apply.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng.
Yena viññāṇena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya taṁ viññāṇaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
consciousness by which a realized one might be described has been cut off at the root, made like a palm stump, obliterated, and unable to arise in the future.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bất cứ thức nào nhờ đó người ta có thể mô tả Như Lai, thức ấy đã được Như Lai đoạn tận, cắt tận gốc rễ, làm thành như gốc cây thốt nốt bị chặt, làm cho không còn hiện hữu, khiến không thể sinh khởi trong tương lai.
Viññāṇasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
A realized one is freed from reckoning in terms of consciousness. They’re deep, immeasurable, and hard to fathom,
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Tâu Đại vương, Như Lai đã giải thoát khỏi sự tính đếm theo thức, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu —
seyyathāpi mahāsamuddo.
like the ocean.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như biển cả.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upetī”ti.
To say that after death, a realized one still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists: none of these apply.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng.”
Atha kho rājā pasenadi kosalo khemāya bhikkhuniyā bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā khemaṁ bhikkhuniṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
Then King Pasenadi approved and agreed with what the nun Khemā said. Then he rose from his seat, bowed, and respectfully circled her, keeping her on his right, before leaving.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Rồi vua Pasenadi xứ Kosala hoan hỷ, tùy hỷ lời tỳ-kheo-ni Khemā nói, từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ tỳ-kheo-ni Khemā, đi nhiễu bên phải rồi ra đi.
Atha kho rājā pasenadi kosalo aparena samayena yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā pasenadi kosalo bhagavantaṁ etadavoca:
Then on a later occasion King Pasenadi of Kosala went up to the Buddha, bowed, and sat down to one side. He asked the Buddha exactly the same questions he had asked the nun Khemā, and received the same answers.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Rồi sau một thời gian, vua Pasenadi xứ Kosala đi đến chỗ Đức Phật; đến nơi, đảnh lễ Đức Phật rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, vua Pasenadi xứ Kosala thưa với Đức Phật:
“kiṁ nu kho, bhante, hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Sir, does a realized one still exist after death?”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Bạch Thế Tôn, Như Lai có tồn tại sau khi chết không?”
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā:
“Great King, this has not been declared by me:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Này Đại vương, điều này không được Ta tuyên thuyết:
‘hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one still exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’.”
“Kiṁ pana, bhante, na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Well then, sir, does a realized one no longer exist after death?”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy thì, bạch Thế Tôn, có phải Như Lai không tồn tại sau khi chết?”
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā:
“This too, Great King, has not been declared by me:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Này Đại vương, điều này cũng không được Ta tuyên thuyết:
‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one no longer exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai không tồn tại sau khi chết’.”
“Kiṁ nu kho, bhante, hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Well then, sir, does a realized one both still exist and no longer exist after death?”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Bạch Thế Tôn, có phải Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết?”
“Abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā:
“Great King, this has not been declared by me:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Này Đại vương, điều này không được Ta tuyên thuyết:
‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one both still exists and no longer exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’.”
“Kiṁ pana, bhante, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā”ti?
“Well then, sir, does a realized one neither still exist nor no longer exist after death?”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy thì, bạch Thế Tôn, có phải Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết?”
“Etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā:
“This too, Great King, has not been declared by me:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Này Đại vương, điều này cũng không được Ta tuyên thuyết:
‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’”ti.
‘A realized one neither still exists nor no longer exists after death.’”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’.”
“‘Kiṁ nu kho, bhante, hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭho samāno:
“When asked, ‘Sir, does a realized one still exist after death?’ you reply:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“‘Bạch Thế Tôn, Như Lai có tồn tại sau khi chết không?’ Khi được hỏi như vậy, Ngài nói:
‘abyākataṁ kho etaṁ, mahārāja, mayā—hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi …pe….
‘Great King, this has not been declared by me—namely, that a realized one still exists after death.’ That’s what you say …bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Này Đại vương, điều này không được Ta tuyên thuyết — Như Lai có tồn tại sau khi chết’, Ngài nói vậy ….
“‘Kiṁ pana, bhante, neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti iti puṭṭho samāno:
“When asked, ‘Well then, sir, does a realized one neither still exist nor no longer exist after death?’ you reply:bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“‘Vậy thì, bạch Thế Tôn, có phải Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết?’ Khi được hỏi như vậy, Ngài nói:
‘etampi kho, mahārāja, abyākataṁ mayā—
‘Great King, this too has not been declared by me—bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Này Đại vương, điều này cũng không được Ta tuyên thuyết —
neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’ti vadesi.
namely, that a realized one neither still exists nor no longer exists after death.’ That’s what you say.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’, Ngài nói vậy.
Ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo, yenetaṁ abyākataṁ bhagavatā”ti?
What’s the cause, what’s the reason why this has not been declared by the Buddha?”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bạch Thế Tôn, do nhân gì, do duyên gì mà điều này không được Thế Tôn tuyên thuyết?”
“Tena hi, mahārāja, taññevettha paṭipucchissāmi. Yathā te khameyya tathā naṁ byākareyyāsi.
“Well then, Great King, I’ll ask you about this in return, and you can answer as you like.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy thì, này Đại vương, về điều này Ta sẽ hỏi ngược lại chính Đại vương. Đại vương thấy thích hợp thế nào thì hãy trả lời như thế ấy.
Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja, atthi te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti gaṅgāya vālukaṁ gaṇetuṁ—
What do you think, Great King? Do you have any accountant or finger-tallier or reckoner who can count the grains of sand in the Ganges, that is,bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Này Đại vương, Đại vương nghĩ thế nào: Đại vương có người tính toán, người đếm bằng ngón tay hay người tính đếm nào có thể đếm cát trong sông Hằng —
ettakā vālukā iti vā …pe… ettakāni vālukasatasahassāni iti vā”ti?
how many grains of sand there are … or hundreds of thousands of grains of sand?”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
rằng có chừng ấy hạt cát … hay chừng ấy trăm nghìn hạt cát?”
“No hetaṁ, bhante”.
“No, sir.”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thưa không phải vậy, bạch Thế Tôn”.
“Atthi pana te koci gaṇako vā muddiko vā saṅkhāyako vā yo pahoti mahāsamudde udakaṁ gaṇetuṁ—
“Do you have any accountant or finger-tallier or reckoner who can count the water in the ocean, that is,bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vậy Đại vương có người tính toán, người đếm bằng ngón tay hay người tính đếm nào có thể đếm nước trong biển cả —
ettakāni udakāḷhakāni iti vā …pe… ettakāni udakāḷhakasatasahassāni iti vā”ti?
how many gallons of water there are … or hundreds of thousands of gallons of water?”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
rằng có chừng ấy bình nước … hay chừng ấy trăm nghìn bình nước?”
“No hetaṁ, bhante”.
“No, sir.”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thưa không phải vậy, bạch Thế Tôn”.
“Taṁ kissa hetu”?
Why is that?bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vì sao vậy?”
“Mahā, bhante, samuddo gambhīro appameyyo duppariyogāho.
“Because the ocean is vast, sir, deep, immeasurable, and hard to fathom.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Bạch Thế Tôn, biển cả thì to lớn, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu.
Evameva kho, mahārāja, yena rūpena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, taṁ rūpaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
In the same way, Great King, any form by which a realized one might be described has been cut off at the root, made like a palm stump, obliterated, and unable to arise in the future.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Cũng vậy, này Đại vương, bất cứ sắc nào nhờ đó người ta có thể mô tả Như Lai, sắc ấy đã được Như Lai đoạn tận, cắt tận gốc rễ, làm thành như gốc cây thốt nốt bị chặt, làm cho không còn hiện hữu, khiến không thể sinh khởi trong tương lai.
Rūpasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
A realized one is freed from reckoning in terms of form. They’re deep, immeasurable, and hard to fathom,bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Này Đại vương, Như Lai đã giải thoát khỏi sự tính đếm theo sắc, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu —
seyyathāpi mahāsamuddo.
like the ocean.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như biển cả.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti …pe…
To say that after death, a realized one still exists …bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng …
‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti.
or neither still exists nor no longer exists: none of these apply.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng.
Yāya vedanāya …pe…
Any feeling …bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bất cứ thọ nào nhờ đó …
yāya saññāya …pe… yehi saṅkhārehi …pe….
perception … choices …bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
bất cứ tưởng nào nhờ đó … bất cứ hành nào nhờ đó ….
Yena viññāṇena tathāgataṁ paññāpayamāno paññāpeyya, taṁ viññāṇaṁ tathāgatassa pahīnaṁ ucchinnamūlaṁ tālāvatthukataṁ anabhāvaṅkataṁ āyatiṁ anuppādadhammaṁ.
consciousness by which a realized one might be described has been cut off at the root, made like a palm stump, obliterated, and unable to arise in the future.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bất cứ thức nào nhờ đó người ta có thể mô tả Như Lai, thức ấy đã được Như Lai đoạn tận, cắt tận gốc rễ, làm thành như gốc cây thốt nốt bị chặt, làm cho không còn hiện hữu, khiến không thể sinh khởi trong tương lai.
Viññāṇasaṅkhāyavimutto kho, mahārāja, tathāgato gambhīro appameyyo duppariyogāho—
A realized one is freed from reckoning in terms of consciousness. They’re deep, immeasurable, and hard to fathom,bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Này Đại vương, Như Lai đã giải thoát khỏi sự tính đếm theo thức, sâu xa, không thể đo lường, khó dò thấu —
seyyathāpi mahāsamuddo.
like the ocean.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như biển cả.
‘Hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upeti, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṁ maraṇā’tipi na upetī”ti.
To say that after death, a realized one still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists: none of these apply.”bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
‘Như Lai có tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai vừa có tồn tại vừa không tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng, ‘Như Lai phi tồn tại phi phi tồn tại sau khi chết’ cũng không áp dụng.”
“Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.
He said, “It’s incredible, sir, it’s amazing!
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Thật kỳ diệu, bạch Thế Tôn! Thật hy hữu, bạch Thế Tôn!
Yatra hi nāma satthu ceva sāvikāya ca atthena attho byañjanena byañjanaṁ saṁsandissati, samessati, na virodhayissati yadidaṁ aggapadasmiṁ.
How the meaning and the phrasing of the Teacher and the disciple fit together and agree without contradiction when it comes to the chief matter!
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Vì rằng giữa bậc Đạo sư và nữ đệ tử, ý nghĩa ăn khớp với ý nghĩa, lời văn ăn khớp với lời văn, hòa hợp với nhau, không mâu thuẫn nhau, tức là ở điểm tối thượng.
Ekamidāhaṁ, bhante, samayaṁ khemaṁ bhikkhuniṁ upasaṅkamitvā etamatthaṁ apucchiṁ.
This one time I went to the nun Khemā and asked her about this matter.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Có một lần, bạch Thế Tôn, con đã đến chỗ tỳ-kheo-ni Khemā và hỏi về ý nghĩa này.
Sāpi me ayyā etehi padehi etehi byañjanehi etamatthaṁ byākāsi, seyyathāpi bhagavā.
And she explained it to me with these words and phrases, just like the Buddha.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Vị ni sư ấy cũng đã giải đáp ý nghĩa này cho con bằng những từ ngữ ấy, những lời văn ấy, giống như Thế Tôn.
Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.
It’s incredible, sir, it’s amazing!
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Thật kỳ diệu, bạch Thế Tôn! Thật hy hữu, bạch Thế Tôn!
Yatra hi nāma satthu ceva sāvikāya ca atthena attho byañjanena byañjanaṁ saṁsandissati, samessati, na virodhayissati yadidaṁ aggapadasmiṁ.
How the meaning and the phrasing of the Teacher and the disciple fit together and agree without contradiction when it comes to the chief matter!
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Vì rằng giữa bậc Đạo sư và nữ đệ tử, ý nghĩa ăn khớp với ý nghĩa, lời văn ăn khớp với lời văn, hòa hợp với nhau, không mâu thuẫn nhau, tức là ở điểm tối thượng.
Handa dāni mayaṁ, bhante, gacchāma.
Well, now, sir, I must go.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Nay chúng con xin đi, bạch Thế Tôn.
Bahukiccā mayaṁ bahukaraṇīyā”ti.
I have many duties, and much to do.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Chúng con có nhiều việc, có nhiều việc phải làm.”
“Yassadāni tvaṁ, mahārāja, kālaṁ maññasī”ti.
“Please, Great King, go at your convenience.”
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Này Đại vương, bây giờ hãy làm điều Đại vương nghĩ là hợp thời.”
Atha kho rājā pasenadi kosalo bhagavato bhāsitaṁ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmīti.
Then King Pasenadi approved and agreed with what the Buddha said. Then he rose from his seat, bowed, and respectfully circled him, keeping him on his right, before leaving.
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Rồi vua Pasenadi xứ Kosala hoan hỷ, tùy hỷ lời Đức Phật nói, từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ Đức Phật, đi nhiễu bên phải rồi ra đi.
Paṭhamaṁ.
First.bản lấp của dự án
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Thứ nhất.