Một vòng ốc nữa

THE TURN OF THE SCREW

MỘT VÒNG ỐC NỮA

The story had held us, round the fire, sufficiently breathless, but except the obvious remark that it was gruesome, as, on Christmas Eve in an old house, a strange tale should essentially be, I remember no comment uttered till somebody happened to say that it was the only case he had met in which such a visitation had fallen on a child. The case, I may mention, was that of an apparition in just such an old house as had gathered us for the occasion—an appearance, of a dreadful kind, to a little boy sleeping in the room with his mother and waking her up in the terror of it; waking her not to dissipate his dread and soothe him to sleep again, but to encounter also, herself, before she had succeeded in doing so, the same sight that had shaken him. It was this observation that drew from Douglas—not immediately, but later in the evening—a reply that had the interesting consequence to which I call attention. Someone else told a story not particularly effective, which I saw he was not following. This I took for a sign that he had himself something to produce and that we should only have to wait. We waited in fact till two nights later; but that same evening, before we scattered, he brought out what was in his mind.

Câu chuyện khiến chúng tôi ngồi quanh lò sưởi khá nín thở. Ngoài nhận xét hiển nhiên rằng nó rùng rợn — mà một chuyện lạ kể vào đêm Giáng sinh trong ngôi nhà cổ thì về bản chất vốn phải thế — tôi không nhớ có lời bình nào, cho đến khi một người tình cờ nói rằng đó là trường hợp duy nhất anh ta từng gặp mà một sự hiện hình như vậy lại xảy đến với một đứa trẻ. Trường hợp ấy, tôi xin nói thêm, là một bóng ma hiện ra trong một ngôi nhà cổ y như ngôi nhà đã gom chúng tôi lại dịp này: một hình thù thuộc loại khủng khiếp hiện ra với một cậu bé đang ngủ chung phòng với mẹ, và cậu bé kinh hãi đánh thức bà dậy. Cậu đánh thức bà không phải để bà xua nỗi sợ và dỗ cậu ngủ lại, mà để chính bà, trước khi kịp làm được việc ấy, cũng phải đối diện với cảnh tượng đã làm cậu run rẩy. Chính nhận xét ấy đã khiến Douglas — không phải ngay, mà muộn hơn trong buổi tối — đáp lại một câu, và câu đáp ấy có hậu quả thú vị mà tôi xin lưu ý. Một người khác kể một chuyện chẳng mấy hiệu quả, và tôi thấy anh ta không để tâm theo dõi. Tôi coi đó là dấu hiệu anh tự có điều gì để đem ra, và chúng tôi chỉ cần chờ. Quả thật chúng tôi phải chờ đến hai đêm sau; nhưng ngay tối hôm ấy, trước khi mọi người tản đi, anh đã nói ra điều đang ở trong đầu.

“I quite agree—in regard to Griffin’s ghost, or whatever it was—that its appearing first to the little boy, at so tender an age, adds a particular touch. But it’s not the first occurrence of its charming kind that I know to have involved a child. If the child gives the effect another turn of the screw, what do you say to two children—?”

“Tôi hoàn toàn đồng ý — về con ma của Griffin, hay bất cứ cái gì nó là — rằng việc nó hiện ra trước hết với một cậu bé, ở tuổi non nớt như thế, tạo thêm một nét đặc biệt. Nhưng đó không phải lần đầu tôi biết đến một chuyện thú vị cùng loại như thế có liên quan đến một đứa trẻ. Nếu một đứa trẻ khiến hiệu quả ấy thêm một vòng ốc nữa, thì các vị nói sao về hai đứa trẻ—?”

“We say, of course,” somebody exclaimed, “that they give two turns! Also that we want to hear about them.”

“Tất nhiên chúng tôi nói,” có người kêu lên, “là chúng cho hai vòng! Và chúng tôi muốn nghe chuyện về chúng.”

I can see Douglas there before the fire, to which he had got up to present his back, looking down at his interlocutor with his hands in his pockets. “Nobody but me, till now, has ever heard. It’s quite too horrible.” This, naturally, was declared by several voices to give the thing the utmost price, and our friend, with quiet art, prepared his triumph by turning his eyes over the rest of us and going on: “It’s beyond everything. Nothing at all that I know touches it.”

Tôi còn thấy Douglas ở đó, trước lò sưởi. Anh đã đứng lên để quay lưng ra phía lửa, hai tay đút túi, nhìn xuống người đối thoại. “Đến giờ, ngoài tôi ra chưa ai từng nghe. Nó quá ư kinh khủng.” Lẽ tự nhiên, nhiều giọng cùng tuyên bố rằng điều ấy làm câu chuyện càng thêm giá trị; và người bạn của chúng tôi, bằng một thủ pháp điềm đạm mà khéo, chuẩn bị cho chiến thắng của mình, vừa đưa mắt qua những người còn lại vừa nói tiếp: “Nó vượt mọi giới hạn. Không có gì tôi biết sánh được với nó.”

“For sheer terror?” I remember asking.

“Về nỗi khiếp sợ thuần túy ư?” tôi nhớ mình đã hỏi.

He seemed to say it was not so simple as that; to be really at a loss how to qualify it. He passed his hand over his eyes, made a little wincing grimace. “For dreadful—dreadfulness!”

Anh có vẻ muốn nói rằng chuyện không đơn giản thế, và thật sự lúng túng không biết nên gọi nó là gì. Anh đưa tay xoa mắt, nhăn mặt một cái nhỏ. “Về cái đáng sợ — cái đáng sợ kinh khủng!”

“Oh, how delicious!” cried one of the women.

“Ôi, thích quá!” một bà trong nhóm kêu lên.

He took no notice of her; he looked at me, but as if, instead of me, he saw what he spoke of. “For general uncanny ugliness and horror and pain.”

Anh chẳng để ý đến bà; anh nhìn tôi, nhưng như thể thay vì tôi, anh đang thấy chính điều mình nói. “Về cái xấu xí rợn người, nỗi kinh hoàng và nỗi đau, nói chung.”

“Well then,” I said, “just sit right down and begin.”

“Vậy thì,” tôi nói, “cứ ngồi xuống đó mà bắt đầu đi.”

He turned round to the fire, gave a kick to a log, watched it an instant. Then as he faced us again: “I can’t begin. I shall have to send to town.” There was a unanimous groan at this, and much reproach; after which, in his preoccupied way, he explained. “The story’s written. It’s in a locked drawer—it has not been out for years. I could write to my man and enclose the key; he could send down the packet as he finds it.” It was to me in particular that he appeared to propound this—appeared almost to appeal for aid not to hesitate. He had broken a thickness of ice, the formation of many a winter; had had his reasons for a long silence. The others resented postponement, but it was just his scruples that charmed me. I adjured him to write by the first post and to agree with us for an early hearing; then I asked him if the experience in question had been his own. To this his answer was prompt. “Oh, thank God, no!”

Anh quay lại phía lò sưởi, đá một cái vào khúc củi, nhìn nó một lát. Rồi khi đối mặt với chúng tôi lần nữa, anh nói: “Tôi không thể bắt đầu. Tôi sẽ phải cho người lên thành phố lấy.” Cả bọn đồng thanh rên lên, trách móc ầm ĩ; sau đó, với vẻ đăm chiêu, anh giải thích. “Câu chuyện đã được viết ra. Nó nằm trong một ngăn kéo khóa — nhiều năm nay chưa lấy ra. Tôi có thể viết cho người của tôi, kèm theo chìa khóa; anh ta sẽ gửi cả xấp giấy xuống, đúng như nó đang nằm đó.” Anh có vẻ đưa điều này ra riêng với tôi — gần như muốn nhờ tôi giúp, để anh khỏi chần chừ. Anh vừa phá một lớp băng dày, kết lại qua bao mùa đông; anh có lý do cho sự im lặng lâu dài của mình. Những người khác phật ý vì bị hoãn, nhưng chính sự e dè của anh lại làm tôi mê. Tôi giục anh viết thư ngay chuyến đầu và hẹn với chúng tôi một buổi nghe sớm; rồi tôi hỏi anh có phải trải nghiệm ấy là của chính anh không. Câu trả lời đến ngay. “Ồ, tạ ơn Chúa, không!”

“And is the record yours? You took the thing down?”

“Vậy bản ghi chép là của anh? Anh chép lại câu chuyện?”

“Nothing but the impression. I took that here ”—he tapped his heart. “I’ve never lost it.”

“Chỉ có ấn tượng thôi. Cái đó tôi ghi ở đây”—anh gõ vào ngực. “Tôi chưa bao giờ đánh mất nó.”

“Then your manuscript—?”

“Vậy bản thảo của anh—?”

“Is in old, faded ink, and in the most beautiful hand.” He hung fire again. “A woman’s. She has been dead these twenty years. She sent me the pages in question before she died.” They were all listening now, and of course there was somebody to be arch, or at any rate to draw the inference. But if he put the inference by without a smile it was also without irritation. “She was a most charming person, but she was ten years older than I. She was my sister’s governess,” he quietly said. “She was the most agreeable woman I’ve ever known in her position; she would have been worthy of any whatever. It was long ago, and this episode was long before. I was at Trinity, and I found her at home on my coming down the second summer. I was much there that year—it was a beautiful one; and we had, in her off-hours, some strolls and talks in the garden—talks in which she struck me as awfully clever and nice. Oh yes; don’t grin: I liked her extremely and am glad to this day to think she liked me, too. If she hadn’t she wouldn’t have told me. She had never told anyone. It wasn’t simply that she said so, but that I knew she hadn’t. I was sure; I could see. You’ll easily judge why when you hear.”

“Bằng mực cũ đã phai, và bằng nét chữ đẹp nhất.” Anh lại ngập ngừng. “Nét chữ một người đàn bà. Bà mất đã hai mươi năm nay. Bà gửi cho tôi những trang ấy trước khi mất.” Giờ thì ai cũng lắng nghe, và dĩ nhiên có người định tỏ ra tinh quái, hay ít ra cũng định suy ra điều gì đó. Nhưng nếu anh gạt điều suy ra ấy đi mà không mỉm cười, thì cũng không có vẻ bực. “Bà là một người rất dễ mến, nhưng bà hơn tôi mười tuổi. Bà là gia sư của em gái tôi,” anh nói khẽ. “Bà là người phụ nữ dễ chịu nhất tôi từng biết trong cương vị ấy; bà xứng với bất cứ vị trí nào. Chuyện đã lâu lắm rồi, và chuyện này còn xa xưa hơn nữa. Tôi học ở Trinity, và gặp bà ở nhà khi về vào mùa hè thứ hai. Năm ấy tôi ở nhà nhiều — đó là một mùa hè đẹp; trong những giờ rảnh của bà, chúng tôi có vài buổi dạo bước và chuyện trò trong vườn, và qua những cuộc trò chuyện ấy tôi thấy bà cực kỳ thông minh và tốt bụng. Ồ phải; đừng có nhăn nhở: tôi quý bà vô cùng, và đến hôm nay vẫn mừng khi nghĩ rằng bà cũng quý tôi. Nếu không thì bà đã không kể cho tôi. Bà chưa từng kể với ai. Không chỉ vì bà nói thế, mà vì tôi biết là bà chưa kể. Tôi chắc chắn; tôi nhìn ra được. Các vị sẽ dễ dàng hiểu vì sao khi nghe.”

“Because the thing had been such a scare?”

“Vì câu chuyện đã làm bà hoảng đến thế?”

He continued to fix me. “You’ll easily judge,” he repeated: “ you will.”

Anh vẫn nhìn tôi chằm chằm. “Các vị sẽ dễ dàng hiểu,” anh lặp lại: “sẽ hiểu thôi.”

I fixed him, too. “I see. She was in love.”

Tôi cũng nhìn lại anh. “Tôi hiểu rồi. Bà ấy đang yêu.”

He laughed for the first time. “You are acute. Yes, she was in love. That is, she had been. That came out—she couldn’t tell her story without its coming out. I saw it, and she saw I saw it; but neither of us spoke of it. I remember the time and the place—the corner of the lawn, the shade of the great beeches and the long, hot summer afternoon. It wasn’t a scene for a shudder; but oh—!” He quitted the fire and dropped back into his chair.

Lần đầu tiên anh bật cười. “Anh tinh đấy. Phải, bà đã yêu. Nghĩa là bà từng yêu. Điều đó lộ ra — bà không thể kể chuyện mà không để nó lộ ra. Tôi thấy, và bà thấy là tôi thấy; nhưng cả hai chúng tôi chẳng ai nói đến. Tôi nhớ thời gian và nơi chốn — góc bãi cỏ, bóng những cây sồi lớn và buổi chiều hè dài nóng bức. Đó không phải một cảnh để rùng mình; nhưng ôi—!” Anh rời lò sưởi và ngồi phịch xuống ghế.

“You’ll receive the packet Thursday morning?” I inquired.

“Sáng thứ Năm anh sẽ nhận được gói chứ?” tôi hỏi.

“Probably not till the second post.”

“Có lẽ phải đến chuyến thư thứ hai.”

“Well then; after dinner—”

“Vậy thì; sau bữa tối—”

“You’ll all meet me here?” He looked us round again. “Isn’t anybody going?” It was almost the tone of hope.

“Các vị sẽ đều đến gặp tôi ở đây chứ?” Anh lại đưa mắt nhìn quanh chúng tôi. “Không ai đi sao?” Giọng gần như hy vọng.

“Everybody will stay!”

“Ai cũng ở lại!”

“ I will”—and “ I will!” cried the ladies whose departure had been fixed. Mrs. Griffin, however, expressed the need for a little more light. “Who was it she was in love with?”

“Tôi ở”—và “Tôi cũng ở!” những bà đã định ngày ra về kêu lên. Tuy nhiên bà Griffin tỏ ý cần được soi sáng thêm chút nữa. “Bà ấy yêu ai?”

“The story will tell,” I took upon myself to reply.

“Câu chuyện sẽ cho biết,” tôi tự ý đáp.

“Oh, I can’t wait for the story!”

“Ôi, tôi không chờ nổi câu chuyện đâu!”

“The story won’t tell,” said Douglas; “not in any literal, vulgar way.”

“Câu chuyện sẽ không cho biết đâu,” Douglas nói; “không theo cách nghĩa đen, thô thiển nào.”

“More’s the pity, then. That’s the only way I ever understand.”

“Vậy thì càng đáng tiếc. Đó là cách duy nhất tôi hiểu được.”

“Won’t you tell, Douglas?” somebody else inquired.

“Anh không kể sao, Douglas?” một người khác hỏi.

He sprang to his feet again. “Yes—tomorrow. Now I must go to bed. Good night.” And quickly catching up a candlestick, he left us slightly bewildered. From our end of the great brown hall we heard his step on the stair; whereupon Mrs. Griffin spoke. “Well, if I don’t know who she was in love with, I know who he was.”

Anh lại bật dậy. “Có — ngày mai. Giờ tôi phải đi ngủ. Chúc ngủ ngon.” Rồi nhanh tay cầm lấy một giá nến, anh bỏ chúng tôi lại, hơi ngỡ ngàng. Từ đầu bên này của đại sảnh nâu, chúng tôi nghe tiếng chân anh trên cầu thang; lúc ấy bà Griffin lên tiếng. “Chà, nếu tôi không biết bà ấy yêu ai, thì tôi biết anh ấy là ai.”

“She was ten years older,” said her husband.

“Bà ấy hơn anh mười tuổi,” chồng bà nói.

“ Raison de plus —at that age! But it’s rather nice, his long reticence.”

“Raison de plus — ở cái tuổi ấy! Nhưng chuyện anh ấy giữ kín bao năm thì cũng khá dễ thương.”

“Forty years!” Griffin put in.

“Bốn mươi năm!” Griffin chen vào.

“With this outbreak at last.”

“Để rồi cuối cùng cũng bùng ra.”

“The outbreak,” I returned, “will make a tremendous occasion of Thursday night;” and everyone so agreed with me that, in the light of it, we lost all attention for everything else. The last story, however incomplete and like the mere opening of a serial, had been told; we handshook and “candlestuck,” as somebody said, and went to bed.

“Cơn bùng nổ ấy,” tôi đáp, “sẽ làm đêm thứ Năm thành một dịp trọng đại;” và mọi người nhất trí với tôi đến nỗi, nhờ đó, chúng tôi chẳng còn để ý đến chuyện gì khác. Câu chuyện cuối cùng, dù chưa trọn và giống như chương mở đầu của một truyện đăng nhiều kỳ, đã kể xong; chúng tôi “bắt-tay” và “cầm-nến”, như ai đó nói, rồi đi ngủ.

I knew the next day that a letter containing the key had, by the first post, gone off to his London apartments; but in spite of—or perhaps just on account of—the eventual diffusion of this knowledge we quite let him alone till after dinner, till such an hour of the evening, in fact, as might best accord with the kind of emotion on which our hopes were fixed. Then he became as communicative as we could desire and indeed gave us his best reason for being so. We had it from him again before the fire in the hall, as we had had our mild wonders of the previous night. It appeared that the narrative he had promised to read us really required for a proper intelligence a few words of prologue. Let me say here distinctly, to have done with it, that this narrative, from an exact transcript of my own made much later, is what I shall presently give. Poor Douglas, before his death—when it was in sight—committed to me the manuscript that reached him on the third of these days and that, on the same spot, with immense effect, he began to read to our hushed little circle on the night of the fourth. The departing ladies who had said they would stay didn’t, of course, thank heaven, stay: they departed, in consequence of arrangements made, in a rage of curiosity, as they professed, produced by the touches with which he had already worked us up. But that only made his little final auditory more compact and select, kept it, round the hearth, subject to a common thrill.

Hôm sau tôi biết rằng một lá thư kèm chìa khóa đã theo chuyến thư đầu gửi đến căn hộ của anh ở Luân Đôn. Tin ấy rồi cũng lan ra; nhưng dù vậy — hay có lẽ chính vì vậy — chúng tôi vẫn để anh yên cho đến sau bữa tối, tức đến cái giờ hợp nhất với thứ cảm xúc chúng tôi đang trông chờ. Khi ấy anh trở nên cởi mở đúng như chúng tôi mong muốn, và còn cho chúng tôi biết lý do chính đáng nhất của sự cởi mở ấy. Chúng tôi lại nghe anh kể trước lò sưởi trong đại sảnh, như đêm trước đã nghe những điều lạ lùng nhè nhẹ. Hóa ra bản tường thuật anh hứa đọc cho chúng tôi, muốn hiểu cho đúng, cần vài lời mở đầu. Tôi xin nói rõ ngay ở đây, cho xong chuyện, rằng bản tường thuật này, theo một bản chép chính xác do chính tôi làm muộn hơn nhiều, chính là bản tôi sắp trình bày đây. Douglas tội nghiệp, trước khi mất — lúc cái chết đã gần kề — giao lại cho tôi bản thảo đã đến tay anh vào ngày thứ ba trong mấy ngày ấy, và cũng chính tại chỗ ấy, với hiệu quả cực lớn, anh bắt đầu đọc nó cho vòng người nhỏ đang nín thở của chúng tôi vào đêm thứ tư. Những bà đã nói sẽ ở lại thì tất nhiên, tạ ơn trời, không ở lại: họ ra về theo những sắp xếp đã định, trong cơn tò mò phát cuồng, như họ tự nhận, do những nét chấm phá mà anh đã dùng để khuấy động chúng tôi. Nhưng điều đó chỉ khiến nhóm thính giả cuối cùng nhỏ bé của anh thêm khít khao và chọn lọc, giữ mọi người quây quanh lò sưởi, cùng chung một cơn rùng mình.

The first of these touches conveyed that the written statement took up the tale at a point after it had, in a manner, begun. The fact to be in possession of was therefore that his old friend, the youngest of several daughters of a poor country parson, had, at the age of twenty, on taking service for the first time in the schoolroom, come up to London, in trepidation, to answer in person an advertisement that had already placed her in brief correspondence with the advertiser. This person proved, on her presenting herself, for judgment, at a house in Harley Street, that impressed her as vast and imposing—this prospective patron proved a gentleman, a bachelor in the prime of life, such a figure as had never risen, save in a dream or an old novel, before a fluttered, anxious girl out of a Hampshire vicarage. One could easily fix his type; it never, happily, dies out. He was handsome and bold and pleasant, off-hand and gay and kind. He struck her, inevitably, as gallant and splendid, but what took her most of all and gave her the courage she afterward showed was that he put the whole thing to her as a kind of favor, an obligation he should gratefully incur. She conceived him as rich, but as fearfully extravagant—saw him all in a glow of high fashion, of good looks, of expensive habits, of charming ways with women. He had for his own town residence a big house filled with the spoils of travel and the trophies of the chase; but it was to his country home, an old family place in Essex, that he wished her immediately to proceed.

Nét chấm phá đầu tiên cho biết rằng bản viết ấy tiếp lấy câu chuyện ở một điểm mà nó, theo một nghĩa nào đó, đã bắt đầu rồi. Vậy điều cần nắm là thế này. Người bạn cũ của anh, út trong mấy cô con gái của một mục sư nghèo miền quê, năm hai mươi tuổi, lần đầu nhận việc dạy trong phòng học, đã run run lên Luân Đôn để đích thân đáp lại một mẩu quảng cáo, mà trước đó cô đã có một cuộc thư từ ngắn với người đăng. Cô đến trình diện để ông xét duyệt, tại một ngôi nhà ở phố Harley mà cô thấy mênh mông và uy nghi; và vị chủ nhân tương lai ấy hóa ra là một quý ông, một người độc thân đang độ sung sức, một hình ảnh chưa từng hiện ra — trừ trong mơ hay trong một cuốn tiểu thuyết cũ — trước một cô gái bối rối, lo âu từ một nhà xứ ở Hampshire. Dễ định được kiểu người ấy; may thay nó không bao giờ tuyệt chủng. Ông đẹp trai, táo bạo và dễ chịu, phóng khoáng, vui vẻ và tử tế. Tất nhiên ông gây cho cô ấn tượng hào hiệp và lộng lẫy; nhưng điều lay động cô nhất, và cho cô lòng can đảm mà sau này cô tỏ ra, là ông đặt toàn bộ việc này với cô như một ân huệ, một món nợ mà ông sẽ biết ơn khi mang. Cô hình dung ông giàu, nhưng hoang phí đến đáng sợ — thấy ông lộng lẫy trọn vẹn trong ánh hào quang của thời trang cao cấp, vẻ ngoài điển trai, những thói quen đắt đỏ và cách ứng xử duyên dáng với phụ nữ. Ở thành phố ông có một dinh thự lớn đầy chiến lợi phẩm của những chuyến du hành và những cuộc săn; nhưng ông muốn cô đi thẳng xuống nhà quê của ông, một cơ ngơi gia truyền ở Essex.

He had been left, by the death of their parents in India, guardian to a small nephew and a small niece, children of a younger, a military brother, whom he had lost two years before. These children were, by the strangest of chances for a man in his position—a lone man without the right sort of experience or a grain of patience—very heavily on his hands. It had all been a great worry and, on his own part doubtless, a series of blunders, but he immensely pitied the poor chicks and had done all he could; had in particular sent them down to his other house, the proper place for them being of course the country, and kept them there, from the first, with the best people he could find to look after them, parting even with his own servants to wait on them and going down himself, whenever he might, to see how they were doing. The awkward thing was that they had practically no other relations and that his own affairs took up all his time. He had put them in possession of Bly, which was healthy and secure, and had placed at the head of their little establishment—but below stairs only—an excellent woman, Mrs. Grose, whom he was sure his visitor would like and who had formerly been maid to his mother. She was now housekeeper and was also acting for the time as superintendent to the little girl, of whom, without children of her own, she was, by good luck, extremely fond. There were plenty of people to help, but of course the young lady who should go down as governess would be in supreme authority. She would also have, in holidays, to look after the small boy, who had been for a term at school—young as he was to be sent, but what else could be done?—and who, as the holidays were about to begin, would be back from one day to the other. There had been for the two children at first a young lady whom they had had the misfortune to lose. She had done for them quite beautifully—she was a most respectable person—till her death, the great awkwardness of which had, precisely, left no alternative but the school for little Miles. Mrs. Grose, since then, in the way of manners and things, had done as she could for Flora; and there were, further, a cook, a housemaid, a dairywoman, an old pony, an old groom, and an old gardener, all likewise thoroughly respectable.

Do cha mẹ mất ở Ấn Độ, ông được để lại làm người giám hộ cho một cháu trai nhỏ và một cháu gái nhỏ, con của người em trai quân nhân mà ông đã mất hai năm trước. Hai đứa trẻ ấy, do một chuyện tình cờ kỳ lạ nhất đối với một người ở vị thế như ông — một người đàn ông cô độc, không có kinh nghiệm đúng kiểu, cũng chẳng có một hạt kiên nhẫn — hóa ra lại đè nặng lên vai ông. Tất cả là một mối lo lớn và, về phần ông, hẳn là cả một chuỗi sai lầm; nhưng ông thương xót vô cùng những chú gà con tội nghiệp và đã làm hết sức có thể. Đặc biệt, ông đã gửi chúng xuống ngôi nhà kia của ông, vì nơi thích hợp cho chúng tất nhiên là miền quê, và giữ chúng ở đó từ đầu với những người tốt nhất ông tìm được để trông nom, thậm chí nhường cả gia nhân riêng của mình để phục vụ chúng, và mỗi khi có thể lại tự xuống xem chúng ra sao. Cái rắc rối là chúng hầu như không còn họ hàng nào khác, và công việc riêng của ông chiếm hết thời gian. Ông đã giao Bly cho chúng, một nơi lành mạnh và an toàn, và đặt đứng đầu cơ ngơi nhỏ của chúng — nhưng chỉ ở tầng dưới thôi — một người đàn bà xuất sắc, bà Grose, trước kia từng là hầu phòng của mẹ ông; ông tin chắc vị khách của mình sẽ thích bà. Nay bà là quản gia, đồng thời tạm thời trông nom cô bé, người mà bà, vì không có con riêng, may thay rất mực yêu thương. Có nhiều người để giúp, nhưng tất nhiên cô gái xuống làm gia sư sẽ có quyền tối cao. Vào các kỳ nghỉ, cô còn phải trông cậu bé; cậu đã đi học nội trú một học kỳ — còn bé thế mà phải gửi đi, nhưng biết làm sao khác? — và vì kỳ nghỉ sắp bắt đầu, cậu sẽ về từ ngày này sang ngày khác. Lúc đầu hai đứa trẻ có một cô gái trẻ chăm sóc, mà chúng đã bất hạnh mất đi. Cô đã lo cho chúng thật chu đáo — một người hết sức đáng kính — cho đến khi cô qua đời; và điều bất tiện lớn của cái chết ấy chính là đã không để lại lựa chọn nào ngoài việc gửi cậu bé Miles đi học. Từ đó, về phép tắc và những thứ ấy, bà Grose đã làm hết sức cho Flora; ngoài ra còn có một bà đầu bếp, một cô hầu gái, một cô vắt sữa làm bơ, một con ngựa lùn già, một ông giữ ngựa già và một ông làm vườn già, tất cả cũng đều hoàn toàn đáng kính.

So far had Douglas presented his picture when someone put a question. “And what did the former governess die of?—of so much respectability?”

Douglas phác bức tranh đến đó thì có người đặt một câu hỏi. “Thế người gia sư trước chết vì gì? — vì quá nhiều sự đáng kính à?”

Our friend’s answer was prompt. “That will come out. I don’t anticipate.”

Người bạn chúng tôi đáp ngay. “Điều đó rồi sẽ lộ ra. Tôi không nói trước.”

“Excuse me—I thought that was just what you are doing.”

“Xin lỗi — tôi tưởng đó chính là điều anh đang làm.”

“In her successor’s place,” I suggested, “I should have wished to learn if the office brought with it—”

“Ở vào chỗ người kế nhiệm,” tôi gợi ý, “tôi sẽ muốn biết liệu chức vụ ấy có kéo theo—”

“Necessary danger to life?” Douglas completed my thought. “She did wish to learn, and she did learn. You shall hear tomorrow what she learned. Meanwhile, of course, the prospect struck her as slightly grim. She was young, untried, nervous: it was a vision of serious duties and little company, of really great loneliness. She hesitated—took a couple of days to consult and consider. But the salary offered much exceeded her modest measure, and on a second interview she faced the music, she engaged.” And Douglas, with this, made a pause that, for the benefit of the company, moved me to throw in—

“Một nguy hiểm tất yếu đến tính mạng?” Douglas nói nốt ý tôi. “Cô ấy muốn biết, và cô đã biết. Ngày mai các vị sẽ nghe cô biết được gì. Trong lúc đó, tất nhiên, viễn cảnh làm cô thấy hơi ảm đạm. Cô trẻ, chưa từng trải, hay lo: trước mắt cô là những bổn phận nặng nề, ít bạn bè, một nỗi cô quạnh thực sự lớn. Cô do dự — mất vài ngày để hỏi ý và cân nhắc. Nhưng lương đề nghị vượt xa mức khiêm tốn của cô, và ở lần gặp thứ hai cô đã liều đối mặt với hậu quả và nhận lời.” Đến đây Douglas ngừng lại một chút, khiến tôi, vì lợi ích của cả nhóm, chen vào—

“The moral of which was of course the seduction exercised by the splendid young man. She succumbed to it.”

“Bài học đạo đức của chuyện ấy tất nhiên là sức quyến rũ của chàng trai lộng lẫy kia. Cô đã gục ngã trước nó.”

He got up and, as he had done the night before, went to the fire, gave a stir to a log with his foot, then stood a moment with his back to us. “She saw him only twice.”

Anh đứng dậy và, như đêm trước, đi đến lò sưởi, dùng chân khuấy một khúc củi, rồi đứng một lát quay lưng về phía chúng tôi. “Cô chỉ gặp ông hai lần.”

“Yes, but that’s just the beauty of her passion.”

“Phải, nhưng đó chính là cái đẹp của mối tình cô.”

A little to my surprise, on this, Douglas turned round to me. “It was the beauty of it. There were others,” he went on, “who hadn’t succumbed. He told her frankly all his difficulty—that for several applicants the conditions had been prohibitive. They were, somehow, simply afraid. It sounded dull—it sounded strange; and all the more so because of his main condition.”

Tôi hơi ngạc nhiên khi lúc này Douglas quay sang tôi. “Đó chính là cái đẹp của nó. Còn có những người,” anh tiếp, “đã không gục ngã. Ông nói thẳng với cô mọi khó khăn của mình — rằng với nhiều người nộp đơn, những điều kiện là không chấp nhận nổi. Họ đơn giản là sợ, không hiểu sao. Nghe thì buồn tẻ — nghe thì kỳ lạ; và càng kỳ vì điều kiện chính của ông.”

“Which was—?”

“Là—?”

“That she should never trouble him—but never, never: neither appeal nor complain nor write about anything; only meet all questions herself, receive all moneys from his solicitor, take the whole thing over and let him alone. She promised to do this, and she mentioned to me that when, for a moment, disburdened, delighted, he held her hand, thanking her for the sacrifice, she already felt rewarded.”

“Rằng cô không bao giờ làm phiền ông — mà không bao giờ, không bao giờ: không cầu cứu, không phàn nàn, không viết thư về bất cứ chuyện gì; chỉ tự mình đối phó với mọi câu hỏi, nhận mọi khoản tiền từ luật sư của ông, gánh trọn việc ấy về mình và để ông yên. Cô hứa làm vậy, và cô kể với tôi rằng khi, trong một lúc, nhẹ gánh, hớn hở, ông nắm tay cô, cảm ơn cô vì sự hy sinh, thì cô đã cảm thấy mình được đền đáp.”

“But was that all her reward?” one of the ladies asked.

“Nhưng đó là toàn bộ phần thưởng của cô sao?” một bà hỏi.

“She never saw him again.”

“Cô không bao giờ gặp lại ông nữa.”

“Oh!” said the lady; which, as our friend immediately left us again, was the only other word of importance contributed to the subject till, the next night, by the corner of the hearth, in the best chair, he opened the faded red cover of a thin old-fashioned gilt-edged album. The whole thing took indeed more nights than one, but on the first occasion the same lady put another question. “What is your title?”

“Ôi!” bà nói. Vì người bạn chúng tôi lập tức lại rời đi, đó là lời đáng kể duy nhất khác góp vào đề tài ấy cho đến đêm sau, khi, bên góc lò sưởi, trên chiếc ghế tốt nhất, anh mở tấm bìa đỏ đã phai của một cuốn album mỏng kiểu cũ, viền mạ vàng. Toàn bộ chuyện quả thực kéo dài hơn một đêm, nhưng ngay lần đầu, cũng bà ấy lại hỏi thêm một câu. “Nhan đề của anh là gì?”

“I haven’t one.”

“Tôi không có.”

“Oh, I have!” I said. But Douglas, without heeding me, had begun to read with a fine clearness that was like a rendering to the ear of the beauty of his author’s hand.

“Ồ, tôi có!” tôi nói. Nhưng Douglas, không để ý đến tôi, đã bắt đầu đọc, với giọng rõ ràng tuyệt hảo, như thể chuyển vẻ đẹp nét chữ của tác giả thành thứ để tai nghe.

I

I

I remember the whole beginning as a succession of flights and drops, a little seesaw of the right throbs and the wrong. After rising, in town, to meet his appeal, I had at all events a couple of very bad days—found myself doubtful again, felt indeed sure I had made a mistake. In this state of mind I spent the long hours of bumping, swinging coach that carried me to the stopping place at which I was to be met by a vehicle from the house. This convenience, I was told, had been ordered, and I found, toward the close of the June afternoon, a commodious fly in waiting for me. Driving at that hour, on a lovely day, through a country to which the summer sweetness seemed to offer me a friendly welcome, my fortitude mounted afresh and, as we turned into the avenue, encountered a reprieve that was probably but a proof of the point to which it had sunk. I suppose I had expected, or had dreaded, something so melancholy that what greeted me was a good surprise. I remember as a most pleasant impression the broad, clear front, its open windows and fresh curtains and the pair of maids looking out; I remember the lawn and the bright flowers and the crunch of my wheels on the gravel and the clustered treetops over which the rooks circled and cawed in the golden sky. The scene had a greatness that made it a different affair from my own scant home, and there immediately appeared at the door, with a little girl in her hand, a civil person who dropped me as decent a curtsy as if I had been the mistress or a distinguished visitor. I had received in Harley Street a narrower notion of the place, and that, as I recalled it, made me think the proprietor still more of a gentleman, suggested that what I was to enjoy might be something beyond his promise.

Tôi nhớ toàn bộ phần đầu như một chuỗi những lần vút lên rồi rơi xuống, một cuộc bập bênh nho nhỏ giữa những nhịp đập đúng và những nhịp đập sai. Ở thành phố, sau khi gắng vươn lên đáp lại lời kêu gọi của ngài ấy, dù sao tôi cũng có hai ngày rất tồi tệ — lại thấy nghi ngờ, thậm chí chắc chắn mình đã nhầm. Trong tâm trạng ấy, tôi trải qua những giờ dài trên cỗ xe đường dài xóc nảy, chòng chành, chở tôi đến điểm dừng, nơi sẽ có xe của nhà ra đón. Tôi được báo là đã có xe đặt sẵn; và gần cuối buổi chiều tháng Sáu, tôi thấy một cỗ xe ngựa rộng rãi đang chờ mình. Xe chạy vào giờ ấy, giữa một ngày đẹp trời, qua một vùng quê mà cái ngọt ngào của mùa hè dường như gửi đến tôi một lời chào thân thiện, và lòng can đảm của tôi lại dâng lên. Khi xe rẽ vào lối xe có hàng cây, nó gặp một sự hoãn án — điều có lẽ chỉ chứng tỏ nó đã chìm xuống tới mức nào. Tôi đoán mình đã chờ đợi, hay đã sợ, một cảnh tượng ảm đạm đến nỗi những gì đón tôi hóa ra là một bất ngờ dễ chịu. Tôi nhớ như một ấn tượng thật dễ chịu cái mặt tiền rộng và sáng, những cửa sổ mở, rèm cửa tươi mới và hai cô hầu đang nhìn ra; tôi nhớ bãi cỏ và những bông hoa rực rỡ, tiếng bánh xe nghiến lên sỏi, và những ngọn cây chụm lại, trên đó đàn quạ lượn vòng kêu quang quác giữa nền trời vàng. Cảnh vật có một vẻ lớn lao khiến nó khác hẳn ngôi nhà đạm bạc của riêng tôi; và ngay lập tức, nơi cửa, một người đàn bà lễ phép xuất hiện, dắt theo một bé gái, nhún gối chào tôi đúng mực như thể tôi là bà chủ nhà hay một vị khách quý. Ở phố Harley tôi chỉ nhận được một ý niệm hẹp hơn về nơi này; nghĩ lại, điều đó khiến tôi thấy ngài ấy còn đúng là một quý ông hơn nữa, và gợi rằng những gì tôi sắp được hưởng có thể vượt cả lời ông hứa.

I had no drop again till the next day, for I was carried triumphantly through the following hours by my introduction to the younger of my pupils. The little girl who accompanied Mrs. Grose appeared to me on the spot a creature so charming as to make it a great fortune to have to do with her. She was the most beautiful child I had ever seen, and I afterward wondered that my employer had not told me more of her. I slept little that night—I was too much excited; and this astonished me too, I recollect, remained with me, adding to my sense of the liberality with which I was treated. The large, impressive room, one of the best in the house, the great state bed, as I almost felt it, the full, figured draperies, the long glasses in which, for the first time, I could see myself from head to foot, all struck me—like the extraordinary charm of my small charge—as so many things thrown in. It was thrown in as well, from the first moment, that I should get on with Mrs. Grose in a relation over which, on my way, in the coach, I fear I had rather brooded. The only thing indeed that in this early outlook might have made me shrink again was the clear circumstance of her being so glad to see me. I perceived within half an hour that she was so glad—stout, simple, plain, clean, wholesome woman—as to be positively on her guard against showing it too much. I wondered even then a little why she should wish not to show it, and that, with reflection, with suspicion, might of course have made me uneasy.

Tôi không phải rơi xuống lần nữa cho đến hôm sau, vì những giờ tiếp theo, tôi được nâng bổng đi trong khúc khải hoàn nhờ buổi làm quen với đứa nhỏ hơn trong hai học trò. Cô bé đi cùng bà Grose vừa thấy đã hiện ra với tôi như một sinh linh đáng yêu đến mức được lo cho em đã là một may mắn lớn. Em là đứa trẻ đẹp nhất tôi từng thấy, và sau này tôi ngạc nhiên rằng ngài chủ nhà đã không nói với tôi nhiều hơn về em. Đêm ấy tôi ngủ ít — tôi quá phấn khích; tôi nhớ điều này cũng làm tôi ngạc nhiên, và nó cứ theo tôi mãi, làm tôi càng thấy mình được đối đãi rộng rãi. Căn phòng lớn, bệ vệ, một trong những phòng tốt nhất nhà, chiếc giường lớn trang trọng — tôi gần như thấy nó thế —, những tấm màn đầy đặn có hoa văn, những tấm gương dài lần đầu cho tôi soi mình từ đầu đến chân: tất cả, cũng như nét duyên lạ lùng của cô học trò nhỏ, đều khiến tôi thấy như những thứ được tặng kèm. Cũng như được tặng kèm, ngay từ phút đầu, là chuyện tôi sẽ hòa hợp với bà Grose — một mối quan hệ mà trên đường đi, trong xe, tôi e mình đã khá lo nghĩ. Điều duy nhất trong triển vọng ban đầu này có thể khiến tôi chùn lại lần nữa quả là việc bà rõ ràng mừng khi gặp tôi. Chưa đầy nửa giờ tôi đã nhận ra bà mừng — một người đàn bà đầy đặn, giản dị, mộc mạc, sạch sẽ, lành mạnh — mừng đến mức thật sự phải dè chừng để khỏi lộ ra quá nhiều. Ngay lúc ấy tôi cũng hơi tự hỏi vì sao bà muốn giấu đi; và điều đó, nếu đem ra suy nghĩ, ra nghi ngờ, tất nhiên có thể làm tôi bất an.

But it was a comfort that there could be no uneasiness in a connection with anything so beatific as the radiant image of my little girl, the vision of whose angelic beauty had probably more than anything else to do with the restlessness that, before morning, made me several times rise and wander about my room to take in the whole picture and prospect; to watch, from my open window, the faint summer dawn, to look at such portions of the rest of the house as I could catch, and to listen, while, in the fading dusk, the first birds began to twitter, for the possible recurrence of a sound or two, less natural and not without, but within, that I had fancied I heard. There had been a moment when I believed I recognized, faint and far, the cry of a child; there had been another when I found myself just consciously starting as at the passage, before my door, of a light footstep. But these fancies were not marked enough not to be thrown off, and it is only in the light, or the gloom, I should rather say, of other and subsequent matters that they now come back to me. To watch, teach, “form” little Flora would too evidently be the making of a happy and useful life. It had been agreed between us downstairs that after this first occasion I should have her as a matter of course at night, her small white bed being already arranged, to that end, in my room. What I had undertaken was the whole care of her, and she had remained, just this last time, with Mrs. Grose only as an effect of our consideration for my inevitable strangeness and her natural timidity. In spite of this timidity—which the child herself, in the oddest way in the world, had been perfectly frank and brave about, allowing it, without a sign of uncomfortable consciousness, with the deep, sweet serenity indeed of one of Raphael’s holy infants, to be discussed, to be imputed to her, and to determine us—I feel quite sure she would presently like me. It was part of what I already liked Mrs. Grose herself for, the pleasure I could see her feel in my admiration and wonder as I sat at supper with four tall candles and with my pupil, in a high chair and a bib, brightly facing me, between them, over bread and milk. There were naturally things that in Flora’s presence could pass between us only as prodigious and gratified looks, obscure and roundabout allusions.

Nhưng thật yên lòng khi biết không thể có điều gì bất an trong mối liên hệ với một thứ phúc lành như hình ảnh rạng rỡ của cô học trò bé nhỏ. Hình ảnh vẻ đẹp thiên thần của em có lẽ hơn bất cứ điều gì đã gây nên sự bồn chồn khiến tôi, trước sáng, mấy lần dậy đi quanh phòng, để ngắm trọn bức tranh và cảnh trí ấy. Tôi nhìn bình minh mùa hè mờ nhạt từ cửa sổ mở, ngó những phần còn lại của ngôi nhà mà tầm mắt bắt được, và lắng nghe — trong lúc bóng tối mờ dần và những con chim đầu tiên bắt đầu líu lo — xem một hai âm thanh kém tự nhiên hơn mà tôi tưởng mình đã nghe, không phải từ bên ngoài mà từ bên trong nhà, có lặp lại không. Có một lúc tôi tin mình nhận ra, mơ hồ và xa xăm, tiếng khóc của một đứa trẻ; có một lúc khác tôi nhận ra mình khẽ giật mình, vừa đủ để biết, như thể có một bước chân nhẹ đi ngang cửa phòng. Nhưng những tưởng tượng ấy chưa rõ đến mức không thể gạt đi; chỉ trong ánh sáng — hay đúng hơn tôi nên nói trong bóng tối — của những chuyện khác về sau, chúng mới trở lại với tôi bây giờ. Trông nom, dạy dỗ, “uốn nắn” bé Flora rõ ràng sẽ là việc tạo dựng nên một đời sống hạnh phúc và hữu ích. Dưới nhà chúng tôi đã thỏa thuận rằng sau đêm đầu này, ban đêm em đương nhiên sẽ ở với tôi; chiếc giường trắng nhỏ của em đã được kê sẵn trong phòng tôi vì mục đích ấy. Việc tôi nhận là lo cho em trọn vẹn, và em chỉ ở lại với bà Grose lần cuối này vì chúng tôi tính đến chuyện tôi còn xa lạ — điều không tránh khỏi — và tính nhút nhát tự nhiên của em. Bất chấp sự nhút nhát ấy — mà chính đứa trẻ, theo cách lạ lùng nhất trên đời, lại nói về nó rất thẳng thắn và dũng cảm: em để người ta bàn tán, gán cho mình, và lấy đó làm căn cứ để quyết định, không một dấu hiệu khó chịu nào, với vẻ thanh thản sâu xa, ngọt ngào đúng như một trong những hài nhi thánh của Raphael — tôi cảm thấy khá chắc em sẽ sớm thích tôi. Đó cũng là một phần lý do tôi đã thích chính bà Grose: tôi thấy bà vui trước sự ngưỡng mộ và ngạc nhiên của tôi, khi tôi ngồi dùng bữa tối với bốn cây nến cao, và cô học trò ngồi trên chiếc ghế cao, đeo yếm dãi, tươi tắn đối diện tôi, giữa các cây nến, bên bánh mì và sữa. Đương nhiên có những điều mà trước mặt Flora, chúng tôi chỉ có thể trao đổi với nhau bằng những cái nhìn kinh ngạc và hài lòng, bằng những ám chỉ mơ hồ và vòng vo.

“And the little boy—does he look like her? Is he too so very remarkable?”

“Còn cậu bé — cậu có giống em không? Cậu cũng rất đặc biệt chứ?”

One wouldn’t flatter a child. “Oh, miss, most remarkable. If you think well of this one!”—and she stood there with a plate in her hand, beaming at our companion, who looked from one of us to the other with placid heavenly eyes that contained nothing to check us.

Người ta không nịnh một đứa trẻ. “Ôi, thưa cô, đặc biệt nhất. Nếu cô nghĩ tốt về cô bé này!”—và bà đứng đó, tay cầm cái đĩa, rạng rỡ nhìn người bạn nhỏ của chúng tôi; em nhìn từ người này sang người kia bằng đôi mắt thanh thản như thiên thần, chẳng có gì ngăn chúng tôi.

“Yes; if I do—?”

“Vâng; nếu tôi nghĩ vậy—?”

“You will be carried away by the little gentleman!”

“Cô sẽ bị cậu bé ấy làm cho mê mẩn!”

“Well, that, I think, is what I came for—to be carried away. I’m afraid, however,” I remember feeling the impulse to add, “I’m rather easily carried away. I was carried away in London!”

“Chà, tôi nghĩ đó chính là điều tôi đến đây để được — bị mê mẩn. Nhưng tôi sợ,” tôi nhớ mình thấy thôi thúc phải nói thêm, “tôi khá dễ bị mê mẩn. Tôi đã bị mê mẩn ở Luân Đôn rồi!”

I can still see Mrs. Grose’s broad face as she took this in. “In Harley Street?”

Tôi vẫn còn thấy gương mặt bầu bĩnh của bà Grose khi bà tiếp nhận điều ấy. “Ở phố Harley?”

“In Harley Street.”

“Ở phố Harley.”

“Well, miss, you’re not the first—and you won’t be the last.”

“Chà, thưa cô, cô không phải người đầu tiên — và cũng sẽ không phải người cuối cùng.”

“Oh, I’ve no pretension,” I could laugh, “to being the only one. My other pupil, at any rate, as I understand, comes back tomorrow?”

“Ồ, tôi đâu có tự phụ,” tôi bật cười, “là người duy nhất. Dù sao, theo tôi hiểu, học trò kia của tôi mai về chứ?”

“Not tomorrow—Friday, miss. He arrives, as you did, by the coach, under care of the guard, and is to be met by the same carriage.”

“Không phải mai — thứ Sáu, thưa cô. Cậu đến, như cô, bằng xe đường dài, do người phụ xe trông, và sẽ được đón bằng cùng cỗ xe.”

I forthwith expressed that the proper as well as the pleasant and friendly thing would be therefore that on the arrival of the public conveyance I should be in waiting for him with his little sister; an idea in which Mrs. Grose concurred so heartily that I somehow took her manner as a kind of comforting pledge—never falsified, thank heaven!—that we should on every question be quite at one. Oh, she was glad I was there!

Tôi lập tức nói rằng vậy thì việc phải lẽ, cũng là việc dễ chịu và thân tình, là khi xe công cộng đến, tôi sẽ cùng cô em gái chờ sẵn cậu. Bà Grose tán thành ý ấy nồng nhiệt đến mức tôi chẳng hiểu sao lại coi thái độ của bà như một lời hứa trấn an — chưa bao giờ bị phụ, tạ ơn trời! — rằng về mọi chuyện chúng tôi sẽ hoàn toàn đồng lòng. Ôi, bà mừng vì tôi ở đây!

What I felt the next day was, I suppose, nothing that could be fairly called a reaction from the cheer of my arrival; it was probably at the most only a slight oppression produced by a fuller measure of the scale, as I walked round them, gazed up at them, took them in, of my new circumstances. They had, as it were, an extent and mass for which I had not been prepared and in the presence of which I found myself, freshly, a little scared as well as a little proud. Lessons, in this agitation, certainly suffered some delay; I reflected that my first duty was, by the gentlest arts I could contrive, to win the child into the sense of knowing me. I spent the day with her out-of-doors; I arranged with her, to her great satisfaction, that it should be she, she only, who might show me the place. She showed it step by step and room by room and secret by secret, with droll, delightful, childish talk about it and with the result, in half an hour, of our becoming immense friends. Young as she was, I was struck, throughout our little tour, with her confidence and courage with the way, in empty chambers and dull corridors, on crooked staircases that made me pause and even on the summit of an old machicolated square tower that made me dizzy, her morning music, her disposition to tell me so many more things than she asked, rang out and led me on. I have not seen Bly since the day I left it, and I daresay that to my older and more informed eyes it would now appear sufficiently contracted. But as my little conductress, with her hair of gold and her frock of blue, danced before me round corners and pattered down passages, I had the view of a castle of romance inhabited by a rosy sprite, such a place as would somehow, for diversion of the young idea, take all color out of storybooks and fairytales. Wasn’t it just a storybook over which I had fallen adoze and adream? No; it was a big, ugly, antique, but convenient house, embodying a few features of a building still older, half-replaced and half-utilized, in which I had the fancy of our being almost as lost as a handful of passengers in a great drifting ship. Well, I was, strangely, at the helm!

Điều tôi cảm thấy hôm sau, tôi đoán, không phải thứ có thể gọi cho công bằng là phản ứng ngược sau niềm hân hoan lúc mới đến; nhiều lắm cũng chỉ là chút nặng nề, sinh ra khi tôi đi quanh, ngước nhìn, ngắm trọn hoàn cảnh mới của mình và thấy rõ hơn quy mô của nó. Hoàn cảnh ấy, như thể, có một bề rộng và khối lượng mà tôi chưa được chuẩn bị; đứng trước nó, tôi thấy mình, như mới lần đầu, vừa hơi hoảng vừa hơi tự hào. Trong cơn xao động ấy, các bài học chắc chắn bị chậm lại đôi chút; tôi nghĩ bổn phận đầu tiên của mình là dùng những mẹo dịu dàng nhất có thể nghĩ ra để thu phục đứa trẻ, để em quen biết tôi. Tôi dành cả ngày với em ngoài trời; tôi thỏa thuận với em, trước sự hài lòng lớn của em, rằng chính em, chỉ em thôi, sẽ chỉ cho tôi nơi này. Em dẫn tôi đi từng bước, từng phòng, từng bí mật, vừa đi vừa nói những lời trẻ con buồn cười, dễ thương về nó, và chỉ trong nửa giờ chúng tôi đã thành bạn thân vô cùng. Dù còn bé, suốt chuyến thăm nhỏ ấy, em khiến tôi ấn tượng bởi sự tự tin và can đảm — trong những căn phòng trống và hành lang tối, trên những cầu thang quanh co khiến tôi phải dừng lại, và cả trên đỉnh một cái tháp vuông cổ có hàng lỗ phóng đá khiến tôi choáng váng — ở đâu tiếng hát ban mai của em, cái thiên hướng kể cho tôi nghe nhiều hơn điều tôi hỏi, cũng ngân lên và dẫn tôi đi. Tôi chưa thấy lại Bly từ ngày rời nó, và tôi dám nói rằng dưới con mắt già dặn và hiểu biết hơn bây giờ, nó hẳn trông khá nhỏ hẹp. Nhưng khi cô hướng dẫn nhỏ của tôi, tóc vàng ánh, váy xanh, nhảy múa trước tôi quanh các góc tường và lộp cộp chạy dọc hành lang, tôi thấy một lâu đài trong truyện kỳ tình, có một sinh linh hồng hào cư ngụ — một nơi mà chẳng hiểu sao, với một trí óc non trẻ cần giải trí, lại làm sách truyện và chuyện cổ tích nhạt hết màu. Chẳng phải đó chính là cuốn truyện mà tôi đã ngủ gà ngủ gật và mơ mộng bên trên sao? Không; đó là một ngôi nhà to, xấu, cổ, nhưng tiện nghi, mang vài nét của một công trình còn cổ hơn nữa, nửa đã thay nửa còn dùng, trong đó tôi tưởng tượng chúng tôi lạc gần như một nhúm hành khách trên một con tàu lớn đang trôi. Thế mà, lạ thay, tôi lại là người cầm lái!

II

II

This came home to me when, two days later, I drove over with Flora to meet, as Mrs. Grose said, the little gentleman; and all the more for an incident that, presenting itself the second evening, had deeply disconcerted me. The first day had been, on the whole, as I have expressed, reassuring; but I was to see it wind up in keen apprehension. The postbag, that evening—it came late—contained a letter for me, which, however, in the hand of my employer, I found to be composed but of a few words enclosing another, addressed to himself, with a seal still unbroken. “This, I recognize, is from the headmaster, and the headmaster’s an awful bore. Read him, please; deal with him; but mind you don’t report. Not a word. I’m off!” I broke the seal with a great effort—so great a one that I was a long time coming to it; took the unopened missive at last up to my room and only attacked it just before going to bed. I had better have let it wait till morning, for it gave me a second sleepless night. With no counsel to take, the next day, I was full of distress; and it finally got so the better of me that I determined to open myself at least to Mrs. Grose.

Điều ấy thấm vào tôi khi, hai ngày sau, tôi cùng Flora đánh xe đi đón, như bà Grose nói, vị tiểu quý ông; và càng thấm hơn vì một việc xảy ra vào buổi tối thứ hai, đã làm tôi bối rối sâu sắc. Ngày đầu, nhìn chung, như tôi đã nói, khiến tôi yên tâm; nhưng tôi sắp thấy nó khép lại trong nỗi lo sợ nhói buốt. Túi thư tối hôm ấy — nó đến muộn — có một lá thư gửi tôi; tôi nhận ra nét chữ của ngài, và thấy thư chỉ vài dòng, kèm theo một lá khác gửi cho chính ông, còn nguyên dấu niêm. “Cái này, tôi nhận ra, là của ông hiệu trưởng, và ông hiệu trưởng là một kẻ chán ngắt. Xin đọc ông ta; xử lý ông ta; nhưng nhớ đừng báo cáo. Không một lời. Tôi đi đây!” Tôi bóc dấu niêm với một nỗ lực lớn — lớn đến nỗi mất lâu mới làm nổi; cuối cùng mang lá thư chưa mở lên phòng, và chỉ ngay trước khi đi ngủ mới bắt tay vào đọc. Đáng lẽ tôi nên để nó đến sáng, vì nó cho tôi một đêm thứ hai không ngủ. Không có ai để hỏi ý, hôm sau tôi rất khổ sở; và nỗi khổ ấy cuối cùng lấn át tôi đến mức tôi quyết định ít nhất sẽ mở lòng với bà Grose.

“What does it mean? The child’s dismissed his school.”

“Thế nghĩa là gì? Đứa trẻ đã bị đuổi khỏi trường.”

She gave me a look that I remarked at the moment; then, visibly, with a quick blankness, seemed to try to take it back. “But aren’t they all—?”

Bà nhìn tôi một cái mà tôi để ý ngay lúc ấy; rồi, rõ ràng, với vẻ mặt chợt trống rỗng, bà dường như cố rút nó lại. “Nhưng chẳng phải tất cả bọn chúng—?”

“Sent home—yes. But only for the holidays. Miles may never go back at all.”

“Bị cho về nhà — vâng. Nhưng chỉ cho kỳ nghỉ. Miles có thể không bao giờ quay lại nữa.”

Consciously, under my attention, she reddened. “They won’t take him?”

Dưới con mắt chú ý của tôi, bà đỏ mặt, và tự biết mình đang đỏ mặt. “Họ không nhận cậu ư?”

“They absolutely decline.”

“Họ dứt khoát từ chối.”

At this she raised her eyes, which she had turned from me; I saw them fill with good tears. “What has he done?”

Nghe thế bà ngước đôi mắt vốn đã quay đi khỏi tôi; tôi thấy chúng đầy những giọt nước mắt chân thật. “Cậu đã làm gì?”

I hesitated; then I judged best simply to hand her my letter—which, however, had the effect of making her, without taking it, simply put her hands behind her. She shook her head sadly. “Such things are not for me, miss.”

Tôi do dự; rồi tôi thấy tốt nhất cứ đưa thẳng thư cho bà — nhưng việc ấy chỉ khiến bà chắp hai tay ra sau lưng, không cầm lấy. Bà lắc đầu buồn bã. “Những chuyện như thế không dành cho tôi, thưa cô.”

My counselor couldn’t read! I winced at my mistake, which I attenuated as I could, and opened my letter again to repeat it to her; then, faltering in the act and folding it up once more, I put it back in my pocket. “Is he really bad ?”

Người cố vấn của tôi không biết đọc! Tôi nhăn mặt vì sự nhầm lẫn của mình, và xoa dịu nó hết mức có thể; rồi tôi mở thư ra lần nữa để đọc cho bà nghe, nhưng đang đọc thì chùn lại, gấp thư lại và bỏ vào túi. “Cậu có thật sự xấu không?”

The tears were still in her eyes. “Do the gentlemen say so?”

Nước mắt vẫn còn trong mắt bà. “Các ông ấy nói thế sao?”

“They go into no particulars. They simply express their regret that it should be impossible to keep him. That can have only one meaning.” Mrs. Grose listened with dumb emotion; she forbore to ask me what this meaning might be; so that, presently, to put the thing with some coherence and with the mere aid of her presence to my own mind, I went on: “That he’s an injury to the others.”

“Họ không đi vào chi tiết nào. Họ chỉ nói tiếc rằng không thể giữ cậu lại. Điều đó chỉ có thể có một nghĩa.” Bà Grose lắng nghe, xúc động mà không nói nên lời; bà cố nén không hỏi tôi nghĩa ấy là gì. Thế nên, để đặt sự việc cho mạch lạc, chỉ nhờ có bà ở đó giúp trí óc mình, tôi nói tiếp: “Rằng cậu là một tổn hại cho những đứa khác.”

At this, with one of the quick turns of simple folk, she suddenly flamed up. “Master Miles! him an injury?”

Nghe vậy, theo kiểu đổi giọng nhanh của những người giản dị, bà bất ngờ bùng lên. “Cậu Miles! cậu mà là tổn hại sao?”

There was such a flood of good faith in it that, though I had not yet seen the child, my very fears made me jump to the absurdity of the idea. I found myself, to meet my friend the better, offering it, on the spot, sarcastically. “To his poor little innocent mates!”

Trong đó có một dòng tin cậy thành thật tràn ra đến nỗi, dù tôi chưa thấy đứa trẻ, chính nỗi sợ của tôi cũng khiến tôi chợt nhận ra ý nghĩ ấy vô lý đến mức nào. Để đối đáp người bạn của mình cho khéo hơn, tôi thấy mình đem chính ý ấy ra nói luôn, bằng giọng mỉa mai. “Cho những đứa bạn nhỏ tội nghiệp ngây thơ của cậu!”

“It’s too dreadful,” cried Mrs. Grose, “to say such cruel things! Why, he’s scarce ten years old.”

“Nói những điều độc ác như thế thì khủng khiếp quá,” bà Grose kêu lên. “Trời, cậu mới gần mười tuổi!”

“Yes, yes; it would be incredible.”

“Vâng, vâng; thật khó tin.”

She was evidently grateful for such a profession. “See him, miss, first. Then believe it!” I felt forthwith a new impatience to see him; it was the beginning of a curiosity that, for all the next hours, was to deepen almost to pain. Mrs. Grose was aware, I could judge, of what she had produced in me, and she followed it up with assurance. “You might as well believe it of the little lady. Bless her,” she added the next moment—“ look at her!”

Bà rõ ràng biết ơn lời tuyên bố ấy. “Cô gặp cậu trước đã, thưa cô. Rồi hãy tin!” Tôi lập tức thấy sốt ruột muốn gặp cậu; đó là mở đầu của một nỗi tò mò mà suốt mấy giờ sau càng sâu thêm, gần thành nỗi đau. Bà Grose, theo tôi đoán, biết rõ mình đã gây nên điều gì trong tôi, và bà nói tiếp, giọng quả quyết. “Cô cũng có thể tin điều ấy về cô bé. Trời phù hộ em,” bà nói thêm ngay sau đó — “nhìn em kìa!”

I turned and saw that Flora, whom, ten minutes before, I had established in the schoolroom with a sheet of white paper, a pencil, and a copy of nice “round O’s,” now presented herself to view at the open door. She expressed in her little way an extraordinary detachment from disagreeable duties, looking to me, however, with a great childish light that seemed to offer it as a mere result of the affection she had conceived for my person, which had rendered necessary that she should follow me. I needed nothing more than this to feel the full force of Mrs. Grose’s comparison, and, catching my pupil in my arms, covered her with kisses in which there was a sob of atonement.

Tôi quay lại và thấy Flora, người mà mười phút trước tôi đã cho ngồi trong phòng học với một tờ giấy trắng, một cây bút chì và một bản mẫu “những chữ O tròn” đẹp, nay hiện ra trước mắt nơi cửa mở. Theo cách của một đứa bé, em tỏ ra dửng dưng lạ thường với những bổn phận khó chịu, nhưng nhìn tôi với một ánh sáng trẻ thơ rạng rỡ, như thể coi đó chỉ là hệ quả của tình cảm em đã dành cho tôi, khiến em nhất định phải theo tôi. Tôi không cần gì hơn để cảm nhận trọn sức nặng của lời so sánh ấy của bà Grose; tôi ôm chầm lấy cô học trò, phủ lên em những nụ hôn nghẹn tiếng nấc chuộc lỗi.

Nonetheless, the rest of the day I watched for further occasion to approach my colleague, especially as, toward evening, I began to fancy she rather sought to avoid me. I overtook her, I remember, on the staircase; we went down together, and at the bottom I detained her, holding her there with a hand on her arm. “I take what you said to me at noon as a declaration that you’ve never known him to be bad.”

Dù vậy, suốt phần còn lại của ngày tôi canh một dịp nữa để lại gần người đồng sự, nhất là khi về chiều tôi bắt đầu ngờ rằng bà hơi tìm cách tránh mặt. Tôi nhớ mình bắt kịp bà trên cầu thang; chúng tôi cùng đi xuống, và ở chân thang tôi giữ bà lại, đặt một tay lên tay bà. “Tôi hiểu điều bà nói với tôi lúc trưa là một lời quả quyết rằng bà chưa từng thấy cậu hư.”

She threw back her head; she had clearly, by this time, and very honestly, adopted an attitude. “Oh, never known him—I don’t pretend that! ”

Bà ngửa đầu ra sau; đến lúc này rõ ràng, và rất thành thật, bà đã chọn một thái độ. “Ôi, chưa từng biết cậu — tôi không dám nói thế!”

I was upset again. “Then you have known him—?”

Tôi lại bối rối. “Vậy là bà đã biết cậu—?”

“Yes indeed, miss, thank God!”

“Vâng, quả vậy, thưa cô, tạ ơn Chúa!”

On reflection I accepted this. “You mean that a boy who never is—?”

Suy nghĩ lại, tôi chấp nhận điều này. “Ý bà là một cậu bé chưa từng—?”

“Is no boy for me! ”

“Thì chẳng phải cậu bé ra hồn đối với tôi!”

I held her tighter. “You like them with the spirit to be naughty?” Then, keeping pace with her answer, “So do I!” I eagerly brought out. “But not to the degree to contaminate—”

Tôi giữ bà chặt hơn. “Bà thích chúng có đủ tinh thần để nghịch ngợm?” Rồi, theo kịp câu đáp của bà, “Tôi cũng vậy!” tôi hăm hở thốt ra. “Nhưng không đến mức làm ô uế—”

“To contaminate?”—my big word left her at a loss. I explained it. “To corrupt.”

“Làm ô uế?”—chữ lớn của tôi làm bà lúng túng. Tôi giải thích. “Làm hư hỏng.”

She stared, taking my meaning in; but it produced in her an odd laugh. “Are you afraid he’ll corrupt you? ” She put the question with such a fine bold humor that, with a laugh, a little silly doubtless, to match her own, I gave way for the time to the apprehension of ridicule.

Bà nhìn chằm chằm, đang hiểu ý tôi; nhưng điều đó khiến bà bật ra một tiếng cười lạ. “Cô sợ cậu sẽ làm hư cô sao?” Bà đặt câu hỏi với một giọng hài hước thẳng thừng rất hay đến nỗi tôi cũng cười theo, hẳn là hơi ngớ ngẩn, cho hợp với tiếng cười của bà, tôi tạm để nỗi sợ bị chế giễu chiếm lấy mình.

But the next day, as the hour for my drive approached, I cropped up in another place. “What was the lady who was here before?”

Nhưng hôm sau, khi giờ đi xe của tôi gần đến, tôi lại nổi lên ở một chỗ khác. “Người phụ nữ ở đây trước tôi là ai vậy?”

“The last governess? She was also young and pretty—almost as young and almost as pretty, miss, even as you.”

“Cô gia sư cuối cùng ư? Cô cũng trẻ và đẹp — gần như trẻ và gần như đẹp, thưa cô, ngay cả như cô.”

“Ah, then, I hope her youth and her beauty helped her!” I recollect throwing off. “He seems to like us young and pretty!”

“À, vậy tôi hy vọng tuổi trẻ và sắc đẹp đã giúp được cô ấy!” tôi nhớ mình đã buông ra. “Ngài ấy có vẻ thích chúng ta trẻ và đẹp!”

“Oh, he did ,” Mrs. Grose assented: “it was the way he liked everyone!” She had no sooner spoken indeed than she caught herself up. “I mean that’s his way—the master’s.”

“Ồ, đúng thế,” bà Grose đồng ý: “đó là cách ngài thích mọi người!” Bà vừa nói xong thì tự bắt lại mình ngay. “Ý tôi là đó là cách của ngài — của ông chủ.”

I was struck. “But of whom did you speak first?”

Tôi chú ý. “Nhưng bà nói đến ai trước?”

She looked blank, but she colored. “Why, of him .”

Bà ngơ ngác nhìn, nhưng mặt đỏ lên. “Thì, đến ngài.”

“Of the master?”

“Đến ông chủ?”

“Of who else?”

“Chứ còn ai?”

There was so obviously no one else that the next moment I had lost my impression of her having accidentally said more than she meant; and I merely asked what I wanted to know. “Did she see anything in the boy—?”

Rõ ràng chẳng còn ai khác, nên ngay sau đó tôi hết còn cảm giác rằng bà lỡ lời nói nhiều hơn định nói; và tôi chỉ hỏi điều tôi muốn biết. “Cô ấy có thấy gì ở cậu bé—?”

“That wasn’t right? She never told me.”

“Không đúng ư? Cô không bao giờ nói với tôi.”

I had a scruple, but I overcame it. “Was she careful—particular?”

Tôi có chút e dè, nhưng tôi vượt qua. “Cô ấy có cẩn thận — kỹ tính không?”

Mrs. Grose appeared to try to be conscientious. “About some things—yes.”

Bà Grose có vẻ cố tỏ ra ngay thẳng. “Về vài chuyện — có.”

“But not about all?”

“Nhưng không về mọi chuyện?”

Again she considered. “Well, miss—she’s gone. I won’t tell tales.”

Bà lại suy nghĩ. “Chà, thưa cô — cô ấy đã đi rồi. Tôi không muốn nói xấu.”

“I quite understand your feeling,” I hastened to reply; but I thought it, after an instant, not opposed to this concession to pursue: “Did she die here?”

“Tôi hoàn toàn hiểu cho bà,” tôi vội đáp; nhưng chỉ lát sau tôi thấy hỏi tiếp cũng không trái với sự nhượng bộ ấy: “Cô ấy chết ở đây à?”

“No—she went off.”

“Không — cô ấy ra đi.”

I don’t know what there was in this brevity of Mrs. Grose’s that struck me as ambiguous. “Went off to die?” Mrs. Grose looked straight out of the window, but I felt that, hypothetically, I had a right to know what young persons engaged for Bly were expected to do. “She was taken ill, you mean, and went home?”

Tôi không biết trong câu đáp cộc lốc này của bà Grose có điều gì khiến tôi thấy mập mờ. “Ra đi để chết ư?” Bà Grose nhìn thẳng ra cửa sổ, nhưng tôi cảm thấy mình có quyền biết, giả sử thôi, những cô gái trẻ được thuê đến Bly thì được mong đợi phải làm gì. “Ý bà là cô ấy bị ốm và về nhà?”

“She was not taken ill, so far as appeared, in this house. She left it, at the end of the year, to go home, as she said, for a short holiday, to which the time she had put in had certainly given her a right. We had then a young woman—a nursemaid who had stayed on and who was a good girl and clever; and she took the children altogether for the interval. But our young lady never came back, and at the very moment I was expecting her I heard from the master that she was dead.”

“Cô ấy không bị ốm, theo như tôi thấy, trong ngôi nhà này. Cuối năm cô rời nơi này để về nhà mình, như cô nói, nghỉ một kỳ ngắn, và thời gian cô đã làm việc chắc chắn cho cô quyền ấy. Khi ấy chúng tôi có một cô gái trẻ — một cô trông trẻ vẫn ở lại, là cô gái tốt và khéo; cô ấy lo hết cho bọn trẻ trong thời gian đó. Nhưng cô gia sư của chúng tôi không bao giờ trở lại, và đúng lúc tôi đang đợi cô thì tôi nhận tin từ ông chủ rằng cô đã chết.”

I turned this over. “But of what?”

Tôi cân nhắc mãi chuyện ấy. “Nhưng chết vì gì?”

“He never told me! But please, miss,” said Mrs. Grose, “I must get to my work.”

“Ngài không bao giờ nói với tôi! Nhưng xin lỗi, thưa cô,” bà Grose nói, “tôi phải đi làm việc.”

III

III

Her thus turning her back on me was fortunately not, for my just preoccupations, a snub that could check the growth of our mutual esteem. We met, after I had brought home little Miles, more intimately than ever on the ground of my stupefaction, my general emotion: so monstrous was I then ready to pronounce it that such a child as had now been revealed to me should be under an interdict. I was a little late on the scene, and I felt, as he stood wistfully looking out for me before the door of the inn at which the coach had put him down, that I had seen him, on the instant, without and within, in the great glow of freshness, the same positive fragrance of purity, in which I had, from the first moment, seen his little sister. He was incredibly beautiful, and Mrs. Grose had put her finger on it: everything but a sort of passion of tenderness for him was swept away by his presence. What I then and there took him to my heart for was something divine that I have never found to the same degree in any child—his indescribable little air of knowing nothing in the world but love. It would have been impossible to carry a bad name with a greater sweetness of innocence, and by the time I had got back to Bly with him I remained merely bewildered—so far, that is, as I was not outraged—by the sense of the horrible letter locked up in my room, in a drawer. As soon as I could compass a private word with Mrs. Grose I declared to her that it was grotesque.

Bà quay lưng với tôi như thế, may thay, không phải một cái hắt hủi có thể ngăn lòng quý trọng lẫn nhau của chúng tôi lớn lên, đối với những mối bận tâm chính đáng của tôi. Sau khi tôi đón cậu bé Miles về, chúng tôi gần nhau hơn bao giờ hết, trên cái nền là nỗi sững sờ và xúc động chung của tôi: lúc ấy tôi sẵn sàng tuyên bố rằng thật quái đản biết bao khi một đứa trẻ như đứa trẻ vừa hiện ra trước mắt tôi lại bị cấm cửa. Tôi đến hơi trễ; và khi cậu đứng đó, mong mỏi ngóng tôi trước cửa quán trọ nơi xe đường dài thả cậu xuống, tôi cảm thấy mình nhìn thấu cậu ngay tức khắc, từ ngoài vào trong, trong cùng một vầng tươi mới rạng ngời, cùng một mùi hương tinh khiết đích thực mà ngay từ phút đầu tôi đã thấy nơi cô em gái nhỏ của cậu. Cậu đẹp không thể tin được, và bà Grose đã chỉ trúng điều đó: sự hiện diện của cậu quét sạch mọi thứ, chỉ còn lại một nỗi đam mê dịu dàng dành cho cậu. Điều khiến tôi ôm cậu vào lòng ngay lúc ấy là một nét thiêng liêng mà tôi chưa từng gặp ở mức ấy ở đứa trẻ nào — cái dáng vẻ nhỏ bé khó tả, như thể chẳng biết gì trên đời ngoài tình yêu. Không ai có thể mang tiếng xấu mà lại ngây thơ ngọt ngào hơn thế; và khi tôi cùng cậu về đến Bly, tôi chỉ còn bối rối — ít ra là khi chưa phẫn nộ — mỗi lần nhớ đến lá thư khủng khiếp bị khóa trong ngăn kéo phòng tôi. Ngay khi tìm được dịp nói riêng với bà Grose, tôi bảo bà rằng chuyện ấy thật lố bịch.

She promptly understood me. “You mean the cruel charge—?”

Bà hiểu ngay. “Cô muốn nói lời buộc tội độc ác ấy—?”

“It doesn’t live an instant. My dear woman, look at him!”

“Nó không đứng vững nổi một phút. Bà thân mến, hãy nhìn cậu!”

She smiled at my pretention to have discovered his charm. “I assure you, miss, I do nothing else! What will you say, then?” she immediately added.

Bà mỉm cười trước cái vẻ tự phụ của tôi, cứ như mình vừa khám phá ra nét duyên của cậu. “Tôi bảo đảm với cô, thưa cô, tôi chẳng làm gì khác! Vậy cô sẽ nói gì?” bà lập tức thêm.

“In answer to the letter?” I had made up my mind. “Nothing.”

“Đáp lại lá thư ư?” Tôi đã quyết định. “Không gì cả.”

“And to his uncle?”

“Còn với ông chú cậu?”

I was incisive. “Nothing.”

Tôi dứt khoát. “Không gì cả.”

“And to the boy himself?”

“Còn với chính cậu bé?”

I was wonderful. “Nothing.”

Tôi thật tuyệt vời. “Không gì cả.”

She gave with her apron a great wipe to her mouth. “Then I’ll stand by you. We’ll see it out.”

Bà lấy tạp dề lau miệng một cái thật mạnh. “Vậy tôi sẽ đứng về phía cô. Chúng ta sẽ vượt qua chuyện này.”

“We’ll see it out!” I ardently echoed, giving her my hand to make it a vow.

“Chúng ta sẽ vượt qua!” tôi nhiệt thành lặp lại, đưa tay cho bà để biến nó thành một lời thề.

She held me there a moment, then whisked up her apron again with her detached hand. “Would you mind, miss, if I used the freedom—”

Bà giữ tôi lại một lát, rồi lại giơ tạp dề lên bằng bàn tay còn rảnh. “Cô có phiền không, thưa cô, nếu tôi mạn phép—”

“To kiss me? No!” I took the good creature in my arms and, after we had embraced like sisters, felt still more fortified and indignant.

“Hôn tôi ư? Không!” Tôi ôm người đàn bà tốt bụng vào lòng và, sau khi chúng tôi ôm nhau như chị em, tôi thấy mình càng được tiếp sức và càng phẫn nộ hơn.

This, at all events, was for the time: a time so full that, as I recall the way it went, it reminds me of all the art I now need to make it a little distinct. What I look back at with amazement is the situation I accepted. I had undertaken, with my companion, to see it out, and I was under a charm, apparently, that could smooth away the extent and the far and difficult connections of such an effort. I was lifted aloft on a great wave of infatuation and pity. I found it simple, in my ignorance, my confusion, and perhaps my conceit, to assume that I could deal with a boy whose education for the world was all on the point of beginning. I am unable even to remember at this day what proposal I framed for the end of his holidays and the resumption of his studies. Lessons with me, indeed, that charming summer, we all had a theory that he was to have; but I now feel that, for weeks, the lessons must have been rather my own. I learned something—at first, certainly—that had not been one of the teachings of my small, smothered life; learned to be amused, and even amusing, and not to think for the morrow. It was the first time, in a manner, that I had known space and air and freedom, all the music of summer and all the mystery of nature. And then there was consideration—and consideration was sweet. Oh, it was a trap—not designed, but deep—to my imagination, to my delicacy, perhaps to my vanity; to whatever, in me, was most excitable. The best way to picture it all is to say that I was off my guard. They gave me so little trouble—they were of a gentleness so extraordinary. I used to speculate—but even this with a dim disconnectedness—as to how the rough future (for all futures are rough!) would handle them and might bruise them. They had the bloom of health and happiness; and yet, as if I had been in charge of a pair of little grandees, of princes of the blood, for whom everything, to be right, would have to be enclosed and protected, the only form that, in my fancy, the afteryears could take for them was that of a romantic, a really royal extension of the garden and the park. It may be, of course, above all, that what suddenly broke into this gives the previous time a charm of stillness—that hush in which something gathers or crouches. The change was actually like the spring of a beast.

Dù sao, đó là chuyện của lúc ấy: một quãng thời gian đầy ắp đến mức, nhớ lại nó đã trôi qua ra sao, tôi thấy mình cần dùng hết tay nghề mới làm nó rõ nét được đôi chút. Điều tôi nhìn lại mà kinh ngạc là cảnh ngộ tôi đã nhận lấy. Tôi đã cùng người bạn đồng hành cam kết vượt qua nó, và dường như tôi đang bị một bùa mê làm cho phẳng đi cả tầm vóc lẫn những mối dây xa xôi, khó gỡ của một nỗ lực như thế. Tôi được nâng bổng trên một con sóng lớn của mê say và thương hại. Trong cái dốt nát, bối rối, và có lẽ cả tự phụ của mình, tôi thấy thật giản dị khi cho rằng mình đủ sức lo liệu một cậu bé sắp bắt đầu việc học làm người cho đời. Đến hôm nay tôi thậm chí không nhớ nổi mình đã định ra sao cho lúc hết kỳ nghỉ của cậu và việc học trở lại. Quả thật, mùa hè dễ thương ấy, ai cũng có sẵn một lý thuyết rằng cậu sẽ học với tôi; nhưng giờ tôi thấy rằng suốt nhiều tuần, các bài học hẳn phần nhiều là của chính tôi. Tôi học được điều gì đó — ít nhất lúc đầu, chắc chắn — vốn không nằm trong những bài dạy của cuộc đời nhỏ bé, ngột ngạt của tôi: học cách vui, thậm chí làm người khác vui, và không nghĩ đến ngày mai. Đó là lần đầu tiên, theo một nghĩa nào đó, tôi biết đến không gian, không khí và tự do, mọi âm nhạc của mùa hè và mọi huyền bí của thiên nhiên. Và rồi còn có sự nể trọng — mà được nể trọng thì ngọt ngào. Ôi, đó là một cái bẫy — không cố ý, nhưng sâu — giăng cho trí tưởng tượng, cho sự tế nhị, có lẽ cả lòng hư vinh của tôi; cho bất cứ điều gì trong tôi dễ bị kích động nhất. Cách tốt nhất để hình dung tất cả là nói rằng tôi đã lơ là cảnh giác. Chúng gây cho tôi quá ít rắc rối — chúng dịu dàng lạ thường. Có lúc tôi thử đoán — mà cũng chỉ rời rạc, mờ nhạt — xem tương lai gập ghềnh (vì tương lai nào cũng gập ghềnh!) sẽ đối xử với chúng ra sao và có thể làm chúng bầm dập đến đâu. Chúng phơi phới sức khỏe và hạnh phúc; vậy mà tôi cứ như đang trông nom một cặp tiểu vương hầu, những hoàng thân dòng máu vua, mà với chúng, muốn mọi thứ cho đúng thì phải được rào chắn và che chở. Hình thức duy nhất mà những năm tháng sau này có thể mang đối với chúng, trong tưởng tượng của tôi, là một sự nối dài lãng mạn, đúng nghĩa hoàng gia, của khu vườn và công viên. Có lẽ, tất nhiên, chính điều bất ngờ ập vào đây, hơn hết thảy, đã cho quãng thời gian kia một nét duyên của sự tĩnh lặng — cái im ắng trong đó có thứ gì đang tụ lại hay nằm phục. Sự đổi thay, thật vậy, giống cú vồ của một con thú.

In the first weeks the days were long; they often, at their finest, gave me what I used to call my own hour, the hour when, for my pupils, teatime and bedtime having come and gone, I had, before my final retirement, a small interval alone. Much as I liked my companions, this hour was the thing in the day I liked most; and I liked it best of all when, as the light faded—or rather, I should say, the day lingered and the last calls of the last birds sounded, in a flushed sky, from the old trees—I could take a turn into the grounds and enjoy, almost with a sense of property that amused and flattered me, the beauty and dignity of the place. It was a pleasure at these moments to feel myself tranquil and justified; doubtless, perhaps, also to reflect that by my discretion, my quiet good sense and general high propriety, I was giving pleasure—if he ever thought of it!—to the person to whose pressure I had responded. What I was doing was what he had earnestly hoped and directly asked of me, and that I could , after all, do it proved even a greater joy than I had expected. I daresay I fancied myself, in short, a remarkable young woman and took comfort in the faith that this would more publicly appear. Well, I needed to be remarkable to offer a front to the remarkable things that presently gave their first sign.

Mấy tuần đầu, ngày dài; vào lúc đẹp nhất, chúng thường cho tôi cái mà tôi quen gọi là giờ riêng của mình: lúc mà, với học trò tôi, bữa trà và giờ đi ngủ đã qua, còn tôi có một quãng nhỏ ở một mình trước khi lui hẳn về phòng. Dù mến những người bạn đồng hành, đó vẫn là phần tôi thích nhất trong ngày; và tôi thích nhất khi, lúc ánh sáng tàn — hay đúng hơn, tôi nên nói là lúc ngày còn nấn ná và những tiếng gọi cuối cùng của những con chim cuối cùng vang lên từ các cây cổ thụ, trên nền trời ửng hồng — tôi có thể dạo một vòng quanh khuôn viên và thưởng thức vẻ đẹp cùng sự trang nghiêm của nơi này, gần như với cảm giác sở hữu khiến tôi vừa buồn cười vừa hãnh diện. Những lúc ấy, thật vui khi thấy mình yên ổn và có lý, và hẳn cũng vui khi nghĩ rằng nhờ sự kín đáo, lương tri điềm tĩnh và cách cư xử đúng mực nói chung, tôi đang làm vui lòng — nếu ngài có nghĩ đến! — người mà lời thúc giục đã khiến tôi nhận lời. Việc tôi đang làm là điều ngài đã tha thiết hy vọng và trực tiếp nhờ tôi; và việc rốt cuộc tôi làm được lại là niềm vui lớn hơn tôi tưởng. Tôi dám nói, tóm lại, là mình đã tự cho mình là một thiếu nữ đáng chú ý, và tự an ủi bằng niềm tin rằng rồi điều ấy sẽ lộ ra công khai hơn. Mà quả thật tôi cần phải đáng chú ý để đối mặt với những điều đáng chú ý sắp sửa lộ dấu hiệu đầu tiên.

It was plump, one afternoon, in the middle of my very hour: the children were tucked away, and I had come out for my stroll. One of the thoughts that, as I don’t in the least shrink now from noting, used to be with me in these wanderings was that it would be as charming as a charming story suddenly to meet someone. Someone would appear there at the turn of a path and would stand before me and smile and approve. I didn’t ask more than that—I only asked that he should know; and the only way to be sure he knew would be to see it, and the kind light of it, in his handsome face. That was exactly present to me—by which I mean the face was—when, on the first of these occasions, at the end of a long June day, I stopped short on emerging from one of the plantations and coming into view of the house. What arrested me on the spot—and with a shock much greater than any vision had allowed for—was the sense that my imagination had, in a flash, turned real. He did stand there!—but high up, beyond the lawn and at the very top of the tower to which, on that first morning, little Flora had conducted me. This tower was one of a pair—square, incongruous, crenelated structures—that were distinguished, for some reason, though I could see little difference, as the new and the old. They flanked opposite ends of the house and were probably architectural absurdities, redeemed in a measure indeed by not being wholly disengaged nor of a height too pretentious, dating, in their gingerbread antiquity, from a romantic revival that was already a respectable past. I admired them, had fancies about them, for we could all profit in a degree, especially when they loomed through the dusk, by the grandeur of their actual battlements; yet it was not at such an elevation that the figure I had so often invoked seemed most in place.

Chuyện ấy ập đến bất thình lình vào một buổi chiều, ngay giữa giờ riêng của tôi: bọn trẻ đã được dỗ yên, và tôi ra dạo. Một trong những ý nghĩ thường đi cùng tôi trong những cuộc lang thang ấy — giờ đây tôi không hề ngại ghi lại — là sẽ thật dễ thương, như một câu chuyện dễ thương, nếu bỗng gặp một ai đó. Ai đó sẽ hiện ra ở khúc quanh một lối đi, đứng trước tôi, mỉm cười và tán thành. Tôi không đòi hơn thế — tôi chỉ đòi rằng ngài biết; và cách duy nhất để chắc ngài biết là thấy điều ấy, cùng ánh sáng ân cần của nó, hiện trên gương mặt đẹp trai của ngài. Điều ấy hiện rõ trong tâm trí tôi — ý tôi là gương mặt ấy — khi, vào lần đầu, cuối một ngày dài tháng Sáu, tôi khựng lại ngay khi vừa ra khỏi một khoảng rừng trồng và nhìn thấy ngôi nhà. Điều chặn tôi lại ngay tại chỗ — với một cú sốc lớn hơn mọi thị kiến có thể lường trước — là cảm giác rằng trí tưởng tượng của tôi, chỉ trong chớp mắt, đã hóa thành thật. Ngài đứng đó!—nhưng ở trên cao, bên kia bãi cỏ và ngay trên đỉnh cái tháp mà buổi sáng đầu tiên bé Flora đã dẫn tôi đến. Cái tháp này là một trong một cặp — những công trình vuông, lạc lõng, có lỗ châu mai — mà vì lý do nào đó người ta gọi là cái mới và cái cũ, dù tôi thấy chẳng khác nhau mấy. Chúng đứng ở hai đầu đối diện của ngôi nhà, hẳn là những thứ phi lý về kiến trúc, tuy cũng được chuộc lại phần nào vì không hoàn toàn tách rời khỏi nhà, cũng không cao đến mức làm bộ; với vẻ cổ kính kiểu bánh gừng, chúng có từ một làn sóng phục hưng lãng mạn nay đã thành quá khứ đáng kính. Tôi ngưỡng mộ chúng, mơ tưởng về chúng, vì tất cả chúng tôi đều có thể hưởng chút lợi từ vẻ hùng vĩ của những tường lũy thực thụ ấy, nhất là khi chúng hiện ra qua màn chạng vạng. Vậy mà ở một độ cao như thế, dáng người tôi đã bao lần gọi tới lại dường như không phải ở chỗ hợp nhất.

It produced in me, this figure, in the clear twilight, I remember, two distinct gasps of emotion, which were, sharply, the shock of my first and that of my second surprise. My second was a violent perception of the mistake of my first: the man who met my eyes was not the person I had precipitately supposed. There came to me thus a bewilderment of vision of which, after these years, there is no living view that I can hope to give. An unknown man in a lonely place is a permitted object of fear to a young woman privately bred; and the figure that faced me was—a few more seconds assured me—as little anyone else I knew as it was the image that had been in my mind. I had not seen it in Harley Street—I had not seen it anywhere. The place, moreover, in the strangest way in the world, had, on the instant, and by the very fact of its appearance, become a solitude. To me at least, making my statement here with a deliberation with which I have never made it, the whole feeling of the moment returns. It was as if, while I took in—what I did take in—all the rest of the scene had been stricken with death. I can hear again, as I write, the intense hush in which the sounds of evening dropped. The rooks stopped cawing in the golden sky, and the friendly hour lost, for the minute, all its voice. But there was no other change in nature, unless indeed it were a change that I saw with a stranger sharpness. The gold was still in the sky, the clearness in the air, and the man who looked at me over the battlements was as definite as a picture in a frame. That’s how I thought, with extraordinary quickness, of each person that he might have been and that he was not. We were confronted across our distance quite long enough for me to ask myself with intensity who then he was and to feel, as an effect of my inability to say, a wonder that in a few instants more became intense.

Dáng người ấy, trong ánh hoàng hôn trong vắt, tôi nhớ, đã khơi trong tôi hai đợt xúc động nghẹn thở khác nhau, chính là cú sốc của lần ngạc nhiên đầu và của lần ngạc nhiên thứ hai. Lần thứ hai là nhận ra một cách dữ dội rằng lần thứ nhất đã nhầm: người đàn ông gặp mắt tôi không phải người tôi đã vội vàng cho là. Thế là tôi rơi vào một cơn rối loạn thị giác mà sau bấy nhiêu năm, tôi không hy vọng dựng lại được thành một hình ảnh sống động nào. Một người đàn ông lạ ở nơi vắng là điều chính đáng để một thiếu nữ được nuôi dạy kín đáo phải sợ; và dáng người đối diện tôi — vài giây sau đã khiến tôi chắc chắn — chẳng giống ai tôi quen biết, cũng chẳng phải hình ảnh vốn ở trong đầu tôi. Tôi chưa thấy nó ở phố Harley — tôi chưa thấy nó ở đâu cả. Hơn nữa, một cách lạ lùng nhất đời, nơi này, ngay tức khắc, chỉ vì sự xuất hiện ấy, đã trở thành một chốn hoang vắng. Ít nhất với tôi, khi ghi lại lời khai này ở đây một cách thong thả như chưa bao giờ, toàn bộ cảm giác của khoảnh khắc ấy lại ùa về. Cứ như thể, trong lúc tôi nhận lấy — đúng những gì tôi đã nhận lấy — thì mọi phần còn lại của cảnh vật đã bị cái chết chạm tới. Viết đến đây, tôi lại nghe thấy sự im lặng căng thẳng mà những âm thanh buổi tối chìm xuống trong đó. Đàn quạ ngừng kêu trên nền trời vàng, và giờ phút thân thiện ấy, trong khoảnh khắc đó, mất hết tiếng nói. Nhưng thiên nhiên không đổi thay gì khác, trừ khi đó là một đổi thay mà tôi thấy với độ sắc lạ lùng hơn. Vàng vẫn ở trên trời, độ trong vẫn ở trong không khí, và người đàn ông nhìn tôi qua những lỗ châu mai hiện lên rõ nét như một bức tranh trong khung. Thế là, nhanh lạ thường, tôi điểm qua từng người mà ông ta có thể là, và hóa ra đều không phải. Chúng tôi nhìn nhau qua khoảng cách ấy đủ lâu để tôi dồn dập tự hỏi vậy ông ta là ai, và vì không đáp được, tôi cảm thấy một nỗi băn khoăn mà vài giây sau đã dữ dội.

The great question, or one of these, is, afterward, I know, with regard to certain matters, the question of how long they have lasted. Well, this matter of mine, think what you will of it, lasted while I caught at a dozen possibilities, none of which made a difference for the better, that I could see, in there having been in the house—and for how long, above all?—a person of whom I was in ignorance. It lasted while I just bridled a little with the sense that my office demanded that there should be no such ignorance and no such person. It lasted while this visitant, at all events—and there was a touch of the strange freedom, as I remember, in the sign of familiarity of his wearing no hat—seemed to fix me, from his position, with just the question, just the scrutiny through the fading light, that his own presence provoked. We were too far apart to call to each other, but there was a moment at which, at shorter range, some challenge between us, breaking the hush, would have been the right result of our straight mutual stare. He was in one of the angles, the one away from the house, very erect, as it struck me, and with both hands on the ledge. So I saw him as I see the letters I form on this page; then, exactly, after a minute, as if to add to the spectacle, he slowly changed his place—passed, looking at me hard all the while, to the opposite corner of the platform. Yes, I had the sharpest sense that during this transit he never took his eyes from me, and I can see at this moment the way his hand, as he went, passed from one of the crenelations to the next. He stopped at the other corner, but less long, and even as he turned away still markedly fixed me. He turned away; that was all I knew.

Câu hỏi lớn, hay một trong những câu hỏi lớn, về sau — tôi biết — đối với một số chuyện, là chúng đã kéo dài bao lâu. Chà, chuyện của tôi — các vị nghĩ gì về nó tùy các vị — kéo dài đúng trong lúc tôi vớ lấy cả chục khả năng, mà theo tôi thấy khả năng nào cũng chẳng làm cho việc có một người lạ đã ở trong nhà — và nhất là từ bao lâu? — trở nên đỡ hơn chút nào. Nó kéo dài trong lúc tôi chỉ hơi dựng lên tự ái, vì cảm thấy chức phận của mình đòi hỏi không được có chuyện mù tịt như thế, cũng không được có người như thế. Nó kéo dài trong lúc người khách này, dù sao — và có một nét tự do lạ, tôi nhớ, trong dấu hiệu quen thuộc là ông ta không đội mũ — dường như ghim tôi từ chỗ ông đứng bằng đúng câu hỏi, đúng sự dò xét qua ánh sáng đang tàn mà chính sự có mặt của ông gợi nên. Chúng tôi cách nhau quá xa để gọi nhau, nhưng có lúc, nếu ở gần hơn, một lời thách thức giữa chúng tôi, phá tan sự im ắng, hẳn đã là kết quả thích đáng của cái nhìn thẳng từ hai phía. Ông ở một trong các góc, góc xa ngôi nhà, đứng rất thẳng, như tôi thấy, hai tay đặt trên gờ. Tôi thấy ông như tôi thấy những chữ tôi viết trên trang này; rồi đúng sau một phút, như để thêm vào cảnh tượng, ông thong thả đổi chỗ — đi qua, nhìn tôi chằm chằm suốt thời gian ấy, sang góc đối diện của nóc tháp. Phải, tôi có cảm giác rất rõ rằng suốt lúc chuyển chỗ ấy ông không rời mắt khỏi tôi, và ngay lúc này tôi vẫn thấy bàn tay ông, khi đi, lướt từ lỗ châu mai này sang lỗ châu mai kế. Ông dừng ở góc kia, nhưng ngắn hơn, và ngay cả khi quay đi vẫn nhìn tôi rõ ràng. Ông quay đi; tôi chỉ biết có thế.

IV

IV

It was not that I didn’t wait, on this occasion, for more, for I was rooted as deeply as I was shaken. Was there a “secret” at Bly—a mystery of Udolpho or an insane, an unmentionable relative kept in unsuspected confinement? I can’t say how long I turned it over, or how long, in a confusion of curiosity and dread, I remained where I had had my collision; I only recall that when I re-entered the house darkness had quite closed in. Agitation, in the interval, certainly had held me and driven me, for I must, in circling about the place, have walked three miles; but I was to be, later on, so much more overwhelmed that this mere dawn of alarm was a comparatively human chill. The most singular part of it, in fact—singular as the rest had been—was the part I became, in the hall, aware of in meeting Mrs. Grose. This picture comes back to me in the general train—the impression, as I received it on my return, of the wide white panelled space, bright in the lamplight and with its portraits and red carpet, and of the good surprised look of my friend, which immediately told me she had missed me. It came to me straightway, under her contact, that, with plain heartiness, mere relieved anxiety at my appearance, she knew nothing whatever that could bear upon the incident I had there ready for her. I had not suspected in advance that her comfortable face would pull me up, and I somehow measured the importance of what I had seen by my thus finding myself hesitate to mention it. Scarce anything in the whole history seems to me so odd as this fact that my real beginning of fear was one, as I may say, with the instinct of sparing my companion. On the spot, accordingly, in the pleasant hall and with her eyes on me, I, for a reason that I couldn’t then have phrased, achieved an inward resolution—offered a vague pretext for my lateness and, with the plea of the beauty of the night and of the heavy dew and wet feet, went as soon as possible to my room.

Không phải lần này tôi không chờ xem thêm; tôi bị đóng đinh tại chỗ sâu cũng như bị lay chuyển. Phải chăng ở Bly có một “bí mật” — một bí ẩn kiểu Udolpho, hay một người họ hàng điên loạn, không thể nhắc tên, bị giam kín mà không ai ngờ tới? Tôi không thể nói mình đã cân nhắc chuyện ấy bao lâu, hay đã đứng lại bao lâu, giữa một mớ tò mò lẫn sợ hãi, ở nơi tôi vừa chạm trán; tôi chỉ nhớ rằng khi vào lại nhà thì bóng tối đã khép hẳn. Trong khoảng ấy, nỗi xao động chắc chắn đã kìm giữ tôi rồi lại thúc tôi đi, vì lúc đi vòng quanh nơi này hẳn tôi đã đi tới ba dặm. Nhưng về sau tôi còn bị choáng ngợp hơn nhiều, nên cái buổi tảng sáng của nỗi hoảng sợ này chỉ còn là một cơn ớn lạnh còn mang tính người. Thật ra, phần kỳ lạ nhất — dù phần nào cũng kỳ lạ — là điều tôi nhận ra ở sảnh khi gặp bà Grose. Cảnh ấy trở lại với tôi cùng cả mạch chuyện: ấn tượng tôi nhận được lúc trở vào: gian sảnh rộng ốp ván trắng, sáng rực dưới ánh đèn, với những bức chân dung và tấm thảm đỏ, và nét ngạc nhiên hiền hậu của người bạn tôi, cho tôi biết ngay là bà đã thấy thiếu tôi. Ngay khi chạm mặt bà, tôi nhận ra rằng, với sự nồng hậu đơn sơ, chỉ là nỗi lo âu nhẹ nhõm khi thấy tôi, bà không biết chút gì có thể liên quan đến sự việc tôi đang sẵn đó để kể cho bà. Tôi đã không lường trước rằng gương mặt dễ chịu của bà sẽ giữ tôi khựng lại, và tôi chẳng hiểu sao lại đo được tầm quan trọng của điều mình thấy qua chính việc mình ngần ngại không nhắc tới. Hầu như trong cả câu chuyện không có điều nào làm tôi lạ lùng bằng chuyện nỗi sợ nơi tôi, có thể nói là bắt đầu thật sự, lại trùng với bản năng muốn tha cho người bạn đồng hành. Vì thế, ngay tại đó, trong gian sảnh dễ chịu và dưới mắt bà, tôi, vì một lý do khi ấy tôi chưa nói ra được, đã lặng lẽ quyết tâm — đưa ra một cái cớ mơ hồ cho việc về muộn, rồi viện cớ đêm đẹp, sương nặng, chân ướt, để lên phòng sớm nhất có thể.

Here it was another affair; here, for many days after, it was a queer affair enough. There were hours, from day to day—or at least there were moments, snatched even from clear duties—when I had to shut myself up to think. It was not so much yet that I was more nervous than I could bear to be as that I was remarkably afraid of becoming so; for the truth I had now to turn over was, simply and clearly, the truth that I could arrive at no account whatever of the visitor with whom I had been so inexplicably and yet, as it seemed to me, so intimately concerned. It took little time to see that I could sound without forms of inquiry and without exciting remark any domestic complications. The shock I had suffered must have sharpened all my senses; I felt sure, at the end of three days and as the result of mere closer attention, that I had not been practiced upon by the servants nor made the object of any “game.” Of whatever it was that I knew, nothing was known around me. There was but one sane inference: someone had taken a liberty rather gross. That was what, repeatedly, I dipped into my room and locked the door to say to myself. We had been, collectively, subject to an intrusion; some unscrupulous traveler, curious in old houses, had made his way in unobserved, enjoyed the prospect from the best point of view, and then stolen out as he came. If he had given me such a bold hard stare, that was but a part of his indiscretion. The good thing, after all, was that we should surely see no more of him.

Ở đây lại là chuyện khác; ở đây, nhiều ngày sau, nó là một chuyện khá kỳ quặc. Có những giờ, ngày này qua ngày khác — hay ít nhất những lúc, giành giật được ngay cả từ những bổn phận rành rành — tôi phải nhốt mình lại để suy nghĩ. Không hẳn là tôi đã hồi hộp quá mức chịu đựng, mà là tôi sợ ra mặt việc mình sẽ trở nên như thế. Bởi sự thật tôi phải nghiền ngẫm lúc này, giản dị và rõ ràng, là tôi không tài nào giải thích được người khách mà tôi đã bị cuốn vào một cách khó hiểu như vậy, vậy mà, với tôi, lại thân thiết đến thế. Chẳng mất bao lâu tôi đã thấy mình có thể dò xét mọi chuyện rắc rối trong nhà mà không cần hỏi han, cũng không gây chú ý. Cú sốc tôi chịu hẳn đã làm mọi giác quan sắc hơn; sau ba ngày, chỉ nhờ chú ý kỹ hơn, tôi chắc chắn rằng đám gia nhân không giở trò với tôi và tôi cũng không là đối tượng của “trò chơi” nào. Điều gì tôi biết, quanh tôi không ai biết. Chỉ có một suy luận hợp lẽ: có ai đó đã tự tiện khá thô bạo. Đó là điều tôi nhiều lần lủi vào phòng, khóa cửa, để tự nói với mình. Cả nhà chúng tôi đã bị xâm nhập; một du khách vô lương tâm nào đó, tò mò về những ngôi nhà cổ, đã lẻn vào không ai thấy, tận hưởng cảnh từ điểm nhìn tốt nhất, rồi lẻn ra như đã vào. Nếu ông ta đã nhìn tôi trân trối, trơ trẽn như thế, thì đó chỉ là một phần của sự thiếu ý tứ ấy. Điều tốt, rốt cuộc, là chúng tôi chắc chắn sẽ không thấy ông ta nữa.

This was not so good a thing, I admit, as not to leave me to judge that what, essentially, made nothing else much signify was simply my charming work. My charming work was just my life with Miles and Flora, and through nothing could I so like it as through feeling that I could throw myself into it in trouble. The attraction of my small charges was a constant joy, leading me to wonder afresh at the vanity of my original fears, the distaste I had begun by entertaining for the probable gray prose of my office. There was to be no gray prose, it appeared, and no long grind; so how could work not be charming that presented itself as daily beauty? It was all the romance of the nursery and the poetry of the schoolroom. I don’t mean by this, of course, that we studied only fiction and verse; I mean I can express no otherwise the sort of interest my companions inspired. How can I describe that except by saying that instead of growing used to them—and it’s a marvel for a governess: I call the sisterhood to witness!—I made constant fresh discoveries. There was one direction, assuredly, in which these discoveries stopped: deep obscurity continued to cover the region of the boy’s conduct at school. It had been promptly given me, I have noted, to face that mystery without a pang. Perhaps even it would be nearer the truth to say that—without a word—he himself had cleared it up. He had made the whole charge absurd. My conclusion bloomed there with the real rose flush of his innocence: he was only too fine and fair for the little horrid, unclean school-world, and he had paid a price for it. I reflected acutely that the sense of such differences, such superiorities of quality, always, on the part of the majority—which could include even stupid, sordid headmasters—turn infallibly to the vindictive.

Tôi thừa nhận điều này chưa tốt đến mức khiến tôi không nhận ra rằng thứ khiến mọi chuyện khác chẳng còn mấy quan trọng, xét cho cùng, chỉ đơn giản là công việc dễ thương của tôi. Công việc dễ thương của tôi chính là đời tôi với Miles và Flora, và tôi chưa bao giờ thích nó hơn lúc cảm thấy mình có thể lao vào nó mỗi khi gặp rắc rối. Nét quyến rũ của hai đứa trẻ là một niềm vui không dứt, khiến tôi lại ngạc nhiên trước sự hão huyền của những nỗi sợ ban đầu, và nỗi ngán ngại tôi đã ấp ủ lúc đầu trước thứ văn xuôi xám xịt mà tôi cho là chức phận này sẽ mang lại. Rõ ràng sẽ không có văn xuôi xám xịt, cũng không có cảnh lao dịch triền miên; vậy thì làm sao công việc lại không dễ thương, khi nó hiện ra mỗi ngày như một vẻ đẹp? Đó là tất cả sự lãng mạn của phòng trẻ và thơ ca của phòng học. Tất nhiên tôi không có ý nói chúng tôi chỉ học tiểu thuyết và thơ; ý tôi là tôi không biết diễn đạt cách nào khác thứ hứng thú mà những người bạn nhỏ gợi lên trong tôi. Làm sao tả được, ngoài việc nói rằng thay vì quen dần với chúng — mà đó là một điều kỳ diệu đối với một cô gia sư: tôi xin mời cả hội chị em trong nghề làm chứng! — tôi cứ liên tục khám phá ra những điều mới. Có một hướng, chắc chắn, mà ở đó những khám phá ấy dừng lại: một màn mù mịt dày đặc vẫn phủ lên mảng hạnh kiểm của cậu bé ở trường. Như tôi đã ghi, chẳng bao lâu tôi đã có thể đối diện bí ẩn ấy mà không nhói lòng. Có lẽ còn gần sự thật hơn khi nói rằng chính cậu — không một lời — đã làm sáng tỏ nó. Cậu đã làm cho toàn bộ lời buộc tội thành vô lý. Kết luận của tôi nở ra ngay đó, với sắc hồng thật của sự ngây thơ nơi cậu: cậu chỉ là quá tinh tế và đẹp đẽ đối với thế giới trường học nhỏ nhen, ghê tởm, bẩn thỉu, và cậu đã phải trả giá. Tôi nghĩ — và nghĩ rất sâu — rằng ở phía số đông, kể cả những ông hiệu trưởng ngu và hèn, ý thức về những khác biệt như thế, những ưu việt về phẩm chất như thế, bao giờ cũng tất yếu biến thành thù oán.

Both the children had a gentleness (it was their only fault, and it never made Miles a muff) that kept them—how shall I express it?—almost impersonal and certainly quite unpunishable. They were like the cherubs of the anecdote, who had—morally, at any rate—nothing to whack! I remember feeling with Miles in especial as if he had had, as it were, no history. We expect of a small child a scant one, but there was in this beautiful little boy something extraordinarily sensitive, yet extraordinarily happy, that, more than in any creature of his age I have seen, struck me as beginning anew each day. He had never for a second suffered. I took this as a direct disproof of his having really been chastised. If he had been wicked he would have “caught” it, and I should have caught it by the rebound—I should have found the trace. I found nothing at all, and he was therefore an angel. He never spoke of his school, never mentioned a comrade or a master; and I, for my part, was quite too much disgusted to allude to them. Of course I was under the spell, and the wonderful part is that, even at the time, I perfectly knew I was. But I gave myself up to it; it was an antidote to any pain, and I had more pains than one. I was in receipt in these days of disturbing letters from home, where things were not going well. But with my children, what things in the world mattered? That was the question I used to put to my scrappy retirements. I was dazzled by their loveliness.

Cả hai đứa trẻ đều có một nét dịu dàng (đó là lỗi duy nhất của chúng, và nó chưa bao giờ biến Miles thành đứa yếu đuối, ẻo lả) khiến chúng — tôi diễn đạt sao đây? — gần như không có cái tôi và chắc chắn không thể bị phạt. Chúng như những thiên thần nhỏ trong giai thoại, vốn — về mặt đạo đức, ít nhất — chẳng có gì để quất! Tôi nhớ mình cảm thấy, nhất là với Miles, như thể cậu không có, có thể nói vậy, một quá khứ nào. Ở một đứa trẻ nhỏ ta chỉ mong một quá khứ ít ỏi, nhưng ở cậu bé xinh đẹp này có một điều gì cực kỳ nhạy cảm mà cũng cực kỳ hạnh phúc, đến mức, hơn bất cứ sinh linh nào cùng tuổi tôi từng gặp, cậu khiến tôi có cảm giác mỗi ngày lại bắt đầu từ đầu. Cậu chưa bao giờ chịu khổ dù một giây. Tôi coi điều này là bằng chứng trực tiếp bác bỏ việc cậu đã thực sự bị phạt. Nếu cậu đã hư, cậu hẳn đã “lãnh”, và tôi hẳn đã lãnh theo, qua dội lại — tôi hẳn đã thấy dấu vết. Tôi chẳng thấy gì cả, vậy nên cậu là một thiên thần. Cậu không bao giờ nói về trường, không bao giờ nhắc đến một bạn nào hay một thầy nào; còn tôi thì quá ghê tởm nên cũng không nhắc tới chúng. Tất nhiên tôi đang bị bùa mê, và điều lạ là ngay lúc ấy tôi biết rất rõ mình như thế. Nhưng tôi buông mình theo nó; nó là liều thuốc giải mọi đau đớn, và tôi có hơn một nỗi đau. Dạo ấy tôi nhận được những lá thư đáng lo từ nhà, nơi mọi việc không suôn sẻ. Nhưng với bọn trẻ của tôi, thì trên đời còn gì quan trọng? Đó là câu hỏi tôi thường tự đặt ra trong những quãng lui về nghỉ ngắn ngủi. Tôi bị lóa mắt bởi vẻ đáng yêu của chúng.

There was a Sunday—to get on—when it rained with such force and for so many hours that there could be no procession to church; in consequence of which, as the day declined, I had arranged with Mrs. Grose that, should the evening show improvement, we would attend together the late service. The rain happily stopped, and I prepared for our walk, which, through the park and by the good road to the village, would be a matter of twenty minutes. Coming downstairs to meet my colleague in the hall, I remembered a pair of gloves that had required three stitches and that had received them—with a publicity perhaps not edifying—while I sat with the children at their tea, served on Sundays, by exception, in that cold, clean temple of mahogany and brass, the “grown-up” dining room. The gloves had been dropped there, and I turned in to recover them. The day was gray enough, but the afternoon light still lingered, and it enabled me, on crossing the threshold, not only to recognize, on a chair near the wide window, then closed, the articles I wanted, but to become aware of a person on the other side of the window and looking straight in. One step into the room had sufficed; my vision was instantaneous; it was all there. The person looking straight in was the person who had already appeared to me. He appeared thus again with I won’t say greater distinctness, for that was impossible, but with a nearness that represented a forward stride in our intercourse and made me, as I met him, catch my breath and turn cold. He was the same—he was the same, and seen, this time, as he had been seen before, from the waist up, the window, though the dining room was on the ground floor, not going down to the terrace on which he stood. His face was close to the glass, yet the effect of this better view was, strangely, only to show me how intense the former had been. He remained but a few seconds—long enough to convince me he also saw and recognized; but it was as if I had been looking at him for years and had known him always. Something, however, happened this time that had not happened before; his stare into my face, through the glass and across the room, was as deep and hard as then, but it quitted me for a moment during which I could still watch it, see it fix successively several other things. On the spot there came to me the added shock of a certitude that it was not for me he had come there. He had come for someone else.

Có một ngày Chủ nhật — để kể tiếp — mưa mạnh đến thế và kéo dài nhiều giờ đến thế nên không thể có đoàn người đi nhà thờ. Vì vậy, khi ngày xế, tôi đã thỏa thuận với bà Grose rằng nếu buổi tối khá lên, chúng tôi sẽ cùng dự lễ muộn. May thay mưa tạnh, và tôi chuẩn bị cho chuyến đi bộ, qua công viên rồi theo con đường tốt ra làng, mất khoảng hai mươi phút. Xuống cầu thang gặp người đồng sự ở sảnh, tôi chợt nhớ đến một đôi găng tay cần ba mũi khâu, và đã được khâu — một cách công khai, có lẽ chẳng mấy gương mẫu — lúc tôi ngồi với bọn trẻ ở bữa trà của chúng. Vào Chủ nhật, như một ngoại lệ, bữa trà ấy được dọn trong ngôi đền lạnh lẽo, sạch sẽ bằng gỗ gụ và đồng thau, tức phòng ăn “của người lớn”. Găng đã bị bỏ lại đó, và tôi rẽ vào để lấy. Ngày khá xám xịt, nhưng ánh chiều vẫn còn nấn ná, và khi bước qua ngưỡng cửa, nhờ nó tôi không chỉ nhận ra món đồ mình cần, nằm trên một cái ghế gần khung cửa sổ rộng lúc ấy đang đóng, mà còn nhận ra có một người ở bên kia cửa sổ, đang nhìn thẳng vào trong. Chỉ một bước vào phòng là đủ; thị kiến đến tức thì; tất cả đã ở đó. Người đang nhìn thẳng vào trong là người đã hiện ra với tôi rồi. Ông lại hiện ra — tôi không nói là rõ nét hơn, vì không thể — nhưng gần hơn, một sự gần gũi cho thấy mối giao tiếp giữa chúng tôi đã tiến thêm một bước, khiến tôi, khi đối mặt với ông, nghẹt thở và lạnh toát. Ông vẫn là ông — vẫn là ông; và lần này, cũng như lần trước, tôi thấy ông từ thắt lưng trở lên, vì cửa sổ, dù phòng ăn ở tầng trệt, không kéo xuống tận thềm nơi ông đứng. Mặt ông sát kính, vậy mà tác dụng của cái nhìn rõ hơn này, kỳ lạ thay, chỉ là cho tôi thấy lần trước đã dữ dội đến mức nào. Ông chỉ ở lại vài giây — đủ lâu để tôi tin rằng ông cũng thấy tôi và nhận ra tôi; vậy mà cứ như thể tôi đã nhìn ông suốt nhiều năm và biết ông từ lâu lắm. Tuy vậy, lần này có điều xảy ra mà lần trước chưa có: cái nhìn của ông, xuyên qua kính và băng ngang căn phòng để đến mặt tôi, vẫn sâu và cứng như lần ấy, nhưng rời khỏi tôi trong chốc lát, đủ để tôi vẫn quan sát được và thấy nó lần lượt ghim vào những thứ khác. Ngay tại chỗ, tôi lại chịu thêm một cú sốc: tôi chắc chắn rằng ông đến đó không phải vì tôi. Ông đến vì một người khác.

The flash of this knowledge—for it was knowledge in the midst of dread—produced in me the most extraordinary effect, started as I stood there, a sudden vibration of duty and courage. I say courage because I was beyond all doubt already far gone. I bounded straight out of the door again, reached that of the house, got, in an instant, upon the drive, and, passing along the terrace as fast as I could rush, turned a corner and came full in sight. But it was in sight of nothing now—my visitor had vanished. I stopped, I almost dropped, with the real relief of this; but I took in the whole scene—I gave him time to reappear. I call it time, but how long was it? I can’t speak to the purpose today of the duration of these things. That kind of measure must have left me: they couldn’t have lasted as they actually appeared to me to last. The terrace and the whole place, the lawn and the garden beyond it, all I could see of the park, were empty with a great emptiness. There were shrubberies and big trees, but I remember the clear assurance I felt that none of them concealed him. He was there or was not there: not there if I didn’t see him. I got hold of this; then, instinctively, instead of returning as I had come, went to the window. It was confusedly present to me that I ought to place myself where he had stood. I did so; I applied my face to the pane and looked, as he had looked, into the room. As if, at this moment, to show me exactly what his range had been, Mrs. Grose, as I had done for himself just before, came in from the hall. With this I had the full image of a repetition of what had already occurred. She saw me as I had seen my own visitant; she pulled up short as I had done; I gave her something of the shock that I had received. She turned white, and this made me ask myself if I had blanched as much. She stared, in short, and retreated on just my lines, and I knew she had then passed out and come round to me and that I should presently meet her. I remained where I was, and while I waited I thought of more things than one. But there’s only one I take space to mention. I wondered why she should be scared.

Tia chớp hiểu biết ấy — vì đó là hiểu biết giữa cơn sợ — gây trong tôi một tác động phi thường nhất; khi tôi đứng đó, nó khơi dậy một đợt rung động đột ngột của bổn phận và can đảm. Tôi nói can đảm vì chắc chắn lúc ấy tôi đã hoảng đến tận cùng. Tôi lao thẳng ra khỏi cửa lần nữa, ra tới cửa nhà, chỉ chốc lát đã ở trên lối xe, rồi chạy dọc theo thềm hết tốc lực, rẽ một góc và ra ngay trước tầm nhìn. Nhưng giờ chẳng có gì trong tầm nhìn cả — vị khách của tôi đã biến mất. Tôi dừng lại, suýt khuỵu xuống vì nhẹ nhõm thật sự; nhưng tôi quan sát hết cả cảnh — tôi cho ông thời gian hiện lại. Tôi gọi là thời gian, nhưng được bao lâu? Hôm nay tôi không thể nói điều gì xác đáng về độ dài của những chuyện này. Thước đo ấy hẳn đã bỏ tôi mà đi: chúng không thể kéo dài như điều chúng thực sự có vẻ kéo dài với tôi. Thềm nhà và cả vùng này, bãi cỏ và khu vườn bên kia, tất cả phần công viên tôi thấy được, đều trống không, một sự trống vắng mênh mông. Có bụi cây và cây lớn, nhưng tôi nhớ mình cảm thấy chắc chắn rõ ràng rằng không cái nào giấu ông. Ông có ở đó hay không: không ở đó nếu tôi không thấy. Tôi giữ chặt lấy điều ấy; rồi theo bản năng, thay vì quay về đường cũ, tôi đi tới cửa sổ. Tôi lờ mờ thấy mình nên đặt mình vào chỗ ông đã đứng. Tôi làm vậy; tôi áp mặt vào ô kính và nhìn, như ông đã nhìn, vào phòng. Như thể, lúc này, để chỉ cho tôi chính xác tầm nhìn của ông, bà Grose, như tôi vừa làm cho chính ông, bước vào từ sảnh. Thế là tôi có trọn bức hình của sự lặp lại những gì vừa xảy ra. Bà thấy tôi như tôi đã thấy vị khách của mình; bà khựng lại như tôi đã khựng; tôi gây cho bà phần nào cú sốc tôi đã nhận. Bà tái đi, và điều này khiến tôi tự hỏi mình có tái đi như thế không. Tóm lại, bà nhìn trừng trừng và lùi lại đúng theo khuôn của tôi, và tôi biết bà sau đó đã đi ra và vòng sang chỗ tôi, và rằng tôi sắp gặp bà. Tôi đứng yên, và trong lúc chờ, tôi nghĩ đến không chỉ một điều. Nhưng chỉ có một điều tôi để chỗ nhắc ở đây: tôi tự hỏi vì sao bà lại hoảng.

V

V

Oh, she let me know as soon as, round the corner of the house, she loomed again into view. “What in the name of goodness is the matter—?” She was now flushed and out of breath.

Ôi, bà cho tôi biết ngay khi, vòng qua góc nhà, bà lại hiện ra lù lù. “Cái gì vậy trời—?” Giờ bà đã đỏ mặt và hụt hơi.

I said nothing till she came quite near. “With me?” I must have made a wonderful face. “Do I show it?”

Tôi không nói gì cho đến khi bà đến thật gần. “Với tôi ư?” Tôi hẳn đã làm một bộ mặt kỳ lạ. “Tôi lộ ra à?”

“You’re as white as a sheet. You look awful.”

“Cô trắng bệch như tờ giấy. Trông ghê lắm.”

I considered; I could meet on this, without scruple, any innocence. My need to respect the bloom of Mrs. Grose’s had dropped, without a rustle, from my shoulders, and if I wavered for the instant it was not with what I kept back. I put out my hand to her and she took it; I held her hard a little, liking to feel her close to me. There was a kind of support in the shy heave of her surprise. “You came for me for church, of course, but I can’t go.”

Tôi suy nghĩ; trước chuyện này tôi có thể, không chút áy náy, đối mặt với bất cứ sự ngây thơ nào. Cái nhu cầu phải giữ gìn nét tươi nguyên nơi bà Grose đã rơi khỏi vai tôi, không một tiếng sột soạt, và nếu tôi chùn lại trong chốc lát thì không phải vì điều tôi còn giấu. Tôi đưa tay cho bà và bà nắm lấy; tôi siết bà chặt một chút, thích cảm thấy bà gần bên. Có một chút chỗ dựa ngay trong cái phập phồng rụt rè vì ngạc nhiên của bà. “Bà đến gọi tôi đi nhà thờ, tất nhiên, nhưng tôi không đi được.”

“Has anything happened?”

“Có chuyện gì xảy ra à?”

“Yes. You must know now. Did I look very queer?”

“Có. Giờ bà phải biết. Tôi trông có rất lạ không?”

“Through this window? Dreadful!”

“Qua cửa sổ này ư? Khủng khiếp!”

“Well,” I said, “I’ve been frightened.” Mrs. Grose’s eyes expressed plainly that she had no wish to be, yet also that she knew too well her place not to be ready to share with me any marked inconvenience. Oh, it was quite settled that she must share! “Just what you saw from the dining room a minute ago was the effect of that. What I saw—just before—was much worse.”

“Chà,” tôi nói, “tôi đã bị dọa.” Mắt bà Grose nói rõ là bà không muốn bị dọa; nhưng cũng cho thấy bà biết quá rõ thân phận của mình nên sẵn lòng chia sẻ với tôi bất cứ điều phiền toái đáng kể nào. Ôi, chắc chắn rồi, bà phải chia sẻ! “Đúng điều bà thấy từ phòng ăn một phút trước là hậu quả của chuyện đó. Điều tôi thấy — ngay trước đó — còn tệ hơn nhiều.”

Her hand tightened. “What was it?”

Tay bà siết chặt. “Là gì vậy?”

“An extraordinary man. Looking in.”

“Một người đàn ông lạ lùng. Nhìn vào trong.”

“What extraordinary man?”

“Người đàn ông lạ lùng nào?”

“I haven’t the least idea.”

“Tôi không có chút ý niệm nào.”

Mrs. Grose gazed round us in vain. “Then where is he gone?”

Bà Grose nhìn quanh, vô ích. “Vậy ông ta đi đâu rồi?”

“I know still less.”

“Tôi còn biết ít hơn.”

“Have you seen him before?”

“Cô đã thấy ông ta trước đây chưa?”

“Yes—once. On the old tower.”

“Rồi — một lần. Trên cái tháp cũ.”

She could only look at me harder. “Do you mean he’s a stranger?”

Bà chỉ có thể nhìn tôi chăm chú hơn. “Ý cô là ông ta là người lạ?”

“Oh, very much!”

“Ồ, lạ hoắc!”

“Yet you didn’t tell me?”

“Vậy mà cô không nói với tôi?”

“No—for reasons. But now that you’ve guessed—”

“Không — có lý do cả. Nhưng giờ bà đã đoán ra—”

Mrs. Grose’s round eyes encountered this charge. “Ah, I haven’t guessed!” she said very simply. “How can I if you don’t imagine?”

Đôi mắt tròn của bà Grose đón lấy lời trách ấy. “À, tôi chưa đoán gì cả!” bà nói rất giản dị. “Làm sao tôi đoán được nếu cô không hình dung ra?”

“I don’t in the very least.”

“Tôi không hình dung ra chút nào.”

“You’ve seen him nowhere but on the tower?”

“Cô không thấy ông ta ở đâu ngoài cái tháp?”

“And on this spot just now.”

“Và ở chỗ này, ngay vừa rồi.”

Mrs. Grose looked round again. “What was he doing on the tower?”

Bà Grose lại nhìn quanh. “Ông ta làm gì trên tháp?”

“Only standing there and looking down at me.”

“Chỉ đứng đó và nhìn xuống tôi.”

She thought a minute. “Was he a gentleman?”

Bà nghĩ một phút. “Ông ta có phải quý ông không?”

I found I had no need to think. “No.” She gazed in deeper wonder. “No.”

Tôi thấy mình không cần nghĩ. “Không.” Bà nhìn tôi, càng thêm ngạc nhiên. “Không.”

“Then nobody about the place? Nobody from the village?”

“Vậy không phải người quanh đây? Không phải người trong làng?”

“Nobody—nobody. I didn’t tell you, but I made sure.”

“Không ai — không ai. Tôi không nói với bà, nhưng tôi đã chắc chắn.”

She breathed a vague relief: this was, oddly, so much to the good. It only went indeed a little way. “But if he isn’t a gentleman—”

Bà thở ra, nhẹ nhõm mơ hồ: điều này, lạ thay, là thêm được kha khá. Nhưng quả thực cũng chẳng đi được bao xa. “Nhưng nếu ông ta không phải quý ông—”

“What is he? He’s a horror.”

“Ông ta là gì ư? Ông ta là một nỗi kinh hoàng.”

“A horror?”

“Một nỗi kinh hoàng?”

“He’s—God help me if I know what he is!”

“Ông ta — Chúa giúp tôi nếu tôi biết ông ta là gì!”

Mrs. Grose looked round once more; she fixed her eyes on the duskier distance, then, pulling herself together, turned to me with abrupt inconsequence. “It’s time we should be at church.”

Bà Grose lại nhìn quanh một lần nữa; bà đưa mắt vào khoảng xa tối hơn, rồi gượng lấy lại bình tĩnh và quay sang tôi, đột ngột, chẳng ăn nhập gì. “Đến giờ chúng ta phải có mặt ở nhà thờ rồi.”

“Oh, I’m not fit for church!”

“Ôi, tôi không đi nhà thờ nổi đâu!”

“Won’t it do you good?”

“Đi lễ chẳng giúp ích gì cho cô sao?”

“It won’t do them! — I nodded at the house.

“Nó không giúp gì được cho chúng đâu!” — tôi gật đầu về phía ngôi nhà.

“The children?”

“Bọn trẻ ư?”

“I can’t leave them now.”

“Giờ tôi không thể bỏ chúng.”

“You’re afraid—?”

“Cô sợ—?”

I spoke boldly. “I’m afraid of him .”

Tôi nói mạnh dạn. “Tôi sợ ông ta.”

Mrs. Grose’s large face showed me, at this, for the first time, the faraway faint glimmer of a consciousness more acute: I somehow made out in it the delayed dawn of an idea I myself had not given her and that was as yet quite obscure to me. It comes back to me that I thought instantly of this as something I could get from her; and I felt it to be connected with the desire she presently showed to know more. “When was it—on the tower?”

Đến đây, lần đầu tiên, gương mặt to bản của bà Grose để tôi thấy một tia le lói xa xăm của một nhận thức nhạy bén hơn: bằng cách nào đó tôi nhận ra trong đó bình minh chậm trễ của một ý tưởng mà chính tôi chưa đưa cho bà, và với tôi còn hoàn toàn mờ mịt. Tôi nhớ mình lập tức nghĩ đến nó như điều tôi có thể lấy được từ bà; và tôi cảm thấy nó gắn với nỗi muốn biết thêm mà bà sắp bộc lộ. “Khi nào — trên tháp?”

“About the middle of the month. At this same hour.”

“Khoảng giữa tháng. Cũng giờ này.”

“Almost at dark,” said Mrs. Grose.

“Gần tối rồi,” bà Grose nói.

“Oh, no, not nearly. I saw him as I see you.”

“Ôi, không, còn lâu mới tối. Tôi thấy ông ta như thấy bà.”

“Then how did he get in?”

“Vậy ông ta vào bằng cách nào?”

“And how did he get out?” I laughed. “I had no opportunity to ask him! This evening, you see,” I pursued, “he has not been able to get in.”

“Và ông ta ra bằng cách nào?” tôi cười. “Tôi không có dịp hỏi ông ta! Tối nay, bà thấy đấy,” tôi nói tiếp, “ông ta đã không vào được.”

“He only peeps?”

“Ông ta chỉ nhìn lén?”

“I hope it will be confined to that!” She had now let go my hand; she turned away a little. I waited an instant; then I brought out: “Go to church. Goodbye. I must watch.”

“Tôi hy vọng nó sẽ chỉ dừng ở đó!” Giờ bà đã buông tay tôi; bà quay đi một chút. Tôi chờ một lát; rồi tôi thốt ra: “Đi nhà thờ đi. Tạm biệt. Tôi phải canh chừng.”

Slowly she faced me again. “Do you fear for them?”

Bà chậm rãi quay lại đối diện tôi. “Cô sợ cho chúng sao?”

We met in another long look. “Don’t you? ” Instead of answering she came nearer to the window and, for a minute, applied her face to the glass. “You see how he could see,” I meanwhile went on.

Chúng tôi gặp nhau trong một cái nhìn dài khác. “Còn bà thì không?” Thay vì trả lời, bà tiến gần cửa sổ hơn và áp mặt vào kính trong một phút. “Bà thấy ông ta đã có thể thấy thế nào rồi đấy,” tôi trong lúc ấy nói tiếp.

She didn’t move. “How long was he here?”

Bà không nhúc nhích. “Ông ta ở đây bao lâu?”

“Till I came out. I came to meet him.”

“Cho đến khi tôi ra. Tôi ra để gặp ông ta.”

Mrs. Grose at last turned round, and there was still more in her face. “ I couldn’t have come out.”

Bà Grose cuối cùng quay lại, và trong mặt bà còn nhiều điều hơn nữa. “Tôi thì không thể ra được.”

“Neither could I!” I laughed again. “But I did come. I have my duty.”

“Tôi cũng không thể!” tôi lại cười. “Nhưng tôi đã ra. Tôi có bổn phận của tôi.”

“So have I mine,” she replied; after which she added: “What is he like?”

“Tôi cũng có của tôi,” bà đáp; rồi bà nói thêm: “Ông ta trông thế nào?”

“I’ve been dying to tell you. But he’s like nobody.”

“Tôi nóng lòng muốn chết để nói với bà. Nhưng ông ta không giống ai cả.”

“Nobody?” she echoed.

“Không giống ai?” bà lặp lại.

“He has no hat.” Then seeing in her face that she already, in this, with a deeper dismay, found a touch of picture, I quickly added stroke to stroke. “He has red hair, very red, close-curling, and a pale face, long in shape, with straight, good features and little, rather queer whiskers that are as red as his hair. His eyebrows are, somehow, darker; they look particularly arched and as if they might move a good deal. His eyes are sharp, strange—awfully; but I only know clearly that they’re rather small and very fixed. His mouth’s wide, and his lips are thin, and except for his little whiskers he’s quite clean-shaven. He gives me a sort of sense of looking like an actor.”

“Ông ta không đội mũ.” Rồi thấy trên mặt bà, ngay ở chi tiết ấy, đã thoáng hiện một nét của bức tranh, kèm nỗi bàng hoàng sâu hơn, tôi vội vẽ thêm từng nét một. “Ông ta tóc đỏ, rất đỏ, quăn sát, và mặt xanh xao, dáng dài, với những đường nét thẳng, đẹp, và một chòm ria nhỏ khá kỳ quặc, đỏ như tóc. Lông mày ông ta, không hiểu sao, sẫm hơn; trông đặc biệt cong, như thể có thể động đậy nhiều. Mắt ông ta sắc, lạ — ghê gớm; nhưng tôi chỉ biết rõ rằng chúng khá nhỏ và nhìn rất đăm đăm. Miệng ông ta rộng, môi mỏng, và trừ chòm ria nhỏ thì cạo nhẵn. Ông ta cho tôi cảm giác như trông giống một diễn viên.”

“An actor!” It was impossible to resemble one less, at least, than Mrs. Grose at that moment.

“Một diễn viên!” Ít ra, lúc ấy không ai giống một diễn viên kém hơn bà Grose.

“I’ve never seen one, but so I suppose them. He’s tall, active, erect,” I continued, “but never—no, never!—a gentleman.”

“Tôi chưa bao giờ thấy một diễn viên, nhưng tôi cho rằng họ như thế. Ông ta cao, nhanh nhẹn, đứng thẳng,” tôi tiếp, “nhưng không bao giờ — không, không bao giờ! — là một quý ông.”

My companion’s face had blanched as I went on; her round eyes started and her mild mouth gaped. “A gentleman?” she gasped, confounded, stupefied: “a gentleman he? ”

Mặt người bạn đồng hành của tôi tái đi khi tôi nói tiếp; đôi mắt tròn của bà trợn ra, cái miệng hiền há hốc. “Một quý ông?” bà thở hắt, sững sờ, chết lặng: “ông ta mà là quý ông ư?”

“You know him then?”

“Vậy là bà biết ông ta?”

She visibly tried to hold herself. “But he is handsome?”

Bà rõ ràng cố trấn tĩnh. “Nhưng ông ta có đẹp trai không?”

I saw the way to help her. “Remarkably!”

Tôi thấy cách giúp bà. “Đẹp lạ thường!”

“And dressed—?”

“Và ăn mặc—?”

“In somebody’s clothes.” “They’re smart, but they’re not his own.”

“Trong quần áo của ai đó.” “Chúng bảnh, nhưng không phải của ông ta.”

She broke into a breathless affirmative groan: “They’re the master’s!”

Bà bật ra một tiếng rên khẳng định hụt hơi: “Là của ông chủ!”

I caught it up. “You do know him?”

Tôi chộp lấy. “Bà thật sự biết ông ta?”

She faltered but a second. “Quint!” she cried.

Bà chỉ ngập ngừng một giây. “Quint!” bà kêu.

“Quint?”

“Quint?”

“Peter Quint—his own man, his valet, when he was here!”

“Peter Quint — người của chính ngài, người hầu phòng của ngài, khi ngài còn ở đây!”

“When the master was?”

“Khi ông chủ còn ở đây?”

Gaping still, but meeting me, she pieced it all together. “He never wore his hat, but he did wear—well, there were waistcoats missed. They were both here—last year. Then the master went, and Quint was alone.”

Vẫn há hốc, nhưng nhìn thẳng tôi, bà ghép tất cả lại. “Ông ta không bao giờ đội mũ, nhưng ông ta có mặc — chà, có những cái gi-lê bị mất. Cả hai người đều ở đây — năm ngoái. Rồi ngài chủ đi, và Quint ở một mình.”

I followed, but halting a little. “Alone?”

Tôi theo kịp, nhưng hơi khựng lại. “Một mình?”

“Alone with us .” Then, as from a deeper depth, “In charge,” she added.

“Một mình với chúng tôi.” Rồi, như từ một chiều sâu hơn, “Làm người phụ trách,” bà thêm.

“And what became of him?”

“Và ông ta ra sao?”

She hung fire so long that I was still more mystified. “He went, too,” she brought out at last.

Bà ngập ngừng lâu đến nỗi tôi càng thêm khó hiểu. “Ông ta cũng đi,” cuối cùng bà thốt ra.

“Went where?”

“Đi đâu?”

Her expression, at this, became extraordinary. “God knows where! He died.”

Nét mặt bà, đến đây, trở nên lạ thường. “Chúa mới biết đi đâu! Ông ta chết rồi.”

“Died?” I almost shrieked.

“Chết ư?” tôi gần như thét.

She seemed fairly to square herself, plant herself more firmly to utter the wonder of it. “Yes. Mr. Quint is dead.”

Bà dường như thật sự dồn sức, đứng vững hơn để thốt ra điều kinh ngạc ấy. “Vâng. Ông Quint đã chết.”

VI

VI

It took of course more than that particular passage to place us together in presence of what we had now to live with as we could—my dreadful liability to impressions of the order so vividly exemplified, and my companion’s knowledge, henceforth—a knowledge half consternation and half compassion—of that liability. There had been, this evening, after the revelation left me, for an hour, so prostrate—there had been, for either of us, no attendance on any service but a little service of tears and vows, of prayers and promises, a climax to the series of mutual challenges and pledges that had straightway ensued on our retreating together to the schoolroom and shutting ourselves up there to have everything out. The result of our having everything out was simply to reduce our situation to the last rigor of its elements. She herself had seen nothing, not the shadow of a shadow, and nobody in the house but the governess was in the governess’s plight; yet she accepted without directly impugning my sanity the truth as I gave it to her, and ended by showing me, on this ground, an awestricken tenderness, an expression of the sense of my more than questionable privilege, of which the very breath has remained with me as that of the sweetest of human charities.

Tất nhiên, phải hơn một lần ấy mới đủ đặt hai chúng tôi bên nhau trước điều từ nay phải sống chung được chừng nào hay chừng ấy: một bên là cái khuynh hướng đáng sợ của tôi, dễ bị những ấn tượng thuộc loại ấy xâm chiếm, nay đã được chứng minh quá sống động; bên kia là chuyện người bạn đồng hành của tôi, từ giờ, đã biết về khuynh hướng đó — một sự hiểu biết nửa hoảng hốt, nửa xót thương. Tối ấy, sau khi cái hiện hình rời bỏ tôi, để tôi kiệt sức suốt một giờ, hai chúng tôi không làm gì khác ngoài một nghi lễ nhỏ của nước mắt và lời thề, của kinh cầu và lời hứa — đỉnh điểm của chuỗi thách thức và cam kết qua lại nổ ra ngay khi chúng tôi cùng rút về phòng học, nhốt mình trong đó để nói cho hết mọi chuyện. Nói hết rồi, kết quả chỉ là thu hoàn cảnh của chúng tôi về phần cốt lõi trần trụi nhất, khắc nghiệt nhất. Chính bà không thấy gì, đến cái bóng của một cái bóng cũng không, và cả nhà chẳng ai ngoài cô gia sư rơi vào cảnh ngộ của cô gia sư; vậy mà bà vẫn nhận điều tôi kể là sự thật, không thẳng thừng nghi ngờ trí óc tôi, và cuối cùng, trên chỗ đứng ấy, bà tỏ với tôi một lòng trìu mến đầy kính sợ — như thể bà thấu rằng đặc quyền của tôi đáng ngờ hơn cả đáng ngờ. Hơi thở của lòng trìu mến ấy đến nay vẫn còn trong tôi, như hơi thở của lòng nhân từ ngọt ngào nhất mà người ta có thể dành cho nhau.

What was settled between us, accordingly, that night, was that we thought we might bear things together; and I was not even sure that, in spite of her exemption, it was she who had the best of the burden. I knew at this hour, I think, as well as I knew later, what I was capable of meeting to shelter my pupils; but it took me some time to be wholly sure of what my honest ally was prepared for to keep terms with so compromising a contract. I was queer company enough—quite as queer as the company I received; but as I trace over what we went through I see how much common ground we must have found in the one idea that, by good fortune, could steady us. It was the idea, the second movement, that led me straight out, as I may say, of the inner chamber of my dread. I could take the air in the court, at least, and there Mrs. Grose could join me. Perfectly can I recall now the particular way strength came to me before we separated for the night. We had gone over and over every feature of what I had seen.

Vì thế, điều được định đoạt giữa chúng tôi đêm ấy là chúng tôi nghĩ mình có thể cùng nhau chịu đựng; còn tôi thì thậm chí không chắc rằng, dù bà không phải chứng kiến gì, chính bà lại là người nhẹ gánh hơn. Tôi nghĩ ngay lúc ấy tôi đã biết rõ, như về sau, mình có thể đương đầu với những gì để che chở học trò; nhưng tôi mất một lúc mới hoàn toàn chắc được người đồng minh thật thà của mình sẵn sàng đến mức nào để giữ lời trong một giao ước nhiều rủi ro đến thế. Tôi là một bạn đồng hành khá kỳ quặc — kỳ quặc chẳng kém những vị khách tôi tiếp. Nhưng khi lần lại những gì chúng tôi đã trải qua, tôi thấy hẳn chúng tôi đã tìm được biết bao điểm chung trong cái ý nghĩ duy nhất mà, may thay, có thể giữ cho mình đứng vững. Chính ý nghĩ ấy, bước chuyển thứ hai, dẫn tôi đi thẳng ra, có thể nói vậy, khỏi căn buồng sâu kín của nỗi sợ. Ít ra tôi có thể ra sân hít thở không khí, và ở đó bà Grose có thể đến với tôi. Đến giờ tôi vẫn nhớ rất rõ sức mạnh đã đến với tôi bằng cách nào trước khi chúng tôi chia tay đêm ấy. Chúng tôi đã lần đi lần lại từng nét của điều tôi đã thấy.

“He was looking for someone else, you say—someone who was not you?”

“Hắn đang tìm một người khác, cô nói vậy — một người không phải cô?”

“He was looking for little Miles.” A portentous clearness now possessed me. “ That’s whom he was looking for.”

“Hắn đang tìm cậu bé Miles.” Một sự sáng rõ đáng sợ chợt chiếm lấy tôi. “Đó mới là người hắn tìm.”

“But how do you know?”

“Nhưng sao cô biết?”

“I know, I know, I know!” My exaltation grew. “And you know, my dear!”

“Tôi biết, tôi biết, tôi biết!” Tôi càng lúc càng hưng phấn. “Và bà cũng biết, bà thân mến!”

She didn’t deny this, but I required, I felt, not even so much telling as that. She resumed in a moment, at any rate: “What if he should see him?”

Bà không chối, nhưng tôi thấy mình chẳng cần bà nói ra rõ đến thế. Dù sao, một lát sau bà lại cất lời: “Nhỡ gã thấy cậu ấy thì sao?”

“Little Miles? That’s what he wants!”

“Cậu bé Miles ư? Đó chính là điều hắn muốn!”

She looked immensely scared again. “The child?”

Bà lại có vẻ hoảng sợ vô cùng. “Đứa trẻ ấy ư?”

“Heaven forbid! The man. He wants to appear to them .” That he might was an awful conception, and yet, somehow, I could keep it at bay; which, moreover, as we lingered there, was what I succeeded in practically proving. I had an absolute certainty that I should see again what I had already seen, but something within me said that by offering myself bravely as the sole subject of such experience, by accepting, by inviting, by surmounting it all, I should serve as an expiatory victim and guard the tranquility of my companions. The children, in especial, I should thus fence about and absolutely save. I recall one of the last things I said that night to Mrs. Grose.

“Trời cấm! Là người đàn ông kia. Hắn muốn hiện ra trước mặt chúng.” Rằng hắn có thể làm thế là một ý nghĩ khủng khiếp, vậy mà không hiểu sao tôi vẫn gạt nó ra xa được; hơn nữa, trong lúc chúng tôi còn nán lại đó, tôi đã chứng minh được điều ấy ngay trên thực tế. Tôi chắc chắn tuyệt đối rằng mình sẽ lại thấy điều đã thấy, nhưng có tiếng gì đó trong tôi bảo rằng nếu tôi can đảm hiến mình làm đối tượng duy nhất của trải nghiệm ấy — chấp nhận, mời gọi, vượt qua tất cả — thì tôi sẽ làm vật tế chuộc tội và giữ cho những người đồng hành của mình được yên ổn. Nhất là bọn trẻ: nhờ thế tôi sẽ rào chắn quanh chúng và cứu chúng trọn vẹn. Tôi còn nhớ một trong những điều cuối cùng tôi nói với bà Grose đêm ấy.

“It does strike me that my pupils have never mentioned—”

“Tôi thấy lạ là hai học trò của tôi chưa bao giờ nhắc đến —”

She looked at me hard as I musingly pulled up. “His having been here and the time they were with him?”

Bà nhìn tôi chằm chằm khi tôi đang miên man suy nghĩ thì ngừng bặt. “Chuyện gã từng ở đây, và thời gian chúng ở với gã?”

“The time they were with him, and his name, his presence, his history, in any way.”

“Thời gian chúng ở với hắn, và cả tên hắn, sự có mặt của hắn, chuyện về hắn — bằng bất cứ cách nào.”

“Oh, the little lady doesn’t remember. She never heard or knew.”

“Ôi, cô bé thì không nhớ. Con bé chưa từng nghe hay biết gì.”

“The circumstances of his death?” I thought with some intensity. “Perhaps not. But Miles would remember—Miles would know.”

“Còn hoàn cảnh cái chết của hắn?” Tôi nghĩ khá căng. “Có lẽ cũng không. Nhưng Miles thì sẽ nhớ — Miles sẽ biết.”

“Ah, don’t try him!” broke from Mrs. Grose.

“Ôi, đừng dò hỏi cậu ấy!” bà Grose bật thốt.

I returned her the look she had given me. “Don’t be afraid.” I continued to think. “It is rather odd.”

Tôi đáp lại bà bằng chính cái nhìn bà vừa dành cho tôi. “Đừng sợ.” Tôi vẫn đang nghĩ. “Chuyện này khá lạ.”

“That he has never spoken of him?”

“Chuyện cậu ấy chưa bao giờ nhắc đến gã?”

“Never by the least allusion. And you tell me they were ‘great friends’?”

“Chưa bao giờ, dù chỉ một lời nói bóng gió. Mà bà bảo chúng là ‘bạn thân’ của nhau?”

“Oh, it wasn’t him! ” Mrs. Grose with emphasis declared. “It was Quint’s own fancy. To play with him, I mean—to spoil him.” She paused a moment; then she added: “Quint was much too free.”

“Ôi, đâu phải cậu ấy!” bà Grose nhấn mạnh. “Là Quint tự ý thích thế. Ý tôi là để chơi với cậu ấy — để nuông chiều cậu ấy.” Bà ngừng một lát, rồi nói thêm: “Quint suồng sã quá.”

This gave me, straight from my vision of his face— such a face!—a sudden sickness of disgust. “Too free with my boy?”

Câu ấy, đến thẳng từ cảnh tôi đã thấy gương mặt hắn — một gương mặt thế đấy! — làm tôi chợt buồn nôn vì ghê tởm. “Suồng sã với cậu bé của tôi?”

“Too free with everyone!”

“Suồng sã với tất cả mọi người!”

I forbore, for the moment, to analyze this description further than by the reflection that a part of it applied to several of the members of the household, of the half-dozen maids and men who were still of our small colony. But there was everything, for our apprehension, in the lucky fact that no discomfortable legend, no perturbation of scullions, had ever, within anyone’s memory attached to the kind old place. It had neither bad name nor ill fame, and Mrs. Grose, most apparently, only desired to cling to me and to quake in silence. I even put her, the very last thing of all, to the test. It was when, at midnight, she had her hand on the schoolroom door to take leave. “I have it from you then—for it’s of great importance—that he was definitely and admittedly bad?”

Lúc ấy tôi không phân tích thêm lời miêu tả này, chỉ nghĩ rằng một phần của nó cũng đúng với vài người trong nhà, trong số nửa tá hầu gái và đàn ông còn ở lại cái xóm nhỏ của chúng tôi. Nhưng đối với nỗi lo của chúng tôi, mọi thứ đều dồn vào một điều may: trong trí nhớ của bất kỳ ai, chưa từng có truyền thuyết khó chịu nào, hay cơn xáo động nào trong đám người rửa bát, gắn với ngôi nhà cũ tử tế này. Nơi ấy không mang tiếng xấu, cũng chẳng có tai tiếng, và bà Grose, dễ thấy hơn hết, chỉ muốn bám lấy tôi và run rẩy trong im lặng. Tôi thậm chí còn đem bà ra thử thêm một lần nữa, lần chót hết thảy. Đó là lúc nửa đêm, khi bà đã đặt tay lên cửa phòng học để chào ra về. “Vậy là tôi được biết từ bà — vì điều này rất quan trọng — rằng hắn quả là kẻ xấu, và chuyện đó ai cũng công nhận?”

“Oh, not admittedly. I knew it—but the master didn’t.”

“Ôi, đâu có ai công nhận. Tôi thì biết — nhưng ngài chủ thì không.”

“And you never told him?”

“Và bà chưa bao giờ nói với ngài ấy?”

“Well, he didn’t like tale-bearing—he hated complaints. He was terribly short with anything of that kind, and if people were all right to him —”

“Thì, ngài không ưa chuyện mách lẻo — ngài ghét than phiền. Gặp chuyện kiểu đó ngài gắt gỏng kinh khủng, mà nếu người ta đối xử tốt với ngài —”

“He wouldn’t be bothered with more?” This squared well enough with my impressions of him: he was not a trouble-loving gentleman, nor so very particular perhaps about some of the company he kept. All the same, I pressed my interlocutress. “I promise you I would have told!”

“Ngài sẽ không muốn bị làm phiền thêm?” Điều này khớp khá đúng với ấn tượng của tôi về ngài: ngài không phải hạng quý ông ưa rắc rối, mà có lẽ cũng chẳng quá kỹ lưỡng trong việc chọn người giao du. Dù vậy tôi vẫn gặng người đối thoại. “Tôi hứa với bà, tôi mà biết thì tôi sẽ nói!”

She felt my discrimination. “I daresay I was wrong. But, really, I was afraid.”

Bà cảm thấy tôi đã tinh ý nhận ra. “Tôi dám nói là tôi sai. Nhưng thật tình, tôi sợ.”

“Afraid of what?”

“Sợ gì?”

“Of things that man could do. Quint was so clever—he was so deep.”

“Sợ những việc gã ấy làm được. Quint khôn lắm — gã thâm hiểm lắm.”

I took this in still more than, probably, I showed. “You weren’t afraid of anything else? Not of his effect—?”

Có lẽ tôi thấm lời ấy nhiều hơn mức tôi để lộ ra. “Bà không sợ gì khác sao? Không sợ ảnh hưởng của gã —?”

“His effect?” she repeated with a face of anguish and waiting while I faltered.

“Ảnh hưởng của gã?” bà lặp lại, mặt đầy đau khổ, chờ tôi nói tiếp trong lúc tôi ấp úng.

“On innocent little precious lives. They were in your charge.”

“Lên những đời sống bé bỏng trong trắng, quý giá. Chúng do bà trông nom mà.”

“No, they were not in mine!” she roundly and distressfully returned. “The master believed in him and placed him here because he was supposed not to be well and the country air so good for him. So he had everything to say. Yes”—she let me have it—“even about them .”

“Không, chúng đâu có do tôi trông!” bà đáp thẳng thừng, giọng khổ sở. “Ngài chủ tin gã, và đặt gã ở đây vì người ta cho là gã yếu người, mà không khí miền quê thì rất tốt cho gã. Thế nên gã nói gì cũng được. Vâng” — bà nói thẳng ra với tôi — “kể cả chuyện của chúng.”

“Them—that creature?” I had to smother a kind of howl. “And you could bear it!”

“Chúng — mà lại là thứ sinh vật ấy sao?” Tôi phải nén một thứ như tiếng hú. “Và bà chịu được!”

“No. I couldn’t—and I can’t now!” And the poor woman burst into tears.

“Không. Tôi không chịu nổi — mà bây giờ cũng không!” Và người đàn bà tội nghiệp bật khóc.

A rigid control, from the next day, was, as I have said, to follow them; yet how often and how passionately, for a week, we came back together to the subject! Much as we had discussed it that Sunday night, I was, in the immediate later hours in especial—for it may be imagined whether I slept—still haunted with the shadow of something she had not told me. I myself had kept back nothing, but there was a word Mrs. Grose had kept back. I was sure, moreover, by morning, that this was not from a failure of frankness, but because on every side there were fears. It seems to me indeed, in retrospect, that by the time the morrow’s sun was high I had restlessly read into the facts before us almost all the meaning they were to receive from subsequent and more cruel occurrences. What they gave me above all was just the sinister figure of the living man—the dead one would keep awhile!—and of the months he had continuously passed at Bly, which, added up, made a formidable stretch. The limit of this evil time had arrived only when, on the dawn of a winter’s morning, Peter Quint was found, by a laborer going to early work, stone dead on the road from the village: a catastrophe explained—superficially at least—by a visible wound to his head; such a wound as might have been produced—and as, on the final evidence, had been—by a fatal slip, in the dark and after leaving the public house, on the steepish icy slope, a wrong path altogether, at the bottom of which he lay. The icy slope, the turn mistaken at night and in liquor, accounted for much—practically, in the end and after the inquest and boundless chatter, for everything; but there had been matters in his life—strange passages and perils, secret disorders, vices more than suspected—that would have accounted for a good deal more.

Như tôi đã nói, từ hôm sau, chúng sẽ bị kiểm soát nghiêm ngặt; vậy mà suốt một tuần, hai chúng tôi đã quay lại đề tài ấy biết bao nhiêu lần, và say sưa đến thế! Dù đêm Chủ nhật ấy đã bàn nhiều, tôi vẫn — nhất là trong mấy giờ ngay sau đó, vì ai cũng đoán được tôi có ngủ nổi không — bị ám ảnh bởi cái bóng của điều gì đó bà chưa nói với tôi. Về phần mình tôi chẳng giấu gì, nhưng bà Grose còn giữ lại một lời. Hơn nữa, đến sáng tôi tin chắc rằng bà làm thế không phải vì thiếu thẳng thắn, mà vì phía nào cũng có nỗi sợ. Quả thật, nhìn lại, tôi thấy rằng khi mặt trời hôm sau lên cao, tôi đã bồn chồn đọc vào những sự việc trước mắt gần như toàn bộ ý nghĩa mà về sau chúng nhận được từ những biến cố khác, tàn nhẫn hơn. Điều chúng đem đến cho tôi trước hết chính là bóng hình đáng ngại của người đàn ông lúc còn sống — kẻ đã chết thì còn chờ được một lúc! — cùng những tháng ngày hắn ở liền tại Bly, cộng lại thành một quãng dài đáng gờm. Thời kỳ xấu xa ấy chỉ chấm dứt khi, vào rạng sáng một ngày đông, Peter Quint được một người lao động đi làm sớm tìm thấy, chết cứng trên con đường từ làng về. Tai họa ấy được giải thích — ít nhất là bề ngoài — bằng một vết thương thấy rõ trên đầu; một vết thương có thể do — và theo chứng cứ cuối cùng thì quả là do — một cú trượt chân chết người, trong bóng tối, sau khi rời quán rượu, trên con dốc băng khá cheo leo, một lối đi hoàn toàn sai; hắn nằm ở chân dốc ấy. Con dốc băng, khúc rẽ nhầm trong đêm lúc say rượu, đã giải thích được nhiều — thực tế, rốt cuộc, sau cuộc điều tra nguyên nhân tử vong và những lời bàn tán vô bờ, giải thích được tất cả. Nhưng trong đời hắn có những chuyện — những đoạn lạ lùng và hiểm nguy, những mối rối loạn giấu giếm, những thói xấu còn hơn cả điều người ta ngờ — có thể giải thích nhiều hơn thế nữa.

I scarce know how to put my story into words that shall be a credible picture of my state of mind; but I was in these days literally able to find a joy in the extraordinary flight of heroism the occasion demanded of me. I now saw that I had been asked for a service admirable and difficult; and there would be a greatness in letting it be seen—oh, in the right quarter!—that I could succeed where many another girl might have failed. It was an immense help to me—I confess I rather applaud myself as I look back!—that I saw my service so strongly and so simply. I was there to protect and defend the little creatures in the world the most bereaved and the most lovable, the appeal of whose helplessness had suddenly become only too explicit, a deep, constant ache of one’s own committed heart. We were cut off, really, together; we were united in our danger. They had nothing but me, and I—well, I had them . It was in short a magnificent chance. This chance presented itself to me in an image richly material. I was a screen—I was to stand before them. The more I saw, the less they would. I began to watch them in a stifled suspense, a disguised excitement that might well, had it continued too long, have turned to something like madness. What saved me, as I now see, was that it turned to something else altogether. It didn’t last as suspense—it was superseded by horrible proofs. Proofs, I say, yes—from the moment I really took hold.

Tôi chẳng biết đặt câu chuyện của mình vào lời lẽ nào để thành một bức tranh đáng tin về trạng thái tinh thần của tôi; nhưng những ngày ấy, theo nghĩa đen, tôi tìm được niềm vui ngay trong cơn bay bổng anh hùng phi thường mà hoàn cảnh đòi hỏi ở tôi. Giờ tôi hiểu mình được giao một phận sự đáng khâm phục mà khó khăn; và nếu để người ta thấy — ôi, ở đúng nơi cần thấy! — rằng tôi thành công nơi bao cô gái khác có thể thất bại, thì đó sẽ là điều cao cả. Điều giúp tôi vô cùng — tôi thú nhận, nhìn lại tôi cũng khá tự khen mình! — là tôi thấy phận sự ấy rất rõ ràng và rất đơn giản. Tôi ở đó để che chở và bênh vực những sinh linh nhỏ bé côi cút nhất, đáng yêu nhất trên đời; sự bơ vơ của chúng cất tiếng kêu gọi, mà bỗng chốc đã quá rõ ràng, thành một cơn đau sâu và dai dẳng trong chính trái tim đã trót gắn bó của mình. Chúng tôi thật sự bị tách khỏi mọi người, cùng nhau; chúng tôi gắn kết trong hiểm nguy. Chúng chẳng có gì ngoài tôi, còn tôi — thì, tôi có chúng. Nói gọn, đó là một cơ hội tuyệt vời. Cơ hội ấy hiện đến với tôi trong một hình ảnh vô cùng cụ thể, hữu hình: tôi là một tấm bình phong — tôi phải đứng chắn trước chúng. Tôi thấy càng nhiều thì chúng thấy càng ít. Tôi bắt đầu dõi theo chúng trong một nỗi hồi hộp nghẹt thở, một cơn kích động giấu kín, mà nếu kéo dài quá lâu, rất có thể đã hóa thành một thứ giống như điên loạn. Điều cứu tôi, như bây giờ tôi thấy, là nó hóa thành một thứ hoàn toàn khác. Nó không còn là hồi hộp nữa — những bằng chứng khủng khiếp đã thế chỗ. Bằng chứng, tôi nói, vâng — từ lúc tôi thực sự nắm lấy sự việc.

This moment dated from an afternoon hour that I happened to spend in the grounds with the younger of my pupils alone. We had left Miles indoors, on the red cushion of a deep window seat; he had wished to finish a book, and I had been glad to encourage a purpose so laudable in a young man whose only defect was an occasional excess of the restless. His sister, on the contrary, had been alert to come out, and I strolled with her half an hour, seeking the shade, for the sun was still high and the day exceptionally warm. I was aware afresh, with her, as we went, of how, like her brother, she contrived—it was the charming thing in both children—to let me alone without appearing to drop me and to accompany me without appearing to surround. They were never importunate and yet never listless. My attention to them all really went to seeing them amuse themselves immensely without me: this was a spectacle they seemed actively to prepare and that engaged me as an active admirer. I walked in a world of their invention—they had no occasion whatever to draw upon mine; so that my time was taken only with being, for them, some remarkable person or thing that the game of the moment required and that was merely, thanks to my superior, my exalted stamp, a happy and highly distinguished sinecure. I forget what I was on the present occasion; I only remember that I was something very important and very quiet and that Flora was playing very hard. We were on the edge of the lake, and, as we had lately begun geography, the lake was the Sea of Azof.

Thời khắc ấy bắt đầu từ một buổi chiều tôi tình cờ ra khuôn viên chỉ với đứa nhỏ hơn trong hai học trò. Chúng tôi để Miles lại trong nhà, trên chiếc đệm đỏ của chỗ ngồi bên khung cửa sổ sâu. Cậu muốn đọc cho xong một cuốn sách, và tôi vui lòng khuyến khích một ý định đáng khen như thế ở một cậu bé chỉ có mỗi một khuyết điểm là thỉnh thoảng hiếu động quá mức. Cô em thì trái lại, hăm hở ra ngoài, và tôi đi dạo với bé nửa giờ, tìm chỗ bóng râm, vì mặt trời còn cao và hôm ấy nóng khác thường. Đi bên bé, tôi lại nhận ra — như với anh bé — bé khéo để tôi yên mà không có vẻ bỏ rơi tôi, khéo đi cùng tôi mà không có vẻ vây quanh tôi; đó là điều đáng yêu ở cả hai đứa. Chúng không bao giờ quấy rầy mà cũng không bao giờ lơ là. Mọi sự chú ý của tôi dành cho chúng thực ra chỉ là xem chúng vui chơi hết mình mà không cần tôi: đó là một màn trình diễn mà chúng dường như chủ động sắp đặt, và tôi say sưa xem như một người hâm mộ. Tôi bước đi trong một thế giới do chúng bịa ra — chúng chẳng có dịp nào phải mượn thế giới của tôi; thành ra thời giờ của tôi chỉ bận làm, đối với chúng, một nhân vật hay một vật đáng chú ý nào đó mà trò chơi lúc ấy cần, và nhờ dấu ấn cao hơn, cao quý hơn của tôi, đó chỉ là một chức vụ nhàn hạ, vui vẻ và rất danh giá. Lần này tôi đóng vai gì thì tôi quên rồi; tôi chỉ nhớ mình là thứ gì đó rất quan trọng và rất yên lặng, còn Flora thì chơi rất hăng. Chúng tôi ở mép hồ, và vì mới bắt đầu học địa lý, cái hồ là Biển Azov.

Suddenly, in these circumstances, I became aware that, on the other side of the Sea of Azof, we had an interested spectator. The way this knowledge gathered in me was the strangest thing in the world—the strangest, that is, except the very much stranger in which it quickly merged itself. I had sat down with a piece of work—for I was something or other that could sit—on the old stone bench which overlooked the pond; and in this position I began to take in with certitude, and yet without direct vision, the presence, at a distance, of a third person. The old trees, the thick shrubbery, made a great and pleasant shade, but it was all suffused with the brightness of the hot, still hour. There was no ambiguity in anything; none whatever, at least, in the conviction I from one moment to another found myself forming as to what I should see straight before me and across the lake as a consequence of raising my eyes. They were attached at this juncture to the stitching in which I was engaged, and I can feel once more the spasm of my effort not to move them till I should so have steadied myself as to be able to make up my mind what to do. There was an alien object in view—a figure whose right of presence I instantly, passionately questioned. I recollect counting over perfectly the possibilities, reminding myself that nothing was more natural, for instance, than the appearance of one of the men about the place, or even of a messenger, a postman, or a tradesman’s boy, from the village. That reminder had as little effect on my practical certitude as I was conscious—still even without looking—of its having upon the character and attitude of our visitor. Nothing was more natural than that these things should be the other things that they absolutely were not.

Bỗng nhiên, trong hoàn cảnh ấy, tôi nhận ra rằng bên kia Biển Azov, chúng tôi có một khán giả đang chăm chú. Cái cách điều ấy tụ dần trong tôi là chuyện lạ nhất đời — lạ nhất, tức là trừ chuyện còn lạ hơn nhiều mà nó nhanh chóng hòa vào. Tôi đã ngồi xuống với một món việc may — vì tôi là cái gì đó biết ngồi — trên chiếc ghế đá cũ nhìn xuống cái hồ; và ở tư thế ấy tôi bắt đầu nhận ra một cách chắc chắn, dù không nhìn thẳng, sự có mặt, ở khoảng xa, của một người thứ ba. Những cây cổ thụ và bụi rậm dày tạo nên một bóng râm rộng và dễ chịu, nhưng tất cả đều ngập trong ánh sáng của giờ nóng và lặng ấy. Không có gì mơ hồ cả; ít nhất là không chút nào trong niềm tin mà tôi thấy mình hình thành từ phút này sang phút khác, về điều tôi sẽ thấy ngay trước mặt, bên kia hồ, khi ngẩng mắt lên. Lúc ấy mắt tôi đang dán vào mũi khâu mình làm, và tôi còn cảm thấy lại cơn thắt người khi cố không cho mắt cử động, cho đến khi tôi trấn tĩnh được đủ để quyết định phải làm gì. Có một vật lạ trong tầm nhìn — một bóng hình mà quyền có mặt của nó tôi lập tức, quyết liệt nghi ngờ. Tôi nhớ mình đã điểm lại đâu ra đấy các khả năng, tự nhắc rằng chẳng có gì tự nhiên hơn, chẳng hạn, việc một người làm trong vùng xuất hiện, hay thậm chí một người đưa tin, một người đưa thư, hay cậu bé giao hàng của tiệm nào đó từ làng lên. Lời nhắc ấy chẳng ảnh hưởng gì mấy đến niềm tin chắc thực tế của tôi, và tôi ý thức — vẫn không nhìn — rằng nó cũng chẳng ảnh hưởng gì mấy đến tính cách và dáng điệu của vị khách. Chẳng có gì tự nhiên hơn việc những thứ ấy lại chính là những thứ khác mà chúng tuyệt đối không phải.

Of the positive identity of the apparition I would assure myself as soon as the small clock of my courage should have ticked out the right second; meanwhile, with an effort that was already sharp enough, I transferred my eyes straight to little Flora, who, at the moment, was about ten yards away. My heart had stood still for an instant with the wonder and terror of the question whether she too would see; and I held my breath while I waited for what a cry from her, what some sudden innocent sign either of interest or of alarm, would tell me. I waited, but nothing came; then, in the first place—and there is something more dire in this, I feel, than in anything I have to relate—I was determined by a sense that, within a minute, all sounds from her had previously dropped; and, in the second, by the circumstance that, also within the minute, she had, in her play, turned her back to the water. This was her attitude when I at last looked at her—looked with the confirmed conviction that we were still, together, under direct personal notice. She had picked up a small flat piece of wood, which happened to have in it a little hole that had evidently suggested to her the idea of sticking in another fragment that might figure as a mast and make the thing a boat. This second morsel, as I watched her, she was very markedly and intently attempting to tighten in its place. My apprehension of what she was doing sustained me so that after some seconds I felt I was ready for more. Then I again shifted my eyes—I faced what I had to face.

Danh tính chắc chắn của bóng hình, tôi sẽ tự xác nhận khi chiếc đồng hồ nhỏ của lòng can đảm điểm đúng giây cần thiết; trong lúc ấy, bằng một nỗ lực đã đủ nhói, tôi chuyển mắt thẳng sang cô bé Flora, lúc ấy cách tôi chừng mười thước. Tim tôi ngừng đập một thoáng vì băn khoăn và kinh hãi trước câu hỏi liệu bé có thấy không; và tôi nín thở chờ xem một tiếng kêu của bé, hay một dấu hiệu ngây thơ bất chợt nào đó của sự quan tâm hoặc hoảng sợ, sẽ cho tôi biết điều gì. Tôi chờ, nhưng chẳng có gì. Rồi — và tôi cảm thấy trong chuyện này có điều gì ghê gớm hơn bất cứ điều gì tôi phải kể — điều khiến tôi quyết định, thứ nhất, là cảm giác rằng trong vòng một phút trước đó mọi âm thanh từ bé đã tắt; thứ hai, là việc cũng trong vòng một phút ấy, bé đã quay lưng ra mặt nước khi chơi. Đó là dáng của bé khi cuối cùng tôi nhìn bé — nhìn với niềm xác tín càng chắc thêm rằng cả hai chúng tôi vẫn đang bị chính người ấy để mắt tới. Bé đã nhặt lên một mảnh gỗ phẳng nhỏ, tình cờ có một cái lỗ nhỏ, hẳn đã gợi cho bé ý cắm vào đó một mảnh khác làm cột buồm để biến nó thành một chiếc thuyền. Mảnh thứ hai này, khi tôi nhìn, bé đang cố gắng rất rõ rệt và chăm chú để cho khít vào chỗ. Hiểu được việc bé đang làm đã đỡ cho tôi đứng vững, đến nỗi sau vài giây tôi thấy mình sẵn sàng cho điều lớn hơn. Rồi tôi lại chuyển mắt — tôi đối mặt với điều tôi phải đối mặt.

VII

VII

I got hold of Mrs. Grose as soon after this as I could; and I can give no intelligible account of how I fought out the interval. Yet I still hear myself cry as I fairly threw myself into her arms: “They know —it’s too monstrous: they know, they know!”

Tôi tìm bà Grose sớm nhất có thể sau đó; còn mình đã vật lộn qua khoảng thời gian ấy ra sao thì tôi không thể kể cho ra đầu ra đuôi. Vậy mà tôi vẫn còn nghe thấy tiếng mình kêu lên khi gần như lao vào vòng tay bà: “Chúng biết — thật quái đản: chúng biết, chúng biết!”

“And what on earth—?” I felt her incredulity as she held me.

“Mà trời đất ơi —?” Tôi cảm được bà không thể tin nổi, trong lúc bà ôm lấy tôi.

“Why, all that we know—and heaven knows what else besides!” Then, as she released me, I made it out to her, made it out perhaps only now with full coherency even to myself. “Two hours ago, in the garden”—I could scarce articulate—“Flora saw! ”

“Thì tất cả những gì chúng ta biết — và có trời biết còn những gì nữa!” Rồi khi bà buông tôi ra, tôi nói rõ cho bà nghe, có lẽ đến giờ mới nói mạch lạc đầy đủ, ngay cả với chính mình. “Hai giờ trước, trong vườn” — tôi khó nói nên lời — “Flora đã thấy!”

Mrs. Grose took it as she might have taken a blow in the stomach. “She has told you?” she panted.

Bà Grose đón lấy tin ấy như thể bị đấm vào bụng. “Bé đã kể với cô?” bà thở hổn hển.

“Not a word—that’s the horror. She kept it to herself! The child of eight, that child!” Unutterable still, for me, was the stupefaction of it.

“Không một lời — đó mới là nỗi kinh hoàng. Bé giữ kín trong lòng! Một đứa trẻ tám tuổi, đứa trẻ ấy!” Với tôi, nỗi sững sờ về chuyện đó vẫn không thể nói thành lời.

Mrs. Grose, of course, could only gape the wider. “Then how do you know?”

Bà Grose, tất nhiên, chỉ còn biết há hốc miệng to hơn. “Vậy làm sao cô biết?”

“I was there—I saw with my eyes: saw that she was perfectly aware.”

“Tôi ở đó — tận mắt tôi thấy: thấy bé hoàn toàn biết rõ.”

“Do you mean aware of him? ”

“Cô muốn nói là biết rõ gã?”

“No—of her .” I was conscious as I spoke that I looked prodigious things, for I got the slow reflection of them in my companion’s face. “Another person—this time; but a figure of quite as unmistakable horror and evil: a woman in black, pale and dreadful—with such an air also, and such a face!—on the other side of the lake. I was there with the child—quiet for the hour; and in the midst of it she came.”

“Không — biết rõ bà ta.” Khi nói, tôi ý thức rằng ánh mắt mình mang đầy những điều ghê gớm, vì tôi thấy chúng từ từ phản chiếu trên mặt người bạn. “Một người khác — lần này; nhưng cũng là một bóng hình kinh hoàng và xấu xa không thể nhầm: một người đàn bà mặc đồ đen, xanh xao và đáng sợ — cũng với một vẻ như thế, và một gương mặt như thế! — ở bên kia hồ. Tôi ở đó với đứa bé — giờ ấy yên ắng; và giữa lúc ấy bà ta đến.”

“Came how—from where?”

“Đến bằng cách nào — từ đâu?”

“From where they come from! She just appeared and stood there—but not so near.”

“Từ nơi chúng vẫn đến! Bà ta chỉ hiện ra rồi đứng đó — nhưng không gần thế này.”

“And without coming nearer?”

“Và không tiến lại gần hơn?”

“Oh, for the effect and the feeling, she might have been as close as you!”

“Ôi, xét về tác động và cảm giác thì bà ta có thể đã ở sát như bà vậy!”

My friend, with an odd impulse, fell back a step. “Was she someone you’ve never seen?”

Người bạn tôi, theo một thôi thúc kỳ lạ, lùi lại một bước. “Một người cô chưa từng thấy?”

“Yes. But someone the child has. Someone you have.” Then, to show how I had thought it all out: “My predecessor—the one who died.”

“Phải. Nhưng là người đứa bé đã từng thấy. Người bà đã từng thấy.” Rồi, để cho thấy tôi đã nghĩ thông suốt mọi chuyện: “Người tiền nhiệm của tôi — người đã chết.”

“Miss Jessel?”

“Cô Jessel?”

“Miss Jessel. You don’t believe me?” I pressed.

“Cô Jessel. Bà không tin tôi?” tôi gặng.

She turned right and left in her distress. “How can you be sure?”

Bà quay sang phải sang trái trong nỗi khổ sở. “Làm sao cô chắc được?”

This drew from me, in the state of my nerves, a flash of impatience. “Then ask Flora— she’s sure!” But I had no sooner spoken than I caught myself up. “No, for God’s sake, don’t! She’ll say she isn’t—she’ll lie!”

Câu này, trong tình trạng thần kinh của tôi, khiến tôi bật ra một thoáng sốt ruột. “Vậy hãy hỏi Flora — bé chắc chắn!” Nhưng vừa nói xong tôi đã tự chặn mình lại. “Không, vì Chúa, đừng! Bé sẽ nói là không — bé sẽ nói dối!”

Mrs. Grose was not too bewildered instinctively to protest. “Ah, how can you?”

Bà Grose chưa bối rối đến mức không phản đối theo bản năng. “Ôi, sao cô nỡ nói thế?”

“Because I’m clear. Flora doesn’t want me to know.”

“Vì tôi thấy rõ. Flora không muốn tôi biết.”

“It’s only then to spare you.”

“Vậy thì chỉ là để cô khỏi đau lòng thôi.”

“No, no—there are depths, depths! The more I go over it, the more I see in it, and the more I see in it, the more I fear. I don’t know what I don’t see—what I don’t fear!”

“Không, không — có những tầng sâu, những tầng sâu! Càng xem lại tôi càng thấy nhiều trong đó, mà càng thấy nhiều trong đó tôi càng sợ. Tôi không biết điều gì tôi không thấy — điều gì tôi không sợ!”

Mrs. Grose tried to keep up with me. “You mean you’re afraid of seeing her again?”

Bà Grose cố theo cho kịp tôi. “Ý cô là cô sợ lại thấy bà ta?”

“Oh, no; that’s nothing—now!” Then I explained. “It’s of not seeing her.”

“Ôi, không; chuyện ấy bây giờ chẳng là gì nữa!” Rồi tôi giải thích. “Tôi sợ là không thấy bà ta.”

But my companion only looked wan. “I don’t understand you.”

Nhưng người bạn tôi chỉ tái mặt. “Tôi không hiểu cô.”

“Why, it’s that the child may keep it up—and that the child assuredly will —without my knowing it.”

“Thì là, đứa bé có thể cứ tiếp tục như thế — và chắc chắn sẽ tiếp tục — mà tôi không hề hay biết.”

At the image of this possibility Mrs. Grose for a moment collapsed, yet presently to pull herself together again, as if from the positive force of the sense of what, should we yield an inch, there would really be to give way to. “Dear, dear—we must keep our heads! And after all, if she doesn’t mind it—!” She even tried a grim joke. “Perhaps she likes it!”

Trước hình dung về khả năng ấy, bà Grose gục xuống một lúc, rồi lại nhanh chóng gượng dậy, như thể chính cảm giác rõ rệt về thứ thật sự đang chờ chúng tôi nếu chúng tôi nhượng dù một tấc, đã tiếp cho bà sức mạnh. “Trời ơi, trời ơi — ta phải giữ đầu óc tỉnh táo! Mà rốt cuộc, nếu bé không bận tâm —!” Bà còn thử đùa một câu cay đắng. “Biết đâu bé thích!”

“Likes such things—a scrap of an infant!”

“Thích những chuyện như thế — một đứa trẻ tí xíu!”

“Isn’t it just a proof of her blessed innocence?” my friend bravely inquired.

“Chẳng phải đó chính là bằng chứng cho sự ngây thơ phúc hậu của bé sao?” bạn tôi dũng cảm hỏi.

She brought me, for the instant, almost round. “Oh, we must clutch at that —we must cling to it! If it isn’t a proof of what you say, it’s a proof of—God knows what! For the woman’s a horror of horrors.”

Trong một thoáng bà gần như làm tôi đổi ý. “Ôi, ta phải bám lấy điều đó — ta phải níu lấy nó! Nếu nó không chứng minh điều cô nói thì nó chứng minh — có trời mới biết! Vì người đàn bà ấy là nỗi khủng khiếp trong mọi khủng khiếp.”

Mrs. Grose, at this, fixed her eyes a minute on the ground; then at last raising them, “Tell me how you know,” she said.

Đến đây bà Grose dán mắt xuống đất một phút; rồi cuối cùng ngước lên. “Nói tôi nghe sao cô biết,” bà nói.

“Then you admit it’s what she was?” I cried.

“Vậy là bà nhận bà ta là hạng người như thế?” tôi kêu lên.

“Tell me how you know,” my friend simply repeated.

“Nói tôi nghe sao cô biết,” bạn tôi chỉ đơn giản nhắc lại.

“Know? By seeing her! By the way she looked.”

“Biết ư? Nhờ nhìn thấy bà ta! Nhờ cái cách bà ta nhìn.”

“At you, do you mean—so wickedly?”

“Nhìn cô, ý cô là — một cách ác độc thế?”

“Dear me, no—I could have borne that. She gave me never a glance. She only fixed the child.”

“Trời ơi, không — thế thì tôi còn chịu được. Bà ta chẳng liếc tôi lấy một cái. Bà ta chỉ nhìn chằm chằm đứa bé.”

Mrs. Grose tried to see it. “Fixed her?”

Bà Grose cố hình dung. “Nhìn chằm chằm bé?”

“Ah, with such awful eyes!”

“Ôi, với đôi mắt khủng khiếp đến thế!”

She stared at mine as if they might really have resembled them. “Do you mean of dislike?”

Bà nhìn đăm đăm vào mắt tôi như thể chúng có thể thật sự giống đôi mắt kia. “Cô muốn nói là ác cảm?”

“God help us, no. Of something much worse.”

“Chúa giúp chúng ta, không. Là thứ gì tệ hơn nhiều.”

“Worse than dislike?”—this left her indeed at a loss.

“Tệ hơn ác cảm?” — điều này khiến bà thật sự không biết nói sao.

“With a determination—indescribable. With a kind of fury of intention.”

“Với một quyết tâm — không tả nổi. Với một thứ cuồng nộ của ý định.”

I made her turn pale. “Intention?”

Tôi làm bà tái mặt. “Ý định?”

“To get hold of her.” Mrs. Grose—her eyes just lingering on mine—gave a shudder and walked to the window; and while she stood there looking out I completed my statement. “ That’s what Flora knows.”

“Chiếm lấy bé.” Bà Grose — mắt vẫn còn dừng lại một lúc trên mắt tôi — rùng mình rồi bước tới cửa sổ; và trong lúc bà đứng đó nhìn ra ngoài, tôi nói nốt lời khai của mình. “Đó là điều Flora biết.”

After a little she turned round. “The person was in black, you say?”

Một lát sau bà quay lại. “Người ấy mặc đồ đen, cô nói vậy?”

“In mourning—rather poor, almost shabby. But—yes—with extraordinary beauty.” I now recognized to what I had at last, stroke by stroke, brought the victim of my confidence, for she quite visibly weighed this. “Oh, handsome—very, very,” I insisted; “wonderfully handsome. But infamous.”

“Đồ tang — khá nghèo, gần như tồi tàn. Nhưng — vâng — đẹp phi thường.” Giờ tôi nhận ra mình đã, từng nét một, dẫn người được tôi giãi bày đến chỗ nào, vì bà rõ ràng đang cân nhắc điều ấy. “Ôi, xinh đẹp — rất, rất xinh đẹp,” tôi nhấn mạnh; “đẹp lạ lùng. Nhưng khét tiếng.”

She slowly came back to me. “Miss Jessel— was infamous.” She once more took my hand in both her own, holding it as tight as if to fortify me against the increase of alarm I might draw from this disclosure. “They were both infamous,” she finally said.

Bà từ từ quay lại bên tôi. “Cô Jessel — đã khét tiếng.” Bà lại nắm tay tôi trong cả hai bàn tay, giữ chặt như để giúp tôi vững vàng trước nỗi hoảng sợ có thể tăng thêm vì lời tiết lộ này. “Cả hai đều khét tiếng,” cuối cùng bà nói.

So, for a little, we faced it once more together; and I found absolutely a degree of help in seeing it now so straight. “I appreciate,” I said, “the great decency of your not having hitherto spoken; but the time has certainly come to give me the whole thing.” She appeared to assent to this, but still only in silence; seeing which I went on: “I must have it now. Of what did she die? Come, there was something between them.”

Vậy là, một lúc, chúng tôi lại cùng nhau đối diện với điều ấy; và tôi thấy mình thật sự được nâng đỡ phần nào khi nhìn thẳng nó như thế. “Tôi quý trọng,” tôi nói, “sự tế nhị lớn lao của bà khi từ trước đến nay không nói ra; nhưng chắc chắn đã đến lúc đưa cho tôi toàn bộ câu chuyện.” Bà có vẻ đồng ý, nhưng vẫn chỉ im lặng; thấy vậy tôi nói tiếp: “Tôi phải biết ngay bây giờ. Bà ta chết vì gì? Nào, giữa họ đã có chuyện.”

“There was everything.”

“Có đủ mọi chuyện.”

“In spite of the difference—?”

“Bất chấp sự chênh lệch —?”

“Oh, of their rank, their condition”—she brought it woefully out. “ She was a lady.”

“Ôi, về địa vị, về thân phận của họ” — bà đau đớn thốt ra. “Cô ấy là một tiểu thư.”

I turned it over; I again saw. “Yes—she was a lady.”

Tôi nghĩ lại chuyện đó; tôi lại thấy. “Phải — cô ấy là một tiểu thư.”

“And he so dreadfully below,” said Mrs. Grose.

“Còn gã thì thấp kém khủng khiếp,” bà Grose nói.

I felt that I doubtless needn’t press too hard, in such company, on the place of a servant in the scale; but there was nothing to prevent an acceptance of my companion’s own measure of my predecessor’s abasement. There was a way to deal with that, and I dealt; the more readily for my full vision—on the evidence—of our employer’s late clever, good-looking “own” man; impudent, assured, spoiled, depraved. “The fellow was a hound.”

Tôi cảm thấy chắc là mình không cần nhấn quá mạnh, trước một người như bà, vào chỗ đứng của kẻ hầu trên nấc thang địa vị; nhưng không gì ngăn tôi nhận thước đo mà chính người bạn tôi đặt ra về mức sa sút của người tiền nhiệm. Có một cách để xử lý chuyện ấy, và tôi đã xử lý; càng sẵn lòng hơn vì tôi thấy rõ mồn một — dựa trên chứng cứ — hình ảnh người hầu riêng “của chính” ngài chủ nhà ngày trước: khôn ngoan, bảnh bao, trơ tráo, tự tin, hư hỏng, đồi bại. “Gã ấy là một con chó.”

Mrs. Grose considered as if it were perhaps a little a case for a sense of shades. “I’ve never seen one like him. He did what he wished.”

Bà Grose cân nhắc, như thể đây phần nào là chuyện phải biết phân biệt các sắc thái. “Tôi chưa từng thấy ai như gã. Gã muốn gì làm nấy.”

“With her? ”

“Cả với bà ta ư?”

“With them all.”

“Với tất cả bọn họ.”

It was as if now in my friend’s own eyes Miss Jessel had again appeared. I seemed at any rate, for an instant, to see their evocation of her as distinctly as I had seen her by the pond; and I brought out with decision: “It must have been also what she wished!”

Như thể giờ đây trong chính mắt người bạn tôi, cô Jessel lại hiện ra. Dù sao, trong một thoáng, tôi như thấy hình bóng bà ta mà đôi mắt ấy gợi lên rõ ràng chẳng kém khi tôi thấy bà ta bên hồ; và tôi dứt khoát nói: “Hẳn đó cũng là điều bà ta muốn!”

Mrs. Grose’s face signified that it had been indeed, but she said at the same time: “Poor woman—she paid for it!”

Nét mặt bà Grose cho thấy quả đúng là vậy, nhưng đồng thời bà nói: “Tội nghiệp cô ấy — cô ấy phải trả giá!”

“Then you do know what she died of?” I asked.

“Vậy bà biết bà ta chết vì gì?” tôi hỏi.

“No—I know nothing. I wanted not to know; I was glad enough I didn’t; and I thanked heaven she was well out of this!”

“Không — tôi không biết gì cả. Tôi không muốn biết; tôi mừng là mình không biết, và tôi tạ ơn trời là cô ấy đã thoát khỏi nơi này!”

“Yet you had, then, your idea—”

“Vậy mà bà vẫn có ý nghĩ riêng của mình —”

“Of her real reason for leaving? Oh, yes—as to that. She couldn’t have stayed. Fancy it here—for a governess! And afterward I imagined—and I still imagine. And what I imagine is dreadful.”

“Về lý do thật khiến cô ấy ra đi ư? Ôi, có — về chuyện đó thì có. Cô ấy không thể ở lại được. Cứ thử nghĩ cảnh ở đây — với một cô gia sư! Về sau tôi đã hình dung ra — và đến giờ vẫn hình dung như thế. Mà điều tôi hình dung thì thật khủng khiếp.”

“Not so dreadful as what I do,” I replied; on which I must have shown her—as I was indeed but too conscious—a front of miserable defeat. It brought out again all her compassion for me, and at the renewed touch of her kindness my power to resist broke down. I burst, as I had, the other time, made her burst, into tears; she took me to her motherly breast, and my lamentation overflowed. “I don’t do it!” I sobbed in despair; “I don’t save or shield them! It’s far worse than I dreamed—they’re lost!”

“Chưa khủng khiếp bằng điều tôi tưởng tượng,” tôi đáp. Hẳn lúc ấy vẻ mặt tôi đã để lộ — mà chính tôi cũng ý thức quá rõ — một dáng thảm bại khốn khổ. Điều đó lại khơi dậy hết lòng thương của bà dành cho tôi, và trước sự tử tế vừa chạm đến lần nữa, sức chống cự của tôi đổ vỡ. Tôi bật khóc, như lần trước tôi đã làm bà bật khóc; bà ôm tôi vào bộ ngực của một người mẹ, và nỗi than van của tôi tràn ra. “Tôi không làm được!” tôi nức nở trong tuyệt vọng; “tôi không cứu nổi chúng, không che chở nổi chúng! Còn tệ hơn nhiều so với những gì tôi từng mơ — chúng mất rồi!”

VIII

VIII

What I had said to Mrs. Grose was true enough: there were in the matter I had put before her depths and possibilities that I lacked resolution to sound; so that when we met once more in the wonder of it we were of a common mind about the duty of resistance to extravagant fancies. We were to keep our heads if we should keep nothing else—difficult indeed as that might be in the face of what, in our prodigious experience, was least to be questioned. Late that night, while the house slept, we had another talk in my room, when she went all the way with me as to its being beyond doubt that I had seen exactly what I had seen. To hold her perfectly in the pinch of that, I found I had only to ask her how, if I had “made it up,” I came to be able to give, of each of the persons appearing to me, a picture disclosing, to the last detail, their special marks—a portrait on the exhibition of which she had instantly recognized and named them. She wished of course—small blame to her!—to sink the whole subject; and I was quick to assure her that my own interest in it had now violently taken the form of a search for the way to escape from it. I encountered her on the ground of a probability that with recurrence—for recurrence we took for granted—I should get used to my danger, distinctly professing that my personal exposure had suddenly become the least of my discomforts. It was my new suspicion that was intolerable; and yet even to this complication the later hours of the day had brought a little ease.

Những gì tôi nói với bà Grose hoàn toàn đúng: trong chuyện tôi đã đặt ra trước mặt bà có những tầng sâu và những khả năng mà tôi không đủ quyết tâm để dò đến tận cùng. Vì thế, khi hai chúng tôi gặp lại nhau, vẫn còn sửng sốt về chuyện ấy, chúng tôi đồng ý với nhau rằng phải chống lại những tưởng tượng quá đà. Nếu không giữ được gì khác thì ít nhất cũng phải giữ cho đầu óc tỉnh táo — dù điều đó quả thật khó, khi đứng trước cái mà, trong trải nghiệm kỳ lạ của chúng tôi, là điều ít có thể nghi ngờ nhất. Khuya hôm ấy, lúc cả nhà đã ngủ, chúng tôi lại trò chuyện trong phòng tôi, và bà đi cùng tôi đến cùng: không còn nghi ngờ gì nữa, tôi đã thấy đúng những gì tôi đã thấy. Muốn giữ bà thật chặt ở điểm ấy, tôi thấy chỉ cần hỏi bà: nếu tôi “bịa ra” thì làm sao tôi lại tả được từng người hiện ra trước mắt mình, đến từng chi tiết, với đủ những dấu hiệu riêng của họ — một bức chân dung mà vừa nghe tả xong, bà đã nhận ra và gọi đúng tên họ ngay. Tất nhiên bà muốn chìm hẳn đề tài này đi — chẳng ai trách bà được! — còn tôi vội cam đoan rằng chính tôi giờ cũng quan tâm đến nó dữ dội, nhưng theo cách của người đang tìm lối thoát ra khỏi nó. Tôi gặp bà ở điểm này: rất có thể khi chuyện lặp lại — mà chúng tôi mặc nhiên cho là sẽ lặp lại — tôi sẽ quen dần với hiểm nguy của mình; và tôi nói thẳng rằng chuyện bản thân bị phơi ra trước nó bỗng thành điều phiền muộn nhỏ nhất của tôi. Chính nỗi ngờ vực mới của tôi mới là điều không chịu nổi; vậy mà ngay cả với rắc rối ấy, những giờ về cuối ngày cũng đã mang lại chút dịu bớt.

On leaving her, after my first outbreak, I had of course returned to my pupils, associating the right remedy for my dismay with that sense of their charm which I had already found to be a thing I could positively cultivate and which had never failed me yet. I had simply, in other words, plunged afresh into Flora’s special society and there become aware—it was almost a luxury!—that she could put her little conscious hand straight upon the spot that ached. She had looked at me in sweet speculation and then had accused me to my face of having “cried.” I had supposed I had brushed away the ugly signs: but I could literally—for the time, at all events—rejoice, under this fathomless charity, that they had not entirely disappeared. To gaze into the depths of blue of the child’s eyes and pronounce their loveliness a trick of premature cunning was to be guilty of a cynicism in preference to which I naturally preferred to abjure my judgment and, so far as might be, my agitation. I couldn’t abjure for merely wanting to, but I could repeat to Mrs. Grose—as I did there, over and over, in the small hours—that with their voices in the air, their pressure on one’s heart, and their fragrant faces against one’s cheek, everything fell to the ground but their incapacity and their beauty. It was a pity that, somehow, to settle this once for all, I had equally to re-enumerate the signs of subtlety that, in the afternoon, by the lake had made a miracle of my show of self-possession. It was a pity to be obliged to reinvestigate the certitude of the moment itself and repeat how it had come to me as a revelation that the inconceivable communion I then surprised was a matter, for either party, of habit. It was a pity that I should have had to quaver out again the reasons for my not having, in my delusion, so much as questioned that the little girl saw our visitant even as I actually saw Mrs. Grose herself, and that she wanted, by just so much as she did thus see, to make me suppose she didn’t, and at the same time, without showing anything, arrive at a guess as to whether I myself did! It was a pity that I needed once more to describe the portentous little activity by which she sought to divert my attention—the perceptible increase of movement, the greater intensity of play, the singing, the gabbling of nonsense, and the invitation to romp.

Sau cơn bùng nổ đầu tiên, rời bà ra, tất nhiên tôi quay lại với hai đứa trẻ, và gắn liều thuốc đúng cho nỗi hoảng sợ của mình với cảm giác về nét duyên của chúng — cảm giác mà tôi đã thấy mình thực sự có thể vun trồng, và cho đến lúc ấy nó chưa bao giờ phụ tôi. Nói cách khác, tôi chỉ việc lại đắm mình vào bầu bạn riêng của Flora, và ở đó tôi nhận ra — gần như là một thú xa xỉ! — rằng con bé có thể đặt bàn tay nhỏ, đầy ý thức của mình lên đúng chỗ đang đau. Nó nhìn tôi, dịu dàng đăm chiêu, rồi buộc tội thẳng vào mặt tôi là đã “khóc”. Tôi cứ tưởng mình đã xóa hết những dấu vết xấu xí; nhưng thật sự là — ít nhất vào lúc ấy — tôi có thể mừng, trước lòng nhân từ sâu không đáy kia, rằng chúng chưa biến hẳn. Nhìn vào chiều sâu xanh thẳm của đôi mắt đứa trẻ rồi bảo vẻ đáng yêu ấy là trò khôn ranh sớm sủa thì là mắc một thói hoài nghi, mà so với nó, tôi dĩ nhiên thà từ bỏ phán đoán của mình và, chừng nào có thể, cả nỗi xao xuyến nữa. Chỉ muốn thôi thì chưa đủ để từ bỏ được; nhưng tôi có thể nhắc đi nhắc lại với bà Grose — như tôi đã làm ngay tại đó, hết lần này đến lần khác, vào những giờ khuya khoắt — rằng khi giọng chúng còn văng vẳng trong không khí, khi sức nặng của chúng đè lên tim ta, khi khuôn mặt thơm tho của chúng áp vào má ta, thì mọi thứ đều rơi rụng hết, chỉ còn lại sự bất lực của chúng và vẻ đẹp của chúng. Đáng tiếc là, không hiểu sao, để dứt điểm chuyện này một lần cho xong, tôi cũng phải kể lại một lượt những dấu hiệu tinh quái mà buổi chiều ở bên hồ đã biến vẻ bình tĩnh của tôi thành một phép lạ. Đáng tiếc là tôi buộc phải xét lại độ chắc chắn của chính khoảnh khắc ấy, và nhắc lại rằng nó đã đến với tôi như một mặc khải: sự giao cảm không thể tưởng tượng mà tôi bắt gặp lúc đó là chuyện quen thuộc của cả hai bên. Đáng tiếc là tôi phải lắp bắp kể lại những lý do khiến tôi, trong ảo tưởng của mình, thậm chí không hề hoài nghi rằng cô bé nhìn thấy kẻ viếng thăm của chúng tôi y như tôi nhìn thấy chính bà Grose, và rằng cô bé, chính vì thấy được chừng ấy, muốn làm tôi tưởng nó không thấy, đồng thời, không để lộ gì, lại đoán xem liệu bản thân tôi có thấy không! Đáng tiếc là tôi cần mô tả thêm lần nữa cái trò nhỏ đầy điềm gở mà nhờ đó nó tìm cách đánh lạc hướng sự chú ý của tôi — cử động tăng lên thấy rõ, cuộc chơi cuồng nhiệt hơn, tiếng hát, tiếng lảm nhảm vô nghĩa, và lời rủ rê nô đùa.

Yet if I had not indulged, to prove there was nothing in it, in this review, I should have missed the two or three dim elements of comfort that still remained to me. I should not for instance have been able to asseverate to my friend that I was certain—which was so much to the good—that I at least had not betrayed myself. I should not have been prompted, by stress of need, by desperation of mind—I scarce know what to call it—to invoke such further aid to intelligence as might spring from pushing my colleague fairly to the wall. She had told me, bit by bit, under pressure, a great deal; but a small shifty spot on the wrong side of it all still sometimes brushed my brow like the wing of a bat; and I remember how on this occasion—for the sleeping house and the concentration alike of our danger and our watch seemed to help—I felt the importance of giving the last jerk to the curtain. “I don’t believe anything so horrible,” I recollect saying; “no, let us put it definitely, my dear, that I don’t. But if I did, you know, there’s a thing I should require now, just without sparing you the least bit more—oh, not a scrap, come!—to get out of you. What was it you had in mind when, in our distress, before Miles came back, over the letter from his school, you said, under my insistence, that you didn’t pretend for him that he had not literally ever been ‘bad’? He has not literally ‘ever,’ in these weeks that I myself have lived with him and so closely watched him; he has been an imperturbable little prodigy of delightful, lovable goodness. Therefore you might perfectly have made the claim for him if you had not, as it happened, seen an exception to take. What was your exception, and to what passage in your personal observation of him did you refer?”

Vậy mà nếu tôi không buông mình vào cuộc điểm lại ấy — để chứng minh rằng chẳng có gì cả — thì tôi đã bỏ lỡ hai ba yếu tố an ủi lờ mờ còn sót lại cho mình. Chẳng hạn, tôi đã không thể quả quyết với bạn mình rằng tôi chắc chắn — như thế cũng đã là điều đáng mừng — rằng ít nhất tôi đã không để lộ bản thân. Và vì cần kíp quá, vì đầu óc tuyệt vọng — tôi không biết gọi là gì — tôi cũng đã không bị thôi thúc phải tìm thêm sự trợ giúp cho trí hiểu, thứ có thể nảy ra khi dồn người đồng sự của mình vào chân tường. Bà đã kể cho tôi, từng mảnh một, dưới áp lực, rất nhiều điều; nhưng ở phía bên kia của tất cả những điều ấy vẫn còn một đốm nhỏ lẩn tránh, đôi lúc quét qua trán tôi như cánh một con dơi; và tôi nhớ lần ấy — vì ngôi nhà đang ngủ, và vì nguy hiểm cùng sự canh chừng của chúng tôi dồn lại một chỗ dường như giúp sức — tôi đã cảm thấy cần giật nốt tấm rèm kia. “Tôi không tin điều gì kinh khủng như vậy,” tôi nhớ mình đã nói; “không, ta nói cho dứt khoát nhé, bà thân mến, là tôi không tin. Nhưng nếu tôi tin thì, bà biết đấy, có một điều giờ tôi sẽ đòi — mà không tha cho bà thêm chút nào nữa — ôi, không một mẩu nào, thôi nào! — là phải moi cho ra từ bà. Hồi chúng ta khốn đốn, trước khi Miles về, vì lá thư của trường cậu ấy, khi tôi gặng, bà đã nói rằng bà không dám nhận thay cho cậu là cậu chưa từng thật sự ‘hư’ — vậy lúc đó bà nghĩ đến điều gì? Thực sự thì ‘chưa từng’, trong những tuần tôi sống bên cậu ấy và canh chừng sát sao, cậu ấy là một thần đồng điềm tĩnh, ngoan ngoãn dễ thương đến thích thú. Vậy nên bà hoàn toàn có thể nhận thay cho cậu, nếu tình cờ bà không thấy có một ngoại lệ để nêu ra. Ngoại lệ của bà là gì, và bà muốn nói đến đoạn nào trong những gì chính bà đã quan sát ở cậu?”

It was a dreadfully austere inquiry, but levity was not our note, and, at any rate, before the gray dawn admonished us to separate I had got my answer. What my friend had had in mind proved to be immensely to the purpose. It was neither more nor less than the circumstance that for a period of several months Quint and the boy had been perpetually together. It was in fact the very appropriate truth that she had ventured to criticize the propriety, to hint at the incongruity, of so close an alliance, and even to go so far on the subject as a frank overture to Miss Jessel. Miss Jessel had, with a most strange manner, requested her to mind her business, and the good woman had, on this, directly approached little Miles. What she had said to him, since I pressed, was that she liked to see young gentlemen not forget their station.

Đó là một câu tra hỏi nghiêm khắc đến khủng khiếp, nhưng giọng của chúng tôi lúc ấy không phải giọng đùa cợt, và dù sao, trước khi bình minh xám xịt nhắc chúng tôi chia tay, tôi đã có câu trả lời. Điều bạn tôi từng nghĩ hóa ra cực kỳ đúng trọng tâm. Đó chẳng hơn chẳng kém là việc suốt mấy tháng liền Quint và cậu bé lúc nào cũng ở bên nhau. Thực ra, chuyện đáng nói chính là bà đã dám nhận xét rằng một mối thân thiết đến thế là không đúng mực, bóng gió rằng nó chướng, và còn đi xa đến mức thẳng thắn nói chuyện ấy với cô Jessel. Cô Jessel, bằng một thái độ hết sức lạ lùng, bảo bà lo việc của mình đi, và người đàn bà tốt bụng ấy bèn tìm thẳng cậu bé Miles. Những gì bà nói với cậu — vì tôi gặng hỏi — là bà thích thấy các cậu thiếu gia nhỏ không quên thân phận của mình.

I pressed again, of course, at this. “You reminded him that Quint was only a base menial?”

Tất nhiên đến đây tôi lại gặng. “Bà nhắc cậu ấy rằng Quint chỉ là một gã đầy tớ thấp hèn?”

“As you might say! And it was his answer, for one thing, that was bad.”

“Có thể nói vậy! Và một điều là, chính câu trả lời của cậu mới là điều xấu.”

“And for another thing?” I waited. “He repeated your words to Quint?”

“Còn điều khác?” Tôi chờ. “Cậu ấy kể lại lời bà với Quint?”

“No, not that. It’s just what he wouldn’t! ” she could still impress upon me. “I was sure, at any rate,” she added, “that he didn’t. But he denied certain occasions.”

“Không, không phải thế. Đúng là điều cậu sẽ không làm!” bà vẫn còn gây được cho tôi ấn tượng ấy. “Dù sao tôi cũng chắc là cậu không làm,” bà nói thêm. “Nhưng cậu chối một số dịp.”

“What occasions?”

“Những dịp nào?”

“When they had been about together quite as if Quint were his tutor—and a very grand one—and Miss Jessel only for the little lady. When he had gone off with the fellow, I mean, and spent hours with him.”

“Những lần họ đi chơi cùng nhau cứ như thể Quint là gia sư của cậu — mà là một gia sư rất oai — còn cô Jessel chỉ lo cho cô bé. Ý tôi là những lần cậu đi với gã ấy, và ở bên gã hàng giờ liền.”

“He then prevaricated about it—he said he hadn’t?” Her assent was clear enough to cause me to add in a moment: “I see. He lied.”

“Vậy là cậu ấy nói tránh đi chuyện đó — nói là không có?” Bà gật đầu rõ đến mức tôi thêm ngay: “Tôi hiểu rồi. Cậu đã nói dối.”

“Oh!” Mrs. Grose mumbled. This was a suggestion that it didn’t matter; which indeed she backed up by a further remark. “You see, after all, Miss Jessel didn’t mind. She didn’t forbid him.”

“Ôi!” bà Grose lầm bầm. Ý bà là chuyện ấy không đáng kể; mà bà cũng nói thêm một câu để chống lưng cho ý đó. “Cô xem, rốt cuộc cô Jessel đâu có phiền. Cô ấy đâu cấm cậu.”

I considered. “Did he put that to you as a justification?”

Tôi cân nhắc. “Cậu ấy có viện điều đó ra để biện bạch với bà không?”

At this she dropped again. “No, he never spoke of it.”

Nghe vậy bà lại xìu xuống. “Không, cậu chưa bao giờ nhắc đến.”

“Never mentioned her in connection with Quint?”

“Không bao giờ nhắc đến cô ấy khi nói về Quint?”

She saw, visibly flushing, where I was coming out. “Well, he didn’t show anything. He denied,” she repeated; “he denied.”

Bà thấy rõ tôi đang dẫn đến đâu, mặt đỏ lên. “Thì, cậu có để lộ gì đâu. Cậu chối,” bà lặp lại; “cậu chối.”

Lord, how I pressed her now! “So that you could see he knew what was between the two wretches?”

Trời ơi, giờ tôi gặng bà dữ đến mức nào! “Vậy là bà có thể thấy cậu ấy biết giữa hai kẻ khốn nạn kia có chuyện gì?”

“I don’t know—I don’t know!” the poor woman groaned.

“Tôi không biết — tôi không biết!” người đàn bà đáng thương rên lên.

“You do know, you dear thing,” I replied; “only you haven’t my dreadful boldness of mind, and you keep back, out of timidity and modesty and delicacy, even the impression that, in the past, when you had, without my aid, to flounder about in silence, most of all made you miserable. But I shall get it out of you yet! There was something in the boy that suggested to you,” I continued, “that he covered and concealed their relation.”

“Bà biết đấy, bà thân mến,” tôi đáp; “chỉ là bà không có cái gan nghĩ táo tợn đáng sợ như tôi, nên vì rụt rè, e ngại và tế nhị, bà giấu đi cả cái ấn tượng mà ngày trước, khi phải một mình lúng túng trong im lặng, đã làm bà khổ sở nhất. Nhưng tôi sẽ moi nó ra khỏi bà! Ở cậu bé có điều gì đó gợi cho bà ý rằng,” tôi nói tiếp, “cậu che đậy, giấu giếm mối quan hệ của họ.”

“Oh, he couldn’t prevent—”

“Ôi, cậu không thể ngăn được —”

“Your learning the truth? I daresay! But, heavens,” I fell, with vehemence, athinking, “what it shows that they must, to that extent, have succeeded in making of him!”

“Việc bà biết sự thật? Có thể lắm! Nhưng trời ơi,” tôi bật nghĩ, hăng hái, “điều đó cho thấy họ hẳn đã làm được đến mức nào với cậu ấy!”

“Ah, nothing that’s not nice now! ” Mrs. Grose lugubriously pleaded.

“Ôi, bây giờ thì chẳng còn gì mà không tốt đẹp!” bà Grose thê lương van nài.

“I don’t wonder you looked queer,” I persisted, “when I mentioned to you the letter from his school!”

“Chả trách bà trông lạ lắm,” tôi cứ nói, “khi tôi nhắc đến lá thư của trường cậu ấy!”

“I doubt if I looked as queer as you!” she retorted with homely force. “And if he was so bad then as that comes to, how is he such an angel now?”

“Tôi ngờ là tôi trông không lạ bằng cô!” bà vặn lại bằng sức mạnh mộc mạc. “Mà nếu hồi ấy cậu hư đến thế thì sao bây giờ cậu lại là thiên thần?”

“Yes, indeed—and if he was a fiend at school! How, how, how? Well,” I said in my torment, “you must put it to me again, but I shall not be able to tell you for some days. Only, put it to me again!” I cried in a way that made my friend stare. “There are directions in which I must not for the present let myself go.” Meanwhile I returned to her first example—the one to which she had just previously referred—of the boy’s happy capacity for an occasional slip. “If Quint—on your remonstrance at the time you speak of—was a base menial, one of the things Miles said to you, I find myself guessing, was that you were another.” Again her admission was so adequate that I continued: “And you forgave him that?”

“Phải, quả vậy — và nếu ở trường cậu là một con quỷ! Làm sao, làm sao, làm sao? Thôi,” tôi nói trong cơn dằn vặt, “bà phải hỏi tôi lại lần nữa, nhưng vài ngày nữa tôi mới đáp nổi. Chỉ cần hỏi lại tôi thôi!” tôi kêu lên, khiến bạn tôi trố mắt. “Có những hướng mà lúc này tôi không được để mình buông theo.” Trong lúc đó tôi quay lại ví dụ đầu tiên của bà — cái bà vừa nhắc — về khả năng thỉnh thoảng cũng sơ suất một cách vui vẻ của cậu bé. “Nếu Quint — theo lời bà can ngăn hồi ấy — là một gã đầy tớ thấp hèn, thì tôi đoán một trong những điều Miles nói với bà là bà cũng thế.” Bà lại thừa nhận rõ ràng đến mức tôi nói tiếp: “Và bà tha thứ cho cậu việc ấy?”

“Wouldn’t you? ”

“Còn cô, cô không tha sao?”

“Oh, yes!” And we exchanged there, in the stillness, a sound of the oddest amusement. Then I went on: “At all events, while he was with the man—”

“Ôi, có chứ!” Và ở đó, trong sự tĩnh lặng, chúng tôi trao nhau một tiếng cười kỳ quặc nhất. Rồi tôi nói tiếp: “Dù sao, trong lúc cậu ở với gã —”

“Miss Flora was with the woman. It suited them all!”

“Cô Flora ở với người đàn bà. Hợp với tất cả bọn họ!”

It suited me, too, I felt, only too well; by which I mean that it suited exactly the particularly deadly view I was in the very act of forbidding myself to entertain. But I so far succeeded in checking the expression of this view that I will throw, just here, no further light on it than may be offered by the mention of my final observation to Mrs. Grose. “His having lied and been impudent are, I confess, less engaging specimens than I had hoped to have from you of the outbreak in him of the little natural man. Still,” I mused, “They must do, for they make me feel more than ever that I must watch.”

Tôi cảm thấy điều đó cũng hợp với tôi quá, quá đúng; ý tôi là nó khớp hệt với cái nhìn chết người đặc biệt mà ngay lúc ấy tôi đang cấm mình ôm ấp. Nhưng tôi kiềm được việc nói thành lời cái nhìn đó, đủ để ở đây tôi không soi thêm tia sáng nào ngoài việc nhắc lại lời nhận xét cuối cùng của tôi với bà Grose. “Chuyện cậu nói dối và hỗn xược, tôi thú nhận, là những ví dụ kém hấp dẫn hơn tôi mong chờ được nghe từ bà về cơn bùng phát của con người tự nhiên bé nhỏ trong cậu. Tuy vậy,” tôi trầm ngâm, “cũng đành dùng tạm, vì chúng khiến tôi cảm thấy hơn bao giờ hết rằng tôi phải canh chừng.”

It made me blush, the next minute, to see in my friend’s face how much more unreservedly she had forgiven him than her anecdote struck me as presenting to my own tenderness an occasion for doing. This came out when, at the schoolroom door, she quitted me. “Surely you don’t accuse him —”

Phút sau tôi đỏ mặt, khi thấy trên mặt bạn mình rằng bà đã tha thứ cho cậu thoải mái hơn nhiều so với mức tôi thấy câu chuyện của bà cho phép lòng trìu mến của tôi tha thứ. Điều này lộ ra khi bà rời tôi ở cửa phòng học. “Chắc cô không buộc tội cậu —”

“Of carrying on an intercourse that he conceals from me? Ah, remember that, until further evidence, I now accuse nobody.” Then, before shutting her out to go, by another passage, to her own place, “I must just wait,” I wound up.

“Rằng cậu duy trì một mối giao thiệp mà giấu tôi? Ôi, hãy nhớ rằng, cho đến khi có thêm chứng cứ, tôi không buộc tội ai cả.” Rồi, trước khi đóng cửa lại để bà đi lối khác về chỗ mình, tôi kết: “Tôi chỉ có thể chờ thôi.”

IX

IX

I waited and waited, and the days, as they elapsed, took something from my consternation. A very few of them, in fact, passing, in constant sight of my pupils, without a fresh incident, sufficed to give to grievous fancies and even to odious memories a kind of brush of the sponge. I have spoken of the surrender to their extraordinary childish grace as a thing I could actively cultivate, and it may be imagined if I neglected now to address myself to this source for whatever it would yield. Stranger than I can express, certainly, was the effort to struggle against my new lights; it would doubtless have been, however, a greater tension still had it not been so frequently successful. I used to wonder how my little charges could help guessing that I thought strange things about them; and the circumstances that these things only made them more interesting was not by itself a direct aid to keeping them in the dark. I trembled lest they should see that they were so immensely more interesting. Putting things at the worst, at all events, as in meditation I so often did, any clouding of their innocence could only be—blameless and foredoomed as they were—a reason the more for taking risks. There were moments when, by an irresistible impulse, I found myself catching them up and pressing them to my heart. As soon as I had done so I used to say to myself: “What will they think of that? Doesn’t it betray too much?” It would have been easy to get into a sad, wild tangle about how much I might betray; but the real account, I feel, of the hours of peace that I could still enjoy was that the immediate charm of my companions was a beguilement still effective even under the shadow of the possibility that it was studied. For if it occurred to me that I might occasionally excite suspicion by the little outbreaks of my sharper passion for them, so too I remember wondering if I mightn’t see a queerness in the traceable increase of their own demonstrations.

Tôi chờ và chờ, và những ngày trôi qua dần lấy đi của tôi phần nào nỗi hoảng loạn. Thực ra chỉ vài ngày thôi, lúc nào cũng có hai đứa trẻ trong tầm mắt mà không có biến cố mới, cũng đủ như quệt một nhát bọt biển lên những tưởng tượng đau đớn và cả những ký ức ghê tởm. Tôi đã nói rằng việc buông mình trước nét duyên trẻ thơ phi thường của chúng là điều tôi có thể chủ động vun trồng; vậy thì có thể hình dung tôi chẳng bỏ bê mạch nguồn ấy, nó cho được bao nhiêu tôi lấy bấy nhiêu. Việc phải vật lộn chống lại những hiểu biết mới của mình thì lạ lùng hơn tôi có thể nói; nhưng chắc chắn nó còn căng thẳng hơn nếu tôi không thường xuyên thành công đến vậy. Tôi vẫn tự hỏi làm sao hai đứa nhỏ tôi trông nom lại không đoán ra rằng tôi nghĩ những điều lạ lùng về chúng; mà chuyện những điều ấy chỉ khiến chúng thú vị hơn thì tự nó cũng chẳng giúp gì trực tiếp để giữ chúng không hay biết. Tôi run lên vì sợ chúng thấy mình thú vị biết bao. Dù sao, nghĩ đến điều tệ nhất, như khi trầm tư tôi vẫn thường nghĩ, thì bất kỳ vết vẩn đục nào trên sự ngây thơ của chúng — chúng vô tội và đã bị định đoạt từ trước — cũng chỉ là thêm một lý do để liều. Có những lúc, bởi một thôi thúc không cưỡng nổi, tôi thấy mình ôm chầm lấy chúng và ép vào tim. Vừa làm xong, tôi lại tự nhủ: “Chúng sẽ nghĩ gì về điều đó? Thế chẳng phải để lộ quá nhiều sao?” Thật dễ sa vào một mớ rối rắm buồn bã, hoang dại về chuyện tôi có thể để lộ đến đâu; nhưng tôi cảm thấy lời giải thích thật cho những giờ bình yên tôi vẫn còn hưởng được là: nét duyên trước mắt của hai người bạn nhỏ vẫn là một sức mê hoặc hữu hiệu, ngay cả dưới cái bóng của khả năng rằng nó là có chủ ý. Vì nếu tôi nghĩ rằng đôi khi những cơn bộc phát nhỏ của nỗi say mê mãnh liệt hơn của tôi dành cho chúng có thể gợi nghi ngờ, thì tôi cũng nhớ mình từng tự hỏi liệu mình có nên thấy điều kỳ quặc trong chuyện chính những biểu lộ của chúng tăng lên rõ rệt.

They were at this period extravagantly and preternaturally fond of me; which, after all, I could reflect, was no more than a graceful response in children perpetually bowed over and hugged. The homage of which they were so lavish succeeded, in truth, for my nerves, quite as well as if I never appeared to myself, as I may say, literally to catch them at a purpose in it. They had never, I think, wanted to do so many things for their poor protectress; I mean—though they got their lessons better and better, which was naturally what would please her most—in the way of diverting, entertaining, surprising her; reading her passages, telling her stories, acting her charades, pouncing out at her, in disguises, as animals and historical characters, and above all astonishing her by the “pieces” they had secretly got by heart and could interminably recite. I should never get to the bottom—were I to let myself go even now—of the prodigious private commentary, all under still more private correction, with which, in these days, I overscored their full hours. They had shown me from the first a facility for everything, a general faculty which, taking a fresh start, achieved remarkable flights. They got their little tasks as if they loved them, and indulged, from the mere exuberance of the gift, in the most unimposed little miracles of memory. They not only popped out at me as tigers and as Romans, but as Shakespeareans, astronomers, and navigators. This was so singularly the case that it had presumably much to do with the fact as to which, at the present day, I am at a loss for a different explanation: I allude to my unnatural composure on the subject of another school for Miles. What I remember is that I was content not, for the time, to open the question, and that contentment must have sprung from the sense of his perpetually striking show of cleverness. He was too clever for a bad governess, for a parson’s daughter, to spoil; and the strangest if not the brightest thread in the pensive embroidery I just spoke of was the impression I might have got, if I had dared to work it out, that he was under some influence operating in his small intellectual life as a tremendous incitement.

Giai đoạn ấy chúng quý tôi quá mức và vượt cả lẽ thường; mà xét cho cùng, tôi có thể nghĩ rằng đó chẳng qua là sự đáp lại duyên dáng của những đứa trẻ lúc nào cũng được cúi xuống ôm ấp. Lòng tôn kính chúng ban phát hào phóng ấy, thật ra, xoa dịu thần kinh tôi cũng tốt như khi tôi chưa bao giờ thấy mình — có thể nói — thực sự bắt quả tang được một ý đồ nào trong đó. Tôi nghĩ chúng chưa bao giờ muốn làm cho người bảo hộ tội nghiệp của mình nhiều việc đến thế; ý tôi là — dù chúng học bài ngày càng giỏi, điều tất nhiên làm cô vui nhất — nhiều việc để giải khuây, mua vui, làm cô ngạc nhiên: đọc cho cô nghe từng đoạn, kể chuyện, diễn đố chữ, nhảy bổ ra hóa trang thành thú vật và nhân vật lịch sử, và hơn hết là làm cô kinh ngạc bằng những “bài” chúng bí mật thuộc lòng và có thể đọc mãi không dứt. Tôi sẽ chẳng bao giờ nói hết — dù bây giờ có buông thả đến đâu — cái chuỗi bình luận thầm kín đồ sộ, lại còn bị chính tôi âm thầm sửa đi sửa lại, mà những ngày ấy tôi viết chồng lên những giờ đầy ắp của chúng. Từ đầu chúng đã cho tôi thấy khả năng với mọi thứ, một năng lực chung mà mỗi lần khởi động lại đều vút lên những chặng đáng kinh ngạc. Chúng học bài như thể yêu bài, và, chỉ vì tài năng dồi dào, tha hồ làm những phép lạ nho nhỏ của trí nhớ mà chẳng ai bắt buộc. Chúng không chỉ nhảy bổ ra trước tôi làm hổ và làm người La Mã, mà cả làm người của Shakespeare, nhà thiên văn và thủy thủ. Chuyện ấy rõ đến mức chắc hẳn có liên quan nhiều đến điều mà ngày nay tôi không tìm được lời giải thích nào khác: tôi muốn nói đến sự điềm nhiên không bình thường của tôi về chuyện một ngôi trường khác cho Miles. Điều tôi nhớ là khi ấy tôi bằng lòng chưa mở vấn đề ra, và sự bằng lòng đó hẳn bắt nguồn từ cảm giác về cái tài thông minh lúc nào cũng nổi bật của cậu. Cậu quá thông minh để một cô gia sư tồi, một cô con gái nhà mục sư, làm hỏng; và sợi chỉ lạ lùng nhất, nếu không phải sáng nhất, trong mảng thêu trầm tư tôi vừa nói là ấn tượng mà tôi có thể nhận được, nếu tôi dám theo đến cùng, rằng cậu đang chịu một ảnh hưởng nào đó tác động lên đời sống trí tuệ nhỏ bé của mình như một sự kích thích to lớn.

If it was easy to reflect, however, that such a boy could postpone school, it was at least as marked that for such a boy to have been “kicked out” by a schoolmaster was a mystification without end. Let me add that in their company now—and I was careful almost never to be out of it—I could follow no scent very far. We lived in a cloud of music and love and success and private theatricals. The musical sense in each of the children was of the quickest, but the elder in especial had a marvelous knack of catching and repeating. The schoolroom piano broke into all gruesome fancies; and when that failed there were confabulations in corners, with a sequel of one of them going out in the highest spirits in order to “come in” as something new. I had had brothers myself, and it was no revelation to me that little girls could be slavish idolaters of little boys. What surpassed everything was that there was a little boy in the world who could have for the inferior age, sex, and intelligence so fine a consideration. They were extraordinarily at one, and to say that they never either quarreled or complained is to make the note of praise coarse for their quality of sweetness. Sometimes, indeed, when I dropped into coarseness, I perhaps came across traces of little understandings between them by which one of them should keep me occupied while the other slipped away. There is a naïf side, I suppose, in all diplomacy; but if my pupils practiced upon me, it was surely with the minimum of grossness. It was all in the other quarter that, after a lull, the grossness broke out.

Nhưng nếu dễ nghĩ rằng một cậu bé như thế có thể hoãn chuyện đến trường, thì cũng rõ ràng không kém rằng một cậu bé như thế mà bị ông thầy “đuổi cổ” thì là một bí ẩn không có đáy. Tôi xin thêm rằng khi ở bên chúng — mà tôi cẩn thận gần như không bao giờ rời — tôi không thể lần theo dấu vết nào đi xa. Chúng tôi sống trong một đám mây gồm âm nhạc, tình thương, thành công và những vở kịch riêng. Cảm thụ âm nhạc ở hai đứa đều rất nhanh, nhưng đứa lớn đặc biệt có tài lạ lùng trong việc bắt và lặp lại. Cây đàn piano trong phòng học xông vào mọi tưởng tượng rùng rợn; và khi nó chưa đủ thì có những cuộc thầm thì trong góc, rồi sau đó một đứa ra ngoài với tâm trạng cao hứng nhất để “bước vào” như một nhân vật mới. Bản thân tôi từng có anh em trai, nên chẳng có gì mới lạ với tôi khi các bé gái có thể là những kẻ tôn thờ mù quáng, chịu lụy các cậu bé. Điều vượt trên tất cả là trên đời lại có một cậu bé có thể dành cho kẻ thua mình về tuổi, về phái tính và về trí tuệ một sự quan tâm tinh tế đến thế. Chúng hòa hợp lạ lùng, và nói rằng chúng chưa bao giờ cãi nhau hay phàn nàn thì là làm cho lời khen trở nên thô so với phẩm chất ngọt ngào của chúng. Thật ra, đôi khi, khi tôi sa vào sự thô thiển, có lẽ tôi bắt gặp dấu vết những thỏa thuận ngầm nho nhỏ giữa hai đứa, trong đó một đứa giữ tôi bận rộn để đứa kia lẻn đi. Tôi cho rằng mọi ngoại giao đều có mặt ngây thơ; nhưng nếu hai học trò tôi có giở trò với tôi thì chắc chắn là với mức thô thiển ít nhất. Sự thô thiển ấy, sau một lúc lắng xuống, đã bùng ra hoàn toàn ở phía khác.

I find that I really hang back; but I must take my plunge. In going on with the record of what was hideous at Bly, I not only challenge the most liberal faith—for which I little care; but—and this is another matter—I renew what I myself suffered, I again push my way through it to the end. There came suddenly an hour after which, as I look back, the affair seems to me to have been all pure suffering; but I have at least reached the heart of it, and the straightest road out is doubtless to advance. One evening—with nothing to lead up or to prepare it—I felt the cold touch of the impression that had breathed on me the night of my arrival and which, much lighter then, as I have mentioned, I should probably have made little of in memory had my subsequent sojourn been less agitated. I had not gone to bed; I sat reading by a couple of candles. There was a roomful of old books at Bly—last-century fiction, some of it, which, to the extent of a distinctly deprecated renown, but never to so much as that of a stray specimen, had reached the sequestered home and appealed to the unavowed curiosity of my youth. I remember that the book I had in my hand was Fielding’s Amelia ; also that I was wholly awake. I recall further both a general conviction that it was horribly late and a particular objection to looking at my watch. I figure, finally, that the white curtain draping, in the fashion of those days, the head of Flora’s little bed, shrouded, as I had assured myself long before, the perfection of childish rest. I recollect in short that, though I was deeply interested in my author, I found myself, at the turn of a page and with his spell all scattered, looking straight up from him and hard at the door of my room. There was a moment during which I listened, reminded of the faint sense I had had, the first night, of there being something undefinably astir in the house, and noted the soft breath of the open casement just move the half-drawn blind. Then, with all the marks of a deliberation that must have seemed magnificent had there been anyone to admire it, I laid down my book, rose to my feet, and, taking a candle, went straight out of the room and, from the passage, on which my light made little impression, noiselessly closed and locked the door.

Tôi thấy mình thực sự chùn lại; nhưng tôi phải lao vào. Khi tiếp tục ghi lại những gì ghê rợn ở Bly, tôi không chỉ thách thức đức tin rộng lượng nhất — điều tôi chẳng mấy bận tâm — mà còn — và đây là chuyện khác — sống lại những gì chính tôi đã chịu, lại một lần nữa đẩy mình qua nó cho đến cùng. Bỗng nhiên có một giờ mà từ sau đó, khi nhìn lại, tôi thấy cả vụ việc chỉ toàn là đau khổ thuần túy; nhưng ít nhất tôi đã chạm đến cốt lõi của nó, và lối thoát thẳng nhất hẳn là cứ tiến lên. Một buổi tối — không có gì dẫn tới hay chuẩn bị trước — tôi cảm thấy cái chạm lạnh của ấn tượng đã phả vào tôi đêm tôi mới đến, thứ mà khi ấy, như tôi đã nói, nhẹ hơn nhiều, và có lẽ tôi đã chẳng nhớ mấy nếu thời gian lưu lại sau đó của tôi bớt xao động hơn. Tôi chưa đi ngủ; tôi ngồi đọc sách bên hai ngọn nến. Ở Bly có cả một phòng đầy sách cũ — trong đó có một số tiểu thuyết của thế kỷ trước, mà tiếng tăm tuy bị chê bai rõ rệt nhưng vẫn lọt tới được ngôi nhà hẻo lánh, dẫu chỉ như những bản lạc loài lẻ tẻ, và chạm đến nỗi tò mò thầm kín của tuổi trẻ tôi. Tôi nhớ cuốn sách trong tay là Amelia của Fielding; và tôi nhớ mình hoàn toàn tỉnh táo. Tôi còn nhớ vừa có niềm tin chung rằng đã khuya khoắt khủng khiếp, vừa có một sự phản đối riêng việc nhìn đồng hồ. Cuối cùng, tôi hình dung tấm màn trắng, theo kiểu thời ấy, rủ quanh đầu chiếc giường nhỏ của Flora, đang che giấc ngủ trẻ thơ hoàn hảo, như tôi đã tự trấn an từ lâu. Tóm lại tôi nhớ rằng, dù say mê tác giả của mình, đến lúc lật một trang, khi phép thuật của ông đã tan hết, tôi thấy mình ngước thẳng lên khỏi sách và nhìn chằm chằm vào cửa phòng. Có một lúc tôi lắng nghe, nhớ lại cái cảm giác mơ hồ đêm đầu tiên rằng có thứ gì đó không gọi tên được đang khuấy động trong nhà, và để ý hơi thở nhẹ của khung cửa sổ mở vừa đủ lay tấm mành kéo nửa chừng. Rồi, với mọi dấu hiệu của một sự cân nhắc hẳn trông rất oai nếu có ai ở đó để chiêm ngưỡng, tôi đặt sách xuống, đứng dậy, cầm một ngọn nến, đi thẳng ra khỏi phòng, và từ hành lang, nơi ánh sáng của tôi chẳng tạo được mấy ấn tượng, tôi lặng lẽ đóng cửa và khóa lại.

I can say now neither what determined nor what guided me, but I went straight along the lobby, holding my candle high, till I came within sight of the tall window that presided over the great turn of the staircase. At this point I precipitately found myself aware of three things. They were practically simultaneous, yet they had flashes of succession. My candle, under a bold flourish, went out, and I perceived, by the uncovered window, that the yielding dusk of earliest morning rendered it unnecessary. Without it, the next instant, I saw that there was someone on the stair. I speak of sequences, but I required no lapse of seconds to stiffen myself for a third encounter with Quint. The apparition had reached the landing halfway up and was therefore on the spot nearest the window, where at sight of me, it stopped short and fixed me exactly as it had fixed me from the tower and from the garden. He knew me as well as I knew him; and so, in the cold, faint twilight, with a glimmer in the high glass and another on the polish of the oak stair below, we faced each other in our common intensity. He was absolutely, on this occasion, a living, detestable, dangerous presence. But that was not the wonder of wonders; I reserve this distinction for quite another circumstance: the circumstance that dread had unmistakably quitted me and that there was nothing in me there that didn’t meet and measure him.

Giờ tôi không nói được điều gì đã quyết định hay dẫn dắt tôi, nhưng tôi đi thẳng dọc hành lang, giơ cao ngọn nến, cho đến khi nhìn thấy cái cửa sổ cao ngự trên chỗ ngoặt lớn của cầu thang. Đến đó, tôi bất chợt nhận ra ba điều. Chúng gần như xảy ra cùng lúc, nhưng vẫn có những chớp nối tiếp nhau. Ngọn nến, sau một cái vung mạnh táo bạo, tắt phụt, và qua ô cửa không che tôi nhận ra rằng thứ ánh hoàng hôn nhạt nhòa của rạng sáng sớm nhất đã làm nó thành thừa. Không có nến, ngay lúc sau, tôi thấy có ai đó trên cầu thang. Tôi nói đến thứ tự, nhưng tôi không cần mất mấy giây để cứng người lại chuẩn bị cho lần chạm trán thứ ba với Quint. Bóng ma đã đến chiếu nghỉ nửa chừng, tức là chỗ gần cửa sổ nhất, và ở đó, thấy tôi, nó dừng phắt lại và ghim tôi đúng như nó đã ghim tôi từ cái tháp và từ khu vườn. Hắn biết tôi như tôi biết hắn; và thế là, trong ánh hoàng hôn lạnh, mờ nhạt, với một tia sáng ở tấm kính cao và một tia khác trên nước bóng của bậc thang gỗ sồi bên dưới, chúng tôi đối diện nhau, cùng căng thẳng như nhau. Lần này, hắn hoàn toàn là một sự hiện diện sống, đáng ghê tởm, nguy hiểm. Nhưng đó chưa phải điều kỳ diệu nhất; tôi dành danh hiệu ấy cho một tình tiết hoàn toàn khác: nỗi sợ đã rõ ràng rời bỏ tôi, và trong tôi lúc đó không còn gì không đối diện và đo được hắn.

I had plenty of anguish after that extraordinary moment, but I had, thank God, no terror. And he knew I had not—I found myself at the end of an instant magnificently aware of this. I felt, in a fierce rigor of confidence, that if I stood my ground a minute I should cease—for the time, at least—to have him to reckon with; and during the minute, accordingly, the thing was as human and hideous as a real interview: hideous just because it was human, as human as to have met alone, in the small hours, in a sleeping house, some enemy, some adventurer, some criminal. It was the dead silence of our long gaze at such close quarters that gave the whole horror, huge as it was, its only note of the unnatural. If I had met a murderer in such a place and at such an hour, we still at least would have spoken. Something would have passed, in life, between us; if nothing had passed, one of us would have moved. The moment was so prolonged that it would have taken but little more to make me doubt if even I were in life. I can’t express what followed it save by saying that the silence itself—which was indeed in a manner an attestation of my strength—became the element into which I saw the figure disappear; in which I definitely saw it turn as I might have seen the low wretch to which it had once belonged turn on receipt of an order, and pass, with my eyes on the villainous back that no hunch could have more disfigured, straight down the staircase and into the darkness in which the next bend was lost.

Sau khoảnh khắc phi thường ấy tôi còn rất nhiều nỗi thống khổ, nhưng, tạ ơn Chúa, không còn kinh hãi. Và hắn biết tôi không sợ — cuối một thoáng, tôi thấy mình ý thức rất rõ điều ấy. Trong một niềm tin dữ dội, cứng cỏi, tôi cảm thấy rằng nếu đứng vững một phút, tôi sẽ thôi — ít nhất là lúc ấy — phải đối phó với hắn; và vì thế trong phút ấy, sự việc cũng mang tính người và ghê rợn như một cuộc gặp thật: ghê rợn chính vì nó mang tính người, như khi ta một mình, lúc đêm khuya, trong ngôi nhà đang ngủ, bắt gặp một kẻ thù, một tay phiêu lưu, một tên tội phạm. Chính sự im lặng chết chóc của cái nhìn kéo dài ở khoảng cách gần đến thế mới cho cả nỗi kinh hoàng, dù khổng lồ, cái nét duy nhất phản tự nhiên. Nếu tôi gặp một kẻ giết người ở nơi ấy vào giờ ấy, thì ít nhất chúng tôi vẫn sẽ nói với nhau. Sẽ có điều gì đó trao đi đổi lại giữa chúng tôi, như giữa những người sống; nếu không có gì trao đổi thì một trong hai đã cử động. Khoảnh khắc kéo dài đến nỗi chỉ cần thêm chút nữa là tôi nghi ngờ liệu chính mình còn sống không. Điều xảy ra sau đó tôi chỉ có thể diễn tả bằng cách nói rằng chính sự im lặng — mà thực ra, theo một nghĩa nào đó, là bằng chứng cho sức mạnh của tôi — trở thành môi trường trong đó tôi thấy bóng hình biến mất; trong đó tôi thấy rõ nó quay đi, như tôi có thể đã thấy tên khốn hèn mạt mà nó từng thuộc về quay đi khi nhận lệnh, rồi đi qua, mắt tôi dõi theo tấm lưng gian ác mà không cái gù nào có thể làm méo mó hơn, đi thẳng xuống cầu thang và vào bóng tối nơi khúc quanh kế tiếp khuất hẳn.

X

X

I remained awhile at the top of the stair, but with the effect presently of understanding that when my visitor had gone, he had gone: then I returned to my room. The foremost thing I saw there by the light of the candle I had left burning was that Flora’s little bed was empty; and on this I caught my breath with all the terror that, five minutes before, I had been able to resist. I dashed at the place in which I had left her lying and over which (for the small silk counterpane and the sheets were disarranged) the white curtains had been deceivingly pulled forward; then my step, to my unutterable relief, produced an answering sound: I perceived an agitation of the window blind, and the child, ducking down, emerged rosily from the other side of it. She stood there in so much of her candor and so little of her nightgown, with her pink bare feet and the golden glow of her curls. She looked intensely grave, and I had never had such a sense of losing an advantage acquired (the thrill of which had just been so prodigious) as on my consciousness that she addressed me with a reproach. “You naughty: where have you been?”—instead of challenging her own irregularity I found myself arraigned and explaining. She herself explained, for that matter, with the loveliest, eagerest simplicity. She had known suddenly, as she lay there, that I was out of the room, and had jumped up to see what had become of me. I had dropped, with the joy of her reappearance, back into my chair—feeling then, and then only, a little faint; and she had pattered straight over to me, thrown herself upon my knee, given herself to be held with the flame of the candle full in the wonderful little face that was still flushed with sleep. I remember closing my eyes an instant, yieldingly, consciously, as before the excess of something beautiful that shone out of the blue of her own. “You were looking for me out of the window?” I said. “You thought I might be walking in the grounds?”

Tôi ở lại một lúc trên đầu cầu thang, nhưng dần hiểu rằng khi người khách của tôi đã đi thì là đi hẳn: rồi tôi quay về phòng. Điều đầu tiên tôi thấy ở đó, dưới ánh ngọn nến tôi để cháy, là chiếc giường nhỏ của Flora trống không; và tôi nghẹn thở, với tất cả nỗi kinh hãi mà năm phút trước tôi đã cưỡng lại được. Tôi lao tới chỗ tôi đã để bé nằm, nơi (vì tấm phủ lụa nhỏ và ga giường xộc xệch) những tấm màn trắng bị kéo ra phía trước để đánh lừa người ta; rồi bước chân tôi, trong niềm nhẹ nhõm không tả nổi, tạo ra một tiếng đáp lại: tôi thấy tấm mành cửa sổ lay động, và đứa trẻ, cúi xuống, hồng hào trồi ra từ phía bên kia. Bé đứng đó, với bao nhiêu là vẻ thành thật và chút xíu áo ngủ, đôi chân trần hồng hồng và ánh vàng của những lọn tóc quăn. Trông bé cực kỳ nghiêm nghị, và tôi chưa bao giờ có cảm giác mất đi một lợi thế đã giành được (niềm rùng mình của nó vừa rồi to lớn đến thế) như lúc tôi ý thức rằng bé nói với tôi bằng giọng trách móc. “Cô hư quá: cô đã đi đâu?” — thay vì chất vấn việc bé trái nếp, tôi thấy mình bị đem ra xét xử và đang giải thích. Nhân tiện, chính bé cũng giải thích, với sự giản dị đáng yêu và háo hức nhất. Bé chợt biết, khi nằm đó, rằng tôi không ở trong phòng, và đã nhảy dậy xem tôi ra sao. Tôi, với niềm vui thấy bé hiện ra lại, đã gục xuống ghế — lúc ấy, và chỉ lúc ấy, thấy hơi choáng; còn bé chạy lạch bạch thẳng tới, nhào lên đầu gối tôi, để tôi ôm, với ngọn nến chiếu đầy vào khuôn mặt nhỏ kỳ diệu vẫn còn ửng hồng vì ngủ. Tôi nhớ mình nhắm mắt một thoáng, thuận theo, có ý thức, như trước sự dư tràn của một điều đẹp đẽ tỏa ra từ màu xanh trong mắt bé. “Em tìm cô ngoài cửa sổ à?” tôi nói. “Em nghĩ cô có thể đang đi dạo ngoài vườn?”

“Well, you know, I thought someone was”—she never blanched as she smiled out that at me.

“À, cô biết đấy, em tưởng có ai đó mà” — bé chẳng hề tái đi khi mỉm cười nói với tôi câu ấy.

Oh, how I looked at her now! “And did you see anyone?”

Ôi, giờ tôi nhìn bé thế nào! “Thế em có thấy ai không?”

“Ah, no! ” she returned, almost with the full privilege of childish inconsequence, resentfully, though with a long sweetness in her little drawl of the negative.

“Ôi, không!” bé đáp, gần như với đủ đặc quyền của sự vô lý trẻ thơ, giọng hơi hờn, dù tiếng “không” được kéo dài ngọt ngào trong giọng ngân nhẹ của bé.

At that moment, in the state of my nerves, I absolutely believed she lied; and if I once more closed my eyes it was before the dazzle of the three or four possible ways in which I might take this up. One of these, for a moment, tempted me with such singular intensity that, to withstand it, I must have gripped my little girl with a spasm that, wonderfully, she submitted to without a cry or a sign of fright. Why not break out at her on the spot and have it all over?—give it to her straight in her lovely little lighted face? “You see, you see, you know that you do and that you already quite suspect I believe it; therefore, why not frankly confess it to me, so that we may at least live with it together and learn perhaps, in the strangeness of our fate, where we are and what it means?” This solicitation dropped, alas, as it came: if I could immediately have succumbed to it I might have spared myself—well, you’ll see what. Instead of succumbing I sprang again to my feet, looked at her bed, and took a helpless middle way. “Why did you pull the curtain over the place to make me think you were still there?”

Lúc ấy, với tình trạng thần kinh của mình, tôi hoàn toàn tin rằng bé nói dối; và nếu tôi lại nhắm mắt thì đó là trước sự chói lòa của ba bốn cách tôi có thể đón lấy chuyện này. Một trong số đó, trong chốc lát, cám dỗ tôi mãnh liệt lạ thường đến nỗi, để cưỡng lại, hẳn tôi đã siết cô bé của mình bằng một cơn co thắt, mà lạ thay, bé chịu đựng không kêu một tiếng, không lộ chút sợ hãi nào. Sao không bùng ra với bé ngay tại chỗ cho xong hết? — nói thẳng vào khuôn mặt nhỏ xinh đang sáng lên kia? “Em thấy đấy, em thấy, em biết là em thấy, và em đã khá ngờ rằng cô tin vậy; thế sao em không thẳng thắn thú nhận với cô, để ít nhất chúng ta cùng sống với nó, và có lẽ học được, trong sự kỳ lạ của số phận mình, chúng ta đang ở đâu và nó có nghĩa gì?” Lời thúc giục ấy, than ôi, rơi xuống như lúc nó đến: giá tôi có thể lập tức nhượng bộ nó thì có lẽ đã tự tha cho mình — thôi, rồi bạn sẽ thấy điều gì. Thay vì nhượng bộ, tôi lại bật dậy, nhìn giường bé, và chọn một lối lưng chừng bất lực. “Sao em kéo màn che chỗ đó để cô tưởng em vẫn còn ở đấy?”

Flora luminously considered; after which, with her little divine smile: “Because I don’t like to frighten you!”

Flora cân nhắc, mặt rạng rỡ; rồi với nụ cười nhỏ thần thánh: “Vì em không muốn làm cô sợ!”

“But if I had, by your idea, gone out—?”

“Nhưng nếu, theo ý em, cô đã đi ra ngoài thì sao —?”

She absolutely declined to be puzzled; she turned her eyes to the flame of the candle as if the question were as irrelevant, or at any rate as impersonal, as Mrs. Marcet or nine-times-nine. “Oh, but you know,” she quite adequately answered, “that you might come back, you dear, and that you have! ” And after a little, when she had got into bed, I had, for a long time, by almost sitting on her to hold her hand, to prove that I recognized the pertinence of my return.

Bé nhất định không chịu bối rối; bé quay mắt về ngọn nến như thể câu hỏi chẳng liên quan, hoặc ít ra là chẳng dính dáng đến ai, như bà Marcet hay chín lần chín. “Ôi, nhưng cô biết đấy,” bé đáp khá thỏa đáng, “cô có thể quay lại mà, cô yêu quý, và cô đã quay lại rồi!” Và một lát sau, khi bé đã vào giường, tôi phải, hồi lâu, gần như ngồi lên bé để nắm tay bé, nhằm chứng tỏ rằng tôi nhận ra việc mình quay lại là hợp lý.

You may imagine the general complexion, from that moment, of my nights. I repeatedly sat up till I didn’t know when; I selected moments when my roommate unmistakably slept, and, stealing out, took noiseless turns in the passage and even pushed as far as to where I had last met Quint. But I never met him there again; and I may as well say at once that I on no other occasion saw him in the house. I just missed, on the staircase, on the other hand, a different adventure. Looking down it from the top I once recognized the presence of a woman seated on one of the lower steps with her back presented to me, her body half-bowed and her head, in an attitude of woe, in her hands. I had been there but an instant, however, when she vanished without looking round at me. I knew, nonetheless, exactly what dreadful face she had to show; and I wondered whether, if instead of being above I had been below, I should have had, for going up, the same nerve I had lately shown Quint. Well, there continued to be plenty of chance for nerve. On the eleventh night after my latest encounter with that gentleman—they were all numbered now—I had an alarm that perilously skirted it and that indeed, from the particular quality of its unexpectedness, proved quite my sharpest shock. It was precisely the first night during this series that, weary with watching, I had felt that I might again without laxity lay myself down at my old hour. I slept immediately and, as I afterward knew, till about one o’clock; but when I woke it was to sit straight up, as completely roused as if a hand had shook me. I had left a light burning, but it was now out, and I felt an instant certainty that Flora had extinguished it. This brought me to my feet and straight, in the darkness, to her bed, which I found she had left. A glance at the window enlightened me further, and the striking of a match completed the picture.

Bạn hẳn hình dung được từ lúc đó những đêm của tôi mang bộ mặt ra sao. Tôi nhiều lần thức mãi đến lúc không biết là mấy giờ; tôi chọn những lúc bạn cùng phòng chắc chắn đã ngủ, rồi lẻn ra, đi đi lại lại không tiếng động ngoài hành lang, thậm chí đi xa đến chỗ tôi gặp Quint lần cuối. Nhưng tôi không gặp hắn ở đó nữa; và tôi cũng nên nói luôn rằng tôi chưa một lần nào khác thấy hắn trong nhà. Ngược lại, trên cầu thang tôi suýt bỏ lỡ một cuộc gặp khác. Nhìn xuống từ đầu cầu thang, có lần tôi nhận ra một người đàn bà ngồi trên một bậc thấp, lưng quay về phía tôi, thân nửa cúi, đầu gục vào hai tay trong tư thế đau buồn. Nhưng tôi chỉ ở đó một thoáng thì bà ta biến mất mà không ngoái lại nhìn tôi. Dù vậy tôi biết rõ bà ta có gương mặt khủng khiếp nào để lộ; và tôi tự hỏi, nếu lúc ấy tôi ở dưới chứ không ở trên, liệu tôi có đủ gan để đi lên, như cái gan tôi vừa tỏ ra với Quint không. Thôi, vẫn còn đầy cơ hội để thử gan. Đêm thứ mười một sau lần chạm trán cuối với quý ông ấy — giờ chúng đều được đánh số — tôi bị một phen hoảng hốt xém làm tôi hết gan, và chính vì tính chất bất ngờ đặc biệt của nó mà hóa ra là cú sốc gay gắt nhất. Đó chính là đêm đầu tiên trong chuỗi ngày ấy mà tôi, mệt vì canh chừng, thấy mình có thể lại đi nằm vào giờ cũ mà không lơ là. Tôi ngủ ngay và, như về sau tôi biết, ngủ đến khoảng một giờ; nhưng khi tỉnh dậy thì ngồi bật thẳng, tỉnh hẳn như thể có bàn tay lay tôi. Tôi đã để một ngọn đèn cháy, nhưng giờ nó tắt, và tôi lập tức chắc chắn rằng Flora đã thổi tắt. Điều này khiến tôi bật dậy và đi thẳng, trong bóng tối, đến giường bé, thấy bé đã rời đi. Một cái liếc ra cửa sổ cho tôi thêm sáng tỏ, và việc quẹt một que diêm hoàn tất bức tranh.

The child had again got up—this time blowing out the taper, and had again, for some purpose of observation or response, squeezed in behind the blind and was peering out into the night. That she now saw—as she had not, I had satisfied myself, the previous time—was proved to me by the fact that she was disturbed neither by my reillumination nor by the haste I made to get into slippers and into a wrap. Hidden, protected, absorbed, she evidently rested on the sill—the casement opened forward—and gave herself up. There was a great still moon to help her, and this fact had counted in my quick decision. She was face to face with the apparition we had met at the lake, and could now communicate with it as she had not then been able to do. What I, on my side, had to care for was, without disturbing her, to reach, from the corridor, some other window in the same quarter. I got to the door without her hearing me; I got out of it, closed it, and listened, from the other side, for some sound from her. While I stood in the passage I had my eyes on her brother’s door, which was but ten steps off and which, indescribably, produced in me a renewal of the strange impulse that I lately spoke of as my temptation. What if I should go straight in and march to his window?—what if, by risking to his boyish bewilderment a revelation of my motive, I should throw across the rest of the mystery the long halter of my boldness?

Đứa trẻ lại trở dậy — lần này thổi tắt ngọn nến nhỏ, và lại chen vào sau tấm mành, vì một mục đích quan sát hay đáp lại nào đó, rồi ghé mắt nhìn ra đêm. Việc lần này bé nhìn thấy — còn lần trước thì không, tôi đã tự thỏa mãn như vậy — được chứng tỏ bởi chuyện bé chẳng bị làm phiền cả bởi việc tôi thắp sáng lại lẫn bởi sự vội vã của tôi khi xỏ dép và khoác áo. Được che giấu, được bảo vệ, mê mải, rõ ràng bé tựa lên bệ cửa — cánh cửa sổ mở ra phía trước — và buông mình hoàn toàn. Có một vầng trăng lớn tĩnh lặng giúp bé, và điều đó đã tính trong quyết định nhanh của tôi. Bé đang mặt đối mặt với bóng hình chúng tôi đã gặp bên hồ, và giờ có thể trò chuyện với nó như lần đó bé đã không thể. Phần tôi, việc phải lo là làm sao, mà không làm bé giật mình, từ hành lang đến được một cửa sổ khác ở cùng khu. Tôi ra đến cửa mà bé không nghe thấy; tôi bước ra, đóng cửa lại, và từ phía bên kia lắng nghe xem có tiếng động nào từ bé không. Khi đứng ngoài hành lang, tôi để mắt vào cửa phòng em trai bé, chỉ cách mười bước, và cánh cửa ấy, không tả nổi, làm sống lại trong tôi cái thôi thúc lạ mà tôi vừa gọi là sự cám dỗ của mình. Nếu tôi đi thẳng vào và tiến tới cửa sổ của cậu thì sao? — nếu, bằng việc liều để lộ động cơ của mình trước sự ngơ ngác trẻ con của cậu, tôi quăng lên phần còn lại của bí ẩn sợi dây thòng lọng dài của lòng táo bạo thì sao?

This thought held me sufficiently to make me cross to his threshold and pause again. I preternaturally listened; I figured to myself what might portentously be; I wondered if his bed were also empty and he too were secretly at watch. It was a deep, soundless minute, at the end of which my impulse failed. He was quiet; he might be innocent; the risk was hideous; I turned away. There was a figure in the grounds—a figure prowling for a sight, the visitor with whom Flora was engaged; but it was not the visitor most concerned with my boy. I hesitated afresh, but on other grounds and only for a few seconds; then I had made my choice. There were empty rooms at Bly, and it was only a question of choosing the right one. The right one suddenly presented itself to me as the lower one—though high above the gardens—in the solid corner of the house that I have spoken of as the old tower. This was a large, square chamber, arranged with some state as a bedroom, the extravagant size of which made it so inconvenient that it had not for years, though kept by Mrs. Grose in exemplary order, been occupied. I had often admired it and I knew my way about in it; I had only, after just faltering at the first chill gloom of its disuse, to pass across it and unbolt as quietly as I could one of the shutters. Achieving this transit, I uncovered the glass without a sound and, applying my face to the pane, was able, the darkness without being much less than within, to see that I commanded the right direction. Then I saw something more. The moon made the night extraordinarily penetrable and showed me on the lawn a person, diminished by distance, who stood there motionless and as if fascinated, looking up to where I had appeared—looking, that is, not so much straight at me as at something that was apparently above me. There was clearly another person above me—there was a person on the tower; but the presence on the lawn was not in the least what I had conceived and had confidently hurried to meet. The presence on the lawn—I felt sick as I made it out—was poor little Miles himself.

Ý nghĩ này giữ tôi đủ lâu để tôi băng qua đến ngưỡng cửa cậu và lại dừng. Tôi lắng nghe lạ thường; tôi hình dung ra điều có thể đang diễn ra, một cách đáng sợ; tôi tự hỏi giường cậu có trống không và cậu cũng đang bí mật canh gác. Đó là một phút sâu thẳm, không một tiếng động, và cuối phút ấy thôi thúc của tôi cạn đi. Cậu yên lặng; cậu có thể vô tội; mạo hiểm thật khủng khiếp; tôi quay đi. Có một bóng người trong khuôn viên — một bóng người lảng vảng tìm kiếm một cảnh tượng, vị khách mà Flora đang bận giao tiếp; nhưng đó không phải vị khách liên quan nhất đến cậu bé của tôi. Tôi lại do dự, nhưng vì lý do khác và chỉ vài giây; rồi tôi đã chọn. Bly có những phòng bỏ trống, và vấn đề chỉ là chọn đúng phòng. Phòng đúng bỗng hiện ra với tôi là phòng thấp hơn — dù vẫn cao trên các khu vườn — ở góc vững chãi của ngôi nhà mà tôi đã gọi là cái tháp cũ. Đó là một căn phòng vuông rộng, bài trí khá trang trọng làm phòng ngủ, rộng quá cỡ đến mức bất tiện, nên suốt nhiều năm không có ai ở, dù bà Grose vẫn giữ gìn mẫu mực. Tôi đã nhiều lần ngắm nó và biết đường đi trong đó; tôi chỉ cần, sau khi chùn bước thoáng chốc trước vẻ u ám lạnh lẽo đầu tiên của sự bỏ không, băng qua phòng và rút then một cánh cửa chớp thật khẽ. Làm xong cuộc băng ngang ấy, tôi mở kính ra không một tiếng động và, áp mặt vào ô kính — bóng tối bên ngoài nhạt hơn bên trong nhiều — tôi thấy mình nhìn đúng hướng. Rồi tôi thấy thêm một điều. Trăng làm đêm trong suốt lạ lùng và cho tôi thấy trên bãi cỏ một người, nhỏ đi vì khoảng cách, đứng bất động như bị mê hoặc, nhìn lên chỗ tôi vừa xuất hiện — nghĩa là không hẳn nhìn thẳng vào tôi mà nhìn vào cái gì đó rõ ràng ở phía trên tôi. Rõ ràng có một người khác ở trên tôi — có một người trên tháp; nhưng sự hiện diện trên bãi cỏ chẳng hề giống điều tôi đã hình dung và đã tự tin vội vã ra đón. Sự hiện diện trên bãi cỏ — tôi thấy buồn nôn khi nhận ra — chính là cậu bé Miles tội nghiệp.

XI

XI

It was not till late next day that I spoke to Mrs. Grose; the rigor with which I kept my pupils in sight making it often difficult to meet her privately, and the more as we each felt the importance of not provoking—on the part of the servants quite as much as on that of the children—any suspicion of a secret flurry or that of a discussion of mysteries. I drew a great security in this particular from her mere smooth aspect. There was nothing in her fresh face to pass on to others my horrible confidences. She believed me, I was sure, absolutely: if she hadn’t I don’t know what would have become of me, for I couldn’t have borne the business alone. But she was a magnificent monument to the blessing of a want of imagination, and if she could see in our little charges nothing but their beauty and amiability, their happiness and cleverness, she had no direct communication with the sources of my trouble. If they had been at all visibly blighted or battered, she would doubtless have grown, on tracing it back, haggard enough to match them; as matters stood, however, I could feel her, when she surveyed them, with her large white arms folded and the habit of serenity in all her look, thank the Lord’s mercy that if they were ruined the pieces would still serve. Flights of fancy gave place, in her mind, to a steady fireside glow, and I had already begun to perceive how, with the development of the conviction that—as time went on without a public accident—our young things could, after all, look out for themselves, she addressed her greatest solicitude to the sad case presented by their instructress. That, for myself, was a sound simplification: I could engage that, to the world, my face should tell no tales, but it would have been, in the conditions, an immense added strain to find myself anxious about hers.

Mãi đến cuối ngày hôm sau tôi mới nói chuyện với bà Grose; việc tôi canh hai đứa trẻ nghiêm ngặt khiến thường khó gặp bà riêng, và càng khó vì cả hai chúng tôi đều thấy cần tránh gợi lên — từ phía người làm không kém phía bọn trẻ — bất kỳ nghi ngờ nào về một cơn xôn xao bí mật hay một cuộc bàn bạc chuyện huyền bí. Ở điểm này tôi thấy rất yên tâm nhờ vẻ ngoài phẳng lặng của bà. Trên gương mặt tươi tắn ấy chẳng có gì truyền những lời thổ lộ kinh khủng của tôi sang người khác. Tôi chắc bà tin tôi tuyệt đối: nếu không thì tôi chẳng biết mình sẽ ra sao, vì tôi không thể chịu nổi chuyện này một mình. Nhưng bà là một tượng đài tuyệt vời cho phúc lành của việc thiếu trí tưởng tượng, và nếu bà chỉ thấy ở hai đứa nhỏ của chúng tôi vẻ đẹp, sự dễ mến, niềm hạnh phúc và sự thông minh, thì bà không có thông đạo trực tiếp nào tới nguồn cơn nỗi khổ của tôi. Giá chúng héo hon hay tơi tả thấy rõ, hẳn bà lần ngược lại rồi cũng sẽ tiều tụy đủ để tương xứng với chúng; còn khi sự việc đang như vậy, tôi cảm nhận được, mỗi khi bà nhìn chúng, hai cánh tay trắng to khoanh lại, nét an nhiên thường lệ trên khắp mặt, bà tạ ơn lòng thương của Chúa rằng nếu chúng có bị hủy hoại thì những mảnh vỡ vẫn dùng được. Những cú bay bổng của tưởng tượng nhường chỗ, trong đầu bà, cho ánh lò sưởi đều đặn, và tôi đã bắt đầu nhận ra rằng, khi niềm tin lớn dần — rằng khi thời gian trôi mà không có tai nạn công khai nào, những đứa nhỏ của chúng tôi rốt cuộc cũng biết tự lo cho mình — bà dồn mối lo lớn nhất vào hoàn cảnh đáng buồn của cô gia sư của chúng. Với tôi, đó là một sự đơn giản hóa lành mạnh: tôi có thể bảo đảm rằng với thế gian mặt tôi sẽ không kể lể điều gì, nhưng trong hoàn cảnh ấy, nếu lại phải lo lắng cho mặt bà thì là thêm một gánh nặng khổng lồ.

At the hour I now speak of she had joined me, under pressure, on the terrace, where, with the lapse of the season, the afternoon sun was now agreeable; and we sat there together while, before us, at a distance, but within call if we wished, the children strolled to and fro in one of their most manageable moods. They moved slowly, in unison, below us, over the lawn, the boy, as they went, reading aloud from a storybook and passing his arm round his sister to keep her quite in touch. Mrs. Grose watched them with positive placidity; then I caught the suppressed intellectual creak with which she conscientiously turned to take from me a view of the back of the tapestry. I had made her a receptacle of lurid things, but there was an odd recognition of my superiority—my accomplishments and my function—in her patience under my pain. She offered her mind to my disclosures as, had I wished to mix a witch’s broth and proposed it with assurance, she would have held out a large clean saucepan. This had become thoroughly her attitude by the time that, in my recital of the events of the night, I reached the point of what Miles had said to me when, after seeing him, at such a monstrous hour, almost on the very spot where he happened now to be, I had gone down to bring him in; choosing then, at the window, with a concentrated need of not alarming the house, rather that method than a signal more resonant. I had left her meanwhile in little doubt of my small hope of representing with success even to her actual sympathy my sense of the real splendor of the little inspiration with which, after I had got him into the house, the boy met my final articulate challenge. As soon as I appeared in the moonlight on the terrace, he had come to me as straight as possible; on which I had taken his hand without a word and led him, through the dark spaces, up the staircase where Quint had so hungrily hovered for him, along the lobby where I had listened and trembled, and so to his forsaken room.

Vào giờ tôi đang nói đến, bà đã cùng tôi ra sân hiên, theo lời tôi nài; ở đó, khi mùa đã dần qua, nắng chiều giờ thật dễ chịu; chúng tôi ngồi đó cùng nhau, trong khi trước mặt, ở xa nhưng vẫn trong tầm gọi nếu muốn, hai đứa trẻ đi dạo qua lại trong một trong những tâm trạng dễ bảo nhất của chúng. Chúng đi chậm, song hành, bên dưới chúng tôi, trên bãi cỏ; cậu bé vừa đi vừa đọc to từ một cuốn truyện, vòng tay quanh em gái để giữ em sát bên. Bà Grose nhìn chúng với vẻ thanh thản thật sự; rồi tôi nghe thấy tiếng cọt kẹt kìm nén của trí óc khi bà nghiêm túc quay sang, theo tôi, nhìn mặt trái của tấm thảm thêu. Tôi đã biến bà thành chỗ chứa những chuyện ghê rợn, nhưng trong sự nhẫn nại của bà trước nỗi đau của tôi có một sự thừa nhận kỳ lạ rằng tôi hơn bà — về tài cán lẫn về chức vụ. Bà đưa tâm trí mình ra cho những lời thổ lộ của tôi, cũng như nếu tôi muốn nấu một nồi nước phù thủy và đề nghị một cách chắc nịch, bà sẽ đưa ra một cái nồi to sạch. Thái độ ấy đã hoàn toàn thành thái độ của bà vào lúc tôi, trong khi kể lại các biến cố đêm qua, tới đoạn những gì Miles đã nói với tôi. Khi ấy, sau khi thấy cậu vào một giờ quái dị như thế, gần đúng chỗ cậu tình cờ đang ở bây giờ, tôi đã xuống đón cậu vào; ở cửa sổ lúc ấy, vì phải dồn hết tâm trí để không làm cả nhà hoảng, tôi chọn cách ấy hơn là một tín hiệu vang hơn. Trong lúc đó, tôi đã để bà thấy khá rõ rằng tôi ít hy vọng diễn tả thành công, ngay cả với sự cảm thông thực sự của bà, cảm giác của tôi về vẻ lộng lẫy thật sự của cái cảm hứng nhỏ mà cậu bé đã dùng để đáp lại thách thức rõ ràng cuối cùng của tôi, sau khi tôi đưa cậu vào nhà. Ngay khi tôi hiện ra trong ánh trăng trên sân hiên, cậu đã đến với tôi thẳng hết mức có thể; thế là tôi nắm tay cậu không nói một lời và dẫn cậu đi qua những khoảng tối, lên cầu thang nơi Quint đã lảng vảng thèm khát vì cậu, dọc hành lang nơi tôi đã lắng nghe và run rẩy, rồi về căn phòng bị bỏ hoang của cậu.

Not a sound, on the way, had passed between us, and I had wondered—oh, how I had wondered!—if he were groping about in his little mind for something plausible and not too grotesque. It would tax his invention, certainly, and I felt, this time, over his real embarrassment, a curious thrill of triumph. It was a sharp trap for the inscrutable! He couldn’t play any longer at innocence; so how the deuce would he get out of it? There beat in me indeed, with the passionate throb of this question an equal dumb appeal as to how the deuce I should. I was confronted at last, as never yet, with all the risk attached even now to sounding my own horrid note. I remember in fact that as we pushed into his little chamber, where the bed had not been slept in at all and the window, uncovered to the moonlight, made the place so clear that there was no need of striking a match—I remember how I suddenly dropped, sank upon the edge of the bed from the force of the idea that he must know how he really, as they say, “had” me. He could do what he liked, with all his cleverness to help him, so long as I should continue to defer to the old tradition of the criminality of those caretakers of the young who minister to superstitions and fears. He “had” me indeed, and in a cleft stick; for who would ever absolve me, who would consent that I should go unhung, if, by the faintest tremor of an overture, I were the first to introduce into our perfect intercourse an element so dire? No, no: it was useless to attempt to convey to Mrs. Grose, just as it is scarcely less so to attempt to suggest here, how, in our short, stiff brush in the dark, he fairly shook me with admiration. I was of course thoroughly kind and merciful; never, never yet had I placed on his little shoulders hands of such tenderness as those with which, while I rested against the bed, I held him there well under fire. I had no alternative but, in form at least, to put it to him.

Suốt đường đi, giữa chúng tôi không một tiếng; và tôi đã tự hỏi — ôi, tôi đã tự hỏi biết bao! — liệu cậu có đang mò mẫm trong đầu một điều gì hợp lý và không quá lố bịch không. Chắc chắn nó sẽ thử thách trí bịa của cậu, và lần này, trước sự bối rối thật của cậu, tôi thấy một cơn rùng mình khải hoàn kỳ lạ. Đó là cái bẫy sắc dành cho kẻ khó dò! Cậu không thể đóng vai vô tội thêm nữa; vậy cậu sẽ làm cái quái gì để thoát đây? Cùng với nhịp đập say mê của câu hỏi ấy, trong tôi cũng đập một lời kêu câm lặng ngang bằng: còn tôi sẽ làm cái quái gì đây? Cuối cùng, hơn bao giờ hết, tôi đối diện với mọi nguy cơ gắn với việc, ngay cả lúc này, tự mình cất lên nốt ghê rợn của riêng mình. Tôi nhớ rằng khi chúng tôi đẩy cửa vào căn phòng nhỏ của cậu — giường chưa ai nằm, cửa sổ không che nên ánh trăng làm chỗ ấy sáng đến mức khỏi cần quẹt diêm — tôi bỗng đổ sụp xuống mép giường, vì sức mạnh của ý nghĩ rằng cậu hẳn biết là cậu thực sự, như người ta nói, đã “nắm” được tôi. Cậu có thể làm bất cứ gì cậu muốn, với toàn bộ sự thông minh giúp sức, miễn là tôi còn tiếp tục tuân theo truyền thống cũ về tội của những người trông nom trẻ nhỏ mà nuôi dưỡng mê tín và nỗi sợ. Cậu quả thật “nắm” được tôi, và tôi kẹt cứng; vì ai sẽ tha cho tôi, ai sẽ chấp nhận để tôi khỏi bị treo cổ, nếu chỉ bằng một lời mào đầu run rẩy mỏng manh nhất, tôi là người đầu tiên đưa vào mối giao tiếp hoàn hảo của chúng tôi một yếu tố khủng khiếp đến vậy? Không, không: vô ích khi cố truyền đạt cho bà Grose, mà cũng gần như vô ích khi cố gợi ra ở đây, rằng trong cuộc chạm trán ngắn ngủi, cứng ngắc trong bóng tối của chúng tôi, cậu đã thực sự làm tôi rung chuyển vì ngưỡng mộ. Tất nhiên tôi hoàn toàn tử tế và nhân từ; chưa bao giờ, chưa bao giờ tôi đặt lên đôi vai nhỏ của cậu đôi bàn tay dịu dàng như những bàn tay mà, khi tựa vào giường, tôi dùng để giữ cậu ở đó, ngay dưới làn đạn. Tôi không còn lựa chọn nào ngoài việc, ít nhất về hình thức, đặt câu hỏi với cậu.

“You must tell me now—and all the truth. What did you go out for? What were you doing there?”

“Bây giờ em phải nói cho cô — và nói hết sự thật. Em ra ngoài để làm gì? Em làm gì ở ngoài đó?”

I can still see his wonderful smile, the whites of his beautiful eyes, and the uncovering of his little teeth shine to me in the dusk. “If I tell you why, will you understand?” My heart, at this, leaped into my mouth. Would he tell me why? I found no sound on my lips to press it, and I was aware of replying only with a vague, repeated, grimacing nod. He was gentleness itself, and while I wagged my head at him he stood there more than ever a little fairy prince. It was his brightness indeed that gave me a respite. Would it be so great if he were really going to tell me? “Well,” he said at last, “just exactly in order that you should do this.”

Tôi vẫn còn thấy nụ cười tuyệt diệu của cậu, lòng trắng đôi mắt đẹp, và hàm răng nhỏ hé ra, sáng lên trước mắt tôi trong ánh chạng vạng. “Nếu em nói cho cô tại sao, cô sẽ hiểu chứ ạ?” Tim tôi nhảy lên tận họng. Cậu sẽ nói cho tôi biết tại sao ư? Tôi không thốt được âm nào để thúc giục, và chỉ biết mình đáp bằng một cái gật đầu mơ hồ, lặp đi lặp lại, nhăn nhó. Cậu dịu dàng hết mức, và trong khi tôi gật gù với cậu, cậu đứng đó hơn bao giờ hết là một hoàng tử tiên bé nhỏ. Chính vẻ rạng rỡ của cậu cho tôi một khoảng thở. Có gì to tát đến thế đâu nếu cậu thật sự sắp nói với tôi? “Thế này,” cuối cùng cậu nói, “chính là để cô làm điều này.”

“Do what?”

“Làm điều gì?”

“Think me—for a change— bad! ” I shall never forget the sweetness and gaiety with which he brought out the word, nor how, on top of it, he bent forward and kissed me. It was practically the end of everything. I met his kiss and I had to make, while I folded him for a minute in my arms, the most stupendous effort not to cry. He had given exactly the account of himself that permitted least of my going behind it, and it was only with the effect of confirming my acceptance of it that, as I presently glanced about the room, I could say—

“Nghĩ em — cho đổi món — là hư!” Tôi sẽ không bao giờ quên sự ngọt ngào và vui vẻ khi cậu thốt ra chữ ấy, cũng như việc, ngay sau đó, cậu nghiêng tới hôn tôi. Gần như đó là chấm hết của mọi điều. Tôi đáp lại nụ hôn, và trong khi ôm cậu một phút trong vòng tay, tôi phải gắng hết sức phi thường để không khóc. Cậu đã tự kể về mình đúng theo kiểu khiến tôi khó lần ngược ra sau nhất; và chỉ để củng cố thêm việc tôi chấp nhận nó mà tôi, khi liếc quanh phòng, đã có thể nói —

“Then you didn’t undress at all?”

“Vậy là em hoàn toàn không cởi đồ?”

He fairly glittered in the gloom. “Not at all. I sat up and read.”

Cậu thực sự lấp lánh trong bóng tối. “Hoàn toàn không ạ. Em ngồi thức đọc sách.”

“And when did you go down?”

“Và em xuống lúc nào?”

“At midnight. When I’m bad I am bad!”

“Lúc nửa đêm. Khi em hư thì em hư hết ạ!”

“I see, I see—it’s charming. But how could you be sure I would know it?”

“Cô hiểu, cô hiểu — thật dễ thương. Nhưng sao em chắc cô sẽ biết?”

“Oh, I arranged that with Flora.” His answers rang out with a readiness! “She was to get up and look out.”

“Ồ, em đã dàn xếp với Flora.” Những câu trả lời của cậu vang lên sao mà nhanh nhẹn! “Em ấy sẽ dậy và nhìn ra.”

“Which is what she did do.” It was I who fell into the trap!

“Và đó đúng là điều em ấy đã làm.” Chính tôi mới là kẻ sa vào bẫy!

“So she disturbed you, and, to see what she was looking at, you also looked—you saw.”

“Thế là em ấy làm cô thức giấc, và để xem em ấy đang nhìn gì, cô cũng nhìn — và cô đã thấy.”

“While you,” I concurred, “caught your death in the night air!”

“Trong khi em,” tôi tán đồng, “thì dầm sương đêm đến chết cóng!”

He literally bloomed so from this exploit that he could afford radiantly to assent. “How otherwise should I have been bad enough?” he asked. Then, after another embrace, the incident and our interview closed on my recognition of all the reserves of goodness that, for his joke, he had been able to draw upon.

Cậu thực sự nở rộ vì chiến công ấy đến mức có thể rạng rỡ gật đầu. “Không thế thì làm sao em đủ hư được ạ?” cậu hỏi. Rồi, sau một cái ôm nữa, vụ việc và cuộc trò chuyện của chúng tôi khép lại bằng việc tôi nhận ra tất cả kho dự trữ điều tốt mà cậu đã có thể rút ra để làm trò đùa của mình.

XII

XII

The particular impression I had received proved in the morning light, I repeat, not quite successfully presentable to Mrs. Grose, though I reinforced it with the mention of still another remark that he had made before we separated. “It all lies in half a dozen words,” I said to her, “words that really settle the matter. ‘Think, you know, what I might do!’ He threw that off to show me how good he is. He knows down to the ground what he ‘might’ do. That’s what he gave them a taste of at school.”

Ấn tượng đặc biệt tôi đã nhận được, tôi nhắc lại, dưới ánh sáng ban mai tỏ ra không thể trình bày hoàn toàn thành công với bà Grose, dù tôi củng cố nó bằng việc nhắc thêm một câu nữa cậu đã nói trước khi chúng tôi chia tay. “Tất cả nằm trong nửa tá chữ,” tôi nói với bà, “những chữ thực sự giải quyết vấn đề. ‘Cô nghĩ xem, em có thể làm gì!’ Cậu ấy tung ra câu đó để cho tôi thấy cậu ấy tốt đến thế nào. Cậu ấy biết tận gốc việc cậu ‘có thể’ làm gì. Đó chính là điều cậu đã cho họ nếm ở trường.”

“Lord, you do change!” cried my friend.

“Trời, cô thay đổi quá!” bạn tôi kêu lên.

“I don’t change—I simply make it out. The four, depend upon it, perpetually meet. If on either of these last nights you had been with either child, you would clearly have understood. The more I’ve watched and waited the more I’ve felt that if there were nothing else to make it sure it would be made so by the systematic silence of each. Never , by a slip of the tongue, have they so much as alluded to either of their old friends, any more than Miles has alluded to his expulsion. Oh, yes, we may sit here and look at them, and they may show off to us there to their fill; but even while they pretend to be lost in their fairytale they’re steeped in their vision of the dead restored. He’s not reading to her,” I declared; “they’re talking of them —they’re talking horrors! I go on, I know, as if I were crazy; and it’s a wonder I’m not. What I’ve seen would have made you so; but it has only made me more lucid, made me get hold of still other things.”

“Tôi không thay đổi — tôi chỉ hiểu ra thôi. Cả bốn, bà cứ tin, lúc nào cũng gặp nhau. Nếu một trong hai đêm vừa rồi bà ở với một trong hai đứa, bà sẽ hiểu rõ ràng. Tôi càng canh chừng và chờ đợi, tôi càng thấy rằng nếu không còn gì khác để làm cho điều đó chắc chắn thì sự im lặng có hệ thống của mỗi đứa cũng đủ làm. Chưa bao giờ, dù chỉ lỡ lời, chúng nhắc đến một trong hai người bạn cũ, cũng như Miles chưa bao giờ nhắc đến việc bị đuổi. Ôi vâng, chúng ta có thể ngồi đây nhìn chúng, và chúng có thể biểu diễn cho chúng ta xem ở đằng kia thỏa thích; nhưng ngay cả khi giả vờ chìm đắm trong truyện cổ tích, chúng vẫn ngâm mình trong thị kiến về những người chết được phục sinh. Cậu ấy không đọc cho cô bé nghe đâu,” tôi tuyên bố; “chúng đang nói về họ — chúng đang nói những chuyện kinh khủng! Tôi cứ nói tiếp, tôi biết, như thể tôi điên; và thật lạ là tôi không điên. Những gì tôi đã thấy sẽ khiến bà điên; nhưng với tôi nó chỉ khiến tôi sáng suốt hơn, khiến tôi nắm được thêm những điều khác nữa.”

My lucidity must have seemed awful, but the charming creatures who were victims of it, passing and repassing in their interlocked sweetness, gave my colleague something to hold on by; and I felt how tight she held as, without stirring in the breath of my passion, she covered them still with her eyes. “Of what other things have you got hold?”

Sự sáng suốt của tôi hẳn có vẻ đáng sợ, nhưng hai sinh linh đáng yêu là nạn nhân của nó, đi qua đi lại trong sự dịu dàng quấn quýt, cho người đồng sự của tôi một điểm tựa để bám; và tôi cảm thấy bà bám chặt đến đâu khi, không nhúc nhích trước hơi thở say mê của tôi, bà vẫn dõi theo chúng bằng mắt. “Cô nắm được những điều khác nào?”

“Why, of the very things that have delighted, fascinated, and yet, at bottom, as I now so strangely see, mystified and troubled me. Their more than earthly beauty, their absolutely unnatural goodness. It’s a game,” I went on; “it’s a policy and a fraud!”

“Chính là những điều đã làm tôi vui thích, mê mẩn, nhưng tận đáy, như bây giờ tôi thấy một cách kỳ lạ, cũng làm tôi bối rối và lo âu. Vẻ đẹp hơn cả cõi trần của chúng, sự ngoan ngoãn hoàn toàn phản tự nhiên của chúng. Đó là một trò chơi,” tôi nói tiếp; “một chính sách và một sự lừa dối!”