Chợ yêu tinh

GOBLIN MARKET

CHỢ YÊU TINH

Morning and evening Maids heard the goblins cry: 'Come buy our orchard fruits, Come buy, come buy: Apples and quinces, Lemons and oranges, Plump unpecked cherries, Melons and raspberries, Bloom-down-cheeked peaches, Swart-headed mulberries, Wild free-born cranberries, Crab-apples, dewberries, Pine-apples, blackberries, Apricots, strawberries;— All ripe together In summer weather,— Morns that pass by, Fair eves that fly; Come buy, come buy: Our grapes fresh from the vine, Pomegranates full and fine, Dates and sharp bullaces, Rare pears and greengages, Damsons and bilberries, Taste them and try: Currants and gooseberries, Bright-fire-like barberries, Figs to fill your mouth, Citrons from the South, Sweet to tongue and sound to eye; Come buy, come buy.'

Sớm mai và chiều tối Các cô gái nghe yêu tinh rao: “Mua trái vườn chúng tôi đi, Mua đi, mua đi: Táo và mộc qua, Chanh và cam, Anh đào mọng chưa chim mổ, Dưa và mâm xôi, Đào má phơn phớt lông tơ, Dâu tằm đầu đen sẫm, Nam việt quất hoang dại tự do, Táo dại, mâm xôi bò, Dứa, mâm xôi đen, Mơ, dâu tây;— Tất cả cùng chín Giữa mùa hè,— Sớm mai qua đi, Chiều đẹp bay mất; Mua đi, mua đi: Nho tươi hái khỏi giàn, Lựu đầy đặn mịn màng, Chà là và mận chua, Lê quý và mận xanh, Mận tím và việt quất, Nếm thử mà xem: Lý chua đen, lý gai, Hoàng liên gai đỏ rực như lửa, Sung đầy miệng, Thanh yên từ phương Nam, Ngọt lưỡi, lành mắt nhìn; Mua đi, mua đi.”

Evening by evening Among the brookside rushes, Laura bowed her head to hear, Lizzie veiled her blushes: Crouching close together In the cooling weather, With clasping arms and cautioning lips, With tingling cheeks and finger tips. 'Lie close,' Laura said, Pricking up her golden head: 'We must not look at goblin men, We must not buy their fruits: Who knows upon what soil they fed Their hungry thirsty roots?' 'Come buy,' call the goblins Hobbling down the glen. 'Oh,' cried Lizzie, 'Laura, Laura, You should not peep at goblin men.' Lizzie covered up her eyes, Covered close lest they should look; Laura reared her glossy head, And whispered like the restless brook: 'Look, Lizzie, look, Lizzie, Down the glen tramp little men. One hauls a basket, One bears a plate, One lugs a golden dish Of many pounds weight. How fair the vine must grow Whose grapes are so luscious; How warm the wind must blow Through those fruit bushes.' 'No,' said Lizzie, 'No, no, no; Their offers should not charm us, Their evil gifts would harm us.' She thrust a dimpled finger In each ear, shut eyes and ran: Curious Laura chose to linger Wondering at each merchant man. One had a cat's face, One whisked a tail, One tramped at a rat's pace, One crawled like a snail, One like a wombat prowled obtuse and furry, One like a ratel tumbled hurry skurry. She heard a voice like voice of doves Cooing all together: They sounded kind and full of loves In the pleasant weather.

Hết chiều này đến chiều khác Giữa đám lau bên bờ suối, Laura cúi đầu lắng nghe, Lizzie che mặt đỏ bừng: Hai chị em nép sát nhau Trong hơi trời se mát, Tay ghì chặt, môi dặn khẽ, Má râm ran, đầu ngón tay rung. “Nằm sát xuống,” Laura nói, Vểnh cái đầu vàng lên: “Mình không được nhìn bọn yêu tinh, Không được mua trái của chúng: Biết đâu đất nào chúng đã nuôi Những rễ đói khát kia?” “Mua đi,” bọn yêu tinh gọi Khập khiễng xuống thung lũng. “Ôi,” Lizzie kêu, “Laura, Laura, Chị không nên liếc bọn yêu tinh.” Lizzie bịt kín hai mắt, Bịt chặt kẻo chúng nhìn vào; Laura vươn cái đầu bóng mượt, Thì thầm như dòng suối không yên: “Nhìn kìa, Lizzie, nhìn kìa, Lizzie, Dưới thung lũng, những gã lùn đang đi. Một kẻ kéo giỏ, Một kẻ bưng đĩa, Một kẻ lê chiếc mâm vàng Nặng bao nhiêu cân. Giàn nho ấy hẳn tươi tốt biết bao Mà nho ngọt đến thế; Gió hẳn thổi ấm biết bao Qua những bụi trái kia.” “Không,” Lizzie nói, “Không, không, không; Lời chào mời của chúng đừng làm ta mê, Quà ác của chúng sẽ hại ta.” Lizzie chọc ngón tay có lúm Vào mỗi tai, nhắm mắt chạy đi: Laura tò mò nấn ná lại Ngẩn ngơ nhìn từng gã lái buôn. Gã mặt mèo, Gã vung đuôi, Gã đi bước chân chuột, Gã bò như ốc sên, Gã đi rình lù đù lông xù như gấu túi, Gã lăn tròn cuống cuồng như lửng mật. Cô nghe một giọng như giọng bồ câu Gù cùng nhau: Nghe thật hiền, đầy yêu thương Trong tiết trời êm ả.

Laura stretched her gleaming neck Like a rush-imbedded swan, Like a lily from the beck, Like a moonlit poplar branch, Like a vessel at the launch When its last restraint is gone.

Laura vươn cổ sáng ngời Như thiên nga nép giữa lau, Như hoa huệ bên khe nước, Như cành dương dưới trăng, Như con tàu lúc hạ thủy Khi dây hãm cuối cùng buông.

Backwards up the mossy glen Turned and trooped the goblin men, With their shrill repeated cry, 'Come buy, come buy.' When they reached where Laura was They stood stock still upon the moss, Leering at each other, Brother with queer brother; Signalling each other, Brother with sly brother. One set his basket down, One reared his plate; One began to weave a crown Of tendrils, leaves, and rough nuts brown (Men sell not such in any town); One heaved the golden weight Of dish and fruit to offer her: 'Come buy, come buy,' was still their cry. Laura stared but did not stir, Longed but had no money: The whisk-tailed merchant bade her taste In tones as smooth as honey, The cat-faced purr'd, The rat-faced spoke a word Of welcome, and the snail-paced even was heard; One parrot-voiced and jolly Cried 'Pretty Goblin' still for 'Pretty Polly;'— One whistled like a bird.

Ngược lên thung lũng rêu xanh Bọn yêu tinh quay lại kéo đàn, Với tiếng rao the thé lặp đi lặp lại, “Mua đi, mua đi.” Đến chỗ Laura đứng Chúng đứng sững trên rêu, Liếc nhau nhăn nhở, Gã này với gã quái kia; Nháy nhau ra hiệu, Gã này với gã ranh kia. Một gã đặt giỏ xuống, Một gã nâng đĩa lên; Một gã bắt đầu bện vòng Bằng tua, lá và hạt dẻ nâu ráp (Chẳng phố nào bán thứ ấy); Một gã nhấc cái mâm vàng Đầy quả dâng cô: “Mua đi, mua đi,” vẫn là tiếng chúng rao. Laura nhìn đăm đăm mà không nhúc nhích, Thèm mà không có tiền: Gã lái buôn vung đuôi mời cô nếm Giọng mượt như mật, Gã mặt mèo gừ gừ, Gã mặt chuột thốt lời Chào mừng, cả gã chậm như ốc cũng nghe tiếng; Một gã giọng vẹt, vui nhộn Cứ kêu “Yêu tinh xinh” thay cho “Vẹt xinh”;— Một gã huýt như chim.

But sweet-tooth Laura spoke in haste: 'Good folk, I have no coin; To take were to purloin: I have no copper in my purse, I have no silver either, And all my gold is on the furze That shakes in windy weather Above the rusty heather.' 'You have much gold upon your head,' They answered all together: 'Buy from us with a golden curl.' She clipped a precious golden lock, She dropped a tear more rare than pearl, Then sucked their fruit globes fair or red: Sweeter than honey from the rock, Stronger than man-rejoicing wine, Clearer than water flowed that juice; She never tasted such before, How should it cloy with length of use? She sucked and sucked and sucked the more Fruits which that unknown orchard bore; She sucked until her lips were sore; Then flung the emptied rinds away But gathered up one kernel stone, And knew not was it night or day As she turned home alone.

Nhưng Laura sính ngọt vội lên tiếng: “Các bác tốt bụng, tôi không có tiền; Lấy đi thì thành ăn cắp: Ví tôi không một đồng xu đồng, Cũng chẳng có đồng bạc, Còn vàng của tôi thì ở trên bụi kim tước Rung trong gió lộng Phía trên đám thạch nam gỉ sét.” “Trên đầu cô có nhiều vàng lắm,” Chúng đồng thanh đáp: “Mua của chúng tôi bằng một lọn tóc vàng.” Cô cắt một lọn vàng quý, Rơi một giọt lệ hiếm hơn ngọc, Rồi mút những trái tròn sáng màu hay đỏ: Ngọt hơn mật rỉ từ đá, Mạnh hơn rượu làm người ta vui, Trong hơn nước lã, dòng nước ấy chảy; Chưa bao giờ cô nếm thứ như thế, Dùng lâu sao có thể ngán? Cô mút, mút, mút mãi Thứ quả vườn lạ ấy sinh ra; Cô mút đến khi môi rát; Rồi quăng vỏ rỗng đi Nhưng nhặt lại một hạt cứng, Chẳng biết đêm hay ngày Khi cô về nhà một mình.

Lizzie met her at the gate Full of wise upbraidings: 'Dear, you should not stay so late, Twilight is not good for maidens; Should not loiter in the glen In the haunts of goblin men. Do you not remember Jeanie, How she met them in the moonlight, Took their gifts both choice and many, Ate their fruits and wore their flowers Plucked from bowers Where summer ripens at all hours? But ever in the noonlight She pined and pined away; Sought them by night and day, Found them no more, but dwindled and grew grey; Then fell with the first snow, While to this day no grass will grow Where she lies low: I planted daisies there a year ago That never blow. You should not loiter so.' 'Nay, hush,' said Laura: 'Nay, hush, my sister: I ate and ate my fill, Yet my mouth waters still; To-morrow night I will Buy more:' and kissed her: 'Have done with sorrow; I'll bring you plums to-morrow Fresh on their mother twigs, Cherries worth getting; You cannot think what figs My teeth have met in, What melons icy-cold Piled on a dish of gold Too huge for me to hold, What peaches with a velvet nap, Pellucid grapes without one seed: Odorous indeed must be the mead Whereon they grow, and pure the wave they drink With lilies at the brink, And sugar-sweet their sap.'

Lizzie đón cô ở cổng Đầy lời trách khôn ngoan: “Chị ơi, chị đâu nên ở lại muộn thế, Chạng vạng không tốt cho con gái; Đâu nên la cà trong thung lũng Nơi bọn yêu tinh hay lui tới. Chị không nhớ Jeanie sao, Cô ấy gặp chúng dưới ánh trăng, Nhận quà của chúng, quý và nhiều, Ăn trái của chúng, cài hoa của chúng Hái từ những giàn xanh Nơi mùa hè chín vào mọi giờ? Nhưng rồi giữa trưa nắng Cô ấy héo hon, héo hon mãi; Tìm chúng cả đêm lẫn ngày, Chẳng thấy nữa, chỉ gầy mòn, tóc bạc; Rồi gục xuống cùng trận tuyết đầu mùa, Và đến hôm nay cỏ chẳng mọc Nơi cô ấy nằm xuống: Em trồng cúc ở đó từ năm ngoái Mà chẳng nở. Chị đừng la cà thế nữa.” “Thôi, suỵt,” Laura nói: “Thôi, suỵt, em ơi: Chị ăn, ăn cho thỏa, Mà miệng vẫn còn thèm; Đêm mai chị sẽ Mua thêm:” rồi hôn Lizzie: “Thôi đừng buồn nữa; Mai chị mang mận về cho em Còn tươi trên cành mẹ, Anh đào đáng hái; Em không tưởng được những quả sung Răng chị đã cắn, Những quả dưa lạnh như băng Chất trên đĩa vàng To quá tay chị không ôm nổi, Những quả đào lông nhung, Nho trong veo không một hạt: Đồng cỏ chúng mọc hẳn phải ngát hương, Và nước chúng uống hẳn phải trong ngần Có hoa huệ bên bờ, Và nhựa chúng ngọt như đường.”

Golden head by golden head, Like two pigeons in one nest Folded in each other's wings, They lay down in their curtained bed: Like two blossoms on one stem, Like two flakes of new-fall'n snow, Like two wands of ivory Tipped with gold for awful kings. Moon and stars gazed in at them, Wind sang to them lullaby, Lumbering owls forbore to fly, Not a bat flapped to and fro Round their rest: Cheek to cheek and breast to breast Locked together in one nest.

Đầu vàng kề đầu vàng, Như đôi bồ câu chung một tổ Cánh ôm lấy nhau, Hai chị em nằm xuống giường màn rủ: Như hai đóa hoa chung một cuống, Như hai bông tuyết mới rơi, Như hai cây gậy ngà Bịt vàng của các vị vua uy nghiêm. Trăng sao ngó vào họ, Gió hát ru họ ngủ, Cú nặng nề thôi không bay, Chẳng con dơi nào đập cánh Quanh giấc ngủ của họ: Má kề má, ngực kề ngực Khóa vào nhau trong một tổ.

Early in the morning When the first cock crowed his warning, Neat like bees, as sweet and busy, Laura rose with Lizzie: Fetched in honey, milked the cows, Aired and set to rights the house, Kneaded cakes of whitest wheat, Cakes for dainty mouths to eat, Next churned butter, whipped up cream, Fed their poultry, sat and sewed; Talked as modest maidens should: Lizzie with an open heart, Laura in an absent dream, One content, one sick in part; One warbling for the mere bright day's delight, One longing for the night.

Sáng sớm tinh mơ Khi tiếng gà đầu tiên gáy báo, Gọn như ong, ngọt và bận rộn, Laura dậy cùng Lizzie: Lấy mật về, vắt sữa bò, Thông gió, dọn nhà cho ngăn nắp, Nhào bánh bột mì trắng nhất, Bánh cho miệng sành ăn, Rồi đánh bơ, đánh kem, Cho gà vịt ăn, ngồi may vá; Chuyện trò như các cô gái nết na: Lizzie với lòng rộng mở, Laura trong mộng mơ xa vắng, Một người yên ổn, một người ốm một phần; Một người hót vì niềm vui ngày sáng, Một người mong đêm.

At length slow evening came: They went with pitchers to the reedy brook; Lizzie most placid in her look, Laura most like a leaping flame. They drew the gurgling water from its deep; Lizzie plucked purple and rich golden flags, Then turning homeward said: 'The sunset flushes Those furthest loftiest crags; Come, Laura, not another maiden lags, No wilful squirrel wags, The beasts and birds are fast asleep.' But Laura loitered still among the rushes And said the bank was steep.

Rồi chiều chậm chậm xuống: Họ mang bình ra con suối đầy lau, Lizzie vẻ mặt thật điềm tĩnh, Laura như ngọn lửa nhảy. Họ múc nước róc rách từ đáy sâu; Lizzie hái diên vĩ tím và diên vĩ vàng đậm, Rồi quay về nói: “Hoàng hôn ửng hồng Những vách núi cao xa nhất kia; Về thôi, Laura, chẳng cô gái nào còn nán, Chẳng con sóc nghịch nào còn vẫy đuôi, Thú và chim đã ngủ say.” Nhưng Laura vẫn nấn ná giữa đám lau Và bảo bờ dốc quá.

And said the hour was early still The dew not fall'n, the wind not chill: Listening ever, but not catching The customary cry, 'Come buy, come buy,' With its iterated jingle Of sugar-baited words: Not for all her watching Once discerning even one goblin Racing, whisking, tumbling, hobbling; Let alone the herds That used to tramp along the glen, In groups or single, Of brisk fruit-merchant men.

Và bảo giờ này vẫn còn sớm Sương chưa xuống, gió chưa lạnh: Cứ lắng nghe mà chẳng bắt được Tiếng rao quen thuộc, “Mua đi, mua đi,” Với tiếng leng keng lặp lại Của những lời tẩm đường: Dù nhìn mãi nhìn mãi Chẳng một lần thấy nổi một tên yêu tinh Chạy, vẫy đuôi, lăn, khập khiễng; Đừng nói cả đàn Từng đi rầm rập dọc thung lũng, Từng nhóm hay lẻ loi, Những gã lái buôn trái cây nhanh nhẹn.

Till Lizzie urged, 'O Laura, come; I hear the fruit-call but I dare not look: You should not loiter longer at this brook: Come with me home. The stars rise, the moon bends her arc, Each glowworm winks her spark, Let us get home before the night grows dark: For clouds may gather Though this is summer weather, Put out the lights and drench us through; Then if we lost our way what should we do?'

Cho đến khi Lizzie giục: “Ôi Laura, về thôi; Em nghe tiếng rao trái mà em không dám nhìn: Chị đừng la cà ở con suối này nữa: Về nhà với em. Sao đã lên, trăng cong vành cung, Đom đóm nháy từng đốm lửa, Mình về trước khi đêm tối hẳn: Vì mây có thể kéo đến Dù đang giữa mùa hè, Tắt hết đèn và dội ướt mình; Rồi lạc đường thì ta biết làm sao?”

Laura turned cold as stone To find her sister heard that cry alone, That goblin cry, 'Come buy our fruits, come buy.' Must she then buy no more such dainty fruit? Must she no more such succous pasture find, Gone deaf and blind? Her tree of life drooped from the root: She said not one word in her heart's sore ache; But peering thro' the dimness, nought discerning, Trudged home, her pitcher dripping all the way; So crept to bed, and lay Silent till Lizzie slept; Then sat up in a passionate yearning, And gnashed her teeth for baulked desire, and wept As if her heart would break.

Laura lạnh như đá Khi thấy Lizzie một mình nghe tiếng ấy, Tiếng rao yêu tinh ấy, “Mua trái chúng tôi đi, mua đi.” Chẳng lẽ cô không còn được mua thứ trái ngon ấy nữa? Chẳng còn tìm được đồng cỏ ngọt nước ấy, Hóa điếc và mù? Cây đời cô héo từ gốc: Trong nỗi đau nhói cô không nói một lời; Chỉ nhìn qua màn tối mà chẳng thấy gì, Lê bước về nhà, bình nước nhỏ giọt suốt đường; Rồi lẻn lên giường nằm Lặng im đến khi Lizzie ngủ; Rồi ngồi bật dậy trong nỗi khao khát cuồng nhiệt, Nghiến răng vì thèm không toại, và khóc Như thể tim sắp vỡ.

Day after day, night after night, Laura kept watch in vain In sullen silence of exceeding pain. She never caught again the goblin cry: 'Come buy, come buy;'— She never spied the goblin men Hawking their fruits along the glen: But when the noon waxed bright Her hair grew thin and grey; She dwindled, as the fair full moon doth turn To swift decay and burn Her fire away.

Ngày qua ngày, đêm qua đêm, Laura canh chừng vô ích Trong im lặng u uất của nỗi đau quá độ. Cô chẳng còn nghe tiếng yêu tinh rao: “Mua đi, mua đi;”— Chẳng còn thấy bọn yêu tinh Rao bán trái dọc thung lũng: Nhưng khi trưa lên sáng rực Tóc cô thưa dần và bạc; Cô héo mòn, như vầng trăng tròn đầy Chóng tàn đi và đốt Hết lửa của mình.

One day remembering her kernel-stone She set it by a wall that faced the south; Dewed it with tears, hoped for a root, Watched for a waxing shoot, But there came none; It never saw the sun, It never felt the trickling moisture run: While with sunk eyes and faded mouth She dreamed of melons, as a traveller sees False waves in desert drouth With shade of leaf-crowned trees, And burns the thirstier in the sandful breeze.

Một hôm nhớ đến hạt cứng của mình Cô đặt nó bên bức tường quay hướng nam; Tưới nước mắt, mong nảy một rễ, Chờ một mầm lớn lên, Nhưng chẳng có mầm nào; Nó chưa từng thấy mặt trời, Chưa từng thấy giọt ẩm rỉ xuống: Trong khi mắt trũng, miệng héo Cô mơ thấy dưa, như lữ khách thấy Sóng giả giữa cơn khát sa mạc Cùng bóng cây có lá làm vòng, Và càng khát hơn trong gió cát.

She no more swept the house, Tended the fowls or cows, Fetched honey, kneaded cakes of wheat, Brought water from the brook: But sat down listless in the chimney-nook And would not eat.

Cô không còn quét nhà, Chăm gà vịt, bò sữa, Lấy mật, nhào bánh bột mì, Gánh nước từ suối: Mà ngồi bơ phờ trong góc lò sưởi Và không chịu ăn.

Tender Lizzie could not bear To watch her sister's cankerous care Yet not to share. She night and morning Caught the goblins' cry: 'Come buy our orchard fruits, Come buy, come buy:'— Beside the brook, along the glen, She heard the tramp of goblin men, The voice and stir Poor Laura could not hear; Longed to buy fruit to comfort her, But feared to pay too dear. She thought of Jeanie in her grave, Who should have been a bride; But who for joys brides hope to have Fell sick and died In her gay prime, In earliest Winter time With the first glazing rime, With the first snow-fall of crisp Winter time.

Lizzie dịu dàng chẳng chịu nổi Nhìn nỗi sầu ăn mòn của Laura Mà không được sẻ phần. Mỗi đêm mỗi sáng Lizzie Nghe tiếng yêu tinh rao: “Mua trái vườn chúng tôi đi, Mua đi, mua đi:”— Bên suối, dọc thung lũng, Lizzie nghe tiếng chân bọn yêu tinh, Giọng nói và động tĩnh Mà Laura tội nghiệp không nghe được; Muốn mua trái để an ủi Laura, Nhưng sợ trả giá quá đắt. Lizzie nghĩ đến Jeanie trong mộ, Người lẽ ra làm cô dâu; Nhưng vì những niềm vui cô dâu mong Đã ngã bệnh mà chết Giữa tuổi xuân tươi, Lúc đầu đông sớm nhất Với lớp sương băng đầu tiên, Với trận tuyết rơi đầu của mùa đông giòn lạnh.

Till Laura dwindling Seemed knocking at Death's door: Then Lizzie weighed no more Better and worse; But put a silver penny in her purse, Kissed Laura, crossed the heath with clumps of furze At twilight, halted by the brook: And for the first time in her life Began to listen and look.

Cho đến khi Laura gầy mòn Như đang gõ cửa Thần Chết: Lúc ấy Lizzie thôi cân nhắc Hơn và thiệt; Mà bỏ một đồng xu bạc vào ví, Hôn Laura, băng qua truông kim tước um tùm Lúc chạng vạng, dừng bên suối: Và lần đầu trong đời Bắt đầu nghe và nhìn.

Laughed every goblin When they spied her peeping: Came towards her hobbling, Flying, running, leaping, Puffing and blowing, Chuckling, clapping, crowing, Clucking and gobbling, Mopping and mowing, Full of airs and graces, Pulling wry faces, Demure grimaces, Cat-like and rat-like, Ratel- and wombat-like, Snail-paced in a hurry, Parrot-voiced and whistler, Helter skelter, hurry skurry, Chattering like magpies, Fluttering like pigeons, Gliding like fishes,— Hugged her and kissed her: Squeezed and caressed her: Stretched up their dishes, Panniers, and plates: 'Look at our apples Russet and dun, Bob at our cherries, Bite at our peaches, Citrons and dates, Grapes for the asking, Pears red with basking Out in the sun, Plums on their twigs; Pluck them and suck them, Pomegranates, figs.'—

Bọn yêu tinh đứa nào cũng cười Khi thấy cô nhìn lén: Khập khiễng tiến về phía cô, Bay, chạy, nhảy, Phì phò thở hổn hển, Cười khúc khích, vỗ tay, gáy te te, Cục tác và ục ục, Nhăn nhó làm mặt, Đầy điệu bộ làm duyên, Méo xệch mặt mày, Giả bộ e lệ, Như mèo và như chuột, Như lửng mật và gấu túi, Chậm như ốc mà cuống quýt, Giọng vẹt và huýt sáo, Nháo nhào, cuống cuồng, Ríu rít như chim ác là, Vỗ cánh như bồ câu, Lướt như cá,— Ôm cô và hôn cô: Siết chặt và vuốt ve cô: Giơ cao mâm của chúng, Giỏ và đĩa: “Nhìn táo của chúng tôi Nâu hung và xám, Nhấp thử anh đào, Cắn thử đào, Thanh yên và chà là, Nho tha hồ xin, Lê đỏ vì phơi nắng Ngoài trời, Mận còn trên cành; Hái đi mà mút, Lựu, sung.”—

'Good folk,' said Lizzie, Mindful of Jeanie: 'Give me much and many:'— Held out her apron, Tossed them her penny. 'Nay, take a seat with us, Honour and eat with us,' They answered grinning: 'Our feast is but beginning. Night yet is early, Warm and dew-pearly, Wakeful and starry: Such fruits as these No man can carry; Half their bloom would fly, Half their dew would dry, Half their flavour would pass by. Sit down and feast with us, Be welcome guest with us, Cheer you and rest with us.'— 'Thank you,' said Lizzie: 'But one waits At home alone for me: So without further parleying, If you will not sell me any Of your fruits though much and many, Give me back my silver penny I tossed you for a fee.'— They began to scratch their pates, No longer wagging, purring, But visibly demurring, Grunting and snarling. One called her proud, Cross-grained, uncivil; Their tones waxed loud, Their looks were evil. Lashing their tails They trod and hustled her, Elbowed and jostled her, Clawed with their nails, Barking, mewing, hissing, mocking, Tore her gown and soiled her stocking, Twitched her hair out by the roots, Stamped upon her tender feet, Held her hands and squeezed their fruits Against her mouth to make her eat.

“Các bác tốt bụng,” Lizzie nói, Nhớ đến Jeanie: “Cho tôi thật nhiều thật nhiều:”— Giơ tạp dề ra, Quăng cho chúng đồng xu. “Thôi, ngồi lại với chúng tôi, Dự và ăn cùng chúng tôi,” Chúng đáp nhe răng cười: “Tiệc của chúng tôi mới bắt đầu. Đêm còn sớm, Ấm và sương như ngọc, Thức và đầy sao: Trái như thế này Không ai mang đi nổi; Nửa phấn trái sẽ bay, Nửa sương trái sẽ khô, Nửa hương vị sẽ mất. Ngồi xuống ăn tiệc với chúng tôi, Làm khách quý của chúng tôi, Vui và nghỉ với chúng tôi.”— “Cảm ơn,” Lizzie nói: “Nhưng có một người chờ Ở nhà một mình vì tôi: Nên khỏi dây dưa nữa, Nếu các bác không bán cho tôi Trái nào dù nhiều dù lắm, Thì trả lại đồng bạc cho tôi Tôi đã quăng làm tiền công.”— Chúng bắt đầu gãi đầu, Không còn vẫy đuôi, gừ gừ, Mà lộ rõ vẻ chần chừ, Càu nhàu gầm gừ. Một gã bảo cô kiêu, Ngang ngạnh, vô lễ; Giọng chúng to dần, Mắt chúng hung ác. Quất đuôi, Chúng giẫm và xô cô, Thúc cùi chỏ, xô đẩy cô, Cào bằng móng, Sủa, kêu meo, rít, nhạo, Xé áo cô, làm bẩn tất, Giật tóc cô tận gốc, Giẫm lên đôi chân mềm, Giữ tay cô, bóp trái Vào miệng cô để bắt cô ăn.

White and golden Lizzie stood, Like a lily in a flood,— Like a rock of blue-veined stone Lashed by tides obstreperously,— Like a beacon left alone In a hoary roaring sea, Sending up a golden fire,— Like a fruit-crowned orange-tree White with blossoms honey-sweet Sore beset by wasp and bee,— Like a royal virgin town Topped with gilded dome and spire Close beleaguered by a fleet Mad to tug her standard down.

Lizzie đứng trắng và vàng, Như hoa huệ giữa dòng lũ,— Như tảng đá gân xanh Bị sóng đánh dữ dội,— Như ngọn hải đăng bị bỏ lại một mình Giữa biển bạc đầu gầm thét, Tỏa lên ngọn lửa vàng,— Như cây cam trĩu quả đội vòng Trắng hoa ngọt như mật Bị ong vò vẽ và ong mật vây khổ sở,— Như thành đô hoàng gia còn nguyên trinh Đỉnh mái vàng và tháp nhọn Bị hạm đội vây sát Điên cuồng giật cờ nàng xuống.

One may lead a horse to water, Twenty cannot make him drink. Though the goblins cuffed and caught her, Coaxed and fought her, Bullied and besought her, Scratched her, pinched her black as ink, Kicked and knocked her, Mauled and mocked her, Lizzie uttered not a word; Would not open lip from lip Lest they should cram a mouthful in: But laughed in heart to feel the drip Of juice that syrupped all her face, And lodged in dimples of her chin, And streaked her neck which quaked like curd. At last the evil people, Worn out by her resistance, Flung back her penny, kicked their fruit Along whichever road they took, Not leaving root or stone or shoot; Some writhed into the ground, Some dived into the brook With ring and ripple, Some scudded on the gale without a sound, Some vanished in the distance.

Có thể dắt ngựa đến nước, Hai mươi người cũng chẳng ép nó uống. Dù bọn yêu tinh tát và túm cô, Dỗ và đánh cô, Hăm và van cô, Cào, véo cô thâm đen như mực, Đá và thụi cô, Xé và nhạo cô, Lizzie không thốt một lời; Không hé môi nào Kẻo chúng nhét đầy miệng: Mà cười thầm khi thấy giọt Nước quả sánh như xi-rô chảy khắp mặt, Đọng trong lúm cằm, Và vẽ vệt trên cổ run như sữa đông. Cuối cùng bọn ác ấy, Kiệt sức vì sự kháng cự của cô, Ném trả đồng xu, đá trái của chúng Dọc theo mỗi con đường chúng đi, Chẳng để lại gốc hay hạt hay mầm; Kẻ ngoằn vào lòng đất, Kẻ lặn xuống suối Vòng gợn lăn tăn, Kẻ lướt trên gió chẳng một tiếng, Kẻ tan biến phía xa.

In a smart, ache, tingle, Lizzie went her way; Knew not was it night or day; Sprang up the bank, tore thro' the furze, Threaded copse and dingle, And heard her penny jingle Bouncing in her purse,— Its bounce was music to her ear. She ran and ran As if she feared some goblin man Dogged her with gibe or curse Or something worse: But not one goblin skurried after, Nor was she pricked by fear; The kind heart made her windy-paced That urged her home quite out of breath with haste And inward laughter.

Trong đau rát, nhức, râm ran, Lizzie đi đường mình; Chẳng biết đêm hay ngày; Phóng lên bờ, xé qua bụi kim tước, Luồn qua rừng thưa, hẻm vắng, Và nghe đồng xu leng keng Nảy trong ví,— Tiếng nảy ấy là nhạc bên tai cô. Cô chạy và chạy Như sợ có tên yêu tinh nào Bám theo bằng lời chế giễu hay nguyền rủa Hoặc điều tệ hơn: Nhưng không tên yêu tinh nào đuổi theo, Cô cũng không bị nỗi sợ châm chích; Lòng tốt làm bước cô nhẹ như gió Thúc cô về nhà hết hơi vì vội Và cười thầm trong lòng.

She cried 'Laura,' up the garden, 'Did you miss me? Come and kiss me. Never mind my bruises, Hug me, kiss me, suck my juices Squeezed from goblin fruits for you, Goblin pulp and goblin dew. Eat me, drink me, love me; Laura, make much of me: For your sake I have braved the glen And had to do with goblin merchant men.'

Lizzie gọi “Laura” lên khu vườn, “Chị có nhớ em không? Lại hôn em đi. Đừng bận tâm vết bầm của em, Ôm em, hôn em, mút nước em Vắt từ trái yêu tinh cho chị, Cùi yêu tinh và sương yêu tinh. Ăn em, uống em, thương em; Laura, trân trọng em đi: Vì chị mà em đã dám xuống thung lũng Và giao thiệp với bọn lái buôn yêu tinh.”

Laura started from her chair, Flung her arms up in the air, Clutched her hair: 'Lizzie, Lizzie, have you tasted For my sake the fruit forbidden? Must your light like mine be hidden, Your young life like mine be wasted, Undone in mine undoing, And ruined in my ruin, Thirsty, cankered, goblin-ridden?'— She clung about her sister, Kissed and kissed and kissed her: Tears once again Refreshed her shrunken eyes, Dropping like rain After long sultry drouth; Shaking with aguish fear, and pain, She kissed and kissed her with a hungry mouth.

Laura bật dậy khỏi ghế, Vung tay lên trời, Túm tóc: “Lizzie, Lizzie, em đã nếm Vì chị trái cấm sao? Ánh sáng em cũng phải bị che như chị, Đời xanh em cũng phải phí như chị, Tan trong sự tan của chị, Hủy trong sự hủy của chị, Khát, mục ruỗng, bị yêu tinh ám?”— Cô ôm chặt Lizzie, Hôn, hôn, hôn Lizzie: Nước mắt lại một lần Làm tươi đôi mắt khô hóp, Rơi như mưa Sau hạn hán oi bức dài; Run rẩy vì sợ hãi và cơn sốt rét, vì đau, Cô hôn, hôn mãi bằng cái miệng đói.

Her lips began to scorch, That juice was wormwood to her tongue, She loathed the feast: Writhing as one possessed she leaped and sung, Rent all her robe, and wrung Her hands in lamentable haste, And beat her breast. Her locks streamed like the torch Borne by a racer at full speed, Or like the mane of horses in their flight, Or like an eagle when she stems the light Straight toward the sun, Or like a caged thing freed, Or like a flying flag when armies run.

Môi cô bắt đầu rát bỏng, Nước ấy đắng như ngải trên lưỡi, Cô ghê tởm bữa tiệc: Quằn quại như bị quỷ ám, cô nhảy và hát, Xé toạc áo, và vặn Tay trong vội vã thảm thiết, Và đấm ngực. Tóc cô tung như ngọn đuốc Người chạy hết tốc lực mang, Hay như bờm ngựa trong cú phi, Hay như đại bàng khi lao ngược ánh sáng Thẳng tới mặt trời, Hay như con vật nhốt lồng được thả, Hay như lá cờ bay khi quân đội ào tới.

Swift fire spread through her veins, knocked at her heart, Met the fire smouldering there And overbore its lesser flame; She gorged on bitterness without a name: Ah! fool, to choose such part Of soul-consuming care! Sense failed in the mortal strife: Like the watch-tower of a town Which an earthquake shatters down, Like a lightning-stricken mast, Like a wind-uprooted tree Spun about, Like a foam-topped waterspout Cast down headlong in the sea, She fell at last; Pleasure past and anguish past, Is it death or is it life?

Lửa nhanh lan khắp huyết mạch, gõ vào tim, Gặp ngọn lửa đang âm ỉ ở đó Và nuốt chửng ngọn lửa nhỏ hơn; Cô ngốn thứ đắng chua không tên: Ôi! dại thay, chọn phần Ưu phiền thiêu đốt hồn người! Tri giác tắt trong cuộc giao tranh sinh tử: Như tháp canh của một thành Bị động đất đánh sập, Như cột buồm bị sét đánh, Như cây bị gió nhổ rễ Xoay tít, Như cột nước bọt trắng Quăng đầu xuống biển, Cuối cùng cô ngã; Khoái lạc qua rồi, đau đớn qua rồi, Là chết hay là sống?

Life out of death. That night long Lizzie watched by her, Counted her pulse's flagging stir, Felt for her breath, Held water to her lips, and cooled her face With tears and fanning leaves: But when the first birds chirped about their eaves, And early reapers plodded to the place Of golden sheaves, And dew-wet grass Bowed in the morning winds so brisk to pass, And new buds with new day Opened of cup-like lilies on the stream, Laura awoke as from a dream, Laughed in the innocent old way, Hugged Lizzie but not twice or thrice; Her gleaming locks showed not one thread of grey, Her breath was sweet as May And light danced in her eyes.

Sống từ trong chết. Suốt đêm ấy Lizzie canh bên Laura, Đếm nhịp mạch yếu dần, Dò hơi thở, Đưa nước tới môi, và làm mát mặt Bằng nước mắt và lá quạt: Nhưng khi những con chim đầu tiên ríu rít dưới mái, Và thợ gặt sớm lững thững tới chỗ Những bó lúa vàng, Và cỏ ướt sương Cúi trong gió sớm vội vàng lướt qua, Và nụ mới cùng ngày mới Nở những chén súng trên dòng suối, Laura tỉnh dậy như từ giấc mơ, Cười như thuở thơ ngây, Ôm Lizzie nhưng không quá hai ba lần; Tóc cô óng ánh không còn một sợi bạc, Hơi thở cô ngọt như tháng Năm Và ánh sáng nhảy trong mắt cô.

Days, weeks, months, years Afterwards, when both were wives With children of their own; Their mother-hearts beset with fears, Their lives bound up in tender lives; Laura would call the little ones And tell them of her early prime, Those pleasant days long gone Of not-returning time: Would talk about the haunted glen, The wicked, quaint fruit-merchant men, Their fruits like honey to the throat But poison in the blood; (Men sell not such in any town:) Would tell them how her sister stood In deadly peril to do her good, And win the fiery antidote: Then joining hands to little hands Would bid them cling together, 'For there is no friend like a sister In calm or stormy weather; To cheer one on the tedious way, To fetch one if one goes astray, To lift one if one totters down, To strengthen whilst one stands.'

Ngày, tuần, tháng, năm Sau đó, khi cả hai đã làm vợ Có con cái riêng; Lòng mẹ đầy nỗi lo, Đời mình buộc vào những đời non dại; Laura sẽ gọi lũ nhỏ Và kể về thuở xuân sắc của mình, Những ngày vui đã xa Của thời gian không trở lại: Sẽ nói về thung lũng bị ma ám, Bọn lái buôn trái cây quái ác kỳ dị, Trái của chúng ngọt như mật nơi cổ Mà độc trong máu; (Chẳng phố nào bán thứ ấy:) Sẽ kể em gái mình đã đứng thế nào Giữa hiểm nguy chết người vì lợi ích của chị mình, Và giành thứ thuốc giải rực lửa: Rồi nắm tay lũ nhỏ trong tay mình Dặn chúng bám lấy nhau, “Vì không bạn nào bằng chị em gái Dù trời yên hay giông bão; Để cổ vũ ta trên đường dài mệt mỏi, Để dẫn ta về khi ta lạc lối, Để nâng ta khi ta chao ngã, Để thêm sức khi ta còn đứng.”