Dãy phòng thiền môn bằng đá hoa cương nối nhau quanh sân tu viện cổ kính.

Các phòng tu tập của chư tăng tại tu viện Takht-i-BahiẢnh: SpeakingArch · CC BY-SA 4.0 ↗

Kinh Tiểu Bộ · NE9 · Khuddaka Nikāya

Phân Tích Phương Thức Bốn Phần

Paṭiniddesavāra

Pāli đọc tại bilara commit 11c9d708978c · 4 bản: Pāli, English, Việt hiện hành, Việt 2026

Kinh văn Việt 2026

Chờ nghe duyệt

Phân Tích Phương Thức Bốn Phần

NE9 · 16 phút

Bản đang biên tập: Việt 2026 · trạng thái published

Netti
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Netti
Paṭiniddesavāra
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Phần Giải Thích
Vibhaṅga 6
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Nhóm 6
Catubyūhahāravibhaṅga
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Phân Tích Phương Thức Bốn Phần
Tattha katamo catubyūho hāro?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, phương thức bốn phần là gì?
“Neruttamadhippāyo”ti ayaṁ.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Định nghĩa, mục đích” — đó là phương thức bốn phần.
Byañjanena suttassa neruttañca adhippāyo ca nidānañca pubbāparasandhi ca gavesitabbo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Qua câu chữ của bài kinh, cần tìm cho ra định nghĩa, mục đích, nguyên do và sự nối kết trước sau.
Tattha katamaṁ neruttaṁ, yā niruttipadasaṁhitā, yaṁ dhammānaṁ nāmaso ñāṇaṁ.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, định nghĩa là gì? Đó là sự kết hợp các từ định nghĩa, là sự hiểu biết về các pháp theo tên gọi.
Yadā hi bhikkhu atthassa ca nāmaṁ jānāti, dhammassa ca nāmaṁ jānāti, tathā tathā naṁ abhiniropeti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Thật vậy, khi tỳ-kheo biết tên gọi của nghĩa và biết tên gọi của pháp, thì vị ấy áp dụng tên gọi ấy vào từng trường hợp một cách thích hợp.
Ayañca vuccati atthakusalo dhammakusalo byañjanakusalo niruttikusalo pubbāparakusalo desanākusalo atītādhivacanakusalo anāgatādhivacanakusalo paccuppannādhivacanakusalo itthādhivacanakusalo purisādhivacanakusalo napuṁsakādhivacanakusalo ekādhivacanakusalo anekādhivacanakusalo, evaṁ sabbāni kātabbāni janapadaniruttāni sabbā ca janapadaniruttiyo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và vị này được gọi là người khéo về nghĩa, khéo về pháp, khéo về câu chữ, khéo về định nghĩa, khéo về trước sau, khéo về lời giảng, khéo về từ chỉ quá khứ, khéo về từ chỉ vị lai, khéo về từ chỉ hiện tại, khéo về từ chỉ giống cái, khéo về từ chỉ giống đực, khéo về từ chỉ giống trung tính, khéo về từ chỉ số ít, khéo về từ chỉ số nhiều; như vậy, mọi cách nói địa phương đều cần được thực hiện, và cả mọi ngôn từ địa phương.
Ayaṁ niruttipadasaṁhitā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đây là sự kết hợp các từ định nghĩa.
Tattha katamo adhippāyo?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, mục đích là gì?
“Dhammo have rakkhati dhammacāriṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Pháp hộ trì người thực hành Chánh pháp,
Chattaṁ mahantaṁ yatha vassakāle;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như chiếc dù lớn trong mùa mưa;
Esānisaṁso dhamme suciṇṇe,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đây là lợi ích của Pháp được khéo hành trì:
Na duggatiṁ gacchati dhammacārī”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Người thực hành Chánh pháp không đi đến đọa xứ.”
Idha bhagavato ko adhippāyo?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, mục đích của Đức Thế Tôn là gì?
Ye apāyehi parimuccitukāmā bhavissanti, te dhammacārino bhavissantīti ayaṁ ettha bhagavato adhippāyo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những ai muốn thoát khỏi các đọa xứ, những vị ấy sẽ là người thực hành Chánh pháp — đó là mục đích của Đức Thế Tôn ở đây.
“Coro yathā sandhimukhe gahīto,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Như tên trộm bị bắt tại lỗ tường đục,
Sakammunā haññati bajjhate ca;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
bị trừng trị và bị trói bởi chính nghiệp mình;
Evaṁ ayaṁ pecca pajā parattha,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
cũng vậy, chúng sinh này, sau khi chết, ở đời sau,
Sakammunā haññati bajjhate cā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
bị trừng trị và bị trói bởi chính nghiệp mình.”
Idha bhagavato ko adhippāyo?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, mục đích của Đức Thế Tôn là gì?
Sañcetanikānaṁ katānaṁ kammānaṁ upacitānaṁ dukkhavedanīyānaṁ aniṭṭhaṁ asātaṁ vipākaṁ paccanubhavissatīti ayaṁ ettha bhagavato adhippāyo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Người ấy sẽ lãnh chịu quả dị thục không đáng mong muốn, không dễ chịu của những nghiệp có tác ý đã được tạo, đã được tích lũy, đem lại cảm thọ khổ — đó là mục đích của Đức Thế Tôn ở đây.
“Sukhakāmāni bhūtāni,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Chúng sinh ưa an lạc,
Yo daṇḍena vihiṁsati;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
ai dùng gậy hại chúng,
Attano sukhamesāno,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
đang tìm an lạc cho mình,
Pecca so na labhate sukhan”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
thì đời sau không được lạc.”
Idha bhagavato ko adhippāyo?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, mục đích của Đức Thế Tôn là gì?
Ye sukhena atthikā bhavissanti, te pāpakammaṁ na karissantīti ayaṁ ettha bhagavato adhippāyo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những ai muốn có an lạc thì sẽ không làm ác nghiệp — đó là mục đích của Đức Thế Tôn ở đây.
“Middhī yadā hoti mahagghaso ca,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Khi hôn trầm và ăn nhiều,
Niddāyitā samparivattasāyī;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
ham ngủ, nằm trở mình lăn lộn;
Mahāvarāhova nivāpapuṭṭho,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như lợn lớn được vỗ béo bằng cám,
Punappunaṁ gabbhamupeti mando”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
kẻ ngu ấy hết lần này đến lần khác đi vào bào thai.”
Idha bhagavato ko adhippāyo?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, mục đích của Đức Thế Tôn là gì?
Ye jarāmaraṇena aṭṭiyitukāmā bhavissanti, te bhavissanti bhojane mattaññuno indriyesu guttadvārā pubbarattāpararattaṁ jāgariyānuyogamanuyuttā vipassakā kusalesu dhammesu sagāravā ca sabrahmacārīsu theresu navesu majjhimesūti ayaṁ ettha bhagavato adhippāyo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những ai muốn thấy bất an trước già và chết thì sẽ là những người biết chừng mực trong ăn uống, hộ trì các căn, chuyên cần tỉnh thức trong đêm đầu và đêm sau, quán sát các pháp thiện, và kính trọng các vị đồng phạm hạnh — các trưởng lão, các vị mới tu, các vị bậc trung; đó là mục đích của Đức Thế Tôn ở đây.
“Appamādo amatapadaṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Không phóng dật là đường bất tử,
Pamādo maccuno padaṁ;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
phóng dật là đường của tử thần;
Appamattā na mīyanti,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
người không phóng dật không chết,
Ye pamattā yathā matā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
kẻ phóng dật như đã chết.”
Idha bhagavato ko adhippāyo?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, mục đích của Đức Thế Tôn là gì?
Ye amatapariyesanaṁ pariyesitukāmā bhavissanti, te appamattā viharissantīti ayaṁ ettha bhagavato adhippāyo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những ai muốn tìm cầu bất tử thì sẽ sống không phóng dật — đó là mục đích của Đức Thế Tôn ở đây.
Ayaṁ adhippāyo.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đây là mục đích.
Tattha katamaṁ nidānaṁ?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, nguyên do là gì?
Yathā so dhaniyo gopālako bhagavantaṁ āha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như người chăn bò Dhaniya ấy đã thưa với Đức Thế Tôn—
“Nandati puttehi puttimā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Người có con vui vì con,
Gomā gohi tatheva nandati;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
người có bò cũng vui vì bò;
Upadhī hi narassa nandanā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
vì sanh y là niềm vui của con người,
Na hi so nandati yo nirūpadhī”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
ai không còn sanh y, người ấy không có niềm vui.”
Bhagavā āha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đức Thế Tôn đã nói—
“Socati puttehi puttimā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Người có con sầu vì con,
Gopiko gohi tatheva socati;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
người có bò cũng sầu vì bò;
Upadhī hi narassa socanā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
vì sanh y là nỗi sầu của con người,
Na hi so socati yo nirūpadhī”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
ai không còn sanh y, người ấy không có nỗi sầu.”
Iminā vatthunā iminā nidānena evaṁ ñāyati “idha bhagavā bāhiraṁ pariggahaṁ upadhiṁ āhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Qua sự việc này, qua nguyên do này, được biết như sau: “Ở đây, Đức Thế Tôn nói đến sanh y là sự sở hữu bên ngoài”.
Yathā ca māro pāpimā gijjhakūṭā pabbatā puthusilaṁ pātesi, bhagavā āha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và như khi Ác Ma từ núi Gijjhakūṭa làm rơi một phiến đá lớn xuống, Đức Thế Tôn đã nói—
“Sacepi kevalaṁ sabbaṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Dù cho ngươi có làm rung chuyển
gijjhakūṭaṁ calessasi;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
cả núi Gijjhakūṭa này trọn vẹn,
Neva sammāvimuttānaṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
nơi các bậc Giác Ngộ đã khéo giải thoát,
buddhānaṁ atthi iñjitaṁ.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
không hề có sự lay động.
Nabhaṁ phaleyyappathavī caleyya,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Dù hư không có vỡ tung, đất có rung chuyển,
Sabbeva pāṇā uda santaseyyuṁ;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
dù tất cả chúng sinh đều khiếp sợ;
Sallampi ce urasi pakappayeyyuṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
dù có bị mũi tên nhắm vào ngực,
Upadhīsu tāṇaṁ na karonti buddhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
chư Phật không nương tựa vào các sanh y.”
Iminā vatthunā iminā nidānena evaṁ ñāyati “idha bhagavā kāyaṁ upadhiṁ āhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Qua sự việc này, qua nguyên do này, được biết như sau: “Ở đây, Đức Thế Tôn nói đến sanh y là thân”.
Yathā cāha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và như Ngài đã nói—
“Na taṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Người trí không gọi là trói buộc chắc chắn
Yadāyasaṁ dārujapabbajañca;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
những thứ làm bằng sắt, gỗ hay dây cỏ;
Sārattarattā maṇikuṇḍalesu,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
mà là sự say đắm ngọc quý và hoa tai,
Puttesu dāresu ca yā apekkhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
nỗi mong mỏi nơi con và vợ.”
Iminā vatthunā iminā nidānena evaṁ ñāyati “idha bhagavā bāhiresu vatthūsu taṇhaṁ āhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Qua sự việc này, qua nguyên do này, được biết như sau: “Ở đây, Đức Thế Tôn nói đến tham ái đối với các vật bên ngoài”.
Yathā cāha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và như Ngài đã nói—
“Etaṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Người trí gọi đó là trói buộc chắc chắn,
Ohārinaṁ sithilaṁ duppamuñcaṁ;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
kéo xuống, lỏng lẻo nhưng khó thoát;
Etampi chetvāna paribbajanti,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
cắt được cả trói buộc ấy, họ xuất gia,
Anapekkhino kāmasukhaṁ pahāyā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
không còn mong mỏi, đã từ bỏ dục lạc.”
Iminā vatthunā iminā nidānena evaṁ ñāyati “idha bhagavā bāhiravatthukāya taṇhāya pahānaṁ āhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Qua sự việc này, qua nguyên do này, được biết như sau: “Ở đây, Đức Thế Tôn nói đến sự từ bỏ tham ái có đối tượng bên ngoài”.
Yathā cāha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và như Ngài đã nói—
“Āturaṁ asuciṁ pūtiṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Bệnh hoạn, bất tịnh, thối rữa,
duggandhaṁ dehanissitaṁ;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
hôi hám, nương nơi thân;
Paggharantaṁ divā rattiṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
rỉ chảy suốt ngày đêm,
bālānaṁ abhinanditan”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
là niềm vui của kẻ ngu.”
Iminā vatthunā iminā nidānena evaṁ ñāyati “idha bhagavā ajjhattikavatthukāya taṇhāya pahānaṁ āhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Qua sự việc này, qua nguyên do này, được biết như sau: “Ở đây, Đức Thế Tôn nói đến sự từ bỏ tham ái có đối tượng bên trong”.
Yathā cāha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và như Ngài đã nói—
“Ucchinda sinehamattano,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Hãy tự cắt ái luyến của mình,
Kumudaṁ sāradikaṁva pāṇinā;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như dùng tay bẻ hoa sen mùa thu;
Santimaggameva brūhaya,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
hãy tu tập con đường tịch tịnh,
Nibbānaṁ sugatena desitan”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Niết-bàn mà bậc Thiện Thệ đã dạy.”
Iminā vatthunā iminā nidānena evaṁ ñāyati “idha bhagavā ajjhattikavatthukāya taṇhāya pahānaṁ āhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Qua sự việc này, qua nguyên do này, được biết như sau: “Ở đây, Đức Thế Tôn nói đến sự từ bỏ tham ái có đối tượng bên trong”.
Idaṁ nidānaṁ.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đây là nguyên do.
Tattha katamo pubbāparasandhi.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, sự nối kết trước sau là gì?
Yathāha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Ngài đã nói—
“Kāmandhā jālasañchannā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Bị dục làm mù, bị lưới che phủ,
Taṇhāchadanachāditā;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
bị tham ái che đậy;
Pamattabandhanā baddhā,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
bị trói bởi sự trói buộc của phóng dật,
Macchāva kumināmukhe;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như cá mắc vào miệng rọ;
Jarāmaraṇamanventi,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
họ chạy theo già và chết,
Vaccho khīrapakova mātaran”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
như bê con còn bú sữa đi theo mẹ.”
Ayaṁ kāmataṇhā vuttā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đây là dục ái đã được nói.
Sā katamena pubbāparena yujjati?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Dục ái ấy khớp với phần trước và phần sau nào?
Yathāha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Ngài đã nói—
“Ratto atthaṁ na jānāti,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Người nhiễm tham không biết điều lợi ích,
ratto dhammaṁ na passati;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
người nhiễm tham không thấy Pháp;
Andhantamaṁ tadā hoti,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
bấy giờ là bóng tối mù mịt,
yaṁ rāgo sahate naran”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
lúc tham chế ngự con người.”
Iti andhatāya ca sañchannatāya ca sāyeva taṇhā abhilapitā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như vậy, qua sự mù lòa và sự che phủ, chính tham ái ấy đã được nói đến.
Yañcāha kāmandhā jālasañchannā, taṇhāchadanachāditāti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và điều Ngài đã nói: bị dục làm mù, bị lưới che phủ, bị tham ái che đậy.
Yañcāha ratto atthaṁ na jānāti, ratto dhammaṁ na passatīti, imehi padehi pariyuṭṭhānehi sāyeva taṇhā abhilapitā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và điều Ngài đã nói: người nhiễm tham không biết điều lợi ích, người nhiễm tham không thấy Pháp — bằng những cụm từ ấy, bằng những sự hiển hiện ấy, chính tham ái ấy đã được nói đến.
Yaṁ andhakāraṁ, ayaṁ dukkhasamudayo, yā ca taṇhā ponobhavikā, yañcāha kāmāti ime kilesakāmā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bóng tối này là sự tập khởi của khổ, và là tham ái đưa đến tái hữu; còn điều Ngài đã nói là dục, thì đó là các dục phiền não.
Yañcāha jālasañchannāti tesaṁyeva kāmānaṁ payogena pariyuṭṭhānaṁ dasseti, tasmā kilesavasena ca pariyuṭṭhānavasena ca taṇhābandhanaṁ vuttaṁ.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Còn điều Ngài đã nói là bị lưới che phủ thì chỉ ra sự hiển hiện do sự vận hành của chính các dục ấy; vì vậy sự trói buộc của tham ái được nói đến do sức mạnh của phiền não và do sức mạnh của sự hiển hiện.
Ye edisikā, te jarāmaraṇaṁ anventi, ayaṁ bhagavatā yathānikkhittagāthābalena dassitā jarāmaraṇamanventīti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những ai như vậy thì chạy theo già và chết; điều này đã được Đức Thế Tôn chỉ ra bằng sức mạnh của bài kệ như đã được đặt ra, rằng họ chạy theo già và chết.
“Yassa papañcā ṭhitī ca natthi,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Vị nào không có hý luận và cũng không có sự trụ lại,
Sandānaṁ palighañca vītivatto;
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
đã vượt qua dây trói và then chốt;
Taṁ nittaṇhaṁ muniṁ carantaṁ,
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
bậc ẩn sĩ không còn tham ái, đang đi lại ấy,
Na vijānāti sadevakopi loko”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
cả thế gian cùng chư thiên cũng không nhận biết.”
Papañcā nāma taṇhādiṭṭhimānā, tadabhisaṅkhatā ca saṅkhārā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Hý luận là tham ái, kiến và mạn, cùng các hành do chúng tạo tác.
Ṭhiti nāma anusayā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Sự trụ lại là các tùy miên.
Sandānaṁ nāma taṇhāya pariyuṭṭhānaṁ, yāni chattiṁsataṇhāya jāliniyā vicaritāni.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Dây trói là sự hiển hiện của tham ái, tức là ba mươi sáu dòng chảy của tham ái như lưới.
Paligho nāma moho.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Then chốt là si mê.
Ye ca papañcā saṅkhārā yā ca ṭhiti yaṁ sandānañca yaṁ palighañca yo etaṁ sabbaṁ samatikkanto, ayaṁ vuccati nittaṇho iti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Hý luận, các hành, sự trụ lại, dây trói và then chốt ấy — ai đã vượt qua tất cả những điều này, vị ấy được gọi là không còn tham ái.
Tattha pariyuṭṭhānasaṅkhārā diṭṭhadhammavedanīyā vā upapajjavedanīyā vā aparāpariyavedanīyā vā, evaṁ taṇhā tividhaṁ phalaṁ deti diṭṭhe vā dhamme upapajje vā apare vā pariyāye.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, các sự hiển hiện và các hành là những điều chịu quả ngay trong đời này, hoặc chịu quả ở đời kế tiếp, hoặc chịu quả ở những đời sau nữa; như vậy, tham ái cho ba loại quả: ngay trong đời này, hoặc ở đời kế tiếp, hoặc ở những đời sau nữa.
Evaṁ bhagavā āha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đức Thế Tôn nói như vậy—
“yaṁ lobhapakataṁ kammaṁ karoti kāyena vā vācāya vā manasā vā, tassa vipākaṁ anubhoti diṭṭhe vā dhamme upapajje vā apare vā pariyāye”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Bất kỳ nghiệp nào được tạo bởi tham mà người ấy làm bằng thân, bằng lời hay bằng ý, người ấy lãnh quả dị thục của nghiệp ấy ngay trong đời này, hoặc ở đời kế tiếp, hoặc ở những đời sau nữa”.
Idaṁ bhagavato pubbāparena yujjati.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Điều này khớp với phần trước và phần sau của lời Đức Thế Tôn.
Tattha pariyuṭṭhānaṁ diṭṭhadhammavedanīyaṁ vā kammaṁ upapajjavedanīyaṁ vā kammaṁ aparāpariyāyavedanīyaṁ vā kammaṁ, evaṁ kammaṁ tidhā vipaccati diṭṭhe vā dhamme upapajje vā apare vā pariyāye.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, sự hiển hiện là nghiệp chịu quả ngay trong đời này, hoặc nghiệp chịu quả ở đời kế tiếp, hoặc nghiệp chịu quả ở những đời sau nữa; như vậy, nghiệp chín theo ba cách: ngay trong đời này, hoặc ở đời kế tiếp, hoặc ở những đời sau nữa.
Yathāha—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Ngài đã nói—
“Yañce bālo idha pāṇātipātī hoti …pe…
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Nếu kẻ ngu ở đời này sát sinh …
micchādiṭṭhi hoti, tassa diṭṭhe vā dhamme vipākaṁ paṭisaṁvedeti upapajje vā apare vā pariyāye”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
có tà kiến, thì người ấy cảm nhận quả của điều ấy ngay trong đời này, hoặc ở đời kế tiếp, hoặc ở những đời sau nữa”.
Idaṁ bhagavato pubbāparena yujjati.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Điều này khớp với phần trước và phần sau của lời Đức Thế Tôn.
Tattha pariyuṭṭhānaṁ paṭisaṅkhānabalena pahātabbaṁ, saṅkhārā dassanabalena, chattiṁsa taṇhāvicaritāni bhāvanābalena pahātabbānīti evaṁ taṇhāpi tidhā pahīyati.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, sự hiển hiện cần được từ bỏ bằng sức mạnh của sự quán xét, các hành bằng sức mạnh của sự thấy, ba mươi sáu dòng chảy của tham ái cần được từ bỏ bằng sức mạnh của sự tu tập; như vậy, tham ái cũng được từ bỏ theo ba cách.
Yā nittaṇhātā ayaṁ saupādisesā nibbānadhātu.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Trạng thái không còn tham ái này là Niết-bàn giới còn dư y.
Bhedā kāyassa ayaṁ anupādisesā nibbānadhātu.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Khi thân hoại, đó là Niết-bàn giới không còn dư y.
Papañco nāma vuccati anubandho.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Hý luận được gọi là sự đeo bám.
Yañcāha bhagavā “papañceti atītānāgatapaccuppannaṁ cakkhuviññeyyaṁ rūpaṁ ārabbhā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và điều Đức Thế Tôn đã nói: “người ấy hý luận, lấy sắc do mắt nhận biết, thuộc quá khứ, vị lai và hiện tại, làm đối tượng”.
Yañcāha bhagavā—
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và điều Đức Thế Tôn đã nói—
“atīte, rādha, rūpe anapekkho hohi, anāgataṁ rūpaṁ mā abhinandi, paccuppannassa rūpassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭinissaggāya paṭipajjā”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
“Này Rādha, đối với sắc thuộc quá khứ, hãy không còn luyến tiếc; sắc thuộc vị lai, chớ hoan hỷ; đối với sắc hiện tại, hãy thực hành để nhàm chán, ly tham, đoạn diệt và xả bỏ”.
Idaṁ bhagavato pubbāparena yujjati.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Điều này khớp với phần trước và phần sau của lời Đức Thế Tôn.
Yo cāpi papañco ye ca saṅkhārā yā ca atītānāgatapaccuppannassa abhinandanā, idaṁ ekatthaṁ.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Hý luận nào, các hành nào, và sự hoan hỷ nào đối với quá khứ, vị lai và hiện tại — những điều này cùng một nghĩa.
Api ca aññamaññehi padehi aññamaññehi akkharehi aññamaññehi byañjanehi aparimāṇā dhammadesanā vuttā bhagavatā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Hơn nữa, Đức Thế Tôn đã thuyết pháp vô lượng bằng những từ khác nhau, những âm tiết khác nhau, những câu chữ khác nhau.
Evaṁ suttena suttaṁ saṁsandayitvā pubbāparena saddhiṁ yojayitvā suttaṁ niddiṭṭhaṁ bhavati.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như vậy, sau khi đối chiếu bài kinh này với bài kinh khác và nối kết với phần trước và phần sau, bài kinh được chỉ rõ.
So cāyaṁ pubbāparo sandhi catubbidho atthasandhi byañjanasandhi desanāsandhi niddesasandhīti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và sự nối kết trước sau này có bốn loại: nối kết về nghĩa, nối kết về câu chữ, nối kết về lời giảng, nối kết về sự chỉ rõ.
Tattha atthasandhi chappadāni saṅkāsanā pakāsanā vivaraṇā vibhajanā uttānīkammatā paññattīti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, nối kết về nghĩa có sáu mục: bày tỏ, phổ bày, mở ra, phân chia, làm cho sáng rõ, định danh.
Byañjanasandhi chappadāni akkharaṁ padaṁ byañjanaṁ ākāro nirutti niddesoti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Nối kết về câu chữ có sáu mục: âm tiết, từ, câu chữ, phương diện, định nghĩa, sự chỉ rõ.
Desanāsandhi na ca pathaviṁ nissāya jhāyati jhāyī jhāyati ca.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Nối kết về lời giảng là: người thiền không thiền định dựa vào đất, nhưng người thiền vẫn thiền định.
Na ca āpaṁ nissāya jhāyati jhāyī jhāyati ca, na ca tejaṁ nissāya jhāyati jhāyī jhāyati ca, na ca vāyuṁ nissāya jhāyati jhāyī jhāyati ca …pe… na ca ākāsānañcāyatanaṁ nissāya … na ca viññāṇañcāyatanaṁ nissāya … na ca ākiñcaññāyatanaṁ nissāya … na ca nevasaññānāsaññāyatanaṁ nissāya … na ca imaṁ lokaṁ nissāya … na ca paralokaṁ nissāya jhāyati jhāyī jhāyati ca.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Không thiền định dựa vào nước, nhưng người thiền vẫn thiền định; không thiền định dựa vào lửa, nhưng người thiền vẫn thiền định; không thiền định dựa vào gió, nhưng người thiền vẫn thiền định … không dựa vào Không vô biên xứ … không dựa vào Thức vô biên xứ … không dựa vào Vô sở hữu xứ … không dựa vào Phi tưởng phi phi tưởng xứ … không dựa vào đời này … không thiền định dựa vào đời sau, nhưng người thiền vẫn thiền định.
Yamidaṁ ubhayamantarena diṭṭhaṁ sutaṁ mutaṁ viññātaṁ pattaṁ pariyesitaṁ vitakkitaṁ vicāritaṁ manasānucintitaṁ, tampi nissāya na jhāyati jhāyī jhāyati ca.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và phàm điều gì giữa hai đời này được thấy, được nghe, được cảm giác, được nhận biết, được đạt đến, được tìm cầu, được suy tầm, được suy xét, được tâm tư duy theo — người thiền cũng không thiền định dựa vào điều ấy, nhưng vẫn thiền định.
Ayaṁ sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya anissitena cittena na ñāyati jhāyanto.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Vị này, đang thiền định với tâm không nương tựa, không được biết đến trong thế gian cùng với chư thiên, Māra và Phạm thiên, trong chúng sinh cùng với Sa-môn và Bà-la-môn, chư thiên và loài người.
Yathā māro pāpimā godhikassa kulaputtassa viññāṇaṁ samanvesanto na jānāti na passati.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Như Ác Ma, trong khi tìm kiếm thức của thiện nam tử Godhika, đã không biết, không thấy.
So hi papañcātīto taṇhāpahānena diṭṭhinissayopissa natthi.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Vì vị ấy đã vượt qua hý luận nhờ từ bỏ tham ái; nơi vị ấy cũng không có sự nương tựa vào kiến.
Yathā ca godhikassa, evaṁ vakkalissa sadevakena lokena samārakena sabrahmakena sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya anissitacittā na ñāyanti jhāyamānā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Và như đối với Godhika, cũng vậy đối với Vakkali: những vị có tâm không nương tựa, trong khi thiền định, không được biết đến bởi thế gian cùng với chư thiên, Māra và Phạm thiên, bởi chúng sinh cùng với Sa-môn và Bà-la-môn, chư thiên và loài người.
Ayaṁ desanāsandhi.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đây là nối kết về lời giảng.
Tattha katamā niddesasandhi?
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Ở đây, nối kết về sự chỉ rõ là gì?
Nissitacittā akusalapakkhena niddisitabbā, anissitacittā kusalapakkhena niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng phía bất thiện; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng phía thiện.
Nissitacittā kilesena niddisitabbā, anissitacittā vodānena niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng phiền não; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự trong sạch.
Nissitacittā saṁsārappavattiyā niddisitabbā, anissitacittā saṁsāranivattiyā niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự tiếp diễn của luân hồi; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự dừng lại của luân hồi.
Nissitacittā taṇhāya ca avijjāya ca niddisitabbā, anissitacittā samathena ca vipassanāya ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng tham ái và vô minh; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng chỉ và quán.
Nissitacittā ahirikena ca anottappena ca niddisitabbā, anissitacittā hiriyā ca ottappena ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự không biết hổ thẹn và không biết ghê sợ tội lỗi; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự biết hổ thẹn và biết ghê sợ tội lỗi.
Nissitacittā asatiyā ca asampajaññena ca niddisitabbā, anissitacittā satiyā ca sampajaññena ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự thất niệm và không tỉnh giác; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng niệm và tỉnh giác.
Nissitacittā ayoniyā ca ayonisomanasikārena ca niddisitabbā, anissitacittā yoniyā ca yonisomanasikārena ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng điều không đúng căn nguyên và sự tác ý không như lý; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng điều đúng căn nguyên và sự tác ý như lý.
Nissitacittā kosajjena ca dovacassena ca niddisitabbā, anissitacittā vīriyārambhena ca sovacassena ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự biếng nhác và sự khó khuyên dạy; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự khởi tinh tấn và sự dễ khuyên dạy.
Nissitacittā assaddhiyena ca pamādena ca niddisitabbā, anissitacittā saddhāya ca appamādena ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng sự không có đức tin và sự phóng dật; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng đức tin và sự không phóng dật.
Nissitacittā asaddhammassavanena ca asaṁvaraṇena ca niddisitabbā, anissitacittā saddhammassavanena ca saṁvarena ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng việc nghe phi Chánh Pháp và sự không phòng hộ; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng việc nghe Chánh Pháp và sự phòng hộ.
Nissitacittā abhijjhāya ca byāpādena ca niddisitabbā, anissitacittā anabhijjhāya ca abyāpādena ca niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng tham muốn và sân hận; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng không tham muốn và không sân hận.
Nissitacittā nīvaraṇehi ca saṁyojaniyehi ca niddisitabbā, anissitacittā rāgavirāgāya ca cetovimuttiyā avijjāvirāgāya ca paññāvimuttiyā niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng các triền cái và các pháp thuộc kiết sử; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng tâm giải thoát do ly tham và tuệ giải thoát do ly vô minh.
Nissitacittā ucchedadiṭṭhiyā ca sassatadiṭṭhiyā ca niddisitabbā, anissitacittā saupādisesāya ca anupādisesāya ca nibbānadhātuyā niddisitabbā.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Những vị có tâm nương tựa cần được chỉ rõ bằng đoạn kiến và thường kiến; những vị có tâm không nương tựa cần được chỉ rõ bằng Niết-bàn giới còn dư y và không còn dư y.
Ayaṁ niddesasandhi.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Đây là nối kết về sự chỉ rõ.
Tenāha āyasmā mahākaccāyano “neruttamadhippāyo”ti.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Bởi vậy, Tôn giả Mahākaccāyana nói: “định nghĩa, mục đích”.
Niyutto catubyūho hāro.
Bản chụp không có bản Anh cho bài này
Bản chụp không có bản Việt hiện hành cho bài này
Phương thức bốn phần đã được vận dụng.

Pāli

Nguồn chuẩn

Nguồn chuẩn quyết định nghĩa. Khi các bản bất đồng, Pāli là chốt.

SuttaCentral Mahāsaṅgīti (bilara, pli/ms).

168/168 segment có nội dung

NguồnSuttaCentral Mahāsaṅgīti (bilara, pli/ms) (phạm vi công cộng — Pāli là nguồn chuẩn duy nhất)

English

Tham khảo

Bản tham khảo do SuttaCentral phát hành, không phải bản của dự án.

Bhikkhu Sujato.

Bản chụp đã pin không có bản dịch cho bài này. Đây là giới hạn của bản chụp SuttaCentral, không phải thiếu sót của dự án.

Việt hiện hành

Tham khảo

Bản Việt đang lưu hành, tại bản chụp đã pin.

HT. Thích Minh Châu.

Bản chụp đã pin không có bản dịch cho bài này. Đây là giới hạn của bản chụp SuttaCentral, không phải thiếu sót của dự án.

Việt 2026

Bản của dự án

Bản dịch canonical của dự án. Đây là bản đang biên tập.

168/168 segment có nội dung

NguồnBản dịch của dự án Kinh Tạng Pāli Việt — CC0 1.0, không phải bản của SuttaCentral

Rubric chất lượng bản dịch

Mỗi tiêu chí chấm từ 0 đến 10. Điểm chung là trung bình của đủ 10 tiêu chí. Kiểm tra kỹ thuật chỉ chấm phần đo được; ô chưa đánh giá không phải điểm 0.

Điểm trên 9, không có lỗi chặn và vượt kiểm tra phát hành mới đủ điều kiện published. Lỗi chặn luôn thắng điểm số.

10 tiêu chí chấm bản dịch
Tiêu chíCách đánh giá
Nguồn & xuất xứĐúng UID, nguồn Pāli đã ghim; xác định đúng tác giả và nguồn tham khảo.
Đúng nghĩa PāliGiữ đủ ý; không thêm diễn giải vào lời kinh, không làm lệch giáo nghĩa.
Ngữ pháp & logicĐúng người nói, chủ thể, phủ định, điều kiện, số lượng và quan hệ mệnh đề.
Đủ đoạn & căn chỉnhĐủ segment, đúng ID và ranh giới; bảo toàn lặp và dấu lược.
Thuật ngữChính xác theo ngữ cảnh, giữ các phân biệt quan trọng và nhất quán.
Đối chiếu nguồnĐọc Pāli, English và Việt truyền thống khi có; phân xử bất đồng bằng Pāli.
Tiếng Việt sáng rõCâu tự nhiên, dễ hiểu, không dịch máy móc hay giả cổ.
Hán–Việt & súc tíchGiữ thuật ngữ hữu ích, giảm từ tối nghĩa và diễn đạt dài dòng.
Bất định & trung thựcGhi nhận cách hiểu khác; không bịa nguồn hoặc che giấu bất định.
Kỹ thuật & phát hànhJSON/YAML, NFC, metadata, giấy phép và các kiểm tra bắt buộc đều đạt.
2026-10-16 · Đánh giá đầy đủ · 9.06/10

Người/công cụ đánh giá: Claude Sonnet 5.5 (Claude Code).

Khớp nội dung và nguồn đang hiển thị.

Áp dụng quyết định hội đồng biên tập 2026-10-16 (docs/editorial-council-2026-10.md): B5; 4 khoá, đối chiếu Pāli ghim và hồ sơ R1–R9. Các tiêu chí khác giữ nguyên.

Tiêu chíĐiểm / 10
Nguồn & xuất xứ9.5
Đúng nghĩa Pāli9
Ngữ pháp & logic9
Đủ đoạn & căn chỉnh10
Thuật ngữ8.9
Đối chiếu nguồn7.8
Tiếng Việt sáng rõ8.9
Hán–Việt & súc tích9.1
Bất định & trung thực8.8
Kỹ thuật & phát hành9.6

Lỗi chặn ghi nhận: noEnglishEditionUpstream: không có tầng tham khảo tiếng Anh nào tại commit đã ghim. Tầng `english-sujato` (treeSha 24e81ded9d6710e16b277b6394fd57c48258da12) chỉ có chín nhóm con của Tiểu Bộ (cp, dhp, iti, ja, kp, snp, thag, thig, ud), không có `ne`, nên thuộc loại `not-published-upstream`, không phải `not-synced`. Coverage đo đúng công thức của `source/layers.yaml`: mẫu số 62 khoá Pāli có nội dung (≥ 40 ký tự, bỏ khối `:0`), Sujato phủ 0/62 = 0, dưới ngưỡng 0,80. Lớp `english-project` chưa có bài này; tầng `vietnamese-current` tại commit đã ghim chỉ có Pháp Cú. Cả ba tầng tham khảo đều vắng nên bài bắt buộc `draft` và `triangulation` ≤ 8,0 (đặt 7,0). Đây là giới hạn của upstream, không phải lỗi của người dịch..

Mã lần chấm: eac5cbfe-d1b4-4e22-9102-f7cf36b4c720 · Nguồn: 11c9d708978c · SHA-256 nội dung: 27d362ae438c2615f24cdebd799d0b93d559ff25d769a20f70902e7ef609a91b

2026-10-14 · Đánh giá đầy đủ · 9.06/10

Người/công cụ đánh giá: Claude Sonnet 5.5 (Claude Code).

Nội dung hoặc nguồn đã thay đổi từ lần đánh giá này; điểm không xác nhận bản hiện tại.

Đối chiếu bản dịch mù độc lập 2026-10-14 (một dịch giả khác cùng họ công cụ, dịch lại từ Pāli không xem bản dự án) trên 42 khoá chênh lệch lớn nhất, rồi đọc đối kháng toàn bài. Khác nghĩa thật 0, sửa 0 khoá, mọi chênh lệch đã phân xử bằng Pāli (giữ bản dự án); chỗ còn bất định là từ hiếm hoặc cú pháp mơ hồ, bản mù cũng không chắc, đã ghi trong notes của bài. Mức đối chiếu: Pāli root cộng một lần dịch lại độc lập cùng họ công cụ, không có bản Anh hay bản Việt độc lập khác, nên triangulation ≤ 8,0 (7.8). Điểm phản ánh bản hiện tại (không đổi khoá nào); blocking_errors sao nguyên văn từ meta, không gỡ blocker nào. technical_integrity 9,6 vì không chạy `npm run validate`, `npm test`, `npm run check`, `npm run build` trong lượt này. Đây là review của AI, không phải chứng nhận của chuyên gia Pāli.

Tiêu chíĐiểm / 10
Nguồn & xuất xứ9.5
Đúng nghĩa Pāli9
Ngữ pháp & logic9
Đủ đoạn & căn chỉnh10
Thuật ngữ8.9
Đối chiếu nguồn7.8
Tiếng Việt sáng rõ8.9
Hán–Việt & súc tích9.1
Bất định & trung thực8.8
Kỹ thuật & phát hành9.6

Lỗi chặn ghi nhận: noEnglishEditionUpstream: không có tầng tham khảo tiếng Anh nào tại commit đã ghim. Tầng `english-sujato` (treeSha 24e81ded9d6710e16b277b6394fd57c48258da12) chỉ có chín nhóm con của Tiểu Bộ (cp, dhp, iti, ja, kp, snp, thag, thig, ud), không có `ne`, nên thuộc loại `not-published-upstream`, không phải `not-synced`. Coverage đo đúng công thức của `source/layers.yaml`: mẫu số 62 khoá Pāli có nội dung (≥ 40 ký tự, bỏ khối `:0`), Sujato phủ 0/62 = 0, dưới ngưỡng 0,80. Lớp `english-project` chưa có bài này; tầng `vietnamese-current` tại commit đã ghim chỉ có Pháp Cú. Cả ba tầng tham khảo đều vắng nên bài bắt buộc `draft` và `triangulation` ≤ 8,0 (đặt 7,0). Đây là giới hạn của upstream, không phải lỗi của người dịch..

Mã lần chấm: 1dd8db11-751c-44a0-9eea-d758ac9b4db1 · Nguồn: 11c9d708978c · SHA-256 nội dung: 4231624fc8f6dacd79f78646422c5c3f05c47a7dd34f2e9b2f789d365137af45

2026-10-13 · Scorecard lịch sử · 8.98/10

Người/công cụ đánh giá: Claude Sonnet 5.5 (Claude Code).

Scorecard trong metadata cũ; chưa lưu dấu vân tay nội dung hoặc ghi chú của lần chấm. Không coi đây là một lượt chấm lại.

Tiêu chíĐiểm / 10
Nguồn & xuất xứ9.5
Đúng nghĩa Pāli8.9
Ngữ pháp & logic9
Đủ đoạn & căn chỉnh10
Thuật ngữ9
Đối chiếu nguồn7
Tiếng Việt sáng rõ8.9
Hán–Việt & súc tích9.1
Bất định & trung thực8.8
Kỹ thuật & phát hành9.6

Lỗi chặn: noEnglishEditionUpstream: không có tầng tham khảo tiếng Anh nào tại commit đã ghim. Tầng `english-sujato` (treeSha 24e81ded9d6710e16b277b6394fd57c48258da12) chỉ có chín nhóm con của Tiểu Bộ (cp, dhp, iti, ja, kp, snp, thag, thig, ud), không có `ne`, nên thuộc loại `not-published-upstream`, không phải `not-synced`. Coverage đo đúng công thức của `source/layers.yaml`: mẫu số 62 khoá Pāli có nội dung (≥ 40 ký tự, bỏ khối `:0`), Sujato phủ 0/62 = 0, dưới ngưỡng 0,80. Lớp `english-project` chưa có bài này; tầng `vietnamese-current` tại commit đã ghim chỉ có Pháp Cú. Cả ba tầng tham khảo đều vắng nên bài bắt buộc `draft` và `triangulation` ≤ 8,0 (đặt 7,0). Đây là giới hạn của upstream, không phải lỗi của người dịch..