
Ký Sự về Trưởng Lão Udena — Di tích Phật giáo Candi PawonẢnh: Gryffindor · CC BY-SA 3.0 ↗
Kinh Tiểu Bộ · THA-AP412 · Khuddaka Nikāya
Ký Sự Về Trưởng Lão Udena
Metteyyavagga
- Đã xuất bản
- Khoảng 6 phút đọc
- 208 đoạn Pāli
- Bản nghe 8 phút
Pāli đọc tại bilara commit 11c9d708978c · 4 bản: Pāli, English, Việt hiện hành, Việt 2026
Kinh văn Việt 2026
Chờ nghe duyệtKý Sự Về Trưởng Lão Udena
Không tải được âm thanh. Bạn có thể thử lại hoặc mở MP3 trực tiếp.
Bản đang biên tập: Việt 2026 · trạng thái published
English
Tham khảo
Bản tham khảo do SuttaCentral phát hành, không phải bản của dự án.
Bhikkhu Sujato.
Bản chụp đã pin không có bản dịch cho bài này. Đây là giới hạn của bản chụp SuttaCentral, không phải thiếu sót của dự án.
Việt hiện hành
Tham khảo
Bản Việt đang lưu hành, tại bản chụp đã pin.
HT. Thích Minh Châu.
Bản chụp đã pin không có bản dịch cho bài này. Đây là giới hạn của bản chụp SuttaCentral, không phải thiếu sót của dự án.
Bản Việt nguyên bài của Bhikkhu Indacanda có ở mục Tra cứu toàn văn bên dưới. Đó là văn bản liền mạch, chưa căn theo segment, nên không điền vào cột này.
Việt 2026
Bản của dự án
Bản dịch canonical của dự án. Đây là bản đang biên tập.
208/208 segment có nội dung
NguồnBản dịch của dự án Kinh Tạng Pāli Việt — CC0 1.0, không phải bản của SuttaCentral
Tra cứu toàn văn
Nguồn dưới đây không phải cột đối chiếu. Nó là văn xuôi liên tục, không chia theo segment, nên không đặt cạnh Pāli từng câu được — dùng để tra từ ngữ và đối chiếu ở mức câu.
Bhikkhu Indacanda (SuttaCentral, nguyên bài) ↗
Bhikkhu Indacanda — lấy từ SuttaCentral (bản sao chép bên thứ ba). Không theo segment, không dùng để đối chiếu từng câu. NOASSERTION: Bhikkhu Indacanda (bản dịch).
- Văn xuôi liên tục, không chia theo segment của bilara — đối chiếu ở mức câu chứ không ở mức segment.
- Đây là bản sao của bên thứ ba, không phải bản xuất bản. Chân trang ghi "Translated by Bhikkhu Indacanda, 2011. Based on the Buddha Jayanthi edition of the Pali canon, as corrected by Bhikkhu Indacanda", và nói toàn văn, bản dịch và chú thích có trên trang của dịch giả (http://tamtangpaliviet.net/). SuttaCentral là bản sao của bên thứ ba, không phải nơi xuất bản.
- Không có tuyên bố quyền tác giả máy đọc được: NOASSERTION. Không suy ra CC0.
Đọc toàn bài · 53 khối văn bản
Ở không xa núi Hi-mã-lạp, có ngọn núi tên là Paduma, có khu ẩn cư của tôi đã khéo được xây dựng, có gian nhà rộng bằng lá đã khéo được tạo lập.
Các con sông chảy qua nơi ấy có những bến nước cạn xinh xắn làm thích ý. Các con sông luôn luôn có nước trong, có nước mát, xinh đẹp.
Có các loài cá như là cá pāṭhīna, cá pāvusa, cá valaja, cá muñja, và cá rohita.Những loài cá này thường xuyên sống ở dòng sông, đồng thời làm cho các con sông trở nên rực rỡ.
(Các con sông) được che phủ bởi các cây xoài và cây mận. Tương tợ như thế, có các cây bông hường, cây tilaka, cây bả đậu, cây hoa kèn làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các cây aṅkolaka, cây bimbijāla, và cây māyākārīđược trổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các cây atimutta, cây sattalika, cây nāga, và cây sālāđược trổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm của cõi trời chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các cây kosamba, cây salala, cây nīpa, và cây aṭṭhaṅgakhéo được trổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm của cõi trời chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Ở khu ẩn cư có nhiều loại trái cây như trái harītaka, trái āmalaka, trái xoài, trái mận đỏ, trái vibhīṭaka, trái táo, trái bhallātaka, và trái billa.
Tại nơi ấy, ở khu ẩn cư của tôi các cây kalamba, cây kandalītrổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm của cõi trời chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các cây asokapiṇḍī, cây varī, và cây nimbađược trổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm của cõi trời chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các cây punnāga, cây giripunnāga, cây timiraở tại nơi ấy được trổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm của cõi trời chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các cây nigguṇḍī, cây sirinigguṇḍī, cây campaở tại nơi này được trổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm của cõi trời chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Không xa có cái hồ nước được líu lo bởi loài ngỗng đỏ, được che phủ bởi các cây mạn-đà-la, bởi các bông sen xanh và các bông sen đỏ.
Có bến nước cạn xinh xắn làm thích ý, có nước trong, có nước mát, trong vắt tương tợ ngọc pha-lê, (cái hồ nước) làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Ở tại nơi ấy, có các bông sen xanh, các bông sen trắng, và các bông sen đỏ nở rộ. Được che phủ bởi các cây mạn-đà-la, (cái hồ nước) làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Có các loại cá như là cá pāṭhīna, cá pāvusa, cá valaja, cá muñja, cá rohita. Và trong khi thơ thẩn ở tại nơi ấy, chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Có các con cá sấu kumbhīla, cá sấu suṁsumāra, các con rùa, các con gaha, các con rắn, và các con mãng xà làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Và ở tại nơi ấy có các loài sống ở sông như chim bồ câu, ngỗng trời, ngỗng đỏ, chim le le, chim sáo, chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các cây nayita, cây ambagandhī, và cây dừa dại ở tại nơi ấy được trổ hoa, trong khi tỏa ra hương thơm của cõi trời chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Có các con sư tử, cọp, báo, gấu, chó sói, và linh cẩu, trong khi đi lang thang ở khu rừng bao la chúng làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Có các vị (đạo sĩ) mang các búi tóc, có y choàng là tấm da dê, trong khi đi lang thang ở khu rừng bao la các vị làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Các vị này mặc các tấm da dê, cẩn trọng, có hành vi thanh tịnh, có hành trang ít ỏi, tất cả các vị ấy làm cho khu ẩn cư của tôi trở nên rực rỡ.
Lúc bấy giờ, các vị đã cầm lấy túi vật dụng rồi đi sâu vào rừng. Trong khi thọ thực các rễ và trái cây, các vị thường xuyên sống ở khu ẩn cư.
Các vị ấy không đem lại củi (và) nước rửa chân. Do năng lực của tất cả các vị (các vật dụng) được tự chúng mang lại.
Có tám mươi bốn ngàn vị ẩn sĩ đã tụ hội ở tại nơi này. Tất cả các vị này là các vị tầm cầu mục đích tối thượng, có thiền chứng.
Là các đạo sĩ khổ hạnh, có sự hành trì Phạm hạnh, đang năng nổ trong việc duy trì sự nhập định, có sự di chuyển ở không trung, tất cả các vị thường xuyên sống ở khu ẩn cư.
Mỗi năm ngày, các vị tụ hội lại, có sự chăm chú, có hành vi thanh tịnh. Sau khi đảnh lễ lẫn nhau, các vị ra đi bằng hướng đối nghịch.
Đấng Chiến Thắng tên Padumuttara là bậc thông suốt về tất cả các pháp. Trong khi hủy diệt điều tăm tối ấy, đấng Chiến Thắng đã tức thời hiện khởi.
Ở lân cận khu ẩn cư của tôi có con Dạ-xoa có đại thần lực. Khi ấy, nó đã thông báo cho tôi về đấng Toàn Giác bậc Lãnh Đạo Padumuttara rằng:
“Thưa ngài, đức Phật bậc Đại Hiền Trí Padumuttara này đã xuất hiện. Ngài hãy mau đi đến và phục vụ bậc Toàn Giác.”
Sau khi lắng nghe lời nói của con Dạ-xoa, khi ấy với tâm ý trong sạch, tôi đã xếp đặt lại khu ẩn cư và đã lìa khỏi khu rừng.
Như là mảnh vải đang bốc cháy, sau khi lìa khỏi khu ẩn cư tôi đã trú ngụ (chỉ) một đêm và đã đi đến gặp đấng Hướng Đạo.
Đấng Hiểu Biết Thế Gian Padumuttara, vị thọ nhận các vật hiến cúng, trong khi công bố về bốn Sự Thật đã thuyết giảng về vị thế Bất Tử.
Sau khi cầm lấy đóa sen khéo được nở rộ, tôi đã đi đến gần bậc Đại Ẩn Sĩ. Với tâm tịnh tín, với ý vui mừng, tôi đã dâng lên đức Phật.
Sau khi cúng dường bậc Toàn Giác, đấng Lãnh Đạo Padumuttara, tôi đã khoác tấm da dê một bên vai rồi đã ngợi ca đấng Lãnh Đạo Thế Gian rằng:
“ĐấngToàn Giác bậc không còn lậu hoặc sống ở thế gian này với trí tuệ nào, tôi sẽ tán dương trí tuệ ấy. Xin các người hãy lắng nghe tôi nói.
Sau khi cắt đứt dòng chảy luân hồi, Ngài đã giúp cho tất cả chúng sanh vượt qua. Sau khi lắng nghe Giáo Pháp của Ngài, họ vượt qua dòng chảy ái dục.
Bạch đấng Tối Thượng của loài người, Ngài là bậc thầy, là biểu hiệu, là ngọn cờ, là mục đích tối cao, là nơi nương tựa, là sự nâng đỡ, là ngọn đèn của chúng sanh.
Bạch đấng Toàn Tri, cho đến những người được gọi là các bậc Xa Phu có đồ chúng ở trên thế gian, Ngài là đấng Cao Cả, tất cả những người ấy đều được gộp chung lại ở Ngài.
Bạch đấng Toàn Tri, bằng trí tuệ của Ngài, Ngài đã giúp cho nhiều người vượt qua. Sau khi đi đến diện kiến Ngài, họ sẽ được chấm dứt khổ đau.
Bạch đấng Hữu Nhãn, bạch đấng Đại Hiền Trí, những hương thơm nào đã được sanh lên và tỏa ra ở thế gian, không có gì sánh bằng hương thơm ở Phước Điền của Ngài.
Bạch đấng Hữu Nhãn, Ngài giúp cho thoát khỏi sự sanh vào loài thú, địa ngục. Bạch đấng Đại Hiền Trí, Ngài giảng giải về Đạo Lộ an tịnh, không còn tạo tác.”
Đấng Hiểu Biết Thế Gian Padumuttara, vị thọ nhận các vật hiến cúng, đã ngồi xuống ở hội chúng tỳ khưu và đã nói lên những lời kệ này:
“Người nào được tịnh tín đã tự tay mình cúng dường trí tuệ của Ta, Ta sẽ tán dương người ấy. Các người hãy lắng nghe Ta nói.
Người này sẽ sướng vui ở thế giới chư Thiên trong ba mươi ngàn kiếp, và sẽ trở thành đấng Chuyển Luân Vương một ngàn lần.”
Tôi đã nhận lãnh điều lợi ích đã được đạt thành một cách tốt đẹp. Sau khi làm hài lòng bậc có sự hành trì tốt đẹp, sau khi biết toàn diện về tất cả các lậu hoặc, tôi sống không còn lậu hoặc.
Các phiền não của tôi đã được thiêu đốt, tất cả các hữu đã được xóa sạch. Sau khi cắt đứt sự trói buộc như là con voi đực (đã được cởi trói), tôi sống không còn lậu hoặc.
Quả vậy, tôi đã thành công mỹ mãn, đã thành tựu tam minh, đã thực hành lời dạy đức Phật trong sự hiện tiền của đức Phật tối thượng.
Bốn (tuệ) phân tích, tám giải thoát, và sáu thắng trí đã được (tôi) đắc chứng; tôi đã thực hành lời dạy của đức Phật.
Đại đức trưởng lão Udena đã nói lên những lời kệ này như thế ấy.
Ký sự về trưởng lão Udena là phần thứ mười.
Phần Tóm Lược: Vị trưởng lão Metteyya, vị Puṇṇaka, vị Mettagū, luôn cả vị Dhotaka, vị Upasīva, vị Nanda, và vị Hemaka là vị thứ bảy ở nơi ấy, vị Todeyya, vị Jatukaṇṇī, và vị Udeno có danh vọng lớn lao. Ở đây là ba trăm câu kệ và thêm vào tám mươi ba câu.
Phẩm Metteyya là phẩm thứ bốn mươi mốt.
Nguồn của bản này, nguyên văn chân trang của tệp
Translated by Bhikkhu Indacanda, 2008. Based on the Buddha Jayanthi edition of the Pali canon, as corrected by Bhikkhu Indacanda. Full text, translation, and notes are available at the translator’s website: http://tamtangpaliviet.net/.
Used by kind permission of the translator.
Prepared for SuttaCentral by Blake Walsh.
Rubric chất lượng bản dịch
Mỗi tiêu chí chấm từ 0 đến 10. Điểm chung là trung bình của đủ 10 tiêu chí. Kiểm tra kỹ thuật chỉ chấm phần đo được; ô chưa đánh giá không phải điểm 0.
Điểm trên 9, không có lỗi chặn và vượt kiểm tra phát hành mới đủ điều kiện published. Lỗi chặn luôn thắng điểm số.
10 tiêu chí chấm bản dịch
| Tiêu chí | Cách đánh giá |
|---|---|
| Nguồn & xuất xứ | Đúng UID, nguồn Pāli đã ghim; xác định đúng tác giả và nguồn tham khảo. |
| Đúng nghĩa Pāli | Giữ đủ ý; không thêm diễn giải vào lời kinh, không làm lệch giáo nghĩa. |
| Ngữ pháp & logic | Đúng người nói, chủ thể, phủ định, điều kiện, số lượng và quan hệ mệnh đề. |
| Đủ đoạn & căn chỉnh | Đủ segment, đúng ID và ranh giới; bảo toàn lặp và dấu lược. |
| Thuật ngữ | Chính xác theo ngữ cảnh, giữ các phân biệt quan trọng và nhất quán. |
| Đối chiếu nguồn | Đọc Pāli, English và Việt truyền thống khi có; phân xử bất đồng bằng Pāli. |
| Tiếng Việt sáng rõ | Câu tự nhiên, dễ hiểu, không dịch máy móc hay giả cổ. |
| Hán–Việt & súc tích | Giữ thuật ngữ hữu ích, giảm từ tối nghĩa và diễn đạt dài dòng. |
| Bất định & trung thực | Ghi nhận cách hiểu khác; không bịa nguồn hoặc che giấu bất định. |
| Kỹ thuật & phát hành | JSON/YAML, NFC, metadata, giấy phép và các kiểm tra bắt buộc đều đạt. |
2026-10-16 · Đánh giá đầy đủ · 9.06/10
Người/công cụ đánh giá: Claude Sonnet 5.5 (Claude Code).
Khớp nội dung và nguồn đang hiển thị.
Áp dụng quyết định hội đồng biên tập 2026-10-16 (docs/editorial-council-2026-10.md): C6; 31 khoá, đối chiếu Pāli ghim và hồ sơ R1–R9. Các tiêu chí khác giữ nguyên.
| Tiêu chí | Điểm / 10 |
|---|---|
| Nguồn & xuất xứ | 9.5 |
| Đúng nghĩa Pāli | 8.8 |
| Ngữ pháp & logic | 8.8 |
| Đủ đoạn & căn chỉnh | 10 |
| Thuật ngữ | 8.8 |
| Đối chiếu nguồn | 8.4 |
| Tiếng Việt sáng rõ | 8.9 |
| Hán–Việt & súc tích | 9.2 |
| Bất định & trung thực | 8.6 |
| Kỹ thuật & phát hành | 9.6 |
Lỗi chặn ghi nhận: noEnglishEditionUpstream: tầng Anh đã ghim không phủ nhóm tha-ap (english-sujato tại commit đã ghim chỉ có 9 nhóm cp, dhp, iti, ja, kp, snp, thag, thig, ud; tệp tha-ap duy nhất là tệp tên, không có tệp thân kinh), tầng vietnamese-current chỉ có Pháp Cú, lớp english-project chưa có entry cho bài này. Mẫu số coverage Anh là 1 khoá có nội dung (50.1, câu kết); Sujato phủ 0/1; 207 khoá còn lại là kệ ngắn dưới ngưỡng 40 ký tự hoặc khối :0 nên cổng coverage hầu như không đo được gì. Bản dịch chỉ dựa trên Pāli root và tiền lệ cùng tầng, nên bài bắt buộc giữ draft và triangulation không quá 8.0..
Mã lần chấm: 649b59b2-97ac-4e63-864d-c5c15a2b41ba · Nguồn: 11c9d708978c · SHA-256 nội dung: 3085f1498be61046d8628f5858421dc6ebe688c790161f441db29cd31f2c8656
2026-10-14 · Đánh giá đầy đủ · 9.06/10
Người/công cụ đánh giá: Claude Sonnet 5.5 (Claude Code).
Nội dung hoặc nguồn đã thay đổi từ lần đánh giá này; điểm không xác nhận bản hiện tại.
Đối chiếu độc lập ở mức đoạn với bản Việt nguyên bài của Bhikkhu Indacanda: 9 khoá bất đồng (22.3, 27.4, 21.2/22.1, 17.3, 3.2/16.2, 10.1, 26.2, 38.4), sửa 0, giữ 4, bất định 5 (số loài cá ở 3.2/16.2, số cây ở 10.1, appanā ở 26.2, dīpo ở 38.4 và cách đọc 45.1 đã ghi từ trước). Các số lớn (84.000 ẩn sĩ, 30.000 kiếp, 300 + 83 bài kệ) khớp bản nguyên bài. Không thấy lỗi nghĩa mới khi đọc lại cả 208 khoá từ Pāli. Phần lớn bất định còn lại là tên loài và Pāli hapax, không thể phân xử bằng bản nguyên bài. Không có bản Anh nên triangulation chỉ gồm Pāli và một bản Việt độc lập. Blocker noEnglishEditionUpstream giữ nguyên. Cổng kỹ thuật chưa chạy: npm run validate, npm test, npm run check, npm run build. Đây là review của AI, không phải chứng nhận của chuyên gia Pāli.
| Tiêu chí | Điểm / 10 |
|---|---|
| Nguồn & xuất xứ | 9.5 |
| Đúng nghĩa Pāli | 8.8 |
| Ngữ pháp & logic | 8.8 |
| Đủ đoạn & căn chỉnh | 10 |
| Thuật ngữ | 8.8 |
| Đối chiếu nguồn | 8.4 |
| Tiếng Việt sáng rõ | 8.9 |
| Hán–Việt & súc tích | 9.2 |
| Bất định & trung thực | 8.6 |
| Kỹ thuật & phát hành | 9.6 |
Lỗi chặn ghi nhận: noEnglishEditionUpstream: tầng Anh đã ghim không phủ nhóm tha-ap (english-sujato tại commit đã ghim chỉ có 9 nhóm cp, dhp, iti, ja, kp, snp, thag, thig, ud; tệp tha-ap duy nhất là tệp tên, không có tệp thân kinh), tầng vietnamese-current chỉ có Pháp Cú, lớp english-project chưa có entry cho bài này. Mẫu số coverage Anh là 1 khoá có nội dung (50.1, câu kết); Sujato phủ 0/1; 207 khoá còn lại là kệ ngắn dưới ngưỡng 40 ký tự hoặc khối :0 nên cổng coverage hầu như không đo được gì. Bản dịch chỉ dựa trên Pāli root và tiền lệ cùng tầng, nên bài bắt buộc giữ draft và triangulation không quá 8.0..
Mã lần chấm: ca1be2ec-7505-4ea1-94f6-0dc0246bf1b2 · Nguồn: 11c9d708978c · SHA-256 nội dung: 35edd79f3fa2fc294c1a3e916ea5492be62084b6d8bc92889178518e0cb36d36
2026-10-13 · Scorecard lịch sử · 8.95/10
Người/công cụ đánh giá: Claude Sonnet 5.5 (Claude Code).
Scorecard trong metadata cũ; chưa lưu dấu vân tay nội dung hoặc ghi chú của lần chấm. Không coi đây là một lượt chấm lại.
| Tiêu chí | Điểm / 10 |
|---|---|
| Nguồn & xuất xứ | 9.5 |
| Đúng nghĩa Pāli | 8.6 |
| Ngữ pháp & logic | 8.7 |
| Đủ đoạn & căn chỉnh | 10 |
| Thuật ngữ | 8.8 |
| Đối chiếu nguồn | 7.8 |
| Tiếng Việt sáng rõ | 8.8 |
| Hán–Việt & súc tích | 9.2 |
| Bất định & trung thực | 8.5 |
| Kỹ thuật & phát hành | 9.6 |
Lỗi chặn: noEnglishEditionUpstream: tầng Anh đã ghim không phủ nhóm tha-ap (english-sujato tại commit đã ghim chỉ có 9 nhóm cp, dhp, iti, ja, kp, snp, thag, thig, ud; tệp tha-ap duy nhất là tệp tên, không có tệp thân kinh), tầng vietnamese-current chỉ có Pháp Cú, lớp english-project chưa có entry cho bài này. Mẫu số coverage Anh là 1 khoá có nội dung (50.1, câu kết); Sujato phủ 0/1; 207 khoá còn lại là kệ ngắn dưới ngưỡng 40 ký tự hoặc khối :0 nên cổng coverage hầu như không đo được gì. Bản dịch chỉ dựa trên Pāli root và tiền lệ cùng tầng, nên bài bắt buộc giữ draft và triangulation không quá 8.0..