{ "format": "LitMundi portable edition v1", "title": "Botchan", "original_title": "坊っちゃん", "work": { "title": "坊っちゃん", "author": "Natsume Soseki", "author_death_year": 1916, "first_published_year": 1906, "original_language": "ja", "genre": "novella", "description": "A young Tokyo graduate, rash and proud of it, takes a mathematics post at a middle school in Shikoku and finds a staff room of nicknames, gossip and flattery, and pupils who test him at once. Natsume Sōseki wrote it in about ten days, drawing on his own time teaching in Matsuyama; it is one of the most popular Japanese novels.", "id": "soseki-botchan", "translation_gap": { "status": "unverified", "notes": "Chosen for a complete, directly sourced and openly reusable Vietnamese edition. Existing Vietnamese translations, their quality and reader demand have not been comprehensively assessed; no absence or superiority claim is made." }, "visibility": "public" }, "edition": { "id": "soseki-botchan-vi-ai-2026", "work_id": "soseki-botchan", "language": "vi", "title": "Botchan", "kind": "translation", "status": "published", "label": "Bản dịch tiếng Việt bằng AI · đánh giá AI v2", "content_path": "corpus/segments/soseki-botchan/soseki-botchan-vi-ai-2026.json", "source_edition_id": "soseki-botchan-ja-aozora-752-14964", "legacy_slugs": [], "provenance": { "citation": "Complete direct AI-generated Vietnamese translation from the identified Japanese source edition; no existing Vietnamese text or modern relay translation was used.", "catalog_url": null, "text_url": null, "retrieved_at": "2026-11-02", "source_witness": "soseki-botchan-ja-aozora-752-14964" }, "rights": { "status": "cleared", "license": "CC-BY-4.0", "basis": "AI-produced Vietnamese translation generated and revised directly from the separately assessed historical original. Under the project AI-content policy, any applicable rights controlled by the publishing maintainer are offered under CC BY 4.0. No human authorship, exclusive copyright, new restriction on public-domain material or worldwide protection is asserted; original-source and third-party rights remain separate. No human creative contributors are recorded for this edition.", "jurisdictions_assessed": [ "US", "JP", "VN" ], "evidence_urls": [ "https://github.com/streamentry/LitMundi/blob/main/docs/AI-CONTENT-POLICY.md", "https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/legalcode.en", "https://www.anthropic.com/legal/commercial-terms", "https://www.anthropic.com/legal/consumer-terms", "https://www.aozora.gr.jp/cards/000148/card752.html", "https://www.aozora.gr.jp/cards/000148/files/752_14964.html", "https://www.japaneselawtranslation.go.jp/en/laws/view/4207", "https://www.copyright.gov/title17/92chap3.html", "https://cov.gov.vn/quyen-tac-gia-quyen-lien-quan/thoi-han-bao-ho-quyen-tac-gia-la-bao-nhieu-nam-168808.html", "https://cov.gov.vn/tin-tuc/gioi-thieu-luat-sua-doi-bo-sung-mot-so-dieu-cua-luat-so-huu-tri-tue-nam-2025-noi-dung-quyen-tac-gia-quyen-lien-quan-168841.html" ] }, "credits": { "author": "Natsume Soseki", "translator": "LitMundi AI translation (Claude)", "editors": [], "ai_assisted": true }, "review": { "status": "ai_reviewed", "reviewers": [], "ai_reviewers": [ "litmundi-ai-literary-assessment" ], "rubric_id": "litmundi-literary-v2", "score": 8.73, "record_paths": [ "corpus/reviews/soseki-botchan/soseki-botchan-vi-ai-2026/ai-review-v2-2026-11-02.json" ], "evidence_urls": [ "https://github.com/streamentry/LitMundi/blob/main/corpus/reviews/soseki-botchan/soseki-botchan-vi-ai-2026/ai-review-v2-2026-11-02.json" ], "notes": "Complete AI literary assessment: unrounded weighted score 8.725/10, threshold 8.6. All 482 source/target passages and exact titles were reviewed after revision, with matching content hashes. Same-system drafting/assessment is disclosed; an independent-context AI pass from the same model family supplied findings, which is not human certification or model diversity. Readers may submit corrections after publication." }, "publication_policy": "litmundi-literary-v2", "generation": { "kind": "ai_generated", "tools": [ "Claude Opus 5.5 (Anthropic) — AI translation, literary revision and assessment" ], "direct_from_original": true, "human_contributors": [], "notes": "Generated and revised directly from the cited original-language source using AI. No human creative translator/editor or independent human literary approval is recorded. The assessment record discloses its model, method and limitations." } }, "structure": { "schema_version": 2, "work_id": "soseki-botchan", "segment_ids": [ "soseki-botchan:1.1", "soseki-botchan:1.2", "soseki-botchan:1.3", "soseki-botchan:1.4", "soseki-botchan:1.5", "soseki-botchan:1.6", "soseki-botchan:1.7", "soseki-botchan:1.8", "soseki-botchan:1.9", "soseki-botchan:1.10", "soseki-botchan:1.11", "soseki-botchan:1.12", "soseki-botchan:1.13", "soseki-botchan:1.14", "soseki-botchan:1.15", "soseki-botchan:1.16", "soseki-botchan:1.17", "soseki-botchan:1.18", "soseki-botchan:1.19", "soseki-botchan:1.20", "soseki-botchan:1.21", "soseki-botchan:1.22", "soseki-botchan:1.23", "soseki-botchan:2.1", "soseki-botchan:2.2", "soseki-botchan:2.3", "soseki-botchan:2.4", "soseki-botchan:2.5", "soseki-botchan:2.6", "soseki-botchan:2.7", "soseki-botchan:2.8", "soseki-botchan:2.9", "soseki-botchan:2.10", "soseki-botchan:2.11", "soseki-botchan:2.12", "soseki-botchan:2.13", "soseki-botchan:2.14", "soseki-botchan:3.1", "soseki-botchan:3.2", "soseki-botchan:3.3", "soseki-botchan:3.4", "soseki-botchan:3.5", "soseki-botchan:3.6", "soseki-botchan:3.7", "soseki-botchan:3.8", "soseki-botchan:3.9", "soseki-botchan:4.1", "soseki-botchan:4.2", "soseki-botchan:4.3", "soseki-botchan:4.4", "soseki-botchan:4.5", "soseki-botchan:4.6", "soseki-botchan:4.7", "soseki-botchan:4.8", "soseki-botchan:4.9", "soseki-botchan:4.10", "soseki-botchan:4.11", "soseki-botchan:4.12", "soseki-botchan:4.13", "soseki-botchan:4.14", "soseki-botchan:4.15", "soseki-botchan:4.16", "soseki-botchan:4.17", "soseki-botchan:4.18", "soseki-botchan:4.19", "soseki-botchan:4.20", "soseki-botchan:4.21", "soseki-botchan:4.22", "soseki-botchan:5.1", "soseki-botchan:5.2", "soseki-botchan:5.3", "soseki-botchan:5.4", "soseki-botchan:5.5", "soseki-botchan:5.6", "soseki-botchan:5.7", "soseki-botchan:5.8", "soseki-botchan:5.9", "soseki-botchan:5.10", "soseki-botchan:5.11", "soseki-botchan:5.12", "soseki-botchan:5.13", "soseki-botchan:5.14", "soseki-botchan:5.15", "soseki-botchan:5.16", "soseki-botchan:5.17", "soseki-botchan:5.18", "soseki-botchan:5.19", "soseki-botchan:5.20", "soseki-botchan:5.21", "soseki-botchan:5.22", "soseki-botchan:5.23", "soseki-botchan:5.24", "soseki-botchan:5.25", "soseki-botchan:5.26", "soseki-botchan:5.27", "soseki-botchan:5.28", "soseki-botchan:5.29", "soseki-botchan:5.30", "soseki-botchan:5.31", "soseki-botchan:5.32", "soseki-botchan:5.33", "soseki-botchan:5.34", "soseki-botchan:6.1", "soseki-botchan:6.2", "soseki-botchan:6.3", "soseki-botchan:6.4", "soseki-botchan:6.5", "soseki-botchan:6.6", "soseki-botchan:6.7", "soseki-botchan:6.8", "soseki-botchan:6.9", "soseki-botchan:6.10", "soseki-botchan:6.11", "soseki-botchan:6.12", "soseki-botchan:6.13", "soseki-botchan:6.14", "soseki-botchan:6.15", "soseki-botchan:6.16", "soseki-botchan:6.17", "soseki-botchan:6.18", "soseki-botchan:6.19", "soseki-botchan:6.20", "soseki-botchan:6.21", "soseki-botchan:6.22", "soseki-botchan:6.23", "soseki-botchan:6.24", "soseki-botchan:6.25", "soseki-botchan:6.26", "soseki-botchan:6.27", "soseki-botchan:6.28", "soseki-botchan:6.29", "soseki-botchan:6.30", "soseki-botchan:6.31", "soseki-botchan:6.32", "soseki-botchan:6.33", "soseki-botchan:6.34", "soseki-botchan:6.35", "soseki-botchan:6.36", "soseki-botchan:6.37", "soseki-botchan:6.38", "soseki-botchan:6.39", "soseki-botchan:6.40", "soseki-botchan:6.41", "soseki-botchan:7.1", "soseki-botchan:7.2", "soseki-botchan:7.3", "soseki-botchan:7.4", "soseki-botchan:7.5", "soseki-botchan:7.6", "soseki-botchan:7.7", "soseki-botchan:7.8", "soseki-botchan:7.9", "soseki-botchan:7.10", "soseki-botchan:7.11", "soseki-botchan:7.12", "soseki-botchan:7.13", "soseki-botchan:7.14", "soseki-botchan:7.15", "soseki-botchan:7.16", "soseki-botchan:7.17", "soseki-botchan:7.18", "soseki-botchan:7.19", "soseki-botchan:7.20", "soseki-botchan:7.21", "soseki-botchan:7.22", "soseki-botchan:7.23", "soseki-botchan:7.24", "soseki-botchan:7.25", "soseki-botchan:7.26", "soseki-botchan:7.27", "soseki-botchan:7.28", "soseki-botchan:7.29", "soseki-botchan:7.30", "soseki-botchan:7.31", "soseki-botchan:7.32", "soseki-botchan:7.33", "soseki-botchan:7.34", "soseki-botchan:7.35", "soseki-botchan:7.36", "soseki-botchan:7.37", "soseki-botchan:7.38", "soseki-botchan:7.39", "soseki-botchan:7.40", "soseki-botchan:7.41", "soseki-botchan:7.42", "soseki-botchan:7.43", "soseki-botchan:7.44", "soseki-botchan:7.45", "soseki-botchan:7.46", "soseki-botchan:7.47", "soseki-botchan:7.48", "soseki-botchan:7.49", "soseki-botchan:7.50", "soseki-botchan:7.51", "soseki-botchan:7.52", "soseki-botchan:7.53", "soseki-botchan:7.54", "soseki-botchan:7.55", "soseki-botchan:7.56", "soseki-botchan:7.57", "soseki-botchan:7.58", "soseki-botchan:7.59", "soseki-botchan:7.60", "soseki-botchan:7.61", "soseki-botchan:7.62", "soseki-botchan:7.63", "soseki-botchan:7.64", "soseki-botchan:7.65", "soseki-botchan:7.66", "soseki-botchan:7.67", "soseki-botchan:7.68", "soseki-botchan:8.1", "soseki-botchan:8.2", "soseki-botchan:8.3", "soseki-botchan:8.4", "soseki-botchan:8.5", "soseki-botchan:8.6", "soseki-botchan:8.7", "soseki-botchan:8.8", "soseki-botchan:8.9", "soseki-botchan:8.10", "soseki-botchan:8.11", "soseki-botchan:8.12", "soseki-botchan:8.13", "soseki-botchan:8.14", "soseki-botchan:8.15", "soseki-botchan:8.16", "soseki-botchan:8.17", "soseki-botchan:8.18", "soseki-botchan:8.19", "soseki-botchan:8.20", "soseki-botchan:8.21", "soseki-botchan:8.22", "soseki-botchan:8.23", "soseki-botchan:8.24", "soseki-botchan:8.25", "soseki-botchan:8.26", "soseki-botchan:8.27", "soseki-botchan:8.28", "soseki-botchan:8.29", "soseki-botchan:8.30", "soseki-botchan:8.31", "soseki-botchan:8.32", "soseki-botchan:8.33", "soseki-botchan:8.34", "soseki-botchan:8.35", "soseki-botchan:8.36", "soseki-botchan:8.37", "soseki-botchan:8.38", "soseki-botchan:8.39", "soseki-botchan:8.40", "soseki-botchan:8.41", "soseki-botchan:8.42", "soseki-botchan:8.43", "soseki-botchan:8.44", "soseki-botchan:8.45", "soseki-botchan:8.46", "soseki-botchan:8.47", "soseki-botchan:8.48", "soseki-botchan:8.49", "soseki-botchan:8.50", "soseki-botchan:8.51", "soseki-botchan:8.52", "soseki-botchan:8.53", "soseki-botchan:8.54", "soseki-botchan:8.55", "soseki-botchan:8.56", "soseki-botchan:8.57", "soseki-botchan:8.58", "soseki-botchan:8.59", "soseki-botchan:8.60", "soseki-botchan:8.61", "soseki-botchan:8.62", "soseki-botchan:8.63", "soseki-botchan:8.64", "soseki-botchan:8.65", "soseki-botchan:8.66", "soseki-botchan:8.67", "soseki-botchan:8.68", "soseki-botchan:8.69", "soseki-botchan:8.70", "soseki-botchan:8.71", "soseki-botchan:8.72", "soseki-botchan:8.73", "soseki-botchan:8.74", "soseki-botchan:8.75", "soseki-botchan:8.76", "soseki-botchan:8.77", "soseki-botchan:8.78", "soseki-botchan:8.79", "soseki-botchan:8.80", "soseki-botchan:8.81", "soseki-botchan:9.1", "soseki-botchan:9.2", "soseki-botchan:9.3", "soseki-botchan:9.4", "soseki-botchan:9.5", "soseki-botchan:9.6", "soseki-botchan:9.7", "soseki-botchan:9.8", "soseki-botchan:9.9", "soseki-botchan:9.10", "soseki-botchan:9.11", "soseki-botchan:9.12", "soseki-botchan:9.13", "soseki-botchan:9.14", "soseki-botchan:9.15", "soseki-botchan:9.16", "soseki-botchan:9.17", "soseki-botchan:9.18", "soseki-botchan:9.19", "soseki-botchan:9.20", "soseki-botchan:9.21", "soseki-botchan:9.22", "soseki-botchan:9.23", "soseki-botchan:9.24", "soseki-botchan:9.25", "soseki-botchan:9.26", "soseki-botchan:9.27", "soseki-botchan:9.28", "soseki-botchan:9.29", "soseki-botchan:9.30", "soseki-botchan:9.31", "soseki-botchan:9.32", "soseki-botchan:9.33", "soseki-botchan:9.34", "soseki-botchan:9.35", "soseki-botchan:9.36", "soseki-botchan:9.37", "soseki-botchan:9.38", "soseki-botchan:9.39", "soseki-botchan:9.40", "soseki-botchan:9.41", "soseki-botchan:9.42", "soseki-botchan:9.43", "soseki-botchan:9.44", "soseki-botchan:9.45", "soseki-botchan:9.46", "soseki-botchan:9.47", "soseki-botchan:9.48", "soseki-botchan:9.49", "soseki-botchan:9.50", "soseki-botchan:10.1", "soseki-botchan:10.2", "soseki-botchan:10.3", "soseki-botchan:10.4", "soseki-botchan:10.5", "soseki-botchan:10.6", "soseki-botchan:10.7", "soseki-botchan:10.8", "soseki-botchan:10.9", "soseki-botchan:10.10", "soseki-botchan:10.11", "soseki-botchan:10.12", "soseki-botchan:10.13", "soseki-botchan:10.14", "soseki-botchan:10.15", "soseki-botchan:10.16", "soseki-botchan:10.17", "soseki-botchan:10.18", "soseki-botchan:10.19", "soseki-botchan:10.20", "soseki-botchan:10.21", "soseki-botchan:10.22", "soseki-botchan:10.23", "soseki-botchan:10.24", "soseki-botchan:10.25", "soseki-botchan:10.26", "soseki-botchan:10.27", "soseki-botchan:10.28", "soseki-botchan:10.29", "soseki-botchan:10.30", "soseki-botchan:10.31", "soseki-botchan:10.32", "soseki-botchan:10.33", "soseki-botchan:10.34", "soseki-botchan:10.35", "soseki-botchan:10.36", "soseki-botchan:10.37", "soseki-botchan:10.38", "soseki-botchan:10.39", "soseki-botchan:11.1", "soseki-botchan:11.2", "soseki-botchan:11.3", "soseki-botchan:11.4", "soseki-botchan:11.5", "soseki-botchan:11.6", "soseki-botchan:11.7", "soseki-botchan:11.8", "soseki-botchan:11.9", "soseki-botchan:11.10", "soseki-botchan:11.11", "soseki-botchan:11.12", "soseki-botchan:11.13", "soseki-botchan:11.14", "soseki-botchan:11.15", "soseki-botchan:11.16", "soseki-botchan:11.17", "soseki-botchan:11.18", "soseki-botchan:11.19", "soseki-botchan:11.20", "soseki-botchan:11.21", "soseki-botchan:11.22", "soseki-botchan:11.23", "soseki-botchan:11.24", "soseki-botchan:11.25", "soseki-botchan:11.26", "soseki-botchan:11.27", "soseki-botchan:11.28", "soseki-botchan:11.29", "soseki-botchan:11.30", "soseki-botchan:11.31", "soseki-botchan:11.32", "soseki-botchan:11.33", "soseki-botchan:11.34", "soseki-botchan:11.35", "soseki-botchan:11.36", "soseki-botchan:11.37", "soseki-botchan:11.38", "soseki-botchan:11.39", "soseki-botchan:11.40", "soseki-botchan:11.41", "soseki-botchan:11.42", "soseki-botchan:11.43", "soseki-botchan:11.44", "soseki-botchan:11.45", "soseki-botchan:11.46", "soseki-botchan:11.47", "soseki-botchan:11.48", "soseki-botchan:11.49", "soseki-botchan:11.50", "soseki-botchan:11.51", "soseki-botchan:11.52", "soseki-botchan:11.53", "soseki-botchan:11.54", "soseki-botchan:11.55", "soseki-botchan:11.56", "soseki-botchan:11.57", "soseki-botchan:11.58", "soseki-botchan:11.59", "soseki-botchan:11.60", "soseki-botchan:11.61", "soseki-botchan:11.62", "soseki-botchan:11.63", "soseki-botchan:11.64", "soseki-botchan:11.65", "soseki-botchan:11.66", "soseki-botchan:11.67", "soseki-botchan:11.68", "soseki-botchan:11.69", "soseki-botchan:11.70", "soseki-botchan:11.71", "soseki-botchan:11.72", "soseki-botchan:11.73", "soseki-botchan:11.74", "soseki-botchan:11.75", "soseki-botchan:11.76", "soseki-botchan:11.77", "soseki-botchan:11.78", "soseki-botchan:11.79", "soseki-botchan:11.80", "soseki-botchan:11.81", "soseki-botchan:11.82", "soseki-botchan:11.83", "soseki-botchan:11.84", "soseki-botchan:11.85", "soseki-botchan:11.86", "soseki-botchan:11.87", "soseki-botchan:11.88", "soseki-botchan:11.89", "soseki-botchan:11.90", "soseki-botchan:11.91", "soseki-botchan:11.92", "soseki-botchan:11.93", "soseki-botchan:11.94", "soseki-botchan:11.95", "soseki-botchan:11.96", "soseki-botchan:11.97", "soseki-botchan:11.98", "soseki-botchan:11.99", "soseki-botchan:11.100", "soseki-botchan:11.101" ], "deprecated_ids": {}, "notes": "Canonical units follow every paragraph of the selected complete electronic witness. Sections 1–11 correspond to the numbered chapters 一–十一, each beginning with its chapter numeral as its own unit. The title is structural metadata; ruby, Aozora editorial notes and navigation are excluded. Passage IDs are immutable and may not be reassigned." }, "canonical_url": "https://streamentry.github.io/LitMundi/vi/read/soseki-botchan/soseki-botchan-vi-ai-2026/", "source": { "edition_id": "soseki-botchan-ja-aozora-752-14964", "title": "坊っちゃん", "language": "ja", "canonical_url": "https://streamentry.github.io/LitMundi/en/read/soseki-botchan/soseki-botchan-ja-aozora-752-14964/", "citation": "夏目漱石「坊っちゃん」『ホトトギス』1906年4月; text via ちくま日本文学全集『夏目漱石』（筑摩書房、1992）. Aozora Bunko electronic text, card 752.", "text_url": "https://www.aozora.gr.jp/cards/000148/files/752_14964.html", "catalog_url": "https://www.aozora.gr.jp/cards/000148/card752.html", "source_witness": "Complete chapters 一–十一 of Aozora Bunko file 752_14964. No claim of a newly inspected printed copy.", "retrieved_at": "2026-11-03" }, "content_sha256": "eef04060e6c625c26d83f50f6bcf5e76266eb840c0d6642bfa4a1e33ce4f379c", "original_source_sha256": "bc279a7f0fefaba465e73270d88656df3e7fd4d60a1bc699b9d3774f1f67f1b2", "source_content_sha256": "eef04060e6c625c26d83f50f6bcf5e76266eb840c0d6642bfa4a1e33ce4f379c", "segments": { "soseki-botchan:1.1": "I", "soseki-botchan:1.2": "Tính liều lĩnh cha truyền con nối, từ bé tôi chỉ toàn thiệt thân. Hồi học tiểu học, có lần tôi nhảy từ tầng hai của trường xuống, sụm cả hông mất một tuần. Có người sẽ hỏi sao lại dại dột thế. Chẳng có lý do gì sâu xa. Chỉ vì tôi đang thò đầu ra từ tầng hai của dãy nhà mới xây, thì một đứa cùng lớp đùa mà chọc: “Có vênh váo đến mấy cũng không dám nhảy từ đó xuống đâu. Đồ nhát cáy!” Bác lao công cõng tôi về. Ông già tôi trợn mắt, bảo có thằng nào nhảy từ tầng hai xuống mà sụm hông không. Tôi đáp, lần sau con sẽ nhảy cho ông xem mà không sụm.", "soseki-botchan:1.3": "Họ hàng cho tôi một con dao kiểu Tây, lưỡi sáng đẹp. Tôi giơ nó lên hứng nắng, khoe với đám bạn. Một đứa bảo: “Sáng thì có sáng, nhưng trông không cắt được.” “Không cắt được là thế nào, cái gì tôi cũng cắt cho mà xem,” tôi cam đoan. “Thế thì cắt thử ngón tay cậu đi,” nó thách. “Ngón tay thì có gì, thế này này!” tôi chém xiên vào mu ngón cái bàn tay phải. May là dao nhỏ, mà xương ngón cái lại cứng, nên đến giờ ngón cái vẫn còn dính trên tay. Nhưng sẹo thì đến chết cũng không mất.", "soseki-botchan:1.4": "Từ nhà đi hết hai chục bước về phía đông thì tới một mảnh vườn rau nhỏ xíu, dốc lên phía nam, giữa vườn có một cây hạt dẻ. Cây này quý hơn mạng tôi. Đến mùa chín, vừa ngủ dậy tôi đã ra cửa sau nhặt những quả rụng, mang đến trường ăn. Phía tây vườn rau liền với sân của một tiệm cầm đồ tên Yamashiroya. Tiệm ấy có đứa con trai mười ba mười bốn tuổi tên Kantaro. Kantaro tất nhiên là đồ nhát. Nhát thế mà vẫn trèo qua hàng rào bốn thanh sang ăn trộm hạt dẻ. Một buổi chiều, tôi nấp sau cánh cửa gập, cuối cùng bắt được Kantaro. Lúc ấy nó hết đường chạy, liều mạng lao vào tôi. Nó hơn tôi chừng hai tuổi. Nhát nhưng khỏe. Cái đầu bè bè của nó cắm vào ngực tôi, ủi thẳng tới, rồi trượt một cái, đầu nó chui tọt vào ống tay áo kép của tôi. Vướng, không dùng được tay, tôi vung tay loạn xạ, cái đầu trong ống tay cứ lắc qua lắc lại. Cuối cùng nó khổ sở quá, từ trong tay áo cắn vào bắp tay tôi. Đau quá, tôi dí nó vào hàng rào, ngáng chân quật ngã sang bên kia. Đất nhà Yamashiroya thấp hơn vườn rau chừng sáu thước. Kantaro làm sập nửa hàng rào, rơi lộn đầu xuống phần đất nhà nó, rên một tiếng “ực”. Lúc nó rơi, một bên tay áo của tôi bị giật đứt, tay đột nhiên được tự do. Tối ấy mẹ sang xin lỗi nhà Yamashiroya, tiện thể đòi lại luôn bên tay áo.", "soseki-botchan:1.5": "Ngoài ra tôi còn nghịch khá nhiều. Có lần tôi rủ Kenko thợ mộc và Kaku bán cá đi phá ruộng cà rốt của Mosaku. Mầm cà rốt chưa mọc đều, rơm được trải kín mặt đất, ba đứa tôi vật nhau liền nửa ngày trên đó, cà rốt bị giẫm nát hết. Lại có lần tôi lấp cái giếng ruộng của Furukawa và bị người ta đến đòi trách nhiệm. Đó là một cái máy: lấy ống tre mạnh tông to, đục thông các mắt, chôn sâu xuống, nước từ trong ống phun lên tưới cho lúa quanh đó. Hồi ấy tôi không biết là máy gì, cứ nhét đá với gậy gộc đầy vào giếng, thấy nước hết chảy mới về nhà ăn cơm, thì Furukawa mặt đỏ gay xông đến quát tháo. Hình như cuối cùng nộp phạt là xong.", "soseki-botchan:1.6": "Ông già chẳng cưng tôi chút nào. Mẹ thì chỉ thiên vị anh tôi. Anh tôi trắng bệch, thích bắt chước kịch, đóng vai đào. Mỗi lần nhìn tôi, ông già lại bảo thằng này rồi cũng chẳng ra gì. Mẹ bảo nó hung hăng quá, không biết rồi đời nó ra sao. Quả là chẳng ra gì thật. Như quý vị thấy đấy. Lo cho tương lai cũng chẳng oan. Chỉ là tôi chưa phải đi tù, vẫn còn sống đấy thôi.", "soseki-botchan:1.7": "Hai ba hôm trước khi mẹ mất vì bệnh, tôi lộn nhào trong bếp, đập sườn vào góc bếp lò, đau chết đi được. Mẹ giận lắm, bảo mặt đứa như mày mẹ không muốn nhìn, nên tôi sang nhà họ hàng ngủ nhờ. Rồi tin mẹ mất đến. Không ngờ mẹ chết nhanh thế. Bệnh nặng như vậy thì biết thế ngoan hơn chút, tôi nghĩ và về nhà. Thế là ông anh nọ bảo tôi bất hiếu, tại tôi mà mẹ chết sớm. Tức quá, tôi tát cho anh một cái vào má, bị mắng một trận ra trò.", "soseki-botchan:1.8": "Mẹ mất rồi, tôi sống với ông già và anh, ba người. Ông già chẳng làm gì cả, hễ thấy mặt ai là nói mày vô dụng, vô dụng, như câu cửa miệng. Vô dụng cái gì thì đến giờ tôi vẫn không hiểu. Ông già gì mà kỳ. Anh tôi bảo muốn làm nhà kinh doanh nên miệt mài học tiếng Anh. Vốn tính như đàn bà, lại gian, nên chúng tôi không hợp. Cứ mười ngày lại cãi nhau một trận. Có lần chơi cờ tướng, anh đi một nước chờ hèn hạ, thấy tôi bí thì sung sướng châm chọc. Tức quá, tôi cầm quân xe trong tay phang vào giữa trán. Trán vỡ, chảy chút máu. Anh mách ông già. Ông già bảo sẽ từ tôi.", "soseki-botchan:1.9": "Lúc ấy tôi đã chịu thua số phận, định bụng cứ để ông từ mặt cho xong, thì bà giúp việc tên Kiyo, làm cho nhà mười năm nay, vừa khóc vừa xin lỗi ông già, cuối cùng cơn giận của ông mới nguôi. Dù vậy tôi cũng chẳng sợ ông già lắm. Trái lại, thấy tội cho bà Kiyo. Nghe nói bà vốn xuất thân gia thế, nhưng khi chế độ cũ sụp đổ thì sa sút, rồi cuối cùng phải đi ở. Cho nên bà đã già. Chẳng biết duyên cớ gì, bà già này thương tôi vô cùng. Lạ thật. Mẹ trước khi chết ba hôm đã chán tôi—ông già lúc nào cũng bó tay—cả khu phố thì khinh tôi là thằng ngỗ ngược, quỷ con—vậy mà bà cứ quý tôi hết mực. Tôi vốn chắc mẩm mình không thể được ai thương, nên bị người ta coi như mảnh gỗ vụn cũng chẳng thấy gì, trái lại, thấy lạ khi bà Kiyo cứ ân cần nâng niu. Thỉnh thoảng trong bếp lúc không có ai, bà Kiyo khen: “Cậu thẳng thắn, tính tốt lắm.” Nhưng tôi không hiểu bà nói gì. Tính tốt thì người ngoài bà Kiyo cũng phải đối xử tử tế hơn chút chứ, tôi nghĩ. Mỗi lần bà nói thế tôi lại đáp: tôi ghét nịnh. Thế là bà già bảo: chính vì thế mới là tính tốt, rồi vui sướng nhìn mặt tôi. Như thể bà tự tay nặn ra tôi rồi khoe. Hơi rợn người.", "soseki-botchan:1.10": "Mẹ mất rồi, bà Kiyo càng cưng tôi. Hồi bé, có lúc tôi lấy làm lạ sao bà thương mình đến thế. Chán thật, thôi đi cho rồi, tôi nghĩ. Tội cho bà. Vậy mà bà vẫn thương. Thỉnh thoảng bà lấy tiền tiêu vặt riêng mua cho tôi bánh nhân đậu kintsuba hay bánh nướng hoa mai. Những đêm lạnh, bà lén mua sẵn bột kiều mạch, rồi lúc nào chẳng hay đã bưng nước luộc soba đặt bên gối khi tôi đã ngủ. Có khi bà còn mua cho tôi cả mì udon nấu nồi. Không chỉ đồ ăn. Bà cho tôi cả tất đi giày. Cho bút chì, cho vở. Chuyện này về sau lâu lắm, bà còn cho tôi mượn gần ba yên. Đâu phải tôi bảo bà cho mượn. Tự bà mang đến phòng, bảo cậu thiếu tiền tiêu chắc khổ, cứ dùng đi. Tôi tất nhiên bảo không cần, nhưng bà cứ nhất định bảo dùng, nên tôi mượn. Thật ra tôi mừng lắm. Tôi nhét ba yên vào ví miệng cóc, giắt vào ngực áo rồi đi nhà xí, thì phịch, nó rơi tõm xuống hố xí. Hết cách, tôi lững thững bước ra, kể với bà Kiyo là ra thế này thế này, bà liền đi tìm một cây sào tre, bảo để tôi vớt lên cho cậu. Một lúc sau nghe nước xối ào ào ở bên giếng, ra xem thì bà đang rửa dưới nước cái dây ví vắt trên đầu sào tre. Rồi mở miệng ví kiểm tra mấy tờ một yên, thì chúng đã ngả màu nâu, hoa văn sắp mờ. Bà hong khô trên chậu lửa rồi đưa tôi: thế này được rồi chứ ạ. Tôi ngửi thử, bảo hôi quá, thì bà nói thế đưa đây, tôi đi đổi cho cậu, rồi chẳng biết lừa gạt thế nào mà mang về ba yên bạc thay cho tờ giấy. Ba yên ấy tôi tiêu vào đâu tôi quên mất rồi. Nói là sẽ trả sau, rồi chẳng trả. Giờ có muốn trả gấp mười cũng không trả được.", "soseki-botchan:1.11": "Bà Kiyo cho tôi gì cũng nhất định chọn lúc ông già và anh không có nhà. Tôi ghét nhất cái trò giấu người khác để một mình hưởng lợi. Với anh thì tất nhiên không hợp, nhưng tôi cũng chẳng muốn giấu anh mà nhận bánh kẹo hay bút chì màu của bà Kiyo. Có lúc tôi hỏi bà sao chỉ cho mình tôi mà không cho anh. Bà Kiyo tỉnh bơ đáp: “Cậu cả thì ông chủ mua cho rồi, không sao đâu ạ.” Thế là bất công. Ông già tuy cứng đầu nhưng không phải kẻ thiên vị kiểu ấy. Nhưng qua mắt bà Kiyo thì có lẽ là vậy. Chắc chắn bà đã mê muội vì thương. Xuất thân dù có gia thế nhưng vẫn là bà già vô học, đành chịu. Không chỉ thế đâu. Thiên vị đáng sợ lắm. Bà Kiyo cứ tin sắt đá rằng tôi sẽ thăng tiến, thành người đàng hoàng. Còn ông anh chăm học thì chỉ trắng bệch, chẳng làm nên trò trống gì, bà một mình phán định thế. Gặp bà già như vậy thì chịu. Ai bà thích bà tin nhất định thành người vĩ đại, ai bà ghét nhất định sa sút. Từ hồi ấy tôi chẳng hề có ý định mình sẽ làm gì. Nhưng bà Kiyo cứ bảo tôi sẽ thành, sẽ thành, nên tôi cũng nghĩ chắc rồi mình sẽ thành ra cái gì đó. Giờ nghĩ lại thật nực cười. Có lần tôi hỏi bà xem tôi sẽ thành người thế nào. Hóa ra bà cũng chẳng có ý nghĩ gì cụ thể. Chỉ bảo chắc chắn cậu sẽ ngồi xe kéo, dựng một ngôi nhà có cổng chính đàng hoàng.", "soseki-botchan:1.12": "Rồi bà Kiyo tính nếu tôi dựng nhà ra ở riêng thì bà sẽ ở chung. Bà xin đi xin lại: nhất định cho tôi ở với cậu nhé. Tôi cũng thấy hình như mình sẽ có nhà, nên chỉ đáp cho có: ừ, cho ở. Nhưng bà này giàu tưởng tượng lắm, một mình bày ra đủ kế hoạch tùy tiện: “Cậu thích ở đâu, Kojimachi hay Azabu? Trong vườn cậu cứ cho làm cái xích đu, phòng kiểu Tây thì một gian là đủ.” Lúc ấy tôi chẳng muốn có nhà chút nào. Cả nhà Tây lẫn nhà Nhật đều chẳng cần, nên lần nào cũng đáp bà là không muốn. Thế là bà lại khen: cậu ít ham muốn, lòng trong sáng. Bà Kiyo kiểu gì cũng khen.", "soseki-botchan:1.13": "Suốt năm sáu năm sau khi mẹ mất tôi sống như thế. Bị ông già mắng. Cãi nhau với anh. Được bà Kiyo cho bánh, thỉnh thoảng được khen. Chẳng có nguyện vọng gì khác. Thế là đủ rồi, tôi nghĩ. Tôi tưởng trẻ con khác cũng đại để như vậy. Chỉ có điều bà Kiyo việc gì cũng bảo cậu thật tội nghiệp, thật bất hạnh, nói luôn mồm, nên tôi nghĩ chắc mình tội nghiệp và bất hạnh thật. Ngoài ra chẳng có gì phải bận tâm. Chỉ mỗi chuyện ông già không cho tiền tiêu vặt là khổ.", "soseki-botchan:1.14": "Tháng giêng năm thứ sáu sau khi mẹ mất, ông già cũng chết vì trúng gió. Tháng tư năm ấy tôi tốt nghiệp một trường trung học tư. Tháng sáu anh tốt nghiệp trường thương nghiệp. Anh có việc ở chi nhánh Kyushu của một công ty nào đó nên phải đi. Tôi vẫn phải học thêm ở Tokyo. Anh bảo sẽ bán nhà, thu xếp tài sản rồi lên đường nhậm chức. Tôi bảo anh muốn làm gì thì làm. Dù sao tôi cũng không định ăn bám anh. Có nhờ anh lo thì hai anh em cãi nhau, thế nào anh cũng ca cẩm. Chỉ vì nhận sự che chở nửa vời mới phải cúi đầu trước ông anh thế này. Tôi đã quyết bụng, có đi giao sữa cũng sống được. Rồi anh gọi người buôn đồ cũ đến, bán đống đồ vụn tổ tiên truyền đời với giá rẻ mạt. Nhà đất thì qua một người môi giới nhượng cho một nhà giàu nào đó. Cái này nghe có vẻ được khá nhiều tiền, nhưng chi tiết tôi chẳng biết gì. Từ một tháng trước tôi đã trọ ở Ogawamachi, Kanda, chờ đến khi định được hướng đi. Bà Kiyo rất tiếc ngôi nhà ở hơn chục năm sắp vào tay người khác, nhưng nhà đâu phải của bà, đành chịu. Bà cứ lải nhải: “Giá cậu lớn thêm chút nữa, thì ở đây cậu thừa kế được.” Lớn thêm chút mà thừa kế được thì bây giờ cũng thừa kế được rồi. Bà già chẳng biết gì, tin rằng cứ lớn tuổi là nhận được nhà của anh.", "soseki-botchan:1.15": "Anh em tôi chia tay như vậy, nhưng khổ là chỗ đi của bà Kiyo. Anh tất nhiên không đủ khả năng dẫn bà theo, mà bà cũng chẳng có ý định bám đuôi anh xuống tận Kyushu, còn tôi lúc ấy thì chui rúc trong căn trọ rẻ bốn chiếu rưỡi, mà đến lúc phải thì căn ấy cũng phải trả ngay. Chẳng làm gì được. Tôi hỏi bà. Bà định đi làm cho nhà nào à? thì bà trả lời, vẻ cuối cùng cũng quyết: “Hết cách, thì tôi nhờ cháu trai cho đến khi cậu có nhà, lấy vợ.” Cậu cháu này là thư ký tòa án, sống tạm ổn, nên từ trước đã hai ba lần khuyên bà muốn đến thì đến, nhưng bà dù có làm giúp việc cũng muốn ở ngôi nhà đã quen nhiều năm nên không nhận. Nhưng trong tình cảnh này, chắc bà nghĩ thà nhờ cháu còn hơn đổi sang nhà lạ, lại phải e dè không đâu. Thế mà bà vẫn cứ bảo cậu mau có nhà đi, mau cưới vợ đi, tôi sẽ đến giúp. Chắc bà thích tôi, người dưng, hơn thằng cháu ruột.", "soseki-botchan:1.16": "Hai hôm trước khi đi Kyushu, anh đến chỗ trọ, đưa sáu trăm yên, bảo cứ dùng làm vốn buôn bán hay làm học phí để học, tùy ý, nhưng sau đó đừng trông cậy gì nữa. Anh mà làm được thế thì đáng nể, tôi nghĩ sáu trăm yên thì không nhận cũng chẳng sao, nhưng thấy cách xử gọn gàng khác thường ấy hợp ý nên cảm ơn và nhận. Rồi anh đưa thêm năm mươi yên, bảo nhân tiện đưa cho bà Kiyo, tôi nhận lời không phản đối. Hai ngày sau chia tay ở ga Shimbashi, từ đó đến giờ tôi chưa gặp lại anh lần nào.", "soseki-botchan:1.17": "Tôi nằm nghĩ cách dùng sáu trăm yên. Buôn bán thì phiền phức, chắc làm chẳng xong, vả lại với sáu trăm yên đâu làm nổi cái nghề buôn ra hồn. Có làm được đi nữa, cứ cái đà này thì ra trước mặt người ta cũng không thể khoe là đã được học hành, rốt cuộc chỉ thiệt thêm. Vốn liếng gì thì mặc, tôi quyết lấy nó làm học phí mà học. Chia sáu trăm làm ba, mỗi năm tiêu hai trăm, học được ba năm. Ba năm chăm chỉ thì cũng nên cơm cháo gì đó. Rồi nghĩ nên vào trường nào, nhưng bẩm sinh môn học nào tôi cũng không ưa. Nhất là ngoại ngữ hay văn chương thì xin miễn. Thơ kiểu mới thì hai chục dòng chẳng hiểu nổi một dòng. Đằng nào cũng ghét cả thì học gì cũng như nhau, tôi nghĩ vậy, và may sao đi ngang trước Trường Vật lý thì thấy quảng cáo tuyển sinh, bèn nghĩ coi như có duyên, xin sách quy chế rồi làm thủ tục nhập học luôn. Giờ nghĩ lại, cái này cũng là sai lầm bởi tính liều lĩnh cha truyền.", "soseki-botchan:1.18": "Ba năm tôi cũng học tạm như người ta, nhưng chẳng phải thuộc loại sáng dạ nên bảng xếp hạng lúc nào đếm từ dưới lên cũng tiện hơn. Nhưng lạ thay, ba năm trôi qua, rốt cuộc tôi tốt nghiệp. Tôi tự thấy buồn cười nhưng cũng chẳng có lý do gì than phiền nên ngoan ngoãn tốt nghiệp.", "soseki-botchan:1.19": "Tám ngày sau khi tốt nghiệp thì ông hiệu trưởng cho người gọi, tôi nghĩ chắc có việc nên tới, thì ông bàn: một trường trung học nào đó vùng Shikoku cần thầy dạy toán. Lương bốn mươi yên, cậu đi không? Ba năm tôi có học thật, nhưng nói thật chẳng có ý định làm thầy giáo, cũng chẳng nghĩ đến chuyện đi xuống tỉnh lẻ. Có điều ngoài nghề giáo tôi cũng chẳng biết làm gì, nên nghe bàn thì đáp ngay tại chỗ: được ạ, tôi đi. Cái này cũng là cái nghiệp của tính liều cha truyền.", "soseki-botchan:1.20": "Đã nhận lời thì phải đi nhậm chức. Ba năm qua tôi chui rúc trong căn bốn chiếu rưỡi, chưa một lần bị ai cằn nhằn. Cũng chẳng phải đánh nhau. Trong đời tôi, đó là quãng thảnh thơi nhất. Nhưng đến nước này thì căn bốn chiếu rưỡi cũng phải trả. Từ lúc sinh ra, tôi chỉ bước ra khỏi Tokyo đúng một lần, khi cùng bạn học đi dã ngoại Kamakura. Lần này đâu phải Kamakura. Phải đi rất xa. Nhìn bản đồ thì ven biển nhỏ như đầu kim. Chắc cũng chẳng ra gì. Thị trấn thế nào, người thế nào, tôi không biết. Không biết cũng chẳng sao. Chẳng lo gì. Cứ đi thôi. Chỉ hơi phiền một chút.", "soseki-botchan:1.21": "Sau khi dọn nhà, tôi vẫn thỉnh thoảng đến chỗ bà Kiyo. Cậu cháu của bà hóa ra là người tử tế ngoài dự đoán. Mỗi lần tôi đến, hễ có nhà là tiếp đãi đủ thứ. Bà Kiyo đặt tôi ngồi trước mặt, kể đủ chuyện khoe tôi với cháu. Có lần còn rêu rao rằng sắp tới tốt nghiệp xong, tôi sẽ mua nhà vùng Kojimachi, đi làm ở cơ quan nhà nước. Bà tự quyết một mình, tự nói một mình, làm tôi đỏ mặt ngượng. Chẳng phải một hai lần. Thỉnh thoảng bà còn lôi cả chuyện hồi nhỏ tôi đái dầm ra, tôi đành chịu. Không biết cậu cháu nghĩ gì khi nghe bà khoe. Chỉ biết bà Kiyo là phụ nữ kiểu xưa nên coi quan hệ giữa bà với tôi như chủ tớ thời phong kiến. Chủ của mình thì chắc cũng là chủ của cháu, bà gật gù như vậy. Cậu cháu mới đúng là kẻ khổ thân, xui xẻo.", "soseki-botchan:1.22": "Đến lúc giao kèo xong, ba hôm trước ngày đi tôi đến thăm bà Kiyo, thì thấy bà bị cảm nằm trong gian ba chiếu hướng bắc. Thấy tôi đến, bà vừa ngồi dậy đã hỏi: “Cậu Botchan, bao giờ cậu có nhà?” Bà tin chỉ cần tốt nghiệp là tiền tự động mọc trong túi. Gọi người tài giỏi thế mà còn “cậu Botchan” thì càng lố bịch. Tôi nói gọn: “Tạm thời tôi chưa có nhà. Tôi xuống tỉnh lẻ.” Bà thất vọng thấy rõ, cứ vuốt mãi mớ tóc mai muối tiêu rối bù. Thấy tội quá nên tôi an ủi: “Đi thì đi, nhưng tôi sẽ về sớm. Nghỉ hè sang năm nhất định về.” Bà vẫn mang bộ mặt lạ nên tôi hỏi: “Bà muốn quà gì, tôi mua cho?” Bà đáp: “Tôi muốn ăn kẹo lá tre Echigo.” Kẹo lá tre Echigo tôi chưa nghe bao giờ. Mà trước hết là sai hướng. “Chỗ tôi đến chắc không có kẹo lá tre đâu,” tôi nói. Bà hỏi lại: “Thế ở hướng nào ạ?” “Hướng tây.” “Qua Hakone hay trước Hakone ạ?” Khổ hết sức.", "soseki-botchan:1.23": "Hôm đi, bà đến từ sáng, lăng xăng lo đủ thứ. Dọc đường ghé tiệm tạp hóa mua bột đánh răng, tăm xỉa và khăn mặt, bà nhét vào cái cặp da vải bạt cho tôi. Tôi bảo không cần, bà nhất định không chịu. Hai xe kéo đi cạnh nhau đến ga, ra sân ga, khi tôi đã lên toa, bà nhìn chằm chằm mặt tôi, nói nhỏ: “Có lẽ đây là lần chia tay cuối cùng. Cậu đi mạnh khỏe.” Mắt bà đầy nước. Tôi không khóc. Nhưng suýt nữa. Tàu chạy xa rồi, tôi nghĩ giờ chắc ổn, thò đầu ra cửa sổ ngoảnh lại, bà vẫn đứng đó. Trông nhỏ xíu.", "soseki-botchan:2.1": "II", "soseki-botchan:2.2": "Còi tàu “búu” một tiếng rồi tàu dừng, một chiếc xuồng nhỏ rời bờ chèo lại. Người chèo trần như nhộng, chỉ đóng khố đỏ. Dân man rợ. Nhưng với cái nóng này chắc cũng không mặc nổi áo quần. Nắng gắt, nước chói lóa. Nhìn lâu hoa cả mắt. Hỏi nhân viên tàu thì ra tôi xuống đây. Nhìn thì như một làng chài cỡ Omori. Coi thường người ta thật, ở cái chỗ này làm sao chịu nổi, nhưng đã đến thì chịu. Tôi hùng hổ nhảy xuống đầu tiên. Rồi chừng năm sáu người nữa lên. Chất thêm bốn cái thùng lớn, ông khố đỏ chèo về bờ. Lúc cập đất, tôi cũng nhảy lên đầu tiên, chộp luôn một thằng nhóc mũi dãi đang đứng trên bãi đá, hỏi trường trung học ở đâu. Thằng nhóc ngơ ngác bảo: “Không biết đâu.” Đồ nhà quê chậm hiểu. Cái thị trấn bé xíu bằng bàn tay mà không biết trường trung học ở đâu thì là cái giống gì. Lúc ấy một gã mặc áo ống tay bó kỳ quặc đến bảo “theo tôi”, tôi đi theo thì bị dẫn vào một quán trọ tên Minatoya. Mấy mụ đàn bà ghê tởm đồng thanh “Mời vào”, nghe mà chán chẳng muốn vào. Tôi đứng ngay ngưỡng cửa bảo chỉ cho tôi trường trung học, thì họ nói từ đây phải đi tàu hỏa hai ri nữa mới tới, nghe thế càng chẳng muốn bước vào. Tôi giật hai cái cặp da từ tay gã áo ống, lững thững bước đi. Người quán trọ nhìn theo, mặt ngơ ngác.", "soseki-botchan:2.3": "Ga tìm ra ngay. Mua vé cũng dễ. Lên thì thấy tàu bé như hộp diêm. Lọc cọc chừng năm phút đã phải xuống. Hèn gì vé rẻ. Có ba sen. Rồi tôi thuê xe kéo đến trường trung học thì đã tan học, chẳng còn ai. Bác lao công bảo người trực đêm vừa ra ngoài lo chút việc. Có kẻ trực đêm thật là thong thả. Tôi định tìm hiệu trưởng nhưng mệt quá, bèn lên xe bảo phu xe chở đến quán trọ. Phu xe hùng hổ ghé thẳng trước nhà tên Yamashiroya. Yamashiroya trùng tên với tiệm cầm đồ của Kantaro nên tôi thấy hơi thú vị.", "soseki-botchan:2.4": "Họ dẫn tôi vào một gian tối dưới chân cầu thang lên tầng hai. Nóng không chịu nổi. Tôi bảo không ưa gian này thì họ bảo tiếc quá, các phòng khác kín hết rồi, vừa nói vừa quẳng cái cặp da xuống rồi đi ra. Hết cách, tôi vào phòng ngồi chịu, mồ hôi nhễ nhại. Lát sau họ bảo đi tắm, tôi nhảy ùm xuống rồi lên ngay. Lúc về ngó thử thì thấy nhiều gian mát mẻ còn trống. Đồ vô lễ. Nói dối tôi. Rồi cô hầu bưng mâm đến. Phòng nóng nhưng cơm ngon hơn hẳn chỗ trọ cũ. Vừa hầu cơm cô hỏi cậu ở đâu đến ạ, tôi đáp từ Tokyo, thì cô bảo Tokyo chắc là nơi tuyệt vời nhỉ, tôi đáp: dĩ nhiên. Lúc cô dọn mâm xuống bếp, nghe tiếng cười lớn. Chán nên tôi đi ngủ ngay, nhưng mãi không ngủ được. Không chỉ nóng. Còn ồn ào. Ồn gấp năm lần chỗ trọ cũ. Vừa chợp mắt thì mơ thấy bà Kiyo. Bà đang nhai ngồm ngoàm kẹo lá tre Echigo, cả lá lẫn kẹo. Tôi bảo lá tre độc, đừng ăn thì hơn, bà bảo không, lá này chính là thuốc, rồi ăn ngon lành. Tôi há hốc miệng cười ha ha ha ha thì tỉnh. Cô hầu đang mở cửa chớp. Trời vẫn chang chang như thể đáy trời thủng toạc.", "soseki-botchan:2.5": "Tôi nghe nói đi đường xa thì phải boa tiền trà. Không boa sẽ bị đối xử qua loa. Chắc nhét tôi vào gian hẹp tối thế này cũng vì không boa. Chắc vì ăn mặc tồi tàn, xách cặp da vải bạt với cái ô vải sa. Đồ nhà quê mà dám coi thường người. Boa cho một vố cho choáng. Tôi cũng rời Tokyo với ba chục yên học phí còn dư trong túi chứ bộ. Trừ vé tàu hỏa, vé tàu thủy với tiền lặt vặt, còn mười bốn yên. Cho hết cũng được, từ nay có lương rồi. Nhà quê hay keo kiệt, cho năm yên thì chắc chắn hoa mắt. Cứ xem nó xử sao, tôi thản nhiên rửa mặt, về phòng đợi, thì cô hầu hôm qua bưng mâm đến. Cô bưng khay hầu cơm, cứ cười tủm tỉm. Đồ vô lễ. Mặt tôi đâu phải đường rước lễ hội mà cười thế. Thế này còn khá hơn cái mặt cô ta nhiều. Định ăn xong mới đưa, nhưng tức quá, giữa chừng tôi rút một tờ năm yên, bảo lát mang xuống quầy, cô hầu mặt ngơ ngác. Rồi ăn xong tôi đi thẳng tới trường. Giày không đánh.", "soseki-botchan:2.6": "Trường thì hôm qua đã đi xe tới nên đại khái tôi biết đường. Rẽ hai ba góc phố là ra cổng. Từ cổng đến sảnh lát đá granit. Hôm qua xe lọc cọc chạy qua đá này kêu vang quá làm tôi hơi sượng. Dọc đường gặp nhiều học trò mặc đồng phục vải Kokura, ai nấy đều bước vào cổng này. Trong đó có đứa cao hơn tôi, trông khỏe. Dạy mấy đứa như thế sao, nghĩ tới là rờn rợn. Tôi đưa danh thiếp, họ dẫn vào phòng hiệu trưởng. Hiệu trưởng là một gã ria thưa, da đen, mắt to, trông như con lửng. Làm bộ làm tịch dữ. “Thôi, cố gắng làm việc nhé,” ông bảo, rồi trịnh trọng trao quyết định bổ nhiệm đóng dấu lớn. Quyết định này khi về Tokyo tôi vo tròn quẳng xuống biển. Ông bảo lát nữa sẽ giới thiệu với giáo viên, mỗi người đều phải đưa quyết định này ra cho xem. Thừa thủ tục. Làm cái trò phiền hà ấy chi bằng dán quyết định này lên phòng giáo viên ba ngày.", "soseki-botchan:2.7": "Giáo viên chỉ tụ họp ở phòng chờ sau khi kèn tiết một vang lên. Còn khá lâu. Hiệu trưởng lấy đồng hồ ra xem, bảo rồi từ từ sẽ nói chuyện, nhưng trước hết cậu nắm đại khái đã, rồi giảng cho tôi một bài dài về tinh thần giáo dục. Tôi đương nhiên nghe qua loa, nhưng giữa chừng thấy mình đến nhầm chỗ rồi. Không thể làm được như hiệu trưởng nói. Chộp lấy một đứa liều như tôi mà đòi làm gương cho học trò, đòi được tôn là mẫu mực cả trường, đòi ngoài học vấn còn phải cảm hóa bằng đức hạnh cá nhân mới làm nhà giáo, thật là đòi hỏi quá đáng vô cùng. Người giỏi như thế thì lương bốn mươi yên ai lặn lội đến cái xó quê này. Người ta đại khái giống nhau. Tức lên thì ai cũng đánh nhau một trận, tôi vẫn nghĩ vậy, nhưng cái đà này thì hiếm khi nói được một câu, đi dạo cũng không xong. Vai khó thế thì phải nói trước khi thuê. Tôi ghét nói dối, đành coi như mình bị lừa, quyết dứt khoát từ chối ngay tại đây rồi về. Cho quán trọ năm yên rồi, trong ví chỉ còn chín yên mấy xu. Chín yên không về nổi Tokyo. Biết thế đừng boa. Tiếc quá. Nhưng chín yên cũng không đến nỗi hết đường. Thiếu tiền đi đường còn hơn nói dối, nghĩ vậy tôi bảo: tôi không thể làm theo lời ông được, xin trả lại quyết định này. Hiệu trưởng chớp chớp đôi mắt lửng nhìn mặt tôi. Rồi ông cười, nói: “Vừa nãy chỉ là mong muốn thôi. Tôi biết rõ cậu không làm theo mong muốn được, cậu đừng lo.” Biết rõ đến thế thì đừng dọa ngay từ đầu.", "soseki-botchan:2.8": "Đang thế thì kèn vang. Phía phòng học bỗng ồn lên. “Chắc giáo viên đã tề tựu ở phòng chờ rồi,” ông hiệu trưởng nói, tôi theo ông vào phòng chờ giáo viên. Quanh gian phòng dài rộng kê bàn, mọi người ngồi cả. Thấy tôi bước vào, ai nấy nhìn mặt tôi như hẹn trước. Đâu phải trò xiếc. Rồi theo lời dặn, tôi đến trước từng người, đưa quyết định và chào. Phần lớn chỉ rời ghế, khom lưng; có người chu đáo nhận quyết định xem qua một lượt rồi trịnh trọng trả lại. Y như diễn kịch làng. Đến thầy thể dục, người thứ mười lăm, vì cứ lặp đi lặp lại thế nên tôi hơi sốt ruột. Họ một lần là xong. Mình thì lặp cùng một động tác mười lăm lượt. Cũng nên hiểu cho lòng người một chút.", "soseki-botchan:2.9": "Trong số những người tôi chào có một vị hiệu phó họ gì đó. Nghe nói là cử nhân văn chương. Cử nhân thì là người tốt nghiệp đại học, hẳn là người giỏi. Ông có giọng dịu dàng lạ lùng, như đàn bà. Điều kinh ngạc nhất là giữa cái nóng này ông mặc áo sơ mi flannel. Dù là loại hơi mỏng thì vẫn chắc chắn nóng. Đúng là cử nhân văn chương, ăn mặc khổ hạnh đến thế. Mà lại là áo đỏ, đúng là coi thường người ta. Sau này nghe nói ông này quanh năm suốt tháng mặc áo đỏ. Bệnh gì kỳ. Chính ông giải thích là màu đỏ tốt cho cơ thể như thuốc, nên vì vệ sinh mà cất công đặt may, đúng là lo bò trắng răng. Vậy tiện thể may luôn áo ngoài với quần cũng đỏ đi. Rồi có thầy dạy tiếng Anh họ Koga, mặt xanh xao lắm. Thường người mặt xanh thì gầy, nhưng ông này xanh mà phù. Hồi đi học tiểu học, tôi có thằng bạn cùng lớp tên Tami nhà Asai, bố thằng Tami cũng cái sắc da bóng ấy. Nhà Asai làm ruộng, nên tôi hỏi bà Kiyo có phải làm ruộng thì mặt thành thế không, bà bảo không phải, ông ấy toàn ăn bí dưa héo nên mới xanh phù. Từ đó tôi thấy ai xanh phù cũng chắc chắn là quả báo của việc ăn bí dưa héo. Ông thầy tiếng Anh này chắc cũng toàn ăn dưa héo. Nhưng dưa héo là cái gì thì đến giờ tôi vẫn không biết. Tôi từng hỏi bà Kiyo, bà cười không đáp. Chắc bà cũng chẳng biết. Rồi thầy dạy toán cùng tôi, họ Hotta. Đầu cạo trọc như quả dẻ gai, mặt mũi đúng kiểu sư dữ núi Hiei. Người ta lễ phép đưa quyết định, ông chẳng thèm nhìn, nói: “Ồ, cậu là người mới à, ghé chơi nhé, ha ha ha.” Ha ha ha cái gì. Ai thèm ghé chơi nhà thứ không biết phép tắc ấy. Từ lúc ấy tôi đặt cho gã sư này biệt danh Bão Núi. Thầy Hán văn quả là cứng cỏi. “Hôm qua mới đến, hẳn mệt lắm, vậy mà đã bắt đầu dạy, thật chuyên cần quá…” ông nói không dứt, là một ông già dễ mến. Thầy dạy vẽ thì đúng kiểu nghệ nhân. Mặc áo khoác lụa mỏng phấp phới, phẩy quạt tách tách: “Quê quán ở đâu thế ạ? Dạ? Tokyo? Vui quá, có bạn cùng hội rồi… Tôi đây cũng là dân Edo chính hiệu đấy ạ.” Nếu thế này là dân Edo thì tôi thà không sinh ở Edo, tôi nghĩ thầm. Ngoài ra, kể từng người thì còn vô số chuyện như thế. Nhưng vô tận nên thôi.", "soseki-botchan:2.10": "Chào hỏi xong một lượt, hiệu trưởng bảo hôm nay được về rồi, nhưng chuyện giảng dạy hãy bàn với tổ trưởng toán, rồi từ ngày kia bắt đầu dạy. Tôi hỏi tổ trưởng toán là ai thì chính là gã Bão Núi ấy. Bực thật, phải làm dưới tay gã này, ôi trời, tôi thất vọng. Bão Núi để lại một câu: “Này cậu, trọ ở đâu? Yamashiroya à? Ừ, lát nữa tôi đến bàn,” rồi cầm phấn ra phòng học. Làm tổ trưởng mà tự đến bàn bạc, thiếu uy. Nhưng còn hơn gọi người ta đến.", "soseki-botchan:2.11": "Ra khỏi cổng trường, tôi định về quán ngay, nhưng về cũng chẳng làm gì nên định dạo phố một chút, và cứ bước theo chân đi lung tung. Cũng xem tòa nhà tỉnh. Kiến trúc cũ của thế kỷ trước. Cũng xem doanh trại. Không bằng trung đoàn Azabu. Cũng xem phố lớn. Rộng chừng nửa dốc Kagurazaka, nhà cửa còn kém hơn. Thành hạ hai mươi lăm vạn thạch thì cũng chỉ đến thế. Sống ở nơi này mà vênh váo là dân thành hạ thì đáng thương, tôi nghĩ, rồi bất giác ra trước Yamashiroya. Tưởng rộng mà hẹp. Chắc đã xem gần hết. Về ăn cơm thôi, tôi bước vào cổng. Bà chủ ngồi ở quầy thấy mặt tôi liền bật dậy chạy ra: “Cậu về…” rồi cúi đầu sát sàn gỗ. Tôi cởi giày lên thì cô hầu bảo đã trống phòng, rồi dẫn lên tầng hai. Phòng mặt tiền tầng hai mười lăm chiếu, có hốc tường lớn. Từ khi sinh ra tôi chưa bước vào gian phòng nào sang thế. Sau này chẳng biết bao giờ mới được vào, nên tôi cởi âu phục, mặc một bộ yukata, nằm dang tay chân chữ đại giữa phòng. Dễ chịu.", "soseki-botchan:2.12": "Ăn trưa xong tôi liền viết thư cho bà Kiyo. Tôi văn dở lại không biết chữ nên rất ghét viết thư. Với lại cũng chẳng có ai để gửi. Nhưng bà Kiyo chắc đang lo. Tôi không muốn bà nghĩ rằng tàu đắm tôi chết, nên cố gắng viết dài. Nội dung như sau.", "soseki-botchan:2.13": "“Hôm qua đến nơi. Chỗ chán. Tôi nằm phòng mười lăm chiếu. Boa quán trọ năm yên. Bà chủ cúi đầu sát sàn. Đêm qua không ngủ được. Mơ thấy bà ăn kẹo lá tre cả lá. Hè sang năm tôi về. Hôm nay đến trường đặt biệt danh cho mọi người. Hiệu trưởng là Lão Lửng, hiệu phó là Áo Đỏ, thầy tiếng Anh là Dưa Héo, thầy toán là Bão Núi, thầy vẽ là Gã Bợ Đỡ. Rồi tôi sẽ viết thêm nhiều chuyện. Chào bà.”", "soseki-botchan:2.14": "Viết thư xong, tôi thấy dễ chịu, buồn ngủ, nên lại thoải mái giang tay chân chữ đại giữa phòng như lúc nãy. Lần này ngủ say sưa không mộng mị. Nghe có tiếng lớn “phòng này à” thì tỉnh, thì Bão Núi bước vào. “Lúc nãy thất lễ, lớp cậu phụ trách là…” tôi vừa ngồi dậy đã bị mở cuộc đàm phán nên rất hoảng. Hỏi ra thì lớp phụ trách chẳng khó gì nên tôi nhận. Chừng này việc, ngày kia khỏi nói, bắt đầu từ mai tôi cũng không ngạc nhiên. Bàn xong việc dạy, anh ta nói: cậu chắc không ở cái quán trọ này mãi, để tôi giới thiệu chỗ trọ tốt, cậu dọn đi. Người khác thì không được, nhưng tôi nói thì xong ngay. Nhanh thì hơn, hôm nay xem, mai dọn, ngày kia đi dạy là gọn, một mình anh ta quyết tuốt. Quả thật không ở mười lăm chiếu mãi được. Trả hết lương cho tiền trọ chưa chắc đủ. Mới boa năm yên mà đã dọn thì hơi tiếc, nhưng đằng nào cũng dọn thì dọn sớm cho ổn nên tôi nhờ Bão Núi lo. Bão Núi bảo cứ đi xem thử cùng tôi, nên tôi đi. Nhà ở lưng chừng đồi cuối thị trấn, rất yên tĩnh. Chủ nhà là người buôn bán đồ cổ tên Ikagin, vợ hơn chồng bốn tuổi. Hồi học trung học tôi từng học từ witch, mụ vợ này đúng là giống witch. Có là witch thì cũng là vợ người ta, kệ. Cuối cùng quyết ngày mai dọn. Lúc về Bão Núi khao tôi một cốc đá bào ở phố Torimachi. Lúc gặp ở trường tôi thấy hắn ngang ngược vô lễ, nhưng thấy hắn giúp đỡ nhiều thế này thì có lẽ không phải người xấu. Chỉ là nóng tính hấp tấp giống tôi. Sau nghe nói người này được học trò mến nhất.", "soseki-botchan:3.1": "III", "soseki-botchan:3.2": "Rồi tôi đến trường thật. Lần đầu vào lớp, bước lên bục cao, thấy là lạ. Vừa giảng vừa nghĩ không biết mình mà cũng làm nổi thầy giáo sao. Học trò ồn ào. Thỉnh thoảng có đứa hét to khác thường: “Thưa thầy!” Hai tiếng “thầy” ấy làm tôi choáng. Suốt bấy lâu ở Trường Vật lý ngày nào tôi cũng gọi người ta là thầy thầy, nhưng gọi “thầy” với bị gọi “thầy” cách nhau một trời một vực. Lòng bàn chân cứ ngứa ngáy. Tôi không phải kẻ hèn. Cũng không nhát. Nhưng tiếc là thiếu gan dạ. Nghe ai hét “thầy” to, tôi có cảm giác như đang đói bụng mà nghe pháo trưa ở Marunouchi. Tiết đầu tôi dạy cho qua chuyện. Nhưng may không bị hỏi câu nào khó. Về phòng chờ, Bão Núi hỏi sao rồi. Tôi đáp gọn “ừ”, Bão Núi có vẻ yên tâm.", "soseki-botchan:3.3": "Tiết hai, lúc cầm phấn rời phòng chờ, tôi thấy như đang tiến vào đất địch. Bước vào lớp thì lần này toàn đứa to hơn lớp trước. Tôi là dân Edo, người mảnh mai nhỏ nhắn, nên lên bục cao cũng chẳng có uy. Đánh nhau thì tôi dám đấu với đô vật, nhưng đứng trước bốn chục cậu to xác thế này, chỉ dùng một cái lưỡi mà bắt họ khiếp thì tôi không có tài. Nhưng tôi nghĩ nếu để lộ yếu đuối trước mấy kẻ nhà quê này là thành thói, nên gồng giọng thật to, hơi cuốn lưỡi mà giảng. Lúc đầu học trò bị làm choáng, ngồi ngây ra, tôi thấy chưa, càng đắc ý, dùng giọng Edo đặc sệt, thì đứa ngồi giữa hàng đầu, trông khỏe nhất, bỗng đứng dậy gọi “thầy”. Tới rồi, tôi nghĩ, hỏi gì, thì nó nói: “Thầy nói nhanh quá, em nghe không kịp, thầy làm ơn nói chậm chậm cho em nhờ nha thầy.” “Nhờ nha thầy” là lời nhão nhoét. Tôi đáp: “Nhanh quá thì tôi nói chậm, nhưng tôi là dân Edo nên không dùng được tiếng của các cậu; không hiểu thì cứ đợi đến khi hiểu.” Cứ thế tiết hai suôn sẻ hơn tôi tưởng. Chỉ lúc ra về một đứa lại: “Thầy giải thích giùm em bài này nha thầy,” mang đến một bài hình học chắc chắn không giải nổi, làm tôi toát mồ hôi lạnh. Hết cách, tôi nói không biết, lần sau dạy, rồi vội vàng rút đi thì cả lớp hú ầm lên. Trong đó nghe có tiếng “không làm được! không làm được!” Đồ trời đánh, thầy giáo thì không làm được là đương nhiên. Không làm được mà bảo không làm được thì có gì lạ. Làm được thì lương bốn mươi yên ai đến cái chỗ quê này. Tôi vừa nghĩ thế vừa về phòng chờ. Lần này sao rồi, Bão Núi lại hỏi. Tôi “ừ”, nhưng chỉ “ừ” thì chưa hả dạ nên nói thêm: học trò trường này đồ đần. Bão Núi làm mặt lạ.", "soseki-botchan:3.4": "Tiết ba, tiết bốn, và tiết đầu buổi chiều cũng đại khái như nhau. Mấy lớp ngày đầu, lớp nào tôi cũng hỏng chút ít. Nghề thầy không dễ như nhìn từ ngoài. Giờ dạy xong hết nhưng vẫn chưa được về, phải ngây ra chờ đến ba giờ. Đến ba giờ học trò của lớp phụ trách quét dọn phòng mình xong sẽ đến báo, mình phải kiểm tra. Rồi xem sổ điểm danh một lượt mới được cho về. Dù thân xác bị mua bằng lương, đâu có chuyện cột người ở trường cả những tiết rảnh để trừng mắt với cái bàn. Nhưng mấy người khác đều ngoan ngoãn làm theo quy định, mình là người mới mà cứ ăn vạ thì cũng không hay, nên tôi nhịn. Lúc về, tôi than với Bão Núi: “Này, bắt người ta ở trường tới quá ba giờ thì ngu quá.” Bão Núi bảo “Ừ, thế đấy, ha ha ha” rồi sau đó nghiêm giọng: “Cậu mà than phiền nhiều về trường thì không được. Muốn thì nói riêng với tôi thôi, ở đây có đủ hạng người kỳ lạ.” Ra vẻ khuyên nhủ. Tới ngã tư thì chia tay nên chưa kịp hỏi kỹ.", "soseki-botchan:3.5": "Về đến chỗ trọ, ông chủ nhà đến: “Tôi pha trà nhé.” Nói pha trà, tôi tưởng ông đãi, ai ngờ ông pha trà của tôi cho mình uống, chẳng khách khí. Cái đà này, lúc tôi vắng chắc ông cũng tự thực hiện chuyện “pha trà nhé” một mình. Ông chủ nói: “Tôi mê thư họa đồ cổ, rốt cuộc lén làm cái nghề này. Tôi nhìn thấy cậu cũng khá phong nhã. Cậu thử chơi làm thú vui xem?” Một lời mời trời ơi. Hai năm trước, tôi được nhờ đến khách sạn Teikoku thì bị tưởng là thợ sửa khóa. Khoác cái chăn đi xem tượng Đại Phật Kamakura thì bị phu xe gọi là ông thợ cả. Ngoài ra đến nay tôi bị nhìn nhầm không biết bao lần, nhưng chưa ai chộp tôi bảo “khá phong nhã”. Thường nhìn dáng vẻ là biết. Người phong nhã, nhìn trong tranh cũng thấy đội khăn trùm đầu hay cầm thẻ thơ. Kẻ nghiêm túc bảo tôi phong nhã thì chắc chắn không phải hạng vừa, đúng là tay mưu mô. Tôi bảo: tôi ghét mấy chuyện nhàn rỗi như lão ẩn cư làm. Ông chủ cười he he he he, bảo: “Không ạ, ban đầu không ai thích, nhưng một khi vào đường này thì khó thoát lắm.” rồi một mình rót trà, uống với dáng điệu kỳ cục. Thật ra hôm qua tôi đã nhờ mua trà, nhưng cái trà đắng đặc thế này tôi không ưa. Uống một chén thấy xót dạ. Từ sau mua loại nào bớt đắng, tôi bảo, ông đáp “Vâng ạ” rồi lại vắt thêm một chén uống. Biết là trà của người khác nên cứ uống bừa. Ông chủ đi rồi, tôi soạn bài ngày mai rồi ngủ luôn.", "soseki-botchan:3.6": "Từ đó ngày ngày tôi đến trường làm việc đúng quy định, ngày ngày về thì ông chủ lại ra: “Tôi pha trà nhé.” Chừng một tuần thì tôi đã nắm được đại khái tình hình trường, tính khí vợ chồng chủ trọ cũng gần rõ. Hỏi mấy giáo viên khác, họ bảo sau khi nhận quyết định, từ một tuần đến một tháng ai cũng cực kỳ lo không biết tiếng tăm mình tốt hay xấu, nhưng tôi chẳng có cảm giác ấy. Thỉnh thoảng hỏng bài ở lớp thì lúc đó khó chịu, nhưng ba chục phút sau thì tan sạch. Tôi có muốn lo lâu cũng không lo nổi, dù là việc gì. Hỏng bài ở lớp ảnh hưởng gì đến học trò, ảnh hưởng ấy gây phản ứng gì ở hiệu trưởng với hiệu phó, tôi hoàn toàn không để tâm. Như đã nói, tôi không phải người gan dạ lắm nhưng dứt khoát thì cực. Trường mà không ổn tôi sẵn sàng đi nơi khác, nên Lão Lửng với Áo Đỏ tôi chẳng sợ chút nào. Huống chi mấy thằng nhóc trong lớp, tôi không muốn lấy lòng hay nịnh. Trường thì thế là ổn, nhưng chỗ trọ thì không. Ông chủ chỉ đến uống trà thì tôi nhịn, đằng này ông còn mang đủ thứ đến. Đầu tiên mang đến mấy khối đá khắc dấu, bày chừng mười cái, bảo: “Tất cả ba yên, rẻ đấy, cậu mua đi.” Tôi đâu phải họa sĩ tồi lang thang thôn quê, bảo không cần, thì lần này ông mang đến bức tranh hoa điểu của một người tên gì Kazan. Tự ông treo vào hốc tường, hỏi: “Đẹp đấy chứ?” Tôi ậm ừ “ừ” cho qua, thì ông bảo: “Kazan có hai người, một là Kazan gì gì, một là Kazan gì gì, bức này là của Kazan gì gì kia,” rồi giảng giải vớ vẩn, xong mới nói: “Thế nào? Với cậu thì mười lăm yên. Mua đi.” giục giã. Tôi từ chối vì không có tiền, ông bảo: “Tiền thì lúc nào cũng được” và rất cứng đầu. Có tiền cũng không mua, tôi đuổi ông đi. Lần sau ông vác đến một cái nghiên mực to bằng viên ngói quỷ trên nóc nhà. “Đây là nghiên Đoan Khê, Đoan Khê đấy,” ông khoe hai ba lần, tôi hỏi cho vui “Đoan Khê là cái gì”, ông lập tức giảng: “Đoan Khê có thượng tầng, trung tầng, hạ tầng, đồ bây giờ toàn thượng tầng, còn cái này chắc chắn là trung tầng, cậu xem con mắt này. Ba con mắt thì hiếm. Độ lên mực cũng rất tốt, cậu thử xem,” rồi đưa cái nghiên to đùng thẳng trước mặt tôi. Hỏi bao nhiêu, ông bảo: “Chủ nhân mang từ Trung Quốc về, nhất quyết muốn bán, nên tôi xin hạ giá ba chục yên.” Gã này chắc chắn là đồ ngốc. Việc trường thì còn trụ tạm được, nhưng bị bao vây bởi đồ cổ thế này thì chẳng thể lâu.", "soseki-botchan:3.7": "Rồi trường cũng thành chán. Một buổi tối đi dạo ở phố Omachi, cạnh bưu điện thấy cái bảng viết soba, bên dưới chú thêm Tokyo. Tôi mê soba. Hồi ở Tokyo đi qua tiệm soba ngửi mùi gia vị là nhất định muốn chui vào. Bấy lâu vì toán và đồ cổ mà quên soba, nhưng nhìn thấy bảng này thì không thể đi qua. Tiện đường, tôi định ăn một bát, bước vào. Nhìn thì chẳng bằng bảng. Đã ghi Tokyo thì phải sạch hơn chứ, chẳng biết họ không biết Tokyo hay hết tiền, bẩn kinh khủng. Chiếu đổi màu, lại sần sùi cát. Tường đen kịt bồ hóng. Trần ám khói dầu đèn, mà còn thấp đến nỗi tôi phải co cổ. Chỉ bảng giá viết tên soba dán trang trọng là hoàn toàn mới. Chắc chắn họ mua lại tiệm cũ mới khai trương mấy hôm. Đầu bảng giá là tempura. Tôi gọi to: “Này, mang tempura ra.” Lúc ấy ba người túm tụm ở góc, từ nãy ăn gì đó sùm sụp, xì xụp, đồng loạt nhìn tôi. Phòng tối nên không để ý, nhưng thấy mặt thì ai nấy đều là học trò trường. Họ chào, tôi chào lại. Đêm ấy lâu lắm mới ăn soba, ngon quá, tôi làm luôn bốn bát tempura.", "soseki-botchan:3.8": "Hôm sau tôi vô tư vào lớp thì trên bảng đen viết chữ to gần kín bảng: Thầy Tempura. Thấy mặt tôi, cả lớp cười ầm. Tôi thấy vô lý nên hỏi ăn tempura có gì buồn cười. Một đứa nói: “Nhưng bốn bát là hơi quá đó nha thầy.” Bốn bát hay năm bát, cũng là tiền của tôi, tôi ăn, ai có quyền ca cẩm, tôi nghĩ vậy rồi giảng xong nhanh gọn, quay về phòng chờ. Mười phút sau vào lớp kế thì trên bảng đã viết: Tempura một món, bốn bát. Cấm cười. Lúc nãy tôi không giận mấy, lần này thì tức. Đùa quá đà thì là phá. Giống bánh nếp nướng cháy khét, không ai khen. Dân quê không hiểu chừng mực, tưởng cứ đẩy tới đâu cũng được. Sống trong thị trấn hẹp, đi bộ một tiếng là hết chỗ để ngắm, chẳng có tài gì khác, nên chuyện tempura được họ rêu rao như chiến tranh Nhật–Nga. Đáng thương. Từ nhỏ bị dạy dỗ thế này nên mới sinh ra mấy kẻ tiểu nhân quắt queo như cây phong trồng chậu. Ngây thơ thì cùng cười cũng được, nhưng thế này là gì. Trẻ con mà đã có thứ độc ác lạ lùng. Tôi lặng lẽ xóa chữ tempura, nói: “Trò đùa này vui lắm sao? Đó là trò đùa hèn. Các cậu biết hèn nghĩa là gì không?” thì có đứa đáp: “Việc mình làm bị cười mà nổi giận mới là hèn chứ gì ạ.” Đồ đáng ghét. Từ Tokyo đến tận đây để dạy mấy đứa thế này sao, nghĩ vậy tôi tủi thân. Tôi bảo đừng nói lắm vô ích, lo học đi, rồi bắt đầu giờ. Rồi vào lớp tiếp theo thì trên bảng viết: Ăn tempura thì muốn cãi cùn. Thật hết cách. Tức quá, tôi bảo đứa hỗn thế này tôi không dạy, rồi bỏ về một mạch. Nghe nói học trò mừng vì được nghỉ. Như thế thì đồ cổ còn hơn trường.", "soseki-botchan:3.9": "Tempura soba về nhà ngủ một đêm thì không còn bực lắm. Ra trường thì học trò cũng đi học. Chẳng hiểu gì. Ba ngày sau yên ổn, tối ngày thứ tư tôi đến chỗ gọi là Sumita ăn dango. Sumita là khu có suối nước nóng, từ thành đi tàu hỏa mười phút, đi bộ ba mươi phút, có quán ăn, nhà trọ suối nước nóng, công viên, lại có cả khu thanh lâu. Tiệm dango tôi vào ở cửa khu thanh lâu, nghe đồn ngon lắm, nên tắm xong trên đường về ghé thử. Lần này không gặp học trò, nghĩ chẳng ai biết, hôm sau đến trường vào lớp tiết một thì thấy viết: Dango hai đĩa, bảy sen. Thật ra tôi ăn hai đĩa và trả bảy sen. Đúng là lũ phiền phức. Tiết hai chắc chắn cũng có gì, và quả có viết: Dango thanh lâu, ngon ngon. Đồ dở hơi. Tưởng dango xong rồi thì lần này đến Khăn Đỏ nổi tiếng. Tưởng chuyện gì, hóa ra nguồn gốc vớ vẩn. Từ khi đến đây, tôi quyết ngày nào cũng đi suối nước nóng Sumita. Các chỗ khác nhìn gì cũng không bằng chân Tokyo, nhưng suối nước nóng thì thật tuyệt. Đã đến thì ngày nào cũng ngâm, trước bữa tối tôi đi vận động luôn. Mà đi là luôn xách một cái khăn Tây to. Cái khăn này thấm nước nóng, sọc đỏ chảy ra nên nhìn thoáng như màu đỏ tươi. Cái khăn ấy tôi lúc đi lúc về, đi tàu hay đi bộ, lúc nào cũng xách lủng lẳng. Vì thế học trò gọi tôi là Khăn Đỏ, Khăn Đỏ. Sống ở đất hẹp thật phiền. Còn nữa. Suối nước nóng là nhà ba tầng mới xây, hạng nhất cho mượn yukata, có người kỳ lưng, tất cả tám sen. Thêm cô phục vụ bưng trà trong chén temmoku. Tôi lúc nào cũng vào hạng nhất. Thế là họ bảo lương bốn mươi yên mà ngày nào cũng vào hạng nhất là xa xỉ. Chuyện đâu phải của họ. Còn nữa. Bể tắm xây chồng đá hoa cương, ngăn thành cỡ mười lăm chiếu. Thường mười ba mười bốn người ngâm, nhưng đôi khi không ai. Sâu đến ngang ngực khi đứng, nên bơi trong nước nóng để vận động khá khoái. Tôi chờ vắng người thì bơi vòng quanh bể mười lăm chiếu, vui lắm. Rồi một hôm từ tầng ba hăng hái đi xuống, nghĩ hôm nay bơi được không, thò đầu nhìn vào cửa tắm thì dán một tờ giấy lớn chữ đen: Cấm bơi trong bể tắm. Ai bơi trong bể tắm đâu có nhiều, chắc tờ giấy này làm riêng cho tôi. Tôi từ bỏ chuyện bơi. Từ bỏ bơi rồi, đến trường thì vẫn như thường lệ trên bảng đen viết: Cấm bơi trong bể tắm, tôi giật mình. Có cảm giác cả học trò đang theo dõi riêng mình tôi. Bực. Học trò nói gì thì tôi cũng chẳng vì thế mà bỏ việc định làm, nhưng nghĩ sao lại đến cái chỗ chật hẹp, mũi đụng tường này, thì thấy tủi. Rồi về nhà vẫn bị đồ cổ bao vây.", "soseki-botchan:4.1": "IV", "soseki-botchan:4.2": "Trường có trực đêm, giáo viên luân phiên đảm nhận. Nhưng Lão Lửng và Áo Đỏ là ngoại lệ. Hỏi sao hai người này được miễn nghĩa vụ đương nhiên, thì bảo vì được đãi ngộ ngang quan chức cao cấp do triều đình bổ nhiệm. Chán. Lương cao, giờ ít, mà còn thoát trực đêm thì thế nào là công bằng. Tự đặt quy định tùy tiện rồi mặt mũi như thể đương nhiên. Thật trơ tráo. Chuyện này tôi rất bất bình, nhưng theo Bão Núi thì dù một mình kêu ca bao nhiêu cũng chẳng thông. Một người hay hai người, chính nghĩa thì phải thông chứ. Bão Núi trích câu tiếng Anh “might is right” để răn, nhưng tôi không hiểu nên hỏi lại thì là quyền của kẻ mạnh. Quyền của kẻ mạnh thì từ xưa tôi đã biết. Giờ chẳng cần Bão Núi giảng. Quyền kẻ mạnh với trực đêm là hai chuyện. Lão Lửng với Áo Đỏ là kẻ mạnh thì ai chịu. Bàn là bàn, nhưng cuối cùng phiên trực đêm đã đến lượt tôi. Tôi vốn kỹ tính, nệm chăn mà không phải của mình thì nằm không thấy như đang ngủ. Từ nhỏ hầu như chưa ngủ lại nhà bạn. Nhà bạn còn ghét thì trực đêm ở trường càng ghét. Ghét thì ghét, nhưng đã nhận bốn mươi yên thì chịu. Nhịn mà làm vậy.", "soseki-botchan:4.3": "Giáo viên với học trò đều về hết, một mình ngồi đực ra thật là ngớ ngẩn. Phòng trực đêm là gian ở cuối phía tây ký túc xá sau lớp học. Vào thử thì nắng chiều chiếu thẳng, nóng không chịu nổi. Đúng quê, mùa thu đến rồi mà vẫn nóng dai dẳng. Tôi gọi cơm học trò đến ăn bữa tối, dở quá chịu không nổi. Ăn thế mà quậy được đến thế. Lại vội vàng ăn tối xong lúc bốn giờ rưỡi, đúng là hào kiệt. Ăn rồi nhưng trời chưa tối nên chưa thể ngủ. Muốn đi suối nước nóng một lát. Trực đêm mà ra ngoài là tốt hay xấu tôi không biết, nhưng ngồi thù lù chịu cái khổ như tù nặng thì không thể chịu nổi. Hôm đầu đến trường, hỏi người trực đêm đâu, lao công đáp vừa ra ngoài lo chút việc, tôi thấy lạ, đến lượt mình mới hiểu. Ra ngoài mới đúng. Tôi bảo lao công tôi ra ngoài một lát, hắn hỏi có việc gì ạ, tôi đáp không phải việc, tôi đi tắm suối nước nóng, rồi đi thẳng. Tiếc là để quên khăn đỏ ở chỗ trọ, nhưng hôm nay mượn bên đó.", "soseki-botchan:4.4": "Rồi tôi thong thả đi ra đi vào, đến chiều tối thì lên tàu hỏa, xuống ga Furumachi. Từ đây đến trường bốn chō. Chẳng sao, tôi bước đi thì Lão Lửng từ hướng đối diện đi tới. Chắc Lão Lửng định đi suối nước nóng bằng chuyến tàu này. Ông bước vội vàng, lúc lướt qua nhìn mặt tôi nên tôi chào. Lão Lửng bèn hỏi nghiêm nghị: “Hôm nay thầy không phải trực đêm sao nhỉ?” Sao nhỉ cái gì. Hai tiếng trước ông ta đã nói với tôi: “Tối nay là lần trực đầu tiên của thầy nhỉ. Vất vả rồi.” Làm hiệu trưởng thì dùng lời quanh co ghê. Tức nên tôi nói: “Vâng, trực đêm. Vì trực đêm nên giờ tôi về và chắc chắn sẽ ngủ lại,” rồi bỏ đi tỉnh bơ. Tới ngã tư Tatemachi thì gặp Bão Núi. Đất hẹp, hễ đi ra là gặp ai đó. Hắn hỏi: “Này, cậu không phải trực đêm à?” “Ừ, trực đêm,” tôi đáp thì hắn bảo: “Trực đêm mà đi lung tung thì không ổn.” “Có gì mà không ổn, không đi mới không ổn,” tôi làm bộ. “Cái tính luộm thuộm của cậu khổ thật, gặp hiệu trưởng hay hiệu phó thì rắc rối đấy,” hắn nói một câu không hợp với Bão Núi, nên tôi: “Hiệu trưởng thì vừa gặp. Hiệu trưởng khen tôi đi dạo: trời nóng mà không đi dạo thì trực đêm cũng cực nhỉ.” Rồi phiền quá, tôi quay lại trường thật nhanh.", "soseki-botchan:4.5": "Rồi trời tối nhanh. Tối rồi tôi gọi lao công vào phòng trực nói chuyện chừng hai tiếng, chán nên dù chưa ngủ được cũng định nằm xuống, thay đồ ngủ, vén màn, hất tấm chăn len đỏ, ngồi phịch mông xuống rồi nằm ngửa. Mỗi khi ngủ tôi ngồi phịch mông xuống là thói quen từ nhỏ. Thói xấu đấy; hồi ở trọ Ogawamachi, một sinh viên trường luật ở tầng dưới từng đến phàn nàn. Sinh viên luật yếu mà mồm mép lắm, kể lể chuyện vặt dài dòng, nên tôi bảo tiếng ầm ầm lúc ngủ không phải do mông tôi tệ, mà do nhà trọ xây ẩu, muốn khiếu nại thì tìm nhà trọ, làm hắn cứng họng. Phòng trực đêm này không phải tầng hai, nên có đổ ầm xuống cũng chẳng sao. Phải đổ thật mạnh thì mới thấy như đã ngủ. A khoái, tôi duỗi thẳng chân thì có gì đó nhảy bám vào hai chân. Nhám nhám, không giống bọ chét, tôi giật mình quơ chân vài lần trong chăn. Thế là những thứ nhám nhám chạm vào bỗng sinh sôi, năm sáu chỗ trên cẳng chân, hai ba chỗ trên đùi, một con bị tôi giẫm nát nhão dưới mông, một con nhảy lên tận rốn—thật hoảng. Tôi bật dậy ngay, hất chăn ra sau, thì từ trong nệm năm sáu chục con châu chấu nhảy ra. Khi chưa biết là gì thì hơi rợn, nhưng khi biết chắc là châu chấu thì bỗng tức. Châu chấu mà dám làm người ta hoảng, xem tao xử, tôi chộp cái gối cuộn quật hai ba lần, nhưng đối thủ nhỏ quá nên ném thì hăng mà chẳng hiệu quả. Hết cách, tôi lại ngồi lên nệm, đập loạn xung quanh như hồi tổng vệ sinh cuối năm vỗ chiếu cuộn trên tatami. Châu chấu đã hoảng, lại bị sức gối làm văng lên, nên dính vào vai, đầu, mũi tôi rồi đụng. Con dính mặt không dùng gối được, tôi bốc bằng tay quật điên cuồng. Bực nhất là dù có dùng bao nhiêu sức, chỗ đập là cái màn, chỉ lung lay bồng bềnh, không có chút cảm giác. Châu chấu bị quật mà vẫn bám vào màn. Chẳng chết chẳng sao. Mất chừng ba mươi phút mới diệt xong. Tôi lấy chổi quét xác châu chấu ra. Lao công đến hỏi gì vậy, tôi mắng: “Gì là gì, nước nào lại nuôi châu chấu trong giường. Đồ ngu!” hắn thanh minh “Tôi không biết ạ.” “Không biết là xong à?” tôi ném chổi ra hiên, lao công rón rén vác chổi đi.", "soseki-botchan:4.6": "Tôi lập tức gọi ba học trò ký túc ra làm đại diện. Sáu đứa ra. Sáu hay mười thì kệ. Tôi mặc nguyên đồ ngủ, xắn tay áo, bắt đầu đàm phán.", "soseki-botchan:4.7": "“Sao lại bỏ châu chấu vào giường tao?”", "soseki-botchan:4.8": "“Châu chấu là cái gì ạ?” đứa đầu tiên nói. Bình tĩnh đến lạ. Cái trường này, không chỉ hiệu trưởng mà đến học trò cũng dùng lời quanh co.", "soseki-botchan:4.9": "“Không biết châu chấu à, không biết thì cho xem,” tôi nói, nhưng chẳng may đã quét hết, không còn con nào. Tôi lại gọi lao công, bảo: “Mang mấy con lúc nãy lại đây.” Hắn đáp: “Dạ, đã vứt vào đống rác rồi, nhưng để tôi nhặt về nhé?” “Ừ, đi nhặt ngay.” Lao công vội chạy đi, một lát bưng mười con trên tờ giấy bản về, nói: “Xin lỗi cậu, tiếc là ban đêm chỉ tìm được ngần này. Sáng mai tôi sẽ nhặt thêm.” Ngay cả lao công cũng ngu. Tôi lấy một con cho học trò xem: “Châu chấu là cái này đây. To xác thế mà không biết châu chấu, là sao?” thì đứa mặt tròn ngồi bên trái nhất lên giọng: “Đó là cào cào ạ, nha thầy.” Nó cãi tôi ra vẻ hỗn xược. “Đồ trời đánh, cào cào với châu chấu là một. Trước hết, đối với thầy giáo mà ‘nha’ là cái quái gì. Nem thì chỉ ăn với bún chả, ngoài ra chẳng ai ăn,” tôi cãi ngược lại, thì nó nói: “‘Nha’ với ‘nem’ khác nhau mà, nha thầy.” Đứa nào cũng “nha” mãi.", "soseki-botchan:4.10": "“Cào cào hay châu chấu, sao lại bỏ vào giường tao? Tao có bảo ai bỏ châu chấu cho tao hồi nào?”", "soseki-botchan:4.11": "“Có ai bỏ đâu ạ.”", "soseki-botchan:4.12": "“Không ai bỏ thì sao nó ở trong giường?”", "soseki-botchan:4.13": "“Cào cào ưa chỗ ấm, chắc nó tự ngự vào đó thôi ạ.”", "soseki-botchan:4.14": "“Nói láo! Châu chấu mà tự ngự vào—châu chấu mà ngự vào giường tao thì còn ra thể thống gì.—Nào, sao lại bày cái trò nghịch ngợm này, nói đi.”", "soseki-botchan:4.15": "“Bảo nói, mà đâu có bỏ thì giải thích sao được ạ.”", "soseki-botchan:4.16": "Lũ hèn hạ! Việc mình làm mà không dám nói ra thì từ đầu đừng làm cho rồi, vậy mà cứ hễ không có bằng chứng là định chối bay chối biến, mặt dày hết chỗ nói. Hồi học trung học tôi cũng nghịch ra trò chứ bộ, nhưng hễ bị hỏi ai làm thì chưa một lần co rúm hèn nhát: làm thì làm, không làm thì không, thế là thế. Như tôi đây, nghịch bao nhiêu cũng sạch sẽ đàng hoàng. Nói dối để trốn phạt thì từ đầu đừng nghịch cho xong; nghịch với phạt vốn đi liền nhau, có phạt thì nghịch mới sướng, chứ nghịch mà xin miễn phạt thì cái thứ tâm địa hèn hạ ấy nước nào chấp nhận nổi! Mấy tay vay tiền rồi không muốn trả, chắc chắn là loại như lũ này tốt nghiệp ra mà làm nên. Rốt cuộc chúng vào trường để làm cái quái gì? Vào trường, nói dối, lừa bịp, ngầm bày trò nghịch ác vặt vãnh hỗn láo, rồi vênh mặt tốt nghiệp mà tưởng mình là người có học, đúng là đám lính quèn hết thuốc chữa.", "soseki-botchan:4.17": "Đàm phán với bọn tâm địa thối này làm tôi buồn nôn, nên tôi bảo: “Nếu các cậu không chịu nói thì thôi, không nghe nữa. Vào trung học mà không phân biệt nổi thanh nhã với thô tục thì thật đáng thương,” rồi đuổi cả sáu ra. Tôi tuy lời nói, dáng vẻ không thanh nhã lắm, nhưng lòng thì tự thấy thanh nhã hơn lũ này nhiều. Sáu đứa đi ra thong thả. Bề ngoài trông còn oai hơn cả thầy giáo là tôi. Thật ra bình tĩnh chừng đó lại càng tệ. Tôi không có gan đến thế.", "soseki-botchan:4.18": "Rồi tôi lại nằm xuống, vì vụ ồn lúc nãy mà trong màn muỗi vo ve. Tôi không đủ kiên nhẫn thắp đèn đốt từng con nên tháo móc, gấp dài, quật chéo ngang dọc trong phòng, thì cái vòng sắt văng ra đập vào mu bàn tay đau điếng. Lần thứ ba vào giường thì đã hơi bình tĩnh, nhưng mãi không ngủ được. Xem đồng hồ mười giờ rưỡi. Nghĩ lại, đến chỗ phiền toái thật. Làm thầy trung học ở đâu cũng phải đối phó thứ này thì thật đáng thương. Lạ là nghề thầy giáo vẫn chưa cạn người. Chắc chỉ có người cực kiên nhẫn, cục mịch mới làm. Tôi thì không chịu nổi. Nghĩ thế mới thấy bà Kiyo thật đáng nể. Không học hành, không địa vị, nhưng làm người thì rất cao quý. Trước giờ nhờ bà bao nhiêu cũng chẳng thấy biết ơn, nhưng giờ một mình đến nơi xa mới hiểu lòng tốt của bà. Nếu bà muốn ăn kẹo lá tre Echigo, đích thân đi tận Echigo mua về cho ăn cũng xứng đáng. Bà bảo tôi ít ham muốn, tính thẳng, và khen, nhưng người khen còn tử tế hơn người được khen. Bỗng muốn gặp bà.", "soseki-botchan:4.19": "Đang trằn trọc nghĩ về bà Kiyo, thì đột nhiên phía trên đầu tôi vang lên tiếng giậm sàn theo nhịp thình, thình, thình, tính ra ba bốn chục người, mạnh đến mức tầng hai như sắp sập. Rồi nổi lên tiếng hò reo lớn tương xứng với tiếng chân. Tôi hoảng quá, không biết chuyện gì xảy ra mà bật dậy, và vừa bật dậy là nhận ra ngay: à, lũ học trò trả thù chuyện lúc nãy đây mà. Làm điều sai mà chưa chịu nhận là sai thì tội không bao giờ hết, mà cái sai của chúng mày thì chúng mày tự biết quá rồi. Lẽ ra phải nằm xuống hối hận, sáng mai đến xin lỗi mới là đạo lý; có không xin lỗi thì cũng phải biết sợ mà nằm im lặng chứ. Thế mà cái ầm ĩ này là cái gì? Xây ký túc xá để nuôi lợn chắc! Bày trò điên cuồng cũng vừa vừa phải phải thôi. Xem tao xử, tôi nghĩ, rồi nguyên đồ ngủ lao ra khỏi phòng trực, ba bậc một nhảy lên tầng hai. Thế rồi lạ chưa, cái đang rầm rập chắc chắn trên đầu bỗng im bặt, đừng nói tiếng người, đến tiếng chân cũng không còn. Lạ thật. Đèn đã tắt nên tối, không rõ có gì ở đâu, nhưng có người hay không thì nhìn khí cũng biết. Hành lang dài xuyên từ đông sang tây không giấu một con chuột. Cuối hành lang có trăng chiếu, xa xa sáng chênh vênh. Lạ quá. Tôi từ nhỏ hay mơ, giữa mơ bật dậy nói mớ vô nghĩa, bị người ta cười nhiều lần. Hồi mười sáu mười bảy, đêm mơ nhặt được kim cương, tôi lồm cồm đứng dậy hỏi dồn anh nằm bên: “Viên kim cương lúc nãy đâu rồi?” ba hôm sau thành trò cười cả nhà, tôi rất khổ. Có khi vừa rồi cũng là mơ. Nhưng chắc chắn là chúng quậy mà—tôi đang đứng nghĩ giữa hành lang thì ở cuối hành lang chỗ có trăng, một hai ba, “oa”, giọng ba bốn chục người dồn lại vang lên, chưa kịp nghĩ gì thì cả bọn lại giậm sàn theo nhịp như lúc trước. Thấy chưa, không phải mơ, là thật. “Im đi, nửa đêm rồi!” tôi hét không kém, và chạy dọc hành lang về phía kia. Đường tôi đi tối, chỉ có ánh trăng cuối hành lang là mốc. Tôi chạy chừng hơn ba thước thì đập ống chân vào một vật cứng lớn giữa hành lang, “ái đau” vang lên trong đầu thì thân đã văng chúi về trước. Đồ chết tiệt, tôi bật dậy nhưng không chạy nổi, lòng nóng như lửa mà chân cứ không chịu nghe lời, sốt ruột quá nên tôi nhảy lò cò một chân tới thì tiếng chân tiếng người đã im, lặng ngắt. Người ta có hèn đến đâu cũng không thể hèn đến mức này. Y như lũ lợn. Đã đến nước này, lôi đứa trốn ra bắt xin lỗi mới thôi, tôi quyết, mở một cánh phòng ngủ để kiểm tra nhưng không mở được. Có khóa, hay chất bàn gì chống, đẩy mãi đẩy mãi vẫn không mở. Tôi thử sang phòng phía bắc đối diện, vẫn không mở, y như vậy. Đang cuống lên mở cửa tóm kẻ bên trong thì ở phía đông lại bắt đầu tiếng hò và tiếng giậm chân. Thằng này, hẹn nhau đông tây hưởng ứng để chơi tôi chắc, tôi nghĩ vậy nhưng chẳng biết làm sao. Thành thật mà thú nhận, tôi gan thì có mà thiếu trí. Những lúc này chẳng biết làm gì. Nhưng không hề có ý thua. Để thế này thì mất mặt tôi. Bị bảo dân Edo hèn thì tức. Trực đêm mà để lũ nhãi mũi dãi trêu, không biết làm sao, đành ngậm ngùi nuốt hận mà ngủ, bị nghĩ thế thì ô danh cả đời. Tôi đây gốc gác là hatamoto, võ sĩ thuộc phủ Tướng quân đấy. Gốc hatamoto là dòng Seiwa Genji, hậu duệ của Tada no Mitsunaka. Tôi khác lũ nông dân quê mùa này từ khi sinh ra. Chỉ tiếc thiếu trí. Chỉ khổ vì không biết làm sao. Khổ thì cũng không thua. Chính vì thật thà nên mới không biết làm sao. Trên đời thật thà không thắng thì cái gì thắng, nghĩ xem. Đêm nay không thắng thì mai thắng. Mai không thắng thì ngày kia. Ngày kia không thắng thì sai gửi cơm hộp từ chỗ trọ đến, ở lại đây cho tới khi thắng. Quyết xong, tôi ngồi xếp bằng giữa hành lang chờ trời sáng. Muỗi vo ve nhưng chẳng sao. Sờ ống chân bị đập lúc nãy thì nhờn nhờn. Chắc chảy máu. Máu thích chảy cứ chảy. Lát sau cái mệt từ nãy ập tới, tôi ngủ gật lúc nào không hay. Vì ồn nên tỉnh, “ối chết” bật dậy. Cánh cửa bên phải chỗ tôi ngồi mở nửa, hai học trò đứng trước mặt tôi. Tôi tỉnh táo, vừa giật mình đã chộp chân thằng đứng trước mũi tôi, dùng hết sức kéo, nó ngã ngửa cái uỵch. Đáng đời. Thằng còn lại đang hơi hoảng thì tôi nhào tới ấn vai, xô hai ba cái, nó đứng ngây, chớp mắt lia lịa. “Đến phòng tao!” tôi lôi đi, chắc là đứa nhát, nó đi theo ngay không ý kiến. Trời đã sáng từ lâu.", "soseki-botchan:4.20": "Tôi bắt đầu tra hỏi đứa dẫn về phòng trực thì con lợn ấy, đánh thế nào cũng vẫn là lợn, chỉ một câu “không biết” và có vẻ quyết chối đến cùng, nhất định không khai. Rồi một đứa tới, hai đứa tới, dần dần tụ từ tầng hai về phòng trực, đứa nào cũng sưng mí buồn ngủ. Lũ ti tiện! Thức một đêm mà đã làm bộ mặt ấy thì còn gọi là đàn ông được sao? Rửa mặt đi rồi hãy đến mà tranh luận, tôi bảo, nhưng chẳng đứa nào chịu đi rửa mặt.", "soseki-botchan:4.21": "Tôi đối đáp với hơn năm mươi đứa chừng một tiếng thì Lão Lửng bất ngờ đến; sau mới nghe nói là lao công cất công chạy đi báo rằng trường có náo loạn. Chuyện cỏn con thế mà đi gọi hiệu trưởng thì thiếu bản lĩnh quá thể, thảo nào chỉ làm lao công trường trung học.", "soseki-botchan:4.22": "Hiệu trưởng nghe tôi giải thích một lượt, cũng nghe sơ lời học trò, rồi nói: sau này sẽ xử lý, cho đến lúc đó vẫn đến trường như cũ. Mau rửa mặt, ăn sáng kẻo không kịp giờ, nhanh lên, rồi tha hết học trò ký túc. Mềm yếu thế! Nếu là tôi thì đuổi sạch ký túc xá ngay tại chỗ; cứ ung dung thế này nên học trò mới coi thường người trực đêm. Ông lại quay sang tôi: “Thầy hẳn lo lắng và mệt lắm, hôm nay khỏi dạy,” nên tôi đáp: “Không, tôi chẳng lo chút nào. Chuyện này đêm nào cũng xảy ra thì khi còn mạng tôi cũng không lo. Tôi vẫn dạy. Nếu thức một đêm mà không dạy nổi thì tôi xin trả lại lương đã nhận cho trường.” Hiệu trưởng không biết nghĩ gì mà nhìn tôi chằm chằm một lúc, rồi nhắc: “Nhưng mặt thầy sưng khá nhiều đấy.” Quả thật thấy hơi nặng. Lại ngứa khắp mặt. Chắc muỗi đốt dữ lắm. Tôi gãi sồn sột khắp mặt, đáp: “Mặt sưng bao nhiêu thì miệng vẫn nói được, nên không ảnh hưởng dạy học.” Hiệu trưởng cười, khen: “Khỏe thật nhỉ.” Thật ra chắc không phải khen mà là chọc.", "soseki-botchan:5.1": "V", "soseki-botchan:5.2": "“Cậu có đi câu không?” Áo Đỏ hỏi tôi. Áo Đỏ là gã có cái giọng dịu dàng đến rợn người, chẳng biết đàn ông hay đàn bà. Đàn ông thì phải có giọng đàn ông chứ, nhất là cử nhân đại học, thế mà Trường Vật lý còn ra được cái giọng cỡ tôi, đằng này cử nhân văn chương mà thế thì đáng xấu hổ.", "soseki-botchan:5.3": "Tôi đáp “Ờ, thế nào nhỉ” chưa mấy hăng, thì hắn hỏi thật thất lễ: “Cậu đã câu bao giờ chưa?” Không nhiều, nhưng hồi nhỏ ở hồ câu Koume tôi câu được ba con diếc. Rồi ở hội chùa Bishamon ở Kagurazaka, tôi móc lưỡi được một con cá chép tám tấc, mừng rồi thì nó rơi tõm, giờ nghĩ vẫn tiếc, tôi nói, thì Áo Đỏ đẩy cằm ra trước, cười hi hi hi hi. Việc gì phải làm bộ làm tịch thế mới cười. “Vậy là cậu chưa biết cái thú câu. Nếu muốn, tôi truyền cho chút,” hắn rất đắc ý. Ai thèm nhận truyền. Những kẻ câu cá hay săn bắn đều là loại vô tình. Không vô tình thì sao vui khi sát sinh. Cá hay chim, sống chắc chắn sướng hơn bị giết. Nếu không câu hay săn thì không sống được thì khác, đằng này sống đủ đầy mà không giết sinh vật thì không ngủ được thì xa xỉ. Tôi nghĩ thế, nhưng hắn là cử nhân văn chương nên miệng lưỡi giỏi, tranh luận thì thua, nên im. Thế là ông thầy tưởng đã hàng phục tôi, nói: “Vậy hãy truyền ngay. Nếu rảnh thì hôm nay thế nào, cùng đi nhé. Chỉ có tôi với cậu Yoshikawa thì buồn, cậu đến đi,” rồi cứ giục. Cậu Yoshikawa là thầy dạy vẽ, chính là Gã Bợ Đỡ. Gã Bợ Đỡ chẳng biết nghĩ gì mà sớm tối ra vào nhà Áo Đỏ, đi đâu cũng theo. Không như đồng nghiệp. Như chủ tớ. Áo Đỏ đi đâu thì Gã Bợ Đỡ nhất định đi, nên giờ tôi cũng chẳng ngạc nhiên, nhưng hai người đi là xong, sao lại rủ tôi, kẻ vô duyên này. Chắc là kẻ mê câu kiêu ngạo muốn khoe tài câu trước mặt tôi nên rủ. Tôi đâu phải thứ bị khoe mà khiếp. Có câu hai ba con cá ngừ tôi cũng không nhúc nhích. Tôi cũng là người, dù dở đến đâu thả dây xuống thì cũng dính cái gì, giờ mà tôi không đi, Áo Đỏ thế nào cũng suy diễn là dở nên không đi, chứ không phải không thích. Nghĩ thế, tôi đáp: “Đi.” Rồi tan học, về nhà một lát, sửa soạn, chờ Áo Đỏ và Gã Bợ Đỡ ở ga rồi ra bãi biển. Chỉ có một người chèo, thuyền dài hẹp, hình dáng chưa từng thấy ở vùng Tokyo. Từ nãy nhìn khắp thuyền chẳng thấy cần câu nào. Không cần câu mà câu được sao, định làm gì, tôi hỏi Gã Bợ Đỡ, hắn vuốt cằm làm điệu sành sỏi: “Câu khơi thì không dùng cần, chỉ dùng dây thôi ạ.” Bị vặn thế này thì thà im.", "soseki-botchan:5.4": "Người chèo chèo chậm rãi nhưng thuần thục đáng sợ, ngoảnh lại thì bãi đã nhỏ xíu, tức là đã ra khá xa. Tháp năm tầng chùa Kohaku nhô khỏi rừng, nhọn như cây kim. Phía bên kia là đảo Aoshima nổi lên. Nghe nói không người ở. Nhìn kỹ chỉ toàn đá và thông. Quả là chỉ đá và thông thì không ở được. Áo Đỏ cứ ngắm cảnh, bảo cảnh đẹp. Gã Bợ Đỡ bảo tuyệt cảnh ạ. Tuyệt cảnh hay gì tôi không biết nhưng chắc chắn dễ chịu. Trên mặt biển mênh mông, hứng gió biển là thuốc bổ. Đói bụng kinh. “Cậu xem cây thông kia, thân thẳng, ngọn xòe như cái ô, giống trong tranh Turner đấy nhỉ,” Áo Đỏ nói với Gã Bợ Đỡ, hắn đáp: “Quả là Turner. Cái dáng cong ấy thì không đâu bằng. Y hệt Turner ạ,” với bộ mặt sành sỏi. Turner là gì tôi không biết, nhưng không hỏi cũng chẳng sao nên im. Thuyền vòng quanh đảo, đảo ở bên phải. Hoàn toàn không có sóng. Phẳng đến mức khó tin là biển. Nhờ Áo Đỏ mà tôi thấy khoái. Nếu được, tôi muốn lên đảo, nên hỏi: “Chỗ có đá kia thuyền không cập được à?” “Cũng không phải không cập được, nhưng câu mà gần bờ quá thì không ổn,” Áo Đỏ phản đối. Tôi im. Rồi Gã Bợ Đỡ đề nghị thừa: “Thế nào thưa thầy hiệu phó, từ nay ta gọi hòn đảo kia là đảo Turner nhé?” Áo Đỏ: “Hay đấy, từ nay chúng ta gọi thế.” Nếu “chúng ta” có cả tôi thì phiền. Với tôi Aoshima là đủ. “Trên tảng đá kia, thế nào, đặt Madonna của Raphael lên đó? Sẽ thành bức tranh đẹp,” Gã Bợ Đỡ nói, Áo Đỏ cười hi hi hi hi một cách rợn người: “Thôi đừng nói chuyện Madonna nhé.” “Có sao đâu, không có ai,” hắn liếc tôi một cái rồi cố ý quay mặt đi cười tủm tỉm. Tôi thấy khó chịu. Madonna hay cậu chủ nhỏ gì thì cũng chẳng liên quan đến tôi, họ muốn đặt đứng thì tùy, nhưng nói ra điều người khác không hiểu rồi làm bộ “không hiểu thì hỏi cũng chẳng sao” là kiểu hạ cấp. Vậy mà gã này lại tự nhận: “tôi cũng là dân Edo đấy ạ”. Tôi nghĩ Madonna chắc là biệt danh của một cô geisha quen của Áo Đỏ. Cho cô geisha quen đứng dưới cây thông trên đảo hoang mà ngắm thì dễ quá. Gã Bợ Đỡ vẽ sơn dầu mang triển lãm đi cho rồi.", "soseki-botchan:5.5": "“Chỗ này được rồi,” người chèo dừng thuyền, thả neo. “Sâu mấy sải?” Áo Đỏ hỏi, “Cỡ sáu sải,” nghe vậy: “Sáu sải thì cá tráp khó đấy,” Áo Đỏ quăng dây xuống biển. Đại tướng định câu cá tráp, gan thật. Gã Bợ Đỡ: “Thưa, với tài thầy hiệu phó thì cá cắn thôi. Lại còn biển lặng nữa,” vừa nịnh vừa thả dây. Đầu dây chỉ treo một cục chì. Không có phao. Câu mà không phao như đo nhiệt độ không nhiệt kế. Tôi chắc không làm nổi, đang nhìn thì hắn hỏi: “Nào cậu cũng làm đi, có dây không?” “Dây thì thừa, nhưng không có phao,” tôi đáp, hắn bảo: “Ai không có phao là không câu nổi thì đúng là dân tay mơ. Như thế này, khi dây chạm đáy, thì ở mép thuyền, dùng ngón trỏ cảm nhận nhịp—cá cắn là tay biết ngay.—Kìa, tới rồi!” ông thầy đột nhiên kéo dây, tôi tưởng dính thứ gì, hóa ra chẳng có gì, chỉ mất mồi. Đáng đời. “Thưa thầy hiệu phó, tiếc quá, con nãy chắc chắn là con lớn, nhưng đến tay thầy hiệu phó mà còn để thoát thì hôm nay không dám lơ là. Nhưng thoát cũng chẳng sao ạ. Còn hơn mấy kẻ trừng mắt nhìn phao. Cũng như không có phanh thì không lái được xe đạp thôi ạ,” Gã Bợ Đỡ chỉ nói chuyện kỳ cục. Tôi muốn đấm cho một trận. Tôi cũng là người, biển đâu phải của riêng thầy hiệu phó thuê. Rộng thế. Một con cá ngừ vằn vì nghĩa mà cắn chắc cũng có, tôi nghĩ, rồi đánh “tõm” ném chì với dây xuống, tùy tiện đùa bằng đầu ngón tay.", "soseki-botchan:5.6": "Một lát sau thấy có gì giật giật nơi dây. Tôi nghĩ bụng: chắc chắn là cá rồi, không phải sinh vật sống thì đâu giật thế được. Được rồi, dính rồi! tôi kéo mạnh tay, thì Gã Bợ Đỡ chọc: “Ồ, dính rồi à, hậu sinh khả úy,” trong lúc dây đã kéo gần hết, chỉ còn chừng năm thước chìm trong nước. Nhìn từ mép thuyền thì thấy một con cá có sọc như cá vàng bám vào dây, lắc bên phải lắc bên trái, nổi dần lên theo tay tôi. Thú vị thật. Lúc kéo khỏi mặt nước nó quẫy “tõm” một cái làm mặt tôi đầy nước biển. Cuối cùng tóm được, định gỡ lưỡi câu mà mãi không ra, tay bắt cá thì nhớt nhợt, gớm hết sức. Phiền quá, tôi vung dây quật xuống khoang thuyền, nó chết ngay. Áo Đỏ và Gã Bợ Đỡ kinh ngạc nhìn. Tôi rửa tay xàm xạp trong biển rồi áp lên mũi ngửi thử, vẫn tanh. Chán rồi, thôi chừa, dính cá gì tôi cũng không muốn cầm; cá chắc cũng không muốn bị cầm. Tôi vội cuốn dây lại.", "soseki-botchan:5.7": "“Phát thương đầu tiên đúng là công lớn, ngặt nỗi là Gorky ạ,” Gã Bợ Đỡ lại làm màu, Áo Đỏ chơi chữ: “Gorky thì nghe như tên một văn sĩ Nga nhỉ.” “Đúng thế, y như văn sĩ Nga,” Gã Bợ Đỡ lập tức tán thành. Gorky là văn sĩ Nga, Maruki là thợ ảnh ở Shiba, cây ra gạo là cha mẹ cứu mạng chắc. Nói chung Áo Đỏ có tật xấu này. Gặp ai cũng muốn bày tên Tây phiên katakana. Mỗi người có chuyên môn riêng. Thầy dạy toán như tôi biết Gorky hay phu kéo xe làm sao được. Nên nể nang chút. Nếu nói thì dùng những tên tôi cũng biết, như Tự truyện Franklin hay Pushing to the Front. Áo Đỏ thỉnh thoảng mang một tờ tạp chí đỏ chót tên Đế quốc Văn học đến trường, đọc ra vẻ quý báu. Hỏi Bão Núi thì bảo mấy cái katakana của Áo Đỏ đều ra từ tờ tạp chí đó. Đế quốc Văn học cũng là tạp chí có tội.", "soseki-botchan:5.8": "Rồi Áo Đỏ và Gã Bợ Đỡ hăng hái câu, trong chừng một tiếng hai người được mười lăm mười sáu con. Buồn cười là câu được toàn Gorky. Cá tráp muốn làm thuốc cũng không có. “Hôm nay văn học Nga trúng lớn,” Áo Đỏ nói với Gã Bợ Đỡ. “Tay nghề thầy mà là Gorky thì kẻ như tôi là Gorky cũng đáng thôi. Đương nhiên ạ,” Gã Bợ Đỡ đáp. Hỏi người chèo thì loại cá nhỏ này nhiều xương, dở, không ăn nổi. Chỉ làm phân bón được. Áo Đỏ với Gã Bợ Đỡ đang cật lực câu phân bón. Thật tội nghiệp. Tôi chừa sau một con nên nằm ngửa trong khoang ngắm trời từ nãy. Cái này sang hơn câu cá nhiều.", "soseki-botchan:5.9": "Rồi hai người bắt đầu thì thầm gì đó. Tôi không nghe rõ mà cũng chẳng muốn nghe, cứ ngắm trời nghĩ về bà Kiyo. Giá có tiền dẫn bà đến chơi chỗ đẹp thế này thì sướng biết mấy; cảnh đẹp mấy mà đi chung với Gã Bợ Đỡ thì cũng chán. Bà Kiyo tuy là bà già nhăn nheo, nhưng dẫn đi đâu tôi cũng không thấy xấu hổ, còn thứ như Gã Bợ Đỡ thì dù đi xe ngựa, đi thuyền hay lên tháp Ryounkaku cũng không đời nào lại gần được. Giả như tôi là hiệu phó và Áo Đỏ là tôi, thì hắn chắc chắn cũng lon ton nịnh nọt tôi rồi trêu Áo Đỏ y như vậy. Người ta bảo dân Edo hời hợt, quả đúng thế: cái thứ này mà đi lang thang thôn quê cứ lặp đi lặp lại “tôi là dân Edo đấy ạ”, thì dân quê nhất định cho rằng hời hợt là dân Edo, dân Edo là hời hợt. Đang nghĩ thế thì hai người bắt đầu khúc khích cười, giữa tiếng cười họ nói gì đó đứt quãng, chẳng nắm được gì.", "soseki-botchan:5.10": "“Hả? Sao nhỉ…” “…đúng thế… vì không biết… tội nhỉ” “Chẳng lẽ…” “Châu chấu… thật đấy.”", "soseki-botchan:5.11": "Tôi không để ý các lời khác, nhưng khi nghe từ “châu chấu” của Gã Bợ Đỡ thì bất giác căng người. Chẳng biết để làm gì, Gã Bợ Đỡ chỉ nhấn riêng từ “châu chấu” cho lọt rõ vào tai tôi, rồi cố ý nói lờ mờ phần sau. Tôi không động đậy, vẫn nghe.", "soseki-botchan:5.12": "“Lại Hotta nữa…” “Có thể…” “Tempura… ha ha ha ha ha” “…xúi giục…” “Cả dango à?”", "soseki-botchan:5.13": "Lời đứt quãng như vậy, nhưng từ châu chấu, tempura, dango mà suy ra thì chắc chắn họ thì thầm chuyện của tôi. Nói thì nói to hơn, mà đã thì thầm thì đừng rủ tôi. Lũ khó ưa. Châu chấu hay dép rơm thì lỗi cũng đâu ở tôi. Vì hiệu trưởng bảo gác lại đã, nể mặt Lão Lửng nên hiện tại tôi nhịn. Gã Bợ Đỡ mà bày đặt phê bình thừa. Cứ ngậm bút lông mà rút đi. Chuyện của tôi sớm muộn gì tôi tự giải quyết được nên không sao, nhưng câu “lại Hotta nữa”, “xúi giục” làm tôi vướng bận. Không rõ nghĩa là Hotta xúi giục tôi làm to chuyện, hay Hotta xúi học trò bắt nạt tôi. Nhìn trời xanh, ánh nắng dần yếu, gió se se bắt đầu thổi. Mây như khói nhang lững lờ trải trên đáy bầu trời trong vắt, rồi chẳng hay đã chảy vào sâu, phủ mỏng như sương.", "soseki-botchan:5.14": "“Thôi về nhé,” Áo Đỏ nói như chợt nhớ. “Vâng, đúng giờ rồi. Tối nay thầy gặp nàng Madonna chứ ạ?” Gã Bợ Đỡ hỏi. “Đừng nói bậy, sinh chuyện đấy,” Áo Đỏ nói, hơi ngồi thẳng người dậy, vốn đang tựa mép thuyền. “Hê hê hê hê, không sao ạ. Có nghe cũng…” Gã Bợ Đỡ vừa ngoảnh lại thì tôi dội thẳng đôi mắt to như cái đĩa vào đỉnh đầu hắn. Gã chói mắt ngã ngửa, “Ồ, thua rồi,” rụt cổ gãi đầu. Thật là đồ láu cá.", "soseki-botchan:5.15": "Thuyền lặng lẽ chèo về bờ trên biển yên. “Xem ra cậu không thích câu lắm,” Áo Đỏ hỏi, tôi đáp “Vâng, nằm ngắm trời thích hơn,” và vứt điếu thuốc đang hút xuống biển, nghe “xì” một tiếng, rồi nó trôi nổi trên sóng bị mái chèo rẽ. “Học trò rất mừng vì cậu đến, mong cậu cố gắng,” lần này hắn nói chuyện chẳng liên quan gì đến câu cá. “Chắc không mừng lắm đâu.” “Không, không phải nịnh. Thật mừng đấy. Phải không cậu Yoshikawa?” “Mừng gì, náo loạn cả lên ạ,” Gã Bợ Đỡ cười tủm tỉm. Lạ thay, lời hắn nói câu nào cũng làm tôi bực. “Nhưng cậu mà không cẩn thận thì nguy hiểm đấy,” Áo Đỏ nói, “Nguy thì nguy. Đã thế thì tôi sẵn sàng chịu nguy,” tôi đáp. Thật ra tôi quyết một trong hai: bị đuổi việc, hoặc bắt cả ký túc xá xin lỗi. “Nói thế thì chẳng có chỗ nào mà bám—thật ra tôi, với tư cách hiệu phó, nghĩ cho cậu nên mới nói, đừng hiểu xấu.” “Thầy hiệu phó thật lòng có thiện cảm với cậu đấy. Tôi tuy bất tài nhưng cùng là dân Edo, mong cậu ở trường lâu để cùng giúp nhau, tôi vẫn đang âm thầm góp sức đấy ạ,” Gã Bợ Đỡ nói ra một câu nghe như người. Nếu phải nhờ Gã Bợ Đỡ thì tôi thà thắt cổ chết.", "soseki-botchan:5.16": "“Thế này, học trò rất hoan nghênh cậu đến, nhưng trong đó có nhiều tình huống. Cậu chắc có chuyện bực mình, nhưng hãy coi đây là lúc nhẫn nhịn, chịu đựng. Tôi nhất định không làm điều gì không có lợi cho cậu.”", "soseki-botchan:5.17": "“Tình huống là sao? Tình huống gì?”", "soseki-botchan:5.18": "“Hơi rắc rối, nhưng dần dần cậu sẽ hiểu. Tôi không nói thì cậu cũng tự nhiên hiểu thôi, phải không cậu Yoshikawa?”", "soseki-botchan:5.19": "“Vâng, khá rắc rối đấy ạ. Một sớm một chiều thì không hiểu nổi. Nhưng dần dần sẽ hiểu, tôi không nói cũng tự nhiên hiểu ạ,” Gã Bợ Đỡ nói giống hệt Áo Đỏ.", "soseki-botchan:5.20": "“Rắc rối thế thì khỏi nghe cũng được, nhưng do thầy mở lời nên tôi mới hỏi.”", "soseki-botchan:5.21": "“Đúng lắm. Mở đầu mà không nói tiếp thì vô trách nhiệm. Vậy tôi chỉ nói thế này. Xin lỗi, cậu mới tốt nghiệp, lần đầu làm thầy, chưa có kinh nghiệm. Mà trường học là nơi lắm chuyện nể nang, quan hệ riêng, không thể thẳng thắn kiểu học trò được.”", "soseki-botchan:5.22": "“Không thẳng thắn thì thế nào?”", "soseki-botchan:5.23": "“Ôi, cậu ngay thẳng thế nên tôi mới nói còn thiếu kinh nghiệm…”", "soseki-botchan:5.24": "“Thiếu kinh nghiệm là đương nhiên. Sơ yếu lý lịch tôi cũng ghi rồi, hai mươi ba năm bốn tháng.”", "soseki-botchan:5.25": "“Thế nên có khi bị thừa cơ từ chỗ không ngờ.”", "soseki-botchan:5.26": "“Nếu thật thà thì ai thừa cơ tôi cũng không sợ.”", "soseki-botchan:5.27": "“Đương nhiên không sợ, không sợ nhưng vẫn bị thừa cơ. Thực tế người tiền nhiệm của cậu đã bị, nên tôi mới bảo phải cẩn thận.”", "soseki-botchan:5.28": "Nhận ra Gã Bợ Đỡ đã ngoan, ngoảnh lại thì chẳng biết từ lúc nào hắn đã ra đuôi thuyền nói chuyện câu cá với người chèo. Không có Gã Bợ Đỡ thì nói chuyện dễ hơn hẳn.", "soseki-botchan:5.29": "“Người tiền nhiệm của tôi bị ai thừa cơ?”", "soseki-botchan:5.30": "“Chỉ tên thì liên quan danh dự người ta nên không nói được. Với lại không có bằng chứng rõ ràng, nói ra là lỗi của tôi. Dù sao cậu đã đến, nếu cậu thất bại ở đây thì chúng tôi gọi cậu về cũng uổng công. Mong cậu cẩn thận.”", "soseki-botchan:5.31": "“Bảo cẩn thận nhưng ngoài ra tôi chẳng biết cẩn thận thế nào. Không làm điều xấu là được chứ gì?”", "soseki-botchan:5.32": "Áo Đỏ cười hi hi hi hi. Tôi không nhớ mình nói gì đáng cười. Đến tận hôm nay tôi vẫn tin chắc thế là đúng. Nghĩ lại, phần lớn người đời dường như khuyến khích hóa xấu. Họ có vẻ tin không xấu đi thì không thành công trong xã hội. Hiếm khi thấy người thật thà trong sáng thì lại gọi “Botchan”, “thằng nhóc” mà khinh miệt. Thế thì các thầy dạy đạo đức ở trường tiểu học, trung học đừng dạy “đừng nói dối”, “hãy thật thà” nữa. Dứt khoát dạy ở trường cách nói dối, nghệ thuật không tin người, mưu kế lừa người còn có ích cho đời, cho chính trò hơn. Áo Đỏ cười hi hi hi hi là cười cái đơn giản của tôi. Đời mà cười sự đơn giản, ngay thẳng thì hết cách. Bà Kiyo những lúc như thế chưa bao giờ cười. Bà nghe rất khâm phục. Bà Kiyo cao hơn Áo Đỏ nhiều.", "soseki-botchan:5.33": "“Dĩ nhiên không làm điều xấu thì tốt, nhưng dù mình không làm xấu, mà không nhận ra cái xấu của người khác thì cũng chịu khổ nặng. Trên đời có người nhìn thì phóng khoáng, nhìn thì thẳng thắn, thân thiện lo chỗ trọ giúp, nhưng hiếm khi lơ là được… Lạnh nhiều rồi nhỉ. Đã vào thu. Bãi biển phủ sương thành màu sepia. Cảnh đẹp. Này cậu Yoshikawa, cảnh bãi biển kia thế nào…” hắn gọi Gã Bợ Đỡ bằng giọng to. “Ồ quả là tuyệt kỳ. Nếu có thời gian tôi sẽ vẽ phác, tiếc nhỉ, cứ để nguyên thế này,” Gã Bợ Đỡ ba hoa ầm ĩ.", "soseki-botchan:5.34": "Một ngọn đèn sáng trên tầng hai quán Minatoya, khi còi tàu hỏa “hiu” vang lên, chiếc thuyền tôi ngồi cắm mũi “rột” vào cát bãi đá rồi đứng yên. “Về sớm nhé,” bà chủ đứng trên bãi chào Áo Đỏ. Tôi hô một tiếng “hây” rồi nhảy từ mép thuyền xuống bãi đá.", "soseki-botchan:6.1": "VI", "soseki-botchan:6.2": "Gã Bợ Đỡ thì tôi ghét cay ghét đắng, thứ như thế buộc đá muối dưa dìm xuống đáy biển còn có lợi cho nước Nhật. Áo Đỏ thì tôi không ưa cái giọng, chắc là cố làm điệu cái giọng trời cho để nghe cho dịu dàng, mà điệu mấy cũng vô ích với bộ mặt ấy, có ai mê thì cùng lắm là Madonna. Nhưng đã là hiệu phó thì ăn nói khó nhằn hơn Gã Bợ Đỡ; về nhà ngẫm lại lời hắn, thấy cũng có vẻ có lý. Hắn không nói rõ nên khó đoán, nhưng đại để là Bão Núi là đứa xấu, phải coi chừng. Thế thì cứ nói toạc ra đi, đồ không ra đàn ông! Mà đã là giáo viên xấu thì cho thôi việc sớm đi chứ. Hiệu phó, cử nhân văn chương, mà nhát gan thế đấy; nói xấu sau lưng mà không dám nêu tên công khai thì nhát là cái chắc, mà người nhát thì hay tử tế, nên Áo Đỏ chắc cũng tử tế kiểu đàn bà. Tử tế là tử tế, giọng là giọng, ghét giọng mà gạt bỏ lòng tử tế thì sai lẽ. Nhưng đời cũng lạ thật: đứa mình không ưa thì tử tế, thằng bạn hợp ý thì hóa ra kẻ xấu, đúng là trêu ngươi người ta. Chắc tại quê mùa nên cái gì cũng ngược với Tokyo. Chốn nguy hiểm thật, rồi có ngày lửa đóng băng, đá hóa đậu phụ cũng nên. Nhưng mà Bão Núi xúi học trò thì nghe khó tin, nom hắn không phải đứa hay bày trò. Nghe nói hắn được học trò mến nhất, nên nếu muốn thì chắc làm được hầu hết mọi việc—nhưng thứ nhất, cần gì phải vòng vo, cứ túm cổ tôi gây sự thẳng thừng chẳng phải đỡ công hơn sao. Nếu tôi vướng chân hắn thì nói toẹt ra: thế này thế này, cậu vướng, xin từ chức đi, là xong. Việc gì chẳng bàn được. Nếu lẽ phải thuộc về hắn thì mai tôi từ chức. Đâu phải chỉ chỗ này mới có gạo; đến tận cùng trời cuối đất tôi cũng không chết đường chết chợ. Bão Núi cũng hết thuốc thật, đúng là đồ không biết điều.", "soseki-botchan:6.3": "Ngày mới đến, người đầu tiên khao tôi đá bào là Bão Núi. Nhận đá bào của đứa hai mặt thế thì mất mặt tôi. Tôi chỉ uống một cốc nên chỉ bắt hắn trả một sen rưỡi. Nhưng một sen hay nửa sen, mang ơn đứa lừa đảo thì suốt đời khó chịu. Mai đến trường, tôi sẽ trả hắn một sen rưỡi. Tôi còn nợ bà Kiyo ba yên. Ba yên ấy năm năm nay vẫn chưa trả. Không phải không trả được. Là không trả. Bà Kiyo chưa bao giờ nghĩ đến túi tôi kiểu “rồi cậu sẽ trả”. Tôi cũng không định khách sáo kiểu người dưng, “rồi tôi sẽ trả”. Mình càng lo chuyện ấy thì càng như nghi ngờ lòng bà Kiyo, càng như bôi nhọ tấm lòng đẹp đẽ của bà. Không trả không phải là chà đạp bà Kiyo; mà vì tôi coi bà là nửa kia của mình. Bà Kiyo với Bão Núi dĩ nhiên không so được, nhưng dù chỉ là cốc đá bào hay chén trà ngọt, nhận ơn người ta mà im lặng là coi người ta ra dáng một con người, là tấm thiện ý dành cho người đó. Chia tiền ra là xong chuyện, còn trong bụng biết ơn thì chẳng có tiền nào mua nổi lời đáp lễ. Dù không chức không tước, vẫn là một con người độc lập đàng hoàng. Một con người độc lập mà cúi đầu thì phải coi đó là lời cảm tạ quý hơn trăm vạn lượng.", "soseki-botchan:6.4": "Tôi tự cho là đã bắt Bão Núi bỏ ra một sen rưỡi, còn mình thì đáp lễ bằng thứ quý hơn trăm vạn lượng, nên hắn phải biết ơn mới phải. Thế mà quay lưng làm chuyện hèn hạ, đúng là đồ khốn! Mai trả một sen rưỡi là hết nợ hết nần, rồi tôi sẽ gây sự với hắn.", "soseki-botchan:6.5": "Nghĩ đến đó thì buồn ngủ, tôi ngáy khò khò. Hôm sau, vì có lý do riêng, tôi đến trường sớm hơn thường lệ để đón Bão Núi. Nhưng mãi hắn không ló mặt. Dưa Héo đến. Thầy Hán văn đến. Gã Bợ Đỡ đến. Cuối cùng cả Áo Đỏ cũng đến, mà trên bàn Bão Núi chỉ có một cục phấn nằm dọc, vắng lặng. Tôi định hễ bước vào phòng chờ là trả ngay, nên từ lúc ra khỏi nhà đã nắm một sen rưỡi trong lòng bàn tay như tiền tắm, nắm đến tận trường. Tay tôi hay ra mồ hôi, mở ra thì một sen rưỡi đẫm mồ hôi. Trả tiền ướt đẫm mồ hôi thì Bão Núi sẽ ca cẩm, nên tôi đặt lên bàn, thổi phù phù cho khô rồi lại nắm. Lúc ấy Áo Đỏ đến: “Hôm qua thất lễ, hẳn cậu phiền lắm nhỉ.” “Không phiền, nhờ vậy mà tôi đói bụng,” tôi đáp. Áo Đỏ chống khuỷu tay lên bàn Bão Núi, đưa cái mặt bè như cái thúng sát bên mũi tôi, tôi tưởng hắn định làm gì thì hắn nói: “Này cậu, chuyện chúng ta nói trên thuyền hôm qua, cậu giữ bí mật cho nhé. Chưa nói với ai chứ?” Giọng đàn bà thế nào mà lại hay lo thế. Tôi chưa nói với ai thì đúng thật. Nhưng tôi đang định nói, còn nắm sẵn một sen rưỡi trong tay, nên bị Áo Đỏ bịt miệng thế này thì hơi khó. Áo Đỏ cũng vậy. Dù không nêu tên Bão Núi, nhưng đã đố một câu đố ai cũng đoán ra, giờ lại bảo giải đố ra thì phiền, như thế không đáng mặt hiệu phó, vô trách nhiệm. Đáng lẽ khi tôi gây chiến với Bão Núi, đao kiếm sát nhau, thì hắn phải đường hoàng bước ra bênh tôi. Thế mới xứng là hiệu phó một trường, mới có lý do mặc áo đỏ.", "soseki-botchan:6.6": "Tôi nói với hiệu phó là tôi chưa kể với ai, nhưng sắp tới tôi định đến nói chuyện thẳng với Bão Núi, thì Áo Đỏ hoảng lắm: “Này cậu, làm chuyện vô lý thế thì khổ lắm. Về Hotta, tôi không nhớ mình đã nói rõ gì với cậu cả—nếu cậu manh động ở đây thì tôi rất phiền. Cậu đến đây đâu phải để gây loạn trong trường,” hắn hỏi một câu lạ lùng, trái thường thức. Tôi đáp: dĩ nhiên rồi, nhận lương mà đi gây loạn thì trường cũng khổ. Thế là Áo Đỏ: “Vậy chuyện hôm qua cậu chỉ coi để tham khảo thôi, đừng nói ra ngoài nhé,” hắn toát mồ hôi mà nhờ vả. Tôi nhận lời: được, tôi cũng khó xử, nhưng thầy đã phiền đến thế thì thôi. “Cậu chắc chứ?” Áo Đỏ dặn lại. Không biết ẻo lả đến đâu mà sâu không thấy đáy. Cử nhân văn chương mà toàn thứ này cả thì chán. Đưa ra một yêu cầu trước sau không khớp, thiếu hẳn logic, mà thản nhiên. Lại còn nghi ngờ tôi. Nói xin lỗi chứ tôi là đàn ông. Đã nhận lời thì tôi không có cái bụng đê tiện sau lưng lại lật lọng.", "soseki-botchan:6.7": "Lúc ấy chủ nhân hai chiếc bàn bên cạnh cũng vào trường nên Áo Đỏ vội về chỗ mình. Hắn đến cả cách đi cũng làm điệu: đi trong phòng mà cũng đặt gót giày xuống thật khẽ cho không ra tiếng, mà đi không ra tiếng lại thành chuyện tự hào, đến hôm ấy tôi mới biết lần đầu. Đâu phải tập làm trộm, cứ đi cho bình thường có hơn không. Rồi kèn vào học vang lên, Bão Núi rốt cuộc vẫn không đến, nên hết cách, tôi đặt một sen rưỡi lên bàn rồi ra lớp.", "soseki-botchan:6.8": "Vì lịch dạy, tiết một về hơi muộn, quay lại phòng chờ thì các thầy khác đều kéo ghế ra tán chuyện. Bão Núi cũng đã đến từ lúc nào. Tưởng nghỉ, hóa ra đi muộn. Vừa thấy mặt tôi, hắn nói: “Hôm nay vì cậu mà tôi đi muộn. Nộp phạt đi.” Tôi lấy một sen rưỡi đã đặt trên bàn ra: “Cái này cho cậu, cầm lấy. Tiền cốc đá bào uống hôm nọ ở phố Torimachi,” rồi đặt trước mặt Bão Núi, thì hắn cười toan nói “Cậu nói cái gì thế”, nhưng thấy tôi nghiêm túc đến bất ngờ nên bảo đừng đùa dở, rồi gạt đồng tiền về phía bàn tôi. Ơ kìa, Bão Núi mà cứ nhất quyết đãi.", "soseki-botchan:6.9": "“Đùa gì, thật đấy. Tôi chẳng có cớ gì để cậu đãi đá bào nên mới trả. Làm gì có chuyện không nhận.”", "soseki-botchan:6.10": "“Nếu cậu cứ canh cánh một sen rưỡi thì nhận cũng được, nhưng sao đến tận bây giờ mới sực nhớ mà trả?”", "soseki-botchan:6.11": "“Bây giờ hay lúc nào cũng trả. Tôi ghét bị đãi nên trả.”", "soseki-botchan:6.12": "Bão Núi nhìn mặt tôi lạnh tanh, “hừ” một tiếng. Nếu không có lời nhờ của Áo Đỏ thì tôi đã vạch mặt sự hèn hạ của Bão Núi mà cãi nhau một trận ra trò, nhưng đã hứa không nói ra nên không nhúc nhích được. Người ta đỏ mặt tía tai thế này mà đáp “hừ” thì còn ra lý lẽ gì.", "soseki-botchan:6.13": "“Tiền đá bào thì tôi nhận, nhưng cậu dọn khỏi chỗ trọ đi.”", "soseki-botchan:6.14": "“Nhận một sen rưỡi là đủ. Dọn hay không dọn là quyền của tôi.”", "soseki-botchan:6.15": "“Nhưng đâu phải quyền của riêng cậu. Hôm qua chủ nhà ở đó đến bảo muốn cậu dọn đi, tôi hỏi lý do thì lời ông ta có lý. Dù vậy tôi vẫn định xác nhận lại, nên sáng nay ghé qua nghe kỹ.”", "soseki-botchan:6.16": "Bão Núi nói gì tôi chẳng hiểu.", "soseki-botchan:6.17": "“Chủ nhà nói gì với cậu thì tôi biết sao được. Một mình cậu tự quyết thì được à. Có lý do thì nói lý do ra, thế mới phải. Đừng có nói thất lễ rằng lời chủ nhà đúng ngay từ đầu.”", "soseki-botchan:6.18": "“Ừ, thế thì tôi nói. Cậu thô bạo, người ta chịu không nổi nên chán rồi. Có là vợ chủ trọ thì cũng khác với người hầu chứ. Chìa chân ra bắt người ta lau, thế là làm phách quá.”", "soseki-botchan:6.19": "“Tôi bắt vợ chủ trọ lau chân hồi nào?”", "soseki-botchan:6.20": "“Bắt hay không thì tôi không biết, nhưng dù sao nhà ấy khổ vì cậu. Họ bảo tiền trọ mười, mười lăm yên, bán một bức tranh treo là có ngay.”", "soseki-botchan:6.21": "“Ăn nói sành sỏi gớm. Thế sao còn cho tôi ở?”", "soseki-botchan:6.22": "“Sao cho ở thì tớ không biết. Cho ở thì có cho, nhưng giờ chán rồi nên bảo cậu đi. Cậu đi đi.”", "soseki-botchan:6.23": "“Dĩ nhiên rồi. Chắp tay xin tôi ở lại tôi cũng không ở. Mà kẻ giới thiệu tôi đến một nơi ăn nói gây sự thế, tức chính cậu, đã là đồ lếu láo.”", "soseki-botchan:6.24": "“Tôi lếu láo hay cậu ngang bướng, một trong hai.”", "soseki-botchan:6.25": "Bão Núi cũng nóng tính chẳng kém tôi, nên cất giọng to, hiếu thắng. Những người trong phòng chờ không biết chuyện gì vừa bùng lên, ai nấy nhìn tôi rồi nhìn Bão Núi, há hốc mồm ngẩn ra. Tôi chẳng nhớ mình đã làm gì đáng xấu hổ, nên đứng dậy, đảo mắt nhìn khắp phòng một lượt. Giữa lúc mọi người ngơ ngác, chỉ mình Gã Bợ Đỡ là cười như thích thú lắm. Cặp mắt to của tôi, với cái thế “mày cũng muốn đánh nhau à”, vừa phóng thẳng vào cái mặt dài như dải bầu khô của Gã Bợ Đỡ thì hắn bỗng nghiêm mặt, rất mực giữ gìn. Chắc hơi sợ. Rồi kèn vang lên. Bão Núi và tôi tạm hoãn trận đánh, ra lớp.", "soseki-botchan:6.26": "Buổi chiều là cuộc họp bàn cách xử lý đám ký túc xá đã vô lễ với tôi hôm nọ. Họp là lần đầu trong đời tôi nên chẳng hiểu ra sao, chắc giáo viên tụ lại, ai nấy đưa ý kiến tùy tiện, rồi hiệu trưởng gom lại cho xong. “Gom lại” là chữ dùng cho việc khó phân trắng đen. Một vụ như thế này, ai nhìn cũng thấy là sai quấy mà đem ra họp thì phí thời giờ. Ai giải thích kiểu gì cũng không thể có ý kiến khác. Rành rành thế này thì hiệu trưởng xử ngay tại chỗ cho xong. Thiếu quyết đoán. Hiệu trưởng mà thế này thì chẳng khác nào cái tên khác của kẻ lề mề.", "soseki-botchan:6.27": "Phòng họp ở cạnh phòng hiệu trưởng, một gian dài hẹp, ngày thường dùng thay phòng ăn. Chừng hai chục chiếc ghế bọc da đen kê quanh chiếc bàn dài, trông cũng ngang một tiệm cơm Tây ở Kanda. Hiệu trưởng ngồi đầu bàn, Áo Đỏ chễm chệ cạnh ông. Còn lại ngồi tùy ý, nhưng nghe nói thầy thể dục lúc nào cũng khiêm tốn ngồi chót. Tôi không biết lệ nên chui vào giữa thầy sinh vật và thầy Hán văn. Nhìn sang phía đối diện thì Bão Núi và Gã Bợ Đỡ ngồi cạnh nhau. Mặt Gã Bợ Đỡ nghĩ thế nào cũng thuộc hạng kém. Dù có đánh nhau, Bão Núi vẫn có nét hơn hẳn. Bức tranh treo trong phòng lễ chùa Yogen ở Kobinata hôm đám tang cha tôi rất giống cái mặt này. Hỏi nhà sư thì đó là con quái vật tên Idaten. Hôm nay Bão Núi đang giận, cứ đảo tròn mắt, thỉnh thoảng lại liếc tôi. Tôi đâu để bị dọa như thế, nên cũng không chịu thua, trợn tròn mắt, trừng lại Bão Núi. Mắt tôi hình dáng không đẹp, nhưng nói về độ to thì ít ai hơn được. Bà Kiyo còn hay bảo: mắt cậu to thế này, làm diễn viên chắc hợp lắm.", "soseki-botchan:6.28": "“Chắc đã đủ cả rồi chứ?” hiệu trưởng hỏi, thư ký Kawamura bèn đếm từng đầu người, một, hai. Thiếu một. “Thiếu một người,” anh ta ngẫm nghĩ, mà thiếu là phải. Dưa Héo, ông thầy bí, chưa tới. Không rõ duyên nợ kiếp trước thế nào mà tôi với Dưa Héo, từ ngày nhìn thấy mặt ông ấy là không quên được. Hễ vào phòng chờ là mắt tôi vướng ngay Dưa Héo; đi trên đường cũng hiện ra dáng vẻ thầy Dưa Héo. Đi suối nước nóng thì thỉnh thoảng thấy Dưa Héo mặt xanh phù trương ngâm trong bể. Chào ông thì ông “dạ” một tiếng rồi cúi đầu e dè, nhìn mà thấy tội. Ở trường không ai hiền hơn Dưa Héo. Hiếm khi ông cười, nhưng cũng chẳng bao giờ nói thừa. Chữ “quân tử” tôi biết qua sách vở, nhưng cứ tưởng chỉ có trong từ điển, ngoài đời không có thật; chỉ đến khi gặp Dưa Héo tôi mới phục rằng đó cũng là một chữ có hình có hài.", "soseki-botchan:6.29": "Quan hệ với ông thân thiết đến mức ấy, nên vừa bước vào phòng họp tôi đã nhận ra ngay Dưa Héo vắng mặt. Thật ra, tôi đã thầm nhắm sẵn chỗ ngồi cạnh ông. Hiệu trưởng nói chắc ông sắp đến, rồi mở gói vải tím trước mặt, đọc thứ gì như bản in thạch. Áo Đỏ bắt đầu lau tẩu hổ phách bằng khăn lụa. Gã này lấy việc đó làm thú tiêu khiển. Quả đúng là việc xứng với Áo Đỏ. Những người khác ngồi sát nhau thì thầm gì đó. Kẻ rảnh tay thì lấy cục tẩy ở đuôi bút chì nguệch ngoạc gì đó trên mặt bàn. Gã Bợ Đỡ thỉnh thoảng bắt chuyện với Bão Núi, nhưng Bão Núi chẳng đáp. Chỉ “ừ”, “à”, thỉnh thoảng lại trợn mắt dữ tợn nhìn tôi. Tôi không chịu thua, trừng lại.", "soseki-botchan:6.30": "Đúng lúc ấy Dưa Héo mà tôi đã chờ mãi bước vào, vẻ ái ngại, lễ độ chào Lão Lửng: “Tôi có chút việc nên đến muộn.” “Vậy xin khai mạc cuộc họp,” Lão Lửng nói, rồi bảo thư ký Kawamura phát bản in thạch. Xem ra mục đầu là việc xử lý, mục sau là việc quản học trò, ngoài ra còn hai ba điều nữa. Lão Lửng như thường lệ làm bộ trịnh trọng, với dáng vẻ hiện thân của nền giáo dục, trình bày đại ý thế này: “Việc giáo viên và học trò có lỗi đều do tôi kém đức. Mỗi lần xảy ra sự cố, tôi thầm hổ thẹn, tự hỏi sao mình còn làm hiệu trưởng được, vậy mà bất hạnh thay, lần này lại xảy ra náo loạn như thế, tôi phải thành thật xin lỗi quý vị. Tuy nhiên, đã xảy ra rồi thì hết cách, phải xử lý bằng cách nào đó; sự việc quý vị đều đã biết, nên về biện pháp sau này, xin quý vị cứ nói thẳng, để tôi tham khảo.”", "soseki-botchan:6.31": "Nghe lời hiệu trưởng, tôi phục sát đất: hiệu trưởng với Lão Lửng gì, quả là nói ghê thật. Nếu hiệu trưởng đã nhận hết trách nhiệm, bảo là lỗi tại mình, tại kém đức, thì đừng xử học trò nữa, tự mình bị cách chức trước chẳng phải xong sao. Thế là khỏi cần mở cái cuộc họp phiền phức này. Vả lại, theo lẽ thường cũng dễ hiểu. Tôi ngoan ngoãn trực đêm. Học trò làm loạn. Kẻ có lỗi không phải hiệu trưởng, cũng không phải tôi, mà chắc chắn là học trò. Nếu Bão Núi xúi giục thì trừng trị học trò và Bão Núi là đủ. Nước nào lại có kẻ ôm hết lỗi của người khác về mình rồi la lên “lỗi của tôi, lỗi của tôi”, chẳng phải Lão Lửng thì không làm nổi trò này. Ông ta tung ra cái lập luận phi lý như thế rồi đắc ý nhìn quanh. Nhưng chẳng ai mở miệng. Thầy sinh vật đang ngắm con quạ đậu trên mái lớp một. Thầy Hán văn lúc gấp lúc mở bản in thạch. Bão Núi vẫn trừng trừng nhìn tôi. Họp mà vô nghĩa thế này thì thà nghỉ ở nhà ngủ trưa còn hơn.", "soseki-botchan:6.32": "Tôi sốt ruột, định đứng lên hùng biện một trận cho ra trò, vừa nhấc nửa mông lên thì Áo Đỏ bắt đầu nói gì đó nên tôi thôi. Thấy hắn cất tẩu, lấy khăn lụa sọc lau mặt, vừa lau vừa nói. Cái khăn ấy chắc chắn là moi được từ Madonna. Đàn ông thì dùng khăn lanh trắng. “Nghe chuyện đám ký túc xá nổi loạn, tôi, với tư cách hiệu phó, thấy mình thiếu chu đáo, hơn nữa đức hóa thường ngày chưa thấm đến lớp trẻ, nên rất hổ thẹn. Những việc thế này thường xảy ra khi còn có chỗ khiếm khuyết; nhìn riêng sự việc thì dường như chỉ học trò sai, nhưng xét đến tận gốc thì trách nhiệm có khi lại thuộc về nhà trường. Cho nên chỉ dựa vào cái bề nổi mà xử phạt nghiêm khắc, tôi e lại không tốt cho tương lai. Hơn nữa, thiếu niên máu nóng, sinh khí dư thừa, chưa có khái niệm thiện ác, nên cũng không loại trừ chuyện nửa vô thức làm ra trò nghịch ngợm này. Dĩ nhiên cách xử lý là tùy ý hiệu trưởng, tôi không thể xen vào, nhưng xin ngài xét đến điểm ấy và xử lý khoan hồng hết mức có thể.”", "soseki-botchan:6.33": "Lão Lửng đã ra Lão Lửng thì Áo Đỏ cũng ra Áo Đỏ. Công khai bảo học trò quậy phá không phải do học trò xấu mà do thầy giáo xấu. Thế thì kẻ điên đập vỡ đầu người ta là tại người bị đập xấu nên kẻ điên mới đập. Phước đức quá. Sinh khí dư thừa mà khổ thì ra sân vật nhau đi; nửa vô thức mà bỏ châu chấu vào giường thì ai mà chịu. Với cái đà này, có bị cắt cổ lúc đang ngủ thì họ cũng tha, viện cớ nửa vô thức.", "soseki-botchan:6.34": "Tôi nghĩ thế, và cân nhắc xem nên nói gì, nhưng nếu đã nói thì phải tuôn ra thao thao bất tuyệt cho người ta giật mình mới thú; còn tôi, cái tật là hễ tức mà mở miệng thì hai ba câu là bí. Lão Lửng với Áo Đỏ, về nhân cách thì thua tôi, nhưng khoản ăn nói thì rất ghê gớm, nói dở bị bắt bẻ thì mất vui. Tôi thử nháp trước một bài, bắt đầu soạn câu cú trong bụng, thì Gã Bợ Đỡ ngồi trước mặt bất ngờ đứng phắt dậy, làm tôi giật mình. Gã Bợ Đỡ mà dám phát biểu, hỗn thật. Gã Bợ Đỡ với giọng lèo nhèo quen thuộc: “Thực tình, vụ châu chấu lần này cùng vụ hò hét xung trận là chuyện bất thường khiến những giáo viên có tâm như chúng tôi thầm lo ngại cho tiền đồ trường ta, và thiết nghĩ chúng ta, những nhà giáo, nhân dịp này phải hăng hái tự xét mình, chấn chỉnh kỷ cương toàn trường. Vì vậy, ý kiến mà hiệu trưởng và hiệu phó vừa trình bày quả là xác đáng, thấu tình đạt lý, tôi hoàn toàn tán thành từ đầu đến cuối. Xin ngài xử lý khoan hồng hết mức.” Lời Gã Bợ Đỡ có chữ mà không có nghĩa, chỉ bày ra một tràng từ Hán nên chẳng hiểu gì. Chỉ hiểu mỗi câu “hoàn toàn tán thành từ đầu đến cuối”.", "soseki-botchan:6.35": "Tôi không hiểu Gã Bợ Đỡ nói gì, nhưng tức sôi người, nên chưa kịp có nháp đã đứng bật dậy. “Tôi phản đối từ đầu đến cuối…” Nói được thế rồi đoạn sau bỗng tắc. “…Tôi cực ghét kiểu xử lý đầu cua tai nheo đó,” tôi thêm vào, cả phòng giáo viên phá lên cười. “Học trò sai hoàn toàn. Nhất định phải bắt chúng xin lỗi, không thì thành thói. Có đuổi học cũng không sao. …Cái gì mà láo thế, tưởng ông đây là thầy mới đến…” Nói xong tôi ngồi xuống. Thế là thầy sinh vật bên phải nói yếu ớt: “Học trò có lỗi thì đúng là có lỗi, nhưng phạt nặng quá thì lại gây phản ứng ngược, không hay. Tôi vẫn tán thành khoan hồng như hiệu phó nói.” Thầy Hán văn bên trái nói tán thành thuyết ôn hòa. Thầy sử cũng nói đồng ý với hiệu phó. Đáng ghét, phần lớn là phe Áo Đỏ. Cái trường do một lũ thế này dựng nên thì còn nói gì nữa. Tôi chỉ chọn một trong hai: bắt học trò xin lỗi hoặc xin thôi việc, nên nếu Áo Đỏ thắng thì tôi sẵn sàng về nhà thu xếp hành lý ngay. Dù sao tôi cũng chẳng có tài lấy miệng khuất phục lũ này; mà có khuất phục được thì tôi cũng chẳng thèm giao du lâu dài. Rời trường rồi thì ra sao mặc. Nói thêm gì chắc họ lại cười. Ai thèm nói, tôi làm mặt tỉnh.", "soseki-botchan:6.36": "Lúc ấy Bão Núi, từ nãy vẫn im lặng nghe, bỗng hăng hái đứng dậy. Thằng này lại định tán thành phe Áo Đỏ chắc, thế thì với mày cũng đánh nhau, muốn làm gì thì làm, tôi đang nhìn thì Bão Núi cất giọng làm rung cả kính cửa sổ: “Tôi hoàn toàn không đồng ý với ý kiến của hiệu phó và các vị khác. Bởi vụ này, nhìn từ điểm nào cũng chỉ có thể xem là hành vi của năm mươi học trò ký túc coi thường một giáo viên mới đến, một ông nào đó, và định đem ra làm trò cười. Hiệu phó có vẻ đi tìm nguyên nhân ở nhân cách giáo viên, nhưng xin lỗi, tôi cho đó là lỡ lời. Vị ấy trực đêm ngay sau khi đến, tiếp xúc với học trò chưa đầy hai mươi ngày. Trong hai mươi ngày ngắn ngủi ấy, học trò không có chỗ nào để đánh giá học vấn, nhân cách của cậu ấy. Nếu có lý do chính đáng mà bị coi thường thì còn có lẽ châm chước hành vi của học trò, nhưng không có nguyên nhân gì mà đùa cợt thầy mới đến, lũ học trò nhẹ dạ như thế mà khoan hồng thì ảnh hưởng đến uy tín nhà trường. Tinh thần giáo dục không chỉ là truyền học vấn, mà đồng thời cổ vũ khí phách cao thượng, thật thà, mang tinh thần võ sĩ, và quét sạch thói xấu thô lỗ, nông nổi, ngạo mạn. Nếu cứ nói những lời tạm bợ như sợ phản ứng ngược, sợ loạn to thì tệ nạn này biết bao giờ mới sửa được. Chính để chặn tệ nạn ấy mà chúng ta nhận chức ở trường này; nếu bỏ qua thì từ đầu đừng làm thầy còn hơn. Vì những lý do trên, tôi cho rằng xử phạt nghiêm toàn thể học trò ký túc, lại bắt họ công khai xin lỗi ngay trước mặt giáo viên liên quan mới là thỏa đáng.” Nói rồi hắn ngồi phịch xuống. Cả phòng im lặng, không ai nói gì. Áo Đỏ lại bắt đầu lau tẩu. Tôi mừng lắm. Cứ như Bão Núi đã nói thay tôi hết những gì tôi định nói. Tôi là kẻ đơn giản như thế, nên quên sạch cuộc cãi vã từ trước, mang bộ mặt biết ơn vô cùng nhìn sang Bão Núi vừa ngồi xuống, thì Bão Núi vẫn làm mặt như không biết gì.", "soseki-botchan:6.37": "Lát sau Bão Núi lại đứng dậy. “Vừa nãy tôi sơ ý quên, xin nói thêm. Người trực đêm hôm ấy hình như đã bỏ ra ngoài đi suối nước nóng trong lúc trực, tôi cho đó là điều quá đáng. Đã nhận trông coi cả một trường mà lại lợi dụng không ai trách, đi tắm suối nước nóng giữa bao nhiêu chỗ không đi, đó là một sơ suất lớn. Học trò là học trò, nhưng về điểm này, tôi mong hiệu trưởng đặc biệt nhắc nhở người chịu trách nhiệm.”", "soseki-botchan:6.38": "Thằng cha kỳ quặc. Tưởng khen rồi, thế mà ngay sau đó lại đi vạch lỗi người ta. Tôi vô tư, thấy người trực trước cũng đi ra ngoài nên tưởng là thông lệ, thế là lỡ đi luôn đến suối nước nóng; nhưng nghe nói thế thì quả đúng là tôi sai. Bị công kích cũng đành. Tôi lại đứng lên: “Tôi quả thật đã đi suối nước nóng trong lúc trực đêm. Việc này hoàn toàn sai. Xin lỗi.” Nói xong ngồi xuống thì cả phòng lại cười. Tôi hễ nói gì là họ cười. Lũ vô vị. Chúng mày có dám công khai nhận lỗi của mình như thế này không? Không dám, nên cười chứ gì.", "soseki-botchan:6.39": "Rồi hiệu trưởng nói có vẻ không còn ý kiến gì nữa, sẽ cân nhắc kỹ rồi xử lý. Tiện thể xin nói luôn kết quả: học trò ký túc bị cấm ra ngoài một tuần, lại phải ra xin lỗi trước mặt tôi. Nếu họ không xin lỗi thì hôm ấy tôi đã từ chức về rồi, nhưng chính vì lỡ mọi việc theo ý tôi mà cuối cùng thành chuyện to. Chuyện này lát nữa sẽ kể, nhưng lúc ấy hiệu trưởng nói là tiếp tục cuộc họp mà nêu ra điều này: phong cách học trò phải chấn chỉnh bằng sự cảm hóa của giáo viên, và bước đầu là giáo viên nên hạn chế ra vào quán ăn. Dĩ nhiên các dịp như tiệc chia tay thì ngoại lệ, nhưng một mình đến những nơi không mấy cao nhã thì nên thôi—chẳng hạn tiệm soba, tiệm dango—ông vừa nói đến đó thì cả phòng lại cười. Gã Bợ Đỡ nhìn Bão Núi, nháy mắt, mấp máy “tempura”, nhưng Bão Núi chẳng thèm để ý. Đáng đời.", "soseki-botchan:6.40": "Tôi đầu óc kém nên chẳng hiểu mấy lời Lão Lửng, nhưng đã vào tiệm soba, tiệm dango mà không làm nổi thầy trung học thì kẻ phàm ăn như tôi chắc chắn không làm nổi. Nếu thế thì từ đầu hãy tuyển người ghét soba, ghét dango. Im lặng trao quyết định, rồi ban cái lệnh tàn nhẫn cấm ăn soba, cấm ăn dango, thì với kẻ không có thú vui nào khác như tôi là một đòn nặng. Rồi Áo Đỏ lại xen vào. “Vốn dĩ, thầy giáo trung học thuộc tầng lớp trên của xã hội, nên không được chỉ tìm khoái lạc vật chất. Mải mê vào đó thì dễ ảnh hưởng xấu đến phẩm cách. Tuy nhiên đã là người, nếu không có thú vui gì, ở nơi quê mùa chật hẹp này không sao sống nổi. Cho nên đi câu, đọc sách văn học, hoặc làm thơ kiểu mới, làm haiku—dù thế nào cũng phải tìm một thú vui tinh thần cao nhã…”", "soseki-botchan:6.41": "Tôi im lặng nghe, thấy hắn toàn lời huênh hoang tùy tiện. Ra khơi câu phân bón, Gorky là văn sĩ Nga, cô geisha quen đứng dưới gốc thông, ếch nhảy xuống ao cũ mà là thú vui tinh thần, thì ăn tempura, nuốt dango cũng là thú vui tinh thần. Thay vì ban cho người ta cái thú vui nhạt nhẽo ấy, thà đi giặt áo cho Áo Đỏ còn hơn. Tức quá, tôi hỏi: “Gặp Madonna cũng là thú vui tinh thần ạ?” Lần này không ai cười. Họ làm mặt lạ, nhìn nhau. Áo Đỏ chính mình thì cúi gằm xuống, vẻ khổ sở. Thấy chưa. Trúng rồi nhé. Chỉ tội nghiệp Dưa Héo; tôi vừa nói thế thì cái mặt xanh của ông càng xanh hơn.", "soseki-botchan:7.1": "VII", "soseki-botchan:7.2": "Tôi dọn khỏi nhà trọ ngay trong đêm. Về đến nơi, đang gói đồ thì mụ vợ hỏi: có điều gì bất tiện không ạ, nếu có chuyện làm thầy phật ý thì cứ nói, chúng tôi xin sửa. Hết nói nổi. Sao cái đời này toàn những kẻ nói chẳng ra đầu ra đũa thế không biết. Muốn tôi đi hay muốn tôi ở, chẳng hiểu đằng nào. Điên rõ rành rành. Gây lộn với hạng người này thì nhục cho nòi dân Edo, nên tôi gọi phu xe tới, đi phắt.", "soseki-botchan:7.3": "Đi thì đi, nhưng chẳng có chỗ nào để đi. Phu xe hỏi cậu đi hướng nào, tôi bảo cứ im lặng theo tôi, rồi khắc biết, và sải bước đi tới. Định bụng ghé Yamashiroya, nhưng rồi lại phải dọn ra, thành ra rách việc. Cứ đi thế này, thể nào cũng bắt gặp nhà nào treo bảng nhà trọ hay đại loại. Thế thì đó là chỗ ở trời định cho tôi. Nghĩ vậy, tôi cứ quanh quẩn qua những khu yên tĩnh dễ ở, rốt cuộc ra tới phố Kajiya. Đây là khu nhà của các gia đình võ sĩ cũ, chẳng có nhà trọ nào, tôi định quay lại phía nhộn nhịp hơn thì chợt nảy ra một ý hay. Ông Dưa Héo mà tôi quý mến sống ngay trong khu này. Dưa Héo là người bản xứ, còn giữ cả cơ ngơi tổ tiên, ắt am hiểu chuyện quanh đây. Hỏi ông ấy, biết đâu ông chỉ cho một chỗ trọ tạm được. May mà tôi từng đến chào một lần, biết đường, đỡ phải mò. Đoán đại là nhà này, tôi gọi “xin phép, xin phép” chừng hai lần thì từ trong có một người già độ năm mươi, cầm cây đèn giấy kiểu cổ, bước ra. Tôi cũng chẳng ghét gái trẻ, nhưng thấy người già là lòng lại thấy bồi hồi. Chắc vì tôi quý bà Kiyo nên hồn bà nhập vào các bà già khắp nơi. Đây hẳn là mẹ Dưa Héo. Một phụ nữ tóc cắt ngắn xõa ngang vai, có phẩm cách, mặt giống Dưa Héo như đúc. Bà định mời tôi lên nhà, nhưng tôi nói xin gặp chút thôi, gọi chủ nhà ra tận tiền sảnh, kể đầu đuôi và hỏi ông có biết chỗ nào không. Ông Dưa Héo bảo: thế thì khổ cho cậu quá, rồi ngẫm nghĩ một lúc, nói: sau phố này có nhà ông bà già họ Hagino sống đơn độc, hồi nọ có nhờ tôi, bảo để trống phòng cũng phí, nếu có người chắc chắn thì cho thuê, nhờ tôi tìm giúp. Không biết bây giờ còn cho thuê không, nhưng ta cùng đi hỏi thử. Rồi ông tử tế dẫn tôi đi.", "soseki-botchan:7.4": "Từ đêm ấy tôi thành khách trọ nhà Hagino. Điều kinh ngạc là hôm sau, tôi vừa rời phòng ở Ikagin thì Gã Bợ Đỡ đã mặt tỉnh bơ vào chiếm ngay căn phòng tôi bỏ lại. Tôi gan thế mà cũng há hốc. Đời toàn bọn lừa đảo, chắc ai cũng đang gài nhau. Phát chán.", "soseki-botchan:7.5": "Thiên hạ đã thế thì tôi cũng không chịu thua, phải sống cho giống thiên hạ, nếu không thì không chịu nổi. Phải xén phần của bọn móc túi mới có ba bữa cơm, mà đã đến nước ấy thì sống cũng đáng phải nghĩ lại. Nhưng đang khỏe mạnh phây phây mà treo cổ thì có lỗi với tổ tiên, lại tai tiếng. Nghĩ lại, thay vì vào Trường Vật lý học cái môn toán vô dụng, đáng lẽ lấy sáu trăm yên làm vốn mở hàng sữa bò. Thế thì bà Kiyo khỏi phải rời tôi, tôi cũng khỏi phải lo cho bà từ xa. Hồi còn ở chung thì chẳng thấy gì, ra đến quê rồi mới thấy bà Kiyo đúng là người tốt. Tìm khắp nước Nhật cũng hiếm có người nết na như thế. Lúc tôi đi bà hơi cảm, không biết giờ ra sao. Đọc thư lần trước chắc bà mừng lắm. Vậy mà đáng lẽ thư trả lời phải đến rồi chứ—Tôi cứ nghĩ lẩn quẩn mấy chuyện ấy suốt hai ba hôm.", "soseki-botchan:7.6": "Sốt ruột, thỉnh thoảng tôi hỏi bà chủ nhà có thư từ Tokyo không, lần nào bà cũng làm vẻ mặt áy náy đáp chưa có gì ạ. Đôi vợ chồng này khác Ikagin: vốn dòng võ sĩ nên cả hai đều lịch thiệp. Chỉ khổ nỗi đêm đến ông già cất giọng kỳ quặc hát khúc nō, nhưng ông không như Ikagin cứ lăm lăm xông ra đòi pha trà, nên đỡ vô cùng. Bà thỉnh thoảng sang phòng chuyện trò đủ thứ, hỏi sao thầy không đưa phu nhân cùng đến ạ. Trông tôi có phu nhân sao? Tội nghiệp, tôi mới hai mươi bốn. Bà bèn mở đầu rằng hai mươi bốn mà có vợ là thường chứ ạ, rồi kể nhà ai hai mươi đã cưới vợ, nhà ai hai mươi hai đã hai con, nêu chừng nửa tá ví dụ để bác lại, khiến tôi phục sát đất. Vậy thì tôi hai mươi bốn cũng cưới vợ đây, bà làm mối giùm tôi nhé—tôi bắt chước giọng quê mà nhờ. Bà cụ thật thà hỏi: thật không ạ?", "soseki-botchan:7.7": "“Thật một trăm phần trăm. Tôi chỉ muốn lấy vợ, chịu không nổi.”", "soseki-botchan:7.8": "“Phải rồi ạ. Hồi trẻ ai cũng thế.” Câu đáp ấy khiến tôi ngượng nể đến nỗi không đáp lại được.", "soseki-botchan:7.9": "“Nhưng thầy chắc chắn có vợ rồi ạ. Tôi nhìn ra từ lâu rồi đấy.”", "soseki-botchan:7.10": "“Ồ, tinh mắt thật. Sao bà nhìn ra?”", "soseki-botchan:7.11": "“Sao ấy à. Chẳng phải ngày nào thầy cũng ngóng thư đó sao ạ, có thư Tokyo không, có thư Tokyo không, còn gì nữa.”", "soseki-botchan:7.12": "“Chà, ngạc nhiên thật. Tinh mắt kinh khủng.”", "soseki-botchan:7.13": "“Trúng rồi chứ ạ?”", "soseki-botchan:7.14": "“Ừ. Có thể là trúng đấy.”", "soseki-botchan:7.15": "“Nhưng đàn bà thời nay khác xưa, không sơ ý được đâu, thầy phải cẩn thận ạ.”", "soseki-botchan:7.16": "“Sao, vợ tôi ở Tokyo có tòm tem trai rồi à?”", "soseki-botchan:7.17": "“Không, vợ thầy thì đàng hoàng rồi ạ, nhưng mà…”", "soseki-botchan:7.18": "“Thế thì tôi yên tâm. Vậy phải cẩn thận chuyện gì?”", "soseki-botchan:7.19": "“Vợ thầy thì đàng hoàng—vợ thầy thì đàng hoàng thật, nhưng—”", "soseki-botchan:7.20": "“Chỗ nào có người không đàng hoàng?”", "soseki-botchan:7.21": "“Quanh đây cũng nhiều lắm. Thầy có biết cô Tōyama không ạ?”", "soseki-botchan:7.22": "“Không, không biết.”", "soseki-botchan:7.23": "“Chưa biết ư? Cô là người đẹp nhất quanh đây đấy ạ. Đẹp quá nên các thầy trường ai cũng gọi là Madonna, Madonna. Thầy chưa nghe sao ạ?”", "soseki-botchan:7.24": "“Ừ, Madonna à. Tôi tưởng tên một cô geisha.”", "soseki-botchan:7.25": "“Không đâu thầy. Madonna là tiếng Tàu, nghĩa là người đẹp mà.”", "soseki-botchan:7.26": "“Có lẽ thế. Ngạc nhiên thật.”", "soseki-botchan:7.27": "“Chắc thầy dạy vẽ đặt cho đấy ạ.”", "soseki-botchan:7.28": "“Gã Bợ Đỡ đặt à?”", "soseki-botchan:7.29": "“Không, thầy Yoshikawa ấy đặt đó ạ.”", "soseki-botchan:7.30": "“Cô Madonna ấy không đàng hoàng à?”", "soseki-botchan:7.31": "“Cô Madonna ấy là cô Madonna không đàng hoàng đấy ạ.”", "soseki-botchan:7.32": "“Rách việc nhỉ. Đàn bà mà có biệt danh thì từ xưa chẳng ra gì. Có lẽ thế thật.”", "soseki-botchan:7.33": "“Đúng thế thật đấy ạ. Nào là Matsu Quỷ Thần, nào là Hyaku Đắc Kỷ, toàn đàn bà đáng sợ.”", "soseki-botchan:7.34": "“Madonna cũng cùng loại à?”", "soseki-botchan:7.35": "“Cô Madonna ấy, thầy ạ, chính là… thầy Koga, người đã giới thiệu thầy đến đây ấy—đã có hẹn ước về làm dâu bên ấy ạ—”", "soseki-botchan:7.36": "“Ồ, lạ thật. Không ngờ Dưa Héo lại số đào hoa thế. Người đúng là không thể trông mặt mà bắt hình dong. Phải cẩn thận mới được.”", "soseki-botchan:7.37": "“Nhưng năm ngoái cụ nhà bên ấy qua đời—cho đến lúc ấy còn tiền, còn cổ phần ngân hàng, mọi việc thuận lợi—từ đó chẳng hiểu sao cuộc sống đột nhiên sa sút—nói cho cùng là thầy Koga hiền quá nên bị lừa ạ. Chuyện nọ chuyện kia nên lễ cưới cứ lùi, đúng lúc ấy thầy hiệu phó xuất hiện, nằng nặc xin cô về làm dâu.”", "soseki-botchan:7.38": "“Áo Đỏ hả? Đồ khốn. Tôi đã nghĩ cái áo ấy không phải áo thường. Rồi sao nữa?”", "soseki-botchan:7.39": "“Nhờ người đến thương lượng thì nhà Tōyama thấy mắc nghĩa với thầy Koga nên không trả lời ngay được—chỉ nói để cân nhắc kỹ ạ. Thế là thầy Áo Đỏ tìm đường quen biết, ra vào nhà Tōyama, rồi cuối cùng thưa thầy, làm cô thuần hẳn luôn ạ. Thiên hạ ai cũng chê, thầy Áo Đỏ cũng đáng trách mà cô cũng đáng trách. Đã nhận lời về nhà Koga, giờ có ông cử nhân đến thì đổi sang ông ấy, thế thì có lỗi với ông mặt trời ạ, thầy.”", "soseki-botchan:7.40": "“Có lỗi thật. Chẳng riêng ông mặt trời hôm nay, ông mặt trời ngày mai, ngày kia, đến bao giờ cũng không xin lỗi cho xuể.”", "soseki-botchan:7.41": "“Vậy nên bạn thầy Koga là thầy Hotta thấy tội nghiệp, tới khuyên thầy hiệu phó, thì thầy Áo Đỏ bảo, tôi không có ý cướp người đã có hôn ước. Nếu hủy hẹn thì có thể tôi sẽ rước, nhưng hiện chỉ giao thiệp với nhà Tōyama thôi, mà giao thiệp với nhà Tōyama thì chẳng có gì có lỗi với ông Koga. Nghe nói thầy Hotta đành lui về. Từ đó người ta đồn thầy Áo Đỏ với thầy Hotta bất hòa ạ.”", "soseki-botchan:7.42": "“Bà biết lắm chuyện nhỉ. Sao biết rõ thế? Phục sát đất.”", "soseki-botchan:7.43": "“Đất hẹp nên cái gì cũng biết ạ.”", "soseki-botchan:7.44": "Biết nhiều quá đến phát khổ. Cái đà này chắc chuyện tempura với dango của tôi cũng đã biết rồi. Chỗ phiền phức. Nhưng nhờ thế mà tôi hiểu Madonna nghĩa là gì, hiểu mối quan hệ giữa Bão Núi với Áo Đỏ, học thêm được khối. Khổ nỗi chẳng rõ ai xấu. Người đơn giản như tôi cần có người phân trắng phân đen cho, không thì chẳng biết theo bên nào.", "soseki-botchan:7.45": "“Áo Đỏ với Bão Núi, người nào tốt hơn?”", "soseki-botchan:7.46": "“Bão Núi là gì ạ?”", "soseki-botchan:7.47": "“Bão Núi là ông Hotta đấy.”", "soseki-botchan:7.48": "“Nói khỏe thì thầy Hotta có vẻ khỏe hơn, nhưng thầy Áo Đỏ là ông cử nhân nên làm được việc ạ. Còn hiền thì thầy Áo Đỏ hiền hơn, nhưng học trò lại bảo thầy Hotta được tiếng hơn đấy ạ.”", "soseki-botchan:7.49": "“Tóm lại ai tốt hơn?”", "soseki-botchan:7.50": "“Tóm lại ai lương cao hơn thì giỏi hơn chứ ạ.”", "soseki-botchan:7.51": "Hỏi thế này cũng vô ích nên tôi thôi. Hai ba hôm sau, đi dạy về thì bà cụ cười tươi bảo: dạ để thầy đợi lâu, cuối cùng cũng đến ạ, rồi đưa một bức thư, bảo thầy cứ thong thả xem, và đi ra. Cầm lên thì là thư của bà Kiyo. Dán hai ba tờ giấy chuyển, xem kỹ thì thư gửi đến Yamashiroya, Yamashiroya chuyển sang Ikagin, Ikagin chuyển sang Hagino. Hơn nữa Yamashiroya còn giữ thư cả tuần. Đúng là nhà trọ, đến thư cũng muốn trọ. Mở ra, dài kinh khủng. “Từ khi nhận thư cậu Botchan, bà định viết hồi âm ngay, nhưng chẳng may bị cảm, nằm hết một tuần, nên chậm trễ, xin lỗi cậu. Hơn nữa bà không giỏi đọc viết như các cô gái bây giờ, nên chữ xấu thế này mà viết cũng vất vả lắm. Bà định nhờ cháu viết hộ, nhưng đã gửi cậu thì không tự viết sẽ có lỗi với cậu Botchan, nên cất công viết nháp một lượt rồi mới chép sạch. Chép sạch hai ngày xong, viết nháp mất bốn ngày. Có thể khó đọc, nhưng bà đã viết hết lòng, xin cậu đọc đến cuối.”—mở đầu như thế rồi viết lan man chừng bốn thước. Đúng là khó đọc. Không riêng chữ xấu, phần lớn lại toàn hiragana, nên ngắt câu xem chỗ nào dừng chỗ nào bắt đầu cũng cực. Tôi tính nóng, thư dài khó hiểu thế này, có ai trả năm yên nhờ đọc tôi cũng từ chối, nhưng lần này tôi nghiêm túc đọc từ đầu đến cuối. Đọc hết là sự thật, nhưng mải vật lộn với việc đọc nên ý không nối, tôi lại đọc lại từ đầu. Trong phòng hơi tối, khó đọc hơn lúc trước, cuối cùng tôi ra ngồi ở mép hiên, cung kính đọc. Gió đầu thu lay lá chuối, thổi vào làn da trần của tôi rồi quay lại làm bức thư đọc dở bay về phía vườn, nên đến đoạn cuối, mảnh giấy dài hơn bốn thước kêu sột soạt, buông tay ra là chắc bay tới tận hàng rào bên kia. Tôi chẳng màng. “Cậu Botchan tính thẳng như tre bổ, chỉ hiềm nóng nảy quá nên bà lo.—Tùy tiện đặt biệt danh cho người khác là mầm bị người ta oán, đừng dùng bừa; nếu đã đặt thì chỉ báo riêng cho bà Kiyo trong thư.—Nghe nói người nhà quê độc ác, cậu cẩn thận kẻo gặp chuyện khổ.—Khí hậu chắc chắn cũng thất thường hơn Tokyo, đừng để lạnh bụng mà cảm.—Thư cậu Botchan ngắn quá, bà không rõ tình hình, lần sau xin cậu viết dài ít nhất bằng nửa thư này.—Cho quán trọ năm yên tiền trà thì được, nhưng sau này có khốn không? Về quê chỉ có tiền là chỗ dựa, nên cố tằn tiện, phòng khi hữu sự không bị kẹt.—Có thể cậu thiếu tiền tiêu vặt nên bà gửi hối phiếu mười yên.—Năm mươi yên cậu cho bà hôm trước, bà gửi bưu điện, để dành cho cậu lúc về Tokyo lập nhà; trừ mười yên này vẫn còn bốn mươi yên, cậu yên tâm.” Đàn bà đúng là tỉ mỉ thật.", "soseki-botchan:7.52": "Tôi ngồi mép hiên phất phơ lá thư của bà Kiyo mà ngẫm nghĩ, thì bà Hagino mở cánh cửa kéo, mang cơm tối đến. Thầy vẫn đang xem ạ? Thư dài thật đấy ạ, bà nói. Tôi đáp, vâng, thư quan trọng nên tôi để gió thổi, thổi rồi lại xem, thổi rồi lại xem—chính mình cũng thấy câu trả lời chẳng ra đầu ra đũa—rồi ngồi vào mâm. Nhìn thì tối nay lại khoai lang hầm. Nhà này chu đáo, tử tế, lại lịch sự hơn Ikagin, tiếc là đồ ăn dở. Hôm qua khoai, hôm kia khoai, tối nay lại khoai. Tôi quả có nói mình rất thích khoai, nhưng bị nhồi liên miên thế này thì sống không nổi. Chưa kịp cười Dưa Héo thì chẳng bao lâu nữa chính tôi sẽ thành một ông Dưa Héo khoai lang. Bà Kiyo mà ở đây thì lúc này sẽ cho tôi món cá ngừ sống tôi thích, hoặc chả cá nướng; nhưng ông bà võ sĩ cũ nghèo mà keo kiệt thì đành chịu. Nghĩ thế nào cũng phải có bà Kiyo mới được. Nếu có vẻ phải ở trường lâu, tôi sẽ gọi bà từ Tokyo lên. Không được ăn soba tempura, không được ăn dango, ở trọ thì chỉ ăn khoai cho vàng vọt—làm nhà giáo khổ thật. Sư thiền tông cũng còn ăn ngon hơn thế.—Tôi ăn hết một đĩa khoai, lấy hai quả trứng sống trong ngăn kéo bàn, đập vào mép bát, nuốt trôi cho qua bữa. Không bồi bổ bằng trứng sống thì làm sao dạy nổi hai mươi mốt giờ mỗi tuần.", "soseki-botchan:7.53": "Hôm nay vì thư bà Kiyo mà giờ đi tắm muộn. Nhưng bỏ dù một ngày thói quen hằng ngày thì khó chịu. Tôi định đi tàu, xách chiếc khăn đỏ thường lệ ra ga thì tàu vừa chạy trước đó hai ba phút, phải chờ một chút. Ngồi ghế dài hút Shikishima thì tình cờ Dưa Héo đến. Từ khi nghe chuyện hồi nãy, tôi càng thương ông. Ngày thường ông đã co ro như kẻ ăn nhờ ở đậu giữa trời đất, nhìn đã tội, tối nay thì tội còn hơn. Nếu được, tôi muốn tăng gấp đôi lương cho ông, ngày mai cho ông cưới cô Tōyama, rồi cho ra Tokyo chơi một tháng—đang lúc nghĩ thế nên tôi hăng hái nhường chỗ: “Ô, ông đi tắm à? Nào, mời ông ngồi đây.” Dưa Héo e dè: “Không, xin đừng bận tâm ạ,” không biết khách sáo hay sao mà vẫn đứng. “Chưa phải đi ngay, đứng mỏi lắm, ông ngồi đi,” tôi mời tiếp. Thực ra tôi thương đến mức muốn ông ngồi cạnh bằng được. “Vậy xin làm phiền.” Cuối cùng ông chịu nghe tôi. Đời có người như Gã Bợ Đỡ, láo xược, chỗ nào không cần cũng nhảy mặt ra. Có người như Bão Núi, vác trên cổ cái mặt như thể không có mình thì nước Nhật khốn. Lại có người như Áo Đỏ, tự nhận làm tổng đại lý mỹ phẩm và trai đẹp. Lại có Lão Lửng, như thể bảo nền giáo dục mà sống dậy mặc áo lễ phục thì chính là tôi. Ai cũng vênh theo kiểu mình, nhưng chưa từng thấy ai như ông Dưa Héo, có mà như không, hiền như con búp bê bị bắt làm con tin. Mặt thì phù, nhưng bỏ một người tốt thế để theo Áo Đỏ, Madonna thật là con bé nghịch ngợm khó hiểu. Áo Đỏ có chồng đống cũng không làm nổi một ông chồng đường hoàng như thế này.", "soseki-botchan:7.54": "“Ông có chỗ nào không ổn à? Trông ông khá mệt…” “Không, chẳng có bệnh kinh niên gì…”", "soseki-botchan:7.55": "“Thế thì tốt. Người yếu thì làm gì cũng hỏng.”", "soseki-botchan:7.56": "“Ông có vẻ khỏe lắm nhỉ.”", "soseki-botchan:7.57": "“Vâng, gầy thế này nhưng tôi không ốm. Tôi ghét bệnh tật vô cùng.”", "soseki-botchan:7.58": "Dưa Héo nghe tôi nói thì cười tủm tỉm.", "soseki-botchan:7.59": "Đúng lúc ấy ở cửa vang lên tiếng cười non trẻ của phụ nữ, tôi vô tư ngoái lại thì ra một nhân vật cực kỳ. Một mỹ nhân cao ráo, da trắng, tóc kiểu Tây, cùng một bà bốn mươi lăm, bốn mươi sáu tuổi, đứng cạnh nhau trước quầy bán vé. Tôi không phải kẻ biết tả người đẹp nên chẳng nói được gì, nhưng chắc chắn là mỹ nhân. Cảm giác như nắm trong lòng bàn tay một viên pha lê được hơ ấm bằng nước hoa. Bà già thấp hơn, nhưng mặt giống lắm, chắc là mẹ con. Tôi nghĩ “à, đến rồi”, và đúng lúc ấy quên hẳn Dưa Héo, chỉ nhìn cô gái. Bất ngờ Dưa Héo đứng bật dậy bên cạnh tôi, thong thả đi về phía họ, tôi hơi giật mình. Chẳng lẽ là Madonna? Ba người chào nhau nhẹ nhàng trước quầy vé. Xa nên không biết họ nói gì.", "soseki-botchan:7.60": "Nhìn đồng hồ ga thì còn năm phút nữa tàu chạy. Hết bạn chuyện nên tôi sốt ruột mong tàu đến sớm, thì lại có một người hớt hải chạy vào ga. Nhìn ra là Áo Đỏ. Mặc bộ áo mỏng tang, thắt đai lụa crepe lôi thôi, vẫn lủng lẳng dây chuyền vàng như thường lệ. Cái dây ấy là đồ giả. Áo Đỏ tưởng chẳng ai biết, khoe khoang, nhưng tôi biết rõ. Chạy vào, hắn đảo mắt một lúc, rồi cung kính cúi chào ba người đang nói chuyện trước quầy vé, nói hai ba câu, rồi bỗng quay sang đây, đi bước chân mèo như thường lệ: “Ồ, cậu cũng đi tắm à? Tôi sợ nhỡ tàu nên cuống chạy đến, hóa ra còn ba bốn phút. Không biết đồng hồ kia có đúng không nhỉ,” hắn rút đồng hồ vỏ vàng của mình ra, bảo chênh hai phút, rồi ngồi xuống cạnh tôi. Hắn không hề ngoái nhìn phía phụ nữ, tì cằm lên gậy, chỉ nhìn thẳng phía trước. Bà già thỉnh thoảng nhìn Áo Đỏ, cô trẻ thì vẫn nhìn ngang. Đúng là Madonna rồi.", "soseki-botchan:7.61": "Lát sau, còi “píp” vang lên, tàu vào ga. Những người đang chờ lục tục kéo nhau lên, ai cũng tranh phần. Áo Đỏ nhảy vào hạng trên đầu tiên. Lên hạng trên cũng chẳng oai gì: đến Sumida hạng trên năm sen, hạng dưới ba sen, chỉ hơn nhau hai sen mà đã phân trên dưới. Ngay như tôi cũng cố cầm vé trắng hạng trên đấy thôi. Dân quê keo nên chỉ chênh hai sen cũng xót ghê lắm, phần đông đi hạng dưới. Sau Áo Đỏ, Madonna và mẹ cô bước vào hạng trên. Dưa Héo thì in như đóng dấu, lúc nào cũng chỉ đi hạng dưới. Ông đứng ở cửa toa hạng dưới, có vẻ do dự, vừa thấy mặt tôi liền quả quyết nhảy vào. Lúc ấy tôi thương ông không chịu nổi nên lên cùng toa ngay sau ông. Cầm vé hạng trên ngồi hạng dưới thì cũng chẳng sao.", "soseki-botchan:7.62": "Tới suối nước nóng, tôi mặc yukata từ tầng ba xuống bể tắm thì lại gặp Dưa Héo. Tôi là loại hễ họp hành hay đến lúc quyết định là nghẹn họng không nói nổi, nhưng ngày thường khá lém lỉnh, nên ở bể tắm tôi bắt chuyện đủ thứ với ông. Thương hại không chịu được. Những lúc này nói dù một câu để an ủi người ta là bổn phận của dân Edo, tôi nghĩ vậy. Tiếc là Dưa Héo lại không chịu hùa theo giọng tôi. Nói gì ông cũng chỉ “vâng” hay “không”, mà cái “vâng”, “không” ấy có vẻ cũng nặng nhọc lắm, rốt cuộc tôi bỏ cuộc, tự xin cáo từ.", "soseki-botchan:7.63": "Trong nước nóng không gặp Áo Đỏ. Bể tắm nhiều, đi cùng chuyến tàu chưa chắc đã gặp cùng một bể, nên tôi chẳng thấy lạ. Ra khỏi nhà tắm thì trăng đẹp. Hai bên phố trồng liễu, cành liễu rắc những bóng tròn xuống đường. Đi dạo chút đã. Lên phía bắc tới cuối phố, bên trái có cổng lớn, cuối cổng là chùa, hai bên là lầu xanh. Khu chơi bời nằm ngay trong cổng chùa là chuyện xưa nay chưa từng nghe. Muốn vào xem lắm, nhưng sợ lại bị Lão Lửng xử trong cuộc họp, nên đi thẳng. Cạnh cổng, nhà trệt có rèm đen và cửa sổ chấn song nhỏ chính là nơi tôi ăn dango rồi gặp họa. Treo đèn lồng tròn viết “chè đậu đỏ”, “canh bánh dày”, ánh đèn rọi thân một cây liễu gần mái hiên. Thèm ăn, nhưng tôi nhịn mà đi qua.", "soseki-botchan:7.64": "Thèm dango mà không được ăn thì khổ. Nhưng hôn thê mình đổi dạ sang người khác còn khổ hơn. Nghĩ tới Dưa Héo thì đừng nói dango, nhịn đói ba ngày cũng chẳng dám kêu. Đúng là chẳng có gì không đáng tin bằng con người. Nhìn cái mặt cô ấy, không thể nào nghĩ cô lại làm chuyện bất nghĩa thế—vậy mà người đẹp thì bất nghĩa, còn ông Koga phù như bí đao ngâm nước lại là bậc quân tử lương thiện, nên chẳng thể lơ là. Bão Núi tưởng điềm đạm thì nghe nói xúi giục học trò. Tưởng xúi giục học trò rồi thì lại ép hiệu trưởng xử học trò. Áo Đỏ nhầy nhụa mùi mỉa mai mà hóa ra lại tử tế, âm thầm nhắc nhở tôi, rồi lại lừa Madonna; tưởng lừa thì lại nói nếu Koga không bị hủy hôn thì mình không mong cưới. Ikagin bắt bẻ đuổi tôi đi, thì ngay lập tức Gã Bợ Đỡ thế chỗ—nghĩ thế nào cũng không đáng tin. Viết thư kể cho bà Kiyo chắc bà sẽ giật mình. Có thể bà bảo đó là vùng bên kia Hakone nên yêu quái tụ họp.", "soseki-botchan:7.65": "Tôi bẩm sinh vô tư, chuyện gì cũng chẳng bận tâm mà vượt qua cho tới nay, vậy mà từ khi đến đây, chưa đầy một tháng, bỗng thấy đời đáng sợ. Chưa gặp biến cố gì lớn mà đã thấy mình già thêm năm sáu tuổi. Tốt nhất là sớm dứt khoát về Tokyo. Cứ nghĩ lan man hết cái này đến cái khác, chẳng hay đã qua cầu đá ra đê sông Nozeri. Nói sông thì oai, thực ra chỉ là dòng chảy róc rách rộng chừng một gian; đi xuôi dọc bờ chừng mười hai chō thì tới làng Aioi. Làng có chùa Quan Âm.", "soseki-botchan:7.66": "Ngoảnh lại phố suối nước nóng, đèn đỏ lấp lánh trong ánh trăng. Tiếng trống chắc chắn là từ khu lầu xanh. Dòng sông cạn nhưng chảy xiết, lấp lánh dồn dập như thứ nước dễ giật mình. Thơ thẩn trên đê, đi chừng ba chō thì thấy phía trước có bóng người. Soi trăng thì thấy hai bóng. Có thể là thanh niên đi tắm về làng. Nhưng chẳng hát hò gì, khá yên tĩnh.", "soseki-botchan:7.67": "Đi dần lên, chắc chân tôi nhanh hơn, hai cái bóng dần dần lớn lên. Một người có vẻ là phụ nữ. Nghe tiếng chân tôi, lúc còn cách chừng mười gian, người đàn ông chợt ngoái lại. Trăng ở sau lưng tôi. Lúc ấy nhìn dáng gã đàn ông, tôi thốt “ơ”. Hai người lại bước tiếp như cũ. Tôi có ý riêng nên bất ngờ chạy hết tốc lực đuổi theo. Họ không hay biết gì, vẫn thong thả bước như lúc đầu. Giờ nghe rõ cả tiếng nói chuyện. Đê rộng chừng sáu thước, sóng đôi thì ba người mới tạm đi nổi. Tôi dễ dàng đuổi kịp từ phía sau, lướt qua tay áo gã, vừa bước hai bước lên trước thì xoay gót, cúi nhìn vào mặt gã. Trăng chiếu thẳng từ chính diện lên cái đầu húi ngắn của tôi cho tới cằm, không chút nể nang. Gã thốt khẽ “á”, rồi quay sang bên, vừa giục người phụ nữ “về thôi” là quay đầu về phố suối nước nóng.", "soseki-botchan:7.68": "Áo Đỏ là kẻ trơ trẽn định lừa, hay nhút nhát nên không dám xưng tên? Nhưng người thấy đất hẹp mà khó xử đâu chỉ mình tôi.", "soseki-botchan:8.1": "VIII", "soseki-botchan:8.2": "Từ hôm đi câu về theo lời Áo Đỏ, tôi bắt đầu nghi Bão Núi. Khi bị bảo dọn khỏi nhà trọ vì chuyện bịa, tôi đã nghĩ hắn đúng là đồ vô lại. Ai ngờ tại cuộc họp, ngoài dự đoán, hắn lại hùng hồn nói về hình phạt nghiêm khắc cho học trò, tôi nghiêng đầu nghĩ lạ. Nghe bà Hagino kể Bão Núi vì Dưa Héo mà tranh luận với Áo Đỏ, tôi vỗ tay khen hay. Cứ đà này kẻ xấu chắc không phải Bão Núi, mà Áo Đỏ mới là kẻ cong, hắn đã bịa ra những lời nghi ngờ vu vơ nghe như thật, lại vòng vo thấm vào đầu tôi—đang phân vân thì ở đê sông Nozeri tôi thấy hắn dắt Madonna đi dạo, từ đó tôi quyết Áo Đỏ là kẻ gian. Gian hay không không rõ, nhưng nhất định không phải người tốt. Trước sau bất nhất. Người phải thẳng như tre mới đáng tin. Người thẳng thì có cãi nhau cũng sướng. Kẻ như Áo Đỏ, khoe khoang đủ thứ hiền lành, tử tế, cao nhã, nào tẩu hổ phách, thì không được lơ là, khó mà cãi nhau; mà dù cãi cũng không được một cuộc cãi sướng như trận đấu vật ở Ekōin. Thế thì Bão Núi, đối thủ tranh luận làm cả phòng giáo viên sửng sốt vì một sen rưỡi, còn giống người hơn nhiều. Lúc họp, hắn trợn đôi mắt trũng nhìn tôi, tôi thấy đáng ghét, nhưng nghĩ lại thì vẫn hơn giọng mèo vuốt ve dính nhớp của Áo Đỏ. Thật ra họp xong tôi đã muốn làm lành, thử nói một hai câu, nhưng thằng cha không đáp, lại còn trợn mắt, tôi nổi giận nên để mặc.", "soseki-botchan:8.3": "Từ đó Bão Núi không nói chuyện với tôi. Một sen rưỡi tôi trả lại trên bàn hắn vẫn nằm đó. Phủ đầy bụi mà vẫn nằm đó. Tôi tất nhiên không dám động tay, Bão Núi nhất quyết không mang về. Một sen rưỡi ấy thành bức tường giữa hai đứa, tôi muốn nói cũng không nói được, Bão Núi lì lợm im lặng. Giữa tôi với Bão Núi, một sen rưỡi đã yểm. Cuối cùng đến trường nhìn nó cũng thành nỗi khổ.", "soseki-botchan:8.4": "Trái ngược với chuyện tuyệt giao với Bão Núi, tôi với Áo Đỏ vẫn giữ quan hệ cũ, tiếp tục giao thiệp. Hôm sau lần gặp ở sông Nozeri, đến trường hắn là người đầu tiên tới bên tôi, nào “Nhà trọ mới của cậu có tốt không?”, nào “Lại đi câu văn học Nga nhé”, nói đủ chuyện. Tôi hơi ghét nên bảo: “Đêm qua mình gặp nhau hai lần nhỉ.” “Ừ, ở ga—cậu lúc nào cũng đi giờ ấy à? Muộn thế,” hắn nói. Tôi tung đòn: “Ở đê sông Nozeri cũng gặp nhau mà.” “Không, tôi không đến đó, tắm xong về ngay,” hắn đáp. Có gì phải giấu thế, rõ ràng gặp rồi. Kẻ hay nói dối. Mà thế này làm hiệu phó trường trung học được thì tôi làm hiệu trưởng đại học cũng được. Từ lúc ấy tôi hoàn toàn mất tin Áo Đỏ. Nói chuyện với kẻ mình không tin, mà không nói chuyện với kẻ mình phục. Đời lạ thật.", "soseki-botchan:8.5": "Một hôm Áo Đỏ bảo có chuyện muốn nói, mời tôi tới nhà hắn, tôi tiếc nhưng nghỉ đi tắm, bốn giờ qua. Áo Đỏ độc thân, nhưng là hiệu phó nên đã bỏ nhà trọ từ lâu, có tiền sảnh đẹp. Nghe nói tiền thuê chín yên năm mươi sen. Về quê mà chỉ chín yên năm mươi sen đã vào được nhà như thế này thì tôi cũng muốn liều gọi bà Kiyo từ Tokyo lên cho bà mừng, tiền sảnh đến mức ấy. Tôi gọi “xin phép” thì em trai Áo Đỏ ra tiếp. Thằng em này ở trường học tôi đại số và số học, một đứa kém cỏi hết chỗ nói. Mà vì là dân nơi khác tới nên còn xấu bụng hơn dân quê bẩm sinh.", "soseki-botchan:8.6": "Gặp Áo Đỏ hỏi việc, gã đại tướng cầm tẩu hổ phách như mọi khi, phì khói thuốc khét lẹt, nói thế này: “Từ khi cậu đến, thành tích tốt hơn hẳn thời người tiền nhiệm, hiệu trưởng cũng rất mừng vì được người giỏi—nhà trường cũng tin cậu, mong cậu nhớ mà cố gắng.”", "soseki-botchan:8.7": "“Vâng, thế ạ, cố gắng thì hơn bây giờ tôi không cố được nữa—”", "soseki-botchan:8.8": "“Như bây giờ là đủ. Chỉ cần cậu đừng quên chuyện tôi nói hôm trước.”", "soseki-botchan:8.9": "“Là chuyện lo giùm chỗ trọ thì nguy hiểm ấy à?”", "soseki-botchan:8.10": "“Nói trắng ra thế thì mất ý nghĩa—mà thôi, cũng được—tôi nghĩ tinh thần ấy cậu đã hiểu rõ. Nếu cậu cứ chăm chỉ như hiện nay, nhà trường vẫn thấy rõ, nên tôi nghĩ chỉ cần một thời gian nữa, thuận lợi thì đãi ngộ cũng sẽ có ít nhiều thay đổi.”", "soseki-botchan:8.11": "“Vâng, lương à. Lương thế nào cũng được, nhưng lên thì thích hơn.”", "soseki-botchan:8.12": "“May là lần này có một người chuyển công tác—tất nhiên phải bàn với hiệu trưởng mới chắc được—có thể xoay xở một phần từ khoản lương ấy, nên tôi định thưa với hiệu trưởng xếp như vậy.”", "soseki-botchan:8.13": "“Cảm ơn anh nhiều. Ai chuyển vậy?”", "soseki-botchan:8.14": "“Sắp công bố rồi, nói ra cũng chẳng sao. Chính là ông Koga.”", "soseki-botchan:8.15": "“Ông Koga chẳng phải người ở đây sao?”", "soseki-botchan:8.16": "“Là người bản xứ, nhưng có chút việc riêng—một nửa là nguyện vọng của đương sự.”", "soseki-botchan:8.17": "“Đi đâu?”", "soseki-botchan:8.18": "“Nobeoka ở Hyūga—vì là vùng ấy nên được lên một bậc lương.”", "soseki-botchan:8.19": "“Có người thay không?”", "soseki-botchan:8.20": "“Người thay cũng gần định rồi. Tình hình người thay sẽ quyết việc đãi ngộ của cậu.”", "soseki-botchan:8.21": "“Vâng, tốt. Nhưng tôi không cố lên lương cũng được.”", "soseki-botchan:8.22": "“Dù sao tôi cũng sẽ thưa hiệu trưởng. Hiệu trưởng cũng có vẻ cùng ý, nhưng sau này có thể phải nhờ cậu làm nhiều hơn nữa, mong cậu từ giờ sẵn lòng.”", "soseki-botchan:8.23": "“Tăng giờ dạy so với bây giờ ạ?”", "soseki-botchan:8.24": "“Không, giờ có thể giảm so với hiện nay—”", "soseki-botchan:8.25": "“Giờ giảm mà làm nhiều hơn à? Lạ nhỉ.”", "soseki-botchan:8.26": "“Nghe thì lạ, nhưng—bây giờ khó nói rõ—nói gọn là có thể giao cậu trách nhiệm nặng hơn.”", "soseki-botchan:8.27": "Tôi hoàn toàn chẳng hiểu. Trách nhiệm nặng hơn bây giờ thì là chủ nhiệm môn toán, mà chủ nhiệm là Bão Núi, đâu dễ chuyện hắn từ chức. Lại được học trò mến nên điều đi hay cho thôi việc đều không lợi cho trường. Chuyện của Áo Đỏ lúc nào cũng không đầu đuôi. Không đầu đuôi nhưng việc cũng xong. Rồi trong lúc chuyện phiếm vài câu, hắn nói đủ thứ: chuyện tổ chức tiệc tiễn Dưa Héo, chuyện hỏi tôi có uống rượu không, chuyện Dưa Héo là bậc quân tử đáng yêu. Cuối cùng hắn đổi đề tài, hỏi cậu có làm haiku không; tôi nghĩ nguy to, đáp tôi không làm haiku, chào, rồi vội về. Phát cú là việc của Bashō hay ông chủ tiệm cắt tóc. Thầy dạy toán mà để bìm bìm giằng mất cái gầu giếng thì sao được.", "soseki-botchan:8.28": "Về nhà tôi ngẫm nghĩ lâu. Đời có kẻ khó hiểu thật. Nhà cửa đất đai đủ cả, trường đang làm cũng chẳng thiếu gì, vậy mà chán quê hương, đi chuốc khổ ở xứ lạ. Nếu là kinh đô hoa lệ có tàu điện chạy thì còn đỡ, đằng này lại Nobeoka ở Hyūga là gì. Tôi mới đến chỗ tàu cập thuận tiện thế này mà chưa đầy một tháng đã muốn về. Nobeoka là núi, núi trong núi, núi kinh khủng. Theo lời Áo Đỏ, xuống tàu rồi phải đi xe ngựa một ngày tới Miyazaki, từ Miyazaki lại phải đi xe một ngày nữa mới tới nơi. Nghe tên thôi cũng chẳng nghĩ là chốn mở mang. Cứ như nơi khỉ với người sống chung một nửa một nửa. Dù Dưa Héo có là bậc thánh, chắc cũng chẳng thích làm bạn với khỉ; thật là sở thích kỳ quặc.", "soseki-botchan:8.29": "Đúng lúc ấy bà cụ vẫn như mọi hôm bưng cơm tối vào. Tôi hỏi hôm nay lại khoai à? Bà bảo không, hôm nay là đậu phụ ạ. Cái nào cũng như nhau.", "soseki-botchan:8.30": "“Bà ơi, nghe nói ông Koga đi Hyūga.”", "soseki-botchan:8.31": "“Tội nghiệp thật đấy ạ.”", "soseki-botchan:8.32": "“Tội nghiệp gì, tự thích đi thì chẳng còn cách nào.”", "soseki-botchan:8.33": "“Tự thích đi, ai ạ?”", "soseki-botchan:8.34": "“Ai ạ là sao, chính ông ấy chứ. Thầy Koga chẳng phải đi vì sở thích sao?”", "soseki-botchan:8.35": "“Thầy ơi, nhầm to rồi, nhầm một trời một vực ấy ạ.”", "soseki-botchan:8.36": "“Một trời một vực hả? Nhưng Áo Đỏ vừa nói thế đấy. Nếu thế mà là một trời một vực thì Áo Đỏ là lão Bốc Phét.”", "soseki-botchan:8.37": "“Thầy hiệu phó nói vậy cũng có lý, mà thầy Koga không muốn đi cũng có lý ạ.”", "soseki-botchan:8.38": "“Thế hai bên đều có lý à. Bà công bằng, hay. Rốt cuộc là sao?”", "soseki-botchan:8.39": "“Sáng nay mẹ thầy Koga sang, kể đầu đuôi cho tôi nghe ạ.”", "soseki-botchan:8.40": "“Kể thế nào?”", "soseki-botchan:8.41": "“Nhà ấy từ ngày cụ ông mất, cuộc sống không khấm khá như chúng tôi tưởng, khổ lắm, nên bà mẹ đi nhờ thầy hiệu trưởng, bảo con làm đã bốn năm rồi, xin tăng thêm chút lương hằng tháng cho.”", "soseki-botchan:8.42": "“Ra thế.”", "soseki-botchan:8.43": "“Thầy hiệu trưởng nói để nghĩ kỹ. Bà mẹ yên tâm, ngóng cổ chờ tin tăng lương, tháng này hay tháng sau, thì thầy hiệu trưởng bảo thầy Koga đến một chút, đến nơi thì được bảo tội nghiệp nhưng trường thiếu tiền, không tăng lương được. Có điều Nobeoka có chỗ trống, đi đó mỗi tháng được thêm năm yên, chắc đúng ý, nên đã làm thủ tục, cứ đi đi. Nghe nói vậy đó ạ.”", "soseki-botchan:8.44": "“Vậy không phải bàn bạc, là ra lệnh à?”", "soseki-botchan:8.45": "“Dạ phải. Thầy Koga xin, nói đi nơi khác tăng lương thì thà cứ nguyên như cũ, muốn ở lại đây. Có nhà đất, có mẹ, nhưng thầy hiệu trưởng bảo đã quyết xong, người thay thầy Koga cũng có rồi nên đành vậy.”", "soseki-botchan:8.46": "“Hừ, coi người ta là đồ ngốc, chẳng vui gì. Vậy ông Koga không muốn đi. Hèn gì tôi thấy lạ. Dù lên năm yên, chẳng có thằng ngố nào chịu lên núi sâu làm bạn với khỉ.”", "soseki-botchan:8.47": "“Thằng ngố là gì thế ạ, thưa thầy?”", "soseki-botchan:8.48": "“Gì cũng được—rõ ràng là mưu của Áo Đỏ. Cách làm không hay. Chẳng khác gì đánh úp. Rồi bảo tăng lương cho tôi, có thế được chắc? Bảo tăng cho, ai thèm lên.”", "soseki-botchan:8.49": "“Thầy được tăng lương ạ?”", "soseki-botchan:8.50": "“Họ bảo tăng cho, nên tôi định từ chối.”", "soseki-botchan:8.51": "“Sao thầy lại từ chối ạ?”", "soseki-botchan:8.52": "“Cứ từ chối. Bà ơi, Áo Đỏ ngu đấy. Hèn hạ.”", "soseki-botchan:8.53": "“Hèn hạ thì hèn hạ, thầy ạ, người ta tăng lương cho thì ngoan ngoãn nhận lấy là lợi. Trẻ thì hay nổi nóng, già nghĩ lại, ôi chỉ nhịn chút thôi mà tiếc. Nổi nóng mà thiệt thế này thì hối hận là thường, nên nghe lời bà già này, nếu thầy Áo Đỏ nói tăng lương thì cảm ơn mà nhận lấy đi ạ.”", "soseki-botchan:8.54": "“Già rồi đừng lo chuyện bao đồng. Lương tôi lên hay xuống vẫn là lương tôi.”", "soseki-botchan:8.55": "Bà lặng lẽ lui vào. Ông già thì cất giọng ung dung hát nō. Hát nō là thứ vốn đọc là hiểu, lại gắn điệu khó ra cho cố ý không hiểu. Chẳng hiểu sao ông già đêm nào cũng rống không chán. Tôi lúc này không có tâm trí cho hát nō. Họ bảo tăng lương, tôi chẳng muốn gì, nhưng để tiền thừa không dùng cũng phí, nên tôi đã nhận; nhưng ép người không muốn đi phải chuyển, rồi hớt phần chênh lương của người ấy thì sao nỡ bất nhân thế. Người ta bảo cứ như cũ mà lại đẩy xuống tận Nobeoka, rốt cuộc nghĩ gì. Ngay cả quan quyền soái Dazaifu cũng chỉ lưu đày đến quanh Hakata. Kawai Matagorō cũng chỉ dừng ở Sagara. Dù sao cũng phải đến chỗ Áo Đỏ từ chối cho xong thì lòng mới yên.", "soseki-botchan:8.56": "Tôi mặc quần hakama vải Kokura đi lần nữa. Đứng trước tiền sảnh rộng gọi “xin phép” thì lại thằng em ra tiếp. Nhìn tôi, mắt nó như bảo lại đến nữa à. Có việc thì hai ba lần cũng đến. Giữa đêm khuya đập cửa gọi dậy cũng không chừng. Tưởng tôi là loại đến nhà hiệu phó chầu hầu à. Tôi đến vì khoản tăng lương tôi không cần, đem trả lại. Thằng em bảo đang có khách, tôi nói chỉ cần gặp chút ở tiền sảnh, nó bèn lui vào trong. Nhìn dưới chân thấy một đôi guốc komageta mỏng dính, quai nghiêng, đế chiếu. Bên trong nghe tiếng “tôi chịu thua rồi!”. Tôi nhận ra khách là Gã Bợ Đỡ. Không phải Gã thì ai mà cất giọng the thé thế và đi thứ guốc như dân hát rong thế.", "soseki-botchan:8.57": "Lát sau Áo Đỏ cầm đèn ra tận tiền sảnh, bảo mời lên đi, không phải người ngoài, là ông Yoshikawa; tôi bảo thôi, ở đây là đủ, chỉ nói chút thôi, rồi nhìn mặt Áo Đỏ, thấy đỏ như Kintoki. Chắc đang uống với Gã Bợ Đỡ.", "soseki-botchan:8.58": "“Lúc nãy anh nói tăng lương cho tôi, nhưng tôi đổi ý nên đến từ chối.”", "soseki-botchan:8.59": "Áo Đỏ đưa đèn ra trước, nhìn mặt tôi từ trong nhà, bất ngờ không đáp được, đứng ngẩn ra. Không rõ vì ngạc nhiên thấy lần đầu có người từ chối tăng lương, hay thấy lạ rằng dù từ chối cũng chẳng cần vừa về lại quay ra ngay, hay cả hai, hắn đứng sững với cái miệng kỳ cục.", "soseki-botchan:8.60": "“Lúc ấy tôi nhận vì anh nói ông Koga chuyển theo nguyện vọng riêng…”", "soseki-botchan:8.61": "“Ông Koga quả thật nửa theo nguyện vọng riêng mà chuyển.”", "soseki-botchan:8.62": "“Không phải, ông ấy muốn ở lại đây. Lương cũ cũng được, ông ấy muốn ở quê.”", "soseki-botchan:8.63": "“Cậu nghe ông Koga nói thế à?”", "soseki-botchan:8.64": "“Không phải nghe từ chính ông ấy.”", "soseki-botchan:8.65": "“Vậy cậu nghe ai?”", "soseki-botchan:8.66": "“Bà chủ trọ của tôi nghe từ mẹ ông Koga, hôm nay nói lại với tôi.”", "soseki-botchan:8.67": "“Vậy là bà chủ trọ nói thế?”", "soseki-botchan:8.68": "“Ừ, thế.”", "soseki-botchan:8.69": "“Thất lễ, nhưng hơi khác. Theo cậu nói thì nghe như cậu tin lời bà chủ trọ mà không tin lời hiệu phó, tôi hiểu theo nghĩa ấy có được không?”", "soseki-botchan:8.70": "Tôi hơi lúng túng. Cử nhân văn chương đúng là ghê. Cứ vướng vào chỗ lạ hoắc, bám dai nhách. Cha tôi hay bảo mày hấp tấp, vô dụng, vô dụng; quả thật hơi hấp tấp. Nghe bà cụ kể, tôi giật mình lao ra, nhưng thật ra chưa gặp Dưa Héo hay mẹ ông ấy để hỏi chi tiết. Nên bị chém kiểu cử nhân văn chương thế này, khó đỡ.", "soseki-botchan:8.71": "Khó đỡ trực diện, nhưng trong lòng tôi đã tuyên bố bất tín nhiệm Áo Đỏ. Bà chủ trọ chắc là keo kiệt tham lam thật, nhưng không nói dối, không hai mặt như Áo Đỏ. Tôi đành đáp thế này.", "soseki-botchan:8.72": "“Anh nói có thể là thật—nhưng dù sao tôi xin khỏi tăng lương.”", "soseki-botchan:8.73": "“Càng lạ. Nghe như hôm nay cậu thân chinh đến là vì tìm ra lý do không nỡ nhận tăng lương, vậy mà lý do bị lời giải thích của tôi gỡ bỏ rồi, cậu vẫn từ chối tăng, thì tôi hơi khó hiểu.”", "soseki-botchan:8.74": "“Có thể là khó hiểu. Dù sao tôi từ chối.”", "soseki-botchan:8.75": "“Cậu không muốn thì tôi không ép, nhưng trong hai ba tiếng đồng hồ mà đổi như chong chóng, không có lý do đặc biệt, sẽ ảnh hưởng uy tín của cậu sau này.”", "soseki-botchan:8.76": "“Ảnh hưởng cũng mặc.”", "soseki-botchan:8.77": "“Không thể thế được, trên đời không gì quan trọng hơn uy tín. Giả như nhượng một bước, chủ nhà trọ…”", "soseki-botchan:8.78": "“Không phải chủ, là bà.”", "soseki-botchan:8.79": "“Thế nào cũng được. Cứ cho điều bà chủ trọ kể với cậu là sự thật, thì khoản tăng lương của cậu cũng không phải cắt từ phần của ông Koga. Ông Koga đi Nobeoka. Người thay sẽ đến. Người thay đến với mức lương thấp hơn ông Koga chút ít. Phần dư ấy dành cho cậu, nên cậu chẳng cần thấy có lỗi với ai. Ông Koga ở Nobeoka được thăng tiến hơn bây giờ. Người mới theo hứa từ đầu nhận lương rẻ. Cậu lên lương thì còn gì tiện hơn. Không muốn thì thôi, nhưng sao không về nhà nghĩ lại thêm lần nữa?”", "soseki-botchan:8.80": "Đầu óc tôi không giỏi lắm, nên bình thường, đối phương giở lý lẽ khéo thế, tôi sẽ nghĩ “ồ, vậy à, thế thì tôi sai rồi” mà cúi đầu rút lui, nhưng tối nay thì không. Từ ngày đầu đến đây, Áo Đỏ đã làm tôi không ưa. Giữa đường có lúc nghĩ lại, thấy hắn như một người đàn bà tử tế, nhưng hóa ra chẳng tử tế gì, nên phản ứng ngược lại, giờ tôi ghét lắm. Cho nên dù hắn biện luận khéo thế nào, dù hắn lấy lối hiệu phó đường hoàng dồn tôi, tôi cũng mặc. Người biện luận hay chưa chắc là người tốt. Người bị dồn chưa chắc là kẻ xấu. Bề ngoài thì Áo Đỏ đúng mười mươi, nhưng bề ngoài dù đẹp cũng không bắt được lòng tôi mê. Nếu tiền, quyền thế, lý lẽ mua được lòng người thì bọn cho vay nặng lãi, cảnh sát, giáo sư đại học phải là những người được thương nhất. Lối lập luận của một hiệu phó trường trung học thì sao lay được lòng tôi. Con người hành động theo yêu ghét, không theo lập luận.", "soseki-botchan:8.81": "“Anh nói có lý, nhưng tôi đã chán chuyện tăng lương, nên xin từ chối. Nghĩ lại cũng như nhau thôi. Chào anh.” Nói rồi tôi bỏ ra cổng. Trên đầu, một dải Ngân Hà vắt ngang.", "soseki-botchan:9.1": "IX", "soseki-botchan:9.2": "Sáng hôm có tiệc tiễn Dưa Héo, vừa lên trường thì Bão Núi bỗng nói: hôm nọ Ikagin đến bảo cậu quậy phá làm hắn khổ sở, nhờ tớ nói cậu dọn đi, tớ tưởng thật nên đã khuyên cậu dọn. Nhưng sau hỏi ra thì thằng đó là đồ xấu, hay đóng ấn giả lên chữ giả rồi đem bán, vậy chuyện nó kể về cậu chắc chắn toàn bịa. Nó định bán tranh chữ với đồ cổ cho cậu để kiếm ăn, cậu không thèm ngó nên không có lãi, thế là nó dựng chuyện ra lấp liếm. Tớ không biết con người ấy nên đã thất lễ với cậu quá, xin cậu bỏ qua. Hắn xin lỗi dài dòng như vậy.", "soseki-botchan:9.3": "Tôi chẳng nói chẳng rằng, cầm một sen rưỡi trên bàn Bão Núi bỏ vào ví. Bão Núi ngạc nhiên hỏi: cậu lấy lại đấy à? Ừ, tôi ghét bị cậu khao nên đã định nhất quyết trả, sau nghĩ dần thì thấy vẫn để cậu khao là hơn, nên tôi lấy lại, tôi giải thích. Bão Núi cười ha hả rất to, hỏi thế sao không lấy sớm đi. Thật ra tôi cứ định lấy, định lấy, nhưng thấy kỳ kỳ nên để nguyên đó. Dạo này lên trường mà nhìn thấy một sen rưỡi ấy là khó chịu đến phát ngán, tôi nói. Hắn bảo cậu chày cối thật, tôi đáp cậu mới là đồ cứng đầu. Rồi giữa hai đứa xảy ra cuộc đối đáp thế này.", "soseki-botchan:9.4": "“Cậu rốt cuộc là người xứ nào?”", "soseki-botchan:9.5": "“Tôi dân Edo.”", "soseki-botchan:9.6": "“Ừ, dân Edo. Bảo sao chày cối thế.”", "soseki-botchan:9.7": "“Còn cậu?”", "soseki-botchan:9.8": "“Tớ ở Aizu.”", "soseki-botchan:9.9": "“Dân Aizu à, bảo sao ngang như cua. Hôm nay cậu có đi tiệc tiễn không?”", "soseki-botchan:9.10": "“Đi chứ, cậu?”", "soseki-botchan:9.11": "“Tôi tất nhiên đi. Lúc ông Koga lên đường, tôi còn định ra tận bến tàu tiễn.”", "soseki-botchan:9.12": "“Tiệc tiễn vui đấy, cậu ra xem. Hôm nay tớ định uống cho đã.”", "soseki-botchan:9.13": "“Cứ việc uống. Tôi ăn xong đồ nhắm là về ngay. Đứa nào uống rượu là đồ ngu.”", "soseki-botchan:9.14": "“Cậu hở ra là gây sự. Đúng là cái thói nông nổi của dân Edo.”", "soseki-botchan:9.15": "“Sao cũng được. Trước khi đi tiệc, cậu ghé nhà tôi một lát, tôi có chuyện muốn nói.”", "soseki-botchan:9.16": "Bão Núi ghé nhà trọ đúng hẹn. Từ dạo trước, mỗi lần nhìn mặt Dưa Héo là tôi thương không chịu nổi, đến hôm nay tiễn thật thì thấy tội nghiệp lạ lùng, nếu được thì tôi muốn đi thay anh ta. Vậy nên tôi muốn ở tiệc tiễn nói một bài to tát cho buổi lên đường của anh ta thêm rình rang, nhưng cái giọng Edo bậy bạ này của tôi thì chẳng nên cơm cháo gì, nên tôi nghĩ ra thuê Bão Núi, người có giọng to, để cho Áo Đỏ vỡ mật một phen, và cất công gọi hắn đến.", "soseki-botchan:9.17": "Mở đầu tôi kể từ vụ Madonna, nhưng vụ Madonna thì Bão Núi biết rõ hơn tôi. Tôi kể chuyện bờ đê sông Nozeri, bảo thằng đó là đồ ngu, Bão Núi liền nói cậu bắt ai cũng gọi là ngu, hôm nay ở trường chẳng phải cậu gọi tớ là ngu sao. Tớ mà ngu thì Áo Đỏ không ngu, hắn khẳng định mình không cùng loại với Áo Đỏ. Vậy thì Áo Đỏ là đồ nhũn não, đồ khờ, tôi nói, hắn đồng ý hết lòng: có thể lắm. Bão Núi mạnh thì mạnh thật, nhưng cứ đến những lời lẽ kiểu này thì vốn chữ kém tôi xa. Chắc dân Aizu ai cũng thế cả.", "soseki-botchan:9.18": "Rồi tôi kể vụ tăng lương, kể chuyện Áo Đỏ bảo sau này sẽ trọng dụng, Bão Núi phì một tiếng qua mũi, nói thế là nó định đuổi tớ. Tôi hỏi nó mà định đuổi thì cậu chịu để bị đuổi à, hắn bảo ai thèm, nếu mình bị cho nghỉ thì sẽ bắt Áo Đỏ cuốn gói cùng, ưỡn ngực ra vẻ lắm. Tôi vặn lại bắt nó nghỉ cùng bằng cách nào, hắn đáp chỗ đó chưa nghĩ tới. Bão Núi trông mạnh nhưng có vẻ chẳng có mấy mưu trí. Tôi kể mình đã từ chối tăng lương, ông tướng mừng rỡ, khen đúng là dân Edo, giỏi lắm.", "soseki-botchan:9.19": "Tôi hỏi nếu Dưa Héo ghét đến thế thì sao cậu không vận động cho ông ấy ở lại, hắn nói lúc nghe Dưa Héo kể thì mọi sự đã định xong, hắn đã đến hiệu trưởng hai lần, đến Áo Đỏ một lần để đàm phán mà chẳng làm gì được. Nhắc tới chuyện đó thì Koga hiền quá cũng là cái khổ. Lúc Áo Đỏ đưa chuyện ra, đáng lẽ phải dứt khoát từ chối, hay ít nhất nói để tôi suy nghĩ đã mà lảng đi, vậy mà bị cái tài ăn nói ấy lừa, nhận lời ngay tại chỗ, nên về sau mẹ ông ấy có khóc lóc van xin, hắn có đến đàm phán cũng vô ích, hắn tiếc vô cùng.", "soseki-botchan:9.20": "Tôi nói lần này chắc chắn là mưu của Áo Đỏ, đẩy Dưa Héo đi cho xa để giành Madonna, hắn bảo đương nhiên là thế. Thằng đó mặt hiền mà làm điều xấu, ai nói gì thì nó đã dọn sẵn đường lui chờ đó, đúng là loại gian xảo bậc nhất. Gặp loại ấy thì không đấm là không xong, hắn xắn tay áo khoe cánh tay chằng chịt u bướu. Nhân tiện tôi hỏi cánh tay cậu trông khoẻ đấy, cậu có học nhu thuật không. Ông tướng gồng bắp tay lên bảo thử nắm xem, tôi lấy đầu ngón tay bóp thử, thì chẳng khác nào cục đá bọt ở nhà tắm công cộng.", "soseki-botchan:9.21": "Tôi phục quá, hỏi cánh tay như thế thì năm sáu thằng Áo Đỏ cũng tát văng một lượt chứ gì, hắn đáp tất nhiên, vừa nói vừa duỗi ra co vào cánh tay đang gập, bắp thịt cứ lăn tròn trong lớp da. Cực kỳ vui mắt. Theo lời Bão Núi chứng minh, lấy hai sợi dây giấy xoắn lại, quấn vào chỗ bắp thịt nổi lên rồi gập mạnh cánh tay thì dây đứt phựt. Dây giấy thì tôi cũng làm được chứ, tôi nói, thế là hắn bảo làm được á, làm được thì làm thử xem. Lỡ không đứt thì mất mặt, nên tôi thôi.", "soseki-botchan:9.22": "Này, tối nay tiệc tiễn uống thật đã xong, ta đập Áo Đỏ với Gã Bợ Đỡ một trận nhé, tôi rủ cho vui, Bão Núi ngẫm nghĩ, bảo ừ nhỉ, nhưng tối nay thôi. Tại sao, tôi hỏi, hắn bảo tối nay tội cho Koga—mà đã đánh thì phải bắt tận tay chỗ chúng làm bậy rồi đánh ngay tại chỗ, nếu không thì mình có lỗi, hắn nói thêm những lời có vẻ biết cân nhắc. Xem ra Bão Núi cũng có đầu óc hơn tôi.", "soseki-botchan:9.23": "Vậy cậu diễn thuyết khen Koga cho thật kêu đi, tôi mà làm thì thành giọng Edo liến thoắng, nhẹ tênh, không ra gì. Vả lại ra chỗ đông người là tôi bị ợ chua, một cục tròn to dâng lên cổ họng, nói không ra lời, nên nhường cậu, tôi bảo. Hắn hỏi bệnh gì mà kỳ vậy, thế là ở chỗ đông người cậu không nói được à, khổ nhỉ. Tôi đáp chả khổ gì đến thế.", "soseki-botchan:9.24": "Rồi đến giờ, tôi cùng Bão Núi đến hội trường. Hội trường tên Kashintei, nghe nói là tiệm ăn hạng nhất vùng này, nhưng tôi chưa đặt chân vào lần nào. Nghe kể họ mua lại dinh của một gia lão nào đó rồi mở tiệm luôn, quả nhiên vẻ ngoài đã uy nghiêm. Dinh gia lão biến thành tiệm ăn thì chẳng khác nào đem cái áo choàng ra trận may lại thành cái áo lót.", "soseki-botchan:9.25": "Lúc hai đứa tới, người đã gần đủ, trong gian rộng năm mươi chiếu đã có hai ba nhóm người tụ lại. Rộng năm mươi chiếu nên hốc tường lớn khủng khiếp, chẳng thể so với cái hốc mười lăm chiếu tôi chiếm ở Yamashiroya. Đo thử bằng thước thì được hai gian. Bên phải đặt một cái bình gốm có hoa văn đỏ, cắm một cành thông to. Cắm cành thông để làm gì tôi không biết, nhưng mấy tháng cũng chẳng lo rụng, khỏi tốn tiền, được đấy. Tôi hỏi thầy Bác vật cái đồ kia làm ở đâu, thầy bảo đó không phải setomono, là Imari. Imari thì chẳng là setomono sao, tôi nói, thầy Bác vật chỉ cười hề hề hề hề. Sau hỏi ra thì đồ nung làm ở Seto nên mới gọi là Seto. Tôi là dân Edo nên cứ tưởng setomono là tên gọi chung của đồ gốm. Giữa hốc tường có treo một bức tranh chữ lớn, hai mươi tám chữ, mỗi chữ to bằng cái mặt tôi. Dở tệ. Dở đến nỗi tôi hỏi thầy Hán học sao lại treo cái thứ dở thế một cách long trọng, thầy dạy rằng đó là chữ của Kaioku, một nhà thư pháp nổi tiếng. Kaioku hay Kiếc gì, đến giờ tôi vẫn cho là dở.", "soseki-botchan:9.26": "Lát sau thư ký Kawamura bảo xin mời mọi người an toạ, tôi ngồi vào chỗ có cột, tiện dựa lưng. Trước bức tranh của Kaioku, Lão Lửng mặc haori hakama ngồi xuống, bên trái Áo Đỏ cũng haori hakama chiếm chỗ. Bên phải là nhân vật chính, thầy Dưa Héo, cũng áo Nhật chờ sẵn. Tôi mặc âu phục, quỳ gối thì ngột nên ngồi xếp bằng ngay. Thầy thể dục bên cạnh mặc quần đen, quỳ ngay ngắn. Đúng là thầy thể dục, tu luyện có khác. Rồi mâm được bưng ra, bình rượu xếp hàng. Người phụ trách đứng dậy nói vài lời khai mạc. Rồi Lão Lửng đứng lên. Áo Đỏ đứng lên. Ai cũng đọc lời tiễn, mà cả ba như đã hẹn trước, đều ca ngợi Dưa Héo là giáo viên giỏi, người tử tế, nói rằng ông ra đi thật đáng tiếc, không chỉ với nhà trường mà với cá nhân cũng vô cùng đáng tiếc, nhưng vì hoàn cảnh riêng ông tha thiết xin chuyển nên đành chịu. Nói dối như thế mà mở tiệc tiễn, vậy mà chẳng thấy xấu hổ chút nào. Nhất là Áo Đỏ, trong ba người khen Dưa Héo nhiều nhất. Còn nói mất người bạn tốt này là bất hạnh lớn của bản thân. Mà lối nói nghe rất ra vẻ phải đạo, cái giọng dịu dàng thường lệ lại càng dịu thêm, cứ thế tuôn ra, nên ai nghe lần đầu cũng chắc chắn bị lừa. Madonna chắc cũng bị câu bằng chiêu này. Giữa lúc Áo Đỏ đang tuôn lời tiễn, Bão Núi ngồi phía đối diện nhìn tôi, loé lên một tia chớp. Tôi đáp điện bằng cách giơ ngón trỏ kéo mí mắt, lè lưỡi.", "soseki-botchan:9.27": "Áo Đỏ vừa ngồi xuống thì Bão Núi đã sốt ruột đứng phắt dậy, tôi mừng quá, bất giác vỗ tay bồm bộp. Thế là Lão Lửng và tất cả mọi người đều quay sang nhìn tôi, hơi khó xử. Bão Núi mở miệng nói: vừa rồi hiệu trưởng, nhất là thầy hiệu phó, đều rất tiếc việc ông Koga chuyển đi, nhưng tôi hơi ngược lại, tôi mong ông Koga rời nơi này càng sớm càng tốt. Nobeoka là chốn hẻo lánh xa xôi, so với nơi này chắc có bất tiện về vật chất. Nhưng nghe nói phong tục ở đó rất thuần phác, thầy trò đều mang khí chất chất phác ngay thẳng thời thượng cổ. Tôi tin rằng ở đó không có một thằng diện Tây nào vung lời nịnh bợ trái lòng, hay làm bộ mặt đẹp để hãm hại người quân tử, cho nên bậc ôn lương đôn hậu như ông chắc chắn được cả vùng chào đón. Tôi hết lòng chúc mừng ông Koga vì cuộc chuyển đi này. Cuối cùng, mong rằng khi ông đến nhận chức ở Nobeoka, sẽ chọn trong đám thục nữ nơi đó người đủ tư cách làm bạn xứng đôi của bậc quân tử, sớm gây dựng gia đình êm ấm, để con đàn bà ngổ ngáo bất trinh bất tiết kia phải chết vì xấu hổ trên thực tế. Hắn e hèm e hèm, ho to hai tiếng rồi ngồi xuống. Tôi lại định vỗ tay, nhưng sợ mọi người lại nhìn mặt mình nên thôi. Bão Núi ngồi xuống thì đến lượt thầy Dưa Héo đứng dậy. Thầy cẩn trọng đi từ chỗ mình đến tận cuối chiếu cuối phòng, chào cả mọi người một cách trang trọng, rồi nói: nay vì hoàn cảnh riêng, tôi sẽ sang Kyushu, các thầy đã cất công mở buổi tiễn long trọng này cho tôi, tôi vô cùng cảm động—nhất là vừa rồi được nghe lời tiễn của hiệu trưởng, thầy hiệu phó và các vị, tôi xin ghi lòng tạc dạ. Tôi sắp đi xa, mong các vị vẫn như trước đừng bỏ rơi và tiếp tục chiếu cố. Nói xong thầy cúi rạp rồi trở về chỗ. Dưa Héo tốt bụng đến mức nào thì tôi không đo nổi. Người ta khinh thường ông đến thế mà ông vẫn kính cẩn cảm ơn hiệu trưởng và thầy hiệu phó. Nếu chỉ là lời chào xã giao thì còn đỡ, nhưng nhìn dáng vẻ, giọng nói và nét mặt ấy thì rõ ràng ông cảm ơn từ đáy lòng. Được một vị thánh nhân nghiêm túc cảm ơn thế này, đáng lẽ phải áy náy đến đỏ mặt, vậy mà Lão Lửng với Áo Đỏ chỉ ngồi nghiêm chỉnh lắng nghe.", "soseki-botchan:9.28": "Chào hỏi xong, chỗ này chỗ kia vang lên tiếng xùm xụp. Tôi bắt chước húp thử bát canh, dở tệ. Đồ nhắm có chả cá, nhưng đen sì, như món chikuwa hỏng. Sashimi cũng có, thái dày cộp, chẳng khác ăn sống từng khoanh cá ngừ. Thế mà mấy người ngồi quanh vẫn nhai ngồm ngoàm, có vẻ ngon lành. Chắc chưa từng ăn món kiểu Edo bao giờ.", "soseki-botchan:9.29": "Một lúc sau, bình rượu hâm bắt đầu qua lại tấp nập thì bốn phía bỗng rộn hẳn lên. Gã Bợ Đỡ cung kính tiến đến trước hiệu trưởng để nhận chén. Đồ đáng ghét. Dưa Héo lần lượt mời rượu đáp lễ, có vẻ định đi hết một vòng. Vất vả hết sức. Dưa Héo đến trước mặt tôi, chỉnh nếp hakama, xin phép nhận một chén, tôi cũng ngồi nghiêm cả trong cái quần tây, rót mời một chén. Cất công đến, vừa đến đã phải chia tay, tiếc quá nhỉ. Bao giờ ông lên đường? Nhất định tôi ra bến tiễn, tôi nói, thì Dưa Héo đáp: không, ông còn nhiều việc, xin đừng bận tâm. Dưa Héo nói gì thì nói, tôi vẫn định nghỉ dạy để ra tiễn.", "soseki-botchan:9.30": "Khoảng một giờ sau, chỗ ngồi loạn hẳn. Nào một chén, ơ tớ đã bảo anh uống mà… mấy giọng líu lưỡi cũng xuất hiện một hai người. Tôi hơi chán, ra nhà vệ sinh nhìn khu vườn kiểu cổ dưới ánh sao thì Bão Núi đến. Thế nào, bài diễn thuyết hồi nãy hay chứ? Hắn đắc ý lắm. Tôi bảo tán thành hết, chỉ phản đối một chỗ, hắn hỏi chỗ nào không tán thành.", "soseki-botchan:9.31": "“Cậu nói ở Nobeoka không có thằng diện Tây nào làm bộ mặt đẹp để hãm hại người ta… đúng không?”", "soseki-botchan:9.32": "“Ừ.”", "soseki-botchan:9.33": "“Chỉ nói thằng diện Tây thì chưa đủ.”", "soseki-botchan:9.34": "“Thế nói gì?”", "soseki-botchan:9.35": "“Cứ nói là thằng diện Tây, thằng lừa đảo, thằng bịp bợm, thằng giả nai, thằng bán thuốc dạo, thằng sóc bay, thằng chó săn, thằng hễ sủa gâu gâu là chó chứ gì.”", "soseki-botchan:9.36": "“Tôi không trơn mồm thế được. Cậu hùng biện thật. Trước hết là biết đủ cả đống từ. Thế mà diễn thuyết không nổi thì lạ.”", "soseki-botchan:9.37": "“Đâu, đó là những lời tôi để dành, phòng khi cãi nhau mới dùng. Còn diễn thuyết thì nó không ra thế đâu.”", "soseki-botchan:9.38": "“Thế à, nhưng ra tuồn tuột đấy. Cậu thử nói lại lần nữa xem.”", "soseki-botchan:9.39": "“Bao nhiêu lần cũng được, nghe đây.—Thằng diện Tây, thằng lừa đảo, thằng bịp bợm…” Đang nói dở thì hành lang rầm rập, hai người loạng choạng chạy tới.", "soseki-botchan:9.40": "“Hai ông, thế thì quá đáng—bỏ chạy hả—tớ còn ở đây thì tuyệt đối không cho chạy, nào, uống đi.—Bịp bợm?—Hay, hay thật là bịp bợm.—Nào, uống đi.”", "soseki-botchan:9.41": "Rồi lôi tôi với Bão Núi xềnh xệch đi. Thật ra hai người này ra nhà vệ sinh, nhưng say quá nên quên vào, quay sang lôi bọn tôi. Kẻ say cứ thấy gì trước mắt là bày việc ra, rồi quên ngay chuyện trước đó.", "soseki-botchan:9.42": "“Nào, các vị, tôi bắt được tên bịp bợm rồi. Cho tôi uống đi. Cho tôi chuốc cái tên bịp bợm này say cho đến khi kêu thôi. Này anh, không được chạy.”", "soseki-botchan:9.43": "Rồi ấn tôi, người chẳng hề chạy, vào sát tường. Nhìn quanh, trên mâm chẳng còn chỗ nào có đồ nhắm tử tế. Có đứa ăn sạch phần mình rồi viễn chinh sang chỗ cách năm sáu gian. Hiệu trưởng về từ lúc nào, chẳng thấy bóng.", "soseki-botchan:9.44": "Đúng lúc ấy có tiếng “Phòng này phải không ạ?”, ba bốn cô geisha bước vào. Tôi cũng hơi giật mình, nhưng đang bị ép sát tường nên cứ ngồi yên mà nhìn. Bấy giờ Áo Đỏ, nãy giờ tựa cột hốc tường ngậm cái tẩu hổ phách vẻ tự hào, bỗng đứng dậy định ra khỏi phòng. Một cô geisha vừa vào, lúc đi ngang qua, mỉm cười chào. Cô ấy là người trẻ nhất và đẹp nhất. Ở xa nên không nghe rõ, hình như chỉ nói cỡ “Ơ, chào anh”. Áo Đỏ làm lơ, đi ra rồi không thò mặt vào nữa. Chắc chạy theo hiệu trưởng mà về.", "soseki-botchan:9.45": "Geisha tới thì cả phòng bỗng rộn ràng, ồn đến mức tưởng mọi người đồng thanh hò hét chào đón. Có đứa chơi nanko, tiếng to khôn tả, như luyện rút kiếm. Bên này thì oẳn tù tì. Hây, hà, hai tay quơ quào quên cả trời đất, khéo hơn hẳn gánh múa rối của Dark. Góc xa có đứa gọi này rót rượu đây, lắc thử cái bình rồi sửa lại: rượu, rượu. Ồn ào huyên náo chịu không nổi. Trong đó chỉ có Dưa Héo là cúi mặt ngồi nghĩ ngợi, tay chân không biết để đâu. Họ mở tiệc tiễn cho mình không phải vì tiếc việc mình đi. Mà để mọi người uống rượu chơi bời. Để một mình mình ngồi lúng túng mà khổ. Tiệc tiễn thế này thì thà đừng mở cho còn hơn.", "soseki-botchan:9.46": "Một lúc sau, ai nấy cất giọng khàn khàn hát một thứ gì đó. Một cô geisha đến trước mặt tôi, ôm đàn shamisen bảo anh hát đi, tôi nói tôi không hát, cô hát thử xem, thì cô hát: Bằng chiêng bằng trống ơi, lạc rồi, lạc rồi, bé Santaro, tùng tùng, tùng tùng cắc cắc. Nếu gõ khắp nơi mà gặp được người, thì em cũng muốn gõ chiêng gõ trống tùng tùng cắc cắc đi khắp nơi mà gặp người em muốn gặp. Hát liền hai hơi rồi nói “mệt quá”. Mệt thì hát bài nào nhẹ hơn chẳng được.", "soseki-botchan:9.47": "Chợt Gã Bợ Đỡ không biết từ lúc nào đã ngồi bên cạnh, nói: cô Suzu, tưởng gặp được người muốn gặp thì người ta về ngay, tội nghiệp quá đi ạ, vẫn lối nói như dân kể chuyện yose. “Em chả biết đâu,” cô geisha bĩu môi. Gã Bợ Đỡ chẳng bận tâm, cất giọng đáng ghét nhại gidayu: “Hiếm hoi gặp được nhau mà…” “Thôi đi mà,” cô geisha lấy tay vả vào đầu gối Gã Bợ Đỡ, Gã Bợ Đỡ sướng rơn mà cười. Cô geisha này chính là người đã chào Áo Đỏ. Bị geisha vả mà cười, Gã Bợ Đỡ cũng đúng là hạng vô tư. Gã bảo cô Suzu, tôi sẽ múa bài Kii no Kuni, cô đàn giúp một bài đi. Gã Bợ Đỡ còn định múa nữa.", "soseki-botchan:9.48": "Phía xa, ông cụ Hán học méo cái miệng không răng, hát “Chuyện ấy tôi nghe không nổi, anh Denbei ơi, giữa em và anh…” thì xong êm, rồi hỏi cô geisha “thế rồi sao?”. Ông già đúng là trí nhớ kém. Một người túm thầy Bác vật bảo gần đây có bài mới thế này, để em đàn thử nhé, nghe cho kỹ đấy—Tóc búi hoa nguyệt, ruy băng trắng kiểu mốt, cưỡi xe đạp, kéo vi-ô-lông, bập bẹ tiếng Anh liến thoắng, I am glad to see you, hát thế, thầy Bác vật khen, hay thật, có cả tiếng Anh nữa.", "soseki-botchan:9.49": "Bão Núi cất giọng to khác thường, gọi geisha, geisha, ra lệnh tôi sẽ múa kiếm, đàn shamisen đi. Giọng thô bạo quá nên geisha ngớ ra, không đáp. Bão Núi chẳng cần biết, cầm gậy ra giữa phòng, “Vượt nghìn núi vạn non khói”, một mình biểu diễn tài lẻ. Lúc ấy Gã Bợ Đỡ đã xong Kii no Kuni, xong Kappore, xong cả ông Đạt Ma trên kệ, trần như nhộng chỉ còn cái khố etchu, kẹp cây chổi cọ dưới nách, “Đàm phán Nhật–Thanh đổ vỡ…”, đi diễu khắp phòng. Y như người điên.", "soseki-botchan:9.50": "Từ nãy tôi thương không chịu nổi Dưa Héo, ngồi khổ sở, chưa cởi hakama. Nhưng dù là tiệc tiễn mình, cũng đâu cần mặc haori hakama mà nhịn xem cho đến màn múa khố trần. Tôi lại gần bảo: ông Koga, ta về thôi. Dưa Héo đáp hôm nay là tiệc tiễn tôi, tôi về trước thì thất lễ, xin ông đừng bận tâm, chẳng có vẻ gì định nhúc nhích. Có sao đâu, tiệc tiễn thì phải ra tiệc tiễn chứ, ông nhìn họ kia kìa. Hội người điên. Nào, đi thôi, tôi nài ép, kéo ông ra dù ông không muốn, vừa định bước khỏi phòng thì Gã Bợ Đỡ vung chổi tiến tới: ôi, chủ nhân mà về trước thì quá đáng ạ. Đàm phán Nhật–Thanh đây. Không cho về đâu, nó ngang chổi chắn đường. Tôi đang nóng máu từ nãy, nên bảo đàm phán Nhật–Thanh thì mày là thằng Chệc, rồi tung nắm đấm cốc cái bốp vào đầu Gã Bợ Đỡ. Gã ngẩn người hai ba giây như xì hết hơi, rồi nói: ôi, thế này quá đáng ạ. Ngài ra tay đánh, thật đáng buồn. Đánh cả Yoshikawa này, kinh hãi quá. Lại càng phải đàm phán Nhật–Thanh ạ. Đang lảm nhảm những điều chẳng ra đâu vào đâu thì Bão Núi ở phía sau thấy hình như có ẩu đả, bỏ múa kiếm chạy tới, nhìn cái cảnh ấy liền túm gáy kéo ngược lại. Nhật–Thanh… đau. Đau. Ôi thô bạo quá, nó giãy giụa thì tôi quật ngang, nó ngã cái phịch. Sau đó ra sao tôi không biết. Giữa đường chia tay Dưa Héo, về đến nhà trọ thì đã quá mười một giờ.", "soseki-botchan:10.1": "X", "soseki-botchan:10.2": "Hôm nay trường nghỉ vì lễ mừng chiến thắng. Có nghi lễ ở bãi duyệt binh nên Lão Lửng phải dẫn học trò đến dự. Tôi cũng là một thành viên giáo viên nên lẽo đẽo theo. Ra phố, cờ Nhật phấp phới khắp nơi, chói cả mắt. Trường có tám trăm học trò, thầy thể dục xếp đội ngũ, chừa khoảng trống nhỏ giữa từng tốp, rồi mỗi tốp nhét vào một hai giáo viên làm giám sát. Cách bố trí thì khéo vô cùng, còn thực tế thì vụng vô cùng. Học trò vừa là trẻ ranh, vừa hỗn, lại nghĩ không phá kỷ luật là mất thể diện học trò, thì giáo viên đi kèm bao nhiêu cũng chẳng được tích sự gì. Chưa ai ra lệnh đã tự ý hát quân ca, thôi hát thì lại ré lên hò hét vô cớ, chẳng khác đám lãng nhân diễu khắp khu phố. Lúc không hát không hò thì rì rầm nói chuyện. Không nói thì chắc cũng đi được, nhưng người Nhật ai cũng đẻ ra mồm trước, mắng thế nào cũng không lọt tai. Mà nói cũng không phải nói thường, chúng nói xấu giáo viên, thật hạ đẳng. Sau vụ trực đêm, tôi bắt học trò xin lỗi và nghĩ thế này chắc là tạm ổn. Hóa ra khác xa. Mượn lời bà chủ nhà thì đúng là nhầm to, nhầm một trời một vực. Học trò xin lỗi không phải vì thật lòng hối hận. Chỉ vì hiệu trưởng ra lệnh nên cúi đầu cho có lệ. Cũng như lái buôn chỉ cúi đầu mà không bỏ trò gian, học trò xin lỗi thì xin, còn nghịch thì tuyệt không bỏ. Nghĩ kỹ thì có lẽ cả cái xã hội này đều do những thứ như đám học trò ấy dựng nên. Người ta xin lỗi, tạ tội mà mình tưởng thật rồi tha thì gọi là thằng ngốc thật thà quá đáng. Cứ coi như xin lỗi cũng chỉ xin giả, tha cũng chỉ tha giả thì không sao. Nếu thật sự muốn người ta xin lỗi thì phải quật cho đến khi họ hối hận thật.", "soseki-botchan:10.3": "Tôi chen vào giữa các tốp thì tiếng “tempura!”, “dango!” không ngớt. Mà đông quá nên chẳng biết ai kêu. Dù biết đi nữa, thế nào chúng cũng bảo: em không gọi thầy là tempura, em không nói dango, tại thầy suy nhược thần kinh nên mới nghe vậy. Cái tâm địa hèn hạ này là tập quán vùng đất này nuôi từ thời phong kiến, nói bao nhiêu, dạy bao nhiêu cũng không sửa nổi. Ở đất này chừng một năm thì kẻ trong sạch như tôi cũng có thể phải bắt chước. Chúng có cách chối khéo mà lại bôi nhọ mặt tôi, tôi đâu có chuyện để yên. Chúng là người thì tôi cũng là người. Học trò hay trẻ con gì, vóc dáng cũng to hơn tôi. Vậy nên phải trả đũa gì đó coi như hình phạt, không thì mang nợ nghĩa. Nhưng lúc tôi trả đũa mà đi bằng cách thông thường thì chúng quật ngược lại. Bảo tại mày sai thì chúng đã dọn sẵn đường chạy từ đầu, nên cứ thao thao biện luận. Biện luận xong thì tô cho bên mình đẹp bề ngoài rồi quay sang đánh vào cái sai của tôi. Vốn là chuyện trả đũa, nên lời cãi của tôi không thành cãi nếu chưa chỉ ra được cái sai bên kia. Rốt cuộc là chúng ra tay trước mà thiên hạ lại coi như tôi gây sự. Thiệt thòi to. Mà nếu chúng làm gì mình cũng giả ngơ thì chúng chỉ càng được đà, nói lớn ra là không lợi cho đời. Vậy nên hết cách, mình cũng phải dùng lối của chúng, trả đũa sao cho không bị bắt, không thể động vào. Đến thế thì dân Edo cũng hỏng. Hỏng đấy, nhưng bị đối xử thế này một năm thì tôi cũng là người, hỏng bao nhiêu cũng phải thành thế mới xong. Thế nào cũng nên sớm về Tokyo sống cùng bà Kiyo. Ở cái nơi quê mùa này chẳng khác đến để sa đọa. Có đi phát báo còn hơn sa đọa đến mức này.", "soseki-botchan:10.4": "Vừa miễn cưỡng đi theo vừa nghĩ thế thì tiền quân bỗng nhốn nháo lên. Cùng lúc cả hàng khựng lại. Lạ thật, tôi tách khỏi hàng sang bên phải nhìn lên thì ở góc ngoặt từ Otemachi sang Yakushimachi, đội hình tắc cứng, bên đẩy qua bên đẩy lại, giằng co nhau. Tôi hỏi thầy thể dục đang từ phía trước chạy lại, khản cả cổ vì hô “bình tĩnh, bình tĩnh”: có chuyện gì thế. Thầy bảo ở góc ngoặt, trường trung học đụng nhau với trường sư phạm.", "soseki-botchan:10.5": "Trung học với sư phạm ở tỉnh nào cũng ghét nhau như chó với khỉ. Chẳng hiểu vì sao, chỉ biết khí chất hoàn toàn không hợp. Có dịp là đánh nhau. Chắc ở cái quê chật hẹp chán quá nên làm cho qua thì giờ. Tôi vốn thích đánh nhau, nghe nói có đụng độ liền chạy tới cho vui. Đám phía trước cứ gào: cái gì, đồ ăn thuế địa phương mà, lùi vào! Phía sau thì hô: đẩy, đẩy! Tôi chui qua đám học trò vướng đường, sắp ra tới góc ngoặt thì nghe một tiếng hô cao, sắc “Tiến lên!”, và bên sư phạm bắt đầu nghiêm trang bước đi. Cuộc đụng độ tranh nhau đi trước, rốt cuộc là đã dàn xếp xong, nhưng nói trắng ra thì trường trung học đã nhường một bước. Nghe nói về tư cách thì trường sư phạm đứng trên.", "soseki-botchan:10.6": "Lễ mừng chiến thắng đơn giản vô cùng. Lữ đoàn trưởng đọc lời chúc, tỉnh trưởng đọc lời chúc, những người dự hô vạn tuế. Thế là hết. Nghe nói phần giải trí để buổi chiều, nên tôi tạm về nhà trọ, bắt đầu viết thư trả lời bà Kiyo, việc tôi canh cánh từ mấy hôm nay. Lần này bà dặn viết kỹ hơn, nên phải viết cho thật chu đáo. Nhưng đến lúc cầm tờ giấy lên thì chuyện để viết thì nhiều mà chẳng biết bắt đầu từ đâu. Chuyện này thì phiền. Chuyện kia thì nhạt. Có chuyện nào trôi chảy, chẳng tốn sức, mà bà Kiyo lại thấy thú không nhỉ, nghĩ thử thì chẳng có chuyện nào đúng cái yêu cầu ấy. Tôi mài mực, thấm bút, trừng mắt nhìn cuộn giấy—trừng mắt nhìn cuộn giấy, thấm bút, mài mực—lặp đi lặp lại cùng một động tác không biết bao nhiêu lần, rồi bỏ cuộc, bảo mình không thể viết nổi thư, đậy nắp nghiên lại. Viết thư thật phiền. Vẫn là về hẳn Tokyo, gặp mặt nói chuyện cho tiện. Tôi không phải không hiểu nỗi lo của bà Kiyo, nhưng viết một lá thư đúng như bà Kiyo muốn còn khổ hơn nhịn ăn hai mươi mốt ngày.", "soseki-botchan:10.7": "Tôi vứt bút với cuộn giấy, nằm lăn ra gối đầu lên khuỷu tay nhìn ra vườn, nhưng vẫn không thôi nghĩ đến bà Kiyo. Lúc ấy tôi nghĩ thế này. Đã đi xa đến thế này mà chỉ cần cứ lo cho thân phận bà Kiyo thì lòng thành của tôi chắc chắn sẽ thấu đến bà Kiyo. Đã thấu thì khỏi cần gửi thư. Không gửi thì bà sẽ nghĩ tôi sống bình yên. Tin chỉ cần gửi khi chết, khi ốm, hay khi có chuyện gì xảy ra là đủ.", "soseki-botchan:10.8": "Vườn rộng chừng mười tsubo, đất bằng, chẳng có cây cảnh nào ra hồn. Chỉ có một cây quýt, cao đến nỗi nhìn từ ngoài tường cũng lấy làm mốc được. Về đến nhà trọ lúc nào tôi cũng ngắm cây quýt ấy. Với người chưa từng ra khỏi Tokyo thì chỗ có quýt kết trái lạ lắm. Trái xanh kia dần dần chín rồi ngả vàng, chắc đẹp. Bây giờ đã có trái đổi màu một nửa. Hỏi bà chủ thì bà bảo rất nhiều nước, ngon. Chín rồi thầy cứ ăn thỏa thích nhé, bà nói, vậy mỗi ngày tôi sẽ ăn một ít. Ba tuần nữa là ăn được rồi. Chắc không đến nỗi phải rời nơi này trong vòng ba tuần.", "soseki-botchan:10.9": "Đang nghĩ chuyện quýt thì tình cờ Bão Núi đến chơi. Hôm nay lễ mừng chiến thắng, nên tớ mua thịt bò đến định cùng cậu ăn mừng, hắn bảo, rồi lôi từ tay áo ra gói lá tre, quăng giữa chiếu. Tôi đang bị tra tấn bằng khoai và đậu phụ ở nhà trọ, lại bị cấm vào tiệm soba, tiệm dango, nên bảo thế thì tuyệt, mượn ngay bà chủ cái nồi với đường, bắt tay vào nấu.", "soseki-botchan:10.10": "Bão Núi ăn thịt bò ngấu nghiến, hỏi cậu biết cái thằng Áo Đỏ có quen geisha không, tôi bảo biết chứ, hôm tiệc tiễn Dưa Héo có một cô đến chắc là người đó, hắn bảo đúng thế, tớ mới đây mới đánh hơi được mà cậu nhanh nhạy ghê, khen hết lời.", "soseki-botchan:10.11": "“Thằng đó, hở ra là phẩm cách, là giải trí tinh thần, mà sau lưng lại dan díu với geisha, thật đáng ghét. Mà nếu nó khoan dung cho người khác chơi thì còn được, đằng này cậu vào tiệm soba, vào tiệm dango thôi nó đã bảo có hại cho kỷ cương, rồi qua miệng hiệu trưởng nhắc nhở còn gì.”", "soseki-botchan:10.12": "“Ừ, trong đầu thằng đó, chơi geisha là giải trí tinh thần, còn tempura với dango là giải trí vật lý. Nếu là giải trí tinh thần thì cứ làm cho đàng hoàng hơn. Xem nó kìa. Geisha quen vào thì nó bỏ chỗ chuồn đi, cái gì cũng tính lừa người nên ghét. Rồi bị người ta công kích thì bảo tôi không biết, hay văn học Nga, hay haiku là anh em với thơ mới, định giăng khói che mắt. Hạng yếu hèn thế thì không phải đàn ông. Đúng là nữ tỳ trong phủ chúa đầu thai gì đó. Có khi bố nó là kagema ở Yushima.”", "soseki-botchan:10.13": "“Kagema ở Yushima là cái quái gì?”", "soseki-botchan:10.14": "“Nói chung là thứ không ra đàn ông.—Cậu, chỗ đó chưa chín đâu. Ăn thế là sinh sán dây đấy.”", "soseki-botchan:10.15": "“Thế à, chắc không sao đâu. Rồi Áo Đỏ lén người ta đến Kadoya ở phố suối nước nóng, gặp geisha, nghe nói vậy.”", "soseki-botchan:10.16": "“Kadoya, cái quán trọ đó à?”", "soseki-botchan:10.17": "“Vừa quán trọ vừa nhà hàng. Cho nên muốn làm nó nhục nhất thì phải bắt tận mắt cảnh nó dắt geisha vào đó rồi chất vấn tận mặt.”", "soseki-botchan:10.18": "“Bắt tận mắt, tức là canh đêm à?”", "soseki-botchan:10.19": "“Ừ, trước Kadoya có quán trọ tên Masuya đúng không. Thuê gian lầu hai mặt trước, chọc lỗ ở cửa giấy mà nhìn.”", "soseki-botchan:10.20": "“Đúng lúc nhìn mà nó đến à?”", "soseki-botchan:10.21": "“Sẽ đến. Dù sao một đêm thì không đủ. Phải định làm chừng hai tuần.”", "soseki-botchan:10.22": "“Mệt đấy. Tớ hồi bố chết có thức trắng một tuần chăm bố, sau đó đờ đẫn, khổ lắm.”", "soseki-botchan:10.23": "“Thân xác mệt chút thì sao. Để thằng gian xảo ấy yên thì không có lợi cho nước Nhật, nên tớ thay trời trừng phạt.”", "soseki-botchan:10.24": "“Hay. Đã vậy thì tôi cũng giúp. Thế từ đêm nay bắt đầu canh à?”", "soseki-botchan:10.25": "“Chưa thương lượng với Masuya, nên đêm nay chưa được.”", "soseki-botchan:10.26": "“Vậy định bắt đầu từ bao giờ?”", "soseki-botchan:10.27": "“Trong mấy hôm tới. Rồi tớ sẽ báo cậu, lúc ấy giúp tớ.”", "soseki-botchan:10.28": "“Được, lúc nào cũng giúp. Tớ làm mưu thì dở, nhưng nói đến đánh nhau thì nhanh nhẹn lắm đấy.”", "soseki-botchan:10.29": "Tôi với Bão Núi đang hăm hở bàn mưu diệt Áo Đỏ thì bà chủ nhà bước ra, quỳ ở ngưỡng cửa chờ Bão Núi trả lời: có một cậu học trò trường mình muốn gặp thầy Hotta ạ. Cậu ấy đến nhà thầy thì thầy vắng, đoán chắc ở đây nên tìm đến ạ. Bão Núi bảo thế à rồi ra tận cửa, lát sau quay lại: này, học trò đến rủ đi xem phần giải trí của lễ mừng chiến thắng. Hôm nay từ Kochi có đoàn đông người cất công vào tận đây múa một điệu gì đó, bảo nhất định phải xem, hiếm khi xem được; cậu cũng đi xem cùng đi. Bão Núi hăng hái, rủ tôi đi cùng. Múa thì ở Tokyo tôi xem đã nhiều. Năm nào lễ đền Hachiman, xe rước cũng chạy quanh khu phố, nên Shiokumi hay gì tôi đều rành. Điệu múa nhảm của dân Tosa tôi chẳng muốn xem, nhưng Bão Núi đã cất công rủ nên tôi lại muốn đi, ra cổng. Đứa đến rủ Bão Núi là ai, hóa ra em trai Áo Đỏ. Lại có thằng đến kỳ cục.", "soseki-botchan:10.30": "Vào hội trường, cờ dài cắm khắp nơi như hội sumo ở Ekoin hay lễ Oeshiki ở Honmonji, lại mượn cả cờ các nước trên thế giới giăng từ dây này sang dây khác, nên bầu trời rộng bỗng nhộn nhịp khác thường. Góc đông dựng sân khấu một đêm, nghe nói cái điệu múa gì đó của Kochi sẽ diễn ở đó. Từ sân khấu đi sang phải chừng nửa chō có hàng rào lau sậy, bên trong bày hoa cắm. Ai cũng thán phục ngắm nghía, mà chẳng ra gì. Bẻ cỏ uốn tre mà khoái thế thì cứ đi khoe người yêu gù, chồng què cho rồi.", "soseki-botchan:10.31": "Phía đối diện sân khấu, pháo hoa bắn liên hồi. Từ pháo hoa bay ra một khinh khí cầu, có chữ Đế quốc vạn tuế. Nó lướt chấp chới trên ngọn thông của lâu đài rồi rơi vào doanh trại. Tiếp theo nghe bốp một tiếng, một viên tròn đen như viên dango vút lên, xuyên thủng bầu trời thu, rồi nổ cái bộp ngay trên đầu tôi, khói xanh xòe ra như nan ô, rỉ rả trôi vào không trung. Khinh khí cầu lại bay lên. Lần này là thứ nhuộm trắng chữ Hải lục quân vạn tuế trên nền đỏ, đung đưa theo gió, bay từ phố suối nước nóng sang phía làng Aioi. Chắc rơi vào sân chùa Kannon nào đó.", "soseki-botchan:10.32": "Lúc làm lễ chưa đến mức này, bây giờ thì người đông khủng khiếp. Nhà quê mà cũng có nhiều người ở thế, đông nhung nhúc đến phát hoảng. Mặt khôn ngoan thì chẳng thấy mấy, nhưng xét về số lượng thì chắc chắn không coi thường được. Lát sau điệu múa nổi tiếng gì đó của Kochi bắt đầu. Nghe chữ “múa”, tôi vội đoán là điệu của phái Fujima hay gì đó, nhưng hóa ra nhầm to.", "soseki-botchan:10.33": "Mười người một hàng, đàn ông thắt khăn quanh đầu oai vệ, mặc hakama xắn gấu, đứng ba hàng trên sân khấu, cả ba mươi người đều cầm kiếm trần, làm tôi kinh hồn. Giữa hàng trước và hàng sau chỉ chừng một thước rưỡi, hai bên cũng chẳng ngắn hơn hay dài hơn. Chỉ có một người rời hàng đứng ở mép sân khấu. Người ngoài hội này mặc hakama thôi, tiết kiệm khăn quấn đầu, thay kiếm trần bằng cái trống đeo trước ngực. Trống y như trống daikagura. Ông này cất giọng nhàn nhã “iya, haa”, hát một khúc kỳ quặc, vừa gõ trống bokobon, bokobon. Điệu hát lạ lùng chưa từng nghe. Cứ coi như Mikawa manzai hợp lại với Fudarakuya thì chẳng sai mấy.", "soseki-botchan:10.34": "Bài hát thong thả khôn tả, nhão nhoét như kẹo mạch nha mùa hè, nhưng vì chen bokobon để ngắt câu nên dù tuồn tuột vẫn bắt được nhịp. Theo nhịp ấy, ba mươi lưỡi kiếm trần loé sáng, mà động tác thì cực nhanh, nhìn mà lạnh người. Bên cạnh, phía sau, trong vòng một thước rưỡi đều có người sống, mà người đó cũng vung lưỡi kiếm sắc như mình, nên nếu nhịp không khớp là chém nhau bị thương. Nếu đứng yên chỉ vung kiếm tới lui hay lên xuống thì còn đỡ nguy, đằng này có lúc ba mươi người cùng dậm chân quay ngang. Có lúc xoay một vòng. Có lúc khuỵu gối. Người bên cạnh nhanh hay chậm dù một giây thì mũi mình có thể rụng. Đầu người bên cạnh có thể bị gọt. Kiếm cử động thì tự do, nhưng phạm vi chỉ gói trong một cột vuông một thước rưỡi, lại phải loé cùng hướng, cùng tốc độ với người trước sau trái phải. Kinh ngạc thật, Shiokumi hay Seki no To còn xa mới sánh được. Hỏi ra thì cái này đòi hỏi luyện tập rất thuần thục, chẳng dễ mà khớp nhịp thế. Khó nhất là ông thầy bokobon của điệu manzai kia. Bước chân ba mươi người, động tác tay, cách uốn lưng, tất cả đều do nhịp của ông bokobon này quyết định. Nhìn bên cạnh thì ông tướng này có vẻ nhàn nhất, “iya, haa” hát thong dong, mà thật ra trách nhiệm nặng nhất, vất vả nhất, thật lạ.", "soseki-botchan:10.35": "Tôi với Bão Núi say sưa xem điệu múa vì thán phục, thì cách chừng nửa chō bỗng vang lên tiếng hò reo, đám người nãy giờ thong thả ngắm nghía khắp nơi bỗng cuộn sóng, dạt sang phải sang trái. Vừa nghe tiếng “đánh nhau, đánh nhau!” thì em Áo Đỏ chui qua đám tay áo chạy tới: thầy ơi, lại đánh nhau rồi, bên trung học, để trả thù chuyện sáng nay, lại bắt đầu quyết chiến với bọn sư phạm đấy ạ, thầy đến nhanh lên, rồi lại chui vào biển người, biến đi đâu mất.", "soseki-botchan:10.36": "Bão Núi bảo thằng nhóc phiền phức, lại bắt đầu nữa à, thôi đi cho rồi, vừa né người chạy trốn vừa phóng một mạch. Không thể đứng nhìn, chắc định can ngăn. Tôi thì tất nhiên chẳng có ý bỏ chạy. Giẫm gót Bão Núi, tôi chạy tới hiện trường ngay sau. Trận đánh đang lúc dữ nhất. Bên sư phạm chừng năm sáu chục, trung học đông hơn ba phần mười. Sư phạm mặc đồng phục, còn trung học sau lễ phần nhiều đã thay sang áo Nhật, nên phân biệt địch ta ngay. Nhưng hai bên xô vào lộn tùng phèo, túm nhau rồi lại bung ra, đánh tới tấp, nên chẳng biết nên chen vào từ đâu mà tách. Bão Núi có vẻ khó xử, nhìn cảnh hỗn loạn một lúc rồi nói: đã thế thì hết cách. Cảnh sát đến thì phiền. Nhảy vào tách ra thôi, nhìn sang tôi mà bảo, tôi chẳng đáp, nhảy thẳng vào chỗ đánh nhau dữ nhất. Thôi đi! Thôi đi! Làm loạn thế này ảnh hưởng thể diện nhà trường! Thôi ngay đi! Tôi hét hết cỡ, định xuyên qua chỗ như ranh giới địch ta, nhưng chẳng dễ. Vào được một hai gian là không ra không lui nổi. Trước mắt, một sinh viên sư phạm khá to đang ôm nhau với một học trò trung học mười lăm mười sáu tuổi. Tôi bảo thôi đi, không thôi à, nắm vai sinh viên sư phạm, gắng sức kéo ra thì đúng lúc ấy, không biết ai quét chân tôi từ dưới lên. Tôi bị đánh bất ngờ, buông vai đang nắm, ngã nghiêng. Có đứa đạp đôi giày cứng lên lưng tôi. Tôi chống hai tay hai đầu gối, từ dưới nhổm dậy, thì đứa giẫm lên lăn xuống bên phải. Đứng lên nhìn, cách chừng ba gian, thân hình to lớn của Bão Núi bị kẹt giữa đám học trò, đang bị xô qua đẩy lại, vừa hô “thôi, thôi, đánh nhau thôi!”. Này, hết cách rồi, tôi hét thử mà hắn không nghe hay sao mà chẳng đáp.", "soseki-botchan:10.37": "Một hòn đá vút gió bay tới, trúng ngay xương gò má tôi, tôi vừa nghĩ trúng rồi thì phía sau cũng có đứa lấy gậy phang vào lưng. “Giáo viên mà cũng ra đây, đánh đi, đánh đi!” có tiếng hô. Giáo viên có hai. Một to, một nhỏ. “Ném đá đi!” cũng có tiếng. Tôi quát cái gì, láo, đồ nhà quê, rồi tát thẳng vào đầu một sinh viên sư phạm đứng gần. Đá lại vút tới. Lần này sượt qua cái đầu húi cua của tôi, bay ra sau. Bão Núi ra sao không thấy. Đã thế thì hết cách. Ban đầu tôi vào để can, nhưng bị phang, bị ném đá mà còn sợ sệt rút lui thì có thằng đần nào như thế. Tưởng ông là ai? Người nhỏ nhưng là anh cả đã tu luyện ở chốn đánh nhau chính hiệu, tôi vừa nói vừa tát loạn xạ, bị tát loạn xạ, thì có tiếng “cảnh sát! cảnh sát! chạy đi!”. Nãy giờ như bơi trong bột sắn, không nhúc nhích nổi, bỗng nhẹ hẳn, thì địch ta cùng rút một lượt. Quê mùa mà rút lui cũng khéo. Khéo hơn cả Kuropatkin.", "soseki-botchan:10.38": "Bão Núi ra sao, nhìn thì thấy cái haori một lớp có gia huy của hắn đã rách tơi tả, đang lau mũi ở phía xa. Nghe nói bị đấm trúng sống mũi nên chảy nhiều máu. Mũi sưng đỏ lên, trông khó coi hết chỗ nói. Tôi mặc áo kasuri lót nên lấm bùn đầy người, nhưng thiệt hại không bằng cái haori của Bão Núi. Có điều má tôi rát bỏng không chịu nổi. Bão Núi bảo cậu chảy máu khá nhiều đấy.", "soseki-botchan:10.39": "Cảnh sát đến mười lăm mười sáu người, nhưng học trò rút từ phía ngược lại, nên bị bắt chỉ có tôi với Bão Núi. Chúng tôi khai họ tên, kể đầu đuôi, họ bảo thế nào cũng phải về sở, nên đến sở cảnh sát, trình bày đầu đuôi trước mặt cảnh sát trưởng rồi về nhà trọ.", "soseki-botchan:11.1": "XI", "soseki-botchan:11.2": "Sáng hôm sau tỉnh dậy, khắp người đau không chịu nổi. Lâu không đánh nhau nên mới thấm đòn đến thế. Thế này thì chẳng khoe được gì, tôi nằm trong chăn nghĩ vậy thì bà chủ nhà mang tờ báo Shikoku đặt cạnh gối. Thật ra ngay cả xem báo tôi cũng lười, nhưng đàn ông mà chịu thua chuyện cỏn con này thì còn ra gì, tôi gắng nằm sấp, mở trang hai ra thì giật mình. Trận đánh nhau hôm qua đăng rành rành. Đăng đánh nhau thì không có gì lạ, nhưng nó viết rằng giáo viên trường trung học là Hotta nào đó, cùng một gã láo xược nào đó mới từ Tokyo đến, đã xúi giục học trò ngoan ngoãn gây ra vụ náo loạn này, lại còn có mặt tại hiện trường chỉ huy học trò, tha hồ bạo hành sinh viên sư phạm, rồi phụ thêm ý kiến thế này. Trung học tỉnh ta từ xưa nổi tiếng thiện lương hiền hòa, cả nước ao ước, nay bị hai thằng ranh nhẹ dạ làm tổn hại đặc quyền của trường ta, đã phải chịu nhục khắp thành phố thì chúng tôi buộc phải hăng hái đứng lên truy cứu trách nhiệm. Chúng tôi tin rằng trước khi chúng tôi ra tay, nhà chức trách sẽ có xử phân thích đáng với bọn vô lại này, để chúng không còn chỗ đặt chân vào giới giáo dục nữa. Rồi mỗi chữ đều chấm đen bên cạnh, tờ báo tưởng đã cho bọn tôi một trận ra trò rồi. Tôi nằm trong chăn, bảo đi mà ăn cứt, rồi bật dậy. Lạ là khớp xương đau kinh khủng nãy giờ, bật dậy cái là nhẹ hẳn như quên mất.", "soseki-botchan:11.3": "Tôi vo tờ báo ném ra vườn, nhưng vẫn chưa hả, nên cất công mang ra nhà xí vứt. Báo chí nói dối bừa bãi thật. Trên đời thứ nào khoác lác nhất thì chắc không gì bằng báo. Những điều đáng ra tôi nói thì chúng bày hết ra. Mà còn “gã láo xược nào đó mới từ Tokyo đến”, là thế nào. Trên đời có ai tên là “nào đó” không? Nghĩ xem. Tôi đây đàng hoàng có họ có tên. Muốn xem gia phả thì tôi cho bái từng ông tổ từ Tada no Mitsunaka xuống.—Rửa mặt xong thì má bỗng đau hẳn lên. Tôi bảo bà chủ cho mượn gương thì bà hỏi thầy đã xem báo sáng nay chưa ạ. Đọc rồi, vứt ngoài nhà xí rồi. Muốn thì nhặt đi, tôi nói, bà giật mình lui ra. Soi gương thì vết thương vẫn y như hôm qua. Đây cũng là cái mặt quý giá, đã bị xước mặt lại còn bị gọi là gã láo xược nào đó, kiểu gọi “nào đó” thế là đủ lắm rồi.", "soseki-botchan:11.4": "Bị tờ báo hôm nay làm cho ngán mà nghỉ làm, lời đồn ấy thì nhục cả đời, nên tôi ăn cơm xong là đến trường đầu tiên. Đứa nào đến cũng nhìn mặt tôi mà cười. Có gì buồn cười. Có phải mặt do chúng mày làm cho tôi đâu. Lát sau Gã Bợ Đỡ ra: ôi, hôm qua lập công lớn nhỉ, vết thương danh dự đấy ạ? Chắc gã tưởng dịp này trả được thù chuyện bị đánh hôm tiệc tiễn, nên chọc ghẹo ra mặt, tôi bảo đừng nói thừa, đi mà liếm cọ vẽ đi. Gã bảo ôi xin chịu. Nhưng chắc đau lắm ạ, tôi bảo đau hay không đau cũng là mặt tôi, không đến lượt mày lo, quát cho một trận thì gã về chỗ bên kia, vẫn nhìn mặt tôi, rồi thì thầm gì đó với thầy Sử bên cạnh mà cười.", "soseki-botchan:11.5": "Rồi Bão Núi đến. Mũi Bão Núi thì tím bầm sưng vù, chọc vào chắc có mủ chảy ra. Hay vì tự phụ mà tôi thấy hắn bị đánh nặng hơn mặt tôi. Tôi với Bão Núi bàn kề nhau, láng giềng thân thiết, lại cái bàn ở ngay chính diện cửa phòng nên xui. Hai cái mặt kỳ cục chụm vào nhau. Đứa nào chán là nhìn sang bên này. Miệng thì bảo “thật không may”, chứ bụng chắc nghĩ cái đồ ngu này. Không thì đâu có chuyện thì thầm rồi khúc khích như thế. Vào lớp, học trò vỗ tay đón. Vài đứa kêu thầy vạn tuế. Chẳng biết là hoan nghênh hay chế nhạo. Giữa lúc tôi với Bão Núi thành tâm điểm chú ý thế này, chỉ có Áo Đỏ vẫn như thường lại gần: thật là tai họa bất ngờ. Tôi áy náy vô cùng với các cậu. Chuyện bài báo tôi đã bàn với hiệu trưởng, làm thủ tục xin đính chính rồi, các cậu đừng lo. Em tôi rủ cậu Hotta đi nên mới ra chuyện này, tôi thật có lỗi. Vì vậy vụ này tôi nhất định sẽ hết sức, xin các cậu đừng giận, hắn nói những lời nửa như xin lỗi. Hiệu trưởng đến giờ thứ ba mới từ phòng hiệu trưởng ra, bảo báo đăng chuyện phiền phức nhỉ. Mong đừng thành chuyện khó, có vẻ hơi lo. Tôi thì chẳng lo, đuổi thì trước khi bị đuổi tôi nộp đơn từ chức là xong. Nhưng mình không có lỗi mà tự rút lui thì chỉ làm tay nhà báo khoác lác càng lấn tới, nên bắt nhà báo đính chính, còn tôi cố bám lại mới là đúng lẽ, tôi nghĩ. Lúc ra về định đến nhà báo đàm phán, nhưng trường bảo đã làm thủ tục thu hồi rồi nên thôi.", "soseki-botchan:11.6": "Tôi với Bão Núi canh lúc rảnh giữa các giờ, giải thích với hiệu trưởng và thầy hiệu phó phần sự thật không dối. Hiệu trưởng và thầy hiệu phó kết luận chắc đúng, tay nhà báo ôm hận nhà trường nên cố tình đăng bài đó. Áo Đỏ vừa biện hộ cho hành vi của chúng tôi vừa đi từng người trong phòng giáo viên. Nhất là cứ rêu rao việc em mình rủ Bão Núi đi như lỗi của mình. Mọi người đều bảo tay nhà báo sai thật, đáng ghét, hai cậu quả là gặp tai họa.", "soseki-botchan:11.7": "Lúc ra về, Bão Núi nhắc: cậu, Áo Đỏ thối đấy, không đề phòng là bị chơi. Thối từ lâu rồi, đâu phải từ hôm nay mới thối, tôi nói, thì hắn bảo cậu vẫn chưa nhận ra à, hôm qua cố tình rủ bọn mình ra rồi lôi vào giữa trận đánh nhau là mưu đấy. Ra thế, đến chỗ đó thì tôi chưa nghĩ tới. Bão Núi trông thô bạo mà khôn hơn tôi, tôi phục.", "soseki-botchan:11.8": "“Nó cho đánh nhau xong, rồi liền đó mới lo với nhà báo để đăng cái bài ấy. Thật là gian xảo.”", "soseki-botchan:11.9": "“Cả báo cũng là Áo Đỏ à. Chấn động thật. Nhưng báo nghe lời Áo Đỏ dễ thế sao?”", "soseki-botchan:11.10": "“Sao không nghe. Có bạn ở nhà báo thì dễ ợt.”", "soseki-botchan:11.11": "“Có bạn à?”", "soseki-botchan:11.12": "“Không có cũng dễ. Bịa ra chuyện, bảo thực tế thế này thế này là nó đăng ngay.”", "soseki-botchan:11.13": "“Kinh khủng. Nếu thật là mưu Áo Đỏ thì có khi vì vụ này bọn mình bị cho nghỉ.”", "soseki-botchan:11.14": "“Xấu thì có thể bị xử.”", "soseki-botchan:11.15": "“Vậy ngày mai tôi nộp đơn từ chức, về Tokyo luôn. Chỗ hạ đẳng này, có ai nhờ cũng chẳng muốn ở.”", "soseki-botchan:11.16": "“Cậu nộp đơn thì Áo Đỏ cũng chẳng khó chịu.”", "soseki-botchan:11.17": "“Cũng phải. Làm gì thì nó mới khó chịu nhỉ?”", "soseki-botchan:11.18": "“Thằng gian xảo như nó làm gì cũng tính sao cho không để lại chứng cứ, nên khó bác lại.”", "soseki-botchan:11.19": "“Phiền thật. Vậy là mặc oan à. Chẳng vui gì. Trời đất có công bằng không đây?”", "soseki-botchan:11.20": "“Thôi, xem thêm hai ba hôm. Rồi đến lúc cần thì chỉ còn cách tóm nó ở phố suối nước nóng.”", "soseki-botchan:11.21": "“Vụ đánh nhau là vụ đánh nhau à?”", "soseki-botchan:11.22": "“Ừ. Mình nắm chỗ hiểm của nó theo cách mình.”", "soseki-botchan:11.23": "“Cũng được. Tôi làm mưu thì dở, mọi chuyện nhờ cậu. Đến lúc cần thì tôi làm gì cũng được.”", "soseki-botchan:11.24": "Tôi với Bão Núi chia tay ở đó. Nếu Áo Đỏ quả thật làm đúng như Bão Núi đoán thì đúng là thằng tồi. Thi trí thì chẳng bao giờ thắng được nó. Thế nào cũng phải bằng nắm đấm. Hèn gì trên thế giới chiến tranh không dứt. Cá nhân cũng thế, đến cùng là nắm đấm.", "soseki-botchan:11.25": "Hôm sau tôi nóng lòng chờ báo đến, mở ra thì đừng nói đính chính, đến thu hồi cũng không thấy. Lên trường hối Lão Lửng thì ông bảo chắc mai sẽ đăng. Sang mai, quả có đăng thu hồi, chữ cỡ sáu nhỏ xíu. Nhưng nhà báo thì tất nhiên không hề đính chính. Lại tìm hiệu trưởng đàm phán thì ông bảo thủ tục không còn cách nào hơn thế. Hiệu trưởng mà mặt như lửng, mặc áo frock ra vẻ, hóa ra lại chẳng có thế lực gì. Một tờ báo tỉnh lẻ đăng tin bịa mà không bắt nổi xin lỗi. Tức quá, tôi nói thế thì để tôi một mình đến đàm phán với chủ bút, ông bảo không được, cậu đàm phán thì chỉ bị viết xấu thêm. Tóm lại, cái gì báo đã viết, dù dối hay thật, cũng không làm gì được. Chỉ còn cách chịu, ông giảng giải như nhà sư thuyết pháp. Nếu báo là thứ như thế, đập tan nó càng sớm càng lợi cho chúng ta. Bị báo viết với bị ba ba cắn thì cũng na ná nhau, đến hôm nay, ngay lúc này, nhờ lời giải thích của Lão Lửng, tôi mới lĩnh hội.", "soseki-botchan:11.26": "Ba ngày sau, một buổi chiều, Bão Núi đùng đùng đến, nói cuối cùng thời cơ đã tới, tớ định thi hành kế hoạch hôm trước, tôi bảo thế à, vậy tôi cũng làm, và lập tức gia nhập băng. Nhưng Bão Núi nghiêng đầu bảo cậu thôi thì hơn. Sao thế, tôi hỏi, hắn hỏi cậu có bị hiệu trưởng gọi bảo nộp đơn từ chức chưa. Chưa ai nói gì. Còn cậu? tôi hỏi lại, thì hôm nay ở phòng hiệu trưởng hắn bị bảo: thật tiếc, nhưng hoàn cảnh bất đắc dĩ, xin cậu tự liệu.", "soseki-botchan:11.27": "“Làm gì có xử kiểu đó. Lão Lửng chắc vỗ bụng nhiều quá nên dạ dày lộn chỗ rồi. Cậu với tôi cùng dự lễ mừng chiến thắng, cùng xem điệu múa Kochi lấp lánh, cùng vào can đánh nhau còn gì. Đã bảo nộp đơn thì phải công bằng, bảo cả hai nộp chứ. Sao trường ở quê không hiểu lý lẽ thế nhỉ. Sốt ruột thật.”", "soseki-botchan:11.28": "“Đó là Áo Đỏ giật dây. Tớ với Áo Đỏ, theo diễn biến từ trước, tuyệt đối không đội trời chung, còn cậu thì nó nghĩ cứ để như bây giờ cũng chẳng hại.”", "soseki-botchan:11.29": "“Tôi cũng đâu đội trời chung với Áo Đỏ. Nghĩ tôi không hại là láo xược.”", "soseki-botchan:11.30": "“Cậu đơn giản quá, nên nó nghĩ cứ để đấy kiểu gì cũng lừa được.”", "soseki-botchan:11.31": "“Càng tệ. Ai thèm đội trời chung.”", "soseki-botchan:11.32": "“Hơn nữa, sau khi Koga đi thì người kế nhiệm chưa đến vì có việc. Thêm nữa đuổi cả cậu và tớ cùng lúc thì giờ học của học trò trống, ảnh hưởng dạy học.”", "soseki-botchan:11.33": "“Vậy là định lấy tôi làm cái nêm chèn khe, bắt tôi đứng làm cảnh một thời gian. Đồ chết tiệt, ai thèm mắc mưu đó.”", "soseki-botchan:11.34": "Hôm sau tôi lên trường, vào phòng hiệu trưởng đàm phán.", "soseki-botchan:11.35": "“Sao thầy không bảo tôi nộp đơn từ chức?”", "soseki-botchan:11.36": "“Hả?” Lão Lửng ngớ ra.", "soseki-botchan:11.37": "“Hotta thì phải nộp, còn tôi thì không cần, có luật nào như thế?”", "soseki-botchan:11.38": "“Đó là do hoàn cảnh bên phía nhà trường…”", "soseki-botchan:11.39": "“Cái lý do ấy sai rồi. Tôi không nộp mà xong thì Hotta cũng đâu cần nộp.”", "soseki-botchan:11.40": "“Chỗ đó tôi không giải thích được—nhưng cậu Hotta thì có đi cũng đành, còn thầy thì tôi không thấy cần nộp đơn.”", "soseki-botchan:11.41": "Đúng là Lão Lửng, toàn nói những điều chẳng đâu vào đâu mà vẫn thản nhiên. Hết cách, tôi nói:", "soseki-botchan:11.42": "“Vậy tôi cũng nộp đơn. Thầy có thể nghĩ để cậu Hotta một mình từ chức, còn tôi thì ung dung ở lại, nhưng tôi không làm nổi chuyện bạc tình như thế.”", "soseki-botchan:11.43": "“Thế thì khó. Hotta đi, thầy cũng đi thì môn toán của trường không dạy nổi nữa…”", "soseki-botchan:11.44": "“Không dạy được thì tôi đâu biết.”", "soseki-botchan:11.45": "“Cậu đừng ương bướng thế, cũng phải hiểu cho hoàn cảnh nhà trường. Hơn nữa, đến chưa đầy một tháng đã từ chức thì ảnh hưởng lý lịch sau này của cậu, cũng nên nghĩ đến chỗ đó chút.”", "soseki-botchan:11.46": "“Lý lịch thì kệ, nghĩa quan trọng hơn lý lịch.”", "soseki-botchan:11.47": "“Đúng, đúng quá—điều cậu nói câu nào cũng phải, nhưng cậu cũng hiểu cho chỗ tôi nói một chút. Nếu cậu nhất định từ chức thì từ cũng được, nhưng mong cậu làm tới khi có người thay. Dù sao về nhà cậu nghĩ lại lần nữa xem.”", "soseki-botchan:11.48": "Nghĩ lại thì lý do rõ như ban ngày, không có gì để nghĩ lại, nhưng thấy Lão Lửng mặt xanh mặt đỏ, thương quá nên tạm coi như sẽ nghĩ lại mà rút lui. Với Áo Đỏ thì tôi không nói nửa lời. Đã đánh thì dồn một mẻ đánh cho đã còn hơn.", "soseki-botchan:11.49": "Tôi kể Bão Núi nghe chuyện đàm phán với Lão Lửng, hắn bảo chắc cũng thế thôi. Chuyện đơn từ chức cứ để nguyên đến lúc cần cũng không sao, hắn nói vậy nên tôi làm theo. Bão Núi có vẻ khôn hơn tôi nên mọi việc tôi theo lời khuyên của hắn.", "soseki-botchan:11.50": "Bão Núi cuối cùng nộp đơn từ chức, chào từ biệt toàn thể giáo viên, xuống Minatoya ở bến cảng, rồi lén quay lại, ẩn trong gian lầu hai mặt trước của Masuya ở phố suối nước nóng, chọc lỗ cửa giấy ra nhòm. Biết chuyện này chắc chỉ có mình tôi. Áo Đỏ mà lẻn đến thì thế nào cũng là ban đêm. Mà đầu hôm còn mắt học trò với người khác nên chắc chắn sau chín giờ. Hai đêm đầu tôi cũng canh đến khoảng mười một giờ, nhưng chẳng thấy bóng Áo Đỏ. Đêm thứ ba, từ chín giờ đến mười giờ rưỡi cũng vô ích. Chẳng gì ngu bằng thất bại rồi nửa đêm lủi thủi về nhà trọ. Bốn năm hôm sau, bà chủ nhà bắt đầu lo, khuyên thầy đã có vợ rồi mà đi chơi đêm thì thôi đi ạ. Chơi đêm kiểu ấy đâu phải chơi đêm kiểu này. Chơi đêm của tôi là thay trời trừng phạt. Dù vậy, đi suốt một tuần mà chẳng thấy hiệu nghiệm gì thì chán thật. Tôi tính nóng, đã hăng thì thức trắng cũng làm, nhưng bù lại việc gì cũng chưa từng bền. Dù là đảng Thiên Tru cũng chán như thường. Ngày thứ sáu hơi ngán, ngày thứ bảy đã định nghỉ. Đến đó thì Bão Núi mới là cứng đầu. Từ đầu hôm đến quá mười hai giờ dán mắt vào cửa giấy, trừng trừng nhìn dưới ngọn đèn gas bóng tròn của Kadoya. Tôi đến thì hắn trình bày đủ thứ thống kê: hôm nay có mấy khách, mấy người ngủ lại, mấy phụ nữ, làm tôi giật mình. Tôi bảo hình như không đến, hắn bảo ừ, chắc chắn phải đến chứ, thỉnh thoảng khoanh tay thở dài. Tội nghiệp, nếu Áo Đỏ không đến đây một lần thì Bão Núi cả đời không giáng được thiên tru.", "soseki-botchan:11.51": "Đến ngày thứ tám, bảy giờ tôi rời nhà trọ, thong thả ngâm mình trong nhà tắm trước, rồi ra phố mua tám quả trứng gà. Đó là kế đối phó với màn tra tấn bằng khoai của bà chủ nhà. Tôi nhét bốn quả vào mỗi bên tay áo, vắt cái khăn đỏ quen thuộc lên vai, thọc tay vào ngực, leo cầu thang Masuya, mở cửa giấy phòng Bão Núi thì nghe “này, có triển vọng, có triển vọng!”, cái mặt như thần Idaten bỗng sinh động hẳn lên. Đến tối qua hắn còn hơi ủ rũ, đến tôi đứng ngoài nhìn cũng thấy u ám, nhưng thấy sắc mặt này tôi bỗng vui hẳn, chưa ai hỏi đã nói sướng, sướng.", "soseki-botchan:11.52": "“Tối nay khoảng bảy rưỡi, cô geisha tên Kosuzu ấy vào Kadoya.”", "soseki-botchan:11.53": "“Đi cùng Áo Đỏ à?”", "soseki-botchan:11.54": "“Không.”", "soseki-botchan:11.55": "“Thế thì hỏng.”", "soseki-botchan:11.56": "“Geisha đi hai người,—nhưng có vẻ có triển vọng.”", "soseki-botchan:11.57": "“Sao?”", "soseki-botchan:11.58": "“Sao à, thằng gian xảo như nó có thể cho geisha vào trước, rồi lẻn đến sau.”", "soseki-botchan:11.59": "“Có thể. Chắc chín giờ rồi.”", "soseki-botchan:11.60": "“Bây giờ chín giờ mười hai phút,” hắn rút cái đồng hồ niken từ trong thắt lưng ra xem rồi nói, “này, tắt đèn đi, hai cái đầu trọc hiện trên cửa giấy thì kỳ. Cáo thì nghi ngay.”", "soseki-botchan:11.61": "Tôi thổi phụt cây đèn dầu đặt trên bàn giấy bồi. Ánh sao làm cửa giấy sáng nhẹ. Trăng chưa mọc. Tôi với Bão Núi hết sức áp mặt vào cửa giấy, nín thở. Đồng hồ treo chín rưỡi kêu keng.", "soseki-botchan:11.62": "“Này, liệu có đến không. Tối nay không đến là tớ thôi đấy.”", "soseki-botchan:11.63": "“Tôi làm tới khi hết tiền.”", "soseki-botchan:11.64": "“Tiền còn bao nhiêu?”", "soseki-botchan:11.65": "“Đến hôm nay trả tám ngày, năm yên sáu mươi sen. Mỗi tối tôi tính, để lúc nào phóng ra cũng tiện.”", "soseki-botchan:11.66": "“Chu đáo thế. Chắc quán trọ ngạc nhiên lắm.”", "soseki-botchan:11.67": "“Quán trọ thì không sao, nhưng không dám lơi, khổ.”", "soseki-botchan:11.68": "“Đổi lại ban ngày ngủ trưa chứ?”", "soseki-botchan:11.69": "“Ngủ trưa thì có, nhưng không ra ngoài được nên bí bách chịu không nổi.”", "soseki-botchan:11.70": "“Thiên tru cũng vất vả. Lưới trời lồng lộng thưa mà lọt, hay gì gì thì chán lắm.”", "soseki-botchan:11.71": "“Không, tối nay chắc chắn đến.—Này, nhìn kìa, nhìn kìa.” Giọng hắn hạ xuống, tôi thót cả tim. Một người đội mũ đen ngước lên nhìn ngọn đèn gas của Kadoya từ bên dưới rồi đi qua vào chỗ tối. Không phải. Ôi chao. Lát sau đồng hồ ở quầy điểm mười giờ không chút nể nang. Tối nay xem ra lại hỏng.", "soseki-botchan:11.72": "Đời đã yên ắng hơn nhiều. Tiếng trống ở khu thanh lâu nghe rõ như ngay bên tay. Trăng thò mặt từ sau núi suối nước nóng. Đường sáng. Rồi dưới đường vang lên tiếng người. Không thể thò đầu ra cửa sổ nên không nhìn rõ hình dáng, nhưng có vẻ ngày càng gần. Có tiếng guốc lê lạch cạch. Liếc xéo thì thấy hai cái bóng người đủ gần.", "soseki-botchan:11.73": "“Giờ thì yên tâm rồi nhỉ. Kẻ cản đường đã đuổi đi rồi.” Đúng là giọng Gã Bợ Đỡ. “Chỉ biết cậy mạnh, chẳng có mưu, hết cách.” Đây là Áo Đỏ. “Gã ấy cũng na ná cái thằng dân Edo chửi thề kia nhỉ. Mà thằng dân Edo chửi thề ấy, cậu ấm nóng tính nghĩa hiệp nên cũng có duyên đấy.” “Nào là không chịu tăng lương, nào là muốn nộp đơn từ chức, chắc chắn thần kinh có vấn đề.” Tôi định mở cửa sổ nhảy từ lầu hai xuống đánh cho tơi bời, nhưng cố mãi mới nhịn được. Hai đứa cười ha ha, chui qua dưới ngọn đèn gas, vào Kadoya.", "soseki-botchan:11.74": "“Này.”", "soseki-botchan:11.75": "“Này.”", "soseki-botchan:11.76": "“Đến rồi.”", "soseki-botchan:11.77": "“Cuối cùng cũng đến.”", "soseki-botchan:11.78": "“Giờ mới yên tâm.”", "soseki-botchan:11.79": "“Cái gã Bợ Đỡ chết tiệt, dám bảo tôi là cậu ấm nóng tính nghĩa hiệp.”", "soseki-botchan:11.80": "“Kẻ cản đường là tôi đấy. Vô lễ hết sức.”", "soseki-botchan:11.81": "Tôi với Bão Núi phải chặn đường về của hai đứa. Nhưng chẳng biết bao giờ chúng ra. Bão Núi xuống dưới nhờ rằng đêm nay có thể giữa đêm có việc phải ra ngoài, xin cứ để sẵn cho ra được. Nghĩ lại, người nhà trọ cũng chịu nhận lời. Bình thường chắc bị nhầm là trộm.", "soseki-botchan:11.82": "Chờ Áo Đỏ đến đã khổ, ngồi im chờ nó ra còn khổ hơn. Nằm xuống thì không được, nhìn qua khe cửa giấy mãi cũng khổ, lòng cứ bồn chồn đủ đường, tôi chưa từng chịu nỗi khổ nào như thế. Hay là xông vào Kadoya bắt tại trận, tôi đề nghị, nhưng Bão Núi bác ngay bằng một câu. Bọn mình mà xông vào giờ này thì bị coi là côn đồ, chặn ngay giữa đường. Nói rõ lý do xin gặp thì họ bảo không có, hoặc dẫn vào phòng khác. Giả sử xông được lúc bất ngờ thì mấy chục phòng, làm sao biết nó ở phòng nào. Chán mấy cũng chỉ có cách chờ nó ra, hắn nói, nên cuối cùng tôi cố chịu đến năm giờ sáng.", "soseki-botchan:11.83": "Vừa thấy bóng hai đứa ra khỏi Kadoya, tôi với Bão Núi bám theo ngay. Tàu chuyến đầu chưa có nên cả hai phải đi bộ về thành. Ra khỏi phố suối nước nóng là một hàng tuyết tùng chừng một chō, hai bên là ruộng. Qua đó thì chỗ này chỗ kia có nhà mái rơm, rồi ra bờ đê chạy thẳng một đường qua giữa đồng đến thành. Hễ ra khỏi phố thì đuổi kịp ở đâu cũng được, nhưng nếu được thì tôi muốn tóm chúng ở hàng tuyết tùng, nơi không có nhà dân, nên cứ lúc ẩn lúc hiện bám theo. Vừa ra khỏi phố, tôi bỗng lấy tư thế chạy, như gió, từ phía sau đuổi kịp. Đứa nào giật mình quay lại, tôi bảo đứng lại, và đặt tay lên vai. Gã Bợ Đỡ hơi cuống, có vẻ định bỏ chạy, nên tôi vòng lên trước chặn đường.", "soseki-botchan:11.84": "“Mang chức thầy hiệu phó mà sao lại đến ngủ ở Kadoya?” Bão Núi chất vấn ngay.", "soseki-botchan:11.85": "“Thầy hiệu phó ngủ ở Kadoya thì có quy định nào cấm?” Áo Đỏ vẫn dùng lời lẽ lịch sự. Sắc mặt hơi tái.", "soseki-botchan:11.86": "“Ông nghiêm cẩn đến mức bảo rằng vì kỷ cương mà cấm cả vào tiệm soba, tiệm dango, thế mà sao ông lại cùng geisha vào ngủ trong quán trọ?” Gã Bợ Đỡ cứ thấy sơ hở là định chuồn, nên tôi đứng chắn ngay trước mặt, quát: “Cậu ấm dân Edo chửi thề là cái gì hả?” “Dạ không phải nói cậu đâu, tuyệt đối không ạ,” gã trơ trẽn thanh minh. Lúc ấy tôi mới nhận ra mình đang nắm hai tay áo. Lúc đuổi theo, trứng trong tay áo lúc lắc phiền quá nên tôi vừa chạy vừa nắm hai tay. Tôi thọc tay vào tay áo, lôi ra hai quả trứng, hự một tiếng, ném thẳng vào mặt Gã Bợ Đỡ. Trứng vỡ bét, lòng đỏ chảy dài từ chóp mũi. Gã Bợ Đỡ chắc hoảng lắm, oà lên, ngồi phịch xuống, kêu cứu. Tôi mua trứng để ăn, chứ không phải nhét vào tay áo để ném. Chỉ vì nóng quá mà lỡ ném mất, không định ném. Nhưng thấy Gã Bợ Đỡ ngồi phịch xuống, tôi mới biết mình đã thành công, nên vừa chửi đồ chết tiệt, đồ chết tiệt, vừa ném bừa nốt sáu quả còn lại, cả mặt Gã Bợ Đỡ vàng khè.", "soseki-botchan:11.87": "Trong lúc tôi ném trứng, Bão Núi với Áo Đỏ vẫn đang đàm phán.", "soseki-botchan:11.88": "“Có chứng cứ nào cho thấy tôi dắt geisha vào quán trọ ngủ không?”", "soseki-botchan:11.89": "“Đầu hôm tao thấy geisha quen của mày vào Kadoya rồi mới nói. Lừa được ai.”", "soseki-botchan:11.90": "“Tôi không cần lừa. Tôi ngủ cùng anh Yoshikawa. Geisha đầu hôm có vào hay không, tôi không biết.”", "soseki-botchan:11.91": "“Câm mồm.” Bão Núi cho một nắm đấm. Áo Đỏ loạng choạng nhưng nói: “Thế này là thô bạo, là ngang ngược. Không phân phải trái mà dùng bạo lực là vô pháp.”", "soseki-botchan:11.92": "“Vô pháp thì đã sao,” lại bộp một đấm. “Thằng gian xảo như mày không đánh thì không thấm,” bộp bộp đấm. Tôi cũng cùng lúc đập Gã Bợ Đỡ tơi bời. Cuối cùng cả hai co ro bên gốc tuyết tùng, không biết vì không nhúc nhích nổi hay vì hoa mắt, mà chẳng buồn chạy.", "soseki-botchan:11.93": "“Đủ chưa, chưa đủ thì tao còn đánh,” hai đứa bộp bộp đấm thì “Đủ rồi,” nó nói. Hỏi Gã Bợ Đỡ “mày cũng đủ chưa”, nó đáp “tất nhiên là đủ”.", "soseki-botchan:11.94": "“Bọn mày là đồ gian xảo, nên bị thiên tru thế này. Sợ rồi thì từ nay liệu mà giữ mình. Dù lời lẽ khéo biện hộ thế nào, chính nghĩa không tha,” Bão Núi nói, cả hai im lặng. Có lẽ vì mở miệng cũng ngại.", "soseki-botchan:11.95": "“Tao không trốn không giấu. Đến năm giờ chiều nay tao ở Minatoya ngoài bến. Cần thì cứ cử cảnh sát hay ai đến,” Bão Núi nói, tôi cũng bảo “tao cũng không trốn không giấu. Tao đợi cùng chỗ với Hotta, muốn thưa cảnh sát thì cứ thưa,” rồi hai đứa rảo bước đi.", "soseki-botchan:11.96": "Tôi về nhà trọ lúc bảy giờ kém chút. Vào phòng là bắt đầu thu xếp hành lý, bà chủ giật mình hỏi thầy định làm gì thế ạ. Bà ơi, tôi về Tokyo đón vợ đây, tôi đáp, thanh toán tiền rồi lên tàu ngay ra bến, đến Minatoya thì Bão Núi đang ngủ trên lầu. Tôi định viết đơn từ chức ngay nhưng không biết viết gì, nên viết “Nay vì có việc riêng, tiểu nhân xin từ chức rồi trở về Tokyo, kính xin quý ngài lượng biết. Kính bẩm.” rồi đề gửi hiệu trưởng, bỏ vào bưu điện.", "soseki-botchan:11.97": "Tàu thủy khởi hành lúc sáu giờ tối. Tôi với Bão Núi đều mệt, ngủ say khò khò, tỉnh dậy là hai giờ chiều. Hỏi cô hầu cảnh sát có đến không, cô đáp không ạ. “Áo Đỏ với Gã Bợ Đỡ cũng không tố cáo nhỉ,” hai đứa cười to.", "soseki-botchan:11.98": "Đêm đó tôi với Bão Núi rời nơi bất tịnh này. Tàu càng rời bờ càng thấy dễ chịu. Từ Kobe đến Tokyo đi thẳng, đến ga Shinbashi tôi cảm thấy như vừa được thả ra, trở lại với đời. Với Bão Núi thì chia tay ngay rồi đến nay chưa có dịp gặp.", "soseki-botchan:11.99": "Tôi quên kể chuyện bà Kiyo.—Đến Tokyo, tôi không về nhà trọ, xách nguyên cái túi da lao thẳng vào: Kiyo ơi, tôi về rồi! Bà reo: ôi, cậu Botchan, cậu về sớm thế này, thật là quý hóa quá, rồi nước mắt lã chã rơi. Tôi cũng vui quá, nói tôi không về quê nữa, tôi sẽ cùng bà Kiyo lập nhà ở Tokyo.", "soseki-botchan:11.100": "Sau đó, nhờ một người giới thiệu, tôi làm kỹ thuật viên ở công ty Đường sắt Điện Thành phố. Lương hai mươi lăm yên, tiền nhà sáu yên. Bà Kiyo dù nhà không có cả gian tiền sảnh cũng rất mãn nguyện, nhưng đáng thương là tháng Hai năm nay bà mắc bệnh viêm phổi rồi mất. Hôm trước khi mất, bà gọi tôi, nói: cậu Botchan, bà xin cậu, nếu bà chết thì cho bà chôn ở chùa nhà cậu. Dưới mộ, bà sẽ vui mừng chờ cậu đến. Vì thế mộ bà Kiyo ở chùa Yogen-ji, Kohinata.", "soseki-botchan:11.101": "(Tháng Tư năm Minh Trị thứ ba mươi chín)" } }