{ "format": "LitMundi portable edition v1", "title": "Hóa thân", "original_title": "Die Verwandlung", "work": { "title": "Die Verwandlung", "author": "Franz Kafka", "author_death_year": 1924, "first_published_year": 1915, "original_language": "de", "genre": "novella", "description": "Gregor Samsa wakes in his bed in Prague, unable to rise, and his first worry is that he will miss his train to work. In under a hundred pages Kafka follows what happens to a household when its breadwinner stops being useful.", "id": "kafka-die-verwandlung", "translation_gap": { "status": "unverified", "notes": "Chosen for a complete, directly sourced and openly reusable Vietnamese edition. Existing Vietnamese translations, their quality and reader demand have not been comprehensively assessed; no absence or superiority claim is made." }, "visibility": "public" }, "edition": { "id": "kafka-verwandlung-vi-ai-2026", "work_id": "kafka-die-verwandlung", "language": "vi", "title": "Hóa thân", "kind": "translation", "status": "published", "label": "Bản dịch tiếng Việt bằng AI · đánh giá AI v2", "content_path": "corpus/segments/kafka-die-verwandlung/kafka-verwandlung-vi-ai-2026.json", "source_edition_id": "kafka-verwandlung-de-wolff-1917", "legacy_slugs": [], "provenance": { "citation": "Complete direct AI-generated Vietnamese translation from the identified German source edition; no existing Vietnamese text or modern relay translation was used.", "catalog_url": null, "text_url": null, "retrieved_at": "2026-11-02", "source_witness": "kafka-verwandlung-de-wolff-1917" }, "rights": { "status": "cleared", "license": "CC-BY-4.0", "basis": "AI-produced Vietnamese translation generated and revised directly from the separately assessed historical original. Under the project AI-content policy, any applicable rights controlled by the publishing maintainer are offered under CC BY 4.0. No human authorship, exclusive copyright, new restriction on public-domain material or worldwide protection is asserted; original-source and third-party rights remain separate. No human creative contributors are recorded for this edition.", "jurisdictions_assessed": [ "US", "DE", "CZ", "VN" ], "evidence_urls": [ "https://github.com/streamentry/LitMundi/blob/main/docs/AI-CONTENT-POLICY.md", "https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/legalcode.en", "https://www.anthropic.com/legal/commercial-terms", "https://www.anthropic.com/legal/consumer-terms", "https://www.gutenberg.org/ebooks/22367", "https://www.gutenberg.org/cache/epub/22367/pg22367-images.html", "https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32006L0116", "https://www.copyright.gov/title17/92chap3.html", "https://cov.gov.vn/quyen-tac-gia-quyen-lien-quan/thoi-han-bao-ho-quyen-tac-gia-la-bao-nhieu-nam-168808.html", "https://cov.gov.vn/tin-tuc/gioi-thieu-luat-sua-doi-bo-sung-mot-so-dieu-cua-luat-so-huu-tri-tue-nam-2025-noi-dung-quyen-tac-gia-quyen-lien-quan-168841.html" ] }, "credits": { "author": "Franz Kafka", "translator": "LitMundi AI translation (Claude)", "editors": [], "ai_assisted": true }, "review": { "status": "ai_reviewed", "reviewers": [], "ai_reviewers": [ "litmundi-ai-literary-assessment" ], "rubric_id": "litmundi-literary-v2", "score": 8.93, "record_paths": [ "corpus/reviews/kafka-die-verwandlung/kafka-verwandlung-vi-ai-2026/ai-review-v2-2026-11-02.json" ], "evidence_urls": [ "https://github.com/streamentry/LitMundi/blob/main/corpus/reviews/kafka-die-verwandlung/kafka-verwandlung-vi-ai-2026/ai-review-v2-2026-11-02.json" ], "notes": "Complete AI literary assessment: unrounded weighted score 8.925/10, threshold 8.6. All 97 source/target passages and exact titles were reviewed after revision, with matching content hashes. Same-system drafting/assessment is disclosed; an independent-context AI pass from the same model family supplied findings, which is not human certification or model diversity. Readers may submit corrections after publication." }, "publication_policy": "litmundi-literary-v2", "generation": { "kind": "ai_generated", "tools": [ "Claude Opus 5.5 (Anthropic) — AI translation, literary revision and assessment" ], "direct_from_original": true, "human_contributors": [], "notes": "Generated and revised directly from the cited original-language source using AI. No human creative translator/editor or independent human literary approval is recorded. The assessment record discloses its model, method and limitations." } }, "structure": { "schema_version": 2, "work_id": "kafka-die-verwandlung", "segment_ids": [ "kafka-die-verwandlung:1.1", "kafka-die-verwandlung:1.2", "kafka-die-verwandlung:1.3", "kafka-die-verwandlung:1.4", "kafka-die-verwandlung:1.5", "kafka-die-verwandlung:1.6", "kafka-die-verwandlung:1.7", "kafka-die-verwandlung:1.8", "kafka-die-verwandlung:1.9", "kafka-die-verwandlung:1.10", "kafka-die-verwandlung:1.11", "kafka-die-verwandlung:1.12", "kafka-die-verwandlung:1.13", "kafka-die-verwandlung:1.14", "kafka-die-verwandlung:1.15", "kafka-die-verwandlung:1.16", "kafka-die-verwandlung:1.17", "kafka-die-verwandlung:1.18", "kafka-die-verwandlung:1.19", "kafka-die-verwandlung:1.20", "kafka-die-verwandlung:1.21", "kafka-die-verwandlung:1.22", "kafka-die-verwandlung:1.23", "kafka-die-verwandlung:1.24", "kafka-die-verwandlung:1.25", "kafka-die-verwandlung:1.26", "kafka-die-verwandlung:1.27", "kafka-die-verwandlung:1.28", "kafka-die-verwandlung:1.29", "kafka-die-verwandlung:1.30", "kafka-die-verwandlung:2.1", "kafka-die-verwandlung:2.2", "kafka-die-verwandlung:2.3", "kafka-die-verwandlung:2.4", "kafka-die-verwandlung:2.5", "kafka-die-verwandlung:2.6", "kafka-die-verwandlung:2.7", "kafka-die-verwandlung:2.8", "kafka-die-verwandlung:2.9", "kafka-die-verwandlung:2.10", "kafka-die-verwandlung:2.11", "kafka-die-verwandlung:2.12", "kafka-die-verwandlung:2.13", "kafka-die-verwandlung:2.14", "kafka-die-verwandlung:2.15", "kafka-die-verwandlung:2.16", "kafka-die-verwandlung:2.17", "kafka-die-verwandlung:2.18", "kafka-die-verwandlung:2.19", "kafka-die-verwandlung:2.20", "kafka-die-verwandlung:2.21", "kafka-die-verwandlung:2.22", "kafka-die-verwandlung:2.23", "kafka-die-verwandlung:2.24", "kafka-die-verwandlung:2.25", "kafka-die-verwandlung:2.26", "kafka-die-verwandlung:2.27", "kafka-die-verwandlung:2.28", "kafka-die-verwandlung:2.29", "kafka-die-verwandlung:3.1", "kafka-die-verwandlung:3.2", "kafka-die-verwandlung:3.3", "kafka-die-verwandlung:3.4", "kafka-die-verwandlung:3.5", "kafka-die-verwandlung:3.6", "kafka-die-verwandlung:3.7", "kafka-die-verwandlung:3.8", "kafka-die-verwandlung:3.9", "kafka-die-verwandlung:3.10", "kafka-die-verwandlung:3.11", "kafka-die-verwandlung:3.12", "kafka-die-verwandlung:3.13", "kafka-die-verwandlung:3.14", "kafka-die-verwandlung:3.15", "kafka-die-verwandlung:3.16", "kafka-die-verwandlung:3.17", "kafka-die-verwandlung:3.18", "kafka-die-verwandlung:3.19", "kafka-die-verwandlung:3.20", "kafka-die-verwandlung:3.21", "kafka-die-verwandlung:3.22", "kafka-die-verwandlung:3.23", "kafka-die-verwandlung:3.24", "kafka-die-verwandlung:3.25", "kafka-die-verwandlung:3.26", "kafka-die-verwandlung:3.27", "kafka-die-verwandlung:3.28", "kafka-die-verwandlung:3.29", "kafka-die-verwandlung:3.30", "kafka-die-verwandlung:3.31", "kafka-die-verwandlung:3.32", "kafka-die-verwandlung:3.33", "kafka-die-verwandlung:3.34", "kafka-die-verwandlung:3.35", "kafka-die-verwandlung:3.36", "kafka-die-verwandlung:3.37", "kafka-die-verwandlung:3.38" ], "deprecated_ids": {}, "notes": "Canonical units follow every paragraph of the selected complete electronic witness. Sections 1–3 correspond to parts I–III. The title and part numerals are structural metadata; page numbers and the printer’s colophon are excluded. Passage IDs are immutable and may not be reassigned." }, "canonical_url": "https://streamentry.github.io/LitMundi/vi/read/kafka-die-verwandlung/kafka-verwandlung-vi-ai-2026/", "source": { "edition_id": "kafka-verwandlung-de-wolff-1917", "title": "Die Verwandlung", "language": "de", "canonical_url": "https://streamentry.github.io/LitMundi/en/read/kafka-die-verwandlung/kafka-verwandlung-de-wolff-1917/", "citation": "Franz Kafka, Die Verwandlung (Leipzig: Kurt Wolff Verlag, 1917). Project Gutenberg #22367 (Jana Srna, Alexander Bauer and the Online Distributed Proofreading Team). First published 1915.", "text_url": "https://www.gutenberg.org/cache/epub/22367/pg22367-images.html", "catalog_url": "https://www.gutenberg.org/ebooks/22367", "source_witness": "The complete parts I–III in Project Gutenberg #22367. No claim of a newly inspected printed copy.", "retrieved_at": "2026-11-02" }, "content_sha256": "ecb056f590103d63c6d6355cdc998035e1bdbd5daddd3b04d3894775b1eff599", "original_source_sha256": "f5ffa5925f501e1e0a0c24ccf9219a4ccd7426fe9bbbd9cda778beccfbe5c205", "source_content_sha256": "ecb056f590103d63c6d6355cdc998035e1bdbd5daddd3b04d3894775b1eff599", "segments": { "kafka-die-verwandlung:1.1": "Một buổi sáng, khi Gregor Samsa thức dậy sau những giấc mơ bất an, chàng thấy mình đã biến thành một con sâu bọ khổng lồ ngay trên giường. Chàng nằm ngửa trên tấm lưng cứng như mai giáp, và khi hơi ngẩng đầu lên, chàng thấy cái bụng màu nâu, khum tròn, chia thành từng đốt bởi những gờ cứng hình vòng cung, trên chóp bụng ấy tấm chăn, chực tuột hẳn xuống, chỉ còn vắt hờ được. Vô số cái chân của chàng, mảnh khảnh đến thảm hại so với khổ người còn lại, ngọ nguậy bất lực trước mắt chàng.", "kafka-die-verwandlung:1.2": "“Chuyện gì đã xảy ra với mình thế này?” chàng nghĩ. Đó không phải là giấc mơ. Căn phòng của chàng, một căn phòng đúng là của con người, chỉ hơi nhỏ quá một chút, vẫn nằm yên giữa bốn bức tường quen thuộc. Phía trên cái bàn, nơi bày la liệt một bộ hàng mẫu vải vóc đã được tháo ra – Samsa là người đi chào hàng – treo bức tranh mà chàng mới cắt ra từ một tạp chí có tranh ảnh và lồng vào một cái khung mạ vàng xinh xắn. Bức tranh vẽ một quý bà đội mũ lông, quàng khăn choàng lông, ngồi thẳng lưng và giơ về phía người xem một cái bao tay lông nặng trĩu, trong đó cả cẳng tay bà đã khuất mất.", "kafka-die-verwandlung:1.3": "Ánh mắt Gregor sau đó hướng về phía cửa sổ, và thời tiết u ám – người ta nghe tiếng những giọt mưa gõ lên bậu cửa sổ bằng tôn – khiến chàng thấy buồn bã hết sức. “Giá mình ngủ thêm một chút nữa và quên hết mọi chuyện điên rồ này đi thì sao nhỉ,” chàng nghĩ, nhưng điều đó hoàn toàn không thể thực hiện được, vì chàng quen ngủ nghiêng bên phải, mà trong tình trạng hiện giờ chàng không tài nào xoay mình vào tư thế ấy được. Dù chàng có dồn sức hất mình sang bên phải mạnh đến đâu, lần nào chàng cũng lại chao đi chao lại mà lăn về tư thế nằm ngửa. Chàng thử có đến trăm lần, nhắm mắt lại để khỏi phải nhìn thấy những cái chân đang giãy giụa, và chỉ thôi khi bắt đầu cảm thấy ở mạn sườn một cơn đau nhẹ, âm ỉ, mà trước nay chàng chưa từng cảm thấy.", "kafka-die-verwandlung:1.4": "“Trời ơi,” chàng nghĩ, “mình đã chọn một cái nghề vất vả biết bao! Ngày này qua ngày khác trên đường đi. Những phiền nhiễu trong việc làm ăn lớn hơn nhiều so với khi làm việc ngay tại hãng ở nhà, lại thêm cái khổ đi đường trút lên vai mình, những nỗi lo về các chuyến tàu nối chuyến, những bữa ăn thất thường, tồi tệ, những mối giao tiếp với người đời cứ luôn thay đổi, chẳng bao giờ bền lâu, chẳng bao giờ trở nên thân tình. Quỷ tha ma bắt tất cả những thứ đó đi!” Chàng cảm thấy hơi ngứa ở phía trên bụng; chàng nằm ngửa từ từ nhích người lại gần cột giường hơn để có thể ngẩng đầu lên dễ hơn; chàng tìm thấy chỗ ngứa, nơi phủ đầy những chấm trắng li ti mà chàng không biết phải nhận định ra sao; và chàng định đưa một cái chân lên sờ thử chỗ ấy, nhưng lập tức rụt lại ngay, vì khi chạm vào, những cơn ớn lạnh chạy khắp người chàng.", "kafka-die-verwandlung:1.5": "Chàng lại trượt về tư thế cũ. “Cái chuyện dậy sớm này,” chàng nghĩ, “làm người ta hóa đần độn hẳn đi. Con người phải được ngủ cho đủ. Những người đi chào hàng khác sống như các bà vợ trong hậu cung. Chẳng hạn khi mình quay về quán trọ vào giữa buổi sáng để chép lại những đơn hàng đã nhận được, thì mấy ông ấy mới đang ngồi ăn sáng. Mình mà thử làm thế với ông chủ của mình xem; mình sẽ bị tống cổ ra ngay lập tức. Mà nói cho cùng, ai biết được liệu như thế lại chẳng rất tốt cho mình. Nếu không phải vì cha mẹ mà mình kìm lại, thì mình đã xin nghỉ từ lâu rồi, mình đã bước đến trước mặt ông chủ và nói với ông ta những gì mình nghĩ từ tận đáy lòng. Hẳn ông ta đã phải ngã lộn khỏi bàn giấy! Mà cũng là một kiểu lạ lùng, ngồi chễm chệ trên bàn giấy và từ trên cao nói xuống với nhân viên, người lại còn phải bước lại thật sát vì ông chủ nặng tai. Thôi thì, hy vọng vẫn chưa mất hẳn; một khi mình đã gom đủ tiền để trả cho ông ta món nợ của cha mẹ – có lẽ còn phải năm sáu năm nữa – mình nhất định sẽ làm chuyện đó. Lúc ấy mình sẽ cắt đứt hẳn một phen. Còn trước mắt thì, dĩ nhiên, mình phải dậy đã, vì chuyến tàu của mình chạy lúc năm giờ.”", "kafka-die-verwandlung:1.6": "Và chàng nhìn sang cái đồng hồ báo thức đang tích tắc trên tủ. “Lạy Cha trên trời!” chàng nghĩ. Đã sáu giờ rưỡi, và các kim đồng hồ vẫn bình thản tiến lên, thậm chí đã quá rưỡi rồi, đã gần sáu giờ bốn lăm. Chẳng lẽ chuông báo thức không reo? Từ trên giường cũng thấy nó đã được đặt đúng bốn giờ; chắc chắn là nó đã reo. Phải, nhưng làm sao có thể ngủ yên mà không nghe thấy tiếng chuông rung chuyển cả đồ đạc ấy? Ừ thì, yên giấc thì chàng đâu có, nhưng có lẽ vì thế mà lại càng ngủ say. Nhưng giờ chàng phải làm gì đây? Chuyến tàu kế tiếp chạy lúc bảy giờ; muốn kịp chuyến ấy, chàng sẽ phải vội vã như điên, mà bộ hàng mẫu thì còn chưa đóng gói, còn bản thân chàng thì cảm thấy chẳng tươi tỉnh và nhanh nhẹn gì cho lắm. Và ngay cả khi chàng kịp chuyến tàu, một trận lôi đình của ông chủ cũng chẳng thể nào tránh khỏi, vì gã tùy phái của hãng đã đợi ở chuyến tàu năm giờ và đã báo cáo về sự vắng mặt của chàng từ lâu. Gã là tay sai của ông chủ, chẳng có xương sống mà cũng chẳng có đầu óc. Vậy giả sử chàng báo ốm thì sao? Nhưng như thế sẽ hết sức khó xử và đáng ngờ, vì suốt năm năm làm việc, Gregor chưa từng ốm lấy một lần. Chắc chắn ông chủ sẽ dẫn theo bác sĩ của quỹ bảo hiểm y tế đến, sẽ trách móc cha mẹ chàng về đứa con trai lười biếng, và gạt phăng mọi lời biện bạch bằng cách viện đến ông bác sĩ bảo hiểm, người mà đối với ông ta thì trên đời này chỉ có những kẻ hoàn toàn khỏe mạnh nhưng ngại việc. Mà nói cho cùng, trong trường hợp này liệu ông ta có hoàn toàn sai không? Quả thật, ngoài một cơn buồn ngủ thực sự thừa thãi sau một giấc ngủ dài như thế, Gregor cảm thấy hoàn toàn khỏe khoắn, và thậm chí còn đói cồn cào một cách đặc biệt.", "kafka-die-verwandlung:1.7": "Trong khi chàng hết sức vội vã cân nhắc tất cả những điều ấy mà vẫn không sao quyết định rời khỏi giường – đồng hồ vừa điểm sáu giờ bốn lăm – thì có tiếng gõ khẽ khàng vào cánh cửa phía đầu giường. “Gregor,” có tiếng gọi – đó là người mẹ – “sáu giờ bốn lăm rồi. Con không định đi à?” Giọng nói dịu dàng làm sao! Gregor giật mình khi nghe giọng mình đáp lại, hẳn vẫn không thể lẫn đi đâu được là giọng nói trước kia của chàng, nhưng trong đó, như từ bên dưới vọng lên, lẫn vào một tiếng chiêm chiếp đau đớn không sao nén được, khiến những lời nói chỉ giữ được sự rõ ràng trong khoảnh khắc đầu tiên, rồi bị phá nát trong dư âm đến mức người nghe không biết mình có nghe đúng không. Gregor đã định trả lời cặn kẽ và giải thích mọi chuyện, nhưng trong hoàn cảnh này chàng đành chỉ nói: “Vâng, vâng, cảm ơn mẹ, con dậy ngay đây.” Nhờ có cánh cửa gỗ, sự thay đổi trong giọng Gregor có lẽ không bị nhận ra ở bên ngoài, vì người mẹ yên lòng với lời giải thích ấy và lẹt xẹt bước đi. Nhưng cuộc trò chuyện ngắn ngủi đã khiến những người khác trong gia đình chú ý rằng Gregor, trái với dự đoán, vẫn còn ở nhà, và ngay lập tức người cha đã gõ vào một cánh cửa bên, yếu ớt, nhưng bằng nắm đấm. “Gregor, Gregor,” ông gọi, “có chuyện gì thế?” Và sau một lúc ngắn, ông lại giục với giọng trầm hơn: “Gregor! Gregor!” Còn ở cánh cửa bên kia, cô em gái khẽ than: “Gregor? Anh không khỏe à? Anh có cần gì không?” Gregor trả lời cả hai phía: “Xong ngay rồi đây,” và cố gắng, bằng cách phát âm hết sức cẩn thận và chèn những quãng ngừng dài giữa từng chữ, xóa đi mọi điều khác thường trong giọng nói của mình. Người cha quả cũng quay lại với bữa sáng của ông, nhưng cô em gái thì thì thầm: “Gregor, mở cửa ra, em van anh.” Nhưng Gregor không hề nghĩ đến chuyện mở cửa, trái lại còn tự khen mình về thói thận trọng học được từ những chuyến đi, là ngay cả ở nhà cũng khóa hết các cửa suốt đêm.", "kafka-die-verwandlung:1.8": "Trước hết chàng muốn đứng dậy yên ổn, không bị ai quấy rầy, mặc quần áo, và nhất là ăn sáng, rồi sau đó mới tính đến những chuyện khác, vì chàng nhận ra rất rõ rằng nằm trên giường mà suy nghĩ thì chàng sẽ chẳng đi đến một kết luận hợp lý nào. Chàng nhớ rằng đã nhiều lần nằm trên giường chàng cảm thấy một cơn đau nhẹ nào đó, có lẽ do nằm sai tư thế, mà rồi khi đứng dậy mới hóa ra chỉ là tưởng tượng, và chàng háo hức chờ xem những hình dung hôm nay của mình sẽ dần dần tan biến ra sao. Rằng sự thay đổi trong giọng nói chẳng qua chỉ là điềm báo trước của một trận cảm lạnh ra trò, một chứng bệnh nghề nghiệp của những người đi chào hàng, điều đó chàng không mảy may nghi ngờ.", "kafka-die-verwandlung:1.9": "Hất tấm chăn ra thì thật dễ dàng; chàng chỉ cần phồng người lên một chút là nó tự tuột xuống. Nhưng tiếp theo thì khó khăn hơn, nhất là vì chàng rộng bề ngang khác thường. Lẽ ra chàng cần có cánh tay và bàn tay để chống người dậy; nhưng thay vào đó chàng chỉ có những cái chân nhỏ nhiều vô kể, không ngừng cử động theo đủ mọi kiểu khác nhau mà chàng lại chẳng điều khiển được. Mỗi khi chàng muốn co một chân lại, thì điều đầu tiên xảy ra là nó duỗi thẳng ra; và khi cuối cùng chàng làm được với cái chân ấy điều mình muốn, thì trong lúc đó tất cả những chân khác, như được thả xích, lại hoạt động trong cơn kích động tột độ, đau đớn. “Chỉ đừng nằm lì vô ích trên giường thôi,” Gregor tự nhủ.", "kafka-die-verwandlung:1.10": "Thoạt tiên chàng muốn đưa phần dưới cơ thể ra khỏi giường trước, nhưng phần dưới này, mà nhân tiện nói thêm, chàng chưa hề nhìn thấy và cũng không thể hình dung rõ nó ra sao, hóa ra quá khó cử động; mọi việc diễn ra thật chậm chạp; và khi cuối cùng, gần như phát cuồng, chàng dồn hết sức lực, chẳng đắn đo gì, lao mình về phía trước, thì chàng lại chọn sai hướng, va mạnh vào cột cuối giường, và cơn đau rát bỏng mà chàng cảm thấy dạy cho chàng biết rằng chính phần dưới cơ thể lúc này có lẽ lại là phần nhạy cảm nhất.", "kafka-die-verwandlung:1.11": "Vì thế chàng thử đưa phần thân trên ra khỏi giường trước, và thận trọng xoay đầu về phía mép giường. Việc này cũng thành công dễ dàng, và mặc dù rộng và nặng, khối thân thể cuối cùng cũng chậm chạp xoay theo hướng của cái đầu. Nhưng khi rốt cuộc chàng giữ được cái đầu ở ngoài giường, giữa khoảng không, thì chàng lại sợ không dám tiếp tục nhích tới theo cách đó nữa, vì nếu cứ thế mà để mình rơi xuống, thì quả là phải có phép màu mới mong cái đầu không bị thương. Mà đúng vào lúc này, bằng bất cứ giá nào chàng cũng không được để mất tỉnh táo; thà cứ nằm lại trên giường còn hơn.", "kafka-die-verwandlung:1.12": "Nhưng khi sau một nỗ lực tương tự, chàng lại thở dài nằm y như trước, và lại thấy những cái chân nhỏ của mình vật lộn với nhau có lẽ còn dữ dội hơn, và không tìm ra cách nào đem lại yên ổn và trật tự cho cái mớ hỗn loạn tùy tiện ấy, thì chàng lại tự nhủ rằng không thể nào ở lì trên giường được, và rằng điều hợp lý nhất là hy sinh tất cả, nếu chỉ còn một chút hy vọng mong manh nhất là nhờ thế có thể thoát khỏi cái giường. Nhưng đồng thời chàng cũng không quên thỉnh thoảng nhắc nhở mình rằng suy xét bình tĩnh, hết sức bình tĩnh, còn tốt hơn nhiều so với những quyết định tuyệt vọng. Vào những lúc như thế, chàng cố hướng mắt thật chăm chú về phía cửa sổ, nhưng tiếc thay, từ cảnh sương mù buổi sáng che phủ đến cả phía bên kia con phố hẹp, chẳng thể tìm thấy được bao nhiêu niềm tin và sự phấn chấn. “Đã bảy giờ rồi,” chàng tự nhủ khi đồng hồ báo thức lại điểm, “đã bảy giờ rồi mà sương mù vẫn còn dày thế này.” Và trong một lúc chàng nằm yên, thở khẽ, như thể có lẽ chàng trông đợi rằng sự tĩnh lặng hoàn toàn sẽ đem trở lại những điều kiện thực tại và hiển nhiên như cũ.", "kafka-die-verwandlung:1.13": "Nhưng rồi chàng tự nhủ: “Trước khi đồng hồ điểm bảy giờ mười lăm, mình nhất định phải ra khỏi giường hoàn toàn. Vả lại, đến lúc ấy cũng sẽ có người từ hãng tới hỏi về mình, vì hãng mở cửa trước bảy giờ.” Và giờ đây chàng bắt tay vào việc đung đưa toàn bộ chiều dài thân mình, hoàn toàn đều đặn, để lắc ra khỏi giường. Nếu chàng để mình rơi khỏi giường theo cách này, thì cái đầu, mà chàng định ngẩng cao lên khi rơi, chắc sẽ không bị thương. Cái lưng có vẻ cứng; khi rơi xuống tấm thảm hẳn nó sẽ chẳng hề gì. Điều khiến chàng băn khoăn nhất là tiếng động lớn mà cú rơi chắc chắn sẽ gây ra, và có lẽ sẽ khơi lên, sau tất cả các cánh cửa, nếu không phải là sự kinh hãi thì cũng là nỗi lo âu. Nhưng phải liều thôi.", "kafka-die-verwandlung:1.14": "Khi Gregor đã nhô được nửa người ra khỏi giường – phương pháp mới này giống trò chơi hơn là một sự gắng sức, chàng chỉ cần đung đưa từng nhịp một – chàng chợt nghĩ mọi việc sẽ đơn giản biết bao nếu có người đến giúp. Hai người khỏe mạnh – chàng nghĩ đến cha mình và cô hầu gái – là hoàn toàn đủ; họ chỉ cần luồn tay xuống dưới tấm lưng khum của chàng, bóc chàng ra khỏi giường như thế, cúi xuống cùng với gánh nặng, rồi chỉ việc thận trọng kiên nhẫn chờ cho chàng tự hoàn tất cú lộn mình trên sàn nhà, nơi mà những cái chân nhỏ hy vọng sẽ có được một ý nghĩa. Thế nhưng, chưa nói đến chuyện các cửa đều đã khóa, liệu chàng có thật sự nên kêu cứu không? Bất chấp mọi khốn khó, nghĩ đến đó chàng vẫn không nén nổi một nụ cười.", "kafka-die-verwandlung:1.15": "Chàng đã đến mức hễ đung đưa mạnh hơn là khó còn giữ được thăng bằng, và rất chóng chàng sẽ phải quyết định dứt khoát, vì chỉ năm phút nữa là bảy giờ mười lăm – thì chuông cửa căn hộ reo. “Người của hãng đến đấy,” chàng tự nhủ và gần như chết sững, trong khi những cái chân nhỏ của chàng lại càng nhảy múa cuống quýt hơn. Trong một thoáng, tất cả im lặng. “Họ không mở cửa,” Gregor tự nhủ, bị cuốn vào một niềm hy vọng vô lý nào đó. Nhưng rồi dĩ nhiên, như mọi khi, cô hầu gái bước những bước chắc nịch ra cửa và mở. Gregor chỉ cần nghe câu chào đầu tiên của người khách là đã biết đó là ai – chính ông chánh văn phòng. Tại sao chỉ mình Gregor lại bị kết án phải làm việc cho một hãng mà chỉ một sơ suất nhỏ nhất thôi người ta đã lập tức nghi ngờ lớn nhất? Chẳng lẽ tất cả các nhân viên, không trừ một ai, đều là đồ vô lại, chẳng lẽ trong số họ không có lấy một người trung thành tận tụy, người mà chỉ cần bỏ phí vài giờ buổi sáng không làm việc cho hãng thôi, đã bị lương tâm cắn rứt đến phát điên và thật sự không còn đủ sức rời khỏi giường? Chẳng lẽ cho một cậu học việc đến hỏi thăm thôi là không đủ sao – nếu như việc hỏi han này thực sự cần thiết – mà ông chánh văn phòng phải đích thân đến, và qua đó phải cho cả gia đình vô tội thấy rằng việc điều tra vụ việc đáng ngờ này chỉ có thể giao phó cho trí tuệ của ông chánh văn phòng? Và do sự kích động mà những suy nghĩ ấy đẩy Gregor vào, hơn là do một quyết định thực sự, chàng dồn hết sức tung mình ra khỏi giường. Có một tiếng thịch lớn, nhưng thực ra không phải là tiếng đổ ầm. Cú rơi được tấm thảm làm dịu đi phần nào, mà cái lưng cũng đàn hồi hơn Gregor tưởng, vì thế mới có cái âm thanh trầm đục không đến nỗi quá gây chú ý ấy. Chỉ có cái đầu là chàng giữ chưa đủ cẩn thận nên bị va vào; chàng xoay nó và dụi nó vào tấm thảm vì bực bội và đau.", "kafka-die-verwandlung:1.16": "“Trong ấy có cái gì vừa rơi,” ông chánh văn phòng nói ở phòng bên trái. Gregor cố hình dung xem liệu có khi nào ông chánh văn phòng cũng gặp phải chuyện tương tự như chàng hôm nay không; khả năng ấy thật ra người ta cũng phải thừa nhận chứ. Nhưng như để trả lời thô bạo cho câu hỏi ấy, ông chánh văn phòng ở phòng bên bước mấy bước dứt khoát và làm đôi ủng da bóng kêu cót két. Từ phòng bên phải, cô em gái thì thầm để báo cho Gregor biết: “Gregor, ông chánh văn phòng đến rồi.” “Anh biết,” Gregor nói một mình; nhưng chàng không dám cất giọng to đến mức cô em gái có thể nghe thấy.", "kafka-die-verwandlung:1.17": "“Gregor,” bây giờ người cha nói từ phòng bên trái, “ông chánh văn phòng đã đến và hỏi tại sao con không đi chuyến tàu sớm. Bố mẹ không biết phải nói gì với ông ấy. Vả lại ông ấy cũng muốn nói chuyện riêng với con. Vậy con mở cửa ra đi. Ông ấy sẽ có lòng tốt bỏ qua cho sự bừa bộn trong phòng.” “Chào anh Samsa,” ông chánh văn phòng niềm nở chen vào. “Nó không được khỏe,” người mẹ nói với ông chánh văn phòng trong khi người cha vẫn còn nói ở cửa, “nó không được khỏe, ông tin tôi đi, thưa ông chánh văn phòng. Nếu không thì làm sao Gregor lại lỡ tàu được! Thằng bé chẳng có gì trong đầu ngoài công việc của hãng. Tôi gần như phát bực vì tối nào nó cũng chẳng bao giờ đi đâu; lần này nó ở trong thành phố tám ngày rồi, thế mà tối nào cũng ở nhà. Nó ngồi cùng bàn với chúng tôi, lặng lẽ đọc báo hoặc nghiên cứu bảng giờ tàu. Với nó, được loay hoay làm mấy món đồ cưa lọng đã là một thú tiêu khiển. Chẳng hạn trong vòng hai, ba buổi tối, nó đã khắc được một cái khung nhỏ; ông sẽ ngạc nhiên vì nó đẹp thế nào; nó đang treo trong phòng; ông sẽ thấy ngay khi Gregor mở cửa. Mà tôi mừng là ông đã đến, thưa ông chánh văn phòng; chỉ có chúng tôi thì không làm sao bảo được Gregor mở cửa; nó bướng lắm; và chắc chắn là nó không khỏe, dù sáng nay nó đã chối.” “Con ra ngay đây,” Gregor nói chậm rãi, thận trọng, và không nhúc nhích để khỏi bỏ sót một lời nào trong cuộc chuyện trò. “Thưa bà, tôi cũng không thể giải thích theo cách nào khác,” ông chánh văn phòng nói, “mong rằng không có gì nghiêm trọng. Dù mặt khác tôi cũng phải nói rằng những người làm ăn chúng tôi – tùy người ta muốn cho là không may hay may mắn – rất thường phải gắng gượng vượt qua một chút khó ở vì lẽ công việc.” “Vậy ông chánh văn phòng vào gặp con được chưa?” người cha sốt ruột hỏi và lại gõ cửa. “Không,” Gregor nói. Ở phòng bên trái một sự im lặng ngượng ngùng bao trùm, ở phòng bên phải cô em gái bắt đầu nức nở.", "kafka-die-verwandlung:1.18": "Tại sao cô em gái không sang chỗ mọi người? Có lẽ cô vừa mới ra khỏi giường và còn chưa bắt đầu thay quần áo. Mà sao cô lại khóc? Vì chàng không dậy và không cho ông chánh văn phòng vào, vì chàng có nguy cơ mất việc, và vì rồi ông chủ sẽ lại truy đòi cha mẹ những món nợ cũ? Đó hẳn là những nỗi lo tạm thời còn chưa cần thiết. Gregor vẫn còn ở đây và không mảy may nghĩ đến chuyện bỏ gia đình mình. Lúc này thì chàng quả đang nằm đó trên tấm thảm, và không ai, nếu biết tình trạng của chàng, lại nghiêm túc đòi chàng phải cho ông chánh văn phòng vào. Nhưng chỉ vì một chút bất lịch sự này, mà về sau hẳn dễ dàng tìm được một lời cáo lỗi thích hợp, thì người ta cũng không thể nào đuổi Gregor ngay được. Và Gregor thấy rằng để chàng yên lúc này thì hợp lý hơn nhiều, thay vì quấy rầy chàng bằng nước mắt và lời khuyên nhủ. Nhưng chính sự không chắc chắn đã đè nặng lên những người khác và bào chữa cho cách cư xử của họ.", "kafka-die-verwandlung:1.19": "“Anh Samsa,” lúc này ông chánh văn phòng lên giọng gọi, “có chuyện gì vậy? Anh tự rào mình trong phòng, chỉ đáp lại có vâng với không, gây cho cha mẹ anh những nỗi lo nặng nề, không cần thiết, và – điều này tôi chỉ nhân tiện nhắc tới – sao nhãng bổn phận công việc của anh theo một cách thật chưa từng thấy. Tôi nói ở đây nhân danh cha mẹ anh và ông chủ của anh, và tôi hết sức nghiêm túc yêu cầu anh giải thích ngay lập tức, rõ ràng. Tôi kinh ngạc, tôi kinh ngạc. Tôi cứ tưởng mình biết anh là một người điềm tĩnh, biết lẽ phải, vậy mà bây giờ anh dường như bỗng dưng muốn bắt đầu phô trương những tính khí kỳ quặc. Sáng nay ông chủ quả có ngụ ý với tôi một lời giải thích khả dĩ cho sự vắng mặt của anh – nó liên quan đến việc thu tiền mới được giao cho anh gần đây – nhưng tôi thật tình đã gần như lấy danh dự ra mà bảo đảm rằng lời giải thích ấy không thể đúng. Thế mà giờ đây tôi thấy ở đây sự ương bướng khó hiểu của anh, và tôi hoàn toàn mất hết mọi hứng thú muốn đứng ra bênh vực anh dù chỉ một chút. Mà vị trí của anh thì không hề vững chắc lắm đâu. Lúc đầu tôi định nói tất cả những chuyện này với anh khi chỉ có hai chúng ta, nhưng vì anh bắt tôi phí thời gian vô ích ở đây, tôi không hiểu tại sao song thân của anh lại không nên biết. Vậy thì, kết quả làm việc của anh thời gian gần đây rất không đạt yêu cầu; quả thật đây không phải là mùa làm ăn được gì đặc biệt, điều đó chúng tôi thừa nhận; nhưng một mùa không làm ăn được gì thì hoàn toàn không có, anh Samsa ạ, không được phép có.”", "kafka-die-verwandlung:1.20": "“Nhưng thưa ông chánh văn phòng,” Gregor kêu lên, mất cả bình tĩnh, và trong cơn kích động quên hết mọi điều khác, “tôi sẽ mở cửa ngay, ngay lập tức đây. Một chút khó ở, một cơn chóng mặt, đã khiến tôi không dậy được. Bây giờ tôi vẫn còn nằm trên giường. Nhưng giờ thì tôi đã hoàn toàn khỏe khoắn trở lại. Tôi đang bước ra khỏi giường đây. Xin ông kiên nhẫn cho một chút thôi! Mọi việc chưa được suôn sẻ như tôi tưởng. Nhưng tôi đã thấy dễ chịu rồi. Sao chuyện như thế lại có thể ập đến với một con người như vậy nhỉ! Ngay tối qua tôi vẫn còn hoàn toàn khỏe, cha mẹ tôi biết mà, hay đúng hơn, ngay từ tối qua tôi đã có một chút linh cảm. Lẽ ra người ta phải nhìn thấy điều đó trên mặt tôi. Sao tôi lại không báo với hãng cơ chứ! Nhưng người ta cứ luôn nghĩ rằng mình sẽ vượt qua cơn bệnh mà không cần phải ở nhà. Thưa ông chánh văn phòng! Xin ông nương tay cho cha mẹ tôi! Tất cả những lời trách móc ông vừa dành cho tôi đều không có căn cứ; vả lại cũng chưa ai nói với tôi một lời nào về chuyện đó. Có lẽ ông chưa đọc những đơn hàng mới nhất tôi đã gửi về. Vả lại, tôi sẽ lên đường ngay chuyến tàu tám giờ, mấy tiếng nghỉ ngơi đã giúp tôi lại sức. Ông đừng mất thời gian ở đây nữa, thưa ông chánh văn phòng; tôi sẽ tự mình có mặt ở hãng ngay, xin ông vui lòng báo lại như vậy và cho tôi gửi lời kính chào ông chủ!”", "kafka-die-verwandlung:1.21": "Và trong khi Gregor vội vàng tuôn ra tất cả những lời ấy, hầu như không biết mình đang nói gì, thì chàng đã dễ dàng tiến lại gần cái tủ, có lẽ nhờ sự thành thạo đã có được trên giường, và giờ cố bám vào nó để đứng thẳng dậy. Chàng thật sự muốn mở cửa, thật sự muốn ra mặt và nói chuyện với ông chánh văn phòng; chàng nóng lòng muốn biết những người khác, những người lúc này đang đòi gặp chàng đến thế, sẽ nói gì khi nhìn thấy chàng. Nếu họ hoảng sợ, thì Gregor không còn trách nhiệm gì nữa và có thể yên tâm. Còn nếu họ bình thản đón nhận mọi chuyện, thì chàng cũng chẳng có lý do gì để lo lắng, và nếu nhanh chân thì quả thật có thể có mặt ở nhà ga lúc tám giờ. Thoạt đầu chàng trượt khỏi cái tủ nhẵn bóng mấy lần, nhưng cuối cùng chàng lấy đà một cái chót và đứng thẳng được; những cơn đau ở bụng dưới chàng chẳng còn để ý đến nữa, dù chúng rát bỏng đến đâu. Giờ chàng để mình ngả vào lưng tựa một chiếc ghế gần đó, dùng những cái chân nhỏ bám chặt vào mép lưng tựa. Nhờ thế chàng cũng đã làm chủ được bản thân và im bặt, vì giờ đây chàng có thể lắng nghe ông chánh văn phòng.", "kafka-die-verwandlung:1.22": "“Ông bà có hiểu được lấy một chữ nào không?” ông chánh văn phòng hỏi cha mẹ chàng, “chẳng lẽ anh ta lại đem chúng ta ra làm trò đùa?” “Lạy Chúa tôi,” người mẹ kêu lên, đã bật khóc, “có lẽ nó ốm nặng, mà chúng ta lại hành hạ nó. Grete! Grete!” rồi bà gào lên. “Mẹ?” cô em gái gọi lại từ phía bên kia. Họ nói chuyện với nhau qua phòng của Gregor. “Con phải đi gọi bác sĩ ngay lập tức. Gregor ốm rồi. Mau đi mời bác sĩ. Con có nghe Gregor nói vừa rồi không?” “Đó là tiếng của một con vật,” ông chánh văn phòng nói, khẽ đến lạ lùng so với tiếng la hét của người mẹ. “Anna! Anna!” người cha gọi qua phòng ngoài vào bếp và vỗ tay, “đi gọi thợ khóa ngay!” Và hai cô gái đã chạy qua phòng ngoài, váy sột soạt – sao cô em gái lại mặc quần áo nhanh thế được? – và giật toang cửa căn hộ. Người ta hoàn toàn không nghe thấy tiếng cửa đóng sập lại; hẳn là họ đã để ngỏ, như thường thấy trong những căn hộ vừa xảy ra một tai họa lớn.", "kafka-die-verwandlung:1.23": "Nhưng Gregor đã trở nên bình tĩnh hơn nhiều. Vậy là người ta không hiểu được những lời chàng nói nữa, mặc dù đối với chàng chúng có vẻ khá rõ ràng, rõ hơn trước, có lẽ do tai đã quen dần. Nhưng dù sao thì giờ người ta cũng đã tin rằng chàng không được ổn lắm, và sẵn sàng giúp đỡ chàng. Sự tự tin và chắc chắn trong những chỉ thị đầu tiên được đưa ra khiến chàng thấy dễ chịu. Chàng cảm thấy mình lại được đón vào vòng con người, và chàng trông đợi ở cả hai, ở bác sĩ lẫn thợ khóa, mà chẳng thực sự phân biệt rạch ròi giữa họ, những kỳ công lớn lao và bất ngờ. Để có được giọng nói rõ ràng nhất có thể cho những cuộc trao đổi quyết định sắp tới, chàng hắng giọng một chút, dĩ nhiên cố làm thật khẽ, vì có thể chính tiếng động này cũng đã nghe khác với tiếng ho của con người, điều mà tự chàng cũng không còn dám chắc để phán đoán. Trong khi đó ở phòng bên đã hoàn toàn im lặng. Có lẽ cha mẹ chàng đang ngồi bên bàn với ông chánh văn phòng mà thì thầm, có lẽ tất cả đang tựa vào cửa mà lắng nghe.", "kafka-die-verwandlung:1.24": "Gregor từ từ đẩy chiếc ghế về phía cửa, buông nó ra ở đó, quăng mình vào cửa, bám vào nó mà đứng thẳng – các đệm dưới những cái chân nhỏ của chàng có một chút chất dính – và nghỉ ở đó một lát cho đỡ mệt. Nhưng rồi chàng bắt tay vào việc dùng miệng xoay chiếc chìa khóa trong ổ. Tiếc thay, dường như chàng chẳng có răng thật sự – vậy thì lấy gì mà ngậm lấy chiếc chìa khóa? – nhưng bù lại, quai hàm thì dĩ nhiên rất khỏe; nhờ chúng mà chàng quả thật đã làm cho chiếc chìa khóa chuyển động, và chàng không để ý rằng mình chắc chắn đã tự gây cho mình một tổn thương nào đó, vì một thứ chất lỏng màu nâu trào ra khỏi miệng, chảy qua chiếc chìa khóa và nhỏ giọt xuống sàn. “Nghe kìa,” ông chánh văn phòng nói ở phòng bên, “anh ta đang xoay chìa khóa.” Điều đó khích lệ Gregor rất nhiều; nhưng lẽ ra tất cả mọi người nên hô to cổ vũ chàng, cả người cha lẫn người mẹ: “Cố lên, Gregor,” lẽ ra họ nên hô lên, “cứ thế, bám chặt lấy ổ khóa!” Và trong ý nghĩ rằng mọi người đang hồi hộp theo dõi từng nỗ lực của mình, chàng dồn hết sức lực có thể, cắn chặt lấy chiếc chìa khóa đến mê man. Vòng xoay của chìa khóa tiến đến đâu, chàng nhảy múa quanh ổ khóa đến đó, giờ chỉ còn dùng miệng để giữ mình đứng thẳng, và tùy lúc cần mà chàng đu người lên chìa khóa hoặc lại dùng toàn bộ sức nặng thân mình ấn nó xuống. Tiếng cạch trong trẻo hơn của ổ khóa cuối cùng bật ra quả thực đã làm Gregor bừng tỉnh. Thở phào, chàng tự nhủ: “Vậy là mình không cần đến thợ khóa,” và đặt đầu lên tay nắm cửa để mở toang cánh cửa.", "kafka-die-verwandlung:1.25": "Vì phải mở cửa theo cách này, nên thực ra cánh cửa đã mở khá rộng mà người ta vẫn chưa nhìn thấy chàng. Trước hết chàng phải từ từ xoay mình quanh một cánh cửa, và phải hết sức thận trọng, nếu không muốn ngã ngửa vụng về ngay trước khi bước vào phòng. Chàng còn đang bận với động tác khó khăn ấy và không có thời gian để ý đến chuyện gì khác, thì đã nghe ông chánh văn phòng thốt lên một tiếng “Ồ!” thật to – nghe như tiếng gió rít – và bây giờ chàng cũng nhìn thấy ông ta, người đứng gần cửa nhất, đang ấn tay lên cái miệng há hốc và từ từ lùi lại, như thể bị một sức mạnh vô hình, đều đặn không ngừng, đẩy đi. Người mẹ – dù có mặt ông chánh văn phòng, bà vẫn đứng đó với mái tóc từ đêm còn xõa rối, dựng ngược lên – thoạt tiên chắp tay nhìn người cha, rồi bước hai bước về phía Gregor và ngã khuỵu xuống giữa những lớp váy xòe rộng quanh mình, mặt cúi gục xuống ngực đến mức không còn thấy đâu nữa. Người cha nắm chặt tay với vẻ thù địch, như thể muốn đẩy Gregor trở vào phòng, rồi bối rối nhìn quanh phòng khách, rồi lấy tay che mắt và khóc đến nỗi bộ ngực vạm vỡ của ông rung lên.", "kafka-die-verwandlung:1.26": "Gregor hoàn toàn không bước vào phòng, mà tựa từ bên trong vào cánh cửa đã cài then chặt, khiến người ta chỉ thấy được một nửa thân mình chàng, và phía trên đó là cái đầu nghiêng sang một bên, mà chàng dùng để ngó sang những người kia. Trong lúc ấy trời đã sáng hơn nhiều; ở phía bên kia đường hiện rõ một mảng của tòa nhà đối diện, dài vô tận, màu xám đen – đó là một bệnh viện – với những ô cửa sổ đều đặn xuyên thủng mặt tiền một cách cứng nhắc; mưa vẫn còn rơi, nhưng chỉ còn những giọt lớn, nhìn thấy được từng giọt riêng rẽ và quả thực cũng như bị ném xuống đất từng giọt một. Bát đĩa ăn sáng bày trên bàn nhiều quá mức, vì đối với người cha, bữa sáng là bữa ăn quan trọng nhất trong ngày, bữa ăn ông kéo dài hàng giờ liền trong khi đọc đủ các tờ báo. Ngay trên bức tường đối diện treo một bức ảnh Gregor thời chàng đi lính, chụp chàng là một thiếu úy, tay đặt trên chuôi kiếm, mỉm cười vô tư lự, đòi người ta phải kính nể dáng điệu và bộ quân phục của chàng. Cánh cửa dẫn ra phòng ngoài đang mở, và vì cửa căn hộ cũng mở, người ta có thể nhìn ra tận chiếu nghỉ trước căn hộ và thấy đầu cầu thang dẫn xuống dưới.", "kafka-die-verwandlung:1.27": "“Thôi được,” Gregor nói, ý thức rõ rằng mình là người duy nhất còn giữ được bình tĩnh, “con sẽ mặc quần áo ngay, gói ghém bộ hàng mẫu và lên đường. Cả nhà có muốn, có muốn để con đi không? Kìa, thưa ông chánh văn phòng, ông thấy đấy, tôi không ương bướng và tôi thích làm việc; đi đường thì vất vả, nhưng không đi đường thì tôi không sống nổi. Ông đi đâu thế, thưa ông chánh văn phòng? Về hãng ạ? Phải không? Ông sẽ báo cáo mọi chuyện đúng sự thật chứ? Có thể có lúc người ta không đủ sức làm việc, nhưng chính lúc ấy lại là thời điểm thích hợp để nhớ lại những thành tích trước kia và suy nghĩ rằng sau này, khi trở ngại đã được gạt bỏ, người ta chắc chắn sẽ làm việc càng chăm chỉ và chuyên tâm hơn. Tôi mang ơn ông chủ biết bao, điều đó ông biết rõ lắm mà. Mặt khác, tôi còn phải lo cho cha mẹ và em gái. Tôi đang lâm vào thế kẹt, nhưng tôi sẽ lại tự xoay xở thoát ra được. Nhưng xin ông đừng làm cho tôi khó khăn hơn mức đã khó rồi. Xin ông đứng về phía tôi ở hãng! Người ta không ưa người đi chào hàng, tôi biết. Người ta nghĩ anh ta kiếm được bộn tiền mà lại sống sung sướng. Người ta chẳng có lý do gì đặc biệt để suy xét kỹ hơn về định kiến ấy. Nhưng ông, thưa ông chánh văn phòng, ông có cái nhìn bao quát về tình hình tốt hơn những nhân viên khác, thậm chí, nói riêng với ông thôi, còn tốt hơn cả chính ông chủ, người mà với tư cách là chủ doanh nghiệp, dễ bị lung lạc trong phán xét theo hướng bất lợi cho một nhân viên. Ông cũng biết rất rõ rằng người đi chào hàng, kẻ gần như quanh năm vắng mặt ở hãng, rất dễ trở thành nạn nhân của những lời đàm tiếu, những chuyện ngẫu nhiên và những lời phàn nàn vô căn cứ, mà chống lại chúng thì anh ta hoàn toàn không thể, vì phần lớn anh ta chẳng hay biết gì về chúng, và chỉ đến khi mệt nhoài kết thúc một chuyến đi, về đến nhà, anh ta mới phải tự mình gánh chịu những hậu quả tồi tệ mà nguyên nhân thì không sao còn lần ra được nữa. Thưa ông chánh văn phòng, xin ông đừng đi mà không nói với tôi một lời cho thấy ông ít ra cũng đồng ý với tôi một phần nhỏ!”", "kafka-die-verwandlung:1.28": "Nhưng ngay từ những lời đầu tiên của Gregor, ông chánh văn phòng đã quay đi, và chỉ ngoái nhìn lại Gregor qua bờ vai đang giật giật, môi trề ra. Và trong suốt bài nói của Gregor, ông ta không đứng yên lấy một giây, mà lẩn dần về phía cửa, mắt không rời Gregor, nhưng rất từ từ, như thể có một lệnh cấm bí mật không cho rời khỏi căn phòng. Ông ta đã ra đến phòng ngoài, và qua cái động tác đột ngột khi ông ta rút chân lần cuối khỏi phòng khách, người ta có thể tưởng rằng ông ta vừa bị bỏng gan bàn chân. Nhưng ở phòng ngoài, ông ta vươn dài tay phải về phía cầu thang, như thể ở đó đang chờ đợi ông ta một sự giải thoát quả thực siêu phàm.", "kafka-die-verwandlung:1.29": "Gregor hiểu ra rằng chàng tuyệt đối không được để ông chánh văn phòng ra về với tâm trạng thế này, nếu không muốn vị trí của mình ở hãng bị đe dọa đến cùng cực. Cha mẹ chàng không hiểu rõ được tất cả những điều đó; trong bao năm dài họ đã hình thành niềm tin rằng Gregor được bảo đảm suốt đời ở hãng này, và lại thêm bây giờ họ bận bịu với những nỗi lo trước mắt đến mức đã mất hết mọi sự nhìn xa. Nhưng Gregor thì có được sự nhìn xa ấy. Phải giữ ông chánh văn phòng lại, làm ông ta yên lòng, thuyết phục ông ta và cuối cùng là chinh phục ông ta; tương lai của Gregor và gia đình chàng phụ thuộc vào đó cơ mà! Giá như cô em gái có mặt ở đây! Cô thông minh; cô đã khóc khi Gregor còn yên ổn nằm ngửa. Và chắc chắn ông chánh văn phòng, cái ông mê phụ nữ ấy, sẽ để cô dẫn dắt; cô sẽ đóng cửa căn hộ lại và ở phòng ngoài sẽ khuyên giải cho ông ta hết sợ. Nhưng cô em gái lại không có ở đây, Gregor phải tự mình hành động. Và chẳng hề nghĩ rằng mình còn chưa biết gì về khả năng di chuyển hiện thời của mình, cũng chẳng nghĩ rằng có thể, thậm chí rất có thể, những lời mình nói lại một lần nữa không được hiểu, chàng rời cánh cửa; lách mình qua khe cửa; định đi về phía ông chánh văn phòng, người lúc ấy đã bám chặt lấy lan can chiếu nghỉ bằng cả hai tay một cách lố bịch; nhưng, đang tìm chỗ bám, chàng lập tức kêu lên một tiếng nhỏ và ngã xuống trên vô số những cái chân nhỏ của mình. Vừa ngã xong, chàng lần đầu tiên trong buổi sáng hôm ấy cảm thấy một sự dễ chịu trong thân thể; những cái chân nhỏ đã có nền đất vững chắc dưới mình; chúng hoàn toàn vâng lời, như chàng mừng rỡ nhận ra; thậm chí còn hăm hở muốn đưa chàng đi bất cứ đâu chàng muốn; và chàng đã tin rằng mọi đau khổ sắp được chữa lành hẳn ngay trước mắt. Nhưng cũng đúng vào lúc chàng nằm đó trên sàn, đung đưa vì cử động bị kìm nén, không xa mẹ chàng là mấy, ngay trước mặt bà, thì bà, người tưởng như đang hoàn toàn chìm đắm trong chính mình, bỗng nhiên bật đứng dậy, hai tay dang rộng, các ngón tay xòe ra, kêu lên: “Cứu với, lạy Chúa, cứu với!”, đầu nghiêng đi như muốn nhìn Gregor cho rõ hơn, nhưng, trái ngược với điều đó, lại chạy lùi một cách vô nghĩa; quên mất rằng sau lưng mình là chiếc bàn đã dọn sẵn; khi đã đến chỗ bàn, bà vội vàng ngồi lên trên nó, như trong cơn đãng trí, và dường như hoàn toàn không nhận thấy rằng bên cạnh mình, từ chiếc bình lớn bị đổ, cà phê đang tuôn thành dòng xối xả xuống tấm thảm.", "kafka-die-verwandlung:1.30": "“Mẹ ơi, mẹ ơi,” Gregor khẽ nói và ngước lên nhìn bà. Trong giây lát, ông chánh văn phòng hoàn toàn ra khỏi tâm trí chàng; trái lại, nhìn dòng cà phê đang chảy, chàng không kìm được, mấy lần đớp hàm vào khoảng không. Thấy thế, người mẹ lại thét lên, chạy trốn khỏi cái bàn và ngã vào vòng tay người cha đang vội vã chạy lại phía bà. Nhưng lúc này Gregor không có thời gian cho cha mẹ; ông chánh văn phòng đã ở trên cầu thang; cằm tì lên lan can, ông ta còn ngoái lại nhìn lần cuối. Gregor lấy đà để có thể đuổi kịp ông ta cho thật chắc; ông chánh văn phòng hẳn đã đoán được điều gì đó, vì ông ta nhảy một bước qua mấy bậc thang liền rồi biến mất; nhưng ông ta vẫn còn kêu lên một tiếng “Úi!”, vang khắp cả lồng cầu thang. Tiếc thay, giờ đây cuộc tháo chạy này của ông chánh văn phòng dường như cũng làm cho người cha, người cho đến lúc ấy vẫn còn tương đối bình tĩnh, hoàn toàn rối trí, vì thay vì tự mình chạy theo ông chánh văn phòng hoặc ít ra là đừng cản trở Gregor đuổi theo, ông lại dùng tay phải chộp lấy cây gậy của ông chánh văn phòng, mà ông này đã bỏ lại trên một chiếc ghế cùng với mũ và áo khoác, dùng tay trái vớ lấy một tờ báo lớn trên bàn, và vừa giậm chân thình thịch vừa bắt đầu vung vẩy cây gậy và tờ báo để xua Gregor trở vào phòng. Mọi lời van xin của Gregor đều vô ích, mà cũng chẳng lời van xin nào được hiểu, chàng có xoay đầu khúm núm đến đâu thì người cha cũng chỉ giậm chân mạnh hơn. Bên kia, người mẹ đã giật tung một cánh cửa sổ dù trời lạnh, và nhoài người ra ngoài, bà vùi mặt vào hai bàn tay, xa hẳn ra ngoài khung cửa sổ. Giữa ngõ phố và lồng cầu thang nổi lên một luồng gió lùa mạnh, rèm cửa sổ bay phần phật, những tờ báo trên bàn xào xạc, vài tờ bay lả tả trên sàn. Người cha dồn tới không khoan nhượng và phát ra những tiếng xuỵt xuỵt như một kẻ mọi rợ. Thế mà Gregor lại chưa hề quen đi lùi, nên chàng đi thật sự rất chậm. Giá như Gregor được phép quay người lại, thì chàng đã vào được phòng mình ngay, nhưng chàng sợ việc xoay người mất thời gian sẽ làm người cha mất kiên nhẫn, và bất cứ lúc nào cây gậy trong tay người cha cũng có thể giáng một đòn chí mạng xuống lưng hay xuống đầu chàng. Nhưng rốt cuộc Gregor chẳng còn cách nào khác, vì chàng kinh hoàng nhận ra rằng khi đi lùi chàng thậm chí không giữ nổi phương hướng; và thế là, không ngừng lo sợ liếc nhìn người cha, chàng bắt đầu xoay mình nhanh hết mức có thể, nhưng thực ra vẫn rất chậm. Có lẽ người cha nhận thấy thiện chí của chàng, vì ông không quấy rầy chàng trong việc này, thậm chí thỉnh thoảng còn từ xa dùng đầu gậy điều khiển động tác xoay mình. Giá như không có cái tiếng xuỵt xuỵt không thể chịu nổi ấy của người cha! Gregor vì nó mà hoàn toàn mất hết đầu óc. Chàng đã xoay được gần hết vòng, thì vì cứ mải lắng nghe tiếng xuỵt xuỵt ấy, chàng thậm chí còn nhầm và lại xoay ngược trở lại một đoạn. Nhưng cuối cùng khi đầu chàng may mắn đã đến trước khung cửa, thì hóa ra thân mình chàng quá rộng, không thể cứ thế mà lọt qua. Dĩ nhiên trong tình trạng hiện thời, người cha không hề mảy may nghĩ đến chuyện mở thêm cánh cửa kia để tạo cho Gregor một lối đi đủ rộng. Ý nghĩ cố định duy nhất của ông chỉ là Gregor phải vào phòng càng nhanh càng tốt. Ông cũng sẽ không bao giờ cho phép những bước chuẩn bị rườm rà mà Gregor cần đến để dựng người đứng dậy và có lẽ nhờ cách ấy mà qua được cửa. Có lẽ, như thể chẳng có trở ngại nào, giờ đây ông lại xua Gregor tiến lên với những tiếng ồn đặc biệt; sau lưng Gregor, tiếng ấy nghe đã chẳng còn giống giọng của chỉ một người cha duy nhất; giờ thì thực sự chẳng còn là chuyện đùa nữa, và Gregor chen mình – mặc kệ chuyện gì xảy ra – vào khung cửa. Một bên thân chàng nhấc lên, chàng nằm chéo trong khung cửa, một bên sườn chàng bị cọ xát trầy trụa, trên cánh cửa trắng để lại những vệt bẩn xấu xí, chẳng mấy chốc chàng bị kẹt cứng và một mình không thể nhúc nhích được nữa, những cái chân nhỏ ở một bên treo run rẩy trên không, những cái ở bên kia bị đè đau đớn xuống sàn – thì người cha từ phía sau giáng cho chàng một cú đẩy mạnh, giờ đây quả thực là một sự giải thoát, và chàng bay vọt, máu chảy đầm đìa, vào sâu trong phòng. Cánh cửa còn bị gậy đập sập lại, rồi cuối cùng mọi sự lặng im.", "kafka-die-verwandlung:2.1": "Mãi đến lúc chạng vạng Gregor mới tỉnh dậy sau giấc ngủ nặng nề tựa như ngất lịm. Hẳn chàng cũng sẽ tỉnh dậy không muộn hơn bao nhiêu dù chẳng có gì quấy rầy, vì chàng cảm thấy đã nghỉ ngơi và ngủ đủ, song chàng có cảm giác như mình đã bị đánh thức bởi một bước chân thoáng qua và tiếng khép thận trọng cánh cửa dẫn ra phòng ngoài. Ánh sáng của tàu điện ngoài phố hắt nhợt nhạt chỗ này chỗ kia lên trần phòng và lên những phần cao hơn của đồ đạc, nhưng phía dưới, chỗ Gregor, thì tối om. Chàng chậm chạp lết về phía cửa, vẫn còn vụng về dò dẫm bằng đôi râu mà đến giờ chàng mới bắt đầu biết quý, để xem ở đó đã xảy ra chuyện gì. Sườn trái của chàng dường như là một vết sẹo dài duy nhất, căng ra khó chịu, và chàng phải thực sự khập khiễng trên hai hàng chân của mình. Vả lại, một cái chân nhỏ đã bị thương nặng trong những biến cố hồi sáng – chỉ có một cái bị thương thì gần như là một phép lạ – và cứ lê theo sau, không còn sự sống.", "kafka-die-verwandlung:2.2": "Chỉ khi tới bên cửa chàng mới nhận ra điều gì thực ra đã dụ chàng tới đó; đó là mùi của một thứ ăn được. Vì ở đó có đặt một cái bát đầy sữa ngọt, trên mặt nổi lềnh bềnh những lát bánh mì trắng nhỏ. Chàng suýt bật cười vì vui sướng, vì chàng còn đói hơn cả lúc sáng, và chàng lập tức nhúng đầu vào sữa ngập gần quá mắt. Nhưng chẳng bao lâu chàng thất vọng rụt đầu lại; không chỉ vì việc ăn gặp khó khăn do cái sườn trái nhạy cảm của chàng – mà chàng chỉ ăn được khi toàn thân phì phò cùng làm việc – mà hơn nữa sữa, vốn thường là thức uống ưa thích của chàng và chắc chắn vì thế mà cô em gái đã đặt vào đây, giờ chẳng ngon chút nào, thậm chí chàng gần như ghê tởm quay khỏi cái bát và bò trở lại giữa phòng.", "kafka-die-verwandlung:2.3": "Trong phòng khách, như Gregor nhìn thấy qua khe cửa, đèn khí đã được thắp, nhưng trong khi mọi khi vào giờ này người cha thường cao giọng đọc tờ báo buổi chiều cho người mẹ và đôi khi cả cô em gái nghe, thì giờ đây không nghe thấy một tiếng động nào. Ừ, có lẽ việc đọc báo này, điều mà cô em gái vẫn luôn kể và viết thư cho chàng biết, gần đây đã hoàn toàn không còn thành lệ nữa. Nhưng xung quanh cũng im lặng như thế, dù chắc chắn căn hộ không vắng người. “Gia đình mình sống một cuộc sống yên tĩnh biết bao,” Gregor tự nhủ, và trong lúc trân trân nhìn vào bóng tối trước mặt, chàng cảm thấy một niềm tự hào lớn vì đã có thể đem lại cho cha mẹ và em gái mình một cuộc sống như vậy trong một căn hộ đẹp như vậy. Nhưng nếu giờ đây tất cả sự yên ổn, tất cả sự sung túc, tất cả sự mãn nguyện phải kết thúc trong kinh hoàng thì sao? Để khỏi chìm đắm vào những ý nghĩ như thế, Gregor thà cử động còn hơn, và bò tới bò lui trong phòng.", "kafka-die-verwandlung:2.4": "Một lần trong suốt buổi tối dài, cánh cửa bên này, rồi một lần cánh cửa bên kia được hé mở thành một khe nhỏ rồi lại vội vàng đóng lại; hẳn có ai đó muốn vào, nhưng rồi lại có quá nhiều e ngại. Gregor bèn dừng lại ngay sát cửa phòng khách, quyết tâm bằng cách nào đó đưa được vị khách ngần ngừ kia vào, hoặc ít ra cũng biết được đó là ai; nhưng giờ thì cửa không được mở ra nữa và Gregor chờ đợi vô ích. Hồi sáng sớm, khi các cửa bị khóa, ai cũng muốn vào với chàng, giờ đây, khi chàng đã mở một cửa và các cửa kia rõ ràng cũng đã được mở trong ngày, thì chẳng còn ai vào nữa, và giờ các chìa khóa lại cắm ở phía ngoài.", "kafka-die-verwandlung:2.5": "Mãi đến khuya đèn trong phòng khách mới tắt, và bấy giờ dễ dàng nhận ra rằng cha mẹ và cô em gái đã thức lâu đến thế, vì như có thể nghe rõ, giờ cả ba người đều nhón chân rời đi. Bây giờ chắc chắn cho đến sáng sẽ không còn ai vào chỗ Gregor nữa; vậy là chàng có một khoảng thời gian dài để yên ổn suy nghĩ xem giờ đây chàng nên sắp xếp lại cuộc sống của mình ra sao. Nhưng căn phòng cao và trống trải, nơi chàng buộc phải nằm bẹp dưới sàn, khiến chàng sợ hãi mà chàng không thể tìm ra nguyên do, bởi đó chính là căn phòng chàng đã ở suốt năm năm nay – và với một cử động nửa vô thức, không phải không có chút hổ thẹn, chàng vội chui xuống gầm ghế xô-pha, nơi mà, dù lưng chàng bị ép xuống một chút và dù chàng không còn ngẩng đầu lên được, chàng lập tức thấy rất dễ chịu và chỉ tiếc rằng thân mình quá rộng nên không thể nằm trọn dưới gầm ghế xô-pha.", "kafka-die-verwandlung:2.6": "Chàng ở đó suốt đêm, một phần trong giấc ngủ chập chờn mà cơn đói cứ lại làm chàng giật mình tỉnh dậy, một phần trong những lo âu và những hy vọng mơ hồ, nhưng tất cả đều dẫn đến kết luận rằng tạm thời chàng phải giữ yên lặng, và bằng sự kiên nhẫn cùng sự ân cần tột bậc, phải làm cho gia đình chịu đựng được những phiền toái mà trong tình trạng hiện nay chàng đằng nào cũng buộc phải gây ra cho họ.", "kafka-die-verwandlung:2.7": "Ngay từ sáng sớm, trời gần như vẫn còn là đêm, Gregor đã có dịp thử sức mạnh của những quyết định vừa đưa ra, vì cô em gái, gần như đã mặc xong quần áo, mở cửa từ phía phòng ngoài và hồi hộp nhìn vào. Cô không thấy chàng ngay, nhưng khi nhận ra chàng dưới gầm ghế xô-pha – Trời ạ, chàng phải ở đâu đó chứ, chàng đâu có thể bay mất được – cô hoảng sợ đến nỗi không tự chủ được mà đóng sập cửa lại từ bên ngoài. Nhưng như thể hối hận vì cách cư xử của mình, cô lập tức mở cửa ra lại và nhón chân bước vào, như thể đang đến bên một người ốm nặng, hay thậm chí một người lạ. Gregor đã đưa đầu ra sát tận mép ghế xô-pha và quan sát cô. Liệu cô có nhận thấy rằng chàng đã để nguyên sữa, mà tuyệt nhiên không phải vì không đói, và liệu cô có mang vào một món ăn khác hợp với chàng hơn không? Nếu cô không tự làm điều đó, chàng thà chết đói còn hơn là lưu ý cô, mặc dù thật ra chàng thèm khủng khiếp được lao ra khỏi gầm ghế xô-pha, phủ phục dưới chân cô em gái và xin cô một chút gì ngon để ăn. Nhưng cô em gái lập tức ngạc nhiên nhận thấy cái bát vẫn còn đầy, chỉ có chút sữa đổ vương ra xung quanh, cô liền nhấc nó lên, có điều không phải bằng tay không mà bằng một mảnh giẻ, và mang ra ngoài. Gregor vô cùng tò mò không biết cô sẽ mang gì vào thay thế, và chàng nghĩ ra đủ mọi điều về chuyện ấy. Nhưng không bao giờ chàng có thể đoán được điều mà cô em gái, vì lòng tốt, đã thực sự làm. Để thử khẩu vị của chàng, cô mang đến cho chàng cả một loạt lựa chọn, tất cả bày trên một tờ báo cũ. Có rau cũ đã nửa thối; xương còn lại từ bữa tối, bao quanh bởi thứ nước sốt trắng đã đông cứng; vài hạt nho khô và hạnh nhân; một miếng pho mát mà hai hôm trước Gregor đã tuyên bố là không ăn được; một mẩu bánh mì khô, một mẩu bánh mì phết bơ và một mẩu bánh mì phết bơ có rắc muối. Ngoài ra, cùng với tất cả những thứ ấy, cô còn đặt thêm cái bát có lẽ đã được dành riêng cho Gregor một lần cho mãi mãi, trong đó cô đã rót nước. Và vì tế nhị, biết rằng Gregor sẽ không ăn trước mặt mình, cô vội vã rời đi và thậm chí còn vặn chìa khóa, chỉ để Gregor có thể hiểu rằng chàng được phép tự nhiên thoải mái tùy thích. Những cái chân nhỏ của Gregor rung lên khi giờ đây đến lúc ăn. Vả lại, các vết thương của chàng hẳn cũng đã lành hẳn, chàng không còn thấy vướng víu gì nữa, chàng lấy làm ngạc nhiên và nghĩ đến chuyện hơn một tháng trước chàng đã lấy dao cứa vào ngón tay một chút xíu, và vết thương ấy mới hôm kia vẫn còn đau khá nhiều. “Phải chăng giờ đây mình kém nhạy cảm hơn?” chàng nghĩ, và đã tham lam mút lấy miếng pho mát, thứ đã lập tức và mạnh mẽ lôi cuốn chàng hơn mọi món ăn khác. Liền một mạch, mắt rưng rưng vì thỏa mãn, chàng ngốn hết miếng pho mát, chỗ rau và nước sốt; trái lại những món tươi thì chàng không thấy ngon, thậm chí chàng không chịu nổi mùi của chúng và còn tha những thứ chàng muốn ăn ra xa thêm một quãng. Chàng đã ăn xong tất cả từ lâu và chỉ còn nằm lười biếng tại chỗ khi cô em gái chậm rãi vặn chìa khóa, như một dấu hiệu bảo chàng hãy rút lui. Điều đó lập tức làm chàng giật mình, dù chàng đã gần như thiu thiu ngủ, và chàng lại vội vàng chui xuống gầm ghế xô-pha. Nhưng chàng phải tự chế ngự mình rất nhiều mới ở lại được dưới gầm ghế xô-pha, dù chỉ trong khoảng thời gian ngắn cô em gái ở trong phòng, vì sau bữa ăn no nê thân mình chàng đã tròn ra một chút, và trong chỗ chật hẹp ấy chàng hầu như không thở được. Giữa những cơn ngạt thở nho nhỏ, với đôi mắt hơi lồi ra, chàng nhìn cô em gái chẳng hay biết gì cầm chổi quét gom không chỉ những thứ thừa mà cả những món Gregor hoàn toàn không đụng đến, như thể cả chúng cũng không còn dùng được nữa, và nhìn cô vội vã trút tất cả vào một cái thùng, đậy lại bằng một cái nắp gỗ, rồi mang tất cả ra ngoài. Cô vừa quay lưng đi, Gregor đã lôi mình ra khỏi gầm ghế xô-pha, vươn duỗi và phình người ra.", "kafka-die-verwandlung:2.8": "Bằng cách ấy, từ đó Gregor nhận được thức ăn hằng ngày, một lần vào buổi sáng, khi cha mẹ và cô hầu gái còn ngủ, lần thứ hai sau bữa trưa chung của cả nhà, vì lúc đó cha mẹ cũng ngủ thêm một lát, còn cô hầu gái thì bị cô em gái sai đi làm một việc vặt nào đó. Chắc chắn họ cũng không muốn Gregor chết đói, nhưng có lẽ họ không chịu nổi việc biết về chuyện ăn uống của chàng nhiều hơn là qua lời nghe kể lại, có lẽ cô em gái cũng muốn tránh cho họ một nỗi buồn, có thể chỉ là nỗi buồn nhỏ, vì quả thực họ đã khổ sở đủ rồi.", "kafka-die-verwandlung:2.9": "Người ta đã viện những cớ gì để đưa ông bác sĩ và người thợ khóa ra khỏi căn hộ vào buổi sáng đầu tiên ấy, Gregor hoàn toàn không thể biết được, vì chàng không được ai hiểu nên không ai, kể cả cô em gái, nghĩ rằng chàng có thể hiểu người khác, và vì vậy, khi cô em gái ở trong phòng chàng, chàng đành bằng lòng chỉ thỉnh thoảng nghe thấy những tiếng thở dài và những lời cô khấn gọi các thánh. Mãi về sau, khi cô đã phần nào quen với mọi chuyện – dĩ nhiên không bao giờ có thể nói đến chuyện quen hoàn toàn – Gregor đôi khi mới bắt được một câu nhận xét có ý tốt hoặc có thể hiểu theo nghĩa ấy. “Hôm nay thì anh ấy ăn ngon miệng đấy,” cô nói khi Gregor đã dọn sạch sành sanh phần ăn, còn trong trường hợp ngược lại, vốn dần dần lặp lại ngày càng thường xuyên hơn, cô thường nói, giọng gần như buồn bã: “Lại để nguyên hết cả rồi.”", "kafka-die-verwandlung:2.10": "Nhưng trong khi Gregor không thể trực tiếp biết được tin tức gì, chàng nghe lỏm được nhiều điều từ các phòng bên cạnh, và hễ nghe thấy tiếng nói ở đâu là chàng lập tức chạy đến cánh cửa ấy và áp cả thân mình vào đó. Nhất là trong thời gian đầu, không có cuộc trò chuyện nào mà lại không, bằng cách này hay cách khác, dù chỉ ngấm ngầm, nói về chàng. Suốt hai ngày, trong mọi bữa ăn đều nghe thấy những cuộc bàn bạc xem giờ đây nên xử sự ra sao; nhưng cả giữa các bữa ăn người ta cũng nói về cùng một chủ đề, vì lúc nào cũng có ít nhất hai thành viên trong gia đình ở nhà, bởi hẳn không ai muốn ở nhà một mình và dù thế nào cũng không thể bỏ căn hộ trống hoàn toàn. Thêm nữa, ngay ngày đầu tiên cô hầu gái – không rõ lắm cô biết gì và biết bao nhiêu về những chuyện đã xảy ra – đã quỳ xuống xin người mẹ cho cô thôi việc ngay lập tức, và khi cô từ biệt mười lăm phút sau đó, cô vừa khóc vừa cảm ơn về việc được cho thôi việc, như thể đó là ân huệ lớn nhất người ta từng ban cho cô ở đây, và, chẳng cần ai đòi hỏi, cô đã thề một lời thề khủng khiếp là sẽ không tiết lộ cho bất kỳ ai dù chỉ một mảy may.", "kafka-die-verwandlung:2.11": "Giờ đây cô em gái phải cùng với người mẹ nấu nướng nữa; tuy vậy việc ấy cũng không mất nhiều công sức, vì người ta hầu như chẳng ăn gì. Gregor cứ nghe thấy người này mời người kia ăn mà vô ích, và chẳng nhận được câu trả lời nào khác ngoài: “Cảm ơn, đủ rồi” hoặc điều gì tương tự. Có lẽ người ta cũng chẳng uống gì. Cô em gái thường hỏi người cha có muốn uống bia không, và ân cần xin tự mình đi lấy, và khi người cha im lặng, cô nói, để ông khỏi phải ngại ngần gì, rằng cô cũng có thể sai bà gác cổng đi mua, nhưng rồi cuối cùng người cha nói một tiếng “Không” thật to, và chuyện ấy không được nhắc đến nữa.", "kafka-die-verwandlung:2.12": "Ngay trong ngày đầu tiên, người cha đã trình bày toàn bộ tình hình tài sản và triển vọng cho cả người mẹ lẫn cô em gái. Thỉnh thoảng ông đứng dậy khỏi bàn và lấy từ cái két sắt Wertheim nhỏ của mình, thứ ông đã cứu được từ vụ sụp đổ việc kinh doanh của ông năm năm trước, một chứng từ hay một cuốn sổ ghi chép nào đó. Có thể nghe thấy ông mở cái khóa phức tạp và, sau khi lấy ra thứ cần tìm, lại khóa lại. Những lời giải thích ấy của người cha phần nào là điều đáng mừng đầu tiên mà Gregor được nghe từ khi bị giam cầm. Chàng vẫn tưởng rằng từ việc kinh doanh ấy người cha chẳng còn lại chút gì, ít ra người cha chưa từng nói với chàng điều gì ngược lại, và dĩ nhiên Gregor cũng không hỏi ông về chuyện đó. Mối bận tâm của Gregor hồi ấy chỉ là dốc hết sức để gia đình quên đi càng nhanh càng tốt tai họa kinh doanh đã đẩy mọi người vào cảnh tuyệt vọng hoàn toàn. Và thế là hồi ấy chàng đã bắt đầu làm việc với một nhiệt huyết hết sức đặc biệt và gần như chỉ sau một đêm đã từ một nhân viên bán hàng quèn trở thành một người đi chào hàng, người dĩ nhiên có những khả năng kiếm tiền hoàn toàn khác, và thành quả làm việc của người ấy lập tức biến thành tiền mặt dưới dạng tiền hoa hồng, có thể đặt lên bàn ở nhà trước mặt gia đình đang kinh ngạc và sung sướng. Đó là những thời tươi đẹp, và về sau chúng không bao giờ lặp lại nữa, ít ra là với vẻ rực rỡ ấy, mặc dù sau này Gregor kiếm được nhiều tiền đến mức có thể gánh vác chi tiêu của cả gia đình và quả thực đã gánh vác. Người ta đã quen với điều đó, cả gia đình lẫn Gregor, người ta nhận tiền với lòng biết ơn, chàng vui lòng đưa tiền, nhưng một sự ấm áp đặc biệt thì không còn nảy sinh nữa. Chỉ có cô em gái là vẫn còn gần gũi với Gregor, và chàng có một kế hoạch bí mật: năm tới, bất kể những chi phí lớn mà việc đó ắt sẽ gây ra và người ta sẽ bù lại bằng cách khác, chàng sẽ gửi cô – người khác với Gregor, rất yêu âm nhạc và biết kéo vĩ cầm một cách cảm động – vào nhạc viện. Trong những lần Gregor lưu lại ngắn ngủi ở thành phố, nhạc viện thường được nhắc đến trong những cuộc trò chuyện với cô em gái, nhưng bao giờ cũng chỉ như một giấc mơ đẹp không thể nghĩ đến chuyện thực hiện, và cha mẹ thậm chí không thích nghe cả những lời nhắc đến ngây thơ ấy; nhưng Gregor nghĩ đến chuyện đó rất quả quyết và định sẽ long trọng tuyên bố vào đêm Giáng sinh.", "kafka-die-verwandlung:2.13": "Những ý nghĩ như thế, hoàn toàn vô ích trong tình trạng hiện nay của chàng, cứ lướt qua đầu chàng trong khi chàng dựng đứng người dính chặt vào cửa ở đó mà nghe ngóng. Đôi khi vì mệt mỏi rã rời chàng không thể nghe tiếp được nữa và để đầu lơ đễnh đập vào cửa, nhưng lập tức lại giữ chặt đầu, vì ngay cả tiếng động nhỏ mà chàng gây ra cũng đã bị nghe thấy ở phòng bên và làm mọi người im bặt. “Không biết nó lại đang làm trò gì,” người cha nói sau một lúc, rõ ràng là quay về phía cửa, và chỉ khi đó cuộc trò chuyện bị gián đoạn mới dần dần được tiếp tục.", "kafka-die-verwandlung:2.14": "Giờ thì Gregor được biết đầy đủ – vì người cha thường hay lặp đi lặp lại trong những lời giải thích của mình, một phần vì chính ông đã lâu không bận tâm đến những chuyện này, một phần cũng vì người mẹ không hiểu được mọi điều ngay lần đầu – rằng bất chấp mọi tai họa, vẫn còn một khoản tài sản, dĩ nhiên là rất nhỏ, từ thời xưa, mà số tiền lãi không đụng đến đã làm tăng lên chút ít trong khoảng thời gian ấy. Ngoài ra, số tiền Gregor mang về nhà hằng tháng – bản thân chàng chỉ giữ lại vài đồng gulden – chưa bị tiêu hết và đã tích lại thành một số vốn nhỏ. Gregor, sau cánh cửa của mình, gật đầu lia lịa, mừng rỡ trước sự thận trọng và tằn tiện bất ngờ này. Thật ra với số tiền dư ấy chàng đã có thể trả bớt thêm món nợ của người cha đối với ông chủ, và cái ngày chàng có thể thoát khỏi chức vụ này hẳn sẽ gần hơn nhiều, nhưng giờ đây chắc chắn là tốt hơn khi mọi việc được người cha sắp đặt như thế.", "kafka-die-verwandlung:2.15": "Có điều số tiền này hoàn toàn không đủ để gia đình, chẳng hạn, sống bằng tiền lãi; nó có lẽ đủ để nuôi gia đình một, nhiều lắm là hai năm, không hơn. Vậy nó chỉ là một khoản mà thật ra không được phép đụng đến và phải để dành cho lúc khẩn cấp; còn tiền để sống thì phải kiếm. Nhưng người cha tuy khỏe mạnh song đã là một người già, đã năm năm nay không làm việc gì và dẫu sao cũng không thể quá tin vào sức mình; trong năm năm ấy, những năm là kỳ nghỉ đầu tiên trong cuộc đời vất vả mà vẫn không thành đạt của ông, ông đã lên cân nhiều và vì thế trở nên khá nặng nề. Lẽ nào giờ đây người mẹ già phải kiếm tiền, bà vốn mắc bệnh hen suyễn, chỉ đi một vòng trong căn hộ cũng đã thấy mệt, và cứ cách một ngày lại nằm khó thở trên chiếc đi-văng cạnh cửa sổ mở? Và lẽ nào cô em gái phải kiếm tiền, cô vẫn còn là một đứa trẻ với mười bảy tuổi đời, và lối sống từ trước đến nay của cô thật đáng để được giữ cho cô, một lối sống gồm có ăn mặc xinh xắn, ngủ muộn, phụ giúp việc nhà, tham dự vài thú vui khiêm tốn và trên hết là chơi vĩ cầm? Mỗi khi câu chuyện chuyển sang sự cần thiết phải kiếm tiền này, Gregor bao giờ cũng là người đầu tiên buông cửa ra và lao mình lên chiếc đi-văng bọc da mát lạnh đặt cạnh cửa, vì chàng nóng bừng cả người vì xấu hổ và buồn khổ.", "kafka-die-verwandlung:2.16": "Thường chàng nằm đó suốt những đêm dài, không chợp mắt lấy một khoảnh khắc và chỉ cào sột soạt trên lớp da hàng giờ liền. Hoặc chàng không quản công sức lớn lao để đẩy một chiếc ghế bành đến bên cửa sổ, rồi bò lên bậu cửa sổ và, tì người vào chiếc ghế, tựa mình vào cửa sổ, rõ ràng chỉ vì một chút hồi ức nào đó về cảm giác giải thoát mà trước kia việc nhìn ra ngoài cửa sổ từng đem lại cho chàng. Vì thực ra ngày qua ngày chàng nhìn những vật dù chỉ ở xa một chút cũng ngày càng mờ hơn; bệnh viện ở phía bên kia đường, mà trước kia chàng từng nguyền rủa vì phải trông thấy quá thường xuyên, giờ chàng hoàn toàn không còn nhìn thấy nữa, và nếu chàng không biết chắc rằng mình sống trên phố Charlotte yên tĩnh nhưng hoàn toàn mang dáng thị thành, thì chàng có thể tưởng rằng từ cửa sổ mình đang nhìn ra một vùng hoang vu, nơi bầu trời xám và mặt đất xám hòa vào nhau không sao phân biệt. Cô em gái chu đáo chỉ phải thấy có hai lần chiếc ghế bành đặt cạnh cửa sổ, là từ đó mỗi lần dọn phòng xong cô đều đẩy chiếc ghế lại đúng chỗ bên cửa sổ, thậm chí từ đấy trở đi còn để mở cánh cửa sổ phía trong.", "kafka-die-verwandlung:2.17": "Giá như Gregor có thể nói chuyện với cô em gái và cảm ơn cô về mọi điều cô phải làm cho chàng, thì chàng đã dễ chịu đựng những sự chăm sóc của cô hơn; nhưng đằng này chàng đau khổ vì chúng. Dĩ nhiên cô em gái tìm cách xóa nhòa hết mức sự khó xử của toàn bộ chuyện này, và thời gian càng trôi qua thì dĩ nhiên cô càng làm được điều đó tốt hơn, nhưng cùng với thời gian Gregor cũng nhìn thấu mọi chuyện rõ ràng hơn nhiều. Ngay việc cô bước vào cũng đã khủng khiếp đối với chàng. Vừa bước vào, chẳng kịp đóng cửa lại, dù bình thường cô rất chú ý tránh cho mọi người khỏi phải nhìn thấy căn phòng của Gregor, cô đã chạy thẳng tới cửa sổ và giật mạnh nó mở ra bằng đôi tay vội vã, như thể cô sắp ngạt thở, rồi đứng lại một lúc bên cửa sổ, dù trời lạnh đến đâu chăng nữa, và hít thở sâu. Với việc chạy và gây ồn ào ấy, mỗi ngày hai lần cô làm Gregor hoảng sợ; suốt thời gian ấy chàng run rẩy dưới gầm ghế xô-pha, và dẫu vậy chàng biết rất rõ rằng hẳn cô đã sẵn lòng tránh cho chàng điều đó, giá như cô có thể ở trong một căn phòng có Gregor mà vẫn đóng cửa sổ.", "kafka-die-verwandlung:2.18": "Một lần, có lẽ đã một tháng trôi qua kể từ cuộc hóa thân của Gregor, và cô em gái chẳng còn lý do gì đặc biệt để kinh ngạc trước hình dạng của Gregor nữa, cô đến sớm hơn thường lệ một chút và bắt gặp Gregor vẫn đang nhìn ra ngoài cửa sổ, bất động, trong một tư thế thật đáng sợ. Đối với Gregor, giả như cô không bước vào thì cũng chẳng có gì bất ngờ, vì với vị trí của mình chàng đã ngăn không cho cô mở cửa sổ ngay được, nhưng cô không những không bước vào, mà còn giật lùi lại và đóng cửa; một người lạ hẳn có thể nghĩ rằng Gregor đã rình chờ cô và định cắn cô. Dĩ nhiên Gregor lập tức trốn xuống gầm ghế xô-pha, nhưng chàng phải đợi đến trưa cô em gái mới quay lại, và cô có vẻ bồn chồn hơn thường lệ nhiều. Từ đó chàng nhận ra rằng cô vẫn không chịu nổi việc nhìn thấy chàng và hẳn sẽ còn mãi không chịu nổi, và hẳn cô phải tự chế ngự mình rất nhiều để khỏi bỏ chạy khi nhìn thấy dù chỉ một phần nhỏ thân thể chàng thò ra dưới gầm ghế xô-pha. Để tránh cho cô cả cảnh tượng ấy, một hôm chàng cõng tấm khăn trải giường trên lưng – chàng cần bốn tiếng đồng hồ cho công việc này – lên ghế xô-pha và sắp xếp nó sao cho giờ đây chàng hoàn toàn bị che kín, và cô em gái, ngay cả khi cúi xuống, cũng không thể nhìn thấy chàng. Nếu theo ý cô tấm khăn này là không cần thiết, thì cô đã có thể bỏ nó đi, vì rõ ràng là việc tự che chắn hoàn toàn như thế không thể là điều thú vị đối với Gregor, nhưng cô để nguyên tấm khăn như thế, và Gregor thậm chí còn tin rằng đã bắt gặp một ánh nhìn biết ơn khi có lần chàng thận trọng dùng đầu vén nhẹ tấm khăn lên một chút để xem cô em gái đón nhận sự sắp đặt mới ra sao.", "kafka-die-verwandlung:2.19": "Trong mười bốn ngày đầu, cha mẹ không đành lòng bước vào chỗ chàng, và chàng thường nghe thấy họ hết lời ghi nhận công việc hiện nay của cô em gái, trong khi trước đây họ thường bực bội với cô, vì họ thấy cô là một đứa con gái hơi vô tích sự. Nhưng giờ đây cả hai, người cha và người mẹ, thường đứng đợi trước phòng Gregor trong khi cô em gái dọn dẹp ở trong đó, và cô vừa ra khỏi phòng là phải kể thật tỉ mỉ căn phòng trông ra sao, Gregor đã ăn những gì, lần này chàng cư xử thế nào, và liệu có nhận thấy chút khá hơn nào không. Vả lại, người mẹ khá sớm đã muốn vào thăm Gregor, nhưng người cha và cô em gái lúc đầu cản bà lại bằng những lý lẽ hợp lý, mà Gregor đã chăm chú lắng nghe và hoàn toàn tán thành. Nhưng về sau người ta phải dùng sức mới giữ được bà, và khi bà kêu lên: “Để tôi vào với Gregor, nó là đứa con bất hạnh của tôi mà! Mọi người không hiểu sao, rằng tôi phải đến với nó?”, thì Gregor nghĩ rằng có lẽ cũng tốt nếu người mẹ vào, dĩ nhiên không phải mỗi ngày, nhưng có lẽ mỗi tuần một lần; dẫu sao bà cũng hiểu mọi việc hơn cô em gái nhiều, cô dù can đảm đến đâu cũng chỉ là một đứa trẻ và rốt cuộc có lẽ chỉ vì tính nông nổi trẻ con mà đã nhận lấy một nhiệm vụ nặng nề đến thế.", "kafka-die-verwandlung:2.20": "Ước muốn của Gregor được gặp mẹ chẳng bao lâu đã thành hiện thực. Ban ngày, ngay vì nể cha mẹ, Gregor đã không muốn ló ra bên cửa sổ, nhưng trên vài mét vuông sàn nhà chàng cũng chẳng bò được bao nhiêu, nằm yên thì ngay ban đêm chàng đã khó chịu nổi, việc ăn chẳng bao lâu không còn đem lại cho chàng chút thích thú nào, và thế là để giải khuây chàng tập thói quen bò ngang dọc khắp tường và trần nhà. Chàng đặc biệt thích treo mình trên trần; điều đó hoàn toàn khác với nằm trên sàn; người ta thở tự do hơn; một sự đung đưa nhẹ nhàng chạy khắp thân mình, và trong trạng thái lơ đãng gần như hạnh phúc mà Gregor chìm vào trên đó, có khi chàng buông mình ra, khiến chính chàng cũng ngạc nhiên, và rơi đánh bẹt xuống sàn. Nhưng giờ đây dĩ nhiên chàng làm chủ thân thể mình khác hẳn trước kia và không bị thương ngay cả khi rơi từ độ cao lớn như thế. Cô em gái lập tức nhận ra trò tiêu khiển mới mà Gregor đã tìm thấy cho mình – vì khi bò chàng cũng để lại đây đó những vết chất dính của mình – và thế là cô nảy ra ý định làm cho Gregor có thể bò được trong phạm vi rộng nhất và dọn đi những đồ đạc cản trở việc đó, tức là trước hết cái tủ và cái bàn viết. Có điều cô không thể làm việc này một mình; cô không dám nhờ người cha giúp; cô hầu gái chắc chắn sẽ không giúp cô, vì cô gái chừng mười sáu tuổi này tuy đã dũng cảm trụ lại từ khi chị bếp trước bị cho thôi việc, nhưng đã xin được cái đặc ân là luôn luôn khóa cửa bếp và chỉ phải mở khi được gọi riêng; vì vậy cô em gái chẳng còn cách nào khác hơn là một lần, khi người cha vắng nhà, đi gọi người mẹ. Người mẹ đến với những tiếng kêu vui mừng xúc động, nhưng đến trước cửa phòng Gregor thì im bặt. Dĩ nhiên trước tiên cô em gái xem xét mọi thứ trong phòng đã ổn chưa; chỉ khi đó cô mới để người mẹ bước vào. Gregor đã hết sức vội vàng kéo tấm khăn trải giường xuống thấp hơn và nhiều nếp hơn, toàn bộ trông thật sự chỉ như một tấm khăn trải giường tình cờ vắt lên ghế xô-pha. Lần này Gregor cũng không rình nhìn từ dưới tấm khăn; chàng chịu không nhìn thấy người mẹ ngay lần này, và chỉ mừng là rốt cuộc bà đã đến. “Mẹ vào đi, không thấy anh ấy đâu,” cô em gái nói, và rõ ràng là cô dắt tay người mẹ. Giờ đây Gregor nghe thấy hai người đàn bà yếu ớt xê dịch cái tủ cũ dù sao cũng nặng ra khỏi chỗ của nó, và cô em gái cứ đòi nhận phần lớn công việc về mình, không chịu nghe lời cảnh báo của người mẹ, người sợ cô sẽ làm việc quá sức. Việc ấy kéo dài rất lâu. Khi đã làm được chừng mười lăm phút, người mẹ nói rằng tốt hơn nên để cái tủ lại đây, vì thứ nhất nó quá nặng, họ sẽ không làm xong trước khi người cha về, và với cái tủ nằm giữa phòng họ sẽ chặn mọi lối đi của Gregor, còn thứ hai là hoàn toàn không chắc việc dọn đồ đạc đi là làm vừa lòng Gregor. Bà thì thấy dường như ngược lại; cảnh bức tường trống trơn khiến bà thắt cả lòng; và tại sao Gregor lại không có cảm giác ấy, khi chàng đã quen với đồ đạc trong phòng từ lâu và vì thế sẽ cảm thấy bị bỏ rơi trong căn phòng trống. “Và chẳng phải là,” người mẹ kết thúc thật khẽ, mà nói chung bà gần như thì thầm, như thể muốn tránh để Gregor, mà bà không biết chính xác đang ở chỗ nào, nghe thấy dù chỉ âm thanh giọng nói, vì bà tin chắc rằng chàng không hiểu được lời, “và chẳng phải là, bằng việc dọn đồ đạc đi, chúng ta tỏ ra rằng chúng ta từ bỏ mọi hy vọng nó sẽ khá hơn và nhẫn tâm bỏ mặc nó cho chính nó sao? Mẹ nghĩ tốt nhất là chúng ta cố giữ căn phòng đúng như tình trạng trước kia, để khi Gregor trở về với chúng ta, nó thấy mọi thứ không thay đổi và càng dễ quên đi khoảng thời gian này hơn.”", "kafka-die-verwandlung:2.21": "Khi nghe những lời này của người mẹ, Gregor nhận ra rằng việc thiếu vắng mọi lời trò chuyện trực tiếp với con người, cộng với cuộc sống đơn điệu giữa gia đình, trong hai tháng qua hẳn đã làm đầu óc chàng rối loạn, vì chàng không thể giải thích bằng cách nào khác việc chàng đã có thể nghiêm túc mong muốn căn phòng mình bị dọn trống. Chàng có thực sự muốn để căn phòng ấm áp, được bày biện ấm cúng bằng đồ đạc thừa hưởng từ ông cha, biến thành một cái hang, nơi tuy chàng có thể bò về mọi hướng không bị cản trở, nhưng đồng thời cũng nhanh chóng và hoàn toàn quên đi quá khứ con người của mình? Ngay bây giờ chàng đã gần quên rồi, và chỉ có giọng nói của người mẹ, đã lâu không được nghe, mới lay tỉnh chàng. Không gì được dọn đi cả, mọi thứ phải ở lại, chàng không thể thiếu những ảnh hưởng tốt của đồ đạc đối với tình trạng của mình; và nếu đồ đạc cản trở chàng bò lung tung vô nghĩa, thì đó không phải là điều thiệt hại mà là một lợi ích lớn.", "kafka-die-verwandlung:2.22": "Nhưng tiếc thay cô em gái lại có ý kiến khác; cô đã quen, dĩ nhiên không phải hoàn toàn vô lý, đóng vai người am hiểu đặc biệt trước cha mẹ mỗi khi bàn đến những chuyện của Gregor, và vì thế cả lần này lời khuyên của người mẹ cũng là lý do đủ để cô em gái khăng khăng đòi dọn đi không chỉ cái tủ và cái bàn viết, những thứ lúc đầu cô chỉ nghĩ đến, mà là dọn đi toàn bộ đồ đạc, trừ chiếc ghế xô-pha không thể thiếu. Dĩ nhiên không chỉ là sự bướng bỉnh trẻ con và lòng tự tin mà gần đây cô có được một cách bất ngờ và khó nhọc đến thế đã khiến cô đưa ra yêu cầu này; cô quả thực cũng đã quan sát thấy rằng Gregor cần nhiều chỗ để bò, còn đồ đạc thì, theo như người ta có thể thấy, chàng không hề dùng đến chút nào. Nhưng có lẽ cũng có cả tâm hồn mơ mộng cuồng nhiệt của những cô gái ở tuổi cô góp phần, thứ tâm hồn tìm kiếm sự thỏa mãn ở mọi dịp, và chính nó giờ đây đã cám dỗ Grete muốn làm cho hoàn cảnh của Gregor còn đáng sợ hơn nữa, để rồi có thể làm cho chàng nhiều hơn nữa so với từ trước đến nay. Vì trong một căn phòng nơi Gregor một mình ngự trị những bức tường trống trơn, có lẽ không một ai ngoài Grete dám bước vào bao giờ.", "kafka-die-verwandlung:2.23": "Và vì thế cô không để người mẹ làm mình lay chuyển quyết định, bà vốn ở trong căn phòng này cũng có vẻ chênh vênh vì quá bồn chồn, chẳng mấy chốc đã im lặng và giúp cô em gái hết sức mình khiêng cái tủ ra ngoài. Ừ thì, cái tủ thì nếu cần Gregor vẫn có thể bỏ được, nhưng cái bàn viết thì nhất định phải ở lại. Và hai người đàn bà vừa rên rỉ ghì người vào cái tủ đưa nó ra khỏi phòng thì Gregor đã thò đầu ra khỏi gầm ghế xô-pha để xem chàng có thể can thiệp thế nào cho thận trọng và tế nhị nhất. Nhưng không may lại chính người mẹ là người quay lại đầu tiên, trong khi Grete ở phòng bên ôm lấy cái tủ và một mình lắc nó qua lắc lại, dĩ nhiên không xê dịch được nó khỏi chỗ. Người mẹ thì chưa quen nhìn thấy Gregor, cảnh ấy có thể làm bà phát ốm, và thế là Gregor hoảng hốt vội vàng chạy lùi tới tận đầu kia của ghế xô-pha, nhưng không còn ngăn được tấm khăn trải giường phía trước khẽ lay động. Thế là đủ để người mẹ chú ý. Bà khựng lại, đứng im một lúc rồi quay lại chỗ Grete.", "kafka-die-verwandlung:2.24": "Mặc dù Gregor cứ tự nhủ đi nhủ lại rằng chẳng có gì khác thường xảy ra, chỉ là vài món đồ đạc được kê lại, nhưng như chàng chẳng mấy chốc phải tự thừa nhận, việc hai người đàn bà đi tới đi lui, những tiếng gọi nhau khe khẽ của họ, tiếng đồ đạc cào trên sàn, vẫn tác động lên chàng như một cơn náo loạn lớn được tiếp sức từ mọi phía, và dù chàng có co đầu và chân sát vào người và ép thân xuống tận sàn đến đâu, chàng vẫn buộc phải tự nhủ rằng mình sẽ không chịu đựng được chuyện này lâu nữa. Họ dọn trống căn phòng của chàng; lấy đi của chàng mọi thứ chàng yêu quý; cái tủ đựng cưa lọng và những dụng cụ khác thì họ đã khiêng ra rồi; giờ họ đang lay cho lỏng cái bàn viết đã cắm chặt xuống sàn, nơi chàng đã làm bài khi là học viên trường thương mại, khi là học sinh trường trung học, thậm chí từ hồi còn là học sinh tiểu học – đến đây thì chàng thực sự không còn thời gian để cân nhắc những ý tốt của hai người đàn bà, mà vả lại chàng gần như đã quên mất sự tồn tại của họ, vì họ mệt lả đến mức đã làm việc trong im lặng, và chỉ còn nghe thấy tiếng bước chân nặng nề của họ.", "kafka-die-verwandlung:2.25": "Và thế là chàng xông ra – hai người đàn bà đang tựa vào cái bàn viết ở phòng bên để thở lấy hơi một chút – đổi hướng chạy bốn lần, chàng thật sự không biết nên cứu thứ gì trước, thì chàng thấy trên bức tường vốn đã trống trơn, nổi bật lên bức tranh người đàn bà khoác lông thú, chàng vội vàng bò lên và áp mình vào tấm kính, tấm kính giữ chặt chàng lại và làm dịu cái bụng nóng hổi của chàng. Ít ra bức tranh này, giờ đã bị Gregor che kín hoàn toàn, thì chắc chắn sẽ không ai lấy đi được. Chàng ngoẹo đầu về phía cửa phòng khách để quan sát hai người đàn bà khi họ quay lại.", "kafka-die-verwandlung:2.26": "Họ không nghỉ được bao lâu và đã quay lại; Grete quàng tay ôm lấy người mẹ và gần như bế bà. “Thế giờ mình lấy gì đây?” Grete nói và nhìn quanh. Thế là ánh mắt cô chạm phải ánh mắt Gregor trên tường. Có lẽ chỉ vì có mặt người mẹ mà cô giữ được bình tĩnh, cô cúi mặt về phía người mẹ để ngăn bà nhìn quanh, và nói, dĩ nhiên là run rẩy và không suy nghĩ: “Đi mẹ, hay là mình quay lại phòng khách một lát đã?” Ý định của Grete thật rõ ràng đối với Gregor, cô muốn đưa người mẹ đến nơi an toàn rồi đuổi chàng từ trên tường xuống. Ừ thì, cô cứ việc thử xem! Chàng ngồi trên bức tranh của mình và không chịu nhả nó ra. Chàng thà nhảy vào mặt Grete còn hơn.", "kafka-die-verwandlung:2.27": "Nhưng chính lời nói của Grete lại càng làm người mẹ lo lắng, bà bước sang một bên, nhìn thấy vệt nâu khổng lồ trên tấm giấy dán tường hoa lá, và trước khi kịp thực sự ý thức được rằng cái bà đang nhìn thấy là Gregor, bà kêu lên bằng một giọng thét khàn khàn: “Ôi Chúa ơi, ôi Chúa ơi!” rồi dang rộng hai tay, như thể buông xuôi tất cả, ngã vật xuống ghế xô-pha và nằm bất động. “Anh… Gregor!” cô em gái kêu lên, nắm đấm giơ lên, ánh mắt xoáy vào chàng. Đó là những lời đầu tiên cô nói thẳng với chàng kể từ cuộc hóa thân. Cô chạy sang phòng bên để lấy một thứ tinh dầu nào đó mà cô có thể dùng để làm người mẹ tỉnh lại sau cơn ngất; Gregor cũng muốn giúp – để cứu bức tranh thì vẫn còn thời gian –; nhưng chàng dính chặt vào tấm kính và phải dùng sức mới giật mình ra được; rồi chàng cũng chạy sang phòng bên, như thể chàng có thể khuyên cô em gái điều gì đó, như ngày trước; nhưng rồi chàng phải đứng sau lưng cô không làm được gì; trong khi cô lục lọi giữa những lọ nhỏ khác nhau, chàng lại còn làm cô hoảng sợ khi cô quay lại; một cái lọ rơi xuống sàn và vỡ tan; một mảnh vỡ làm Gregor bị thương ở mặt, một thứ thuốc ăn da nào đó chảy loang quanh chàng; Grete bèn, không chần chừ thêm, ôm lấy bao nhiêu lọ nhỏ mà cô có thể cầm được, và chạy vào chỗ người mẹ; cô lấy chân đá sập cửa lại. Giờ thì Gregor bị ngăn cách với người mẹ, người có lẽ đang cận kề cái chết vì lỗi của chàng; chàng không được mở cửa nếu không muốn đuổi cô em gái đi, cô phải ở bên người mẹ; giờ chàng chẳng có việc gì làm ngoài chờ đợi; và bị sự tự trách cùng nỗi lo âu dồn ép, chàng bắt đầu bò, bò khắp mọi thứ, tường, đồ đạc và trần nhà, và cuối cùng trong cơn tuyệt vọng, khi cả căn phòng đã bắt đầu quay cuồng quanh chàng, chàng rơi xuống giữa chiếc bàn lớn.", "kafka-die-verwandlung:2.28": "Một lúc nhỏ trôi qua, Gregor nằm đó rã rời, xung quanh im lặng, có lẽ đó là một dấu hiệu tốt. Bỗng có tiếng chuông. Cô hầu gái dĩ nhiên đang tự khóa mình trong bếp và vì thế Grete phải đi mở cửa. Người cha đã về. “Có chuyện gì thế?” là những lời đầu tiên của ông; hẳn vẻ mặt của Grete đã tiết lộ cho ông biết tất cả. Grete trả lời bằng giọng nghèn nghẹt, rõ ràng là cô đang áp mặt vào ngực người cha: “Mẹ bị ngất, nhưng giờ đã đỡ rồi. Gregor xổng ra.” “Bố đã biết trước mà,” người cha nói, “bố đã luôn bảo các người rồi, nhưng đàn bà các người không chịu nghe.” Gregor hiểu rõ rằng người cha đã hiểu sai lời thông báo quá ngắn ngủi của Grete và cho rằng Gregor đã phạm phải một hành vi bạo lực nào đó. Vì thế giờ đây Gregor phải tìm cách xoa dịu người cha, vì chàng không có thời gian cũng chẳng có cách nào giải thích cho ông. Và thế là chàng chạy trốn đến cửa phòng mình và áp mình vào đó, để người cha khi từ phòng ngoài bước vào có thể thấy ngay rằng Gregor có ý tốt nhất là lập tức quay về phòng mình, và không cần phải xua chàng về, mà chỉ cần mở cửa ra, là chàng sẽ biến mất ngay.", "kafka-die-verwandlung:2.29": "Nhưng người cha không ở trong tâm trạng để nhận ra những điều tinh tế như thế. “A!” ông kêu lên ngay khi bước vào, bằng một giọng như thể ông vừa giận dữ vừa vui mừng cùng một lúc. Gregor rút đầu khỏi cửa và ngẩng lên về phía người cha. Thật tình chàng không hình dung người cha như thế, như ông đang đứng đó lúc này; dĩ nhiên gần đây, vì mải mê cái trò bò lung tung kiểu mới, chàng đã bỏ bê không còn quan tâm như trước đến những gì diễn ra trong phần còn lại của căn hộ, và lẽ ra phải chuẩn bị tinh thần để gặp phải những hoàn cảnh đã thay đổi. Dẫu vậy, dẫu vậy, đây có còn là người cha không? Vẫn là người đàn ông ấy, người trước kia nằm mệt mỏi vùi mình trong giường mỗi khi Gregor lên đường đi công việc; người vào những buổi tối chàng trở về đã đón chàng trong bộ áo choàng ngủ, ngồi trên ghế bành; hầu như không đứng dậy nổi mà chỉ giơ hai tay lên tỏ dấu vui mừng, và là người, trong những lần hiếm hoi cả nhà cùng đi dạo vào vài ngày Chủ nhật trong năm và vào những ngày lễ lớn nhất, đi giữa Gregor và người mẹ, vốn tự họ đã đi chậm, mà ông còn chậm hơn một chút nữa, quấn mình trong chiếc áo khoác cũ, cây gậy lúc nào cũng chống xuống thận trọng, lần từng bước tiến lên, và mỗi khi muốn nói điều gì thì hầu như bao giờ cũng dừng lại và tập hợp những người đi cùng quanh mình? Thế mà giờ đây ông đứng thẳng người; mặc một bộ đồng phục màu xanh lam thẳng nếp có khuy vàng, như nhân viên phục vụ ở các ngân hàng vẫn mặc; phía trên cổ áo cao và cứng, cái cằm hai ngấn chắc nịch của ông phô ra; dưới đôi lông mày rậm, ánh mắt của đôi mắt đen phóng ra tươi tỉnh và chăm chú; mái tóc bạc vốn thường bù xù giờ đã được chải rẽ ngôi chỉn chu tỉ mỉ, bóng loáng. Ông ném chiếc mũ có gắn một chữ lồng bằng vàng, có lẽ là của một ngân hàng nào đó, theo một đường vòng cung qua cả căn phòng lên ghế xô-pha, và, vạt chiếc áo đồng phục dài hất ra sau, hai tay đút túi quần, mặt mày cau có, ông tiến về phía Gregor. Có lẽ chính ông cũng không biết mình định làm gì; dẫu sao ông nhấc chân cao một cách khác thường, và Gregor kinh ngạc trước kích thước khổng lồ của đế giày ông. Nhưng chàng không dừng lại ở đó, vì từ ngày đầu tiên của cuộc sống mới chàng đã biết rằng người cha cho rằng đối với chàng chỉ có sự nghiêm khắc tột bậc là thích đáng. Và thế là chàng chạy trước người cha, khựng lại khi người cha đứng lại, và lại vội vã chạy tiếp khi người cha chỉ vừa cựa mình. Cứ thế họ đi vòng quanh căn phòng mấy lượt mà không có gì quyết định xảy ra, thậm chí, vì nhịp độ chậm chạp của nó, toàn bộ chuyện này không hề có dáng vẻ một cuộc truy đuổi. Vì thế Gregor tạm thời vẫn ở lại trên sàn, nhất là vì chàng sợ người cha có thể coi việc trốn lên tường hay lên trần là một hành vi đặc biệt hiểm ác. Tuy vậy Gregor phải tự nhủ rằng ngay cả việc chạy thế này chàng cũng sẽ không chịu được lâu, vì trong khi người cha bước một bước, chàng phải thực hiện vô số cử động. Chứng khó thở đã bắt đầu lộ rõ, cũng như ngay cả thời trước chàng đã chẳng có được hai lá phổi hoàn toàn đáng tin cậy. Khi chàng cứ loạng choạng như thế, để dồn hết sức lực cho việc chạy, mắt gần như không mở ra nổi; trong cơn đờ đẫn chẳng hề nghĩ đến một cách thoát thân nào khác ngoài chạy; và đã gần như quên mất rằng mình có thể dùng đến các bức tường, tuy ở đây tường bị chắn bởi những món đồ gỗ chạm trổ công phu đầy những góc cạnh và mũi nhọn – thì sát bên chàng, một vật gì đó được ném nhẹ bay xuống và lăn tới trước mặt chàng. Đó là một quả táo; ngay sau đó quả thứ hai bay theo; Gregor sợ hãi đứng sững lại; chạy tiếp là vô ích, vì người cha đã quyết định oanh tạc chàng. Ông đã nhét đầy túi táo từ đĩa trái cây trên tủ búp-phê và giờ ném hết quả táo này đến quả táo khác, tạm thời chưa nhắm thật kỹ. Những quả táo nhỏ màu đỏ ấy lăn khắp sàn như bị nhiễm điện và va vào nhau. Một quả táo ném yếu sượt qua lưng Gregor, nhưng trượt đi không gây hại. Trái lại, một quả bay theo ngay sau đó thì thực sự cắm hẳn vào lưng Gregor; Gregor muốn lết đi tiếp, như thể cơn đau bất ngờ không thể tin nổi kia có thể qua đi khi đổi chỗ; nhưng chàng cảm thấy như bị đóng đinh tại chỗ và duỗi người ra trong cơn rối loạn hoàn toàn của mọi giác quan. Chỉ với cái nhìn cuối cùng chàng còn thấy cửa phòng mình bị giật tung ra, và người mẹ, trước cô em gái đang gào thét, lao ra, chỉ mặc áo lót, vì cô em gái đã cởi áo cho bà để bà dễ thở khi ngất, rồi người mẹ chạy về phía người cha và trên đường đi những chiếc váy đã nới dây của bà lần lượt tuột xuống sàn, và bà vấp váp trên những chiếc váy lao tới người cha, ôm chầm lấy ông, hòa làm một hoàn toàn với ông – nhưng lúc này thị lực của Gregor đã tắt dần – hai tay ôm lấy gáy người cha, van xin ông tha mạng cho Gregor.", "kafka-die-verwandlung:3.1": "Vết thương nặng của Gregor, khiến chàng đau đớn suốt hơn một tháng – quả táo, vì không ai dám gỡ ra, vẫn nằm lại trong thịt như một kỷ vật hữu hình – dường như đã nhắc ngay cả người cha nhớ rằng Gregor, bất chấp hình dạng hiện thời buồn thảm và ghê tởm của chàng, vẫn là một thành viên trong gia đình, không được phép đối xử như kẻ thù, mà trái lại, đối với chàng bổn phận gia đình đòi hỏi phải nuốt sự ghê sợ xuống và nhẫn nhịn, chỉ có nhẫn nhịn mà thôi.", "kafka-die-verwandlung:3.2": "Và dù giờ đây, vì vết thương, Gregor có lẽ đã vĩnh viễn mất đi phần nào sự linh hoạt và tạm thời phải mất những phút dài, dài đằng đẵng để đi ngang qua phòng mình như một lão phế binh – chuyện bò lên cao thì không thể nghĩ tới – thì bù lại cho tình trạng tồi tệ thêm ấy, chàng nhận được một sự đền bù mà theo ý chàng là hoàn toàn thỏa đáng: cứ gần tối là cửa phòng khách, cánh cửa mà chàng thường đã chăm chú theo dõi từ một đến hai tiếng trước đó, lại được mở ra, khiến chàng, nằm trong bóng tối của phòng mình, từ phòng khách không ai trông thấy, có thể nhìn thấy cả nhà bên chiếc bàn có đèn sáng và nghe những câu chuyện của họ, ở chừng mực nào đó là với sự cho phép chung, tức là hoàn toàn khác với trước kia.", "kafka-die-verwandlung:3.3": "Dĩ nhiên đó không còn là những cuộc chuyện trò sôi nổi của thời trước nữa, những cuộc chuyện trò mà Gregor, trong những căn phòng khách sạn nhỏ hẹp, vẫn luôn nghĩ đến với đôi chút khao khát, mỗi khi chàng mệt mỏi phải buông mình xuống đống chăn nệm ẩm ướt. Giờ đây phần lớn chỉ diễn ra rất lặng lẽ. Người cha ngủ thiếp đi trên ghế bành ngay sau bữa tối; người mẹ và cô em gái nhắc nhau giữ yên lặng; người mẹ, cúi rạp người về phía ngọn đèn, may đồ lót tinh xảo cho một cửa hàng thời trang; cô em gái, người đã nhận một chỗ làm nhân viên bán hàng, buổi tối học tốc ký và tiếng Pháp, để có lẽ về sau một ngày nào đó kiếm được một chỗ làm khá hơn. Đôi khi người cha thức dậy, và như thể hoàn toàn không biết mình vừa ngủ, ông nói với người mẹ: “Hôm nay mình lại may lâu quá rồi đấy!” rồi lập tức ngủ thiếp đi, trong khi người mẹ và cô em gái mệt mỏi mỉm cười với nhau.", "kafka-die-verwandlung:3.4": "Với một kiểu bướng bỉnh nào đó, người cha nhất định không chịu cởi bộ đồng phục nhân viên phục vụ ra ngay cả khi ở nhà; và trong lúc chiếc áo choàng ngủ treo vô dụng trên móc áo, người cha thiu thiu ngủ trên chỗ ngồi của mình, quần áo chỉnh tề, như thể ông lúc nào cũng sẵn sàng làm phận sự và ngay cả ở đây cũng đang chờ tiếng gọi của cấp trên. Do đó, bộ đồng phục, vốn ngay từ đầu đã chẳng mới, dù người mẹ và cô em gái chăm chút đến đâu, cũng mất dần vẻ sạch sẽ, và Gregor thường suốt cả buổi tối nhìn bộ quần áo lấm đầy vết bẩn ấy, sáng lấp lánh với những chiếc khuy vàng lúc nào cũng được đánh bóng, trong đó ông già ngủ một cách hết sức khó chịu mà vẫn yên ổn.", "kafka-die-verwandlung:3.5": "Ngay khi đồng hồ điểm mười giờ, người mẹ tìm cách khẽ khàng gọi người cha dậy rồi khuyên ông đi ngủ, vì ở đây đâu phải là giấc ngủ thực sự, mà giấc ngủ thì người cha, người phải vào ca lúc sáu giờ, lại hết sức cần. Nhưng với tính bướng bỉnh đã chiếm lấy ông từ khi ông làm nhân viên phục vụ, ông luôn khăng khăng đòi ngồi lại bên bàn lâu hơn nữa, dù lần nào cũng ngủ gục, và rồi lại phải hết sức khó nhọc mới thuyết phục được ông đổi chiếc ghế bành lấy cái giường. Người mẹ và cô em gái có xúm vào nhắc nhở nhỏ nhẹ đến đâu đi nữa, ông vẫn chậm rãi lắc đầu hàng mười lăm phút liền, mắt nhắm nghiền, không chịu đứng dậy. Người mẹ kéo kéo tay áo ông, thì thầm vào tai ông những lời ngọt ngào, cô em gái bỏ dở bài vở để giúp mẹ, nhưng với người cha thì chẳng ăn thua gì. Ông chỉ lún sâu hơn nữa vào ghế bành. Mãi đến khi hai người đàn bà xốc nách ông, ông mới mở mắt, lần lượt nhìn người mẹ rồi cô em gái và thường nói: “Thế này mà là sống. Thế này mà là cảnh an nhàn tuổi già của tôi.” Và tựa vào hai người đàn bà, ông đứng dậy, lề mề, như thể chính ông là gánh nặng lớn nhất đối với bản thân mình, để họ dìu đến tận cửa, đến đó thì xua tay ra hiệu cho họ thôi, rồi tự mình đi tiếp, trong khi người mẹ vội vã quăng đồ khâu, cô em gái quăng cây bút, để chạy theo sau người cha mà tiếp tục giúp đỡ ông.", "kafka-die-verwandlung:3.6": "Trong gia đình làm lụng quá sức và mệt mỏi rã rời này, ai có thời gian để bận tâm đến Gregor nhiều hơn mức thật cần thiết? Chi tiêu trong nhà ngày càng bị thắt lại; cô hầu gái rốt cuộc cũng bị cho thôi việc; một bà giúp việc to lớn xương xẩu, mái tóc bạc phất phơ quanh đầu, đến vào buổi sáng và buổi tối để làm những việc nặng nhất; mọi việc khác người mẹ lo liệu bên cạnh đống việc may vá chồng chất. Thậm chí còn xảy ra chuyện mấy món nữ trang của gia đình, mà trước kia người mẹ và cô em gái từng hạnh phúc vô cùng đeo trong các buổi vui chơi và lễ lạt, đã bị bán đi, như Gregor biết được vào buổi tối qua cuộc bàn bạc chung về giá cả bán được. Nhưng điều than phiền lớn nhất bao giờ cũng là không thể rời bỏ căn hộ quá rộng so với hoàn cảnh hiện tại này, vì không thể nghĩ ra nổi làm sao chuyển Gregor đi được. Nhưng Gregor hiểu rõ rằng không phải chỉ vì nghĩ đến chàng mà việc dọn nhà bị ngăn trở, vì chàng thì hoàn toàn có thể dễ dàng được chuyên chở trong một cái thùng vừa vặn có đục vài lỗ thở; điều chủ yếu ngăn gia đình đổi chỗ ở, đúng hơn, là nỗi tuyệt vọng hoàn toàn và ý nghĩ rằng họ đã bị giáng một tai họa mà không ai khác trong cả họ hàng lẫn chỗ quen biết phải chịu. Những gì thế gian đòi hỏi ở người nghèo, họ đã làm tròn đến tận cùng: người cha đi mang bữa sáng cho mấy viên chức quèn ở ngân hàng, người mẹ hy sinh mình cho quần áo của người dưng, cô em gái chạy tới chạy lui sau quầy theo lệnh khách hàng, nhưng sức lực của gia đình đã chẳng thể vươn xa hơn nữa. Và vết thương trên lưng lại bắt đầu nhức nhối với Gregor như mới, khi người mẹ và cô em gái, sau khi đã đưa người cha lên giường, quay trở lại, bỏ mặc công việc, xích lại gần nhau, ngồi má kề má; khi người mẹ, chỉ về phía phòng Gregor, nói: “Grete, đóng cửa đằng kia lại con,” và khi Gregor lại chìm vào bóng tối, trong lúc ở phòng bên hai người đàn bà hòa lẫn nước mắt vào nhau hoặc thậm chí không một giọt nước mắt mà nhìn trân trân xuống mặt bàn.", "kafka-die-verwandlung:3.7": "Gregor trải qua những đêm và những ngày gần như hoàn toàn không ngủ. Đôi khi chàng nghĩ rằng lần tới khi cửa mở, chàng sẽ lại nắm lấy công việc của gia đình trong tay hệt như trước kia; trong ý nghĩ của chàng, sau một thời gian dài, lại hiện ra ông chủ và ông chánh văn phòng, các nhân viên bán hàng và những cậu học việc, gã sai vặt đần độn đến thế, hai ba người bạn ở các hãng khác, một cô hầu phòng ở một khách sạn tỉnh lẻ, một kỷ niệm thân thương, thoáng qua, một cô thu ngân ở một cửa hàng mũ mà chàng đã từng nghiêm túc theo đuổi, nhưng quá chậm – tất cả bọn họ hiện ra lẫn lộn với những người lạ hoặc những người đã bị quên lãng, nhưng thay vì giúp đỡ chàng và gia đình chàng, ai nấy đều không thể nào tiếp cận được, và chàng mừng khi họ biến mất. Nhưng rồi chàng lại chẳng còn tâm trạng nào để lo lắng cho gia đình, chỉ có cơn giận về sự chăm sóc tồi tệ tràn ngập trong chàng, và dù chẳng hình dung ra được thứ gì có thể khiến mình thèm ăn, chàng vẫn lập kế hoạch làm sao lọt được vào chạn thức ăn để lấy ở đó những gì, dù chàng chẳng đói, dẫu sao vẫn là phần của chàng. Không còn nghĩ ngợi xem có thể làm gì để Gregor đặc biệt vui lòng, cô em gái, mỗi sáng và trưa trước khi vội chạy đến cửa hàng, hấp tấp lấy chân đẩy một món ăn bất kỳ vào phòng Gregor, để đến tối, chẳng màng món ăn có lẽ chỉ được nếm qua hay – trường hợp thường gặp nhất – hoàn toàn không được đụng đến, vung chổi một cái quét nó ra ngoài. Việc dọn dẹp căn phòng, mà giờ đây cô luôn làm vào buổi tối, không thể nào làm nhanh hơn được nữa. Những vệt bẩn chạy dọc theo các bức tường, chỗ này chỗ kia nằm những búi bụi bặm và rác rưởi. Thời gian đầu, mỗi khi cô em gái đến, Gregor lại đứng vào những góc đặc biệt tiêu biểu như thế, để bằng tư thế ấy mà ở chừng mực nào đó trách móc cô. Nhưng có lẽ chàng có thể ở đó hàng tuần liền mà cô em gái cũng chẳng sửa đổi; cô nhìn thấy chỗ bẩn y như chàng, nhưng cô đã quyết định để mặc nó. Đồng thời, với một sự nhạy cảm hoàn toàn mới ở cô, vốn đã chiếm lấy cả gia đình, cô canh chừng để việc dọn dẹp phòng Gregor vẫn chỉ dành riêng cho cô. Có lần người mẹ đã tổng vệ sinh phòng Gregor, việc mà bà chỉ làm xong sau khi dùng hết mấy xô nước – lượng hơi ẩm nhiều như thế dĩ nhiên cũng làm Gregor khổ sở, và chàng nằm dài, cay đắng và bất động trên ghế xô-pha – nhưng hình phạt dành cho người mẹ đã không tránh khỏi. Bởi vì buổi tối, cô em gái vừa nhận ra sự thay đổi trong phòng Gregor là, bị xúc phạm đến tột cùng, chạy vào phòng khách và, bất chấp hai tay người mẹ giơ lên van vỉ, òa ra khóc nức nở không kìm được, khiến cha mẹ – người cha dĩ nhiên đã giật mình bật dậy khỏi ghế bành – thoạt tiên sửng sốt và bất lực đứng nhìn; cho đến khi cả họ cũng bắt đầu nhúc nhích; người cha, ở bên phải, trách người mẹ sao không để việc dọn phòng Gregor cho cô em gái; còn bên trái, ngược lại, quát cô em gái rằng cô sẽ không bao giờ được dọn phòng Gregor nữa; trong khi người mẹ tìm cách lôi người cha, người đã kích động đến mất cả tự chủ, vào phòng ngủ; cô em gái, nấc lên từng cơn, đấm thùm thụp xuống bàn bằng đôi nắm tay nhỏ bé; còn Gregor rít to lên vì giận dữ rằng không ai nghĩ đến chuyện đóng cửa lại để chàng khỏi phải chứng kiến cảnh tượng và tiếng ồn này.", "kafka-die-verwandlung:3.8": "Nhưng dẫu cho cô em gái, kiệt sức vì công việc, đã chán ngán chuyện chăm sóc Gregor như trước, thì người mẹ cũng hoàn toàn chẳng cần phải thay cô, và Gregor cũng đâu cần phải bị bỏ bê. Vì giờ đây đã có bà giúp việc. Người đàn bà góa già nua này, người mà trong cuộc đời dài của mình có lẽ đã vượt qua những điều tồi tệ nhất nhờ bộ xương cứng cáp, không thực sự ghê tởm Gregor. Chẳng hề tò mò gì, một lần bà tình cờ mở cửa phòng Gregor và, trước cảnh Gregor, hoàn toàn bị bất ngờ, bắt đầu chạy tới chạy lui mặc dù chẳng ai đuổi, bà đứng sững lại kinh ngạc, hai tay đan vào nhau đặt trước bụng. Từ đó bà không bao giờ quên, sáng và tối, hé cửa ra một chút để nhìn vào chỗ Gregor trong chốc lát. Lúc đầu bà còn gọi chàng lại gần, với những lời mà có lẽ bà cho là thân thiện, như “Lại đây nào, con bọ hung già!” hay “Xem kìa, con bọ hung già!” Trước những câu bắt chuyện như thế, Gregor không đáp lại gì, mà cứ nằm bất động tại chỗ, như thể cửa chẳng hề được mở. Giá mà người ta ra lệnh cho bà giúp việc này hằng ngày dọn phòng chàng, thay vì để bà tùy hứng quấy rầy chàng vô ích! Một lần vào sáng sớm – một cơn mưa nặng hạt, có lẽ đã là dấu hiệu của mùa xuân sắp đến, quất vào các ô kính – khi bà giúp việc lại bắt đầu những câu nói quen thuộc của mình, Gregor bực tức đến mức quay về phía bà như để tấn công, dù chậm chạp và yếu ớt. Nhưng bà giúp việc, thay vì sợ hãi, chỉ nhấc bổng một chiếc ghế ở gần cửa lên cao, và khi bà đứng đó với cái miệng há to, thì rõ ràng ý định của bà là chỉ ngậm miệng lại khi chiếc ghế trong tay bà đã giáng xuống lưng Gregor. “Thế là không dám tới nữa à?” bà hỏi khi Gregor quay đi, rồi bình thản đặt chiếc ghế trở lại vào góc.", "kafka-die-verwandlung:3.9": "Giờ đây Gregor hầu như chẳng ăn gì nữa. Chỉ khi tình cờ đi ngang qua món ăn đã được dọn sẵn, chàng mới ngậm một miếng vào miệng như để chơi, giữ nó ở đó hàng giờ liền rồi phần lớn lại nhả ra. Thoạt đầu chàng nghĩ rằng chính nỗi buồn về tình trạng căn phòng đã khiến chàng không ăn được, nhưng chính với những thay đổi của căn phòng thì chàng lại rất sớm đã làm quen được. Người ta đã quen đem những thứ không thể để chỗ nào khác vào căn phòng này, và giờ thì những thứ như thế có rất nhiều, vì người ta đã cho ba ông thuê trọ thuê một phòng trong căn hộ. Mấy ông nghiêm nghị này – cả ba đều để râu quai nón rậm, như có lần Gregor nhận thấy qua khe cửa – chú trọng một cách tỉ mỉ đến trật tự, không chỉ trong phòng của họ, mà, vì một khi đã thuê trọ ở đây, trong toàn bộ việc nhà, nghĩa là nhất là trong bếp. Đồ đạc vô dụng hay bẩn thỉu thì họ không chịu nổi. Hơn nữa, phần lớn đồ đạc là họ đem theo của riêng. Vì lý do này nhiều thứ đã trở nên thừa, tuy không bán được, nhưng người ta cũng không muốn vứt đi. Tất cả những thứ này đều dời vào phòng Gregor. Cả thùng tro và thùng rác ở bếp cũng vậy. Những gì chỉ tạm thời không dùng đến, bà giúp việc, người lúc nào cũng hối hả, cứ thế quăng vào phòng Gregor; may thay, phần lớn Gregor chỉ thấy món đồ ấy và bàn tay cầm nó. Bà giúp việc có lẽ định khi nào có thời gian và dịp thì sẽ lấy lại các thứ hoặc vứt hết đi một lượt, nhưng thực tế chúng cứ nằm nguyên ở chỗ chúng rơi xuống sau cú quăng đầu tiên, trừ khi Gregor luồn lách qua đống đồ tạp nham và làm chúng xê dịch, thoạt đầu vì bắt buộc, do không còn chỗ trống nào khác để bò, nhưng về sau thì với niềm thích thú ngày càng tăng, mặc dù sau những cuộc dạo quanh như thế, mệt mỏi và buồn rầu đến chết, chàng lại nằm im không nhúc nhích hàng giờ liền.", "kafka-die-verwandlung:3.10": "Vì các ông thuê trọ đôi khi cũng dùng bữa tối ở nhà, trong phòng khách chung, nên vào một số buổi tối cửa phòng khách vẫn đóng, nhưng Gregor dễ dàng chấp nhận không được mở cửa, vì đã có nhiều buổi tối cửa mở mà chàng chẳng tận dụng, chỉ nằm, gia đình không hề hay biết, trong góc tối nhất của phòng mình. Nhưng có một lần bà giúp việc để cửa phòng khách hé mở một chút, và cửa cứ hé mở như vậy, cả khi các ông thuê trọ bước vào buổi tối và đèn được thắp lên. Họ ngồi xuống ở đầu bàn, chỗ mà ngày trước người cha, người mẹ và Gregor từng ngồi, mở khăn ăn ra và cầm dao nĩa lên tay. Lập tức người mẹ xuất hiện ở cửa với một liễn thịt và ngay sát sau bà là cô em gái với một liễn khoai tây chất cao. Thức ăn bốc hơi nghi ngút. Các ông thuê trọ cúi xuống những chiếc liễn đặt trước mặt, như thể muốn kiểm tra chúng trước khi ăn, và quả thật ông ngồi ở giữa, người dường như được hai ông kia coi là bậc có uy quyền, cắt một miếng thịt ngay trong liễn, rõ ràng là để xác định xem nó đã đủ mềm chưa và có cần phải gửi trả lại bếp không. Ông hài lòng, và người mẹ cùng cô em gái, những người đã hồi hộp theo dõi, bắt đầu thở phào mỉm cười.", "kafka-die-verwandlung:3.11": "Bản thân gia đình thì ăn trong bếp. Dù vậy, trước khi vào bếp, người cha vẫn bước vào phòng này và, tay cầm mũ, cúi chào một lần duy nhất trong khi đi một vòng quanh bàn. Các ông thuê trọ đồng loạt đứng dậy và lẩm bẩm điều gì đó vào bộ râu. Khi chỉ còn lại họ với nhau, họ ăn gần như trong im lặng tuyệt đối. Gregor thấy lạ là giữa mọi tiếng động muôn vẻ của bữa ăn, người ta cứ nghe ra mãi tiếng răng nhai của họ, như thể qua đó muốn chỉ cho Gregor thấy rằng người ta cần có răng để ăn, và rằng với những bộ hàm không răng dẫu đẹp nhất cũng chẳng làm nên trò trống gì. “Mình cũng thèm ăn đấy chứ,” Gregor lo âu tự nhủ, “nhưng không phải những thứ này. Mấy ông thuê trọ này ăn uống no nê làm sao, còn mình thì chết dần!”", "kafka-die-verwandlung:3.12": "Đúng vào tối hôm ấy – Gregor không nhớ đã nghe thấy tiếng vĩ cầm suốt cả thời gian qua – tiếng đàn vang lên từ phía bếp. Các ông thuê trọ đã ăn xong bữa tối, ông ở giữa đã rút ra một tờ báo, đưa cho hai ông kia mỗi người một tờ, và giờ họ ngả lưng ra đọc và hút thuốc. Khi cây vĩ cầm bắt đầu cất tiếng, họ chú ý, đứng dậy và đi nhón gót tới cửa phòng ngoài, rồi đứng lại đó, chen sát vào nhau. Hẳn là ở trong bếp người ta đã nghe thấy họ, vì người cha gọi to: “Có lẽ tiếng đàn làm phiền các ông chăng? Có thể ngừng ngay lập tức.” “Ngược lại là đằng khác,” ông ở giữa nói, “cô tiểu thư đây có muốn vào chỗ chúng tôi và chơi ở trong phòng này không, ở đây chẳng phải là thoải mái và ấm cúng hơn nhiều sao?” “Ồ, xin mời,” người cha kêu lên, như thể ông là người chơi vĩ cầm. Các ông lui trở vào phòng và chờ đợi. Chẳng mấy chốc người cha mang giá nhạc đến, người mẹ mang bản nhạc, còn cô em gái mang cây vĩ cầm. Cô em gái bình tĩnh chuẩn bị mọi thứ để chơi; cha mẹ, những người trước đây chưa từng cho thuê phòng và vì thế lễ độ quá mức với các ông thuê trọ, hoàn toàn không dám ngồi xuống ghế của chính mình; người cha tựa vào cửa, bàn tay phải luồn giữa hai chiếc khuy của chiếc áo chế phục cài kín; còn người mẹ thì được một ông mời ngồi một chiếc ghế và, vì bà để nguyên chiếc ghế ở chỗ ông kia tình cờ đặt nó, nên ngồi tách riêng ra trong một góc.", "kafka-die-verwandlung:3.13": "Cô em gái bắt đầu chơi; người cha và người mẹ, mỗi người từ một phía, chăm chú theo dõi những cử động của đôi tay cô. Gregor, bị tiếng đàn thu hút, đã liều bò ra xa hơn một chút và đầu chàng đã ở trong phòng khách. Chàng hầu như không lấy làm lạ rằng gần đây mình lại ít ý tứ với người khác như vậy; trước kia, sự ý tứ ấy từng là niềm tự hào của chàng. Mà lẽ ra chính lúc này chàng càng có nhiều lý do hơn để ẩn mình, vì do bụi bặm phủ khắp nơi trong phòng chàng và bay tung lên chỉ với cử động nhỏ nhất, nên chàng cũng bị phủ đầy bụi; những sợi chỉ, sợi tóc, mẩu thức ăn thừa bám trên lưng và hai bên sườn, chàng kéo lê theo khắp nơi; sự thờ ơ của chàng đối với mọi thứ đã quá lớn, đến nỗi chàng không còn nằm ngửa ra mà cọ lưng lên tấm thảm như trước kia vẫn làm nhiều lần trong ngày. Và dù trong tình trạng như thế, chàng vẫn không chút ngần ngại tiến thêm một đoạn trên sàn nhà không tì vết của phòng khách.", "kafka-die-verwandlung:3.14": "Dĩ nhiên cũng chẳng ai để ý đến chàng. Gia đình hoàn toàn bị cuốn vào tiếng vĩ cầm; còn các ông thuê trọ, những người thoạt tiên đứng, tay đút túi quần, quá gần phía sau giá nhạc của cô em gái, đến mức cả ba đều có thể nhìn vào bản nhạc, điều chắc chắn phải làm cô em gái khó chịu, thì chẳng bao lâu đã cúi đầu, vừa trò chuyện khe khẽ vừa lui về phía cửa sổ, và ở lại đó, dưới cái nhìn lo lắng của người cha. Quả thực giờ đây trông quá rõ ràng là họ đã thất vọng trong kỳ vọng được nghe một bản vĩ cầm hay hoặc thú vị, đã chán ngấy toàn bộ buổi trình diễn và chỉ vì lịch sự mới còn để cho sự yên tĩnh của mình bị quấy rầy. Đặc biệt cái cách họ thổi khói xì gà từ mũi và miệng lên cao cho thấy họ rất bồn chồn. Thế mà cô em gái chơi hay đến thế. Gương mặt cô nghiêng sang một bên, ánh mắt cô dò xét và buồn bã dõi theo những dòng nhạc. Gregor bò lên thêm một đoạn nữa và áp sát đầu xuống sàn, để may ra có thể bắt gặp ánh mắt cô. Phải chăng chàng là một con vật, khi âm nhạc làm chàng xúc động đến thế? Chàng cảm thấy như thể con đường dẫn tới thứ dưỡng chất chưa biết mà chàng hằng khao khát đang mở ra trước mắt. Chàng quyết tâm tiến tới chỗ cô em gái, kéo kéo váy cô và qua đó ra hiệu cho cô rằng cô hãy mang cây vĩ cầm vào phòng chàng, vì ở đây không ai đền đáp tiếng đàn như chàng muốn đền đáp. Chàng sẽ không để cô ra khỏi phòng mình nữa, ít ra là chừng nào chàng còn sống; hình dạng khủng khiếp của chàng lần đầu tiên sẽ có ích cho chàng; chàng sẽ có mặt cùng lúc ở tất cả các cửa phòng mình và rít lên dọa những kẻ tấn công; nhưng cô em gái thì không bị ép buộc, mà sẽ tự nguyện ở lại với chàng; cô sẽ ngồi cạnh chàng trên ghế xô-pha, nghiêng tai xuống phía chàng, và lúc đó chàng sẽ thổ lộ với cô rằng chàng đã có ý định chắc chắn gửi cô vào nhạc viện, và rằng nếu tai họa không xen vào thì vào dịp Giáng sinh vừa rồi – Giáng sinh hẳn đã qua rồi chứ nhỉ? – chàng đã nói điều đó với mọi người, bất chấp mọi lời phản đối. Sau lời giãi bày ấy, cô em gái sẽ òa khóc vì xúc động, và Gregor sẽ vươn người lên tới ngang vai cô mà hôn lên cổ cô, chiếc cổ mà từ khi đi làm ở cửa hàng cô vẫn để trần, không thắt ruy băng hay đeo cổ áo.", "kafka-die-verwandlung:3.15": "“Ông Samsa!” ông ở giữa gọi to với người cha và, chẳng nói thêm lời nào, chỉ ngón trỏ vào Gregor đang chầm chậm tiến lên. Tiếng vĩ cầm im bặt, ông thuê trọ ở giữa trước hết lắc đầu mỉm cười với hai người bạn rồi lại nhìn về phía Gregor. Người cha dường như cho rằng việc cần hơn, thay vì đuổi Gregor đi, là trước hết trấn an các ông thuê trọ, mặc dù họ chẳng hề bị kích động chút nào và Gregor dường như làm họ thích thú hơn cả tiếng vĩ cầm. Ông vội đến chỗ họ và dang rộng hai tay tìm cách dồn họ vào phòng của họ, đồng thời lấy thân mình che không cho họ nhìn thấy Gregor. Bấy giờ họ quả thực có hơi nổi giận, người ta không còn biết là vì cách cư xử của người cha hay vì giờ họ mới vỡ lẽ ra rằng mình đã có, mà không hề hay biết, một người hàng xóm phòng bên như Gregor. Họ đòi người cha phải giải thích, đến lượt họ cũng giơ tay lên, bứt bứt bộ râu một cách bồn chồn và chỉ chậm chạp lùi dần về phía phòng mình. Trong lúc đó, cô em gái đã thoát khỏi trạng thái thẫn thờ mà cô rơi vào sau khi tiếng đàn đột ngột bị cắt ngang, và sau một lúc cầm cây vĩ cầm và cây vĩ trong đôi tay buông thõng, tiếp tục nhìn vào bản nhạc như thể vẫn đang chơi, cô bỗng choàng tỉnh, đặt cây đàn vào lòng người mẹ, người vẫn ngồi trên ghế, thở khó nhọc, hai lá phổi làm việc dữ dội, rồi chạy sang phòng bên, nơi các ông thuê trọ, dưới sự dồn đẩy của người cha, đã tiến lại gần nhanh hơn. Người ta thấy chăn gối trên giường bay lên dưới đôi tay thành thạo của cô em gái rồi nằm ngay ngắn lại. Các ông chưa kịp tới phòng thì cô đã trải giường xong và lẻn ra ngoài. Người cha dường như lại bị tính bướng bỉnh chiếm lấy đến mức ông quên hết mọi sự tôn trọng mà dẫu sao ông vẫn nợ những người thuê nhà của mình. Ông cứ dồn và dồn mãi, cho đến khi, ngay ở cửa phòng, ông ở giữa dậm chân đánh rầm một cái và nhờ thế khiến người cha đứng lại. “Tôi xin tuyên bố,” ông ta nói, giơ tay lên và đưa mắt tìm cả người mẹ lẫn cô em gái, “rằng xét đến những tình trạng ghê tởm đang ngự trị trong căn hộ và gia đình này” – nói đến đây ông ta dứt khoát nhổ toẹt xuống sàn – “tôi trả phòng ngay lập tức. Dĩ nhiên tôi cũng sẽ không trả một xu nào cho những ngày tôi đã ở đây, ngược lại tôi sẽ còn cân nhắc xem có nên đưa ra với ông bà những yêu sách nào đó – ông bà cứ tin tôi đi – rất dễ chứng minh được hay không.” Ông ta im lặng và nhìn thẳng về phía trước, như thể đang chờ đợi điều gì. Quả nhiên hai người bạn của ông lập tức hùa theo bằng câu: “Chúng tôi cũng trả phòng ngay lập tức.” Rồi ông ta nắm lấy tay nắm cửa và đóng sầm cửa lại.", "kafka-die-verwandlung:3.16": "Người cha, hai tay lần mò, loạng choạng đi tới ghế bành và buông mình rơi phịch xuống đó; trông như thể ông đang duỗi người ra cho giấc ngủ ngắn thường lệ buổi tối, nhưng cái đầu gật mạnh như không còn gì chống đỡ của ông cho thấy ông hoàn toàn không ngủ. Suốt thời gian ấy Gregor vẫn nằm im tại chỗ, nơi các ông thuê trọ đã bắt gặp chàng. Nỗi thất vọng vì kế hoạch thất bại, nhưng có lẽ cũng là sự yếu ớt do nhịn đói quá lâu, khiến chàng không thể cử động. Chàng sợ, với một mức độ chắc chắn nhất định, rằng ngay khoảnh khắc kế tiếp sẽ là một sự sụp đổ chung trút xuống đầu mình, và chàng chờ đợi. Ngay cả cây vĩ cầm cũng không làm chàng giật mình, khi nó tuột khỏi những ngón tay run rẩy của người mẹ, rơi từ lòng bà xuống và phát ra một tiếng ngân vang.", "kafka-die-verwandlung:3.17": "“Bố mẹ thân yêu,” cô em gái nói và đập tay xuống bàn để mở đầu, “không thể cứ thế này mãi được. Nếu bố mẹ có lẽ không nhận ra điều đó, thì con nhận ra. Con không muốn gọi tên anh con trước con quái vật này, nên con chỉ nói: chúng ta phải tìm cách tống khứ nó đi. Chúng ta đã làm mọi điều con người có thể làm để chăm nom nó và chịu đựng nó, con tin là không ai có thể trách chúng ta dù chỉ mảy may.”", "kafka-die-verwandlung:3.18": "“Con bé nói đúng ngàn lần,” người cha nói một mình. Người mẹ, vẫn chưa lấy lại được hơi thở, ánh mắt như dại đi, bắt đầu ho khùng khục vào bàn tay đưa lên che miệng.", "kafka-die-verwandlung:3.19": "Cô em gái vội chạy đến bên người mẹ và đỡ lấy trán bà. Người cha dường như đã được những lời của cô em gái dẫn đến những ý nghĩ rõ ràng hơn, ông đã ngồi thẳng dậy, mân mê chiếc mũ đồng phục giữa những chiếc đĩa còn bày trên bàn từ bữa tối của các ông thuê trọ, và thỉnh thoảng nhìn về phía Gregor đang nằm im.", "kafka-die-verwandlung:3.20": "“Chúng ta phải tìm cách tống khứ nó đi,” giờ cô em gái nói riêng với người cha, vì người mẹ đang ho chẳng nghe thấy gì, “nó sẽ còn giết chết cả bố lẫn mẹ, con thấy trước điều đó rồi. Khi người ta đã phải làm việc vất vả đến thế, như tất cả chúng ta, thì không thể ở nhà còn chịu thêm sự hành hạ triền miên này. Con cũng không chịu nổi nữa rồi.” Và cô òa khóc dữ dội đến nỗi nước mắt cô chảy xuống mặt người mẹ, và cô lau đi bằng những cử động tay máy móc.", "kafka-die-verwandlung:3.21": "“Con ơi,” người cha nói, đầy thương cảm và với sự thấu hiểu khác thường, “nhưng chúng ta phải làm gì đây?”", "kafka-die-verwandlung:3.22": "Cô em gái chỉ nhún vai, tỏ ý bế tắc, nỗi bế tắc đã xâm chiếm cô trong lúc khóc, trái ngược với sự quả quyết lúc trước.", "kafka-die-verwandlung:3.23": "“Giá mà nó hiểu được chúng ta,” người cha nói, nửa như hỏi; cô em gái, giữa tiếng khóc, xua tay mạnh tỏ ý rằng chuyện đó thì đừng có nghĩ đến.", "kafka-die-verwandlung:3.24": "“Giá mà nó hiểu được chúng ta,” người cha nhắc lại, và bằng cách nhắm mắt lại, ông đón nhận vào mình niềm tin chắc của cô em gái rằng điều ấy là không thể, “thì có lẽ còn có thể thỏa thuận được với nó. Nhưng thế này thì –”", "kafka-die-verwandlung:3.25": "“Phải tống nó đi,” cô em gái kêu lên, “đó là cách duy nhất, bố ạ. Bố chỉ cần tìm cách gạt bỏ ý nghĩ rằng đó là Gregor. Việc chúng ta đã tin như thế lâu đến vậy, đấy mới chính là bất hạnh thực sự của chúng ta. Nhưng làm sao đó lại có thể là Gregor được? Nếu đó là Gregor, thì anh ấy đã hiểu ra từ lâu rằng con người không thể sống chung với một con vật như thế, và đã tự nguyện bỏ đi. Khi ấy chúng ta sẽ không còn anh trai, nhưng có thể tiếp tục sống và trân trọng giữ gìn kỷ niệm về anh ấy. Đằng này con vật này lại săn đuổi chúng ta, xua đuổi các ông thuê trọ, rõ ràng là muốn chiếm cả căn hộ và bắt chúng ta phải ngủ ngoài đường. Bố nhìn kìa,” cô bỗng thét lên, “anh ấy lại bắt đầu nữa rồi!” Và trong một cơn kinh hoàng mà Gregor hoàn toàn không thể hiểu nổi, cô em gái bỏ cả người mẹ, gần như xô mình bật khỏi ghế của bà, như thể cô thà hy sinh người mẹ còn hơn ở gần Gregor, và vội nấp ra sau người cha, người, chỉ vì bị thái độ của cô làm cho kích động, cũng đứng dậy và nửa giơ hai tay lên trước mặt cô như để che chở.", "kafka-die-verwandlung:3.26": "Nhưng Gregor hoàn toàn chẳng hề có ý định làm bất kỳ ai, nhất là em gái mình, sợ hãi. Chàng chỉ vừa bắt đầu xoay mình để bò trở về phòng, và việc đó dĩ nhiên trông có vẻ kỳ quặc, vì do tình trạng đau ốm, khi xoay mình khó nhọc chàng phải dùng đầu để trợ lực, trong lúc ấy chàng nhiều lần ngóc đầu lên rồi đập xuống sàn. Chàng dừng lại và nhìn quanh. Ý tốt của chàng dường như đã được nhận ra; đó chỉ là một nỗi hoảng sợ nhất thời. Giờ mọi người nhìn chàng, lặng lẽ và buồn bã. Người mẹ nằm trên ghế bành, hai chân duỗi thẳng và khép sát vào nhau, mắt gần như nhắm lại vì kiệt sức; người cha và cô em gái ngồi cạnh nhau, cô em gái vòng tay ôm quanh cổ cha.", "kafka-die-verwandlung:3.27": "“Giờ thì có lẽ mình được phép quay người rồi,” Gregor nghĩ và lại bắt đầu công việc của mình. Chàng không thể nén được tiếng thở phì phò vì gắng sức và thỉnh thoảng còn phải nghỉ. Ngoài ra cũng chẳng ai thúc giục chàng, mọi việc đều để mặc chàng tự lo. Khi đã xoay xong, chàng lập tức bắt đầu bò thẳng trở về. Chàng ngạc nhiên trước khoảng cách lớn ngăn chàng với căn phòng của mình, và hoàn toàn không hiểu làm sao, yếu ớt như thế, chàng vừa mới đây đã đi hết cũng quãng đường ấy mà gần như không nhận ra. Chỉ một mực chăm chăm bò cho nhanh, chàng hầu như không để ý rằng không một lời nói, không một tiếng kêu nào của gia đình quấy rầy chàng. Mãi đến khi đã ở ngay cửa, chàng mới ngoảnh đầu lại, không hẳn hoàn toàn, vì chàng cảm thấy cổ mình cứng lại, dẫu sao chàng vẫn kịp thấy rằng sau lưng mình chẳng có gì thay đổi, chỉ có cô em gái là đã đứng dậy. Ánh nhìn cuối cùng của chàng lướt qua người mẹ, lúc này đã hoàn toàn ngủ thiếp đi.", "kafka-die-verwandlung:3.28": "Chàng vừa vào hẳn trong phòng thì cửa đã bị vội vã đẩy sập lại, cài then chặt và khóa trái. Tiếng động đột ngột sau lưng khiến Gregor hoảng sợ đến mức những chiếc chân nhỏ khuỵu xuống. Chính cô em gái đã vội vã như thế. Cô đã đứng thẳng chờ sẵn ở đó, rồi nhẹ nhàng nhảy bổ tới, Gregor hoàn toàn không nghe thấy cô đến, và cô kêu lên với cha mẹ một tiếng “Thế là xong!” trong khi xoay chìa khóa trong ổ.", "kafka-die-verwandlung:3.29": "“Thế còn bây giờ?” Gregor tự hỏi và nhìn quanh trong bóng tối. Chẳng bao lâu chàng phát hiện ra rằng giờ đây mình hoàn toàn không thể cựa quậy được nữa. Chàng không lấy làm lạ về điều đó, đúng hơn, chàng thấy thật phi tự nhiên khi cho đến tận lúc này chàng quả thực đã có thể di chuyển bằng những chiếc chân nhỏ mảnh khảnh này. Ngoài ra chàng cảm thấy tương đối dễ chịu. Tuy chàng đau khắp mình mẩy, nhưng chàng có cảm giác như những cơn đau đang yếu dần, yếu dần đi và cuối cùng sẽ tan biến hẳn. Quả táo thối trong lưng và vùng xung quanh bị viêm, phủ đầy bụi mềm, chàng đã hầu như không còn cảm thấy. Chàng nghĩ về gia đình với lòng xúc động và yêu thương. Ý nghĩ của chàng rằng mình phải biến mất có lẽ còn kiên quyết hơn cả ý của cô em gái. Chàng ở trong trạng thái suy tưởng trống rỗng và bình yên ấy cho đến khi đồng hồ trên tháp điểm ba giờ sáng. Chàng còn kịp trải qua lúc mọi vật bên ngoài cửa sổ bắt đầu sáng dần lên. Rồi đầu chàng, chẳng theo ý chàng, gục hẳn xuống, và từ lỗ mũi chàng hơi thở cuối cùng thoát ra yếu ớt.", "kafka-die-verwandlung:3.30": "Khi bà giúp việc đến vào sáng sớm – vì quá thừa sức và hấp tấp, dù người ta đã bao lần dặn bà tránh điều đó, bà đóng sầm mọi cánh cửa đến nỗi từ lúc bà đến thì trong toàn bộ căn hộ không ai còn có thể ngủ yên được nữa – trong lần ghé ngắn ngủi thường lệ vào chỗ Gregor, thoạt đầu bà không thấy có gì đặc biệt. Bà nghĩ chàng cố tình nằm bất động như thế để làm ra vẻ bị xúc phạm; bà tin chàng có đủ mọi thứ khôn ngoan. Vì tình cờ đang cầm cây chổi cán dài trong tay, bà dùng nó để từ ngoài cửa khều khều cho Gregor nhột. Khi thấy cách đó cũng chẳng có kết quả gì, bà bực mình và chọc chọc vào Gregor một chút, và chỉ đến khi đã đẩy chàng khỏi chỗ mà không gặp chút kháng cự nào, bà mới chú ý. Khi chẳng mấy chốc nhận ra sự thật, bà trợn tròn mắt, huýt sáo khe khẽ, nhưng không nán lại lâu, mà giật tung cửa phòng ngủ và gọi to vào trong bóng tối: “Ông bà ra mà xem này, nó ngoẻo rồi; nó nằm đây, ngoẻo hẳn rồi!”", "kafka-die-verwandlung:3.31": "Vợ chồng Samsa ngồi thẳng dậy trên giường và phải khó khăn lắm mới qua được cơn hoảng hốt vì bà giúp việc, trước khi kịp hiểu ra tin bà báo. Nhưng rồi ông và bà Samsa, mỗi người một bên, vội vã bước ra khỏi giường, ông Samsa khoác tấm chăn lên vai, bà Samsa chỉ mặc mỗi áo ngủ; cứ thế họ bước vào phòng Gregor. Trong lúc đó cửa phòng khách, nơi Grete ngủ từ khi các ông thuê trọ dọn đến, cũng đã mở ra; cô ăn mặc chỉnh tề, như thể cô hoàn toàn không ngủ, gương mặt nhợt nhạt của cô dường như cũng chứng tỏ điều đó. “Chết rồi à?” bà Samsa nói và ngước nhìn bà giúp việc dò hỏi, mặc dù bà có thể tự mình xem xét mọi thứ và thậm chí chẳng cần xem xét cũng nhận ra. “Chứ còn gì nữa,” bà giúp việc nói và để chứng minh, bà lấy chổi đẩy xác Gregor dạt sang một bên thêm một quãng lớn nữa. Bà Samsa làm một cử chỉ như muốn ngăn cây chổi lại, nhưng rồi không làm. “Thôi,” ông Samsa nói, “giờ thì chúng ta có thể tạ ơn Chúa.” Ông làm dấu thánh giá, và ba người đàn bà làm theo ông. Grete, mắt không rời cái xác, nói: “Bố mẹ xem này, anh ấy gầy biết bao. Mà anh ấy cũng đã chẳng ăn gì lâu lắm rồi. Đồ ăn đưa vào thế nào thì lại mang ra y như thế.” Quả thực thân thể Gregor hoàn toàn dẹt và khô quắt, người ta thật ra chỉ đến bây giờ mới nhận ra điều đó, khi nó không còn được những chiếc chân nhỏ nâng lên nữa và cũng chẳng còn gì khác làm phân tán ánh nhìn.", "kafka-die-verwandlung:3.32": "“Grete, vào đây với bố mẹ một lát,” bà Samsa nói với một nụ cười buồn bã, và Grete, không quên ngoái nhìn lại cái xác, theo sau cha mẹ vào phòng ngủ. Bà giúp việc đóng cửa lại và mở toang cửa sổ. Mặc dù trời còn sớm, không khí trong lành đã pha chút hơi ấm. Bấy giờ đã là cuối tháng Ba rồi.", "kafka-die-verwandlung:3.33": "Ba ông thuê trọ bước ra khỏi phòng mình và ngạc nhiên nhìn quanh tìm bữa sáng; người ta đã quên mất họ. “Bữa sáng đâu?” ông ở giữa cáu kỉnh hỏi bà giúp việc. Nhưng bà đặt ngón tay lên môi rồi vội vã và lặng lẽ vẫy các ông, ra hiệu cho họ vào phòng Gregor. Họ cũng đến và rồi đứng, tay đút trong túi những chiếc áo khoác hơi sờn của mình, quanh xác Gregor, trong căn phòng giờ đã sáng hẳn.", "kafka-die-verwandlung:3.34": "Lúc ấy cửa phòng ngủ mở ra, và ông Samsa xuất hiện trong bộ chế phục, một tay khoác vợ, tay kia khoác con gái. Ai nấy đều có vẻ đã khóc chút ít; Grete thỉnh thoảng lại áp mặt vào cánh tay cha.", "kafka-die-verwandlung:3.35": "“Ông rời khỏi nhà tôi ngay lập tức!” ông Samsa nói và chỉ tay ra cửa, không buông hai người đàn bà ra. “Ông nói thế là ý gì?” ông ở giữa nói, hơi bối rối, và cười ngọt xớt. Hai ông kia chắp tay ra sau lưng và không ngừng xoa hai bàn tay vào nhau, như đang vui sướng chờ đợi một cuộc cãi cọ lớn, nhưng là cuộc cãi cọ ắt phải có lợi cho họ. “Tôi nói đúng như ý tôi nói,” ông Samsa đáp và cùng hai người đi bên mình tiến thành một hàng về phía ông thuê trọ. Ông này thoạt đầu đứng im và nhìn xuống đất, như thể mọi thứ trong đầu ông đang sắp xếp lại theo một trật tự mới. “Vậy thì chúng tôi đi,” rồi ông nói và ngước nhìn ông Samsa, như thể trong một sự khiêm nhường đột nhiên ập đến, ông xin được phép một lần nữa ngay cả cho quyết định này. Ông Samsa chỉ trợn mắt gật đầu với ông ta mấy cái ngắn ngủn. Ngay sau đó ông kia quả thực lập tức sải những bước dài ra phòng ngoài; hai người bạn của ông, đã lắng tai nghe được một lúc với đôi tay hoàn toàn yên lặng, giờ gần như nhảy theo sau ông, như thể sợ ông Samsa có thể vào phòng ngoài trước họ và cắt đứt mối liên hệ với người cầm đầu của họ. Ở phòng ngoài, cả ba lấy mũ trên giá áo, rút gậy ra khỏi ống đựng gậy, lặng lẽ cúi chào và rời khỏi căn hộ. Với một sự ngờ vực, như về sau thấy rõ, là hoàn toàn vô căn cứ, ông Samsa cùng hai người đàn bà bước ra chiếu nghỉ; tựa vào lan can, họ nhìn ba ông kia tuy chậm chạp nhưng không ngừng bước xuống cầu thang dài, ở mỗi tầng lại khuất sau một khúc quanh nhất định của lồng cầu thang rồi sau vài khoảnh khắc lại hiện ra; càng xuống thấp, mối quan tâm của gia đình Samsa đối với họ càng phai nhạt, và khi một gã thợ phụ hàng thịt, đội khay hàng trên đầu, dáng điệu kiêu hãnh, leo lên ngược chiều họ rồi vượt cao lên trên họ, chẳng mấy chốc ông Samsa cùng hai người đàn bà rời khỏi lan can, và tất cả trở vào căn hộ, như trút được gánh nặng.", "kafka-die-verwandlung:3.36": "Họ quyết định dùng ngày hôm nay để nghỉ ngơi và đi dạo; họ không những xứng đáng được tạm nghỉ việc như thế, mà còn tuyệt đối cần đến nó. Và thế là họ ngồi vào bàn và viết ba lá thư xin phép nghỉ, ông Samsa gửi ban giám đốc của mình, bà Samsa gửi người giao việc cho bà, và Grete gửi ông chủ của cô. Trong lúc họ đang viết, bà giúp việc bước vào để nói rằng bà về, vì việc buổi sáng của bà đã xong. Ba người đang viết thoạt tiên chỉ gật đầu mà không ngẩng lên, chỉ đến khi bà giúp việc vẫn không chịu đi, người ta mới bực bội ngẩng lên. “Sao?” ông Samsa hỏi. Bà giúp việc đứng mỉm cười ở cửa, như thể bà có một tin vui lớn cần báo cho gia đình, nhưng chỉ chịu báo nếu được hỏi han cặn kẽ. Chiếc lông đà điểu nhỏ gần như dựng đứng trên mũ bà, thứ mà ông Samsa đã bực mình suốt thời gian bà làm việc ở đây, khẽ lắc lư về mọi phía. “Thế rốt cuộc bà muốn gì?” bà Samsa hỏi, người mà bà giúp việc vẫn còn nể nhất. “Vâng,” bà giúp việc đáp, và vì cười hể hả quá nên chưa thể nói tiếp ngay, “ấy là về chuyện làm sao dọn cái thứ ở phòng bên đi thì ông bà chẳng phải lo nữa đâu. Xong xuôi cả rồi.” Bà Samsa và Grete cúi xuống những lá thư của mình, như thể muốn viết tiếp; ông Samsa, nhận thấy bà giúp việc giờ định bắt đầu kể lể mọi chuyện chi tiết, bèn dứt khoát chìa thẳng tay ra gạt đi. Nhưng vì không được kể, bà nhớ ra mình đang rất vội, kêu lên, rõ ràng là phật ý: “Chào cả nhà nhé,” quay ngoắt người lại và rời khỏi căn hộ trong tiếng cửa đóng sầm khủng khiếp.", "kafka-die-verwandlung:3.37": "“Tối nay sẽ cho bà ta nghỉ việc,” ông Samsa nói, nhưng không nhận được câu trả lời nào từ vợ cũng như con gái, vì bà giúp việc dường như đã lại khuấy động sự yên ổn họ vừa mới có được. Họ đứng dậy, đi đến bên cửa sổ và ở lại đó, ôm lấy nhau. Ông Samsa xoay người trên ghế bành về phía họ và lặng lẽ quan sát họ một lúc. Rồi ông gọi: “Thôi lại đây nào. Bỏ những chuyện cũ đi thôi. Và cũng nghĩ cho tôi một chút chứ.” Hai người đàn bà lập tức nghe theo ông, vội đến bên ông, vuốt ve ông và nhanh chóng viết xong thư.", "kafka-die-verwandlung:3.38": "Rồi cả ba cùng nhau rời khỏi căn hộ, điều mà đã mấy tháng nay họ không làm, và đi tàu điện ra vùng thoáng đãng ngoại thành. Toa tàu, nơi chỉ có ba người họ ngồi, tràn ngập ánh nắng ấm áp. Ngả lưng thoải mái trên ghế, họ bàn về những triển vọng tương lai, và hóa ra khi xét kỹ thì chúng chẳng hề tồi chút nào, vì công việc của cả ba người, điều mà thật ra họ chưa hề hỏi han nhau, đều vô cùng thuận lợi và đặc biệt hứa hẹn về sau. Sự cải thiện tình hình lớn nhất trước mắt dĩ nhiên có thể dễ dàng đạt được bằng việc đổi chỗ ở; giờ họ muốn thuê một căn hộ nhỏ hơn và rẻ hơn, nhưng ở chỗ tốt hơn và nói chung tiện lợi hơn căn hiện nay, căn hộ vẫn còn là do Gregor chọn. Trong lúc họ trò chuyện như thế, ông bà Samsa, khi nhìn cô con gái mỗi lúc một hoạt bát hơn, gần như cùng lúc chợt nghĩ rằng thời gian gần đây, bất chấp mọi lo toan chăm nom đã làm đôi má cô xanh xao, cô đã nở thành một thiếu nữ xinh đẹp và đầy đặn. Trở nên lặng lẽ hơn và gần như vô thức hiểu nhau qua ánh mắt, họ nghĩ rằng giờ đã đến lúc tìm cho cô một tấm chồng tử tế. Và họ thấy như một sự xác nhận cho những giấc mơ mới và những dự định tốt đẹp của mình, khi đến cuối chuyến đi, cô con gái là người đầu tiên đứng dậy và vươn duỗi tấm thân trẻ trung của mình." } }