Kiêu hãnh và định kiến Jane Austen Original title: Pride and Prejudice Bản dịch tiếng Việt bằng AI · đánh giá AI v2 Edition: austen-pride-vi-ai-2026 Canonical URL: https://streamentry.github.io/LitMundi/vi/read/austen-pride-and-prejudice/austen-pride-vi-ai-2026/ AI-reviewed translation. Weighted AI assessment: 8.93/10 under litmundi-literary-v2. No independent human literary review is claimed. Reader corrections may lead to revision. Publication: published; ai_reviewed Translator: LitMundi AI translation (Claude) Editors: none recorded Reviewers: no independent literary certification AI assessment systems: litmundi-ai-literary-assessment Review evidence: https://github.com/streamentry/LitMundi/blob/main/corpus/reviews/austen-pride-and-prejudice/austen-pride-vi-ai-2026/ai-review-v2-2026-11-02.json Source edition: austen-pride-en-egerton-1813 Source edition URL: https://streamentry.github.io/LitMundi/en/read/austen-pride-and-prejudice/austen-pride-en-egerton-1813/ Source: [Jane Austen], Pride and Prejudice: A Novel. In Three Volumes. By the Author of “Sense and Sensibility” (London: T. Egerton, 1813). Project Gutenberg #42671. Source witness URL: https://www.gutenberg.org/cache/epub/42671/pg42671-images.html Source catalog URL: https://www.gutenberg.org/ebooks/42671 Source witness description: Volumes I–III, all 61 chapters, of Project Gutenberg #42671, from “It is a truth universally acknowledged” to “the means of uniting them.” Not collated with a print facsimile. Edition provenance: Complete direct AI-generated Vietnamese translation from the identified English source edition; no existing Vietnamese text or modern relay translation was used. License: CC-BY-4.0 Rights: AI-produced Vietnamese translation generated and revised directly from the separately assessed historical original. Under the project AI-content policy, any applicable rights controlled by the publishing maintainer are offered under CC BY 4.0. No human authorship, exclusive copyright, new restriction on public-domain material or worldwide protection is asserted; original-source and third-party rights remain separate. No human creative contributors are recorded for this edition. Canonical content SHA-256: ffc04fe4ee83a34657ef06a10b70dc792e7cc3d9b4a9911fd7cd6adc9b537623 Content rights are edition-specific; the software MIT license does not relicense literature. [austen-pride-and-prejudice:1.1] Ai cũng công nhận một chân lý rằng một người đàn ông độc thân có tài sản lớn ắt hẳn đang cần một người vợ. [austen-pride-and-prejudice:1.2] Dù tình cảm hay ý định của một người như thế có ít được biết đến đâu vào lúc anh ta mới đặt chân tới một vùng nào đó, chân lý này vẫn bám rễ chắc chắn trong đầu óc các gia đình quanh vùng đến nỗi anh ta được coi là tài sản chính đáng của cô con gái này hay cô con gái khác nhà họ. [austen-pride-and-prejudice:1.3] “Ông Bennet thân mến,” một hôm bà vợ nói với ông, “ông đã nghe tin cuối cùng thì Netherfield Park cũng có người thuê chưa?” [austen-pride-and-prejudice:1.4] Ông Bennet đáp là ông chưa nghe. [austen-pride-and-prejudice:1.5] “Thế mà có đấy,” bà đáp lại; “vì bà Long vừa ở đây xong, và bà ấy đã kể hết với tôi.” [austen-pride-and-prejudice:1.6] Ông Bennet không trả lời. [austen-pride-and-prejudice:1.7] “Ông không muốn biết ai thuê à?” bà vợ sốt ruột kêu lên. [austen-pride-and-prejudice:1.8] “Bà muốn kể cho tôi, và tôi chẳng phản đối gì việc nghe.” [austen-pride-and-prejudice:1.9] Bấy nhiêu đã là lời mời quá đủ. [austen-pride-and-prejudice:1.10] “Ấy, ông nó, ông phải biết là bà Long bảo Netherfield được một chàng trai trẻ giàu có ở miền bắc nước Anh thuê; rằng hôm thứ Hai anh ta đã xuống đây bằng một cỗ xe ngựa nhỏ bốn ngựa kéo để xem chỗ, và thích nó đến mức ưng thuận ngay với ông Morris; rằng anh ta sẽ dọn đến trước lễ Thánh Michael, và vài người hầu của anh ta sẽ có mặt trong nhà vào cuối tuần sau.” [austen-pride-and-prejudice:1.11] “Anh ta tên gì?” [austen-pride-and-prejudice:1.12] “Bingley.” [austen-pride-and-prejudice:1.13] “Có vợ hay độc thân?” [austen-pride-and-prejudice:1.14] “Ôi! độc thân chứ, ông nó, dĩ nhiên rồi! Một người đàn ông độc thân giàu có; bốn hay năm nghìn bảng một năm. Thật là điều tốt đẹp cho mấy đứa con gái nhà mình!” [austen-pride-and-prejudice:1.15] “Sao lại thế? việc đó thì liên can gì đến chúng nó?” [austen-pride-and-prejudice:1.16] “Ông Bennet thân mến,” bà vợ đáp, “sao ông lại có thể làm người ta phát mệt đến thế! Ông phải biết là tôi đang nghĩ đến chuyện anh ta cưới một đứa trong bọn chúng chứ.” [austen-pride-and-prejudice:1.17] “Anh ta đến định cư ở đây là có ý đồ ấy à?” [austen-pride-and-prejudice:1.18] “Ý đồ! vớ vẩn, sao ông lại nói thế được! Nhưng rất có thể anh ta sẽ phải lòng một đứa trong bọn chúng, và vì thế ông phải đến thăm anh ta ngay khi anh ta tới.” [austen-pride-and-prejudice:1.19] “Tôi chẳng thấy cần phải thế. Bà và các con có thể đi, hoặc bà có thể cho chúng nó đi một mình, như thế có lẽ còn hay hơn, vì bà cũng xinh đẹp chẳng kém đứa nào, nên biết đâu anh Bingley lại thích bà nhất trong cả bọn.” [austen-pride-and-prejudice:1.20] “Ông nó ơi, ông lại tâng bốc tôi. Hẳn nhiên tôi cũng từng có phần nhan sắc của mình, nhưng giờ thì tôi đâu dám tự nhận là có gì phi thường. Khi một người đàn bà đã có năm cô con gái lớn, thì người ấy nên thôi nghĩ đến nhan sắc của chính mình.” [austen-pride-and-prejudice:1.21] “Trong những trường hợp như thế, người đàn bà thường cũng chẳng còn mấy nhan sắc mà nghĩ đến.” [austen-pride-and-prejudice:1.22] “Nhưng ông nó ơi, ông nhất định phải đi gặp anh Bingley khi anh ta về vùng này đấy.” [austen-pride-and-prejudice:1.23] “Tôi cam đoan với bà, đó là việc quá sức tôi dám hứa.” [austen-pride-and-prejudice:1.24] “Nhưng hãy nghĩ đến các con gái ông. Cứ thử nghĩ xem, một đứa trong bọn chúng mà yên bề gia thất được như thế thì còn gì bằng. Ngài William và phu nhân Lucas đã quyết định đi, chỉ vì lẽ đó thôi, vì ông biết đấy, thường thì họ chẳng đi thăm người mới đến bao giờ. Thật sự ông phải đi, vì nếu ông không đi thì chúng tôi không thể nào đến thăm anh ta được.” [austen-pride-and-prejudice:1.25] “Bà quá câu nệ rồi đấy. Tôi dám chắc anh Bingley sẽ rất vui được gặp bà; và tôi sẽ gửi theo bà vài dòng để cam đoan với anh ta rằng tôi hết lòng ưng thuận cho anh ta cưới bất cứ đứa nào anh ta chọn trong bọn con gái; dù tôi cũng phải nói thêm một lời tốt đẹp cho con bé Lizzy của tôi.” [austen-pride-and-prejudice:1.26] “Tôi mong ông đừng làm thế. Lizzy chẳng hơn gì mấy đứa kia một chút nào; và tôi chắc chắn nó không xinh bằng nửa Jane, cũng chẳng vui tính bằng nửa Lydia. Thế mà ông lúc nào cũng thiên vị nó.” [austen-pride-and-prejudice:1.27] “Chẳng đứa nào trong bọn chúng có mấy điều đáng khen,” ông đáp; “đứa nào cũng ngớ ngẩn và dốt nát như mọi cô gái khác; nhưng Lizzy có phần lanh lợi hơn các chị em nó.” [austen-pride-and-prejudice:1.28] “Ông Bennet, sao ông có thể nói xấu chính con cái mình như thế? Ông lấy làm khoái chí khi chọc tức tôi. Ông chẳng có chút thương xót nào cho thần kinh tội nghiệp của tôi.” [austen-pride-and-prejudice:1.29] “Bà hiểu lầm tôi rồi, bà nó. Tôi hết sức kính trọng thần kinh của bà. Chúng là những người bạn cũ của tôi. Ít ra cũng hai mươi năm nay tôi đã nghe bà nhắc đến chúng một cách trân trọng.” [austen-pride-and-prejudice:1.30] “Ôi! ông đâu biết tôi khổ sở thế nào.” [austen-pride-and-prejudice:1.31] “Nhưng tôi mong bà sẽ vượt qua được, và sống đến ngày thấy nhiều chàng trai bốn nghìn bảng một năm về vùng này.” [austen-pride-and-prejudice:1.32] “Có đến hai mươi người như thế thì cũng chẳng ích gì cho chúng ta, vì ông có chịu đến thăm họ đâu.” [austen-pride-and-prejudice:1.33] “Bà cứ yên tâm, bà nó, khi nào có đủ hai mươi người, tôi sẽ đến thăm tất cả.” [austen-pride-and-prejudice:1.34] Ông Bennet là một sự pha trộn kỳ lạ giữa óc nhanh nhạy, tính hài hước châm biếm, sự kín đáo và tính tùy hứng, đến nỗi kinh nghiệm hai mươi ba năm trời vẫn chưa đủ để vợ ông hiểu được tính cách của ông. Tâm trí bà thì không khó tìm hiểu bằng. Bà là một người đàn bà trí óc tầm thường, hiểu biết ít ỏi và tính khí thất thường. Hễ không vừa ý điều gì là bà tưởng mình bị đau thần kinh. Công việc của đời bà là gả chồng cho các con gái; niềm an ủi của đời bà là đi thăm viếng và nghe ngóng tin tức. [austen-pride-and-prejudice:2.1] Ông Bennet là một trong những người sớm nhất đến chào anh Bingley. Ông vẫn luôn định đến thăm anh ta, dù cho đến phút chót vẫn một mực quả quyết với vợ rằng ông sẽ không đi; và mãi đến tối hôm sau khi cuộc viếng thăm đã diễn ra, bà mới hay biết. Chuyện được tiết lộ như sau. Thấy cô con gái thứ hai đang bận trang trí lại một chiếc mũ, ông bỗng nói với cô, [austen-pride-and-prejudice:2.2] “Bố mong anh Bingley sẽ thích nó, Lizzy ạ.” [austen-pride-and-prejudice:2.3] “Chúng ta làm sao mà biết anh Bingley thích gì,” mẹ cô hằn học nói, “khi chúng ta đâu có được đến thăm.” [austen-pride-and-prejudice:2.4] “Nhưng mẹ quên rồi,” Elizabeth nói, “là chúng ta sẽ gặp anh ấy ở những buổi khiêu vũ chung, và bà Long đã hứa sẽ giới thiệu anh ấy mà.” [austen-pride-and-prejudice:2.5] “Mẹ không tin bà Long sẽ làm chuyện như thế đâu. Bà ta có hai cô cháu gái của riêng mình. Bà ta là một người đàn bà ích kỷ, đạo đức giả, và mẹ chẳng coi bà ta ra gì.” [austen-pride-and-prejudice:2.6] “Tôi cũng vậy,” ông Bennet nói; “và tôi mừng thấy bà không trông cậy vào việc bà ta giúp mình.” [austen-pride-and-prejudice:2.7] Bà Bennet không thèm trả lời; nhưng không nén nổi mình, bà bắt đầu mắng một cô con gái. [austen-pride-and-prejudice:2.8] “Đừng có ho mãi thế, Kitty, lạy trời! Hãy thương thần kinh của mẹ một chút. Con xé chúng ra từng mảnh rồi đấy.” [austen-pride-and-prejudice:2.9] “Kitty chẳng biết ý tứ gì trong chuyện ho,” bố cô nói; “nó chọn lúc ho chẳng đúng lúc chút nào.” [austen-pride-and-prejudice:2.10] “Con có ho để mua vui cho mình đâu,” Kitty cáu kỉnh đáp. [austen-pride-and-prejudice:2.11] “Khi nào thì đến vũ hội tới của con, Lizzy?” [austen-pride-and-prejudice:2.12] “Hai tuần nữa, tính từ mai ạ.” [austen-pride-and-prejudice:2.13] “Ừ, đúng thế,” mẹ cô kêu lên, “mà bà Long thì đến hôm trước mới về; thế thì bà ta không thể nào giới thiệu anh ta được, vì chính bà ta cũng chưa quen anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:2.14] “Thế thì, bà nó, bà có thể chiếm phần hơn bạn mình, và giới thiệu anh Bingley với bà ấy.” [austen-pride-and-prejudice:2.15] “Không thể được, ông Bennet, không thể được, khi chính tôi còn chưa quen anh ta; sao ông lại có thể trêu tức người ta thế?” [austen-pride-and-prejudice:2.16] “Tôi kính phục sự thận trọng của bà. Quen biết hai tuần quả là rất ít. Người ta không thể biết một người đàn ông thực sự ra sao sau hai tuần. Nhưng nếu chúng ta không mạo hiểm, thì người khác sẽ làm; và rốt cuộc, bà Long và các cháu gái bà ấy cũng phải được thử vận may của họ; vì thế, bởi bà ấy sẽ coi đó là một nghĩa cử tử tế, nếu bà từ chối nhận việc ấy, thì tôi sẽ tự mình đảm đương.” [austen-pride-and-prejudice:2.17] Các cô gái tròn mắt nhìn bố. Bà Bennet chỉ nói, “Vớ vẩn, vớ vẩn!” [austen-pride-and-prejudice:2.18] “Lời cảm thán nhấn mạnh ấy có nghĩa là gì vậy?” ông kêu lên. “Bà cho rằng những thủ tục giới thiệu, và sự coi trọng người ta dành cho chúng, là vớ vẩn sao? Về điểm đó tôi không hoàn toàn đồng ý với bà được. Con nghĩ sao, Mary? vì bố biết con là một tiểu thư suy tưởng sâu sắc, đọc những cuốn sách lớn, và chép trích đoạn.” [austen-pride-and-prejudice:2.19] Mary muốn nói điều gì đó thật chí lý, nhưng không biết nói thế nào. [austen-pride-and-prejudice:2.20] “Trong khi Mary đang sắp xếp ý tưởng,” ông nói tiếp, “chúng ta hãy quay lại chuyện anh Bingley.” [austen-pride-and-prejudice:2.21] “Tôi phát ngán anh Bingley rồi,” bà vợ kêu lên. [austen-pride-and-prejudice:2.22] “Tôi lấy làm tiếc khi nghe thế; nhưng sao bà không nói với tôi sớm hơn? Nếu sáng nay tôi biết được như vậy, hẳn tôi đã không đến thăm anh ta. Thật là rủi quá; nhưng vì tôi đã thực sự đến thăm rồi, giờ thì chúng ta không tránh được việc quen biết nữa.” [austen-pride-and-prejudice:2.23] Sự kinh ngạc của các bà các cô đúng như ông mong muốn; của bà Bennet có lẽ còn vượt cả những người khác; dù khi cơn vui sướng cuồng nhiệt đầu tiên qua đi, bà bắt đầu tuyên bố rằng đó là điều bà đã trông đợi từ lâu. [austen-pride-and-prejudice:2.24] “Ông thật tốt quá, ông Bennet thân mến của tôi! Nhưng tôi biết rốt cuộc tôi sẽ thuyết phục được ông mà. Tôi chắc chắn ông thương các con gái quá đến mức không thể bỏ qua một mối quen biết như thế. Chà, tôi vui biết bao! mà lại còn là một trò đùa hay nữa chứ, ông đã đi từ sáng nay mà chẳng hé răng nửa lời cho đến tận bây giờ.” [austen-pride-and-prejudice:2.25] “Giờ thì, Kitty, con muốn ho bao nhiêu tùy thích,” ông Bennet nói; và vừa nói, ông vừa rời khỏi phòng, mệt mỏi vì những cơn hân hoan của bà vợ. [austen-pride-and-prejudice:2.26] “Các con có một người bố tuyệt vời biết bao,” bà nói, khi cửa đã đóng lại. “Mẹ không biết các con rồi sẽ đền đáp lòng tốt của bố thế nào; hay của mẹ nữa, nói cho đúng. Ở tuổi chúng ta, mẹ nói cho các con biết, ngày nào cũng phải làm quen với người mới thì chẳng dễ chịu gì đâu; nhưng vì các con, chúng ta làm gì cũng được. Lydia, con yêu, dù con là út, mẹ dám chắc anh Bingley sẽ khiêu vũ với con ở vũ hội tới.” [austen-pride-and-prejudice:2.27] “Ồ!” Lydia nói dõng dạc, “con chẳng sợ đâu; vì tuy con là út, con lại cao nhất.” [austen-pride-and-prejudice:2.28] Suốt phần còn lại của buổi tối, họ chỉ phỏng đoán xem bao lâu nữa anh ta sẽ đến đáp lễ ông Bennet, và quyết định xem khi nào thì mời anh ta đến dùng bữa tối. [austen-pride-and-prejudice:3.1] Tuy nhiên, tất cả những gì bà Bennet, với sự trợ giúp của năm cô con gái, có thể hỏi về chuyện này đều không đủ để moi được từ chồng bà một lời mô tả thỏa đáng nào về anh Bingley. Họ tấn công ông bằng đủ mọi cách; bằng những câu hỏi trắng trợn, những giả thiết khéo léo và những phỏng đoán xa xôi; nhưng ông lẩn tránh được tài khéo của tất cả bọn họ; và rốt cuộc họ đành phải nhận tin tức qua tay người khác từ bà hàng xóm, phu nhân Lucas. Lời tường thuật của bà hết sức tốt đẹp. Ngài William rất thích anh ta. Anh ta còn khá trẻ, đẹp trai tuyệt vời, cực kỳ dễ chịu, và tuyệt nhất là anh ta dự định sẽ có mặt ở buổi khiêu vũ chung sắp tới cùng một nhóm đông người. Còn gì thú vị hơn thế! Thích khiêu vũ là một bước chắc chắn tiến tới chuyện phải lòng; và người ta nuôi những hy vọng hết sức sôi nổi về trái tim của anh Bingley. [austen-pride-and-prejudice:3.2] “Nếu tôi được thấy một đứa con gái của tôi yên bề hạnh phúc ở Netherfield,” bà Bennet nói với chồng, “và tất cả những đứa khác cũng lấy chồng tốt như thế, thì tôi chẳng còn mong ước gì nữa.” [austen-pride-and-prejudice:3.3] Vài ngày sau, anh Bingley đến đáp lễ ông Bennet, và ngồi chừng mười phút với ông trong thư phòng. Anh đã ấp ủ hy vọng được phép diện kiến các tiểu thư, những người mà anh đã nghe nói nhiều về nhan sắc; nhưng anh chỉ gặp người cha. Các tiểu thư may mắn hơn đôi chút, vì họ có lợi thế được xác định từ một cửa sổ trên lầu rằng anh mặc áo choàng xanh lam và cưỡi một con ngựa đen. [austen-pride-and-prejudice:3.4] Ít lâu sau, một lời mời dùng bữa tối được gửi đi; và bà Bennet đã kịp lên kế hoạch cho các món ăn sẽ làm rạng danh tài quán xuyến của bà, thì một lời hồi đáp tới khiến mọi việc phải hoãn lại. Anh Bingley buộc phải lên London vào ngày hôm sau, và do đó không thể nhận vinh dự được họ mời, vân vân. Bà Bennet hết sức bối rối. Bà không thể tưởng tượng nổi anh có việc gì ở London ngay sau khi vừa đến Hertfordshire; và bà bắt đầu lo rằng có khi anh sẽ suốt ngày bay nhảy từ nơi này sang nơi khác, và chẳng bao giờ định cư ở Netherfield như lẽ ra phải thế. Phu nhân Lucas làm dịu bớt nỗi lo của bà đôi chút bằng cách nêu ra ý rằng anh đi London chỉ để đưa về một nhóm đông người cho vũ hội; và ngay sau đó có tin đồn rằng anh Bingley sẽ dẫn theo mười hai quý cô và bảy quý ông đến buổi khiêu vũ chung. Các cô gái buồn rầu trước số quý cô đông đến thế; nhưng được an ủi vào hôm trước vũ hội khi nghe nói rằng thay vì mười hai, anh chỉ đưa theo sáu người từ London về, năm chị em gái của anh và một người anh em họ. Và khi cả nhóm bước vào phòng khiêu vũ, họ tổng cộng chỉ có năm người; anh Bingley, hai chị em gái của anh, chồng của người chị cả, và một chàng trai trẻ khác. [austen-pride-and-prejudice:3.5] Anh Bingley trông đẹp trai và đúng dáng một quý ông; anh có gương mặt dễ ưa, phong thái thoải mái, không chút kiểu cách. Các chị em gái của anh là những người phụ nữ đẹp, mang dáng vẻ thời thượng rõ rệt. Anh rể của anh, ông Hurst, chỉ đơn thuần có vẻ ngoài của một quý ông; nhưng người bạn của anh, anh Darcy, chẳng mấy chốc đã thu hút sự chú ý của cả phòng nhờ dáng người cao lớn đẹp đẽ, nét mặt điển trai, phong thái cao quý; và nhờ cái tin được truyền tai khắp nơi chưa đầy năm phút sau khi anh bước vào, rằng anh có mười nghìn bảng một năm. Các quý ông tuyên bố anh là một người đàn ông có dáng vóc đẹp, các quý bà khẳng định anh đẹp trai hơn anh Bingley nhiều, và anh được ngắm nhìn với lòng ngưỡng mộ lớn lao trong khoảng nửa buổi tối, cho đến khi phong thái của anh gây ra một sự chán ghét khiến làn sóng mến mộ quay ngược lại; vì người ta phát hiện ra anh kiêu ngạo, coi mình cao hơn những người xung quanh, và cao đến mức chẳng thèm vui lòng với điều gì; và đến lúc ấy thì toàn bộ điền trang rộng lớn của anh ở Derbyshire cũng không cứu nổi anh khỏi bị coi là có một gương mặt khó gần, khó chịu bậc nhất, và không đáng được đem so với bạn mình. [austen-pride-and-prejudice:3.6] Anh Bingley chẳng mấy chốc đã làm quen với tất cả những nhân vật chính trong phòng; anh vui vẻ và cởi mở, khiêu vũ mọi điệu, bực bội vì vũ hội kết thúc quá sớm, và nói đến chuyện chính anh sẽ tổ chức một vũ hội ở Netherfield. Những phẩm chất dễ mến như thế ắt tự chúng nói lên tất cả. Giữa anh và bạn anh mới tương phản làm sao! Anh Darcy chỉ khiêu vũ một lần với bà Hurst và một lần với cô Bingley, từ chối được giới thiệu với bất kỳ quý cô nào khác, và dành phần còn lại của buổi tối để đi tới đi lui trong phòng, thỉnh thoảng mới nói chuyện với một người trong nhóm của mình. Tính cách của anh đã được định đoạt. Anh là người kiêu ngạo nhất, khó chịu nhất trên đời, và ai nấy đều mong anh sẽ không bao giờ đến đó nữa. Trong số những người kịch liệt phản đối anh nhất có bà Bennet, mà sự ghét bỏ đối với cách cư xử nói chung của anh đã bị mài sắc thành mối hằn học riêng, vì anh đã coi thường một trong các con gái bà. [austen-pride-and-prejudice:3.7] Vì thiếu quý ông, Elizabeth Bennet đã buộc phải ngồi ngoài hai điệu nhảy; và trong một phần thời gian ấy, anh Darcy đứng đủ gần để cô nghe lỏm được một cuộc trò chuyện giữa anh và anh Bingley, người vừa rời sàn nhảy vài phút để nài bạn mình cùng tham gia. [austen-pride-and-prejudice:3.8] “Nào, Darcy,” anh nói, “tôi nhất định bắt cậu phải khiêu vũ. Tôi ghét thấy cậu cứ đứng một mình theo kiểu ngớ ngẩn thế này. Cậu khiêu vũ thì hơn nhiều.” [austen-pride-and-prejudice:3.9] “Chắc chắn là tôi sẽ không. Cậu biết tôi ghét chuyện đó đến thế nào, trừ khi tôi đặc biệt quen thân với bạn nhảy. Ở một buổi khiêu vũ chung như thế này, thì thật không chịu nổi. Các chị em cậu đều đã có bạn nhảy, và trong phòng này chẳng còn người phụ nữ nào khác mà việc ra nhảy cùng lại không là một sự trừng phạt đối với tôi.” [austen-pride-and-prejudice:3.10] “Có cho tôi cả một vương quốc, tôi cũng không khó tính như cậu!” Bingley kêu lên. “Thề danh dự, cả đời tôi chưa bao giờ gặp nhiều cô gái dễ thương như tối nay; và cậu xem, có mấy cô xinh đẹp khác thường đấy.” [austen-pride-and-prejudice:3.11] “Cậu đang khiêu vũ với cô gái xinh đẹp duy nhất trong phòng,” anh Darcy nói, mắt nhìn cô Bennet cả. [austen-pride-and-prejudice:3.12] “Ôi! cô ấy là người đẹp nhất mà tôi từng được thấy! Nhưng có một cô em gái của cô ấy đang ngồi ngay sau lưng cậu kia, rất xinh, và tôi dám nói là rất dễ chịu. Để tôi nhờ bạn nhảy của tôi giới thiệu cậu nhé.” [austen-pride-and-prejudice:3.13] “Cậu nói cô nào?” và quay người lại, anh nhìn Elizabeth một lúc, cho đến khi bắt gặp ánh mắt cô, anh rút mắt mình về và lạnh lùng nói, “Cô ấy cũng tạm được; nhưng chưa đủ xinh để làm tôi rung động; và lúc này tôi chẳng có hứng làm tăng giá cho những cô gái bị những người đàn ông khác bỏ rơi. Cậu nên quay về với bạn nhảy của cậu mà tận hưởng nụ cười của cô ấy, vì cậu đang phí thời gian với tôi đấy.” [austen-pride-and-prejudice:3.14] Anh Bingley làm theo lời khuyên của bạn. Anh Darcy bỏ đi; và Elizabeth còn lại với những cảm xúc chẳng mấy thân thiện đối với anh. Tuy vậy, cô kể lại câu chuyện một cách hết sức hào hứng với bạn bè; vì cô có tính tình sôi nổi, tinh nghịch, thích thú với bất cứ điều gì lố bịch. [austen-pride-and-prejudice:3.15] Nhìn chung, buổi tối trôi qua vui vẻ đối với cả gia đình. Bà Bennet đã thấy cô con gái cả được nhóm Netherfield hết lời ngưỡng mộ. Anh Bingley đã khiêu vũ với cô hai lần, và cô được các chị em gái của anh đặc biệt chú ý. Jane cũng hài lòng về chuyện này chẳng kém gì mẹ, dù theo một cách lặng lẽ hơn. Elizabeth cảm nhận được niềm vui của Jane. Mary đã nghe người ta nhắc đến mình với cô Bingley như là cô gái tài hoa nhất vùng; còn Catherine và Lydia thì may mắn chẳng lúc nào thiếu bạn nhảy, đó là tất cả những gì hai cô cho đến nay đã học được cách bận tâm ở một vũ hội. Vì vậy họ trở về Longbourn, ngôi làng nơi họ sống, và là nơi họ là cư dân quan trọng nhất, với tâm trạng phấn chấn. Họ thấy ông Bennet vẫn còn thức. Có sách trong tay thì ông chẳng để ý gì đến thời gian; và nhân dịp này ông khá tò mò muốn biết kết cục của một buổi tối đã gợi lên những kỳ vọng rực rỡ đến thế. Ông đã có phần mong rằng mọi toan tính của vợ đối với người lạ sẽ đều tan thành mây khói; nhưng ông sớm nhận ra mình sắp phải nghe một câu chuyện rất khác. [austen-pride-and-prejudice:3.16] “Ôi! ông Bennet thân mến của tôi,” bà vừa bước vào phòng vừa nói, “chúng tôi vừa có một buổi tối thú vị nhất, một vũ hội tuyệt vời nhất. Giá mà ông có mặt ở đó. Jane được ngưỡng mộ biết bao, chẳng có gì sánh được. Ai cũng khen nó trông đẹp quá; và anh Bingley thấy nó thật xinh đẹp, và khiêu vũ với nó hai lần. Ông cứ nghĩ mà xem, ông nó; anh ta thực sự đã khiêu vũ với nó hai lần; và nó là người duy nhất trong phòng được anh ta mời lần thứ hai. Trước hết, anh ta mời cô Lucas. Tôi bực mình quá khi thấy anh ta ra nhảy với cô ấy; nhưng mà, anh ta chẳng ngưỡng mộ cô ấy chút nào: mà thật ra, ông biết đấy, có ai ngưỡng mộ nổi đâu; và anh ta có vẻ bị Jane làm cho sững sờ khi nó đang lượn xuống theo hàng nhảy. Thế là, anh ta hỏi nó là ai, rồi được giới thiệu, rồi mời nó nhảy hai điệu tiếp theo. Rồi hai điệu thứ ba anh ta nhảy với cô King, hai điệu thứ tư với Maria Lucas, hai điệu thứ năm lại với Jane, hai điệu thứ sáu với Lizzy, và điệu Boulanger——” [austen-pride-and-prejudice:3.17] “Nếu anh ta có chút thương xót nào cho tôi,” chồng bà sốt ruột kêu lên, “thì anh ta đã chẳng nhảy đến một nửa chừng ấy! Lạy Chúa, đừng nói thêm gì về bạn nhảy của anh ta nữa. Ôi! giá mà anh ta bị trật mắt cá chân ngay điệu nhảy đầu tiên!” [austen-pride-and-prejudice:3.18] “Ôi! ông nó,” bà Bennet tiếp tục, “tôi thích anh ta quá đi mất. Anh ta đẹp trai ghê gớm! và các chị em của anh ta là những người phụ nữ duyên dáng. Cả đời tôi chưa từng thấy cái gì thanh lịch hơn áo váy của họ. Tôi dám nói là đường ren trên áo dài của bà Hurst——” [austen-pride-and-prejudice:3.19] Đến đây bà lại bị ngắt lời. Ông Bennet phản đối mọi sự mô tả về quần áo lượt là. Vì vậy bà buộc phải tìm một nhánh khác của đề tài, và kể lại, với nhiều cay đắng trong lòng và đôi chút phóng đại, sự thô lỗ đến kinh khủng của anh Darcy. [austen-pride-and-prejudice:3.20] “Nhưng tôi cam đoan với ông,” bà nói thêm, “rằng Lizzy chẳng mất mát gì nhiều vì không hợp mắt anh ta; vì anh ta là một gã đàn ông khó chịu nhất, đáng ghét kinh khủng, chẳng đáng để làm vừa lòng chút nào. Kiêu kỳ và tự phụ đến mức không ai chịu nổi! Anh ta đi chỗ này, rồi đi chỗ kia, tưởng mình ghê gớm lắm! Không đủ xinh để khiêu vũ cùng! Giá mà ông có mặt ở đó, ông nó, để cho anh ta một trận nhớ đời theo kiểu của ông. Tôi ghét cay ghét đắng con người ấy.” [austen-pride-and-prejudice:4.1] Khi Jane và Elizabeth chỉ còn lại hai người, cô chị, người trước đó vẫn dè dặt khi khen anh Bingley, mới bày tỏ với em gái mình rằng cô ngưỡng mộ anh đến nhường nào. [austen-pride-and-prejudice:4.2] “Anh ấy đúng là mẫu người mà một chàng trai trẻ nên có,” cô nói, “hiểu biết, vui tính, sôi nổi; và chị chưa từng thấy phong thái nào vui vẻ tự nhiên như thế!—thoải mái biết bao, mà lại có giáo dục hoàn hảo đến thế!” [austen-pride-and-prejudice:4.3] “Anh ấy còn đẹp trai nữa,” Elizabeth đáp, “điều mà một chàng trai trẻ cũng nên có, nếu có thể được. Nhờ thế mà tính cách anh ấy trọn vẹn.” [austen-pride-and-prejudice:4.4] “Chị rất lấy làm hãnh diện khi anh ấy mời chị nhảy lần thứ hai. Chị không ngờ lại được một sự tôn vinh như thế.” [austen-pride-and-prejudice:4.5] “Chị không ngờ ư? Em thì đã ngờ thay chị. Nhưng đó là một điểm khác biệt lớn giữa chúng ta. Những lời tôn vinh lúc nào cũng làm chị bất ngờ, còn em thì chẳng bao giờ. Còn gì tự nhiên hơn việc anh ấy mời chị lần nữa? Anh ấy không thể không thấy rằng chị xinh gấp chừng năm lần mọi người phụ nữ khác trong phòng. Về chuyện đó thì chẳng cần cảm ơn tính hào hoa của anh ấy. Thôi được, anh ấy hẳn là rất dễ chịu, và em cho phép chị thích anh ấy. Chị đã từng thích khối người ngốc hơn nhiều.” [austen-pride-and-prejudice:4.6] “Lizzy thân yêu!” [austen-pride-and-prejudice:4.7] “Ôi! chị biết không, chị quá dễ thích mọi người nói chung. Chị chẳng bao giờ thấy lỗi của ai cả. Cả thế gian đều tốt và dễ chịu trong mắt chị. Cả đời em chưa từng nghe chị nói xấu một con người nào.” [austen-pride-and-prejudice:4.8] “Chị mong mình không vội vàng chê trách ai; nhưng chị luôn nói điều mình nghĩ.” [austen-pride-and-prejudice:4.9] “Em biết là chị vẫn thế; và chính điều đó mới làm em lấy làm lạ. Với lương tri của chị, mà lại mù quáng một cách thành thật đến thế trước những điều điên rồ và vớ vẩn của người khác! Giả vờ rộng lượng thì thường lắm;—đi đâu cũng gặp. Nhưng rộng lượng mà không phô trương hay toan tính—nhặt lấy cái tốt trong tính cách của mọi người rồi làm cho nó tốt hơn nữa, và chẳng nói gì đến cái xấu—thì chỉ chị mới có. Vậy là chị cũng thích các chị em gái của anh chàng này, phải không? Cách cư xử của họ không bằng anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:4.10] “Dĩ nhiên là không; lúc đầu thì thế. Nhưng khi trò chuyện với họ thì họ là những người phụ nữ rất dễ thương. Cô Bingley sẽ sống với anh trai và trông nom nhà cửa cho anh ấy; và chị sẽ lầm to nếu chúng ta không thấy ở cô ấy một người hàng xóm rất duyên dáng.” [austen-pride-and-prejudice:4.11] Elizabeth lặng lẽ lắng nghe, nhưng không bị thuyết phục; cách cư xử của họ ở buổi khiêu vũ chung chẳng hề nhằm làm vừa lòng mọi người; và với óc quan sát nhanh nhạy hơn, tính khí ít mềm dẻo hơn chị mình, cùng một phán đoán chẳng hề bị lung lạc bởi bất cứ sự quan tâm nào dành cho bản thân, cô rất ít có khuynh hướng tán thành họ. Thực ra họ là những quý cô rất sang trọng; không thiếu tính vui vẻ khi họ hài lòng, cũng chẳng thiếu khả năng tỏ ra dễ chịu khi họ muốn; nhưng kiêu ngạo và tự phụ. Họ khá xinh đẹp, đã được giáo dục tại một trong những trường tư thục hàng đầu ở London, có gia tài hai mươi nghìn bảng, có thói quen tiêu xài nhiều hơn mức nên tiêu, và giao du với những người có địa vị; và vì thế, xét về mọi mặt, họ có quyền nghĩ tốt về bản thân, và nghĩ thấp kém về người khác. Họ xuất thân từ một gia đình đáng kính ở miền bắc nước Anh; một điều được khắc sâu trong ký ức của họ hơn là việc gia tài của anh trai họ và của chính họ đều kiếm được từ nghề buôn bán. [austen-pride-and-prejudice:4.12] Anh Bingley thừa hưởng từ người cha một tài sản lên đến gần một trăm nghìn bảng; ông cụ vốn định mua một điền trang, nhưng không sống được đến lúc làm việc đó.—Anh Bingley cũng có ý định ấy, và đôi khi đã chọn cả hạt để mua; nhưng vì giờ đây anh đã có một ngôi nhà tốt cùng quyền săn bắn trên một thái ấp, nên nhiều người hiểu rõ nhất tính dễ dãi của anh ngờ rằng biết đâu anh lại chẳng sống nốt quãng đời còn lại ở Netherfield, và để việc mua đất lại cho thế hệ sau. [austen-pride-and-prejudice:4.13] Các chị em gái của anh rất nóng lòng mong anh có một điền trang của riêng mình; nhưng dù giờ đây anh mới chỉ yên vị với tư cách người thuê nhà, cô Bingley không hề miễn cưỡng ngồi đầu bàn ăn của anh, và bà Hurst, người đã lấy một người chồng sang trọng nhiều hơn giàu có, cũng chẳng kém phần sẵn lòng coi nhà anh như nhà mình mỗi khi điều đó tiện cho bà. Anh Bingley mới đến tuổi trưởng thành chưa được hai năm thì nhân một lời giới thiệu tình cờ, anh bị cám dỗ đến xem Netherfield House. Anh đã xem nó, cả bên ngoài lẫn bên trong, trong nửa tiếng đồng hồ, ưng ý với vị trí và những gian phòng chính, hài lòng với những lời chủ nhà ca ngợi nó, và thuê ngay lập tức. [austen-pride-and-prejudice:4.14] Giữa anh và Darcy có một tình bạn rất bền vững, bất chấp sự đối nghịch lớn về tính cách.—Bingley được Darcy quý mến vì tính khí dễ dãi, cởi mở, dễ uốn nắn của anh, dù chẳng có tính tình nào có thể tương phản với tính tình của chính Darcy hơn thế, và dù với tính tình của mình, Darcy chưa bao giờ tỏ ra bất mãn. Bingley hết mực tin cậy vào tình cảm của Darcy, và đánh giá cao nhất óc phán đoán của bạn. Về trí tuệ, Darcy trội hơn. Bingley hoàn toàn không kém cỏi, nhưng Darcy thì sắc sảo. Đồng thời anh lại kiêu kỳ, dè dặt và khó tính, và phong thái của anh, dù có giáo dục, lại chẳng mời gọi ai. Về mặt ấy, bạn anh có lợi thế hơn hẳn. Bingley chắc chắn được người ta mến ở bất cứ nơi nào anh xuất hiện, còn Darcy thì liên tục làm người ta phật lòng. [austen-pride-and-prejudice:4.15] Cách họ nói về buổi khiêu vũ chung ở Meryton đã đủ nói lên tính cách mỗi người. Bingley cả đời chưa từng gặp những người dễ chịu hơn hay những cô gái xinh hơn; ai cũng hết sức tử tế và ân cần với anh, chẳng có chút nghi thức nào, chẳng có chút gượng gạo nào, anh đã sớm cảm thấy quen thân với cả phòng; còn về cô Bennet, anh không thể hình dung được một thiên thần nào đẹp hơn. Darcy, ngược lại, đã thấy một tập hợp những con người chẳng mấy nhan sắc và không chút phong cách thời thượng, chẳng ai trong số đó khiến anh cảm thấy mảy may quan tâm, và từ chẳng ai anh nhận được sự chú ý hay niềm vui nào. Cô Bennet thì anh công nhận là xinh, nhưng cô cười nhiều quá. [austen-pride-and-prejudice:4.16] Bà Hurst và em gái thừa nhận đúng là như thế—nhưng họ vẫn ngưỡng mộ cô và thích cô, và tuyên bố cô là một cô gái ngọt ngào, một người mà họ chẳng phản đối nếu được quen biết thêm. Vì thế cô Bennet được xác lập là một cô gái ngọt ngào, và anh trai họ cảm thấy lời khen ngợi ấy cho phép mình nghĩ về cô tùy ý. [austen-pride-and-prejudice:5.1] Cách Longbourn một quãng đi bộ ngắn có một gia đình mà nhà Bennet đặc biệt thân thiết. Ngài William Lucas trước kia buôn bán ở Meryton, nơi ông đã gây dựng được một gia sản kha khá và được vinh dự phong tước hiệp sĩ nhờ dâng một bài diễn văn lên nhà vua trong nhiệm kỳ thị trưởng của mình. Sự vinh hiển ấy có lẽ đã được ông cảm nhận quá mạnh mẽ. Nó khiến ông chán ghét việc buôn bán và chán cả việc sống ở một thị trấn có chợ nhỏ bé; và rời bỏ cả hai, ông cùng gia đình dọn đến một ngôi nhà cách Meryton chừng một dặm, từ đó được gọi là Lucas Lodge, nơi ông có thể thích thú nghĩ đến tầm quan trọng của bản thân, và, thoát khỏi ràng buộc của công việc, dành trọn thời gian vào việc tỏ ra lịch sự với cả thiên hạ. Vì tuy hớn hở với tước vị của mình, ông không vì thế mà trở nên ngạo mạn; trái lại, ông ân cần hết mực với mọi người. Bản tính vốn vô hại, thân thiện và sẵn lòng giúp người, việc được tiến kiến ở cung St. James đã khiến ông trở nên nhã nhặn. [austen-pride-and-prejudice:5.2] Phu nhân Lucas là một người đàn bà tốt bụng, không quá thông minh đến mức không thể làm một người hàng xóm quý giá của bà Bennet.—Họ có nhiều con. Người con cả, một thiếu nữ hiểu biết và thông minh, khoảng hai mươi bảy tuổi, là bạn thân của Elizabeth. [austen-pride-and-prejudice:5.3] Việc các cô nhà Lucas và các cô nhà Bennet gặp nhau để bàn tán về một vũ hội là điều tuyệt đối cần thiết; và buổi sáng sau buổi khiêu vũ chung đã đưa các cô nhà Lucas đến Longbourn để nghe và để kể. [austen-pride-and-prejudice:5.4] “Cháu đã khởi đầu buổi tối thật tốt đấy, Charlotte,” bà Bennet nói với cô Lucas, cố tự kiềm chế cho lịch sự. “Cháu là người được anh Bingley chọn đầu tiên.” [austen-pride-and-prejudice:5.5] “Vâng;—nhưng hình như anh ấy thích người thứ hai hơn.” [austen-pride-and-prejudice:5.6] “Ồ!—chắc là cháu muốn nói Jane—vì anh ta nhảy với nó hai lần. Đúng là chuyện đó có vẻ như anh ta ngưỡng mộ nó thật—mà thật ra bác cũng khá tin là thế—bác có nghe loáng thoáng gì đó—nhưng bác cũng chẳng rõ lắm—gì đó về ông Robinson.” [austen-pride-and-prejudice:5.7] “Có lẽ bác muốn nói đến điều cháu nghe lỏm được giữa anh ấy và ông Robinson; cháu chưa kể với bác sao? Ông Robinson hỏi anh ấy thấy các buổi khiêu vũ chung ở Meryton của chúng ta thế nào, và anh ấy có nghĩ trong phòng có rất nhiều người phụ nữ xinh đẹp không, và anh ấy thấy ai xinh nhất? và anh ấy trả lời ngay câu hỏi cuối—Ồ! cô Bennet cả, không còn nghi ngờ gì nữa, về điểm đó chẳng thể có hai ý kiến.” [austen-pride-and-prejudice:5.8] “Thật thế à!—Chà, thế thì quả là dứt khoát lắm—có vẻ như là——nhưng mà, biết đâu rồi lại chẳng đi đến đâu, cháu biết đấy.” [austen-pride-and-prejudice:5.9] “Những điều chị nghe lỏm được đắt giá hơn của em, Eliza ạ,” Charlotte nói. “Anh Darcy không đáng để nghe bằng bạn anh ta, phải không?—Tội nghiệp Eliza!—chỉ vừa đủ ‘tạm được’.” [austen-pride-and-prejudice:5.10] “Bác xin cháu đừng nhét vào đầu Lizzy cái ý phải bực mình vì bị anh ta đối xử tệ; vì anh ta là một người khó chịu đến mức được anh ta thích mới thật là một điều bất hạnh. Tối qua bà Long kể với bác rằng anh ta ngồi sát bên bà ấy nửa tiếng đồng hồ mà không hé môi lấy một lần.” [austen-pride-and-prejudice:5.11] “Thưa mẹ, mẹ có chắc không ạ?—có phải có chút nhầm lẫn không?” Jane nói.—“Con chắc chắn đã thấy anh Darcy nói chuyện với bà ấy.” [austen-pride-and-prejudice:5.12] “Ừ—vì rốt cuộc bà ấy hỏi anh ta thấy Netherfield thế nào, và anh ta không thể không trả lời;—nhưng bà ấy bảo trông anh ta có vẻ rất giận vì bị người ta bắt chuyện.” [austen-pride-and-prejudice:5.13] “Cô Bingley bảo con,” Jane nói, “rằng anh ấy chẳng bao giờ nói nhiều trừ khi ở giữa những người quen thân. Với họ, anh ấy dễ chịu lạ thường.” [austen-pride-and-prejudice:5.14] “Mẹ chẳng tin lấy một lời, con ạ. Nếu anh ta mà dễ chịu đến thế thì anh ta đã nói chuyện với bà Long rồi. Nhưng mẹ đoán được chuyện thế nào; ai cũng bảo anh ta kiêu ngạo đến tận xương tủy, và mẹ dám chắc bằng cách nào đó anh ta đã nghe nói bà Long không có xe ngựa riêng, và đến vũ hội bằng một chiếc xe ngựa nhỏ đi thuê.” [austen-pride-and-prejudice:5.15] “Cháu không để tâm chuyện anh ấy không nói chuyện với bà Long,” cô Lucas nói, “nhưng cháu ước gì anh ấy đã khiêu vũ với Eliza.” [austen-pride-and-prejudice:5.16] “Lần sau, Lizzy,” mẹ cô nói, “nếu mẹ là con, mẹ sẽ không khiêu vũ với anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:5.17] “Thưa mẹ, con tin là con có thể yên tâm hứa với mẹ rằng con sẽ không bao giờ khiêu vũ với anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:5.18] “Lòng kiêu hãnh của anh ấy,” cô Lucas nói, “không làm chị phật ý nhiều như lòng kiêu hãnh thường vẫn làm, vì nó có lý do để được thứ lỗi. Người ta chẳng thể lấy làm lạ khi một chàng trai trẻ tuyệt vời đến thế, với gia thế, tài sản, mọi thứ đều có lợi cho anh, lại đánh giá cao bản thân. Nếu được phép nói như vậy, thì anh ấy có quyền kiêu hãnh.” [austen-pride-and-prejudice:5.19] “Điều đó rất đúng,” Elizabeth đáp, “và em có thể dễ dàng tha thứ cho lòng kiêu hãnh của anh ta, nếu anh ta không làm tổn thương lòng kiêu hãnh của em.” [austen-pride-and-prejudice:5.20] “Kiêu hãnh,” Mary nhận xét, cô vốn tự hào về sự vững chắc trong những suy tưởng của mình, “là một khuyết điểm rất phổ biến, em tin là thế. Theo tất cả những gì em từng đọc, em tin chắc rằng nó quả thực rất phổ biến, rằng bản chất con người đặc biệt dễ sa vào nó, và rằng rất ít ai trong chúng ta không nuôi dưỡng một cảm giác tự mãn về một phẩm chất nào đó, có thật hay tưởng tượng. Thói hư vinh và lòng kiêu hãnh là hai thứ khác nhau, dù hai từ này thường được dùng như đồng nghĩa. Một người có thể kiêu hãnh mà không hư vinh. Kiêu hãnh liên quan nhiều hơn đến ý kiến của chúng ta về bản thân, còn hư vinh thì liên quan đến điều chúng ta muốn người khác nghĩ về mình.” [austen-pride-and-prejudice:5.21] “Nếu cháu mà giàu như anh Darcy,” một cậu bé nhà Lucas đi cùng các chị kêu lên, “thì cháu chẳng cần biết mình kiêu ngạo đến đâu. Cháu sẽ nuôi một bầy chó săn cáo, và ngày nào cũng uống một chai rượu vang.” [austen-pride-and-prejudice:5.22] “Thế thì cháu sẽ uống nhiều hơn mức nên uống nhiều lắm,” bà Bennet nói; “và nếu bác mà thấy cháu uống thì bác sẽ giật ngay chai rượu của cháu.” [austen-pride-and-prejudice:5.23] Cậu bé phản đối rằng bà sẽ không làm thế; bà cứ tiếp tục khẳng định là bà sẽ làm, và cuộc tranh cãi chỉ chấm dứt khi cuộc viếng thăm kết thúc. [austen-pride-and-prejudice:6.1] Các bà các cô ở Longbourn chẳng bao lâu đã đến thăm các bà các cô ở Netherfield. Cuộc viếng thăm được đáp lễ đúng nghi thức. Phong thái dễ thương của cô Bennet ngày càng chiếm được thiện cảm của bà Hurst và cô Bingley; và tuy người mẹ bị thấy là không chịu nổi còn các cô em thì chẳng đáng để chuyện trò, họ vẫn bày tỏ với hai cô chị lớn mong muốn được quen biết thân hơn. Jane đón nhận sự quan tâm này với niềm vui sướng lớn nhất; nhưng Elizabeth vẫn thấy sự ngạo mạn trong cách họ đối xử với mọi người, hầu như không trừ cả chị cô, và không thể ưa họ; dù lòng tốt của họ đối với Jane, dẫu chỉ được đến thế, vẫn có giá trị, vì rất có thể nó bắt nguồn từ ảnh hưởng của lòng ngưỡng mộ nơi anh trai họ. Mỗi lần họ gặp nhau, ai cũng thấy rõ rằng anh quả thực ngưỡng mộ cô; và đối với Elizabeth thì cũng rõ ràng không kém rằng Jane đang xuôi theo thiện cảm mà cô đã bắt đầu dành cho anh ngay từ đầu, và đang trên đường yêu say đắm; nhưng cô vui mừng nghĩ rằng điều đó khó có khả năng bị thiên hạ nói chung phát hiện, vì ở Jane, sức mạnh lớn lao của tình cảm hòa quyện với một tính khí điềm tĩnh và một phong thái vui vẻ trước sau như một, những điều sẽ che chở cô khỏi sự nghi ngờ của những kẻ tọc mạch. Cô nói điều này với người bạn của mình, cô Lucas. [austen-pride-and-prejudice:6.2] “Có lẽ trong trường hợp như thế,” Charlotte đáp, “đánh lừa được thiên hạ thì cũng dễ chịu; nhưng giữ gìn kín đáo đến thế đôi khi lại là một điều bất lợi. Nếu một người phụ nữ cũng khéo léo che giấu tình cảm của mình như thế đối với chính người mình để ý, cô ta có thể đánh mất cơ hội níu giữ anh ta; và khi ấy, tin rằng thiên hạ cũng mù tịt như nhau thì chỉ là một sự an ủi nghèo nàn. Trong hầu hết mọi mối gắn bó đều có quá nhiều lòng biết ơn hay thói hư vinh, nên để mặc nó tự phát triển thì chẳng an toàn. Tất cả chúng ta đều có thể bắt đầu một cách thoải mái—một chút thiện cảm thì cũng tự nhiên thôi; nhưng có rất ít người trong chúng ta có đủ tấm lòng để thực sự yêu mà không cần được khích lệ. Trong mười trường hợp thì có đến chín, người phụ nữ nên tỏ ra nhiều tình cảm hơn mức mình cảm thấy. Bingley chắc chắn thích chị của em; nhưng có thể anh ấy sẽ chẳng bao giờ làm gì hơn là thích cô ấy, nếu cô ấy không giúp anh ấy tiến thêm.” [austen-pride-and-prejudice:6.3] “Nhưng chị ấy có giúp anh ấy tiến thêm đấy chứ, trong chừng mực bản tính chị ấy cho phép. Nếu em còn nhận ra được tình cảm của chị ấy dành cho anh ấy, thì anh ấy hẳn phải là một kẻ khờ khạo thật sự mới không phát hiện ra.” [austen-pride-and-prejudice:6.4] “Nhớ nhé, Eliza, anh ấy không hiểu tính tình Jane như em.” [austen-pride-and-prejudice:6.5] “Nhưng nếu một người phụ nữ có cảm tình với một người đàn ông, và không cố che giấu điều đó, thì anh ta hẳn phải nhận ra.” [austen-pride-and-prejudice:6.6] “Có lẽ anh ta hẳn phải nhận ra, nếu anh ta gặp cô ấy đủ nhiều. Nhưng dù Bingley và Jane gặp nhau khá thường xuyên, chưa bao giờ được nhiều giờ liền bên nhau; và vì họ luôn gặp nhau trong những buổi tụ họp đông người lẫn lộn, không thể nào mọi khoảnh khắc đều dành cho việc trò chuyện với nhau được. Vì vậy Jane nên tận dụng tối đa mỗi nửa giờ mà cô ấy có thể thu hút được sự chú ý của anh ấy. Khi đã nắm chắc được anh ấy rồi, sẽ có khối thời gian để yêu nhiều bao nhiêu tùy thích.” [austen-pride-and-prejudice:6.7] “Kế hoạch của chị là một kế hoạch hay,” Elizabeth đáp, “khi chẳng có gì khác được đặt ra ngoài mong muốn lấy được chồng tốt; và nếu em quyết tâm kiếm một người chồng giàu có, hay bất cứ người chồng nào, em dám nói em sẽ theo nó. Nhưng đó không phải là tình cảm của Jane; chị ấy không hành động theo toan tính. Cho đến giờ, chị ấy thậm chí còn chưa thể chắc chắn về mức độ tình cảm của chính mình, cũng như việc nó có hợp lẽ hay không. Chị ấy mới biết anh ấy được hai tuần. Chị ấy đã nhảy bốn điệu với anh ấy ở Meryton; đã gặp anh ấy một buổi sáng tại nhà anh ấy, và từ đó đến nay đã ăn tối cùng anh ấy giữa đám đông bốn lần. Như thế chưa hẳn đủ để chị ấy hiểu tính cách anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:6.8] “Không phải như em mô tả đâu. Nếu chỉ đơn thuần ăn tối với anh ấy, có lẽ cô ấy chỉ phát hiện được anh ấy ăn có ngon miệng không; nhưng em phải nhớ rằng họ cũng đã ở bên nhau bốn buổi tối—và bốn buổi tối có thể làm được nhiều việc lắm.” [austen-pride-and-prejudice:6.9] “Phải; bốn buổi tối ấy đã giúp họ xác định được rằng cả hai đều thích bài Vingt-un hơn bài Commerce; nhưng về bất kỳ nét tính cách chủ yếu nào khác, em không nghĩ là đã có nhiều điều được hé lộ.” [austen-pride-and-prejudice:6.10] “Chà,” Charlotte nói, “chị chúc Jane thành công với tất cả tấm lòng; và nếu cô ấy cưới anh ấy ngay ngày mai, chị nghĩ cô ấy cũng có nhiều cơ may hạnh phúc ngang với việc bỏ ra mười hai tháng nghiên cứu tính cách anh ấy. Hạnh phúc trong hôn nhân hoàn toàn là chuyện may rủi. Dù tính tình hai bên có hiểu rõ nhau đến đâu, hay giống nhau đến đâu từ trước, thì điều đó cũng chẳng làm tăng hạnh phúc của họ chút nào. Về sau họ bao giờ cũng trở nên khác nhau đủ để có phần phiền muộn của mình; và tốt hơn là biết càng ít càng hay về những khuyết điểm của người mà mình sẽ cùng sống trọn đời.” [austen-pride-and-prejudice:6.11] “Chị làm em buồn cười đấy, Charlotte; nhưng điều đó không có lý. Chị biết là nó không có lý, và chính chị sẽ chẳng bao giờ hành động như vậy.” [austen-pride-and-prejudice:6.12] Mải quan sát sự ân cần của anh Bingley đối với chị mình, Elizabeth chẳng hề ngờ rằng chính cô đang dần trở thành đối tượng được bạn anh để ý đôi chút. Ban đầu anh Darcy hầu như không thừa nhận cô xinh đẹp; anh đã nhìn cô mà không chút ngưỡng mộ ở vũ hội; và khi họ gặp lại, anh nhìn cô chỉ để chê bai. Nhưng anh vừa mới khẳng định rõ ràng với bản thân và bạn bè rằng gương mặt cô hầu như chẳng có nét nào đẹp, thì anh bắt đầu nhận ra rằng nó trở nên thông minh khác thường nhờ vẻ biểu cảm tuyệt đẹp của đôi mắt đen thẫm. Tiếp theo phát hiện này là vài phát hiện khác cũng khiến anh bẽ mặt không kém. Dù đã dùng con mắt soi xét mà phát hiện ra hơn một chỗ không hoàn toàn cân đối trên vóc dáng cô, anh buộc phải thừa nhận dáng người cô thanh thoát và dễ ưa; và mặc cho anh khẳng định rằng phong thái của cô không phải phong thái của giới thời thượng, anh lại bị cuốn hút bởi vẻ tinh nghịch tự nhiên của nó. Về điều này cô hoàn toàn không hay biết;—đối với cô, anh chỉ là người đàn ông chẳng chịu tỏ ra dễ chịu ở bất cứ đâu, và là người đã không cho rằng cô đủ xinh để khiêu vũ cùng. [austen-pride-and-prejudice:6.13] Anh bắt đầu mong muốn được hiểu thêm về cô, và như một bước tiến tới việc tự mình trò chuyện với cô, anh chú ý nghe cô trò chuyện với người khác. Việc anh làm thế đã khiến cô để ý. Đó là ở nhà ngài William Lucas, nơi một nhóm đông người đang tụ họp. [austen-pride-and-prejudice:6.14] “Anh Darcy có ý gì,” cô nói với Charlotte, “khi nghe em nói chuyện với đại tá Forster vậy?” [austen-pride-and-prejudice:6.15] “Đó là câu hỏi mà chỉ anh Darcy mới trả lời được.” [austen-pride-and-prejudice:6.16] “Nhưng nếu anh ta còn làm thế nữa thì em nhất định sẽ cho anh ta biết là em thấy anh ta đang định làm gì. Anh ta có con mắt rất châm biếm, và nếu em không tự mình bắt đầu bằng sự xấc xược thì em sẽ sớm đâm ra sợ anh ta mất.” [austen-pride-and-prejudice:6.17] Khi anh tiến lại gần họ ngay sau đó, dù không có vẻ gì là định nói chuyện, cô Lucas thách bạn mình nhắc đến chuyện ấy với anh, điều đó lập tức kích Elizabeth làm ngay, cô quay sang anh và nói, [austen-pride-and-prejudice:6.18] “Anh Darcy, anh có thấy vừa rồi tôi ăn nói khéo léo lạ thường không, khi tôi trêu đại tá Forster để ông ấy tổ chức cho chúng tôi một vũ hội ở Meryton?” [austen-pride-and-prejudice:6.19] “Hết sức hăng hái;—nhưng đó là một đề tài luôn làm các quý cô hăng hái.” [austen-pride-and-prejudice:6.20] “Anh khắt khe với chúng tôi quá.” [austen-pride-and-prejudice:6.21] “Sắp đến lượt cô ấy bị trêu rồi đấy,” cô Lucas nói. “Chị sắp mở đàn đây, Eliza, và em biết chuyện gì tiếp theo rồi.” [austen-pride-and-prejudice:6.22] “Chị đúng là một người bạn kỳ quặc!—lúc nào cũng muốn em chơi đàn và hát trước mặt bất cứ ai và tất cả mọi người!—Nếu thói hư vinh của em mà ngả về âm nhạc thì chị hẳn là vô giá, nhưng đằng này, em thật sự không muốn ngồi đàn trước những người hẳn đã quen nghe những nghệ sĩ giỏi nhất.” Tuy nhiên, thấy cô Lucas cứ khăng khăng, cô nói thêm, “Thôi được; nếu đã phải thế thì đành vậy.” Và nghiêm trang liếc nhìn anh Darcy, “Có một câu tục ngữ cổ hay, mà ở đây hẳn ai cũng thuộc—‘Giữ hơi mà thổi nguội cháo,’—còn em sẽ giữ hơi của mình để hát cho thật vang.” [austen-pride-and-prejudice:6.23] Tiếng đàn hát của cô dễ nghe, dù hoàn toàn chẳng xuất sắc gì. Sau một hai bài hát, và trước khi cô kịp đáp lại lời nài nỉ của nhiều người muốn cô hát nữa, cô em Mary đã háo hức thay chỗ cô bên cây đàn; Mary, vì là người duy nhất trong nhà có nhan sắc tầm thường, đã ra sức trau dồi kiến thức và tài nghệ, nên lúc nào cũng nóng lòng muốn phô diễn. [austen-pride-and-prejudice:6.24] Mary chẳng có thiên tài mà cũng chẳng có khiếu thẩm mỹ; và tuy thói hư vinh đã cho cô sự chuyên cần, nó cũng cho cô vẻ thông thái rởm và phong cách tự phụ, những thứ hẳn sẽ làm hại cả một trình độ xuất sắc cao hơn mức cô đã đạt được. Elizabeth, thoải mái và không kiểu cách, đã được lắng nghe với nhiều thích thú hơn hẳn, dù chơi đàn chẳng giỏi bằng một nửa; còn Mary, khi kết thúc một bản concerto dài, đã vui lòng mua lấy lời khen và lòng biết ơn bằng những khúc ca Scotland và Ireland, theo yêu cầu của các cô em, những người cùng vài người nhà Lucas và hai ba sĩ quan hăng hái nhập cuộc khiêu vũ ở một đầu phòng. [austen-pride-and-prejudice:6.25] Anh Darcy đứng gần họ, lặng lẽ phẫn nộ trước cái cách trải qua buổi tối như thế, gạt bỏ hết mọi cuộc chuyện trò, và quá mải mê với những suy nghĩ của riêng mình đến nỗi không nhận ra ngài William Lucas đang đứng cạnh, cho tới khi ngài William bắt đầu như sau. [austen-pride-and-prejudice:6.26] “Đây là một trò giải trí thú vị biết bao cho giới trẻ, anh Darcy nhỉ!—Rốt cuộc thì chẳng gì bằng khiêu vũ.—Tôi coi đó là một trong những nét tinh tế bậc nhất của các xã hội văn minh.” [austen-pride-and-prejudice:6.27] “Quả vậy, thưa ngài;—và nó cũng có ưu điểm là thịnh hành trong những xã hội kém văn minh hơn trên thế giới.—Kẻ man rợ nào cũng biết nhảy.” [austen-pride-and-prejudice:6.28] Ngài William chỉ mỉm cười. “Bạn anh khiêu vũ thật tuyệt;” ông nói tiếp sau một lúc ngừng, khi thấy Bingley nhập vào nhóm;—“và tôi không nghi ngờ gì rằng chính anh cũng là bậc thầy trong môn nghệ thuật này, anh Darcy ạ.” [austen-pride-and-prejudice:6.29] “Tôi tin là ngài đã thấy tôi khiêu vũ ở Meryton, thưa ngài.” [austen-pride-and-prejudice:6.30] “Vâng, đúng thế, và tôi đã có được niềm vui không nhỏ khi được chứng kiến. Anh có thường khiêu vũ ở cung St. James không?” [austen-pride-and-prejudice:6.31] “Không bao giờ, thưa ngài.” [austen-pride-and-prejudice:6.32] “Anh không nghĩ đó sẽ là một sự tôn vinh xứng đáng đối với nơi ấy sao?” [austen-pride-and-prejudice:6.33] “Đó là một sự tôn vinh mà tôi không bao giờ dành cho bất cứ nơi nào nếu tôi có thể tránh được.” [austen-pride-and-prejudice:6.34] “Tôi đoán là anh có nhà ở London?” [austen-pride-and-prejudice:6.35] Anh Darcy cúi chào. [austen-pride-and-prejudice:6.36] “Có lần tôi cũng đã nghĩ đến chuyện định cư ở London—vì tôi thích giới thượng lưu; nhưng tôi không chắc lắm không khí London có hợp với phu nhân Lucas không.” [austen-pride-and-prejudice:6.37] Ông ngừng lại, hy vọng được trả lời; nhưng người đối thoại không có ý định đáp lời; và đúng lúc ấy Elizabeth đang đi về phía họ, ông chợt nảy ra ý định làm một việc hết sức hào hoa, bèn gọi cô, [austen-pride-and-prejudice:6.38] “Cô Eliza thân mến, sao cô không khiêu vũ?—Anh Darcy, anh phải cho phép tôi giới thiệu với anh cô gái trẻ này như một bạn nhảy hết sức đáng mong ước.—Tôi chắc chắn anh không thể từ chối khiêu vũ khi có nhiều nhan sắc thế này ngay trước mặt.” Và cầm lấy tay cô, ông định trao nó cho anh Darcy, người, dù vô cùng ngạc nhiên, cũng không phải là không sẵn lòng đón nhận, thì cô lập tức rút tay lại, và hơi bối rối nói với ngài William, [austen-pride-and-prejudice:6.39] “Thật tình, thưa ngài, tôi không hề có ý định khiêu vũ.—Tôi xin ngài đừng nghĩ rằng tôi đi về phía này để xin một bạn nhảy.” [austen-pride-and-prejudice:6.40] Anh Darcy, với vẻ đứng đắn nghiêm trang, xin được vinh dự mời cô nhảy; nhưng vô ích. Elizabeth đã quyết; và nỗ lực thuyết phục của ngài William cũng chẳng hề làm lung lay ý định của cô. [austen-pride-and-prejudice:6.41] “Cô Eliza, cô khiêu vũ xuất sắc đến thế, nên thật là tàn nhẫn khi tước đi của tôi niềm hạnh phúc được ngắm cô; và dù quý ông đây không ưa trò giải trí này nói chung, tôi chắc chắn anh ấy không thể phản đối việc chiều lòng chúng ta trong nửa tiếng đồng hồ.” [austen-pride-and-prejudice:6.42] “Anh Darcy thật là lịch sự hết mực,” Elizabeth mỉm cười nói. [austen-pride-and-prejudice:6.43] “Đúng vậy—nhưng xét đến sức hấp dẫn kia, cô Eliza thân mến của tôi, chúng ta chẳng thể lấy làm lạ trước sự chiều chuộng của anh ấy; vì ai lại phản đối một bạn nhảy như thế?” [austen-pride-and-prejudice:6.44] Elizabeth tinh nghịch liếc nhìn, rồi quay đi. Sự cự tuyệt của cô không làm cô bị mất điểm trong mắt quý ông kia, và anh đang nghĩ về cô với đôi chút hài lòng thì bị cô Bingley bắt chuyện như sau, [austen-pride-and-prejudice:6.45] “Tôi đoán được anh đang mơ màng về chuyện gì.” [austen-pride-and-prejudice:6.46] “Tôi nghĩ là không đâu.” [austen-pride-and-prejudice:6.47] “Anh đang nghĩ rằng phải trải qua nhiều buổi tối theo cách này—giữa đám người như thế này—thì thật không chịu nổi; và quả thực tôi hoàn toàn đồng ý với anh. Tôi chưa bao giờ khó chịu hơn thế! Sự nhạt nhẽo mà lại ồn ào; sự tầm thường mà lại tự cao tự đại của tất cả những con người này!—Tôi sẵn lòng đánh đổi bất cứ thứ gì để được nghe anh phê phán họ!” [austen-pride-and-prejudice:6.48] “Tôi cam đoan với cô, cô đoán hoàn toàn sai. Tâm trí tôi đang bận vào một việc dễ chịu hơn. Tôi đang suy ngẫm về niềm vui vô cùng lớn mà một đôi mắt đẹp trên gương mặt một người phụ nữ xinh xắn có thể mang lại.” [austen-pride-and-prejudice:6.49] Cô Bingley lập tức dán mắt vào mặt anh, và mong anh cho cô biết quý cô nào có công khơi gợi những suy ngẫm như thế. Anh Darcy đáp với vẻ hết sức gan dạ, [austen-pride-and-prejudice:6.50] “Cô Elizabeth Bennet.” [austen-pride-and-prejudice:6.51] “Cô Elizabeth Bennet!” cô Bingley nhắc lại. “Tôi kinh ngạc hết sức. Cô ấy được anh ưu ái từ bao giờ thế?—và xin cho biết bao giờ thì tôi được chúc mừng anh đây?” [austen-pride-and-prejudice:6.52] “Đó chính xác là câu hỏi mà tôi đã đoán cô sẽ hỏi. Trí tưởng tượng của phụ nữ thật nhanh nhảu; nó nhảy từ ngưỡng mộ sang tình yêu, từ tình yêu sang hôn nhân chỉ trong chớp mắt. Tôi biết thế nào cô cũng chúc mừng hạnh phúc tôi.” [austen-pride-and-prejudice:6.53] “Chà, nếu anh nghiêm túc đến thế, tôi sẽ coi như chuyện đã hoàn toàn định đoạt. Anh sẽ có một bà mẹ vợ tuyệt vời, thật đấy, và dĩ nhiên bà ấy sẽ luôn ở Pemberley với anh.” [austen-pride-and-prejudice:6.54] Anh lắng nghe cô với vẻ hoàn toàn dửng dưng, trong khi cô tự mua vui theo cách ấy, và vì sự điềm tĩnh của anh khiến cô tin rằng mọi chuyện vẫn an toàn, những lời dí dỏm của cô cứ tuôn chảy mãi. [austen-pride-and-prejudice:7.1] Tài sản của ông Bennet gần như chỉ gồm một điền trang thu hai nghìn bảng một năm, mà thật bất hạnh cho các con gái ông, điền trang ấy lại bị ràng buộc bởi điều khoản thừa kế hạn định, theo đó, vì không có người thừa kế nam, nó sẽ về tay một người họ hàng xa; còn gia tài của mẹ các cô, tuy dư dả đối với địa vị của bà, cũng chỉ bù đắp được rất ít vào chỗ thiếu hụt của ông. Cha bà từng làm luật sư ở Meryton, và đã để lại cho bà bốn nghìn bảng. [austen-pride-and-prejudice:7.2] Bà có một người chị em gái lấy một ông Phillips, người từng làm thư ký cho cha họ và đã kế nghiệp ông, cùng một người em trai sống ở London làm một nghề buôn bán đáng kính. [austen-pride-and-prejudice:7.3] Làng Longbourn chỉ cách Meryton có một dặm; một khoảng cách hết sức thuận tiện cho các cô tiểu thư, những người thường bị cám dỗ tới đó ba bốn lần một tuần, để làm bổn phận thăm dì và một cửa hàng mũ ngay bên kia đường. Hai cô út trong nhà, Catherine và Lydia, đặc biệt năng lui tới làm những bổn phận này; đầu óc hai cô trống rỗng hơn các chị, và khi chẳng có gì hay hơn để làm, một cuộc đi bộ tới Meryton là cần thiết để giết thời gian buổi sáng và cung cấp chuyện để nói buổi tối; và dù vùng quê nói chung có nghèo tin tức đến đâu, hai cô cũng luôn xoay xở moi được ít tin từ dì. Hiện nay, quả thực, hai cô được cung cấp dồi dào cả tin tức lẫn niềm vui nhờ một trung đoàn dân quân vừa mới đến đóng ở vùng lân cận; trung đoàn sẽ ở lại suốt mùa đông, và Meryton là nơi đặt sở chỉ huy. [austen-pride-and-prejudice:7.4] Những cuộc thăm bà Phillips giờ đây mang lại những tin tức hấp dẫn nhất. Mỗi ngày lại thêm vào hiểu biết của hai cô điều gì đó về tên tuổi và quan hệ của các sĩ quan. Chỗ trọ của họ chẳng mấy chốc không còn là bí mật, và cuối cùng hai cô bắt đầu quen biết chính các sĩ quan. Ông Phillips đến thăm tất cả bọn họ, và điều này mở ra cho các cháu gái ông một nguồn hạnh phúc trước đây chưa từng biết. Hai cô chẳng nói được chuyện gì khác ngoài các sĩ quan; và gia tài lớn của anh Bingley, mà mỗi khi được nhắc đến lại khiến mẹ các cô hồ hởi, trong mắt hai cô chẳng đáng giá gì so với bộ quân phục của một viên thiếu úy. [austen-pride-and-prejudice:7.5] Một buổi sáng, sau khi nghe hai cô tuôn trào cảm xúc về đề tài này, ông Bennet lạnh lùng nhận xét, [austen-pride-and-prejudice:7.6] “Từ tất cả những gì bố có thể thu thập được qua cách các con nói chuyện, các con hẳn là hai đứa con gái ngốc nghếch nhất nước. Bố đã ngờ như thế từ lâu, nhưng giờ thì bố tin chắc.” [austen-pride-and-prejudice:7.7] Catherine bối rối, không đáp lời; nhưng Lydia, với vẻ hoàn toàn dửng dưng, vẫn tiếp tục bày tỏ lòng ngưỡng mộ đại úy Carter, và hy vọng được gặp anh ta trong ngày, vì sáng hôm sau anh ta sẽ đi London. [austen-pride-and-prejudice:7.8] “Tôi lấy làm ngạc nhiên đấy, ông nó,” bà Bennet nói, “sao ông lại sẵn lòng nghĩ con cái mình ngốc nghếch đến thế. Nếu tôi có muốn coi thường con cái nhà ai, thì dù sao cũng không phải con của chính mình.” [austen-pride-and-prejudice:7.9] “Nếu con tôi ngốc nghếch thì tôi phải mong sao lúc nào mình cũng ý thức được điều đó.” [austen-pride-and-prejudice:7.10] “Phải—nhưng ngẫu nhiên là đứa nào cũng rất khôn ngoan.” [austen-pride-and-prejudice:7.11] “Tôi dám tự phụ cho rằng đây là điểm duy nhất mà chúng ta không đồng ý với nhau. Tôi vẫn hy vọng tình cảm của chúng ta trùng khớp trong mọi chi tiết, nhưng tôi buộc phải khác ý bà chừng này: tôi cho rằng hai đứa con gái út của chúng ta ngốc nghếch khác thường.” [austen-pride-and-prejudice:7.12] “Ông Bennet thân mến, ông đừng mong những đứa con gái như thế lại có được sự hiểu biết như bố mẹ chúng.—Khi chúng đến tuổi chúng ta, tôi dám nói chúng sẽ chẳng nghĩ đến các sĩ quan nhiều hơn chúng ta đâu. Tôi còn nhớ cái thời chính tôi cũng rất thích áo đỏ nhà binh—mà thật ra tận đáy lòng tôi vẫn còn thích; và nếu có một đại tá trẻ trung bảnh bao, với năm sáu nghìn bảng một năm, muốn cưới một đứa con gái của tôi, tôi sẽ không nói không với anh ta đâu; và tôi thấy đại tá Forster tối hôm nọ ở nhà ngài William mặc quân phục trông thật hợp.” [austen-pride-and-prejudice:7.13] “Mẹ ơi,” Lydia kêu lên, “dì bảo đại tá Forster và đại úy Carter không còn hay đến nhà cô Watson như hồi mới đến nữa; giờ dì thấy họ rất thường đứng ở thư viện Clarke.” [austen-pride-and-prejudice:7.14] Bà Bennet chưa kịp trả lời thì người hầu bước vào với một bức thư ngắn gửi cô Bennet; thư từ Netherfield, và người hầu đứng chờ hồi âm. Mắt bà Bennet sáng lên vì vui sướng, và trong khi con gái bà đọc thư, bà nôn nóng gọi to, [austen-pride-and-prejudice:7.15] “Này, Jane, thư của ai thế? về chuyện gì? anh ta nói gì? Này, Jane, nhanh lên mà kể cho cả nhà nghe; nhanh lên, con yêu.” [austen-pride-and-prejudice:7.16] “Thư của cô Bingley,” Jane nói, rồi đọc to lên. [austen-pride-and-prejudice:7.17] “Bạn thân mến của tôi, [austen-pride-and-prejudice:7.18] “Nếu bạn không đủ lòng thương mà đến dùng bữa tối hôm nay với Louisa và tôi, chúng tôi sẽ có nguy cơ thù ghét nhau suốt phần đời còn lại, vì cả một ngày chỉ có hai người đàn bà mặt đối mặt với nhau thì không bao giờ có thể kết thúc mà không cãi vã. Nhận được thư này thì đến ngay khi có thể nhé. Anh tôi và các quý ông sẽ dùng bữa tối với các sĩ quan. Mãi mãi là của bạn, [austen-pride-and-prejudice:7.19] “Caroline Bingley.” [austen-pride-and-prejudice:7.20] “Với các sĩ quan!” Lydia kêu lên. “Lạ thật, sao dì không kể với chúng ta chuyện đó.” [austen-pride-and-prejudice:7.21] “Ăn tối ở ngoài,” bà Bennet nói, “thế thì rủi quá.” [austen-pride-and-prejudice:7.22] “Con dùng xe ngựa được không ạ?” Jane nói. [austen-pride-and-prejudice:7.23] “Không, con yêu, con nên đi ngựa thì hơn, vì trời có vẻ sắp mưa; rồi thế nào con cũng phải ở lại qua đêm.” [austen-pride-and-prejudice:7.24] “Đó sẽ là một kế hay,” Elizabeth nói, “nếu mẹ chắc chắn được rằng họ sẽ không đề nghị cho xe đưa chị ấy về.” [austen-pride-and-prejudice:7.25] “Ồ! nhưng các quý ông sẽ đi xe ngựa nhỏ của anh Bingley đến Meryton; còn nhà Hurst thì không có ngựa để kéo xe của họ.” [austen-pride-and-prejudice:7.26] “Con thà đi xe ngựa còn hơn nhiều.” [austen-pride-and-prejudice:7.27] “Nhưng con yêu, mẹ chắc chắn là bố con không thể bớt ra mấy con ngựa được. Chúng cần cho việc đồng áng, phải không ông Bennet?” [austen-pride-and-prejudice:7.28] “Chúng cần cho việc đồng áng thường xuyên hơn nhiều so với lúc tôi có thể dùng đến chúng.” [austen-pride-and-prejudice:7.29] “Nhưng nếu hôm nay bố đã dùng đến chúng,” Elizabeth nói, “thì ý của mẹ sẽ thành.” [austen-pride-and-prejudice:7.30] Rốt cuộc cô cũng moi được từ bố lời thừa nhận rằng mấy con ngựa đã bận việc. Vì thế Jane buộc phải cưỡi ngựa đi, và mẹ cô tiễn cô ra tận cửa với nhiều lời tiên đoán vui vẻ về một ngày thời tiết xấu. Những hy vọng của bà đã thành sự thật; Jane đi chưa được bao lâu thì trời mưa nặng hạt. Các em gái lo lắng cho cô, nhưng mẹ cô thì vui mừng. Mưa kéo dài suốt cả buổi tối không ngớt; Jane chắc chắn không thể về được. [austen-pride-and-prejudice:7.31] “Ý của tôi thật là may mắn!” bà Bennet nói, hơn một lần, như thể công làm cho trời mưa hoàn toàn là của bà. Tuy nhiên, cho đến sáng hôm sau bà mới biết hết niềm hạnh phúc mà mưu kế của mình mang lại. Bữa sáng vừa xong thì một người hầu từ Netherfield mang đến cho Elizabeth bức thư ngắn sau: [austen-pride-and-prejudice:7.32] “Lizzy yêu quý nhất của chị, [austen-pride-and-prejudice:7.33] “Sáng nay chị thấy trong người rất khó chịu, mà chị cho là do hôm qua bị ướt sũng. Những người bạn tốt bụng của chị không chịu nghe chuyện chị về nhà cho đến khi chị đỡ hơn. Họ cũng nhất quyết bắt chị gặp ông Jones—vì vậy đừng lo lắng nếu em nghe nói ông ấy đã đến khám cho chị—và ngoài chứng đau họng và nhức đầu ra thì chị cũng chẳng bị làm sao nhiều. [austen-pride-and-prejudice:7.34] “Chị của em, v.v.” [austen-pride-and-prejudice:7.35] “Này, bà nó,” ông Bennet nói, khi Elizabeth đã đọc to bức thư, “nếu con gái bà có lâm bệnh nguy hiểm, nếu nó có chết, thì cũng là một niềm an ủi khi biết rằng tất cả chỉ vì theo đuổi anh Bingley, và theo lệnh của bà.” [austen-pride-and-prejudice:7.36] “Ôi! tôi chẳng sợ nó chết chút nào. Người ta không chết vì mấy cơn cảm lặt vặt đâu. Nó sẽ được chăm sóc chu đáo. Chừng nào nó còn ở đó thì mọi chuyện đều ổn cả. Tôi sẽ đi thăm nó, nếu tôi có được xe ngựa.” [austen-pride-and-prejudice:7.37] Elizabeth, thực sự lo lắng, quyết định đến với chị, dù không có xe ngựa; và vì cô không biết cưỡi ngựa, đi bộ là lựa chọn duy nhất. Cô tuyên bố quyết định của mình. [austen-pride-and-prejudice:7.38] “Sao con lại có thể ngốc nghếch đến thế,” mẹ cô kêu lên, “mà nghĩ đến chuyện như vậy, với bùn đất thế này! Đến nơi thì con sẽ chẳng còn ra dáng để người ta nhìn nữa.” [austen-pride-and-prejudice:7.39] “Con vẫn đủ ra dáng để nhìn chị Jane—mà con chỉ cần có thế.” [austen-pride-and-prejudice:7.40] “Có phải con đang bóng gió với bố, Lizzy,” bố cô nói, “bảo bố cho người đi lấy ngựa về không?” [austen-pride-and-prejudice:7.41] “Thật tình không phải đâu ạ. Con không muốn tránh cuộc đi bộ. Khoảng cách chẳng là gì khi người ta có động cơ; chỉ ba dặm thôi. Con sẽ về trước bữa tối.” [austen-pride-and-prejudice:7.42] “Em khâm phục sự hăng hái trong lòng nhân từ của chị,” Mary nhận xét, “nhưng mọi xung động của cảm xúc đều nên được lý trí dẫn dắt; và theo ý em, sự gắng sức luôn phải tương xứng với những gì đòi hỏi.” [austen-pride-and-prejudice:7.43] “Chúng em sẽ đi cùng chị đến Meryton,” Catherine và Lydia nói.—Elizabeth nhận lời có bạn đồng hành, và ba cô tiểu thư cùng nhau lên đường. [austen-pride-and-prejudice:7.44] “Nếu chúng ta đi nhanh,” Lydia nói, khi họ đang đi, “có lẽ chúng ta sẽ được thấy đại úy Carter một chút trước khi anh ấy đi.” [austen-pride-and-prejudice:7.45] Đến Meryton thì họ chia tay; hai cô em út đến chỗ trọ của vợ một sĩ quan, còn Elizabeth tiếp tục đi một mình, băng qua hết cánh đồng này đến cánh đồng khác với bước chân nhanh nhẹn, nhảy qua những bậc trèo rào và vượt qua những vũng nước với vẻ hăng hái nôn nóng, và rốt cuộc đã trông thấy ngôi nhà, với đôi mắt cá chân mỏi nhừ, đôi bít tất lấm bùn, và gương mặt rực hồng vì hơi ấm của sự vận động. [austen-pride-and-prejudice:7.46] Cô được đưa vào phòng ăn sáng, nơi tất cả mọi người trừ Jane đều đang tụ họp, và sự xuất hiện của cô gây ra một sự ngạc nhiên lớn.—Việc cô đi bộ ba dặm vào giờ sớm như thế, trong thời tiết lầy lội như thế, lại một mình, đối với bà Hurst và cô Bingley là điều gần như không thể tin nổi; và Elizabeth tin chắc rằng họ khinh thường cô vì chuyện đó. Tuy nhiên, họ đón tiếp cô rất lịch sự; và trong phong thái của anh trai họ có một điều gì đó tốt hơn sự lịch sự; đó là sự vui vẻ và lòng tốt.—Anh Darcy nói rất ít, còn ông Hurst thì chẳng nói gì. Người trước phân vân giữa sự ngưỡng mộ vẻ rạng rỡ mà sự vận động đã mang lại cho nước da cô, và sự ngờ vực không biết hoàn cảnh có biện minh cho việc cô đi xa đến thế một mình hay không. Người sau thì chỉ đang nghĩ đến bữa sáng của mình. [austen-pride-and-prejudice:7.47] Những câu cô hỏi thăm chị không nhận được câu trả lời mấy khả quan. Cô Bennet ngủ không ngon, và tuy đã dậy, vẫn sốt cao và không đủ khỏe để rời khỏi phòng. Elizabeth mừng vì được đưa đến chỗ chị ngay lập tức; và Jane, người chỉ vì sợ gây lo lắng hay phiền phức mà đã không bày tỏ trong thư rằng cô mong mỏi biết bao một cuộc thăm như thế, vui sướng khi thấy em bước vào. Tuy nhiên, cô không đủ sức chuyện trò nhiều, và khi cô Bingley để hai chị em lại với nhau, cô cũng chẳng thể làm gì hơn ngoài việc bày tỏ lòng biết ơn trước sự tử tế khác thường mà mình được đối đãi. Elizabeth lặng lẽ chăm sóc chị. [austen-pride-and-prejudice:7.48] Khi bữa sáng xong, hai chị em cô Bingley đến với họ; và Elizabeth bắt đầu tự mình thấy mến họ, khi cô thấy họ tỏ ra quý mến và ân cần với Jane biết bao. Ông bào chế thuốc đến, và sau khi khám cho bệnh nhân, nói, như người ta có thể đoán trước, rằng cô bị cảm lạnh nặng, và họ phải cố gắng đẩy lùi nó; khuyên cô trở lại giường, và hứa gửi cho cô vài liều thuốc nước. Lời khuyên được nghe theo ngay, vì các triệu chứng sốt tăng lên, và đầu cô đau dữ dội. Elizabeth không rời phòng chị lấy một khắc, các quý bà khác cũng ít khi vắng mặt; các quý ông đều đi ra ngoài, nên thực ra họ chẳng có việc gì để làm ở nơi khác. [austen-pride-and-prejudice:7.49] Khi đồng hồ điểm ba giờ, Elizabeth cảm thấy mình phải về; và rất miễn cưỡng nói ra điều ấy. Cô Bingley đề nghị cho cô đi xe ngựa, và cô chỉ cần được nài thêm chút nữa là sẽ nhận lời, thì Jane tỏ ra lo lắng khi phải chia tay em đến mức cô Bingley buộc phải chuyển lời đề nghị cho mượn xe ngựa nhỏ thành lời mời ở lại Netherfield trong lúc này. Elizabeth hết sức biết ơn nhận lời, và một người hầu được phái đi Longbourn để báo cho gia đình biết cô ở lại, và mang về một ít quần áo. [austen-pride-and-prejudice:8.1] Năm giờ, hai quý cô lui về thay y phục, và sáu giờ rưỡi Elizabeth được mời xuống dùng bữa. Trước những lời hỏi han lịch sự khi ấy dồn dập đổ tới, mà trong số đó cô có được niềm vui nhận ra sự ân cần vượt trội hẳn của anh Bingley, cô không thể đưa ra một câu trả lời khả quan lắm. Jane hoàn toàn chẳng đỡ hơn chút nào. Hai chị em, nghe vậy, lặp đi lặp lại ba bốn lần rằng họ buồn lòng biết bao, bị cảm nặng thì thật kinh khủng biết bao, và chính họ ghét bị ốm đến nhường nào; rồi chẳng nghĩ gì đến chuyện ấy nữa: và sự thờ ơ của họ đối với Jane khi cô không ở ngay trước mặt đã trả lại cho Elizabeth trọn vẹn cái thú được ghét họ như ban đầu. [austen-pride-and-prejudice:8.2] Thật vậy, người anh của họ là người duy nhất trong cả nhóm mà cô có thể nhìn với đôi chút hài lòng. Nỗi lo của anh cho Jane hiện rõ, và sự chu đáo của anh đối với chính cô thật hết sức dễ chịu, khiến cô không cảm thấy mình là kẻ quấy quả như cô tin rằng những người kia vẫn coi cô. Ngoài anh ra, cô chẳng mấy được ai để ý. Cô Bingley bị anh Darcy thu hút hết tâm trí, chị cô ta cũng chẳng kém là bao; còn ông Hurst, người ngồi cạnh Elizabeth, là một kẻ biếng nhác, chỉ sống để ăn, uống và chơi bài, và khi thấy cô thích một món ăn giản dị hơn món ragu thì chẳng còn gì để nói với cô nữa. [austen-pride-and-prejudice:8.3] Dùng bữa xong, cô trở lên ngay với Jane, và cô Bingley bắt đầu chê bai cô ngay khi cô vừa ra khỏi phòng. Cung cách của cô bị phán là thật hết sức tồi tệ, một thứ pha trộn giữa kiêu ngạo và xấc xược; cô chẳng biết chuyện trò, chẳng có phong thái, chẳng có óc thẩm mỹ, chẳng có nhan sắc. Bà Hurst cũng nghĩ thế, và nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:8.4] “Nói tóm lại, cô ta chẳng có gì đáng khen, ngoài cái tài đi bộ giỏi. Chị sẽ chẳng bao giờ quên dáng vẻ cô ta sáng nay. Trông cô ta thật gần như hoang dại.” [austen-pride-and-prejudice:8.5] “Đúng thế thật, chị Louisa. Em suýt nữa không giữ nổi nét mặt. Đến đây đã là vô lý hết sức! Cớ sao cô ta phải lăng xăng chạy khắp vùng quê, chỉ vì chị cô ta bị cảm? Tóc tai thì rối bù, xơ xác!” [austen-pride-and-prejudice:8.6] “Phải, còn cái váy lót nữa; chị mong em đã thấy cái váy lót của cô ta, ngập bùn đến sáu inch, chị tuyệt đối chắc chắn thế; và cái áo dài đã được buông thấp xuống để che đi thì lại chẳng làm tròn phận sự.” [austen-pride-and-prejudice:8.7] “Bức tranh chị vẽ có lẽ rất chính xác, chị Louisa ạ,” Bingley nói; “nhưng em thì chẳng nhận ra điều gì trong đó cả. Em thấy cô Elizabeth Bennet trông đẹp lạ thường khi cô bước vào phòng sáng nay. Cái váy lót lấm bùn hoàn toàn lọt khỏi mắt em.” [austen-pride-and-prejudice:8.8] “Tôi chắc anh đã để ý thấy điều đó, anh Darcy,” cô Bingley nói; “và tôi thiên về ý nghĩ rằng anh hẳn không muốn thấy em gái mình phô bày mình ra như thế.” [austen-pride-and-prejudice:8.9] “Chắc chắn là không.” [austen-pride-and-prejudice:8.10] “Đi bộ ba dặm, hay bốn dặm, hay năm dặm, hay bao nhiêu cũng được, bùn ngập quá mắt cá chân, mà lại một mình, hoàn toàn một mình! Cô ta có ý gì vậy chứ? Tôi thấy dường như điều đó phô ra một thứ tự lập tự phụ đáng ghê tởm, một sự thờ ơ với lễ nghi đúng kiểu thị trấn tỉnh lẻ.” [austen-pride-and-prejudice:8.11] “Điều đó cho thấy một tình thương đối với chị mình thật đáng quý,” Bingley nói. [austen-pride-and-prejudice:8.12] “Anh Darcy, tôi e rằng,” cô Bingley nhận xét, giọng nửa thì thầm, “chuyến phiêu lưu này đã phần nào làm giảm lòng ngưỡng mộ của anh đối với đôi mắt đẹp của cô ta.” [austen-pride-and-prejudice:8.13] “Không hề,” anh đáp; “chúng sáng lên nhờ vận động.”—Một lúc lặng ngắn tiếp theo câu nói ấy, rồi bà Hurst lại bắt đầu. [austen-pride-and-prejudice:8.14] “Tôi hết sức quý mến Jane Bennet, cô ấy thật là một cô gái rất dịu dàng, và tôi hết lòng mong cô ấy được yên bề gia thất. Nhưng với một ông bố bà mẹ như thế, và họ hàng thấp kém như thế, tôi e chẳng có cơ hội nào.” [austen-pride-and-prejudice:8.15] “Hình như em đã nghe chị nói rằng ông chú của họ là một luật sư ở Meryton.” [austen-pride-and-prejudice:8.16] “Phải; và họ còn một ông chú khác, sống đâu đó gần Cheapside.” [austen-pride-and-prejudice:8.17] “Thế thì tuyệt quá,” cô em nói thêm, và cả hai cười phá lên hả hê. [austen-pride-and-prejudice:8.18] “Dù họ có đủ chú bác để lấp kín cả Cheapside đi nữa,” Bingley kêu lên, “thì cũng chẳng làm họ kém dễ chịu đi mảy may nào.” [austen-pride-and-prejudice:8.19] “Nhưng điều đó hẳn sẽ làm giảm đáng kể cơ hội của họ được kết hôn với những người đàn ông có chút địa vị trên đời,” Darcy đáp. [austen-pride-and-prejudice:8.20] Bingley không đáp lại câu ấy; nhưng hai chị em gái của anh nhiệt liệt tán thành, và mải mê một hồi lâu lấy những họ hàng tầm thường của người bạn thân yêu ra làm trò cười. [austen-pride-and-prejudice:8.21] Tuy nhiên, với lòng trìu mến được khơi lại, rời phòng ăn họ đến phòng của cô, và ngồi với cô cho đến khi được mời xuống dùng cà phê. Cô vẫn còn rất mệt, và Elizabeth nhất định không rời chị chút nào, mãi đến tận khuya, khi cô được an lòng thấy chị đã ngủ, và khi cô thấy rằng việc mình xuống nhà là điều phải hơn là điều thú vị. Bước vào phòng khách, cô thấy cả nhóm đang chơi bài loo, và lập tức được mời nhập cuộc; nhưng ngờ rằng họ chơi cược cao, cô từ chối, và lấy cớ chị mình, nói rằng trong chốc lát còn có thể ở dưới nhà cô sẽ giải khuây bằng một cuốn sách. Ông Hurst nhìn cô kinh ngạc. [austen-pride-and-prejudice:8.22] “Cô thích đọc sách hơn chơi bài ư?” ông nói; “thế thì khá lạ đấy.” [austen-pride-and-prejudice:8.23] “Cô Eliza Bennet,” cô Bingley nói, “khinh bài bạc. Cô ấy là người đọc nhiều và chẳng thấy thú vui gì ở thứ khác.” [austen-pride-and-prejudice:8.24] “Tôi chẳng đáng nhận lời khen ấy, cũng chẳng đáng nhận lời chê ấy,” Elizabeth kêu lên; “tôi không phải người đọc nhiều gì, và tôi thấy thú vui ở nhiều thứ lắm.” [austen-pride-and-prejudice:8.25] “Trong việc chăm sóc chị cô, tôi chắc cô thấy vui,” Bingley nói; “và tôi mong niềm vui ấy sẽ sớm tăng thêm khi thấy chị cô hoàn toàn bình phục.” [austen-pride-and-prejudice:8.26] Elizabeth tự đáy lòng cảm ơn anh, rồi bước về phía một chiếc bàn có vài cuốn sách nằm sẵn. Anh lập tức ngỏ ý đi lấy cho cô những cuốn khác; tất cả những gì thư viện của anh có được. [austen-pride-and-prejudice:8.27] “Và tôi ước gì tủ sách của tôi lớn hơn, vì lợi ích của cô và vì thể diện của chính tôi; nhưng tôi là một gã lười biếng, và tuy tôi chẳng có nhiều sách, tôi vẫn có nhiều hơn số tôi từng giở ra xem.” [austen-pride-and-prejudice:8.28] Elizabeth cam đoan với anh rằng cô có thể hoàn toàn bằng lòng với những cuốn trong phòng. [austen-pride-and-prejudice:8.29] “Tôi lấy làm lạ,” cô Bingley nói, “là cha chúng tôi lại để lại một bộ sưu tập sách nhỏ đến thế.—Anh có một thư viện ở Pemberley mới tuyệt diệu làm sao, anh Darcy!” [austen-pride-and-prejudice:8.30] “Nó phải tốt mới phải,” anh đáp, “đó là công trình của nhiều thế hệ.” [austen-pride-and-prejudice:8.31] “Rồi anh lại còn tự mình bổ sung vào đó biết bao nhiêu, anh lúc nào cũng mua sách.” [austen-pride-and-prejudice:8.32] “Tôi không thể hiểu nổi sự sao nhãng một thư viện gia đình vào thời buổi như ngày nay.” [austen-pride-and-prejudice:8.33] “Sao nhãng! Tôi chắc chắn anh chẳng sao nhãng điều gì có thể làm tăng thêm vẻ đẹp cho chốn cao quý ấy. Charles, khi anh xây nhà, em mong nó tuyệt diệu được bằng một nửa Pemberley.” [austen-pride-and-prejudice:8.34] “Anh cũng mong vậy.” [austen-pride-and-prejudice:8.35] “Nhưng em thật lòng khuyên anh nên mua đất ở vùng ấy, và lấy Pemberley làm một thứ khuôn mẫu. Cả nước Anh không có hạt nào đẹp hơn Derbyshire.” [austen-pride-and-prejudice:8.36] “Hết lòng hết dạ; anh sẽ mua chính Pemberley nếu Darcy chịu bán.” [austen-pride-and-prejudice:8.37] “Em đang nói về những điều có thể, Charles ạ.” [austen-pride-and-prejudice:8.38] “Thật tình, Caroline, anh nghĩ có được Pemberley bằng cách mua còn khả dĩ hơn bằng cách bắt chước.” [austen-pride-and-prejudice:8.39] Elizabeth bị những gì diễn ra cuốn hút đến mức chẳng còn mấy chú tâm vào cuốn sách; và chẳng bao lâu gác hẳn nó sang một bên, cô lại gần bàn chơi bài, và đứng giữa anh Bingley và người chị cả của anh, để xem ván bài. [austen-pride-and-prejudice:8.40] “Từ mùa xuân đến giờ cô Darcy có lớn lên nhiều không?” cô Bingley hỏi; “cô ấy sẽ cao bằng tôi chứ?” [austen-pride-and-prejudice:8.41] “Tôi nghĩ là có. Giờ cô bé cao chừng cô Elizabeth Bennet, hay đúng hơn là cao hơn một chút.” [austen-pride-and-prejudice:8.42] “Tôi mong được gặp lại cô ấy biết bao! Tôi chưa từng gặp ai làm tôi thích thú đến thế. Gương mặt ấy, cử chỉ ấy! mà lại tài hoa vô cùng so với tuổi! Cô ấy chơi dương cầm thật tuyệt diệu.” [austen-pride-and-prejudice:8.43] “Tôi thấy thật lạ lùng,” Bingley nói, “làm sao các tiểu thư trẻ lại có đủ kiên nhẫn để trở nên tài hoa đến thế, như tất cả bọn họ.” [austen-pride-and-prejudice:8.44] “Tất cả các tiểu thư trẻ đều tài hoa! Charles thân mến, anh định nói gì vậy?” [austen-pride-and-prejudice:8.45] “Phải, tất cả bọn họ, anh nghĩ thế. Ai cũng vẽ trang trí mặt bàn, bọc bình phong và đan ví lưới. Anh hầu như không biết ai không làm được ngần ấy việc, và anh chắc chắn chưa bao giờ nghe nhắc đến một tiểu thư trẻ lần đầu tiên mà không được cho biết rằng cô ấy rất tài hoa.” [austen-pride-and-prejudice:8.46] “Bản liệt kê của cậu về phạm vi thông thường của tài nghệ,” Darcy nói, “có quá nhiều phần đúng. Chữ ấy được gán cho khối người đàn bà chẳng xứng đáng với nó theo cách nào khác ngoài việc đan một cái ví hay bọc một tấm bình phong. Nhưng tôi còn lâu mới đồng ý với cậu trong cách cậu đánh giá phụ nữ nói chung. Trong toàn bộ những người tôi quen biết, tôi không dám khoe là biết được quá nửa tá người thực sự tài hoa.” [austen-pride-and-prejudice:8.47] “Tôi cũng vậy, chắc chắn thế,” cô Bingley nói. [austen-pride-and-prejudice:8.48] “Vậy thì,” Elizabeth nhận xét, “hẳn anh gói ghém rất nhiều điều trong ý niệm của anh về một người phụ nữ tài hoa.” [austen-pride-and-prejudice:8.49] “Phải; tôi quả có gói ghém rất nhiều điều trong đó.” [austen-pride-and-prejudice:8.50] “Ồ! dĩ nhiên rồi,” người phụ tá trung thành của anh kêu lên, “không ai có thể thực sự được coi là tài hoa nếu không vượt xa hẳn những gì thường gặp. Một người phụ nữ phải am tường âm nhạc, ca hát, hội họa, khiêu vũ và các ngôn ngữ hiện đại thì mới xứng với chữ ấy; và ngoài tất cả những điều đó, cô ta phải có một cái gì đó nhất định trong phong thái và dáng đi, trong giọng nói, trong cách ứng xử và lời lẽ, bằng không thì chữ ấy chỉ xứng được một nửa.” [austen-pride-and-prejudice:8.51] “Tất cả những điều đó cô ấy phải có,” Darcy nói thêm, “và vào tất cả những điều đó cô ấy còn phải thêm một cái gì thực chất hơn nữa, là sự mở mang trí tuệ bằng việc đọc sách rộng rãi.” [austen-pride-and-prejudice:8.52] “Giờ thì tôi không còn ngạc nhiên vì anh chỉ biết có sáu người phụ nữ tài hoa. Đúng hơn, giờ tôi lại ngạc nhiên sao anh biết được dù chỉ một người.” [austen-pride-and-prejudice:8.53] “Cô khắt khe với chính giới mình đến mức hoài nghi khả năng có được tất cả những điều ấy sao?” [austen-pride-and-prejudice:8.54] “Tôi chưa từng thấy một người phụ nữ như thế. Tôi chưa từng thấy năng lực, óc thẩm mỹ, sự chuyên cần và vẻ thanh lịch như anh mô tả, hội tụ cả lại.” [austen-pride-and-prejudice:8.55] Bà Hurst và cô Bingley cùng kêu lên phản đối sự bất công trong mối hoài nghi ngầm của cô, và cả hai đang quả quyết rằng họ biết nhiều phụ nữ đáp ứng đúng mô tả ấy, thì ông Hurst gọi họ trật tự, kèm những lời phàn nàn cay đắng về việc họ không chú tâm vào ván bài đang diễn ra. Vì mọi cuộc chuyện trò do đó đã chấm dứt, ít lâu sau Elizabeth rời khỏi phòng. [austen-pride-and-prejudice:8.56] “Eliza Bennet,” cô Bingley nói, khi cánh cửa đã khép lại sau lưng cô, “là một trong những cô gái tìm cách lấy lòng phái kia bằng cách hạ thấp chính giới mình; và với nhiều người đàn ông, tôi dám chắc, cách ấy thành công. Nhưng theo ý tôi, đó là một mánh khóe tầm thường, một thủ đoạn rất hèn hạ.” [austen-pride-and-prejudice:8.57] “Không nghi ngờ gì,” Darcy, người mà lời nhận xét ấy chủ yếu nhắm tới, đáp, “có sự hèn hạ trong mọi thủ đoạn mà các quý cô đôi khi hạ mình dùng đến để quyến rũ. Bất cứ điều gì gần gũi với xảo quyệt đều đáng khinh.” [austen-pride-and-prejudice:8.58] Cô Bingley không hoàn toàn thỏa mãn với câu trả lời này đến mức muốn tiếp tục đề tài. [austen-pride-and-prejudice:8.59] Elizabeth quay lại với họ chỉ để nói rằng chị cô đã trở nặng hơn, và cô không thể rời chị. Bingley giục cho mời ông Jones đến ngay; trong khi hai chị em gái anh, tin chắc rằng chẳng lời khuyên của thầy thuốc quê nào có thể giúp ích được gì, lại đề nghị phái người cấp tốc lên London mời một trong những vị danh y lỗi lạc nhất. Điều này cô nhất định không nghe; nhưng cô không đến nỗi miễn cưỡng chiều theo đề nghị của anh trai họ; và mọi việc được quyết định là sẽ cho mời ông Jones từ sáng sớm, nếu cô Bennet không đỡ hẳn. Bingley hết sức bứt rứt; các chị em gái anh tuyên bố họ khổ sở vô cùng. Tuy vậy, họ khuây khỏa nỗi sầu muộn bằng những bản song tấu sau bữa ăn khuya, trong khi anh chẳng tìm được cách nào xoa dịu tâm trạng tốt hơn là dặn dò bà quản gia hãy dành mọi sự chăm sóc có thể cho cô tiểu thư đang ốm và em gái cô. [austen-pride-and-prejudice:9.1] Elizabeth thức gần trọn đêm trong phòng chị, và buổi sáng cô vui mừng được gửi một câu trả lời tạm khả quan cho những lời hỏi thăm mà cô nhận được từ rất sớm từ anh Bingley qua một cô hầu phòng, và ít lâu sau từ hai cô hầu sang trọng hầu hạ các chị em gái anh. Tuy vậy, bất chấp sự thuyên giảm này, cô xin cho gửi một mảnh thư về Longbourn, đề nghị mẹ đến thăm Jane và tự mình xét đoán tình trạng của chị. Mảnh thư lập tức được gửi đi, và nội dung của nó cũng được làm theo nhanh chóng chẳng kém. Bà Bennet, cùng hai cô con gái út, đến Netherfield ngay sau bữa điểm tâm của gia đình. [austen-pride-and-prejudice:9.2] Giá như thấy Jane có vẻ nguy kịch gì, bà Bennet hẳn sẽ khổ sở lắm; nhưng nhìn con thấy yên tâm rằng bệnh tình chẳng có gì đáng lo, bà lại không hề mong con khỏi ngay, vì khi bình phục hẳn có lẽ con bà sẽ phải rời Netherfield. Vì thế bà không chịu nghe đề nghị của con gái là được đưa về nhà; mà ông bào chế thuốc, đến cùng lúc ấy, cũng chẳng thấy như thế là nên chút nào. Sau khi ngồi với Jane một lúc, khi cô Bingley xuất hiện và mời mọc, bà mẹ và ba cô con gái đều theo cô xuống phòng điểm tâm. Bingley đón họ, mong rằng bà Bennet không thấy cô Bennet nặng hơn bà nghĩ. [austen-pride-and-prejudice:9.3] “Quả là có đấy, thưa anh,” bà đáp. “Con bé ốm nặng quá không thể di chuyển được. Ông Jones bảo chúng tôi không được nghĩ đến chuyện đưa nó đi. Chúng tôi đành phải làm phiền lòng tốt của anh thêm ít lâu nữa.” [austen-pride-and-prejudice:9.4] “Đưa đi!” Bingley kêu lên. “Không được nghĩ đến chuyện ấy. Em gái tôi, tôi chắc chắn, sẽ không nghe đến chuyện đưa cô ấy đi đâu.” [austen-pride-and-prejudice:9.5] “Xin bà cứ tin chắc,” cô Bingley nói, với vẻ lịch sự lạnh lùng, “rằng cô Bennet sẽ nhận được mọi sự chăm sóc có thể chừng nào cô còn ở với chúng tôi.” [austen-pride-and-prejudice:9.6] Bà Bennet cảm ơn rối rít. [austen-pride-and-prejudice:9.7] “Tôi chắc chắn rằng,” bà nói thêm, “nếu không có những người bạn tốt như thế, tôi chẳng biết rồi con bé sẽ ra sao, vì nó ốm nặng thật, và đau đớn ghê lắm, dù vẫn hết sức nhẫn nại trên đời, mà nó vẫn luôn như thế, vì nó có, không trừ một ai, tính nết dịu dàng nhất mà tôi từng gặp. Tôi vẫn thường bảo mấy đứa con gái kia rằng chúng chẳng là gì so với nó. Anh có một căn phòng thật xinh ở đây, anh Bingley ạ, và một quang cảnh tuyệt đẹp nhìn ra con đường rải sỏi kia. Tôi chẳng biết nơi nào trong vùng sánh được với Netherfield. Tôi mong anh sẽ không nghĩ đến chuyện vội vã rời đi, dù anh chỉ thuê có ngắn hạn.” [austen-pride-and-prejudice:9.8] “Việc gì tôi làm cũng làm vội vã,” anh đáp; “vì vậy nếu tôi quyết rời Netherfield, có lẽ tôi sẽ đi ngay trong năm phút. Tuy nhiên, hiện giờ tôi coi như mình đã hoàn toàn định cư ở đây.” [austen-pride-and-prejudice:9.9] “Đó đúng là điều tôi vẫn đoán về anh,” Elizabeth nói. [austen-pride-and-prejudice:9.10] “Cô bắt đầu hiểu tôi rồi, phải không?” anh kêu lên, quay về phía cô. [austen-pride-and-prejudice:9.11] “Ồ! vâng—tôi hiểu anh hoàn toàn.” [austen-pride-and-prejudice:9.12] “Tôi ước gì có thể coi đó là một lời khen; nhưng bị nhìn thấu dễ dàng đến thế, tôi e là đáng thương.” [austen-pride-and-prejudice:9.13] “Cái đó còn tùy. Không nhất thiết là một tính cách sâu sắc, phức tạp lại đáng quý hơn hay kém hơn một tính cách như của anh.” [austen-pride-and-prejudice:9.14] “Lizzy,” mẹ cô kêu lên, “hãy nhớ con đang ở đâu, và đừng có nói huyên thiên cái kiểu buông tuồng mà ở nhà người ta vẫn để mặc con.” [austen-pride-and-prejudice:9.15] “Trước đây tôi không biết,” Bingley tiếp ngay, “rằng cô là người nghiên cứu tính cách. Hẳn đó là một môn nghiên cứu thú vị.” [austen-pride-and-prejudice:9.16] “Vâng; nhưng những tính cách phức tạp là thú vị nhất. Ít ra chúng có được cái lợi ấy.” [austen-pride-and-prejudice:9.17] “Nói chung,” Darcy nói, “nông thôn chỉ có thể cung cấp được ít đối tượng cho một môn nghiên cứu như thế. Ở một vùng quê, người ta sống giữa một xã hội rất chật hẹp và chẳng mấy đổi thay.” [austen-pride-and-prejudice:9.18] “Nhưng bản thân con người thay đổi nhiều đến thế, nên ở họ mãi mãi có điều gì mới mẻ để quan sát.” [austen-pride-and-prejudice:9.19] “Phải đấy, thật thế,” bà Bennet kêu lên, phật ý vì cái giọng anh nhắc đến một vùng quê. “Tôi cam đoan với anh rằng ở nông thôn chuyện ấy cũng diễn ra chẳng kém gì ở thành phố đâu.” [austen-pride-and-prejudice:9.20] Mọi người đều ngạc nhiên; và Darcy, sau khi nhìn bà một thoáng, lặng lẽ quay đi. Bà Bennet, tưởng mình đã giành được thắng lợi hoàn toàn trước anh, tiếp tục cuộc khải hoàn. [austen-pride-and-prejudice:9.21] “Riêng tôi, tôi chẳng thấy London có gì hơn nông thôn bao nhiêu, ngoài các cửa hiệu và những nơi công cộng. Nông thôn dễ chịu hơn nhiều lắm, có phải không, anh Bingley?” [austen-pride-and-prejudice:9.22] “Khi ở nông thôn,” anh đáp, “tôi chẳng bao giờ muốn rời đi; và khi ở thành phố thì cũng hầu như vậy. Mỗi nơi có những cái hay riêng, và ở đâu tôi cũng có thể vui như nhau.” [austen-pride-and-prejudice:9.23] “Phải—đó là vì anh có tính khí đúng đắn. Nhưng vị quý ông kia,” bà nhìn Darcy, “dường như nghĩ nông thôn chẳng ra gì cả.” [austen-pride-and-prejudice:9.24] “Thật ra, mẹ ơi, mẹ nhầm rồi,” Elizabeth nói, đỏ mặt thay cho mẹ. “Mẹ hoàn toàn hiểu lầm anh Darcy. Anh ấy chỉ có ý nói rằng ở nông thôn không gặp được nhiều loại người khác nhau như ở thành phố, điều mà mẹ phải công nhận là đúng.” [austen-pride-and-prejudice:9.25] “Dĩ nhiên rồi, con yêu, có ai bảo là có đâu; nhưng còn chuyện không gặp được nhiều người ở vùng này, mẹ tin là ít có vùng nào đông đúc hơn. Mẹ biết nhà mình vẫn ăn tối với hai mươi bốn gia đình.” [austen-pride-and-prejudice:9.26] Chỉ có mối quan tâm đến Elizabeth mới giúp Bingley giữ được nét mặt. Cô em gái anh kém tế nhị hơn, và đưa mắt nhìn anh Darcy với một nụ cười đầy ý nghĩa. Elizabeth, để nói một điều gì đó có thể lái suy nghĩ của mẹ sang hướng khác, bèn hỏi xem Charlotte Lucas có đến Longbourn từ khi cô đi vắng không. [austen-pride-and-prejudice:9.27] “Có, hôm qua nó đến chơi cùng với bố nó. Ngài William thật là một người dễ chịu, anh Bingley nhỉ—có phải không? thật đúng là người lịch lãm! thật nhã nhặn và thoải mái!—Ông ấy lúc nào cũng có chuyện để nói với mọi người.—Theo tôi, đó mới là có giáo dục; còn những kẻ tưởng mình quan trọng lắm mà chẳng bao giờ mở miệng thì hoàn toàn hiểu sai mọi lẽ.” [austen-pride-and-prejudice:9.28] “Charlotte có ở lại ăn tối với mẹ không?” [austen-pride-and-prejudice:9.29] “Không, nó nhất định đòi về. Mẹ đoán là nhà cần nó về lo mấy cái bánh nhân thịt băm. Riêng tôi, anh Bingley ạ, tôi lúc nào cũng nuôi những người hầu biết tự làm việc của họ; các con gái tôi được dạy dỗ khác. Nhưng mỗi người tự xét lấy, và các cô nhà Lucas là những cô gái tốt lắm, tôi cam đoan với anh. Tiếc là họ không xinh! Không phải tôi cho rằng Charlotte xấu lắm đâu—nhưng dù sao nó cũng là bạn thân của nhà chúng tôi.” [austen-pride-and-prejudice:9.30] “Cô ấy có vẻ là một thiếu nữ rất dễ thương,” Bingley nói. [austen-pride-and-prejudice:9.31] “Ồ! trời ơi, phải;—nhưng anh phải công nhận là nó rất xấu. Chính phu nhân Lucas cũng thường nói thế, và ghen với tôi vì nhan sắc của Jane. Tôi không thích khoe khoang con mình, nhưng thật tình, Jane—người ta chẳng mấy khi thấy ai đẹp hơn. Ai cũng nói thế. Tôi đâu có tin vào sự thiên vị của chính mình. Hồi nó mới mười lăm tuổi, có một quý ông ở nhà Gardiner em trai tôi trên thành phố, mê nó đến nỗi em dâu tôi đinh ninh anh ta sẽ cầu hôn nó trước khi chúng tôi ra về. Nhưng rồi anh ta lại không. Có lẽ anh ta thấy nó còn trẻ quá. Dù sao, anh ta cũng làm mấy bài thơ tặng nó, mà thơ hay lắm.” [austen-pride-and-prejudice:9.32] “Và mối tình của anh ta kết thúc như thế đấy,” Elizabeth sốt ruột nói. “Tôi đoán đã có khối người bị khuất phục theo cùng một cách. Không biết ai là người đầu tiên khám phá ra hiệu nghiệm của thơ ca trong việc xua đuổi tình yêu!” [austen-pride-and-prejudice:9.33] “Tôi vẫn quen coi thơ ca là món ăn của tình yêu,” Darcy nói. [austen-pride-and-prejudice:9.34] “Của một tình yêu đẹp đẽ, mạnh mẽ, khỏe khoắn thì có thể. Cái gì vốn đã mạnh thì mọi thứ đều nuôi dưỡng nó. Nhưng nếu đó chỉ là một thứ cảm tình nhẹ nhõm, mỏng manh, thì tôi tin chắc một bài sonnet hay sẽ bỏ đói nó đến tiêu tan hẳn.” [austen-pride-and-prejudice:9.35] Darcy chỉ mỉm cười; và sự im lặng chung sau đó khiến Elizabeth run sợ rằng mẹ cô lại sắp tự bêu mình lần nữa. Cô nóng lòng muốn nói, nhưng chẳng nghĩ ra được điều gì; và sau một lúc lặng im ngắn, bà Bennet bắt đầu nhắc lại lời cảm ơn anh Bingley vì lòng tốt với Jane, kèm lời xin lỗi vì còn làm phiền anh với cả Lizzy nữa. Anh Bingley đáp lại một cách lịch sự chân thành không chút giả tạo, và buộc cô em gái nhỏ của anh cũng phải lịch sự, và nói những lời mà dịp ấy đòi hỏi. Cô quả có làm tròn vai mình mà chẳng mấy duyên dáng, nhưng bà Bennet đã hài lòng, và ít lâu sau cho gọi xe ngựa. Theo hiệu lệnh ấy, cô con gái út của bà bước lên. Hai cô gái đã thì thầm với nhau suốt cuộc viếng thăm, và kết quả là cô út sẽ trách anh Bingley đã hứa, ngay từ khi mới đến vùng này, sẽ tổ chức một vũ hội ở Netherfield. [austen-pride-and-prejudice:9.36] Lydia là một cô gái mười lăm tuổi đẫy đà, phổng phao, da dẻ tươi tắn và gương mặt vui vẻ; được mẹ yêu chiều, và chính tình thương của bà đã đưa cô ra giao thiệp từ khi còn ít tuổi. Cô có một sức sống hăng hái tràn trề, và một thứ tự phụ bẩm sinh, mà sự săn đón của các sĩ quan—những người mà nhờ những bữa tối ngon lành của ông dượng và cung cách dễ dãi của chính mình cô đã lọt vào mắt xanh—đã làm tăng lên thành sự tự tin trơ tráo. Vì thế cô hoàn toàn đủ sức ngỏ lời với anh Bingley về chuyện vũ hội, và đột ngột nhắc anh nhớ lời hứa; còn thêm rằng nếu anh không giữ lời thì đó sẽ là điều đáng xấu hổ nhất đời. Câu trả lời của anh trước cuộc tấn công bất ngờ này nghe thật êm tai đối với bà mẹ của họ. [austen-pride-and-prejudice:9.37] “Tôi hoàn toàn sẵn lòng, tôi cam đoan với cô, giữ lời hứa của mình; và khi chị cô bình phục, nếu cô muốn, chính cô sẽ chọn ngày tổ chức vũ hội. Nhưng hẳn cô không muốn khiêu vũ trong khi chị mình đang ốm.” [austen-pride-and-prejudice:9.38] Lydia tuyên bố mình hài lòng. “Ồ! vâng—đợi đến khi chị Jane khỏe lại thì hay hơn nhiều, và đến lúc ấy rất có thể đại úy Carter đã trở lại Meryton rồi. Và khi anh đã tổ chức vũ hội của anh,” cô nói thêm, “em sẽ nhất định bắt họ cũng phải tổ chức một buổi. Em sẽ bảo đại tá Forster rằng nếu ông ấy không làm thì thật là xấu hổ.” [austen-pride-and-prejudice:9.39] Rồi bà Bennet và các cô con gái ra về, và Elizabeth lập tức trở lại với Jane, để mặc cách cư xử của chính cô và của gia đình cô cho hai quý bà và anh Darcy bình phẩm; tuy vậy người sau thì không sao bị lôi kéo vào hùa với họ chê trách cô, bất chấp mọi lời châm chọc dí dỏm của cô Bingley về đôi mắt đẹp. [austen-pride-and-prejudice:10.1] Ngày hôm ấy trôi qua cũng giống như ngày hôm trước. Bà Hurst và cô Bingley đã ngồi vài giờ buổi sáng với người bệnh, cô vẫn tiếp tục hồi phục, tuy chậm; và buổi tối Elizabeth đến cùng họ trong phòng khách. Tuy nhiên, bàn chơi bài loo không xuất hiện. Anh Darcy đang viết thư, và cô Bingley, ngồi gần anh, đang theo dõi bức thư tiến triển, và nhiều lần làm anh phân tâm bằng những lời nhắn gửi cho em gái anh. Ông Hurst và anh Bingley đang chơi bài piquet, và bà Hurst ngồi xem họ chơi. [austen-pride-and-prejudice:10.2] Elizabeth cầm lấy ít đồ khâu, và thấy khá thú vị khi chú ý đến những gì diễn ra giữa Darcy và người bạn đồng hành của anh. Những lời tán dương không ngớt của quý cô, khi thì về nét chữ của anh, khi thì về những dòng chữ đều đặn, khi thì về độ dài bức thư, cùng với sự dửng dưng hoàn toàn mà anh đón nhận những lời khen ngợi ấy, tạo thành một cuộc đối thoại kỳ lạ, và hoàn toàn khớp với ý kiến của cô về mỗi người. [austen-pride-and-prejudice:10.3] “Cô Darcy sẽ vui sướng biết bao khi nhận được một bức thư như thế!” [austen-pride-and-prejudice:10.4] Anh không đáp. [austen-pride-and-prejudice:10.5] “Anh viết nhanh khác thường.” [austen-pride-and-prejudice:10.6] “Cô nhầm rồi. Tôi viết khá chậm.” [austen-pride-and-prejudice:10.7] “Trong một năm hẳn anh phải viết biết bao nhiêu là thư! Lại cả thư từ công việc nữa! Tôi nghĩ chắc tôi sẽ thấy chúng đáng ghét lắm!” [austen-pride-and-prejudice:10.8] “Vậy thì thật may là chúng rơi vào phần tôi chứ không phải phần cô.” [austen-pride-and-prejudice:10.9] “Xin anh hãy nói với em gái anh rằng tôi mong được gặp cô ấy lắm.” [austen-pride-and-prejudice:10.10] “Tôi đã nói với cô ấy điều đó một lần rồi, theo ý cô.” [austen-pride-and-prejudice:10.11] “Tôi e anh không ưng cây bút của anh. Để tôi gọt lại cho anh. Tôi gọt bút giỏi lắm.” [austen-pride-and-prejudice:10.12] “Cảm ơn cô—nhưng tôi bao giờ cũng tự gọt bút của mình.” [austen-pride-and-prejudice:10.13] “Làm sao anh xoay xở viết được đều đặn đến thế?” [austen-pride-and-prejudice:10.14] Anh im lặng. [austen-pride-and-prejudice:10.15] “Hãy nói với em gái anh rằng tôi rất vui được nghe cô ấy chơi đàn hạc tiến bộ, và xin cho cô ấy biết rằng tôi hết sức mê mẩn mẫu trang trí mặt bàn nhỏ xinh của cô ấy, và tôi cho rằng nó hơn hẳn mẫu của cô Grantley.” [austen-pride-and-prejudice:10.16] “Cô có cho phép tôi hoãn sự mê mẩn của cô đến lần viết sau không?—Hiện giờ tôi không đủ chỗ để diễn tả nó cho xứng đáng.” [austen-pride-and-prejudice:10.17] “Ồ! chẳng quan trọng gì. Tháng Giêng tôi sẽ gặp cô ấy. Nhưng có phải anh luôn viết cho cô ấy những bức thư dài duyên dáng như thế không, anh Darcy?” [austen-pride-and-prejudice:10.18] “Thư tôi thường dài; còn có luôn duyên dáng hay không thì chẳng phải tôi là người phán định.” [austen-pride-and-prejudice:10.19] “Tôi có một nguyên tắc, là người nào viết được một bức thư dài mà dễ dàng thì không thể viết dở.” [austen-pride-and-prejudice:10.20] “Câu đó không dùng làm lời khen Darcy được đâu, Caroline,” anh trai cô kêu lên—“vì anh ấy viết chẳng dễ dàng chút nào. Anh ấy nghiền ngẫm quá nhiều để tìm những chữ bốn âm tiết.—Có phải không, Darcy?” [austen-pride-and-prejudice:10.21] “Lối viết của tôi rất khác lối viết của cậu.” [austen-pride-and-prejudice:10.22] “Ồ!” cô Bingley kêu lên, “Charles viết cẩu thả không thể tưởng được. Anh ấy bỏ sót một nửa số chữ, còn nửa kia thì nhòe mực.” [austen-pride-and-prejudice:10.23] “Ý tưởng của tôi tuôn ra nhanh quá đến nỗi tôi không kịp diễn đạt chúng—vì thế mà thư của tôi đôi khi chẳng truyền đạt được ý tưởng nào cho những người nhận cả.” [austen-pride-and-prejudice:10.24] “Sự khiêm nhường của anh, anh Bingley ạ,” Elizabeth nói, “hẳn khiến người ta hết muốn trách móc.” [austen-pride-and-prejudice:10.25] “Chẳng có gì lừa dối hơn,” Darcy nói, “vẻ ngoài khiêm nhường. Nó thường chỉ là sự bất cần ý kiến người khác, và đôi khi là một lời khoe khoang gián tiếp.” [austen-pride-and-prejudice:10.26] “Thế cậu gọi cái chút khiêm tốn vừa rồi của tôi là thứ nào trong hai thứ ấy?” [austen-pride-and-prejudice:10.27] “Lời khoe khoang gián tiếp;—vì cậu thực sự tự hào về những khuyết điểm trong lối viết của mình, bởi cậu coi chúng như bắt nguồn từ sự nhanh nhạy trong suy nghĩ và sự cẩu thả trong thực hiện, mà nếu không đáng quý thì cậu cũng nghĩ ít ra là rất thú vị. Khả năng làm việc gì đó thật nhanh bao giờ cũng được người sở hữu nó đánh giá cao, và thường chẳng hề để ý đến sự khiếm khuyết của việc làm. Khi sáng nay cậu nói với bà Bennet rằng nếu có lúc nào cậu quyết rời Netherfield thì cậu sẽ đi ngay trong năm phút, cậu muốn đó là một thứ tán tụng, một lời khen chính mình—thế nhưng có gì đáng khen ngợi lắm ở một sự hấp tấp hẳn sẽ để lại những việc rất cần thiết còn dở dang, và chẳng thể đem lại lợi ích thực sự nào cho bản thân cậu hay cho bất cứ ai?” [austen-pride-and-prejudice:10.28] “Thôi nào,” Bingley kêu lên, “thế này thì quá lắm, đến tối còn nhớ lại mọi điều ngớ ngẩn đã nói hồi sáng. Ấy thế mà, xin lấy danh dự mà thề, tôi tin những gì tôi nói về mình là thật, và ngay lúc này tôi vẫn tin như vậy. Vậy thì ít ra tôi đã không khoác lấy cái tính hấp tấp không cần thiết chỉ để khoe mẽ trước các quý cô.” [austen-pride-and-prejudice:10.29] “Tôi dám chắc cậu đã tin như vậy; nhưng tôi hoàn toàn không tin rằng cậu sẽ ra đi mau lẹ như thế. Hành vi của cậu cũng phụ thuộc vào sự tình cờ chẳng kém bất kỳ người đàn ông nào tôi quen biết; và nếu, khi cậu đang lên ngựa, một người bạn bảo: ‘Bingley, cậu nên ở lại đến tuần sau thì hơn,’ có lẽ cậu sẽ làm theo, có lẽ cậu sẽ không đi—và chỉ thêm một lời nữa thôi, có khi cậu ở lại cả tháng.” [austen-pride-and-prejudice:10.30] “Bằng điều đó anh chỉ chứng minh được,” Elizabeth kêu lên, “rằng anh Bingley đã không nói đúng hết về tính khí của chính mình. Giờ anh đã làm nổi bật anh ấy hơn nhiều so với chính anh ấy tự làm.” [austen-pride-and-prejudice:10.31] “Tôi vô cùng cảm kích,” Bingley nói, “vì cô đã biến những lời bạn tôi nói thành một lời khen tính nết hiền hòa của tôi. Nhưng tôi e là cô đang lái nó sang một hướng mà vị quý ông kia hoàn toàn không hề có ý; vì chắc chắn anh ấy sẽ đánh giá tôi cao hơn, nếu trong tình huống ấy tôi thẳng thừng từ chối, và phi ngựa đi nhanh hết mức có thể.” [austen-pride-and-prejudice:10.32] “Vậy anh Darcy sẽ coi sự liều lĩnh trong ý định ban đầu của anh là được chuộc lại bằng sự bướng bỉnh khăng khăng giữ lấy nó sao?” [austen-pride-and-prejudice:10.33] “Thật tình tôi không thể giải thích chính xác chuyện này, Darcy phải tự nói lấy.” [austen-pride-and-prejudice:10.34] “Cô muốn tôi phải giải thích những ý kiến mà cô cứ gọi là của tôi, nhưng tôi chưa bao giờ thừa nhận. Tuy nhiên, cứ cho là sự việc đúng như cô trình bày, cô cũng phải nhớ cho, cô Bennet, rằng người bạn được giả định là muốn anh ấy quay vào nhà và hoãn kế hoạch lại chỉ đơn thuần muốn thế, đề nghị thế, mà không đưa ra một lý lẽ nào ủng hộ tính hợp lý của việc ấy.” [austen-pride-and-prejudice:10.35] “Chịu nhượng bộ ngay—dễ dàng—trước lời thuyết phục của một người bạn, đối với anh chẳng phải là điều đáng khen.” [austen-pride-and-prejudice:10.36] “Nhượng bộ mà không bị thuyết phục thì chẳng phải điều vinh dự cho trí phán đoán của bên nào cả.” [austen-pride-and-prejudice:10.37] “Anh Darcy, tôi thấy dường như anh chẳng chừa chỗ nào cho ảnh hưởng của tình bạn và tình cảm. Lòng quý mến đối với người đề nghị thường khiến ta sẵn lòng chiều theo một lời đề nghị, mà không đợi lý lẽ để thuyết phục mình. Tôi không nói riêng về một trường hợp như anh đã giả định về anh Bingley. Có lẽ ta cũng nên đợi cho đến khi tình huống ấy xảy ra rồi hẵng bàn đến sự khôn ngoan trong cách anh ấy xử sự. Nhưng trong những trường hợp chung và bình thường giữa bạn bè với nhau, khi một người được người kia đề nghị thay đổi một quyết định chẳng hệ trọng lắm, liệu anh có nghĩ xấu về người ấy vì đã chiều theo mong muốn đó, mà không đợi bị lý lẽ thuyết phục không?” [austen-pride-and-prejudice:10.38] “Trước khi tiếp tục đề tài này, chẳng phải nên xác định chính xác hơn một chút mức độ quan trọng gắn với lời đề nghị ấy, cũng như mức độ thân tình giữa hai bên hay sao?” [austen-pride-and-prejudice:10.39] “Nhất định rồi,” Bingley kêu lên; “ta hãy nghe mọi chi tiết, đừng quên cả chiều cao và tầm vóc của họ so với nhau; vì cái đó sẽ có sức nặng trong cuộc tranh luận hơn là cô có thể ngờ đấy, cô Bennet. Tôi cam đoan với cô rằng nếu Darcy không phải là một gã to cao lừng lững như thế so với tôi, tôi sẽ chẳng nể nang anh ấy được đến một nửa. Tôi xin tuyên bố tôi chẳng biết có vật gì đáng sợ hơn Darcy, vào những dịp nhất định và ở những nơi nhất định; nhất là ở nhà anh ấy, và vào tối Chủ nhật khi anh ấy chẳng có việc gì làm.” [austen-pride-and-prejudice:10.40] Anh Darcy mỉm cười; nhưng Elizabeth nghĩ cô có thể nhận ra rằng anh khá phật ý; và vì thế cô nén tiếng cười. Cô Bingley nồng nhiệt phẫn nộ thay cho sự sỉ nhục anh phải chịu, bằng cách trách móc anh trai mình đã nói những điều vô nghĩa như thế. [austen-pride-and-prejudice:10.41] “Tôi hiểu ý đồ của cậu rồi, Bingley,” bạn anh nói.—“Cậu không thích tranh luận, và muốn dập tắt cuộc này.” [austen-pride-and-prejudice:10.42] “Có lẽ thế thật. Tranh luận giống cãi cọ quá. Nếu cậu và cô Bennet hoãn cuộc tranh luận của hai người lại cho đến khi tôi ra khỏi phòng, tôi sẽ rất biết ơn; và lúc ấy hai người muốn nói gì về tôi thì nói.” [austen-pride-and-prejudice:10.43] “Điều anh yêu cầu,” Elizabeth nói, “chẳng phải là hy sinh gì về phía tôi; và anh Darcy tốt hơn hết nên viết cho xong bức thư.” [austen-pride-and-prejudice:10.44] Anh Darcy nghe theo lời khuyên của cô, và viết xong bức thư thật. [austen-pride-and-prejudice:10.45] Khi việc ấy xong xuôi, anh ngỏ lời xin cô Bingley và Elizabeth ban cho chút âm nhạc. Cô Bingley hăm hở bước tới cây dương cầm, và sau một lời mời lịch sự để Elizabeth chơi trước, mà người kia cũng lịch sự và tha thiết hơn mà từ chối, cô ngồi xuống. [austen-pride-and-prejudice:10.46] Bà Hurst hát cùng em gái, và trong khi họ đang bận như thế, Elizabeth, lúc lật giở mấy tập nhạc đặt trên cây đàn, không thể không nhận thấy đôi mắt anh Darcy thường xuyên dán vào cô biết bao. Cô khó lòng biết phải giả định thế nào rằng mình có thể là đối tượng ngưỡng mộ của một con người quan trọng đến thế; vậy mà nếu bảo anh nhìn cô vì anh không ưa cô thì lại còn lạ lùng hơn nữa. Tuy vậy, cuối cùng cô chỉ có thể hình dung rằng cô thu hút sự chú ý của anh vì ở cô có một cái gì đó sai trái và đáng chê trách hơn, theo quan niệm của anh về lẽ phải, so với bất kỳ ai khác có mặt. Giả định ấy không làm cô đau lòng. Cô quá ít ưa anh để bận tâm đến sự tán thưởng của anh. [austen-pride-and-prejudice:10.47] Sau khi chơi vài bài hát Ý, cô Bingley đổi không khí bằng một điệu dân ca Scotland vui tươi; và ít lâu sau anh Darcy, lại gần Elizabeth, nói với cô— [austen-pride-and-prejudice:10.48] “Cô Bennet, cô không thấy rất muốn nắm lấy dịp này để nhảy một điệu reel sao?” [austen-pride-and-prejudice:10.49] Cô mỉm cười, nhưng không đáp. Anh lặp lại câu hỏi, hơi ngạc nhiên trước sự im lặng của cô. [austen-pride-and-prejudice:10.50] “Ồ!” cô nói, “tôi đã nghe anh hỏi rồi; nhưng tôi chưa thể quyết ngay nên đáp thế nào. Tôi biết anh muốn tôi nói ‘Có,’ để anh được cái thú khinh thường sở thích của tôi; nhưng tôi bao giờ cũng thích thú phá đổ những mưu tính kiểu ấy, và lừa cho người ta mất đi sự khinh miệt đã sắp đặt sẵn. Vì thế tôi đã quyết định nói với anh rằng tôi chẳng muốn nhảy điệu reel chút nào—và giờ anh cứ khinh tôi nếu anh dám.” [austen-pride-and-prejudice:10.51] “Quả thật tôi không dám.” [austen-pride-and-prejudice:10.52] Elizabeth, vốn đã chờ đợi làm anh phật ý, sửng sốt trước sự hào hoa của anh; nhưng trong cung cách của cô có một sự pha trộn giữa dịu dàng và tinh nghịch khiến cô khó lòng làm ai phật ý; và Darcy chưa bao giờ bị người phụ nữ nào mê hoặc như bị cô mê hoặc. Anh thực sự tin rằng, nếu không vì họ hàng thấp kém của cô, anh sẽ lâm vào đôi chút nguy hiểm. [austen-pride-and-prejudice:10.53] Cô Bingley thấy, hoặc ngờ vực đủ để ghen; và nỗi nóng lòng lớn lao mong cho Jane, người bạn thân yêu, bình phục được tiếp thêm phần nào bởi mong muốn tống khứ Elizabeth đi. [austen-pride-and-prejudice:10.54] Cô thường tìm cách khiêu khích để Darcy chán ghét vị khách của cô, bằng cách nói về cuộc hôn nhân giả định của họ, và vạch sẵn hạnh phúc của anh trong một cuộc kết thân như vậy. [austen-pride-and-prejudice:10.55] “Tôi mong,” cô nói, khi họ cùng nhau đi dạo trong khu vườn cây bụi ngày hôm sau, “anh sẽ khuyên bảo mẹ vợ anh đôi điều, khi sự kiện đáng mong đợi ấy diễn ra, về lợi ích của việc giữ mồm giữ miệng; và nếu anh làm nổi, hãy chữa cho mấy cô em nhỏ cái tật chạy theo các sĩ quan.—Và, nếu tôi được phép nhắc đến một vấn đề tế nhị như thế, hãy cố mà kiềm chế cái chút gì đó, gần như tự phụ và xấc xược, mà phu nhân của anh có.” [austen-pride-and-prejudice:10.56] “Cô còn điều gì khác để đề xuất cho hạnh phúc gia đình của tôi không?” [austen-pride-and-prejudice:10.57] “Ồ! có chứ.—Nhất định hãy cho treo chân dung ông dượng bà dì Phillips của anh trong phòng tranh ở Pemberley. Đặt chúng cạnh ông bác của anh, vị quan tòa. Họ cùng một nghề, anh biết đấy; chỉ khác ngạch thôi. Còn bức chân dung Elizabeth của anh, anh đừng có cố mà cho vẽ, vì họa sĩ nào có thể diễn tả cho xứng đôi mắt đẹp ấy?” [austen-pride-and-prejudice:10.58] “Thật ra cũng chẳng dễ gì nắm bắt được thần thái của chúng, nhưng màu sắc và hình dáng, cùng hàng mi, đẹp lạ lùng đến thế, thì có thể chép lại được.” [austen-pride-and-prejudice:10.59] Đúng lúc ấy, từ một lối đi khác, bà Hurst và chính Elizabeth đi tới gặp họ. [austen-pride-and-prejudice:10.60] “Em không biết chị định đi dạo,” cô Bingley nói, hơi bối rối, sợ rằng họ đã bị nghe lỏm. [austen-pride-and-prejudice:10.61] “Em đối xử với bọn chị tệ quá thể,” bà Hurst đáp, “chạy biến đi mà chẳng bảo cho bọn chị biết là em ra ngoài.” [austen-pride-and-prejudice:10.62] Rồi khoác lấy cánh tay còn trống của anh Darcy, bà để Elizabeth đi một mình. Lối đi chỉ vừa đủ cho ba người. Anh Darcy cảm thấy sự khiếm nhã của họ và lập tức nói,— [austen-pride-and-prejudice:10.63] “Lối đi này không đủ rộng cho cả nhóm chúng ta. Ta nên ra con đường lớn có hàng cây thì hơn.” [austen-pride-and-prejudice:10.64] Nhưng Elizabeth, người chẳng hề muốn ở lại với họ, vừa cười vừa đáp, [austen-pride-and-prejudice:10.65] “Không, không; cứ ở yên đó.—Mọi người hợp thành một nhóm thật đẹp, và trông nổi bật lạ thường. Thêm người thứ tư vào thì bức tranh đẹp như họa sẽ hỏng mất. Tạm biệt.” [austen-pride-and-prejudice:10.66] Rồi cô vui vẻ chạy đi, vừa thơ thẩn vừa hân hoan với hy vọng sẽ được về nhà trong một hai ngày nữa. Jane đã bình phục khá nhiều đến mức định rời phòng vài giờ tối hôm ấy. [austen-pride-and-prejudice:11.1] Khi các quý bà rời bàn ăn sau bữa tối, Elizabeth chạy lên với chị, và thấy chị đã được giữ ấm cẩn thận, cô đưa chị xuống phòng khách; ở đó chị được hai người bạn chào đón với bao lời bày tỏ vui mừng; và Elizabeth chưa bao giờ thấy họ dễ chịu như trong giờ đồng hồ trôi qua trước khi các quý ông xuất hiện. Tài chuyện trò của họ thật đáng kể. Họ có thể tả một buổi tiệc vui thật chính xác, kể một giai thoại thật hóm hỉnh, và cười cợt những người quen biết thật hăng hái. [austen-pride-and-prejudice:11.2] Nhưng khi các quý ông bước vào, Jane không còn là đối tượng hàng đầu nữa. Đôi mắt cô Bingley lập tức hướng về phía Darcy, và cô đã có điều để nói với anh trước khi anh tiến được mấy bước. Anh đi thẳng đến cô Bennet, với một lời chúc mừng lịch sự; ông Hurst cũng khẽ cúi chào cô, và nói ông “rất mừng”; nhưng sự hồ hởi và nồng nhiệt thì dành cho lời chào của Bingley. Anh tràn ngập niềm vui và sự ân cần. Nửa giờ đầu được dùng để chất thêm củi vào lò sưởi, kẻo cô bị ảnh hưởng vì đổi phòng; và theo ý anh, cô chuyển sang phía bên kia lò sưởi, để được xa cửa hơn. Rồi anh ngồi xuống cạnh cô, và hầu như chẳng nói chuyện với ai khác. Elizabeth, ngồi khâu ở góc đối diện, nhìn thấy tất cả với niềm vui sướng lớn lao. [austen-pride-and-prejudice:11.3] Khi uống trà xong, ông Hurst nhắc cô em vợ đến bàn chơi bài—nhưng vô ích. Cô đã nhận được tin riêng rằng anh Darcy không muốn chơi bài; và chẳng bao lâu ông Hurst thấy ngay cả lời thỉnh cầu công khai của mình cũng bị khước từ. Cô cam đoan với ông rằng không ai định chơi cả, và sự im lặng của cả nhóm về chuyện ấy dường như chứng minh cô nói đúng. Vì thế ông Hurst chẳng còn việc gì làm ngoài nằm duỗi dài trên một chiếc sofa và ngủ. Darcy cầm lấy một cuốn sách; cô Bingley cũng làm như vậy; còn bà Hurst, chủ yếu bận mân mê vòng tay và nhẫn, thỉnh thoảng góp lời vào cuộc trò chuyện giữa người em trai với cô Bennet. [austen-pride-and-prejudice:11.4] Sự chú tâm của cô Bingley dồn vào việc theo dõi anh Darcy đọc đến đâu cũng nhiều chẳng kém việc đọc sách của chính mình; và cô không ngớt lúc thì hỏi han điều gì, lúc thì nhìn sang trang sách của anh. Tuy vậy, cô không sao lôi kéo được anh vào cuộc chuyện trò nào; anh chỉ trả lời câu hỏi của cô, rồi đọc tiếp. Cuối cùng, hoàn toàn kiệt sức vì cố tìm thú vui trong cuốn sách của mình, cuốn mà cô chọn chỉ vì nó là tập hai của cuốn anh đang đọc, cô ngáp một cái thật dài và nói, “Dành một buổi tối theo cách này thật dễ chịu biết bao! Tôi xin tuyên bố rằng rốt cuộc chẳng có thú vui nào bằng đọc sách! Người ta chán bất cứ thứ gì cũng nhanh hơn chán một cuốn sách biết bao!—Khi có nhà riêng, tôi sẽ khổ sở lắm nếu không có một thư viện tuyệt vời.” [austen-pride-and-prejudice:11.5] Không ai đáp lời. Rồi cô lại ngáp, quẳng cuốn sách sang một bên, và đưa mắt nhìn quanh phòng tìm trò tiêu khiển; thì nghe anh trai nhắc chuyện vũ hội với cô Bennet, cô bỗng quay về phía anh và nói, [austen-pride-and-prejudice:11.6] “Nhân tiện, Charles, anh có thật sự nghiêm túc tính chuyện tổ chức khiêu vũ ở Netherfield không?—Em khuyên anh, trước khi quyết định, nên hỏi ý những người có mặt ở đây; em nhầm to nếu trong chúng ta không có vài người coi một vũ hội là hình phạt hơn là niềm vui.” [austen-pride-and-prejudice:11.7] “Nếu em muốn nói Darcy,” anh trai cô kêu lên, “thì anh ấy có thể đi ngủ, nếu thích, trước khi vũ hội bắt đầu—nhưng còn vũ hội thì đã là chuyện quyết định hẳn rồi; và ngay khi Nicholls nấu đủ súp trắng, anh sẽ gửi thiệp mời đi khắp nơi.” [austen-pride-and-prejudice:11.8] “Em sẽ thích vũ hội hơn vô cùng,” cô đáp, “nếu chúng được tiến hành theo một cách khác; nhưng có cái gì đó tẻ nhạt không chịu nổi trong trình tự thông thường của những cuộc tụ họp như thế. Hẳn sẽ hợp lý hơn nhiều nếu chuyện trò thay cho khiêu vũ trở thành nội dung chính.” [austen-pride-and-prejudice:11.9] “Hợp lý hơn nhiều, Caroline thân mến, anh dám chắc thế, nhưng như vậy thì sẽ chẳng còn giống một vũ hội chút nào.” [austen-pride-and-prejudice:11.10] Cô Bingley không đáp; và ít lâu sau đứng dậy đi dạo quanh phòng. Dáng người cô thanh lịch, và cô đi đứng đẹp;—nhưng Darcy, người mà tất cả những điều ấy nhắm vào, vẫn chăm chú đọc sách không lay chuyển. Trong cơn tuyệt vọng, cô quyết định thử thêm một lần nữa; và quay sang Elizabeth, nói, [austen-pride-and-prejudice:11.11] “Cô Eliza Bennet, để tôi thuyết phục cô làm theo tôi, đi một vòng quanh phòng.—Tôi cam đoan với cô rằng sau khi ngồi lâu một tư thế như vậy thì thật là sảng khoái.” [austen-pride-and-prejudice:11.12] Elizabeth ngạc nhiên, nhưng đồng ý ngay. Cô Bingley cũng thành công không kém trong mục đích thực sự của phép lịch sự ấy; anh Darcy ngẩng lên. Anh cũng tỉnh táo trước sự mới lạ của việc chú ý từ phía ấy chẳng kém gì chính Elizabeth, và vô thức gấp sách lại. Anh lập tức được mời tham gia cùng họ, nhưng anh từ chối, nhận xét rằng anh chỉ có thể hình dung ra hai động cơ khiến họ chọn đi đi lại lại trong phòng cùng nhau, mà với động cơ nào thì việc anh tham gia cũng sẽ cản trở. “Anh ấy có thể có ý gì chứ? cô nóng lòng muốn biết ý anh ấy là gì”—và hỏi Elizabeth liệu cô có hiểu chút nào ý anh không? [austen-pride-and-prejudice:11.13] “Chẳng hiểu chút nào,” cô đáp; “nhưng cứ tin chắc đi, anh ấy định chế giễu chúng ta đấy, và cách chắc chắn nhất để làm anh ấy thất vọng là đừng hỏi gì về chuyện đó cả.” [austen-pride-and-prejudice:11.14] Tuy nhiên, cô Bingley không có khả năng làm anh Darcy thất vọng trong bất cứ chuyện gì, và vì thế cứ khăng khăng đòi anh giải thích hai động cơ ấy. [austen-pride-and-prejudice:11.15] “Tôi không hề phản đối việc giải thích chúng,” anh nói, ngay khi cô để anh mở lời. “Hoặc là các cô chọn cách này để qua buổi tối vì các cô là bạn tâm giao và có chuyện riêng tư cần bàn, hoặc là vì các cô biết rằng dáng người các cô trông đẹp nhất khi bước đi;—nếu là điều thứ nhất, tôi sẽ hoàn toàn cản đường các cô;—còn nếu là điều thứ hai, tôi có thể ngắm các cô rõ hơn nhiều khi ngồi bên lò sưởi.” [austen-pride-and-prejudice:11.16] “Ôi! thật quá quắt!” cô Bingley kêu lên. “Tôi chưa từng nghe điều gì đáng ghê tởm đến thế. Ta phải phạt anh ấy thế nào vì câu nói ấy đây?” [austen-pride-and-prejudice:11.17] “Chẳng gì dễ bằng, chỉ cần cô muốn thôi,” Elizabeth nói. “Tất cả chúng ta đều có thể trêu chọc và trừng phạt lẫn nhau. Hãy chòng ghẹo anh ấy—cười nhạo anh ấy.—Thân thiết như cô, hẳn cô phải biết làm thế nào.” [austen-pride-and-prejudice:11.18] “Nhưng xin lấy danh dự mà nói là tôi không biết. Tôi cam đoan với cô rằng sự thân thiết của tôi chưa dạy tôi điều đó. Chòng ghẹo một tính khí điềm tĩnh và một tâm trí luôn tỉnh táo! Không, không—tôi cảm thấy ở điểm ấy anh ấy có thể thách thức chúng ta. Còn về chuyện cười nhạo, xin cô cho phép, chúng ta sẽ không tự bêu mình bằng cách cười mà chẳng có cớ gì. Anh Darcy cứ việc tự đắc một mình.” [austen-pride-and-prejudice:11.19] “Anh Darcy là người không thể bị cười nhạo!” Elizabeth kêu lên. “Đó là một ưu thế hiếm có, và tôi mong nó sẽ cứ hiếm có như vậy, vì có nhiều người quen như thế thì thật là một mất mát lớn đối với tôi. Tôi rất mê được cười.” [austen-pride-and-prejudice:11.20] “Cô Bingley,” anh nói, “đã đề cao tôi quá mức có thể. Những người khôn ngoan nhất và tốt đẹp nhất, mà không, những hành động khôn ngoan nhất và tốt đẹp nhất của họ, cũng có thể bị biến thành lố bịch bởi một kẻ mà mục đích hàng đầu trong đời là đùa cợt.” [austen-pride-and-prejudice:11.21] “Dĩ nhiên,” Elizabeth đáp—“có những người như thế, nhưng tôi mong mình không phải là một trong số họ. Tôi mong mình chẳng bao giờ chế giễu điều gì khôn ngoan hay tốt đẹp. Những điều dại dột và vô lý, những thói thất thường và những điều tiền hậu bất nhất thì quả có làm tôi vui, tôi thừa nhận, và tôi cười chúng bất cứ khi nào có thể.—Nhưng những thứ ấy, tôi cho rằng, chính là những thứ anh không có.” [austen-pride-and-prejudice:11.22] “Có lẽ không ai có thể như thế được. Nhưng cả đời tôi đã dày công tránh những nhược điểm vẫn thường khiến một trí tuệ mạnh mẽ trở thành trò cười.” [austen-pride-and-prejudice:11.23] “Chẳng hạn như thói hư vinh và lòng kiêu hãnh.” [austen-pride-and-prejudice:11.24] “Phải, thói hư vinh quả là một nhược điểm. Nhưng lòng kiêu hãnh—ở đâu có một trí tuệ thực sự vượt trội, lòng kiêu hãnh sẽ luôn được chế ngự đúng mực.” [austen-pride-and-prejudice:11.25] Elizabeth quay đi để giấu một nụ cười. [austen-pride-and-prejudice:11.26] “Tôi đoán cuộc khảo sát anh Darcy của cô đã xong,” cô Bingley nói;—“vậy xin cho biết kết quả ra sao?” [austen-pride-and-prejudice:11.27] “Tôi hoàn toàn tin chắc qua đó rằng anh Darcy chẳng có khuyết điểm nào. Chính anh ấy đã thừa nhận điều đó không chút giấu giếm.” [austen-pride-and-prejudice:11.28] “Không”—Darcy nói, “tôi không hề tự cho mình như thế. Tôi có đủ thứ lỗi, nhưng tôi mong chúng không thuộc về trí tuệ. Tính khí tôi thì tôi không dám bảo đảm.—Tôi tin là nó quá ít nhân nhượng—chắc chắn là quá ít so với sự tiện lợi của thiên hạ. Tôi không thể quên những điều dại dột và thói xấu của người khác sớm như lẽ ra tôi phải quên, cũng không quên được những xúc phạm của họ đối với tôi. Tình cảm của tôi không phồng lên xẹp xuống theo mỗi lần người ta cố lay động nó. Tính khí tôi có lẽ sẽ bị gọi là hay hằn học.—Thiện cảm của tôi một khi đã mất là mất mãi mãi.” [austen-pride-and-prejudice:11.29] “Đó quả là một nhược điểm!”—Elizabeth kêu lên. “Mối hằn học không nguôi là một vết tối trong tính cách. Nhưng anh đã chọn khuyết điểm của mình khéo lắm.—Tôi thật không thể cười nó được. Anh an toàn trước tôi rồi.” [austen-pride-and-prejudice:11.30] “Tôi tin rằng trong mọi tính khí đều có một khuynh hướng hướng về một thói xấu nào đó, một khuyết tật bẩm sinh, mà ngay cả nền giáo dục tốt nhất cũng không thể khắc phục.” [austen-pride-and-prejudice:11.31] “Và khuyết tật của anh là thói ghét tất cả mọi người.” [austen-pride-and-prejudice:11.32] “Còn của cô,” anh mỉm cười đáp, “là cố tình hiểu sai họ.” [austen-pride-and-prejudice:11.33] “Ta có chút âm nhạc đi,”—cô Bingley kêu lên, chán một cuộc chuyện trò mà cô chẳng có phần.—“Chị Louisa, chị không phiền nếu em đánh thức anh Hurst chứ.” [austen-pride-and-prejudice:11.34] Người chị không hề phản đối, và cây dương cầm được mở ra, và Darcy, sau một lúc ngẫm nghĩ, cũng chẳng lấy làm tiếc. Anh bắt đầu cảm thấy mối nguy của việc chú ý đến Elizabeth quá nhiều. [austen-pride-and-prejudice:12.1] Theo thỏa thuận giữa hai chị em, sáng hôm sau Elizabeth viết thư cho mẹ, xin cho xe ngựa đến đón họ trong ngày. Nhưng bà Bennet, vốn đã tính toán để các con gái ở lại Netherfield đến thứ Ba tuần sau, vừa tròn một tuần của Jane, không sao vui lòng đón các con về trước hạn ấy. Vì thế câu trả lời của bà không thuận lợi, ít ra là không thuận theo mong muốn của Elizabeth, vì cô nóng lòng muốn về nhà. Bà Bennet nhắn lại rằng họ không thể nào có xe trước thứ Ba; và trong phần tái bút còn thêm rằng nếu anh Bingley và cô em gái anh có nài họ ở lại lâu hơn, bà hoàn toàn có thể để họ ở lại.—Tuy vậy, Elizabeth nhất quyết không ở lại lâu hơn—mà cô cũng chẳng mấy trông đợi người ta sẽ mời; trái lại, sợ bị coi là cứ lưu lại quấy quả lâu không cần thiết, cô giục Jane mượn ngay xe ngựa của anh Bingley, và cuối cùng hai chị em quyết định sẽ nói ra dự định ban đầu là rời Netherfield ngay sáng hôm đó, và ngỏ lời xin. [austen-pride-and-prejudice:12.2] Lời báo ấy gợi lên bao lời bày tỏ tiếc nuối; và người ta đã nói đủ những lời mong họ ít ra ở lại đến hôm sau để lay chuyển được Jane; và việc ra về được hoãn đến ngày mai. Lúc ấy cô Bingley mới hối tiếc vì đã đề nghị hoãn lại, vì lòng ghen tị và ác cảm của cô đối với người em vượt xa tình cảm của cô đối với người chị. [austen-pride-and-prejudice:12.3] Chủ nhân ngôi nhà nghe tin họ sắp đi sớm thế với nỗi buồn thực sự, và nhiều lần cố thuyết phục cô Bennet rằng như thế không an toàn cho cô—rằng cô chưa bình phục hẳn; nhưng Jane vốn cương quyết khi cô cảm thấy mình đúng. [austen-pride-and-prejudice:12.4] Đối với anh Darcy, đó là một tin đáng mừng—Elizabeth đã ở Netherfield đủ lâu rồi. Cô thu hút anh nhiều hơn anh muốn—và cô Bingley thì khiếm nhã với cô, lại trêu chọc anh nhiều hơn thường lệ. Anh khôn ngoan quyết định phải đặc biệt thận trọng để giờ đây không một dấu hiệu ngưỡng mộ nào lộ ra, không điều gì có thể khiến cô tự đắc với hy vọng tác động được đến hạnh phúc của anh; anh hiểu rằng nếu ý nghĩ ấy đã được gợi lên, thì cách cư xử của anh trong ngày cuối cùng này hẳn có sức nặng đáng kể trong việc củng cố hay dập tắt nó. Kiên định với mục đích, suốt cả ngày thứ Bảy anh nói với cô chưa đến mười chữ, và dù có một lúc hai người bị để lại một mình suốt nửa giờ, anh vẫn hết sức chăm chú vào cuốn sách của mình, thậm chí không nhìn cô lấy một lần. [austen-pride-and-prejudice:12.5] Chủ nhật, sau buổi lễ sáng, cuộc chia tay, đáng mừng đối với hầu hết mọi người, đã diễn ra. Cuối cùng phép lịch sự của cô Bingley đối với Elizabeth tăng lên rất nhanh, cũng như tình cảm của cô đối với Jane; và khi chia tay, sau khi cam đoan với Jane rằng cô sẽ luôn vui mừng được gặp chị ở Longbourn hay ở Netherfield, và ôm hôn chị hết sức trìu mến, cô thậm chí còn bắt tay Elizabeth.—Elizabeth từ biệt cả nhóm với tâm trạng phấn khởi nhất. [austen-pride-and-prejudice:12.6] Về đến nhà họ không được mẹ đón tiếp nồng hậu lắm. Bà Bennet ngạc nhiên vì họ về, cho rằng họ thật sai trái khi gây ra bao nhiêu phiền hà, và chắc chắn rằng Jane lại bị cảm lạnh nữa rồi.—Nhưng bố họ, tuy rất kiệm lời trong việc bày tỏ niềm vui, thực sự mừng khi gặp lại họ; ông đã cảm nhận được tầm quan trọng của họ trong gia đình. Những buổi chuyện trò buổi tối, khi cả nhà quây quần, đã mất đi nhiều phần sinh động, và gần như mất hết ý nghĩa, vì vắng Jane và Elizabeth. [austen-pride-and-prejudice:12.7] Họ thấy Mary, như thường lệ, đang mải mê nghiên cứu hòa âm bè trầm và bản tính con người; và có mấy đoạn trích mới để họ ngưỡng mộ, cùng mấy nhận xét mới về thứ đạo lý sờn cũ để họ lắng nghe. Catherine và Lydia có tin tức thuộc loại khác cho họ. Từ thứ Tư tuần trước đến giờ, trong trung đoàn đã có biết bao việc được làm và biết bao điều được nói; mấy sĩ quan vừa ăn tối ở nhà ông dượng của họ, một binh nhì đã bị đánh roi, và thậm chí người ta đã bóng gió rằng đại tá Forster sắp lấy vợ. [austen-pride-and-prejudice:13.1] “Bà nó này, tôi hy vọng,” ông Bennet nói với vợ, khi họ đang dùng bữa điểm tâm sáng hôm sau, “bà đã cho làm một bữa tối thật ngon hôm nay, vì tôi có lý do để chờ đợi thêm một người khách trong bữa ăn gia đình chúng ta.” [austen-pride-and-prejudice:13.2] “Ông nó định nói ai thế? Tôi chắc chắn chẳng biết có ai sắp đến, trừ phi Charlotte Lucas tình cờ ghé chơi, mà tôi mong bữa tối nhà mình đủ ngon cho nó. Tôi không tin ở nhà nó thường được thấy những bữa như thế.” [austen-pride-and-prejudice:13.3] “Người tôi nói đến là một quý ông, và là người lạ.” Mắt bà Bennet sáng rực lên.—“Một quý ông, và là người lạ! Tôi chắc là anh Bingley rồi. Này Jane—con chẳng hé răng một lời nào về chuyện này; con ranh mãnh lắm! Chà, tôi chắc chắn sẽ vô cùng vui mừng được gặp anh Bingley.—Nhưng—lạy Chúa! thật không may! hôm nay chẳng kiếm đâu ra một mẩu cá. Lydia, con yêu, giật chuông đi. Mẹ phải nói với Hill ngay bây giờ.” [austen-pride-and-prejudice:13.4] “Không phải anh Bingley đâu,” chồng bà nói; “đó là một người mà cả đời tôi chưa từng gặp.” [austen-pride-and-prejudice:13.5] Câu này làm cả nhà sửng sốt; và ông được cái thú bị vợ và năm cô con gái cùng lúc hỏi dồn tới tấp. [austen-pride-and-prejudice:13.6] Sau khi tự giải trí một hồi với sự tò mò của họ, ông giải thích như sau. “Khoảng một tháng trước tôi nhận được bức thư này, và khoảng hai tuần trước tôi đã trả lời, vì tôi nghĩ đây là một chuyện khá tế nhị, cần sớm lưu tâm. Thư của người bà con của tôi, ông Collins, người mà khi tôi chết rồi, có thể tống cả nhà ra khỏi ngôi nhà này bất cứ lúc nào anh ta muốn.” [austen-pride-and-prejudice:13.7] “Ôi! ông nó ơi,” vợ ông kêu lên, “tôi không chịu nổi khi nghe nhắc đến chuyện đó. Xin đừng nói đến con người đáng ghét ấy. Tôi thật nghĩ đó là điều nghiệt ngã nhất trên đời, khi điền trang của ông lại bị điều khoản thừa kế tước khỏi tay chính con cái ông; và tôi chắc chắn nếu tôi là ông, tôi đã tìm cách làm gì đó với chuyện ấy từ lâu rồi.” [austen-pride-and-prejudice:13.8] Jane và Elizabeth cố giải thích cho bà hiểu bản chất của một điều khoản thừa kế hạn định. Họ đã từng cố làm thế nhiều lần trước đây, nhưng đó là một đề tài mà bà Bennet vượt ngoài tầm với của lý lẽ; và bà tiếp tục cay đắng chì chiết sự tàn nhẫn của việc định đoạt một điền trang tách khỏi một gia đình có năm cô con gái, để dành cho một người đàn ông chẳng ai thèm quan tâm. [austen-pride-and-prejudice:13.9] “Đó quả là một chuyện hết sức bất công,” ông Bennet nói, “và chẳng gì có thể gột sạch cho ông Collins tội thừa kế Longbourn. Nhưng nếu bà chịu nghe bức thư của anh ta, có lẽ bà sẽ dịu lòng đi đôi chút trước cách anh ta bày tỏ.” [austen-pride-and-prejudice:13.10] “Không, tôi chắc chắn là không đâu; và tôi nghĩ anh ta viết thư cho ông là đã rất xấc xược, và rất đạo đức giả. Tôi ghét những kẻ bạn bè giả dối như thế. Sao anh ta không cứ tiếp tục cãi nhau với ông, như bố anh ta đã làm trước kia?” [austen-pride-and-prejudice:13.11] “Ấy, thật thế, có vẻ anh ta đã có đôi chút băn khoăn của bổn phận làm con về chuyện ấy, như bà sẽ nghe đây.” [austen-pride-and-prejudice:13.12] Hunsford, gần Westerham, Kent, ngày 15 tháng Mười. [austen-pride-and-prejudice:13.13] Thưa ông kính mến, [austen-pride-and-prejudice:13.14] Mối bất hòa vẫn tồn tại giữa ông và người cha quá cố đáng kính của tôi luôn khiến tôi vô cùng áy náy, và từ khi chịu nỗi bất hạnh mất người, tôi thường mong được hàn gắn mối rạn nứt ấy; nhưng trong một thời gian tôi đã bị chính những nỗi hồ nghi của mình ngăn trở, e rằng việc tôi giao hảo tốt đẹp với bất kỳ ai mà lúc sinh thời người vẫn luôn lấy làm vừa ý khi bất hòa có thể bị xem là bất kính đối với vong linh người.—“Đấy, bà Bennet.”—Tuy nhiên, nay tôi đã quyết định dứt khoát về vấn đề này, bởi lẽ, sau khi thụ phong chức thánh vào dịp lễ Phục Sinh, tôi đã có diễm phúc được biệt đãi bởi sự bảo trợ của Lệnh bà khả kính phu nhân Catherine de Bourgh, quả phụ của ngài Lewis de Bourgh, người mà lòng hào phóng và đức nhân từ đã tiến cử tôi vào chức mục sư đầy bổng lộc của giáo xứ này, nơi tôi sẽ tha thiết nỗ lực giữ mình với lòng tôn kính biết ơn đối với Lệnh bà, và luôn sẵn sàng cử hành những nghi thức và lễ nghi do Giáo hội Anh quốc thiết lập. Hơn nữa, là một giáo sĩ, tôi cảm thấy bổn phận của mình là vun đắp và xác lập phúc lành của hòa khí trong mọi gia đình nằm trong tầm ảnh hưởng của tôi; và trên những cơ sở ấy, tôi tự hào rằng những lời ngỏ thiện chí hiện nay của tôi là hết sức đáng khen, và rằng việc tôi là người kế tiếp trong điều khoản thừa kế điền trang Longbourn sẽ được phía ông độ lượng bỏ qua, và không khiến ông khước từ nhành ô-liu được trao tặng. Tôi không thể không băn khoăn vì là nguyên do làm thiệt hại đến các ái nữ dễ mến của ông, và xin phép được tạ lỗi về điều đó, cũng như xin cam đoan với ông rằng tôi sẵn lòng đền bù cho các cô bằng mọi cách có thể,—nhưng điều này xin để sau. Nếu ông không phản đối việc đón tiếp tôi tại tư gia, tôi xin tự dành cho mình niềm hân hạnh được đến bái kiến ông và gia quyến vào thứ Hai, ngày 18 tháng Mười một, lúc bốn giờ, và có lẽ sẽ làm phiền lòng hiếu khách của ông cho đến thứ Bảy của tuần kế tiếp, điều mà tôi có thể làm mà không hề bất tiện, vì Lệnh bà Catherine không hề phản đối việc tôi thỉnh thoảng vắng mặt vào ngày Chủ nhật, miễn là có một giáo sĩ khác được mời đảm nhiệm phận sự của ngày hôm ấy. Thưa ông kính mến, kèm lời kính chào tới phu nhân và các ái nữ của ông, tôi xin mãi là người cầu chúc và người bạn của ông, [austen-pride-and-prejudice:13.15] William Collins.” [austen-pride-and-prejudice:13.16] “Vậy là bốn giờ chúng ta có thể chờ vị quý ông hòa giải này,” ông Bennet nói, trong khi gấp bức thư lại. “Xin thề là anh ta có vẻ là một chàng trai hết sức chu đáo và lễ độ; và tôi tin chắc anh ta sẽ tỏ ra là một người quen đáng giá, nhất là nếu phu nhân Catherine rộng lượng mà cho phép anh ta lại đến với chúng ta lần nữa.” [austen-pride-and-prejudice:13.17] “Dù sao thì những gì anh ta nói về các con gái cũng có phần có lý; và nếu anh ta có ý muốn đền bù gì cho chúng, tôi sẽ không phải là người ngăn cản anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:13.18] “Tuy khó đoán,” Jane nói, “ông ấy định bằng cách nào mà chuộc lỗi với chúng ta như ông ấy nghĩ là chúng ta đáng được nhận, nhưng mong muốn ấy chắc chắn là điều đáng khen ở ông ấy.” [austen-pride-and-prejudice:13.19] Elizabeth chủ yếu bị ấn tượng bởi sự tôn kính phi thường của ông đối với phu nhân Catherine, và ý định tử tế của ông là làm lễ rửa tội, cưới hỏi và chôn cất cho các giáo dân của mình bất cứ khi nào cần. [austen-pride-and-prejudice:13.20] “Con nghĩ chắc hẳn ông ấy là một người kỳ quặc,” cô nói. “Con không hiểu nổi ông ấy.—Văn phong ông ấy có cái gì đó rất kiểu cách khoa trương.—Mà ông ấy định nói gì khi xin lỗi vì là người kế tiếp trong điều khoản thừa kế?—Chúng ta đâu thể cho rằng ông ấy sẽ ngăn điều đó, nếu ông ấy có thể.—Liệu ông ấy có phải là người hiểu biết không, thưa bố?” [austen-pride-and-prejudice:13.21] “Không, con yêu; bố nghĩ là không. Bố rất hy vọng sẽ thấy anh ta hoàn toàn ngược lại. Trong thư anh ta có một sự pha trộn giữa thói khúm núm và tính tự cao tự đại, hứa hẹn nhiều điều hay ho. Bố nóng lòng được gặp anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:13.22] “Về mặt bố cục,” Mary nói, “bức thư của ông ấy dường như không có khiếm khuyết. Ý tưởng nhành ô-liu có lẽ không hoàn toàn mới, nhưng con nghĩ nó được diễn đạt khéo.” [austen-pride-and-prejudice:13.23] Đối với Catherine và Lydia, cả bức thư lẫn người viết đều chẳng thú vị chút nào. Gần như không thể có chuyện người anh họ của họ lại đến trong bộ áo choàng đỏ tươi, mà đã mấy tuần nay họ chẳng còn tìm thấy niềm vui khi giao du với đàn ông mặc màu nào khác. Còn mẹ họ, bức thư của ông Collins đã xóa đi phần lớn ác cảm của bà, và bà đang chuẩn bị gặp ông với một sự điềm tĩnh khiến chồng và các con gái phải ngạc nhiên. [austen-pride-and-prejudice:13.24] Ông Collins đến đúng giờ, và được cả nhà đón tiếp hết sức lịch sự. Thật ra ông Bennet ít nói; nhưng các bà các cô thì sẵn lòng chuyện trò, và ông Collins dường như chẳng cần được khích lệ, mà cũng chẳng có ý im lặng. Ông là một chàng trai hai mươi lăm tuổi, cao lớn, dáng vẻ nặng nề. Phong thái ông nghiêm trang và đạo mạo, và cử chỉ rất câu nệ khách sáo. Ông ngồi chưa được bao lâu đã khen bà Bennet có được một đàn con gái xinh đẹp như thế, nói rằng ông đã được nghe nhiều về nhan sắc của các cô, nhưng trong trường hợp này, tiếng đồn còn kém xa sự thật; và nói thêm rằng ông không hề nghi ngờ rằng đến lúc thích hợp bà sẽ thấy tất cả các cô được gả chồng xứng đáng. Lời tán tụng này không hợp khẩu vị lắm với một vài người nghe, nhưng bà Bennet, người chẳng bao giờ chê lời khen nào, đáp lại hết sức sẵn sàng, [austen-pride-and-prejudice:13.25] “Ông thật tốt quá, thưa ông, tôi tin chắc thế; và tôi hết lòng mong điều ấy sẽ thành sự thật; vì nếu không thì chúng sẽ khốn khó lắm. Mọi chuyện được định đoạt kỳ cục quá.” [austen-pride-and-prejudice:13.26] “Có lẽ bà ám chỉ điều khoản thừa kế của điền trang này.” [austen-pride-and-prejudice:13.27] “À! thưa ông, đúng thế đấy. Đó là một chuyện đau lòng đối với mấy đứa con gái tội nghiệp của tôi, ông phải thừa nhận. Không phải tôi muốn trách ông, vì tôi biết những chuyện như thế trên đời này đều là may rủi cả. Chẳng ai biết được điền trang sẽ về tay ai một khi đã bị ràng buộc bởi điều khoản thừa kế.” [austen-pride-and-prejudice:13.28] “Tôi vô cùng thấu hiểu, thưa bà, nỗi thiệt thòi của các cô em họ quý mến của tôi,—và có thể nói nhiều về đề tài này, nếu không phải tôi e ngại tỏ ra đường đột và hấp tấp. Nhưng tôi có thể cam đoan với các tiểu thư rằng tôi đến đây đã sẵn sàng để ngưỡng mộ các cô. Hiện giờ tôi sẽ không nói thêm, nhưng có lẽ khi chúng ta quen biết nhau hơn——” [austen-pride-and-prejudice:13.29] Ông bị ngắt lời bởi tiếng mời vào bữa tối; và các cô gái mỉm cười với nhau. Họ không phải là đối tượng duy nhất được ông Collins ngưỡng mộ. Gian sảnh, phòng ăn, cùng mọi đồ đạc trong đó, đều được ông xem xét và khen ngợi; và lời tán dương của ông với mọi thứ hẳn đã làm bà Bennet mủi lòng, nếu không có cái giả định cay đắng rằng ông đang nhìn tất cả như tài sản tương lai của mình. Đến lượt bữa tối cũng được ông hết lời ca ngợi; và ông xin được biết món ăn tuyệt hảo này là nhờ tài nấu nướng của cô em họ quý mến nào. Nhưng đến đây ông bị bà Bennet chỉnh lại, bà cam đoan với ông, giọng hơi gay gắt, rằng nhà bà thừa sức nuôi một đầu bếp giỏi, và các con gái bà chẳng có việc gì phải làm trong bếp. Ông xin lỗi vì đã làm bà phật lòng. Bằng một giọng dịu hơn, bà tuyên bố rằng mình chẳng phật lòng chút nào; nhưng ông vẫn tiếp tục xin lỗi đến khoảng mười lăm phút. [austen-pride-and-prejudice:14.1] Suốt bữa ăn, ông Bennet hầu như chẳng nói câu nào; nhưng khi gia nhân đã lui ra, ông cho rằng đã đến lúc trò chuyện đôi chút với vị khách, và vì thế bèn khơi ra một đề tài mà ông đoán chắc khách sẽ có dịp tỏa sáng, bằng cách nhận xét rằng ông ta có vẻ rất may mắn ở người bảo trợ của mình. Sự lưu tâm của phu nhân Catherine de Bourgh tới những mong muốn của ông ta, và sự chăm chút của bà tới tiện nghi của ông ta, quả là rất đáng chú ý. Ông Bennet không thể chọn đề tài nào hay hơn. Ông Collins hùng hồn ca ngợi bà. Đề tài ấy nâng phong thái của ông lên một mức trang trọng hơn thường lệ, và với vẻ mặt hết sức quan trọng, ông quả quyết rằng cả đời mình chưa từng chứng kiến một cách cư xử như thế ở một bậc quyền quý—một sự nhã nhặn và hạ cố như chính ông đã được hưởng từ phu nhân Catherine. Bà đã rộng lòng tán thưởng cả hai bài giảng mà ông đã có vinh dự thuyết trước mặt bà. Bà cũng đã hai lần mời ông dùng bữa tại Rosings, và mới thứ Bảy tuần trước còn cho gọi ông đến để góp cho đủ chân bài quadrille buổi tối. Nhiều người ông quen cho rằng phu nhân Catherine kiêu ngạo, nhưng ông chưa từng thấy ở bà điều gì ngoài sự nhã nhặn. Bà luôn nói chuyện với ông như với bất kỳ một người quý phái nào khác; bà không hề phản đối chút nào việc ông giao du với giới láng giềng, cũng như việc thỉnh thoảng ông rời giáo xứ một hai tuần để đi thăm họ hàng. Bà thậm chí còn hạ cố khuyên ông nên lấy vợ càng sớm càng tốt, miễn là ông chọn lựa cho thận trọng; và đã có lần đến thăm ông tại ngôi nhà mục sư khiêm tốn của ông; ở đó bà hoàn toàn tán thành mọi sửa sang ông đang tiến hành, và thậm chí còn đoái hoài gợi ý thêm vài điều,—mấy cái giá trong các phòng kho trên gác. [austen-pride-and-prejudice:14.2] “Tất cả những điều đó thật là đúng mực và lịch sự, tôi tin chắc thế,” bà Bennet nói, “và tôi dám chắc phu nhân là một người đàn bà rất dễ chịu. Tiếc là các bà lớn nói chung không được giống phu nhân hơn. Phu nhân có sống gần chỗ ông không, thưa ông?” [austen-pride-and-prejudice:14.3] “Khu vườn nơi tọa lạc mái nhà khiêm tốn của tôi chỉ cách Rosings Park, dinh thự của Lệnh bà, có một con đường nhỏ.” [austen-pride-and-prejudice:14.4] “Hình như ông bảo phu nhân là một quả phụ, phải không ông? Phu nhân có con cái gì không?” [austen-pride-and-prejudice:14.5] “Lệnh bà chỉ có một cô con gái duy nhất, người thừa kế Rosings, cùng một khối tài sản hết sức rộng lớn.” [austen-pride-and-prejudice:14.6] “Ôi!” bà Bennet kêu lên, lắc đầu, “thế thì cô ấy sung sướng hơn khối cô gái. Thế cô ấy là một tiểu thư như thế nào? Cô ấy có xinh không?” [austen-pride-and-prejudice:14.7] “Cô quả thực là một tiểu thư vô cùng duyên dáng. Chính Lệnh bà Catherine nói rằng xét về vẻ đẹp đích thực, cô de Bourgh vượt xa những người đẹp nhất trong giới nữ; bởi trên nét mặt cô có cái gì đó đánh dấu một thiếu nữ dòng dõi cao sang. Chẳng may cô có thể chất ốm yếu, điều này đã ngăn cô tiến bộ trong nhiều tài nghệ mà nếu không thế thì hẳn cô đã không thể không đạt được; theo như lời bà gia sư từng trông nom việc học hành của cô và nay vẫn sống cùng họ cho tôi biết. Nhưng cô hết sức dễ mến, và thường hạ cố đánh cỗ xe ngựa mui trần nhỏ cùng mấy con ngựa lùn của mình chạy ngang qua mái nhà khiêm tốn của tôi.” [austen-pride-and-prejudice:14.8] “Cô ấy đã được tiến kiến chưa? Tôi không nhớ có tên cô ấy trong số các quý bà ở triều đình.” [austen-pride-and-prejudice:14.9] “Tình trạng sức khỏe không được tốt, thật đáng tiếc, đã ngăn cô lên kinh thành; và vì lẽ đó, như chính tôi đã có lần thưa với Lệnh bà Catherine, đã tước mất của triều đình nước Anh món trang sức rực rỡ nhất. Lệnh bà có vẻ hài lòng với ý tưởng ấy, và bà có thể hình dung rằng tôi luôn sung sướng được dâng lên, trong mọi dịp, những lời khen nhỏ nhặt tế nhị mà các quý bà bao giờ cũng ưng. Tôi đã hơn một lần thưa với Lệnh bà Catherine rằng cô con gái duyên dáng của Lệnh bà dường như sinh ra để làm nữ công tước, và rằng tước vị cao sang nhất, thay vì đem lại thanh thế cho cô, sẽ được cô tô điểm thêm.—Đó là những điều nhỏ nhặt làm Lệnh bà vui lòng, và là một kiểu chiều chuộng mà tôi tự thấy mình đặc biệt có bổn phận phải dâng lên.” [austen-pride-and-prejudice:14.10] “Ông xét đoán rất đúng mực,” ông Bennet nói, “và thật may cho ông là ông có được cái tài tâng bốc một cách tế nhị. Tôi xin hỏi những sự chiều chuộng dễ chịu ấy nảy ra từ cảm hứng nhất thời, hay là kết quả của sự nghiên cứu từ trước?” [austen-pride-and-prejudice:14.11] “Chủ yếu chúng nảy ra từ những gì đang diễn ra lúc ấy, và tuy đôi khi tôi cũng tự tiêu khiển bằng cách nghĩ ra và sắp đặt những lời khen nhỏ nhặt thanh nhã có thể dùng vào những dịp thông thường, tôi bao giờ cũng muốn cho chúng một vẻ tự nhiên, không chuẩn bị, càng nhiều càng tốt.” [austen-pride-and-prejudice:14.12] Những gì ông Bennet trông đợi đã được đáp ứng trọn vẹn. Người bà con của ông lố bịch đúng như ông đã mong, và ông lắng nghe ông ta với niềm thích thú sâu sắc nhất, đồng thời vẫn giữ một nét mặt điềm tĩnh kiên quyết nhất, và ngoài thỉnh thoảng liếc nhìn Elizabeth, ông chẳng cần ai chia sẻ niềm vui của mình. [austen-pride-and-prejudice:14.13] Tuy vậy, đến giờ uống trà thì liều lượng đã đủ, và ông Bennet vui mừng đưa vị khách trở lại phòng khách, rồi khi uống trà xong, lại vui mừng mời ông ta đọc to cho các bà các cô nghe. Ông Collins sẵn lòng nhận lời, và một cuốn sách được đem ra; nhưng vừa nhìn thấy nó (vì mọi thứ đều cho biết nó là sách của một thư viện cho thuê), ông giật lùi lại, và xin lỗi, quả quyết rằng ông không bao giờ đọc tiểu thuyết.—Kitty trố mắt nhìn ông, còn Lydia thì kêu lên.—Những cuốn sách khác được đem ra, và sau một hồi cân nhắc, ông chọn tập Bài giảng của Fordyce. Lydia há miệng ngáp khi ông mở sách ra, và ông chưa kịp đọc, với vẻ trang nghiêm hết sức đơn điệu, hết ba trang thì cô đã ngắt lời ông: [austen-pride-and-prejudice:14.14] “Mẹ biết không, mẹ ơi, dượng Phillips định cho thằng Richard nghỉ việc, mà nếu dượng cho nghỉ thì đại tá Forster sẽ thuê nó. Chính dì bảo con thế hôm thứ Bảy. Mai con sẽ đi bộ đến Meryton để nghe thêm chuyện ấy, và để hỏi xem bao giờ anh Denny ở London về.” [austen-pride-and-prejudice:14.15] Lydia bị hai chị lớn bảo im miệng; nhưng ông Collins, hết sức phật ý, đặt sách xuống và nói: [austen-pride-and-prejudice:14.16] “Tôi vẫn thường nhận thấy các tiểu thư ít quan tâm biết bao đến những cuốn sách nghiêm túc, dẫu chúng được viết ra chỉ vì lợi ích của họ. Tôi thú thật, điều đó làm tôi kinh ngạc;—vì hẳn nhiên chẳng có gì có lợi cho họ bằng sự giáo huấn. Nhưng tôi sẽ không làm phiền cô em họ nhỏ tuổi của tôi nữa.” [austen-pride-and-prejudice:14.17] Rồi quay sang ông Bennet, ông xin được làm đối thủ của ông trong một ván cờ thỏ cáo. Ông Bennet nhận lời thách đấu, nhận xét rằng ông ta hành động rất khôn ngoan khi để mặc các cô gái với những trò tiêu khiển vặt vãnh của họ. Bà Bennet và các con gái hết sức lịch sự xin lỗi về việc Lydia ngắt lời, và hứa rằng chuyện đó sẽ không lặp lại nếu ông đọc tiếp; nhưng ông Collins, sau khi cam đoan với họ rằng ông không hề giận cô em họ nhỏ tuổi, và sẽ không bao giờ coi hành vi của cô là một sự xúc phạm mà oán trách, liền ngồi vào một chiếc bàn khác cùng ông Bennet và sửa soạn chơi cờ. [austen-pride-and-prejudice:15.1] Ông Collins không phải là một người khôn ngoan, và sự thiếu hụt bẩm sinh ấy chẳng mấy được giáo dục hay xã hội bù đắp; phần lớn đời ông đã trôi qua dưới sự dạy dỗ của một người cha ít học và keo kiệt; và tuy có theo học ở một trong các trường đại học, ông chỉ ở đó cho đủ những khóa bắt buộc, mà không kết giao được người nào có ích. Sự khép nép mà người cha nuôi dạy ông đã thoạt đầu tạo cho ông một phong thái hết sức khiêm nhường, nhưng giờ đây phong thái ấy đã bị lấn át khá nhiều bởi tính tự phụ của một cái đầu yếu ớt sống ẩn dật, và bởi cái cảm giác ta đây quan trọng do sự phát đạt sớm sủa và bất ngờ. Một sự tình cờ may mắn đã tiến cử ông với phu nhân Catherine de Bourgh khi chức mục sư Hunsford bị khuyết; và lòng kính trọng ông dành cho địa vị cao sang của bà, sự sùng kính ông dành cho bà như người bảo trợ của mình, hòa lẫn với một ý kiến rất tốt về bản thân, về uy quyền của ông với tư cách giáo sĩ, và về các quyền lợi của ông với tư cách mục sư, khiến ông nói chung là một hỗn hợp của kiêu ngạo và khúm núm, tự đại và khiêm nhường. [austen-pride-and-prejudice:15.2] Giờ đây đã có một ngôi nhà tốt và một khoản thu nhập rất đầy đủ, ông định lấy vợ; và khi tìm cách hòa giải với gia đình ở Longbourn, ông đã nhắm sẵn một người vợ, vì ông định chọn một trong các cô con gái, nếu ông thấy họ xinh đẹp và dễ mến như lời đồn đại. Đó là kế hoạch bù đắp—chuộc lỗi—của ông cho việc thừa kế điền trang của cha họ; và ông cho rằng đó là một kế hoạch tuyệt vời, hết sức thích đáng và phù hợp, lại vô cùng hào phóng và vô tư về phần ông. [austen-pride-and-prejudice:15.3] Kế hoạch của ông không thay đổi khi gặp họ.—Gương mặt đáng yêu của cô Bennet khẳng định những dự tính của ông, và củng cố mọi quan niệm nghiêm ngặt nhất của ông về những gì phải dành cho thứ bậc trưởng; và trong buổi tối đầu tiên cô là lựa chọn dứt khoát của ông. Tuy nhiên, sáng hôm sau đã có một sự thay đổi; vì trong một cuộc chuyện riêng mười lăm phút với bà Bennet trước bữa điểm tâm, một cuộc trò chuyện bắt đầu bằng ngôi nhà mục sư của ông, và dẫn tới một cách tự nhiên việc ông thổ lộ hy vọng tìm được ở Longbourn một nữ chủ nhân cho ngôi nhà ấy, đã khiến bà, giữa những nụ cười rất chiều lòng và sự khích lệ chung chung, đưa ra một lời cảnh báo nhằm đúng vào cô Jane mà ông đã chấm.—“Về các cô con gái nhỏ thì bà không dám nói chắc—bà không thể trả lời dứt khoát—nhưng bà không biết có ai đã chiếm được cảm tình của các cô chưa;—còn cô con gái lớn thì bà buộc phải nhắc qua—bà thấy mình có bổn phận phải ngụ ý—rằng rất có thể sắp đính hôn.” [austen-pride-and-prejudice:15.4] Ông Collins chỉ việc đổi từ Jane sang Elizabeth—và việc ấy chóng vánh xong ngay—xong trong lúc bà Bennet đang cời lửa. Elizabeth, chỉ đứng sau Jane cả về thứ bậc lẫn nhan sắc, dĩ nhiên kế chân chị. [austen-pride-and-prejudice:15.5] Bà Bennet ghi lòng lời ngụ ý ấy, và tin chắc rằng chẳng bao lâu bà có thể có hai cô con gái được gả chồng; và người đàn ông mà mới hôm trước bà còn không chịu nổi khi nhắc đến, giờ đã được bà hết mực ưu ái. [austen-pride-and-prejudice:15.6] Ý định đi bộ đến Meryton của Lydia không bị quên; mọi cô chị em trừ Mary đều đồng ý đi cùng cô; và ông Collins sẽ tháp tùng họ, theo lời đề nghị của ông Bennet, người đang hết sức nóng lòng muốn tống khứ ông ta đi để được một mình trong thư phòng; vì ông Collins đã theo ông vào đó sau bữa điểm tâm, và cứ ở lì đó, trên danh nghĩa là đang bận với một trong những cuốn sách khổ lớn nhất trong bộ sưu tập, nhưng thực ra là nói với ông Bennet, gần như không ngừng, về ngôi nhà và khu vườn của mình ở Hunsford. Những việc như thế làm ông Bennet hết sức bực bội. Trong thư phòng, ông vẫn luôn chắc chắn có được nhàn rỗi và yên tĩnh; và tuy sẵn sàng, như ông nói với Elizabeth, đụng độ sự ngu ngốc và tự phụ ở mọi căn phòng khác trong nhà, ông đã quen được thoát khỏi chúng ở chốn ấy; vì thế phép lịch sự của ông tỏ ra hết sức mau mắn trong việc mời ông Collins nhập bọn với các con gái ông trong cuộc dạo bộ; và ông Collins, vốn thực ra hợp với việc đi bộ hơn nhiều so với việc đọc sách, hết sức hài lòng gấp cuốn sách to của mình lại và lên đường. [austen-pride-and-prejudice:15.7] Giữa những câu chuyện rỗng tuếch phô trương về phía ông, và những lời tán thành lịch sự về phía các cô em họ, thời gian trôi qua cho đến khi họ vào tới Meryton. Bấy giờ ông không còn thu hút được sự chú ý của các cô nhỏ nữa. Mắt họ lập tức lang thang khắp phố tìm kiếm các sĩ quan, và chỉ có một chiếc mũ thật là bảnh, hoặc một tấm vải muslin thật sự mới trong tủ kính một cửa hiệu, mới có thể gọi họ trở lại. [austen-pride-and-prejudice:15.8] Nhưng chẳng mấy chốc sự chú ý của mọi cô đều bị thu hút bởi một chàng trai họ chưa từng gặp bao giờ, dáng vẻ vô cùng quý phái, đang đi cùng một sĩ quan ở phía bên kia đường. Viên sĩ quan chính là anh Denny, người mà Lydia đến để hỏi thăm xem đã từ London về chưa, và anh cúi chào khi họ đi ngang. Ai nấy đều bị phong thái của người lạ làm cho sửng sốt, ai nấy đều tự hỏi anh ta có thể là ai, và Kitty với Lydia, quyết tâm tìm cho ra nếu có thể, liền dẫn đầu băng qua đường, viện cớ cần mua thứ gì đó ở một cửa hiệu bên kia, và may thay vừa bước lên vỉa hè thì hai chàng quay trở lại cũng vừa tới đúng chỗ ấy. Anh Denny lập tức chào hỏi họ, và xin phép được giới thiệu bạn mình, anh Wickham, người đã cùng anh từ kinh thành trở về hôm trước, và anh vui mừng được nói rằng bạn anh đã nhận một chức sĩ quan trong đơn vị của họ. Thế thì thật đúng như mong đợi; vì chàng trai chỉ còn thiếu bộ quân phục là hoàn toàn quyến rũ. Dáng vẻ của anh ta rất có lợi cho anh ta; anh ta có tất cả những gì đẹp nhất của nhan sắc, một gương mặt dễ coi, một vóc người cân đối, và một phong cách giao tiếp rất dễ ưa. Tiếp theo lời giới thiệu, về phía anh ta là một sự sẵn sàng trò chuyện đầy hứng khởi—một sự sẵn sàng đồng thời hoàn toàn đúng mực và không khoa trương; và cả nhóm vẫn đang đứng trò chuyện với nhau rất vui vẻ thì tiếng vó ngựa khiến họ chú ý, và người ta thấy Darcy và Bingley đang cưỡi ngựa xuôi theo phố. Khi nhận ra các tiểu thư trong nhóm, hai chàng lập tức tiến thẳng về phía họ và bắt đầu những lời xã giao thường lệ. Bingley là người nói chính, và cô Bennet là đối tượng chính. Anh nói, lúc ấy anh đang trên đường đến Longbourn chính là để hỏi thăm cô. Anh Darcy xác nhận điều đó bằng một cái cúi chào, và đang bắt đầu quyết tâm không dán mắt vào Elizabeth thì đôi mắt anh bỗng sững lại khi nhìn thấy người lạ, và Elizabeth, tình cờ trông thấy nét mặt của cả hai khi họ nhìn nhau, hết sức kinh ngạc trước hiệu quả của cuộc gặp gỡ. Cả hai đều biến sắc, một người tái đi, người kia đỏ bừng. Sau một lúc, anh Wickham đưa tay chạm vành mũ—một lời chào mà anh Darcy chỉ miễn cưỡng đáp lại. Chuyện ấy có thể có nghĩa là gì?—Không thể nào tưởng tượng ra; mà cũng không thể nào không khao khát muốn biết. [austen-pride-and-prejudice:15.9] Một phút sau, anh Bingley, nhưng có vẻ không hề nhận thấy những gì vừa diễn ra, cáo từ và cùng bạn cưỡi ngựa đi tiếp. [austen-pride-and-prejudice:15.10] Anh Denny và anh Wickham đi cùng các tiểu thư đến cửa nhà ông Phillips, rồi cúi chào từ biệt, bất chấp những lời nài nỉ khẩn khoản của cô Lydia mời họ vào nhà, và thậm chí bất chấp cả việc bà Phillips mở toang cửa sổ phòng khách và oang oang phụ họa lời mời. [austen-pride-and-prejudice:15.11] Bà Phillips lúc nào cũng vui mừng được gặp các cháu gái, và hai cô lớn, vì vừa đi vắng ít lâu, càng được đón tiếp đặc biệt nồng hậu, và bà đang hăm hở bày tỏ sự ngạc nhiên trước việc họ đột ngột trở về nhà—việc mà, vì xe ngựa nhà họ không đến đón, hẳn bà đã chẳng biết gì nếu không tình cờ gặp thằng bé giúp việc ở hiệu ông Jones ngoài phố, nó kể với bà rằng không phải đưa thuốc nước đến Netherfield nữa vì các cô Bennet đã đi rồi—thì Jane giới thiệu ông Collins, khiến bà phải dành phép lịch sự cho ông. Bà tiếp ông với tất cả sự lễ độ tốt nhất của mình, và ông đáp lại còn lễ độ hơn thế nhiều, xin lỗi vì sự đường đột khi chưa từng quen biết bà, tuy vậy ông không thể không tự tâng bốc rằng sự đường đột ấy có thể được biện minh bởi mối quan hệ họ hàng giữa ông với các tiểu thư đã giới thiệu ông với bà. Bà Phillips hoàn toàn bị choáng ngợp trước một sự giáo dưỡng thái quá như thế; nhưng việc bà chiêm ngưỡng người lạ này chẳng mấy chốc bị chấm dứt bởi những tiếng kêu và câu hỏi về người lạ kia, mà về anh ta, tuy vậy, bà chỉ có thể kể với các cháu những điều họ đã biết, rằng anh Denny đã đưa anh ta từ London về, và anh ta sẽ được phong hàm trung úy trong trung đoàn ——shire. Bà nói bà đã quan sát anh ta suốt một giờ vừa qua, khi anh ta đi đi lại lại trên phố, và nếu anh Wickham xuất hiện thì hẳn Kitty và Lydia đã tiếp tục công việc ấy, nhưng không may giờ chẳng có ai đi qua cửa sổ ngoại trừ vài sĩ quan, những người mà so với người lạ thì đã trở thành “những gã ngu ngốc, khó ưa.” Vài người trong số họ sẽ dùng bữa với ông bà Phillips hôm sau, và dì các cô hứa sẽ bảo chồng đến thăm anh Wickham và mời cả anh ta nữa, nếu gia đình ở Longbourn đến chơi buổi tối. Mọi người nhất trí như vậy, và bà Phillips quả quyết rằng họ sẽ có một ván bài xổ số vui vẻ, thoải mái, ồn ào, và sau đó một chút bữa khuya nóng sốt. Viễn cảnh những thú vui như thế thật là phấn khởi, và họ chia tay nhau trong tâm trạng vui vẻ đôi bên. Ông Collins nhắc lại những lời xin lỗi khi rời phòng, và được cam đoan với một sự lịch sự không biết mỏi mệt rằng những lời ấy hoàn toàn không cần thiết. [austen-pride-and-prejudice:15.12] Trên đường về nhà, Elizabeth kể với Jane những gì cô đã thấy diễn ra giữa hai chàng; nhưng tuy Jane hẳn sẵn lòng bênh vực một trong hai người hay cả hai, nếu họ có vẻ có lỗi, cô cũng chẳng giải thích được cách cư xử ấy hơn gì em gái. [austen-pride-and-prejudice:15.13] Khi về đến nhà, ông Collins khiến bà Bennet hết sức hài lòng khi ca ngợi phong thái và sự lễ độ của bà Phillips. Ông quả quyết rằng ngoài phu nhân Catherine và con gái phu nhân ra, ông chưa từng gặp một người đàn bà nào thanh lịch hơn; vì bà không chỉ tiếp ông với sự lịch sự tột bậc, mà thậm chí còn cố ý mời cả ông trong lời mời tối hôm sau, dẫu trước đó bà hoàn toàn không quen biết ông. Ông cho rằng một phần điều ấy có thể là nhờ mối quan hệ của ông với họ, nhưng dù sao trong suốt cả đời mình ông chưa bao giờ được chiều chuộng nhiều đến thế. [austen-pride-and-prejudice:16.1] Vì không ai phản đối việc các bạn trẻ nhận lời mời của dì, và mọi băn khoăn của ông Collins về việc để ông bà Bennet lại một mình dù chỉ một buổi tối trong thời gian ông lưu lại đều bị bác bỏ một cách hết sức kiên quyết, cỗ xe đưa ông cùng năm cô em họ đến Meryton vào một giờ thích hợp; và các cô có niềm vui được nghe, khi bước vào phòng khách, rằng anh Wickham đã nhận lời mời của dượng họ, và lúc ấy đang ở trong nhà. [austen-pride-and-prejudice:16.2] Khi tin ấy đã được báo, và mọi người đã yên chỗ, ông Collins được rảnh rang nhìn quanh và chiêm ngưỡng, và ông bị kích thước cùng đồ đạc của căn phòng gây ấn tượng mạnh đến nỗi tuyên bố rằng ông gần như có thể ngỡ mình đang ở trong phòng điểm tâm mùa hè nhỏ ở Rosings; một sự so sánh thoạt đầu không đem lại mấy hài lòng; nhưng khi bà Phillips được ông cho hiểu Rosings là gì và ai là chủ nhân của nó, khi bà đã nghe tả chỉ một trong những phòng khách của phu nhân Catherine, và biết rằng riêng cái lò sưởi đã tốn tám trăm bảng, thì bà cảm nhận được hết sức nặng của lời khen, và hẳn đã khó mà phật ý nếu bị so sánh với phòng của bà quản gia. [austen-pride-and-prejudice:16.3] Mô tả cho bà nghe tất cả sự huy hoàng của phu nhân Catherine và lâu đài của phu nhân, thỉnh thoảng lại lạc đề để ca ngợi mái nhà khiêm tốn của chính mình cùng những cải tạo nó đang được hưởng, ông hạnh phúc bận rộn cho đến khi các quý ông vào cùng họ; và ông thấy ở bà Phillips một người nghe rất chăm chú, người mà ý kiến về tầm quan trọng của ông tăng lên theo những gì bà nghe được, và người đang quyết định sẽ đem tất cả đi kể lại với hàng xóm ngay khi có thể. Đối với các cô gái, những người không thể nghe ông anh họ, và chẳng có việc gì làm ngoài ước có một cây đàn và ngắm nghía những món đồ giả sứ tầm thường do chính tay mình làm trên mặt lò sưởi, quãng thời gian chờ đợi dường như rất dài. Nhưng rốt cuộc nó cũng qua. Các quý ông quả đã tới; và khi anh Wickham bước vào phòng, Elizabeth cảm thấy rằng cả lúc trước gặp anh ta lẫn lúc sau nghĩ về anh ta, cô đều không hề ngưỡng mộ anh ta một cách vô lý chút nào. Các sĩ quan trung đoàn ——shire nói chung là một nhóm rất đáng trọng, rất có phong độ quý phái, và những người xuất sắc nhất trong số họ có mặt trong bữa tiệc này; nhưng anh Wickham vượt xa tất cả bọn họ về vóc dáng, gương mặt, phong thái và dáng đi, cũng như họ vượt xa ông dượng Phillips mặt bè bè, nặng nề, hơi thở nồng mùi rượu vang porto, người theo họ vào phòng. [austen-pride-and-prejudice:16.4] Anh Wickham là người đàn ông hạnh phúc mà hầu hết mọi ánh mắt phụ nữ đều hướng về, và Elizabeth là người phụ nữ hạnh phúc bên cạnh người anh ta rốt cuộc đã ngồi xuống; và cái cách dễ chịu mà anh ta lập tức bắt chuyện, dẫu chỉ là về chuyện đêm nay ẩm ướt, và về khả năng sắp vào một mùa mưa, khiến cô cảm thấy rằng đề tài tầm thường nhất, buồn tẻ nhất, cũ mòn nhất cũng có thể trở nên thú vị nhờ tài của người nói. [austen-pride-and-prejudice:16.5] Với những địch thủ như anh Wickham và các sĩ quan trong việc tranh giành sự chú ý của phái đẹp, ông Collins dường như có nguy cơ chìm vào chỗ vô nghĩa; đối với các tiểu thư thì ông hẳn nhiên chẳng là gì cả; nhưng thỉnh thoảng ông vẫn có một người nghe tử tế là bà Phillips, và nhờ sự chu đáo của bà mà được cung cấp cà phê và bánh muffin hết sức dồi dào. [austen-pride-and-prejudice:16.6] Khi các bàn chơi bài được bày ra, ông có dịp đền đáp bà bằng cách ngồi vào chơi bài whist. [austen-pride-and-prejudice:16.7] “Hiện giờ tôi còn biết ít về trò chơi này,” ông nói, “nhưng tôi sẽ vui lòng học cho giỏi hơn, vì ở địa vị của tôi trong cuộc đời ——” Bà Phillips rất cảm kích vì ông chiều ý, nhưng không thể chờ nghe lý do của ông. [austen-pride-and-prejudice:16.8] Anh Wickham không chơi bài whist, và được đón ngay, đầy hân hoan, ở chiếc bàn kia, giữa Elizabeth và Lydia. Thoạt đầu có vẻ như có nguy cơ Lydia chiếm trọn anh ta, vì cô là một người nói hết sức quyết liệt; nhưng vì cũng cực kỳ mê trò xổ số, cô chẳng mấy chốc trở nên quá say mê ván bài, quá hăm hở đặt cược và reo hò khi trúng giải, đến nỗi chẳng còn để tâm đến riêng ai. Vậy nên, trừ những gì ván bài thông thường đòi hỏi, anh Wickham được rảnh rang trò chuyện với Elizabeth, và cô rất sẵn lòng nghe anh ta, dẫu điều cô muốn nghe nhất thì cô không thể hy vọng được kể, ấy là lai lịch mối quen biết giữa anh ta với anh Darcy. Cô thậm chí không dám nhắc đến quý ông ấy. Tuy vậy, sự tò mò của cô được thỏa mãn một cách bất ngờ. Chính anh Wickham khơi ra đề tài ấy. Anh ta hỏi Netherfield cách Meryton bao xa; và sau khi nghe cô trả lời, anh ta hỏi, với vẻ ngập ngừng, anh Darcy đã ở đó bao lâu rồi. [austen-pride-and-prejudice:16.9] “Khoảng một tháng,” Elizabeth nói; rồi, không muốn để đề tài ấy rơi mất, cô nói thêm, “Tôi nghe nói anh ấy là một người có điền sản rất lớn ở Derbyshire.” [austen-pride-and-prejudice:16.10] “Vâng,” Wickham đáp;—“điền trang của anh ta ở đó thật là bề thế. Mười nghìn bảng một năm sạch sẽ. Cô không thể gặp được ai có khả năng cung cấp cho cô những tin tức chắc chắn về chuyện ấy hơn tôi—vì từ thuở ấu thơ tôi đã gắn bó với gia đình anh ta một cách đặc biệt.” [austen-pride-and-prejudice:16.11] Elizabeth không thể không lộ vẻ ngạc nhiên. [austen-pride-and-prejudice:16.12] “Cô ngạc nhiên trước một lời khẳng định như thế cũng phải thôi, cô Bennet, sau khi đã thấy, như có lẽ cô đã thấy, cái cách hết sức lạnh lùng trong cuộc gặp gỡ của chúng tôi hôm qua.—Cô có quen thân anh Darcy lắm không?” [austen-pride-and-prejudice:16.13] “Thân đến mức tôi chẳng bao giờ muốn thân hơn nữa,” Elizabeth nồng nhiệt kêu lên,—“tôi đã ở bốn ngày cùng một nhà với anh ấy, và tôi thấy anh ấy rất khó chịu.” [austen-pride-and-prejudice:16.14] “Tôi không có quyền nêu ý kiến của mình,” Wickham nói, “về việc anh ta dễ chịu hay không. Tôi không đủ tư cách để có ý kiến. Tôi đã biết anh ta quá lâu và quá rõ để có thể là một người phán xét công bằng. Tôi không thể nào vô tư được. Nhưng tôi tin rằng ý kiến của cô về anh ta nói chung sẽ làm người ta kinh ngạc—và có lẽ ở nơi khác cô sẽ không bày tỏ nó mạnh mẽ đến thế.—Ở đây cô đang ở trong gia đình mình.” [austen-pride-and-prejudice:16.15] “Thật tình, ở đây tôi không nói gì hơn những điều tôi có thể nói ở bất kỳ nhà nào trong vùng, trừ Netherfield. Ở Hertfordshire chẳng ai ưa anh ấy cả. Ai cũng khó chịu sự kiêu ngạo của anh ấy. Anh sẽ không tìm thấy ai nói về anh ấy tốt hơn đâu.” [austen-pride-and-prejudice:16.16] “Tôi không thể giả vờ lấy làm tiếc,” Wickham nói, sau một quãng ngừng ngắn, “rằng anh ta hay bất kỳ ai không được đánh giá cao hơn giá trị thực của mình; nhưng với anh ta, tôi tin điều đó không thường xảy ra. Thiên hạ bị tài sản và thanh thế của anh ta làm cho mù quáng, hoặc bị phong thái cao ngạo, đường bệ của anh ta làm cho khiếp sợ, và chỉ nhìn thấy anh ta đúng như anh ta muốn được nhìn thấy.” [austen-pride-and-prejudice:16.17] “Dù mới quen sơ sơ, tôi cũng cho rằng anh ấy là một người khó tính.” Wickham chỉ lắc đầu. [austen-pride-and-prejudice:16.18] “Tôi tự hỏi,” anh ta nói, vào dịp được nói tiếp theo, “liệu anh ta có định ở lại vùng này lâu nữa không.” [austen-pride-and-prejudice:16.19] “Tôi hoàn toàn không biết; nhưng hồi ở Netherfield tôi không nghe nói gì về việc anh ấy sắp đi. Tôi mong những dự định của anh với trung đoàn ——shire sẽ không bị ảnh hưởng vì anh ấy ở trong vùng.” [austen-pride-and-prejudice:16.20] “Ồ! không đâu—tôi đâu phải là người để cho anh Darcy xua đuổi. Nếu anh ta muốn tránh mặt tôi, thì anh ta phải đi. Chúng tôi không hòa thuận với nhau, và gặp anh ta bao giờ cũng làm tôi đau lòng, nhưng tôi chẳng có lý do gì để tránh anh ta ngoài những lý do tôi có thể tuyên bố với cả thế gian; ấy là cảm giác bị đối xử hết sức tệ bạc, và nỗi tiếc thương vô cùng đau đớn vì anh ta lại là con người như thế. Cha anh ta, cô Bennet ạ, ông Darcy quá cố, là một trong những người tốt nhất từng sống trên đời, và là người bạn chân thành nhất tôi từng có; và tôi không bao giờ có thể ở cùng anh Darcy này mà không đau xót đến tận tâm can vì muôn vàn kỷ niệm êm đềm. Cách anh ta cư xử với tôi thật đáng hổ thẹn; nhưng tôi thực lòng tin rằng tôi có thể tha thứ cho anh ta bất cứ điều gì và mọi điều, chỉ trừ việc anh ta phụ lòng mong đợi và bôi nhọ ký ức của cha mình.” [austen-pride-and-prejudice:16.21] Elizabeth thấy đề tài càng lúc càng hấp dẫn, và lắng nghe với tất cả tấm lòng; nhưng tính chất tế nhị của nó ngăn cô hỏi thêm. [austen-pride-and-prejudice:16.22] Anh Wickham bắt đầu nói đến những đề tài chung chung hơn, Meryton, vùng lân cận, giới giao du, tỏ ra hết sức hài lòng với tất cả những gì anh ta đã thấy cho tới giờ, và nói về giới giao du nói riêng với một sự ga lăng nhẹ nhàng nhưng rất dễ hiểu. [austen-pride-and-prejudice:16.23] “Chính viễn cảnh được giao du thường xuyên, và giao du với người tử tế,” anh ta nói thêm, “là lý do chính khiến tôi gia nhập trung đoàn ——shire. Tôi biết đó là một đơn vị hết sức đáng trọng, dễ chịu, và anh bạn Denny của tôi còn cám dỗ tôi thêm bằng những lời kể về nơi đóng quân hiện nay của họ, về sự chiều chuộng hết mực và những người quen tuyệt vời mà Meryton đã đem lại cho họ. Tôi thừa nhận, giao du là điều cần thiết đối với tôi. Tôi là một người đã từng thất vọng, và tinh thần tôi không chịu nổi cô đơn. Tôi phải có việc làm và có người giao du. Cuộc đời binh nghiệp không phải là con đường người ta định cho tôi, nhưng hoàn cảnh nay đã khiến nó trở nên đáng chọn. Lẽ ra giáo hội phải là nghề nghiệp của tôi—tôi được nuôi dạy để vào giáo hội, và giờ này hẳn tôi đã nắm trong tay một chức mục sư có bổng lộc hết sức hậu hĩnh, nếu quý ông mà chúng ta vừa nói đến vui lòng.” [austen-pride-and-prejudice:16.24] “Thật thế ư!” [austen-pride-and-prejudice:16.25] “Vâng—ông Darcy quá cố đã để lại cho tôi quyền được bổ nhiệm vào lần khuyết tới của chức mục sư tốt nhất thuộc quyền ông ban. Ông là cha đỡ đầu của tôi, và vô cùng yêu quý tôi. Tôi không thể nói hết lòng tốt của ông. Ông định chu cấp cho tôi một cách dồi dào, và tưởng rằng mình đã làm được điều đó; nhưng khi chức ấy khuyết, nó lại được trao cho người khác.” [austen-pride-and-prejudice:16.26] “Trời đất ơi!” Elizabeth kêu lên; “nhưng sao lại có thể như thế được?—Sao di chúc của ông ấy lại có thể bị bất chấp?—Sao anh không tìm cách đòi lại công bằng trước pháp luật?” [austen-pride-and-prejudice:16.27] “Lời lẽ trong di chúc có một chỗ thiếu chặt chẽ, vừa đủ để tôi chẳng còn hy vọng gì ở pháp luật. Một người có danh dự hẳn đã không thể nghi ngờ ý định ấy, nhưng anh Darcy đã chọn nghi ngờ nó—hoặc coi nó chỉ như một lời tiến cử có điều kiện, và khẳng định rằng tôi đã đánh mất mọi quyền đòi hỏi vì sự hoang phí, sự khinh suất, nói tóm lại vì bất cứ điều gì hay chẳng vì điều gì cả. Điều chắc chắn là chức mục sư ấy bị khuyết cách đây hai năm, đúng vào lúc tôi đủ tuổi để nhận, và nó đã được trao cho một người khác; và cũng chắc chắn không kém là tôi không thể tự trách mình đã thực sự làm điều gì đáng để mất nó. Tôi có tính tình sôi nổi, thiếu dè dặt, và có lẽ đôi khi tôi đã nói ý kiến của mình về anh ta, và với anh ta, quá thẳng thắn. Tôi không nhớ được điều gì tệ hơn thế. Nhưng sự thực là chúng tôi là hai kiểu người rất khác nhau, và anh ta ghét tôi.” [austen-pride-and-prejudice:16.28] “Thật là quá đáng!—Anh ấy đáng bị bêu xấu trước công chúng.” [austen-pride-and-prejudice:16.29] “Rồi sớm muộn gì anh ta cũng sẽ bị—nhưng không phải do tôi. Chừng nào tôi chưa thể quên được cha anh ta, tôi không bao giờ có thể thách thức hay vạch mặt anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:16.30] Elizabeth kính trọng anh ta vì những tình cảm như thế, và thấy anh ta đẹp hơn bao giờ hết khi anh ta bày tỏ chúng. [austen-pride-and-prejudice:16.31] “Nhưng,” cô nói, sau một lúc ngừng, “động cơ của anh ấy có thể là gì?—điều gì đã có thể khiến anh ấy cư xử tàn nhẫn đến thế?” [austen-pride-and-prejudice:16.32] “Một mối ác cảm triệt để, quyết liệt đối với tôi—một mối ác cảm mà tôi không thể không quy một phần cho lòng ghen tị. Giá ông Darcy quá cố ít yêu quý tôi hơn, có lẽ con trai ông đã dễ chịu đựng tôi hơn; nhưng sự quyến luyến khác thường của cha anh ta đối với tôi, tôi tin, đã làm anh ta khó chịu từ rất sớm. Anh ta không có cái tính có thể chịu đựng được kiểu ganh đua giữa hai chúng tôi—kiểu ưu ái mà tôi thường được dành cho.” [austen-pride-and-prejudice:16.33] “Tôi không ngờ anh Darcy lại tệ đến thế—dẫu tôi chưa bao giờ ưa anh ấy, tôi cũng không nghĩ xấu về anh ấy đến mức ấy—tôi cứ ngỡ anh ấy khinh miệt đồng loại nói chung, nhưng không ngờ anh ấy lại hạ mình đến một sự trả thù hiểm độc như thế, một sự bất công như thế, một sự vô nhân đạo như thế này!” [austen-pride-and-prejudice:16.34] Tuy vậy, sau vài phút suy nghĩ, cô nói tiếp, “Tôi nhớ có hôm ở Netherfield anh ấy khoe khoang rằng mối oán hận của mình không gì nguôi được, rằng tính anh ấy không biết tha thứ. Bản tính anh ấy hẳn là đáng sợ lắm.” [austen-pride-and-prejudice:16.35] “Tôi không dám tin vào chính mình khi nói về chuyện ấy,” Wickham đáp, “tôi khó lòng công bằng với anh ta được.” [austen-pride-and-prejudice:16.36] Elizabeth lại chìm sâu vào suy nghĩ, và một lúc sau kêu lên, “Đối xử như thế với người con đỡ đầu, người bạn, người được cha mình yêu quý nhất!”—Cô có thể nói thêm, “Lại là một chàng trai như anh, mà chỉ riêng gương mặt cũng đủ bảo đảm rằng anh là người dễ mến”—nhưng cô bằng lòng với câu, “Lại là người hẳn đã làm bạn với chính anh ấy từ thuở nhỏ, gắn bó với nhau, như tôi nhớ anh đã nói, một cách khăng khít nhất!” [austen-pride-and-prejudice:16.37] “Chúng tôi sinh ra trong cùng một giáo xứ, trong cùng một khuôn viên, phần lớn tuổi trẻ chúng tôi trải qua cùng nhau; cùng sống dưới một mái nhà, cùng chung những trò vui, cùng được hưởng một sự chăm sóc như của cha mẹ. Cha tôi khởi nghiệp bằng cái nghề mà dượng cô, ông Phillips, có vẻ đang làm rạng danh đến thế—nhưng ông đã từ bỏ tất cả để giúp ích cho ông Darcy quá cố, và dành toàn bộ thời gian để trông nom điền sản Pemberley. Ông được ông Darcy hết sức quý trọng, là một người bạn hết sức thân thiết, tin cẩn. Ông Darcy thường thừa nhận mình mang ơn rất lớn sự quản lý tận tụy của cha tôi, và khi, ngay trước lúc cha tôi qua đời, ông Darcy tự nguyện hứa với ông sẽ chu cấp cho tôi, tôi tin chắc ông coi đó vừa là món nợ ân tình đối với cha tôi, vừa là tình thương đối với chính tôi.” [austen-pride-and-prejudice:16.38] “Thật kỳ lạ!” Elizabeth kêu lên. “Thật đáng ghê tởm!—Tôi lấy làm lạ là chính sự kiêu ngạo của anh Darcy này lại không khiến anh ấy đối xử công bằng với anh!—Nếu không vì một động cơ nào tốt hơn, thì lẽ ra lòng kiêu hãnh cũng phải giữ anh ấy khỏi làm điều bất lương,—vì tôi buộc phải gọi đó là bất lương.” [austen-pride-and-prejudice:16.39] “Kỳ lạ thật,”—Wickham đáp,—“vì hầu như mọi hành động của anh ta đều có thể truy nguyên từ sự kiêu ngạo;—và sự kiêu ngạo thường là người bạn tốt nhất của anh ta. Nó đã đưa anh ta đến gần đức hạnh hơn bất kỳ tình cảm nào khác. Nhưng chẳng ai trong chúng ta trước sau như một cả; và trong cách cư xử với tôi, đã có những thôi thúc còn mạnh hơn cả sự kiêu ngạo.” [austen-pride-and-prejudice:16.40] “Một sự kiêu ngạo đáng ghê tởm như của anh ấy mà lại có lúc mang lại điều tốt cho anh ấy ư?” [austen-pride-and-prejudice:16.41] “Có chứ. Nó thường khiến anh ta rộng rãi và hào phóng,—tiêu tiền không tiếc, tỏ ra hiếu khách, giúp đỡ tá điền và cứu trợ người nghèo. Lòng kiêu hãnh về dòng tộc, và lòng kiêu hãnh của người con, vì anh ta rất tự hào về con người của cha mình, đã làm nên điều đó. Không để mình có vẻ làm nhục gia đình, không để mình thoái hóa khỏi những đức tính được lòng người, hay đánh mất ảnh hưởng của dinh thự Pemberley, là một động cơ mạnh mẽ. Anh ta còn có lòng kiêu hãnh của người anh, điều đó cùng với đôi chút tình anh em khiến anh ta là một người giám hộ rất tử tế và chu đáo của em gái mình; và cô sẽ nghe người ta nói chung tán dương anh ta là người anh ân cần nhất, tốt nhất.” [austen-pride-and-prejudice:16.42] “Cô Darcy là một cô gái như thế nào?” [austen-pride-and-prejudice:16.43] Anh ta lắc đầu.—“Giá mà tôi có thể nói cô ấy dễ mến. Nói xấu một người nhà Darcy làm tôi đau lòng. Nhưng cô ấy quá giống anh trai,—rất, rất kiêu ngạo.—Hồi nhỏ, cô ấy trìu mến và dễ thương, và cực kỳ quý tôi; tôi đã dành hàng giờ liền để chơi với cô ấy. Nhưng giờ đây cô ấy chẳng là gì đối với tôi nữa. Cô ấy là một cô gái xinh đẹp, chừng mười lăm mười sáu tuổi, và tôi nghe nói rất tài hoa. Từ khi cha mất, cô ấy sống ở London, có một bà sống cùng và trông nom việc học hành của cô ấy.” [austen-pride-and-prejudice:16.44] Sau nhiều lần ngừng lại và nhiều lần thử những đề tài khác, Elizabeth không thể không quay trở lại đề tài ban đầu một lần nữa, và nói: [austen-pride-and-prejudice:16.45] “Tôi thật ngạc nhiên về sự thân thiết của anh ấy với anh Bingley! Làm sao anh Bingley, người dường như chính là hiện thân của tính vui vẻ, và quả thực, tôi tin, là người thực sự dễ mến, lại có thể làm bạn với một người như thế? Làm sao họ có thể hợp nhau được?—Anh có biết anh Bingley không?” [austen-pride-and-prejudice:16.46] “Hoàn toàn không.” [austen-pride-and-prejudice:16.47] “Anh ấy là một người hiền hậu, dễ mến, đáng yêu. Anh ấy không thể biết anh Darcy là người thế nào.” [austen-pride-and-prejudice:16.48] “Có lẽ không;—nhưng anh Darcy có thể làm vừa lòng người khác khi anh ta muốn. Anh ta không thiếu tài. Anh ta có thể là một người bạn trò chuyện thú vị nếu anh ta thấy đáng bỏ công. Giữa những người phần nào ngang hàng với anh ta về thanh thế, anh ta là một con người rất khác so với khi ở cạnh những người kém may mắn hơn. Sự kiêu ngạo không bao giờ rời bỏ anh ta; nhưng với người giàu, anh ta phóng khoáng, công bằng, thành thật, biết điều, trọng danh dự, và có lẽ dễ chịu nữa,—nếu tính đến đôi chút về tài sản và dáng vẻ.” [austen-pride-and-prejudice:16.49] Bàn whist chẳng bao lâu sau giải tán, những người chơi tụ lại quanh chiếc bàn kia, và ông Collins ngồi vào giữa cô em họ Elizabeth và bà Phillips.—Bà Phillips hỏi han như thường lệ về vận đỏ của ông. Vận ấy chẳng đỏ mấy; ông đã thua sạch mọi điểm; nhưng khi bà Phillips bắt đầu tỏ ra áy náy về chuyện đó, ông cam đoan với bà, với vẻ nghiêm trang hết sức thành khẩn, rằng điều đó chẳng quan trọng chút nào, rằng ông coi số tiền ấy chỉ là chuyện vặt, và xin bà đừng bận lòng. [austen-pride-and-prejudice:16.50] “Tôi biết rất rõ, thưa bà,” ông nói, “rằng khi người ta ngồi vào bàn chơi bài, người ta phải chấp nhận may rủi những chuyện như thế,—và may thay tôi không ở vào hoàn cảnh phải bận tâm đến năm shilling. Hẳn nhiên có nhiều người không thể nói được như vậy, nhưng nhờ ơn Lệnh bà Catherine de Bourgh, tôi đã thoát xa khỏi cái cảnh phải bận tâm đến những chuyện nhỏ nhặt.” [austen-pride-and-prejudice:16.51] Anh Wickham chú ý; và sau khi quan sát ông Collins một lúc, anh ta khẽ hỏi Elizabeth xem người bà con của cô có quen thân lắm với gia đình de Bourgh không. [austen-pride-and-prejudice:16.52] “Phu nhân Catherine de Bourgh,” cô đáp, “mới gần đây đã ban cho ông ấy một chức mục sư. Tôi không rõ ban đầu ông Collins được phu nhân để mắt đến như thế nào, nhưng chắc chắn ông ấy chưa quen biết phu nhân lâu.” [austen-pride-and-prejudice:16.53] “Hẳn cô biết rằng phu nhân Catherine de Bourgh và phu nhân Anne Darcy là chị em; vì thế phu nhân là bác của anh Darcy hiện nay.” [austen-pride-and-prejudice:16.54] “Không, thật tình tôi không biết.—Tôi hoàn toàn chẳng biết gì về họ hàng của phu nhân Catherine. Tôi chưa từng nghe nói đến sự tồn tại của phu nhân cho tới hôm kia.” [austen-pride-and-prejudice:16.55] “Con gái phu nhân, cô de Bourgh, sẽ có một gia tài rất lớn, và người ta tin rằng cô ấy với anh họ sẽ hợp nhất hai điền trang.” [austen-pride-and-prejudice:16.56] Tin ấy khiến Elizabeth mỉm cười, khi cô nghĩ đến cô Bingley tội nghiệp. Mọi sự săn đón của cô ta quả là uổng công, uổng công và vô ích cả tình thương mến của cô ta với em gái anh lẫn những lời tán dương của cô ta về chính anh, nếu anh đã tự định sẵn cho mình một người khác. [austen-pride-and-prejudice:16.57] “Ông Collins,” cô nói, “hết lời ca ngợi cả phu nhân Catherine lẫn con gái phu nhân; nhưng qua một vài chi tiết ông ấy kể về phu nhân, tôi ngờ rằng lòng biết ơn đã làm ông ấy lầm lạc, và rằng, dẫu là người bảo trợ của ông ấy, phu nhân vẫn là một người đàn bà kiêu căng, tự phụ.” [austen-pride-and-prejudice:16.58] “Tôi tin phu nhân là cả hai thứ ấy ở mức độ rất cao,” Wickham đáp; “đã nhiều năm nay tôi không gặp phu nhân, nhưng tôi nhớ rất rõ rằng tôi chưa bao giờ ưa phu nhân, và rằng phong thái của phu nhân thật độc đoán và xấc xược. Phu nhân có tiếng là đặc biệt khôn ngoan và sắc sảo; nhưng tôi lại tin rằng tài năng của phu nhân một phần nhờ địa vị và tài sản, một phần nhờ phong thái uy quyền, và phần còn lại nhờ sự kiêu ngạo của người cháu trai, người muốn rằng ai có quan hệ với mình cũng phải có một trí tuệ hạng nhất.” [austen-pride-and-prejudice:16.59] Elizabeth thừa nhận rằng anh ta đã đưa ra một lời giải thích rất hợp lý, và họ tiếp tục trò chuyện với nhau trong sự hài lòng đôi bên cho đến khi bữa khuya chấm dứt cuộc chơi bài; và trao cho các cô khác phần của họ trong sự chiều chuộng của anh Wickham. Giữa sự ồn ào của bữa tiệc khuya nhà bà Phillips thì chẳng thể có cuộc chuyện trò nào, nhưng phong thái của anh ta khiến ai nấy đều có cảm tình. Bất cứ điều gì anh ta nói đều được nói hay; và bất cứ điều gì anh ta làm đều được làm một cách duyên dáng. Elizabeth ra về với đầu óc đầy hình ảnh anh ta. Suốt đường về cô không thể nghĩ đến gì khác ngoài anh Wickham và những điều anh ta đã kể với cô; nhưng trên đường đi cô chẳng có lúc nào kể cả nhắc đến tên anh ta, vì cả Lydia lẫn ông Collins chẳng ai im miệng lấy một lần. Lydia nói không ngớt về trò xổ số, về những thẻ cá cô đã thua và những thẻ cá cô đã thắng, còn ông Collins, trong khi mô tả sự lịch sự của ông bà Phillips, quả quyết rằng ông không hề bận tâm chút nào đến số tiền thua bài whist, kể ra tất cả các món ăn trong bữa khuya, và nhiều lần lo ngại rằng mình làm chật chỗ các cô em họ, thì có nhiều chuyện để nói hơn mức ông có thể nói hết trước khi xe ngựa dừng lại trước nhà Longbourn. [austen-pride-and-prejudice:17.1] Hôm sau, Elizabeth kể lại với Jane những gì đã diễn ra giữa anh Wickham và cô. Jane nghe với vẻ kinh ngạc và lo âu;—cô không biết làm sao tin được rằng anh Darcy lại không xứng đáng với sự quý mến của anh Bingley đến thế; vậy mà bản tính cô lại không cho phép cô nghi ngờ sự thành thật của một chàng trai có vẻ ngoài dễ mến như Wickham.—Khả năng anh ta đã thực sự phải chịu một sự đối xử tệ bạc như thế đủ để khơi dậy mọi tình cảm dịu dàng của cô; và vì vậy chẳng còn gì để làm ngoài việc nghĩ tốt về cả hai, bênh vực cách cư xử của mỗi người, và quy cho sự tình cờ hay hiểu lầm tất cả những gì không thể giải thích bằng cách khác. [austen-pride-and-prejudice:17.2] “Chị dám chắc,” cô nói, “cả hai người đều đã bị lừa dối bằng cách này hay cách khác mà chúng ta không thể hình dung được. Có lẽ những kẻ có tư lợi đã xuyên tạc người này trước mặt người kia. Nói tóm lại, chúng ta không thể nào đoán được những nguyên nhân hay hoàn cảnh có thể đã làm họ xa cách nhau, mà không phải thực sự đổ lỗi cho bên nào.” [austen-pride-and-prejudice:17.3] “Rất đúng, thật thế;—và bây giờ, chị Jane thân yêu của em, chị có gì để nói bênh cho những kẻ có tư lợi hẳn đã dính dự vào chuyện này?—Chị cũng minh oan cho họ luôn đi, kẻo chúng ta buộc phải nghĩ xấu về ai đó mất.” [austen-pride-and-prejudice:17.4] “Em muốn cười bao nhiêu tùy em, nhưng em sẽ không cười được chị bỏ ý kiến của mình đâu. Lizzy thân yêu nhất của chị, em hãy nghĩ xem nó đặt anh Darcy vào một ánh sáng đáng hổ thẹn đến thế nào, khi đối xử như thế với người được cha mình yêu quý nhất,—người mà cha anh ấy đã hứa chu cấp.—Không thể nào. Không một người nào có chút lòng nhân đạo thông thường, không một người nào còn coi trọng thanh danh của mình, lại có thể làm thế. Lẽ nào những người bạn thân thiết nhất của anh ấy lại có thể bị lừa dối về anh ấy đến mức ấy? Ồ! không đâu.” [austen-pride-and-prejudice:17.5] “Em dễ tin anh Bingley bị lừa gạt hơn nhiều so với tin rằng anh Wickham lại bịa ra một câu chuyện về bản thân như câu chuyện anh ấy kể với em tối qua; tên tuổi, sự việc, mọi thứ đều được kể ra không chút giữ kẽ.—Nếu không phải thế, thì cứ để anh Darcy cải chính đi. Vả lại, vẻ mặt anh ấy có sự thật.” [austen-pride-and-prejudice:17.6] “Khó thật—thật là khổ tâm.—Người ta không biết phải nghĩ sao nữa.” [austen-pride-and-prejudice:17.7] “Em xin lỗi chị;—người ta biết chính xác phải nghĩ sao.” [austen-pride-and-prejudice:17.8] Nhưng Jane chỉ có thể nghĩ một cách chắc chắn về một điểm duy nhất,—ấy là anh Bingley, nếu đã bị lừa gạt, sẽ phải đau khổ nhiều khi chuyện vỡ lở ra. [austen-pride-and-prejudice:17.9] Hai tiểu thư được gọi ra khỏi lùm cây, nơi cuộc trò chuyện này diễn ra, vì sự xuất hiện của chính vài người mà họ vừa nói đến; anh Bingley và các chị em anh đến để đích thân mời dự vũ hội được mong chờ từ lâu ở Netherfield, ấn định vào thứ Ba tới. Hai quý bà vui mừng được gặp lại cô bạn thân yêu, bảo rằng đã cả một thế kỷ họ chưa gặp nhau, và hỏi đi hỏi lại xem cô đã làm gì từ khi họ xa nhau. Với những người khác trong gia đình thì họ chẳng mấy để ý; tránh bà Bennet hết mức có thể, nói chẳng mấy câu với Elizabeth, và không nói gì cả với những người còn lại. Họ chóng đi ngay, đứng dậy khỏi ghế với một sự nhanh nhẹn khiến người anh em của họ bất ngờ, và vội vã ra về như thể nóng lòng thoát khỏi những lời lịch sự của bà Bennet. [austen-pride-and-prejudice:17.10] Viễn cảnh vũ hội ở Netherfield hết sức dễ chịu đối với mọi người phụ nữ trong gia đình. Bà Bennet muốn coi nó như được tổ chức để tôn vinh cô con gái lớn của bà, và đặc biệt hãnh diện vì nhận được lời mời từ chính anh Bingley thay vì một tấm thiếp theo nghi thức. Jane hình dung một buổi tối hạnh phúc bên hai người bạn của mình, và sự ân cần của anh trai họ; còn Elizabeth vui thích nghĩ đến việc khiêu vũ thật nhiều với anh Wickham, và được thấy mọi điều được xác nhận qua vẻ mặt và cách cư xử của anh Darcy. Niềm hạnh phúc mà Catherine và Lydia mong đợi ít phụ thuộc vào một sự việc riêng lẻ nào, hay một người cụ thể nào, vì tuy mỗi cô, như Elizabeth, đều định khiêu vũ nửa buổi tối với anh Wickham, anh ta tuyệt nhiên không phải là bạn nhảy duy nhất có thể làm họ thỏa mãn, và dù sao thì vũ hội vẫn là vũ hội. Và ngay cả Mary cũng có thể cam đoan với gia đình rằng cô không hề có ý không muốn đi. [austen-pride-and-prejudice:17.11] “Miễn là con có những buổi sáng cho riêng mình,” cô nói, “thế là đủ.—Con nghĩ thỉnh thoảng tham gia các cuộc vui buổi tối chẳng phải là hy sinh gì. Xã hội có những đòi hỏi đối với tất cả chúng ta; và con xin tự nhận mình là một trong những người coi những quãng giải trí và tiêu khiển là điều đáng mong muốn đối với mọi người.” [austen-pride-and-prejudice:17.12] Tinh thần Elizabeth phấn chấn đến mức, tuy cô không mấy khi nói chuyện không cần thiết với ông Collins, cô cũng không nhịn được mà hỏi ông có định nhận lời mời của anh Bingley không, và nếu có, liệu ông có thấy là đúng mực khi tham gia cuộc vui buổi tối ấy không; và cô khá ngạc nhiên thấy rằng ông chẳng có chút băn khoăn nào về chuyện đó, và còn lâu mới sợ bị Tổng Giám mục hay phu nhân Catherine de Bourgh quở trách vì dám khiêu vũ. [austen-pride-and-prejudice:17.13] “Tôi xin cam đoan với cô,” ông nói, “rằng tôi tuyệt nhiên không cho là một vũ hội kiểu này, do một chàng trai có phẩm hạnh tổ chức cho những người đáng trọng, lại có thể có khuynh hướng xấu xa nào; và tôi chẳng những không phản đối việc chính mình khiêu vũ, mà còn mong được vinh dự mời tất cả các cô em họ xinh đẹp của tôi trong suốt buổi tối, và tôi nhân cơ hội này xin được mời cô, cô Elizabeth, đặc biệt là cho hai điệu đầu tiên,—một sự ưu tiên mà tôi tin rằng cô em họ Jane của tôi sẽ quy cho đúng nguyên do, chứ không phải do bất kỳ sự thiếu tôn trọng nào đối với cô ấy.” [austen-pride-and-prejudice:17.14] Elizabeth cảm thấy mình hoàn toàn bị mắc lừa. Cô đã định chắc chắn sẽ được Wickham mời cho chính những điệu ấy:—thế mà giờ lại phải nhảy với ông Collins! Tính hoạt bát của cô chưa bao giờ lại đặt sai thời điểm đến thế. Tuy vậy, chẳng còn cách nào khác. Hạnh phúc của anh Wickham và của chính cô đành phải hoãn lại lâu hơn một chút, và lời mời của ông Collins được nhận lời với tất cả vẻ vui lòng mà cô có thể có. Cô càng chẳng vui gì hơn với sự ga lăng của ông, vì cái ý nó gợi ra về một điều gì đó xa hơn.—Giờ đây lần đầu tiên cô chợt nhận ra rằng mình đã được chọn trong số các chị em như là người xứng đáng làm nữ chủ nhân của nhà mục sư Hunsford, và góp phần lập một bàn chơi bài quadrille ở Rosings, khi vắng những vị khách đáng chọn hơn. Ý nghĩ ấy chẳng mấy chốc trở thành niềm tin chắc, khi cô nhận thấy những sự lịch sự ngày càng tăng của ông đối với mình, và nghe ông luôn cố gắng khen sự dí dỏm và hoạt bát của cô; và tuy chính cô kinh ngạc nhiều hơn là hài lòng trước hiệu quả này của sức quyến rũ của mình, chẳng bao lâu mẹ cô đã cho cô hiểu rằng khả năng hai người thành hôn là điều cực kỳ dễ chịu đối với bà. Tuy vậy, Elizabeth chọn cách không hiểu lời ngụ ý, vì cô biết rõ rằng bất kỳ câu trả lời nào cũng sẽ dẫn đến một cuộc tranh cãi nghiêm trọng. Ông Collins có thể sẽ chẳng bao giờ ngỏ lời, và chừng nào ông chưa ngỏ, cãi nhau về ông là vô ích. [austen-pride-and-prejudice:17.15] Giá không có vũ hội Netherfield để chuẩn bị và bàn tán, các cô Bennet nhỏ hẳn đã ở trong một tình cảnh thảm hại vào lúc này, vì từ hôm nhận lời mời cho đến hôm vũ hội, mưa liên tiếp không dứt đến nỗi họ không thể đi bộ đến Meryton lấy một lần. Không dì, không sĩ quan, không tin tức nào có thể tìm kiếm được;—ngay cả những bông nơ hoa hồng đính giày để dự vũ hội Netherfield cũng phải nhờ người khác mua hộ. Ngay cả Elizabeth cũng có thể thấy lòng kiên nhẫn của mình bị thử thách đôi chút bởi thời tiết, thứ thời tiết đã hoàn toàn đình lại việc vun đắp mối quen biết của cô với anh Wickham; và chẳng có gì ngoài một buổi khiêu vũ hôm thứ Ba mới có thể khiến một chuỗi thứ Sáu, thứ Bảy, Chủ nhật và thứ Hai như thế trở nên chịu đựng được đối với Kitty và Lydia. [austen-pride-and-prejudice:18.1] Cho đến khi Elizabeth bước vào phòng khách ở Netherfield và tìm kiếm anh Wickham trong vô vọng giữa đám áo đỏ tụ tập ở đó, cô chưa từng mảy may ngờ rằng anh ta sẽ không có mặt. Sự tin chắc sẽ gặp anh ta chẳng hề bị lung lay bởi bất kỳ ký ức nào trong số những ký ức mà, không phải là vô lý, có thể đã khiến cô lo ngại. Cô đã trang điểm kỹ lưỡng hơn thường lệ, và sửa soạn trong tâm trạng phấn chấn nhất để chinh phục tất cả những gì còn chưa bị khuất phục trong trái tim anh ta, tin rằng chỗ ấy không nhiều hơn những gì có thể giành được trong một buổi tối. Nhưng trong khoảnh khắc nảy ra mối ngờ vực khủng khiếp rằng anh ta đã cố tình bị gạt ra khỏi lời mời của nhà Bingley gửi các sĩ quan để chiều lòng anh Darcy; và tuy sự thể không hẳn đúng như thế, việc anh ta vắng mặt vẫn là sự thật tuyệt đối, được anh bạn Denny của anh ta tuyên bố, khi Lydia hăm hở hỏi anh ta, và anh ta cho họ biết rằng Wickham đã buộc phải lên London vì công việc từ hôm qua, và chưa trở về; rồi nói thêm, với một nụ cười đầy ngụ ý: [austen-pride-and-prejudice:18.2] “Tôi không nghĩ công việc của cậu ấy lại gọi cậu ấy đi đúng lúc này, nếu cậu ấy không muốn tránh mặt một quý ông nào đó ở đây.” [austen-pride-and-prejudice:18.3] Phần tin tức này, tuy Lydia không nghe thấy, lại lọt vào tai Elizabeth, và vì nó cho cô biết chắc rằng Darcy chịu trách nhiệm về sự vắng mặt của Wickham chẳng kém gì nếu điều cô ngờ ban đầu là đúng, mọi cảm giác bất bình của cô đối với người trước bị nỗi thất vọng tức thời làm cho gay gắt đến nỗi cô khó lòng đáp lại với một sự lịch sự tạm chấp nhận được những lời hỏi han lễ độ mà ngay sau đó anh tiến đến để nói với cô.—Chú ý, nhẫn nhịn, kiên nhẫn với Darcy là làm tổn thương Wickham. Cô quyết không chuyện trò gì với anh, và quay đi với một vẻ bực dọc mà cô không thể hoàn toàn kìm nén ngay cả khi nói chuyện với anh Bingley, người mà sự thiên vị mù quáng khiến cô tức giận. [austen-pride-and-prejudice:18.4] Nhưng Elizabeth vốn không được tạo ra để bực dọc; và tuy mọi hy vọng riêng của cô cho buổi tối đã tan vỡ, điều đó không thể đè nặng lâu lên tinh thần cô; và sau khi đã kể hết mọi nỗi buồn của mình với Charlotte Lucas, người mà cô đã một tuần không gặp, cô chẳng mấy chốc có thể tự nguyện chuyển sang những điều kỳ quặc của ông anh họ, và chỉ ông cho bạn đặc biệt chú ý. Tuy vậy, hai điệu đầu tiên lại đem nỗi khổ quay về; đó là những điệu nhảy nhục nhã. Ông Collins, vụng về và trịnh trọng, xin lỗi thay vì chú tâm, và thường bước sai mà không hề hay biết, đã đem lại cho cô tất cả nỗi xấu hổ và khổ sở mà một bạn nhảy khó chịu có thể đem lại trong vài điệu nhảy. Khoảnh khắc cô được giải thoát khỏi ông là niềm sung sướng ngây ngất. [austen-pride-and-prejudice:18.5] Tiếp đó cô khiêu vũ với một sĩ quan, và được khoan khoái nói chuyện về Wickham, và được nghe rằng ai ai cũng quý anh ta. Khi những điệu ấy kết thúc, cô quay lại với Charlotte Lucas, và đang trò chuyện với bạn thì bỗng thấy anh Darcy nói với mình, anh làm cô bất ngờ đến mức khi anh mời cô nhảy, cô nhận lời mà không biết mình đang làm gì. Anh lập tức bước đi, và cô bị bỏ lại tự dằn vặt vì sự thiếu bình tĩnh của mình; Charlotte cố an ủi cô. [austen-pride-and-prejudice:18.6] “Chị dám chắc rồi em sẽ thấy anh ấy rất dễ chịu.” [austen-pride-and-prejudice:18.7] “Lạy trời đừng thế!—Đó sẽ là điều bất hạnh lớn nhất trong mọi điều bất hạnh!—Thấy dễ chịu một người đàn ông mà mình đã quyết tâm ghét!—Chị đừng mong cho em gặp điều tai ương như thế.” [austen-pride-and-prejudice:18.8] Tuy vậy, khi cuộc khiêu vũ bắt đầu trở lại, và Darcy tiến đến để mời cô ra nhảy, Charlotte không thể không thì thầm cảnh báo cô đừng có ngốc nghếch, đừng để sự cảm mến Wickham khiến mình tỏ ra khó chịu trong mắt một người có thanh thế gấp mười lần anh ta. Elizabeth không đáp, và vào chỗ của mình trong hàng nhảy, kinh ngạc trước cái vinh dự mà cô đã đạt tới khi được đứng đối diện với anh Darcy, và đọc thấy trong ánh mắt những người bên cạnh nỗi kinh ngạc chẳng kém khi họ chứng kiến cảnh ấy. Họ đứng một lúc không nói một lời; và cô bắt đầu tưởng rằng sự im lặng của họ sẽ kéo dài suốt hai điệu nhảy, và thoạt đầu đã quyết không phá vỡ nó; cho đến khi bỗng nghĩ rằng buộc bạn nhảy phải nói chuyện sẽ là hình phạt nặng hơn đối với anh, cô bèn đưa ra một nhận xét nhỏ về điệu nhảy. Anh đáp lời, rồi lại im lặng. Sau một quãng ngừng vài phút, cô nói với anh lần thứ hai: [austen-pride-and-prejudice:18.9] “Giờ đến lượt anh nói điều gì đó đấy, anh Darcy.—Tôi đã nói về điệu nhảy, còn anh thì phải đưa ra một nhận xét nào đó về kích thước căn phòng, hay số cặp nhảy.” [austen-pride-and-prejudice:18.10] Anh mỉm cười, và cam đoan với cô rằng bất cứ điều gì cô muốn anh nói, anh sẽ nói. [austen-pride-and-prejudice:18.11] “Tốt lắm.—Câu trả lời ấy tạm dùng được lúc này.—Có lẽ lát nữa tôi sẽ nhận xét rằng vũ hội riêng dễ chịu hơn nhiều so với các buổi khiêu vũ chung.—Nhưng bây giờ thì chúng ta có thể im lặng.” [austen-pride-and-prejudice:18.12] “Vậy cô nói chuyện theo quy tắc khi khiêu vũ ư?” [austen-pride-and-prejudice:18.13] “Đôi khi. Anh biết đấy, người ta phải nói một chút. Im lặng hoàn toàn suốt nửa giờ liền thì trông sẽ kỳ cục, thế nhưng vì lợi ích của một số người, cuộc chuyện trò phải được sắp đặt sao cho họ chịu khó nói càng ít càng tốt.” [austen-pride-and-prejudice:18.14] “Trong trường hợp này cô đang chiều theo cảm nghĩ của chính mình, hay cô tưởng mình đang chiều theo cảm nghĩ của tôi?” [austen-pride-and-prejudice:18.15] “Cả hai,” Elizabeth tinh nghịch đáp; “vì tôi luôn thấy có một sự tương đồng lớn trong khuynh hướng tâm trí của chúng ta.—Cả hai chúng ta đều có tính khó gần, ít lời, không muốn nói, trừ phi trông mong nói ra điều gì đó sẽ làm cả phòng kinh ngạc, và được truyền lại cho hậu thế với tất cả vẻ lừng lẫy của một câu châm ngôn.” [austen-pride-and-prejudice:18.16] “Tôi chắc chắn rằng đây chẳng phải là một bức chân dung giống lắm tính cách của chính cô,” anh nói. “Nó gần với tính cách của tôi đến đâu, tôi không dám nói.—Hẳn cô cho đó là một bức chân dung trung thực.” [austen-pride-and-prejudice:18.17] “Tôi không được phép phán xét tác phẩm của chính mình.” [austen-pride-and-prejudice:18.18] Anh không đáp, và họ lại im lặng cho đến khi đã nhảy hết dọc hàng, thì anh hỏi cô rằng cô và các chị em có thường đi bộ đến Meryton không. Cô trả lời là có, và, không cưỡng được sự cám dỗ, nói thêm, “Hôm nọ khi anh gặp chúng tôi ở đó, chúng tôi vừa làm quen với một người mới.” [austen-pride-and-prejudice:18.19] Hiệu quả tức thì. Một vẻ ngạo mạn đậm hơn phủ lên nét mặt anh, nhưng anh không nói một lời, và Elizabeth, tuy tự trách mình yếu đuối, không thể nói tiếp. Cuối cùng Darcy lên tiếng, và nói với vẻ gượng gạo: [austen-pride-and-prejudice:18.20] “Anh Wickham có được cái phúc là phong thái dễ ưa, đủ để bảo đảm anh ta kết bạn được—còn liệu anh ta có giữ được bạn hay không thì kém chắc chắn hơn.” [austen-pride-and-prejudice:18.21] “Anh ấy đã không may đánh mất tình bạn của anh,” Elizabeth nhấn mạnh đáp, “và theo một cách mà anh ấy có lẽ sẽ phải chịu khổ suốt đời.” [austen-pride-and-prejudice:18.22] Darcy không đáp, và có vẻ muốn đổi đề tài. Đúng lúc ấy ngài William Lucas xuất hiện sát bên họ, định băng qua hàng nhảy sang phía bên kia phòng; nhưng nhận ra anh Darcy, ngài dừng lại với một cái cúi chào lễ độ vượt bậc để khen ngợi anh về tài khiêu vũ và về bạn nhảy của anh. [austen-pride-and-prejudice:18.23] “Tôi thật vô cùng hài lòng, anh thân mến ạ. Một lối khiêu vũ thượng thặng đến thế thật không mấy khi được thấy. Rõ ràng anh thuộc về giới thượng lưu bậc nhất. Tuy vậy, xin cho phép tôi nói rằng bạn nhảy xinh đẹp của anh chẳng làm anh mất mặt chút nào, và rằng tôi mong niềm vui này sẽ được lặp lại thường xuyên, nhất là khi một sự kiện đáng mong ước nào đó, cô Eliza thân mến của tôi ạ, (liếc nhìn chị cô và Bingley,) sẽ diễn ra. Khi ấy những lời chúc mừng sẽ tuôn đến biết bao! Tôi xin viện đến anh Darcy:—nhưng xin để tôi không làm gián đoạn anh.—Anh sẽ chẳng cảm ơn tôi vì đã giữ chân anh khỏi cuộc chuyện trò mê hoặc với vị tiểu thư kia, mà đôi mắt long lanh cũng đang trách móc tôi.” [austen-pride-and-prejudice:18.24] Phần sau của lời lẽ này Darcy hầu như không nghe thấy; nhưng lời ám chỉ của ngài William về bạn anh dường như tác động mạnh đến anh, và mắt anh hướng về phía Bingley và Jane, đang khiêu vũ cùng nhau, với một vẻ hết sức nghiêm trọng. Tuy vậy, chẳng mấy chốc trấn tĩnh lại, anh quay sang bạn nhảy và nói: [austen-pride-and-prejudice:18.25] “Sự gián đoạn của ngài William đã làm tôi quên mất chúng ta đang nói về chuyện gì.” [austen-pride-and-prejudice:18.26] “Tôi không nghĩ là chúng ta đang nói gì cả. Ngài William không thể làm gián đoạn hai người nào trong phòng mà có ít chuyện để nói với nhau hơn.—Chúng ta đã thử hai ba đề tài rồi mà không thành, và tiếp theo chúng ta sẽ nói về chuyện gì thì tôi không thể hình dung nổi.” [austen-pride-and-prejudice:18.27] “Cô nghĩ sao về sách vở?” anh nói, mỉm cười. [austen-pride-and-prejudice:18.28] “Sách vở—Ồ! không.—Tôi chắc chắn chúng ta chẳng bao giờ đọc cùng những cuốn sách, hoặc không đọc với cùng những cảm nghĩ.” [austen-pride-and-prejudice:18.29] “Tôi lấy làm tiếc vì cô nghĩ vậy; nhưng nếu quả là thế, thì chí ít cũng không thể thiếu đề tài.—Chúng ta có thể so sánh những ý kiến khác nhau của mình.” [austen-pride-and-prejudice:18.30] “Không—tôi không thể nói chuyện sách vở trong phòng khiêu vũ; đầu óc tôi lúc nào cũng đầy những thứ khác.” [austen-pride-and-prejudice:18.31] “Trong những khung cảnh như thế này, hiện tại bao giờ cũng chiếm hết tâm trí cô—phải không?” anh nói, với vẻ ngờ vực. [austen-pride-and-prejudice:18.32] “Vâng, bao giờ cũng thế,” cô đáp, mà không biết mình đang nói gì, vì ý nghĩ của cô đã lang thang xa khỏi đề tài, như chẳng bao lâu sau đó lộ ra khi cô bỗng thốt lên, “Tôi nhớ có lần nghe anh nói, anh Darcy, rằng anh hầu như không bao giờ tha thứ, rằng mối oán hận của anh một khi đã nảy sinh thì không gì nguôi được. Tôi đoán là anh rất thận trọng trong việc để nó nảy sinh.” [austen-pride-and-prejudice:18.33] “Đúng vậy,” anh nói, giọng cương quyết. [austen-pride-and-prejudice:18.34] “Và không bao giờ để mình bị định kiến làm cho mù quáng?” [austen-pride-and-prejudice:18.35] “Tôi hy vọng là không.” [austen-pride-and-prejudice:18.36] “Đối với những người không bao giờ thay đổi ý kiến, điều đặc biệt cần thiết là phải chắc chắn mình phán đoán đúng ngay từ đầu.” [austen-pride-and-prejudice:18.37] “Tôi có thể hỏi những câu hỏi này nhằm mục đích gì không?” [austen-pride-and-prejudice:18.38] “Chỉ nhằm làm sáng tỏ tính cách của anh thôi,” cô nói, cố gạt đi vẻ nghiêm trang. “Tôi đang cố hiểu cho ra nó.” [austen-pride-and-prejudice:18.39] “Và cô thành công đến đâu rồi?” [austen-pride-and-prejudice:18.40] Cô lắc đầu. “Tôi chẳng tiến được chút nào. Tôi nghe những lời kể về anh khác nhau quá, khiến tôi vô cùng bối rối.” [austen-pride-and-prejudice:18.41] “Tôi sẵn lòng tin,” anh trả lời một cách nghiêm trang, “rằng lời đồn về tôi có thể khác nhau rất nhiều; và tôi mong, cô Bennet, rằng cô đừng phác họa tính cách của tôi vào lúc này, vì có lý do để e rằng tác phẩm ấy sẽ chẳng đem lại vinh dự gì cho cả hai bên.” [austen-pride-and-prejudice:18.42] “Nhưng nếu bây giờ tôi không vẽ chân dung anh, có lẽ tôi sẽ không bao giờ có dịp khác nữa.” [austen-pride-and-prejudice:18.43] “Tôi tuyệt nhiên không muốn làm gián đoạn bất kỳ niềm vui nào của cô,” anh lạnh lùng đáp. Cô không nói gì thêm, và họ nhảy hết điệu kia rồi chia tay trong im lặng; cả hai bên đều không hài lòng, tuy không ở mức độ ngang nhau, vì trong lòng Darcy có một tình cảm khá mạnh mẽ đối với cô, nó chẳng mấy chốc khiến anh tha thứ cho cô, và dồn hết cơn giận của anh vào một người khác. [austen-pride-and-prejudice:18.44] Họ chia tay chưa được bao lâu thì cô Bingley tiến về phía cô, và với một vẻ khinh khỉnh lịch sự, cất lời với cô như sau: [austen-pride-and-prejudice:18.45] “Này, cô Eliza, tôi nghe nói cô hết sức thích thú George Wickham!—Chị cô vừa nói với tôi về anh ta, và hỏi tôi cả nghìn câu hỏi; và tôi thấy rằng chàng trai ấy, giữa những điều anh ta kể với cô, đã quên kể rằng anh ta là con trai lão Wickham, người quản lý điền trang của ông Darcy quá cố. Tuy vậy, với tư cách một người bạn, cho phép tôi khuyên cô đừng tin tuyệt đối mọi lời khẳng định của anh ta; vì chuyện anh Darcy đối xử tệ với anh ta là hoàn toàn sai sự thật; trái lại, anh Darcy lúc nào cũng đối xử với anh ta tử tế một cách đáng kể, dẫu George Wickham đã đối xử với anh Darcy một cách hết sức đê tiện. Tôi không biết các chi tiết, nhưng tôi biết rất rõ rằng anh Darcy chẳng có chút lỗi nào, rằng anh ấy không chịu nổi khi nghe nhắc đến George Wickham, và rằng tuy anh tôi nghĩ khó mà tránh được việc mời anh ta cùng với các sĩ quan, anh ấy đã vô cùng mừng khi thấy anh ta tự tránh đi. Việc anh ta đến vùng này vốn đã là một điều hết sức xấc xược, và tôi lấy làm lạ sao anh ta dám làm thế. Tôi thương cho cô, cô Eliza, vì đã phát hiện ra tội lỗi của người cô ưu ái; nhưng thực tình, xét đến xuất thân của anh ta, người ta chẳng thể trông mong gì tốt hơn.” [austen-pride-and-prejudice:18.46] “Theo lời cô kể thì tội lỗi và xuất thân của anh ấy dường như là một,” Elizabeth giận dữ nói; “vì tôi chưa nghe cô buộc tội anh ấy điều gì tệ hơn việc là con trai người quản lý điền trang của anh Darcy, mà điều đó, tôi có thể cam đoan với cô, chính anh ấy đã cho tôi biết.” [austen-pride-and-prejudice:18.47] “Xin lỗi cô,” cô Bingley đáp, quay đi với một nụ cười khẩy. “Thứ lỗi cho sự xen vào của tôi.—Tôi chỉ có ý tốt thôi.” [austen-pride-and-prejudice:18.48] “Con bé xấc xược!” Elizabeth nói thầm.—“Cô lầm to nếu tưởng có thể tác động đến tôi bằng một đòn công kích hèn mọn như thế. Tôi chẳng thấy gì trong đó ngoài sự ngu dốt cố tình của chính cô và sự hiểm độc của anh Darcy.” Rồi cô đi tìm chị cả, người đã nhận lời hỏi han Bingley về cùng chuyện ấy. Jane đón cô với một nụ cười mãn nguyện dịu dàng đến thế, một vẻ rạng rỡ hạnh phúc đến thế, đủ cho thấy cô hài lòng biết bao với những gì diễn ra trong buổi tối.—Elizabeth lập tức đọc được cảm xúc của chị, và vào lúc ấy, nỗi quan tâm đến Wickham, sự oán giận đối với kẻ thù của anh ta, và mọi điều khác đều nhường chỗ cho niềm hy vọng rằng Jane đang trên con đường tốt đẹp nhất để đến với hạnh phúc. [austen-pride-and-prejudice:18.49] “Em muốn biết,” cô nói, với vẻ mặt tươi cười chẳng kém gì chị, “chị đã biết được gì về anh Wickham. Nhưng có lẽ chị đã bận rộn một cách quá dễ chịu nên chẳng nghĩ được đến người thứ ba nào; nếu vậy thì chị cứ yên tâm là em tha thứ.” [austen-pride-and-prejudice:18.50] “Không,” Jane đáp, “chị không quên anh ấy; nhưng chị chẳng có gì thỏa đáng để kể với em. Anh Bingley không biết toàn bộ lai lịch của anh ấy, và hoàn toàn không biết những hoàn cảnh chủ yếu đã làm anh Darcy phật ý; nhưng anh Bingley sẽ bảo đảm cho hạnh kiểm tốt, sự chính trực và danh dự của bạn mình, và hoàn toàn tin chắc rằng anh Wickham đáng được anh Darcy quan tâm ít hơn nhiều so với những gì anh ấy đã nhận được; và chị rất tiếc phải nói rằng, theo lời anh Bingley cũng như lời em gái anh ấy, anh Wickham tuyệt nhiên không phải là một chàng trai đáng trọng. Chị e rằng anh ấy đã rất khinh suất, và đáng bị mất sự quý mến của anh Darcy.” [austen-pride-and-prejudice:18.51] “Anh Bingley không tự mình biết anh Wickham ư?” [austen-pride-and-prejudice:18.52] “Không; anh ấy chưa từng gặp anh Wickham cho đến buổi sáng hôm nọ ở Meryton.” [austen-pride-and-prejudice:18.53] “Vậy thì lời kể ấy là điều anh Bingley nghe được từ anh Darcy. Em hoàn toàn thỏa mãn. Nhưng anh ấy nói gì về chức mục sư?” [austen-pride-and-prejudice:18.54] “Anh ấy không nhớ chính xác các tình tiết, dẫu đã nghe anh Darcy kể hơn một lần, nhưng anh ấy tin rằng chức ấy chỉ được để lại cho anh Wickham kèm điều kiện.” [austen-pride-and-prejudice:18.55] “Em không hề nghi ngờ sự thành thật của anh Bingley,” Elizabeth nồng nhiệt nói; “nhưng chị phải thứ lỗi cho em vì không bị thuyết phục chỉ bằng những lời cam đoan. Em dám chắc anh Bingley đã bênh vực bạn mình rất khéo, nhưng vì anh ấy không biết nhiều phần của câu chuyện, và đã nghe phần còn lại từ chính người bạn ấy, em xin mạn phép vẫn nghĩ về cả hai quý ông như em đã nghĩ trước đây.” [austen-pride-and-prejudice:18.56] Rồi cô chuyển câu chuyện sang một đề tài dễ chịu hơn cho cả hai, và về đó không thể có sự khác biệt tình cảm nào. Elizabeth vui sướng lắng nghe những hy vọng hạnh phúc, tuy khiêm tốn, mà Jane ấp ủ về sự quý mến của Bingley, và nói tất cả những gì có thể để củng cố lòng tin của chị vào điều đó. Khi chính anh Bingley đến nhập bọn với họ, Elizabeth lui về phía cô Lucas; cô vừa mới trả lời câu bạn hỏi về sự dễ chịu của bạn nhảy vừa rồi thì ông Collins tiến đến chỗ họ và hết sức đắc chí kể với cô rằng ông vừa may mắn có được một phát hiện hết sức quan trọng. [austen-pride-and-prejudice:18.57] “Tôi đã phát hiện ra,” ông nói, “nhờ một sự tình cờ lạ lùng, rằng lúc này trong phòng có một người họ hàng gần của bà bảo trợ của tôi. Tôi tình cờ nghe lỏm được chính quý ông ấy nhắc với vị tiểu thư đang làm chủ nhà ở đây tên của cô em họ anh ấy là cô de Bourgh, và của mẹ cô ấy là Lệnh bà Catherine. Những chuyện như thế xảy ra mới kỳ diệu làm sao! Ai mà nghĩ được tôi lại gặp—có lẽ là—một người cháu của Lệnh bà Catherine de Bourgh trong buổi họp mặt này!—Tôi hết sức biết ơn vì phát hiện này đến kịp lúc để tôi bày tỏ lòng kính trọng với anh ấy, điều mà tôi sắp làm ngay bây giờ, và tin rằng anh ấy sẽ thứ lỗi cho tôi vì đã không làm sớm hơn. Việc tôi hoàn toàn không biết mối quan hệ này hẳn sẽ là lời bào chữa cho tôi.” [austen-pride-and-prejudice:18.58] “Ông không định tự giới thiệu mình với anh Darcy đấy chứ?” [austen-pride-and-prejudice:18.59] “Quả thực là có. Tôi sẽ khẩn cầu anh ấy thứ lỗi vì đã không làm điều đó sớm hơn. Tôi tin anh ấy là cháu của Lệnh bà Catherine. Tôi sẽ có thể cam đoan với anh ấy rằng Lệnh bà vẫn hoàn toàn khỏe mạnh cách đây tám hôm.” [austen-pride-and-prejudice:18.60] Elizabeth ra sức can ngăn ông khỏi dự định ấy; cam đoan với ông rằng anh Darcy sẽ coi việc ông bắt chuyện mà không được giới thiệu là một sự suồng sã xấc xược hơn là một lời ca ngợi dành cho bác anh; rằng chẳng cần thiết chút nào phải có sự chú ý từ bên nào, và nếu có cần, thì phải là anh Darcy, người có thanh thế cao hơn, bắt đầu cuộc làm quen.—Ông Collins lắng nghe cô với vẻ quả quyết làm theo ý mình, và khi cô dứt lời, đáp lại như sau: [austen-pride-and-prejudice:18.61] “Cô Elizabeth thân mến, tôi có ý kiến cao nhất trên đời về khả năng phán đoán tuyệt vời của cô trong mọi vấn đề thuộc phạm vi hiểu biết của cô, nhưng xin cho phép tôi nói rằng hẳn phải có một sự khác biệt lớn giữa những nghi thức lễ tiết đã được xác lập trong giới thế tục với những nghi thức chi phối giới giáo sĩ; vì xin cho tôi được nhận xét rằng tôi coi chức vụ giáo sĩ ngang hàng về phẩm giá với tước vị cao nhất trong vương quốc—miễn là đồng thời vẫn giữ được một sự khiêm nhường đúng mực trong cách cư xử. Vì vậy cô phải cho phép tôi làm theo tiếng gọi của lương tâm mình trong dịp này, tiếng gọi dẫn tôi thực hiện điều mà tôi coi là một bổn phận. Xin thứ lỗi cho tôi vì không tận dụng lời khuyên của cô, lời khuyên mà về mọi vấn đề khác sẽ luôn là kim chỉ nam của tôi, dẫu trong trường hợp trước mắt, tôi cho rằng nhờ học vấn và sự nghiên cứu thường xuyên, tôi có đủ tư cách hơn một tiểu thư như cô để quyết định điều gì là đúng.” Và với một cái cúi chào thật thấp, ông rời cô để tấn công anh Darcy, người mà cô háo hức theo dõi xem đón nhận sự tiếp cận của ông như thế nào, và nỗi kinh ngạc của anh khi bị bắt chuyện như vậy hiện rõ mồn một. Ông anh họ của cô mở đầu bài diễn văn bằng một cái cúi chào trịnh trọng, và tuy cô không nghe được một lời nào, cô cảm thấy như nghe được tất cả, và thấy qua cử động môi ông những chữ “xin lỗi,” “Hunsford,” và “Lệnh bà Catherine de Bourgh.”—Cô bực mình khi thấy ông tự bêu mình trước một người như thế. Anh Darcy nhìn ông với vẻ kinh ngạc không hề che giấu, và khi cuối cùng ông Collins cho anh thời gian để nói, anh đáp lại với một vẻ lịch sự xa cách. Tuy vậy, ông Collins không vì thế mà nản lòng không nói tiếp, và sự khinh miệt của anh Darcy dường như tăng lên dồi dào theo độ dài bài diễn văn thứ hai của ông, và khi ông dứt lời, anh chỉ khẽ cúi chào ông, rồi đi sang hướng khác. Ông Collins bèn trở lại với Elizabeth. [austen-pride-and-prejudice:18.62] “Tôi xin cam đoan với cô,” ông nói, “rằng tôi không có lý do gì để không hài lòng về sự tiếp đón dành cho mình. Anh Darcy có vẻ rất hài lòng vì sự quan tâm ấy. Anh ấy đáp lại tôi hết sức lịch sự, và thậm chí còn khen tôi khi nói rằng anh ấy tin chắc vào sự sáng suốt của Lệnh bà Catherine đến mức biết chắc Lệnh bà không bao giờ có thể ban ân huệ cho kẻ không xứng đáng. Đó thực là một ý tưởng rất đẹp. Nói chung, tôi rất hài lòng về anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:18.63] Vì Elizabeth không còn mối quan tâm riêng nào để theo đuổi, cô gần như dồn hết sự chú ý vào chị mình và anh Bingley, và chuỗi suy tưởng dễ chịu mà những quan sát của cô làm nảy sinh khiến cô có lẽ cũng gần hạnh phúc như Jane. Trong tưởng tượng, cô thấy chị đã yên bề gia thất trong chính ngôi nhà ấy, với tất cả niềm hạnh phúc mà một cuộc hôn nhân vì tình yêu chân thật có thể ban tặng; và cô cảm thấy trong hoàn cảnh ấy mình có thể cố gắng thậm chí ưa cả hai chị em của Bingley. Cô thấy rõ ý nghĩ của mẹ mình cũng hướng về cùng một chiều, và cô quyết định không dám lại gần bà, e rằng sẽ nghe quá nhiều. Vì vậy, khi họ ngồi vào bàn ăn khuya, cô coi đó là một sự trớ trêu hết sức không may khi họ được xếp chỉ cách nhau một người; và cô vô cùng bực bội khi thấy mẹ mình đang nói với chính người ấy (phu nhân Lucas) một cách thoải mái, công khai, và chẳng về điều gì khác ngoài sự trông mong của bà rằng Jane sẽ sớm được gả cho anh Bingley.—Đó là một đề tài đầy hứng khởi, và bà Bennet dường như không biết mệt khi kể ra những lợi ích của cuộc hôn nhân. Việc anh là một chàng trai đáng yêu đến thế, giàu có đến thế, và sống chỉ cách họ ba dặm, là những điểm đầu tiên để bà tự chúc mừng; rồi thật an ủi biết bao khi nghĩ đến việc hai cô chị em của anh quý Jane đến nhường nào, và chắc chắn rằng họ hẳn cũng mong mối thông gia này nhiều như bà. Hơn nữa, đó là một điều hết sức hứa hẹn cho các cô con gái nhỏ của bà, vì việc Jane lấy được một người chồng sang trọng như thế hẳn sẽ đưa các em đến gần những người đàn ông giàu có khác; và sau cùng, thật dễ chịu biết bao khi ở tuổi bà có thể giao phó các cô con gái chưa chồng cho chị chúng chăm nom, để bà không buộc phải đi giao du nhiều hơn bà muốn. Cần phải biến hoàn cảnh này thành một niềm vui, vì trong những dịp như thế đó là phép lịch sự; nhưng không ai lại ít có khả năng tìm thấy niềm an ủi trong việc ở nhà, vào bất kỳ thời kỳ nào của cuộc đời, hơn bà Bennet. Bà kết thúc bằng nhiều lời chúc mong phu nhân Lucas chẳng bao lâu cũng sẽ được may mắn như vậy, tuy rõ ràng và đắc thắng tin rằng chẳng có cơ hội nào cho điều đó. [austen-pride-and-prejudice:18.64] Elizabeth cố gắng trong vô vọng để kìm bớt dòng lời tuôn chảy của mẹ, hoặc thuyết phục bà mô tả niềm hạnh phúc của mình bằng một giọng thì thầm khó nghe hơn; vì, trước nỗi bực bội khôn tả của cô, cô có thể nhận thấy rằng phần lớn những lời ấy đã lọt vào tai anh Darcy, người ngồi đối diện với họ. Mẹ cô chỉ mắng cô là vớ vẩn. [austen-pride-and-prejudice:18.65] “Thử hỏi anh Darcy là cái gì đối với mẹ mà mẹ phải sợ anh ta? Mẹ chắc chắn chúng ta chẳng nợ anh ta một sự lịch sự đặc biệt nào đến mức phải tránh nói những gì anh ta có thể không thích nghe.” [austen-pride-and-prejudice:18.66] “Lạy trời, mẹ ơi, mẹ nói khẽ thôi.—Mẹ làm phật ý anh Darcy thì được lợi gì?—Làm thế mẹ sẽ chẳng bao giờ được lòng bạn anh ấy đâu.” [austen-pride-and-prejudice:18.67] Tuy vậy, chẳng điều gì cô có thể nói gây được chút ảnh hưởng nào. Mẹ cô cứ nói về những dự tính của bà bằng cái giọng rõ mồn một ấy. Elizabeth đỏ mặt rồi lại đỏ mặt vì xấu hổ và bực bội. Cô không thể không thường xuyên liếc nhìn anh Darcy, dẫu mỗi cái liếc nhìn đều khiến cô tin chắc vào điều mình sợ hãi; vì tuy anh không phải lúc nào cũng nhìn mẹ cô, cô tin chắc rằng sự chú ý của anh luôn luôn bị bà thu hút. Vẻ mặt anh dần dần thay đổi từ sự khinh miệt phẫn nộ sang một vẻ nghiêm trang điềm tĩnh và vững vàng. [austen-pride-and-prejudice:18.68] Tuy vậy, cuối cùng bà Bennet cũng hết chuyện để nói; và phu nhân Lucas, người đã ngáp dài từ lâu trước sự nhắc đi nhắc lại những niềm vui mà bà chẳng thấy có khả năng được chia sẻ, được để mặc cho những an ủi của món giăm bông và thịt gà nguội. Bấy giờ Elizabeth bắt đầu hồi lại. Nhưng quãng yên bình chẳng kéo dài bao lâu; vì khi bữa khuya kết thúc, người ta bàn đến chuyện ca hát, và cô phải chịu nỗi nhục nhã khi thấy Mary, sau rất ít lời nài nỉ, đang sửa soạn chiều lòng mọi người. Bằng biết bao ánh mắt đầy ngụ ý và những lời van nài thầm lặng, cô cố ngăn cản một bằng chứng của sự chiều lòng như thế,—nhưng vô ích; Mary không chịu hiểu; một cơ hội phô diễn như thế làm cô thích thú, và cô bắt đầu bài hát. Mắt Elizabeth dán chặt vào em với những cảm giác hết sức đau đớn; và cô theo dõi em hát qua từng đoạn với một sự sốt ruột được đền đáp rất tệ khi bài hát kết thúc; vì Mary, nhận được, giữa những lời cảm ơn của cả bàn, một lời ngụ ý mong cô sẽ vui lòng hát tặng mọi người thêm lần nữa, thì sau nửa phút ngừng nghỉ đã bắt đầu một bài khác. Khả năng của Mary tuyệt nhiên không hợp với một cuộc phô diễn như thế; giọng cô yếu, và điệu bộ cô kiểu cách.—Elizabeth khổ sở cực độ. Cô nhìn Jane xem chị chịu đựng thế nào; nhưng Jane đang rất điềm tĩnh trò chuyện với Bingley. Cô nhìn hai chị em của anh, và thấy họ đang làm dấu chế nhạo với nhau, và với Darcy, tuy vậy anh vẫn giữ vẻ nghiêm trang không thể dò thấu. Cô nhìn cha, van ông can thiệp, kẻo Mary hát suốt đêm. Ông hiểu ý, và khi Mary hát xong bài thứ hai, ông nói to: [austen-pride-and-prejudice:18.69] “Thế là tuyệt lắm rồi, con ạ. Con đã làm chúng ta thích thú đủ lâu rồi. Hãy để các cô khác có thời gian trổ tài.” [austen-pride-and-prejudice:18.70] Mary, tuy giả vờ không nghe thấy, có phần bối rối; và Elizabeth, thương em, và tiếc vì câu nói của cha, sợ rằng nỗi lo lắng của mình đã chẳng làm được điều gì tốt.—Giờ đây người ta quay sang mời những người khác trong bữa tiệc. [austen-pride-and-prejudice:18.71] “Nếu tôi,” ông Collins nói, “có được cái may mắn là biết hát, tôi tin chắc mình sẽ rất vui lòng chiều mọi người bằng một khúc ca; vì tôi coi âm nhạc là một trò giải trí rất vô hại, và hoàn toàn phù hợp với nghề nghiệp của một giáo sĩ.—Tuy vậy, tôi không có ý khẳng định rằng chúng ta có thể biện minh cho việc dành quá nhiều thời gian cho âm nhạc, vì chắc chắn còn có những việc khác cần lo. Mục sư một giáo xứ có rất nhiều việc phải làm.—Trước hết, ông ta phải dàn xếp chuyện thuế thập phân sao cho có lợi cho mình mà không làm phật lòng người bảo trợ. Ông ta phải tự viết bài giảng; và thời gian còn lại cũng chẳng thừa thãi gì cho các bổn phận trong giáo xứ, cùng việc chăm nom và sửa sang nơi ở của mình, mà ông ta không thể được miễn khỏi việc làm cho nó thật tiện nghi. Và tôi không cho là điều nhỏ nhặt khi ông ta phải có phong thái ân cần và hòa nhã đối với mọi người, nhất là đối với những người mà ông ta mang ơn được thăng tiến. Tôi không thể miễn cho ông ta bổn phận ấy; tôi cũng chẳng thể nghĩ tốt về kẻ nào bỏ lỡ một dịp bày tỏ lòng kính trọng đối với bất kỳ ai có quan hệ với gia đình ấy.” Và với một cái cúi chào anh Darcy, ông kết thúc bài diễn văn, được nói to đến mức nửa phòng nghe thấy.—Nhiều người trố mắt.—Nhiều người mỉm cười; nhưng chẳng ai trông thích thú hơn chính ông Bennet, trong khi vợ ông nghiêm túc khen ông Collins đã nói thật chí lý, và thì thầm nửa kín nửa hở với phu nhân Lucas rằng ông ta là một chàng trai đặc biệt thông minh và tốt bụng. [austen-pride-and-prejudice:18.72] Elizabeth thấy dường như nếu gia đình cô đã thỏa thuận với nhau để tự bêu mình càng nhiều càng tốt trong buổi tối, thì họ cũng không thể đóng vai của mình hăng hái hơn hay thành công rực rỡ hơn; và cô nghĩ thật may cho Bingley và chị mình là một phần màn phô diễn ấy đã lọt khỏi sự chú ý của anh, và tình cảm của anh không thuộc loại dễ bị đau lòng nhiều vì sự ngu ngốc mà anh hẳn đã chứng kiến. Tuy vậy, việc hai chị em của anh và anh Darcy có được một dịp như thế để chế giễu người nhà cô đã là đủ tệ, và cô không thể quyết định được rằng sự khinh miệt lặng lẽ của quý ông kia, hay những nụ cười xấc xược của các quý bà, là khó chịu đựng hơn. [austen-pride-and-prejudice:18.73] Phần còn lại của buổi tối chẳng đem lại cho cô mấy niềm vui. Cô bị ông Collins quấy rầy, ông kiên trì hết mức ở bên cạnh cô, và tuy không thuyết phục được cô khiêu vũ với ông lần nữa, ông lại khiến cô không thể khiêu vũ với người khác. Cô van ông ra nhảy với người nào khác, và ngỏ ý giới thiệu ông với bất kỳ tiểu thư nào trong phòng, nhưng vô ích. Ông cam đoan với cô rằng về chuyện khiêu vũ, ông hoàn toàn dửng dưng; rằng mục đích chính của ông là dùng những sự chiều chuộng tế nhị để được cô đoái hoài, và vì vậy ông nhất định phải ở sát bên cô suốt buổi tối. Không thể nào tranh cãi trước một dự định như thế. Cô chịu ơn nhiều nhất người bạn của mình, cô Lucas, người thường đến nhập bọn với họ, và vui vẻ tốt bụng kéo cuộc chuyện trò của ông Collins về phía mình. [austen-pride-and-prejudice:18.74] Chí ít cô cũng thoát khỏi sự khó chịu vì bị anh Darcy chú ý thêm; tuy anh thường đứng cách cô rất gần, hoàn toàn rảnh rỗi, anh không bao giờ lại đủ gần để nói chuyện. Cô cảm thấy đó có lẽ là hệ quả của những lời ám chỉ của cô về anh Wickham, và lấy làm vui về điều đó. [austen-pride-and-prejudice:18.75] Đoàn người Longbourn là những người cuối cùng ra về; và do một mưu mẹo của bà Bennet, họ phải chờ xe ngựa thêm mười lăm phút sau khi mọi người khác đã đi hết, điều đó cho họ thời gian để thấy một vài người trong gia đình chủ nhà mong họ đi đến mức nào. Bà Hurst và em gái hầu như chẳng mở miệng ngoài để than mệt, và rõ ràng nóng lòng muốn được ở riêng trong nhà. Họ gạt đi mọi cố gắng bắt chuyện của bà Bennet, và làm như thế, họ phủ một vẻ uể oải lên toàn bộ những người có mặt, vẻ uể oải chẳng mấy được khuây khỏa bởi những bài diễn văn dài của ông Collins, người đang khen ngợi anh Bingley và các chị em anh về sự thanh lịch của buổi tiếp đãi, cùng sự hiếu khách và lễ độ đã đánh dấu cách họ cư xử với khách. Darcy chẳng nói gì cả. Ông Bennet, cũng im lặng như vậy, đang thưởng thức cảnh tượng. Anh Bingley và Jane đứng cùng nhau, hơi tách khỏi những người khác, và chỉ nói chuyện với nhau. Elizabeth giữ một sự im lặng kiên định chẳng kém gì bà Hurst hay cô Bingley; và ngay cả Lydia cũng quá mệt để thốt ra điều gì hơn thỉnh thoảng một câu “Trời ơi, mệt quá đi mất!” kèm theo một cái ngáp dữ dội. [austen-pride-and-prejudice:18.76] Khi cuối cùng họ đứng dậy cáo từ, bà Bennet hết sức lịch sự một cách nài ép, bày tỏ hy vọng sớm được gặp cả gia đình ở Longbourn; và đặc biệt hướng về anh Bingley, để cam đoan với anh rằng anh sẽ làm họ sung sướng biết bao nếu đến dùng một bữa cơm gia đình với họ bất cứ lúc nào, không cần đến nghi thức của một lời mời trang trọng. Bingley hết sức vui vẻ biết ơn, và anh sẵn lòng hứa sẽ tranh thủ dịp sớm nhất để đến thăm bà, sau khi anh trở về từ London, nơi hôm sau anh buộc phải đi một thời gian ngắn. [austen-pride-and-prejudice:18.77] Bà Bennet hoàn toàn mãn nguyện; và rời khỏi ngôi nhà với niềm tin chắc đầy thú vị rằng, tính cả thời gian cần thiết để chuẩn bị giấy tờ hôn ước, xe ngựa mới và quần áo cưới, chắc chắn bà sẽ thấy con gái mình yên bề gia thất ở Netherfield trong vòng ba hay bốn tháng. Về việc có một cô con gái khác được gả cho ông Collins, bà cũng nghĩ đến với sự chắc chắn ngang như thế, và với niềm vui đáng kể, tuy không ngang bằng. Elizabeth là đứa con bà ít yêu quý nhất trong tất cả các con; và tuy người đàn ông và cuộc hôn nhân ấy đã quá đủ tốt đối với cô, giá trị của cả hai đều bị anh Bingley và Netherfield làm lu mờ. [austen-pride-and-prejudice:19.1] Ngày hôm sau mở ra một cảnh mới ở Longbourn. Ông Collins chính thức ngỏ lời. Đã quyết làm việc ấy không để mất thời giờ, vì kỳ nghỉ phép của ông chỉ kéo dài đến thứ Bảy tuần sau, và lại chẳng có chút rụt rè nào khiến việc ấy trở nên khổ sở cho chính mình ngay cả vào lúc ấy, ông bắt tay vào việc một cách hết sức ngăn nắp, với đầy đủ mọi lễ thức mà ông cho là phần đúng phép của công việc này. Thấy bà Bennet, Elizabeth và một trong mấy cô con gái nhỏ đang ngồi cùng nhau, ngay sau bữa điểm tâm, ông bèn nói với bà mẹ những lời sau, [austen-pride-and-prejudice:19.2] “Thưa bà, liệu tôi có thể hy vọng được bà ủng hộ trước cô con gái xinh đẹp Elizabeth của bà, khi tôi xin được vinh dự gặp riêng cô ấy trong buổi sáng nay chăng?” [austen-pride-and-prejudice:19.3] Elizabeth chưa kịp làm gì ngoài việc đỏ mặt vì ngạc nhiên thì bà Bennet đã lập tức đáp, [austen-pride-and-prejudice:19.4] “Ôi chao!—Vâng—tất nhiên rồi.—Tôi chắc chắn Lizzy sẽ rất vui—tôi chắc chắn con bé chẳng phản đối gì đâu.—Đi nào, Kitty, mẹ cần con ở trên gác.” Rồi gom đồ khâu vá lại, bà đang vội vã đi ra thì Elizabeth gọi với theo, [austen-pride-and-prejudice:19.5] “Mẹ ơi, mẹ đừng đi.—Con xin mẹ đừng đi.—Ông Collins phải thứ lỗi cho con.—Ông ấy chẳng thể có điều gì để nói với con mà người khác không nên nghe. Chính con cũng đang định đi đây.” [austen-pride-and-prejudice:19.6] “Không, không, vớ vẩn, Lizzy.—Mẹ muốn con cứ ngồi yên đấy.”—Và khi thấy Elizabeth, với vẻ bực bội và bối rối, dường như thật sự sắp trốn đi, bà nói thêm, “Lizzy, mẹ nhất định bắt con ở lại nghe ông Collins nói.” [austen-pride-and-prejudice:19.7] Elizabeth không muốn chống lại một mệnh lệnh như thế—và một thoáng suy nghĩ cũng khiến cô nhận ra rằng khôn ngoan nhất là cho xong chuyện càng sớm và càng êm càng tốt, cô bèn ngồi xuống, và cố che giấu bằng cách luôn tay làm việc những cảm xúc đang chia đôi giữa khổ tâm và buồn cười. Bà Bennet và Kitty đi ra, và họ vừa khuất thì ông Collins bắt đầu. [austen-pride-and-prejudice:19.8] “Xin cô hãy tin tôi, cô Elizabeth thân mến của tôi, rằng sự khiêm nhường của cô chẳng những không làm thiệt gì cho cô, mà còn tăng thêm cho những điều hoàn hảo khác nơi cô. Trong mắt tôi, cô hẳn đã kém dễ mến hơn nếu không có chút miễn cưỡng nho nhỏ này; nhưng cho phép tôi cam đoan với cô rằng tôi đã được thân mẫu đáng kính của cô cho phép ngỏ lời này. Cô khó mà nghi ngờ mục đích những lời tôi nói, dù sự tế nhị tự nhiên có thể khiến cô giả vờ không hay; những ân cần của tôi đã quá rõ rệt để có thể bị hiểu lầm. Gần như ngay khi bước vào nhà này, tôi đã chọn riêng cô làm người bạn đời tương lai của tôi. Nhưng trước khi tôi bị cảm xúc của mình về chuyện này cuốn đi, có lẽ tôi nên trình bày những lý do khiến tôi lấy vợ—và hơn nữa, khiến tôi đến Hertfordshire với ý định chọn một người vợ, như quả thật tôi đã làm.” [austen-pride-and-prejudice:19.9] Ý nghĩ ông Collins, với tất cả vẻ điềm tĩnh trang nghiêm của ông, lại bị cảm xúc cuốn đi, khiến Elizabeth suýt bật cười đến nỗi cô không thể dùng khoảng ngừng ngắn ngủi ông dành cho để tìm cách ngăn ông lại, và ông tiếp tục: [austen-pride-and-prejudice:19.10] “Những lý do khiến tôi lấy vợ là: thứ nhất, tôi nghĩ rằng mỗi mục sư có hoàn cảnh sung túc (như tôi) nên nêu gương về hôn nhân trong giáo xứ của mình là một điều đúng đắn. Thứ hai, tôi tin chắc rằng việc ấy sẽ góp phần rất lớn vào hạnh phúc của tôi; và thứ ba—điều mà có lẽ tôi phải nói ra sớm hơn—đó là lời khuyên và lời đề nghị đặc biệt của vị phu nhân vô cùng cao quý mà tôi có vinh dự được gọi là người bảo trợ. Đã hai lần bà hạ cố cho tôi biết ý kiến của bà (mà lại chẳng cần tôi hỏi!) về chuyện này; và mới ngay tối thứ Bảy trước khi tôi rời Hunsford—giữa hai ván bài quadrille, trong lúc bà Jenkinson đang sửa lại chiếc ghế kê chân cho cô de Bourgh—bà đã phán, ‘Ông Collins, ông phải lấy vợ. Một mục sư như ông phải lấy vợ.—Hãy chọn cho phải lẽ, vì ta mà hãy chọn một người con gái con nhà tử tế; còn vì chính ông thì hãy để cô ấy là người tháo vát, được việc, không được nuôi dạy theo lối cao sang, nhưng biết làm cho một khoản thu nhập nhỏ dùng được lâu. Đó là lời khuyên của ta. Hãy tìm một người phụ nữ như thế càng sớm càng tốt, đưa cô ấy về Hunsford, và ta sẽ đến thăm cô ấy.’ Nhân tiện, cô em họ quý mến của tôi, xin cho phép tôi lưu ý rằng tôi không xem sự đoái hoài và lòng tốt của Lệnh bà Catherine de Bourgh là điều nhỏ nhặt nhất trong những lợi thế mà tôi có thể đem lại. Cô sẽ thấy phong thái của bà vượt quá bất cứ điều gì tôi có thể tả; và tôi nghĩ sự hóm hỉnh và hoạt bát của cô hẳn sẽ được bà chấp nhận, nhất là khi được tiết chế bằng sự im lặng và kính cẩn mà địa vị của bà tất yếu sẽ khơi dậy. Ý định chung của tôi đối với hôn nhân là như thế; còn phải nói vì sao tôi lại hướng về Longbourn thay vì vùng lân cận của chính tôi, nơi mà tôi cam đoan với cô là có nhiều thiếu nữ dễ mến. Nhưng sự thật là, vì tôi, như cô biết đấy, sẽ thừa kế điền trang này sau khi thân phụ đáng kính của cô qua đời (dù sao ông cũng có thể còn sống nhiều năm nữa), tôi không thể yên lòng nếu không quyết chọn một người vợ trong số các con gái của ông, để sự mất mát của các cô được ít nhất có thể, khi sự kiện đau buồn ấy xảy ra—mà, như tôi đã nói, có thể còn chưa đến trong nhiều năm. Đó là động cơ của tôi, cô em họ quý mến của tôi, và tôi dám tin rằng điều đó sẽ không làm tôi sụt giá trong sự quý trọng của cô. Và giờ đây tôi chẳng còn gì phải làm ngoài việc cam đoan với cô bằng những lời lẽ sôi nổi nhất về tình cảm mãnh liệt của tôi. Về tài sản thì tôi hoàn toàn dửng dưng, và sẽ không đòi hỏi điều gì thuộc loại ấy ở thân phụ cô, vì tôi biết rõ rằng ông không thể đáp ứng được; và rằng một nghìn bảng trong công trái lãi bốn phần trăm, vốn sẽ chẳng thuộc về cô cho đến sau khi thân mẫu cô qua đời, là tất cả những gì cô có thể được hưởng. Vì vậy, về điểm ấy, tôi sẽ trước sau im lặng; và cô có thể yên tâm rằng sẽ không bao giờ có một lời trách móc hẹp hòi nào thốt ra từ môi tôi khi chúng ta đã thành vợ chồng.” [austen-pride-and-prejudice:19.11] Đến lúc này thì nhất thiết phải ngắt lời ông. [austen-pride-and-prejudice:19.12] “Ông vội vàng quá, thưa ông,” cô kêu lên. “Ông quên rằng tôi chưa trả lời. Xin để tôi trả lời mà không mất thêm thời giờ. Xin ông nhận lời cảm ơn của tôi về vinh dự ông dành cho tôi. Tôi rất ý thức được vinh dự từ lời cầu hôn của ông, nhưng tôi không thể làm gì khác hơn là từ chối.” [austen-pride-and-prejudice:19.13] “Tôi đâu phải bây giờ mới biết,” ông Collins đáp, với một cái phẩy tay trịnh trọng, “rằng các tiểu thư trẻ thường hay khước từ lời ngỏ ý của người đàn ông mà trong thâm tâm họ định chấp nhận, khi anh ta lần đầu cầu xin ân huệ của họ; và rằng đôi khi lời từ chối còn được lặp lại lần thứ hai, hay thậm chí lần thứ ba. Vì vậy tôi không hề nản lòng trước những gì cô vừa nói, và hy vọng chẳng bao lâu nữa sẽ dẫn cô đến trước bàn thờ.” [austen-pride-and-prejudice:19.14] “Thật tình, thưa ông,” Elizabeth kêu lên, “hy vọng của ông khá là lạ lùng sau lời tuyên bố của tôi. Tôi xin cam đoan với ông rằng tôi không phải là một trong những tiểu thư (nếu quả có những tiểu thư như thế) táo bạo đến mức đem hạnh phúc của mình đánh cược vào may rủi được hỏi lần thứ hai. Tôi hoàn toàn nghiêm túc khi từ chối.—Ông không thể làm tôi hạnh phúc, và tôi tin chắc rằng tôi là người phụ nữ cuối cùng trên đời có thể làm ông hạnh phúc.—Không, giả như người bạn của ông là phu nhân Catherine mà biết tôi, tôi tin rằng bà sẽ thấy tôi về mọi mặt đều không đủ tư cách cho vị trí ấy.” [austen-pride-and-prejudice:19.15] “Giá mà chắc chắn rằng Lệnh bà Catherine sẽ nghĩ như thế,” ông Collins nói hết sức nghiêm trang—“nhưng tôi không thể tưởng tượng được rằng Lệnh bà lại có chút nào không ưng ý về cô. Và cô có thể tin chắc rằng khi tôi có vinh dự gặp lại bà, tôi sẽ nói bằng những lời lẽ cao đẹp nhất về sự khiêm nhường, tính tằn tiện và những đức tính dễ mến khác của cô.” [austen-pride-and-prejudice:19.16] “Thật đấy, ông Collins, mọi lời khen ngợi tôi đều sẽ là không cần thiết. Ông phải cho phép tôi tự phán xét cho mình, và dành cho tôi cái vinh dự được tin vào những gì tôi nói. Tôi chúc ông thật hạnh phúc và thật giàu có, và bằng cách từ chối lời cầu hôn của ông, tôi làm tất cả những gì trong khả năng mình để ông khỏi rơi vào cảnh ngược lại. Khi ngỏ lời với tôi, hẳn ông đã làm thỏa lòng tế nhị của mình đối với gia đình tôi, và có thể tiếp quản điền trang Longbourn bất cứ khi nào nó về tay ông, mà chẳng phải tự trách gì. Vì vậy, chuyện này có thể coi như đã được giải quyết dứt khoát.” Và vừa nói vậy vừa đứng dậy, cô hẳn đã rời khỏi phòng, nếu ông Collins không nói với cô như sau, [austen-pride-and-prejudice:19.17] “Khi tôi lại tự cho mình vinh dự được nói với cô về chuyện này lần tới, tôi hy vọng sẽ nhận được một câu trả lời thuận lợi hơn câu cô vừa cho tôi; dù hiện giờ tôi chẳng hề buộc tội cô tàn nhẫn, vì tôi biết đó là tục lệ đã thành nếp của giới nữ là từ chối một người đàn ông trong lần ngỏ lời đầu tiên, và có lẽ ngay lúc này cô đã nói đủ để khích lệ sự theo đuổi của tôi, ở mức phù hợp với sự tế nhị chân chính của tính cách phụ nữ.” [austen-pride-and-prejudice:19.18] “Thật tình, ông Collins,” Elizabeth kêu lên, có phần nóng nảy, “ông làm tôi bối rối vô cùng. Nếu những gì tôi nói từ nãy đến giờ mà ông có thể xem là sự khích lệ, thì tôi không biết phải bày tỏ lời từ chối của tôi theo cách nào để ông tin rằng đó là lời từ chối.” [austen-pride-and-prejudice:19.19] “Cô phải cho phép tôi được tự hào mà tin, cô em họ thân mến của tôi, rằng lời cô từ chối sự ngỏ ý của tôi chỉ là những lời lẽ theo lệ thường mà thôi. Lý do khiến tôi tin như vậy, nói vắn tắt, là thế này:—Tôi không thấy rằng bàn tay tôi không xứng để cô chấp nhận, hay rằng cơ ngơi tôi có thể đem lại sẽ là bất cứ điều gì khác ngoài một điều rất đáng mong ước. Địa vị của tôi trong đời, mối quan hệ của tôi với gia đình De Bourgh, và mối họ hàng của tôi với chính gia đình cô, là những hoàn cảnh rất có lợi cho tôi; và cô nên xét thêm rằng, bất chấp bao nhiêu nét quyến rũ của cô, chẳng có gì chắc chắn là sẽ còn có một lời cầu hôn nào khác dành cho cô. Của hồi môn của cô, thật đáng tiếc, ít ỏi đến mức rất có thể nó sẽ làm tiêu tan tác dụng của vẻ yêu kiều và những đức tính dễ mến của cô. Vì vậy, bởi tôi buộc phải kết luận rằng cô không nghiêm túc khi khước từ tôi, tôi sẽ chọn cách quy điều đó cho mong muốn của cô là làm tăng tình yêu của tôi bằng sự thấp thỏm chờ đợi, theo thói quen thông thường của những phụ nữ thanh lịch.” [austen-pride-and-prejudice:19.20] “Tôi xin cam đoan với ông, thưa ông, rằng tôi chẳng hề có ý muốn gì với loại thanh lịch cốt ở chỗ hành hạ một người đàn ông đáng kính. Tôi thà được dành cho cái vinh dự là được tin là thành thật. Tôi cảm ơn ông mãi về vinh dự ông đã dành cho tôi qua lời cầu hôn, nhưng chấp nhận nó thì tuyệt đối không thể. Tình cảm của tôi về mọi mặt đều không cho phép. Tôi có thể nói rõ hơn được nữa không? Xin đừng xem tôi lúc này như một phụ nữ thanh lịch định làm khổ ông, mà như một con người có lý trí đang nói sự thật tự đáy lòng.” [austen-pride-and-prejudice:19.21] “Cô trước sau vẫn thật duyên dáng!” ông kêu lên, với vẻ hào hoa vụng về; “và tôi tin chắc rằng khi được sự cho phép rõ ràng của song thân tuyệt vời của cô, lời cầu hôn của tôi sẽ không thể không được chấp nhận.” [austen-pride-and-prejudice:19.22] Trước sự kiên trì cố tình tự lừa dối như thế, Elizabeth không muốn trả lời, và lập tức lặng lẽ lui ra; quyết rằng nếu ông cứ khăng khăng coi những lời từ chối lặp đi lặp lại của cô là sự khích lệ đầy tâng bốc, cô sẽ nhờ đến cha, người có thể nói lời khước từ theo cách hẳn phải dứt khoát, và người mà cách cư xử ít ra cũng không thể bị lầm là sự kiểu cách và lả lơi của một phụ nữ thanh lịch. [austen-pride-and-prejudice:20.1] Ông Collins không bị bỏ lại lâu để lặng lẽ chiêm ngưỡng mối tình thắng lợi của mình; vì bà Bennet, vốn đã lảng vảng ngoài tiền sảnh để rình xem cuộc hội kiến kết thúc, vừa thấy Elizabeth mở cửa và bước nhanh qua bà về phía cầu thang, liền đi vào phòng ăn sáng, và nồng nhiệt chúc mừng cả ông lẫn chính mình về triển vọng tốt đẹp của mối quan hệ gần gũi hơn giữa đôi bên. Ông Collins đón nhận và đáp lại những lời chúc mừng ấy với niềm vui ngang bằng, rồi bắt đầu kể lại chi tiết cuộc gặp gỡ, mà với kết quả của nó ông tin rằng mình có mọi lý do để hài lòng, vì lời từ chối mà cô em họ đã kiên quyết đưa ra hẳn nhiên là xuất phát từ sự khiêm nhường e thẹn và sự tế nhị chân thực trong tính cách cô. [austen-pride-and-prejudice:20.2] Tuy nhiên, tin này khiến bà Bennet giật mình;—bà hẳn sẽ vui lòng được hài lòng như ông rằng con gái bà đã định khích lệ ông bằng cách phản đối lời cầu hôn của ông, nhưng bà không dám tin như thế, và không nhịn được mà nói ra. [austen-pride-and-prejudice:20.3] “Nhưng ông cứ tin chắc thế này, ông Collins,” bà nói thêm, “Lizzy sẽ được làm cho biết điều. Chính tôi sẽ nói với con bé ngay bây giờ. Nó là một đứa con gái rất bướng bỉnh và dại dột, chẳng biết điều gì là lợi cho mình; nhưng tôi sẽ làm cho nó biết.” [austen-pride-and-prejudice:20.4] “Xin bà thứ lỗi vì tôi ngắt lời,” ông Collins kêu lên; “nhưng nếu cô ấy thật sự bướng bỉnh và dại dột, thì tôi không biết cô ấy có hoàn toàn là một người vợ đáng mong ước cho một người đàn ông ở địa vị như tôi hay không, một người đương nhiên tìm kiếm hạnh phúc trong đời sống hôn nhân. Vì vậy, nếu cô ấy quả thật cứ khăng khăng khước từ lời cầu hôn của tôi, có lẽ tốt hơn là đừng ép cô ấy chấp nhận tôi, vì nếu mắc phải những khuyết điểm như thế trong tính khí, cô ấy chẳng thể góp phần bao nhiêu vào hạnh phúc của tôi.” [austen-pride-and-prejudice:20.5] “Thưa ông, ông hiểu lầm tôi hoàn toàn rồi,” bà Bennet hốt hoảng nói. “Lizzy chỉ bướng bỉnh trong những chuyện như thế này thôi. Trong mọi chuyện khác, con bé là đứa tốt tính nhất trên đời. Tôi sẽ đến gặp ông Bennet ngay, và chúng tôi sẽ sớm thu xếp xong với nó, tôi chắc thế.” [austen-pride-and-prejudice:20.6] Bà không để ông có thời gian đáp lời, mà vội vàng đến ngay chỗ chồng, vừa bước vào thư viện vừa gọi to, [austen-pride-and-prejudice:20.7] “Ôi! Ông Bennet, ông phải ra ngay; cả nhà đang náo loạn cả lên. Ông phải đến bắt Lizzy lấy ông Collins, vì nó thề là không lấy ông ấy, mà nếu ông không nhanh lên thì ông ấy sẽ đổi ý và không lấy nó nữa.” [austen-pride-and-prejudice:20.8] Ông Bennet ngước mắt khỏi cuốn sách khi bà bước vào, và nhìn chăm chăm vào mặt bà với vẻ thản nhiên điềm tĩnh không hề thay đổi chút nào trước tin bà báo. [austen-pride-and-prejudice:20.9] “Tôi chẳng có hân hạnh hiểu bà nói gì,” ông nói, khi bà đã dứt lời. “Bà đang nói chuyện gì thế?” [austen-pride-and-prejudice:20.10] “Chuyện ông Collins và Lizzy. Lizzy tuyên bố là không lấy ông Collins, còn ông Collins thì bắt đầu nói rằng ông ấy sẽ không lấy Lizzy.” [austen-pride-and-prejudice:20.11] “Thế tôi phải làm gì trong dịp này?—Xem ra là một chuyện vô vọng.” [austen-pride-and-prejudice:20.12] “Chính ông hãy nói với Lizzy. Bảo nó rằng ông nhất định bắt nó lấy ông ấy.” [austen-pride-and-prejudice:20.13] “Cho gọi nó xuống đây. Nó sẽ được nghe ý kiến của tôi.” [austen-pride-and-prejudice:20.14] Bà Bennet rung chuông, và cô Elizabeth được gọi vào thư viện. [austen-pride-and-prejudice:20.15] “Lại đây, con,” cha cô gọi khi cô xuất hiện. “Bố cho gọi con đến vì một việc hệ trọng. Bố nghe nói ông Collins đã cầu hôn con. Có đúng thế không?” Elizabeth đáp rằng đúng. “Tốt lắm—và lời cầu hôn ấy con đã từ chối?” [austen-pride-and-prejudice:20.16] “Vâng, thưa bố.” [austen-pride-and-prejudice:20.17] “Tốt lắm. Giờ ta đi vào vấn đề. Mẹ con nhất định bắt con nhận lời. Có phải thế không, bà Bennet?” [austen-pride-and-prejudice:20.18] “Phải, không thì tôi sẽ chẳng bao giờ nhìn mặt nó nữa.” [austen-pride-and-prejudice:20.19] “Một lựa chọn bất hạnh đang bày ra trước mắt con, Elizabeth. Từ hôm nay con sẽ phải thành người xa lạ với một trong hai đấng sinh thành.—Mẹ con sẽ chẳng bao giờ nhìn mặt con nữa nếu con không lấy ông Collins, còn bố sẽ chẳng bao giờ nhìn mặt con nữa nếu con lấy.” [austen-pride-and-prejudice:20.20] Elizabeth không thể không mỉm cười trước một kết thúc như thế của một khởi đầu như thế; nhưng bà Bennet, người đã tự thuyết phục rằng chồng mình nhìn sự việc đúng như bà mong muốn, thì thất vọng vô cùng. [austen-pride-and-prejudice:20.21] “Ông nói thế là có ý gì, ông Bennet? Ông đã hứa với tôi là sẽ bắt nó lấy ông ấy cơ mà.” [austen-pride-and-prejudice:20.22] “Bà nó ạ,” chồng bà đáp, “tôi có hai ân huệ nhỏ muốn xin. Thứ nhất, là bà cho phép tôi được tự do sử dụng trí óc của mình trong dịp này; và thứ hai, căn phòng của tôi. Tôi sẽ rất vui nếu được ở một mình trong thư viện càng sớm càng hay.” [austen-pride-and-prejudice:20.23] Tuy vậy, mặc dù thất vọng về chồng, bà Bennet vẫn chưa chịu bỏ cuộc. Bà nói với Elizabeth hết lần này đến lần khác; lúc dỗ dành, lúc dọa nạt. Bà cố lôi kéo Jane về phe mình, nhưng Jane với tất cả sự dịu dàng có thể đã khéo từ chối can thiệp;—còn Elizabeth thì khi thật sự nghiêm trang, khi vui đùa tinh nghịch, đáp lại những đợt tấn công của bà. Tuy thái độ cô thay đổi, quyết tâm của cô thì không bao giờ. [austen-pride-and-prejudice:20.24] Trong khi đó, ông Collins đang một mình suy ngẫm về những gì đã xảy ra. Ông tự đánh giá mình quá cao nên không thể hiểu nổi vì động cơ gì mà cô em họ lại có thể từ chối ông; và tuy lòng kiêu hãnh bị tổn thương, ông chẳng đau khổ theo cách nào khác. Tình cảm của ông dành cho cô hoàn toàn chỉ là tưởng tượng; và khả năng cô đáng bị mẹ trách mắng như thế đã khiến ông chẳng cảm thấy chút tiếc nuối nào. [austen-pride-and-prejudice:20.25] Trong khi cả nhà đang rối ren như thế, Charlotte Lucas đến chơi cả ngày với họ. Cô gặp Lydia ở tiền sảnh, và Lydia chạy bay đến bên cô, thì thầm nửa to nửa nhỏ, “Em mừng quá chị đến, vì ở đây đang có trò vui lắm!—Chị đoán xem sáng nay đã xảy ra chuyện gì?—Ông Collins đã cầu hôn chị Lizzy, mà chị ấy không chịu lấy ông ấy.” [austen-pride-and-prejudice:20.26] Charlotte chưa kịp trả lời thì Kitty đã đến nhập bọn, cũng để báo cùng tin ấy, và họ vừa bước vào phòng ăn sáng, nơi bà Bennet đang ngồi một mình, thì bà cũng bắt đầu nói về chuyện đó, kêu gọi lòng thương xót của cô Lucas, và nài cô thuyết phục bạn mình là Lizzy chiều theo ý muốn của cả gia đình. “Cô làm ơn đi, cô Lucas thân mến của tôi,” bà nói thêm bằng giọng sầu thảm, “vì chẳng ai đứng về phía tôi, chẳng ai bênh tôi, tôi bị đối xử tàn nhẫn quá, chẳng ai thương cho thần kinh tội nghiệp của tôi.” [austen-pride-and-prejudice:20.27] Charlotte khỏi phải trả lời nhờ Jane và Elizabeth bước vào. [austen-pride-and-prejudice:20.28] “Phải, nó đến kia rồi,” bà Bennet nói tiếp, “trông dửng dưng hết mức, và chẳng màng gì đến chúng ta hơn là nếu chúng ta đang ở tận York, miễn là nó được làm theo ý mình.—Nhưng để mẹ nói cho cô biết, cô Lizzy ạ, nếu cô cứ nảy ra ý từ chối mọi lời cầu hôn như thế này, thì cô sẽ chẳng bao giờ kiếm được chồng đâu—và mẹ chắc chắn chẳng biết ai sẽ nuôi cô khi bố cô chết.—Mẹ sẽ không nuôi nổi cô đâu—nên mẹ báo trước cho cô biết.—Từ đúng hôm nay mẹ không thèm biết đến cô nữa.—Mẹ đã bảo cô trong thư viện rồi đấy, cô biết mà, rằng mẹ sẽ chẳng bao giờ nói chuyện với cô nữa, và cô sẽ thấy mẹ nói là làm. Mẹ chẳng có hứng thú gì nói chuyện với những đứa con bất hiếu.—Mà thật ra mẹ cũng chẳng có mấy hứng thú nói chuyện với bất kỳ ai. Những người khổ sở vì bệnh thần kinh như mẹ thì chẳng thiết tha gì chuyện trò. Chẳng ai biết được mẹ khổ sở thế nào!—Nhưng bao giờ cũng thế. Những người không kêu ca thì chẳng bao giờ được thương hại.” [austen-pride-and-prejudice:20.29] Các con gái bà im lặng nghe tràng tuôn trào ấy, biết rằng mọi cố gắng phân giải hay vỗ về bà chỉ càng làm bà thêm bực. Vì vậy bà cứ nói mãi, không bị ai trong bọn họ ngắt lời, cho đến khi ông Collins đến, bước vào với vẻ trịnh trọng hơn thường lệ, và vừa trông thấy ông, bà liền bảo các cô gái, [austen-pride-and-prejudice:20.30] “Bây giờ, mẹ nhất định yêu cầu các con, tất cả các con, im miệng, để ông Collins và mẹ nói chuyện với nhau một chút.” [austen-pride-and-prejudice:20.31] Elizabeth lặng lẽ đi ra khỏi phòng, Jane và Kitty theo sau, nhưng Lydia thì đứng lì tại chỗ, quyết nghe cho bằng hết; còn Charlotte, bị giữ lại trước tiên bởi phép lịch sự của ông Collins, người hỏi han hết sức tỉ mỉ về cô và cả gia đình cô, rồi sau đó bởi chút tò mò, đành bằng lòng đi ra phía cửa sổ và giả vờ không nghe. Bằng giọng ai oán, bà Bennet mở đầu cuộc trò chuyện đã dự tính như sau.—“Ôi! Ông Collins!”— [austen-pride-and-prejudice:20.32] “Thưa bà kính mến,” ông đáp, “xin chúng ta mãi mãi im lặng về điểm này. Tôi không hề,” ông tiếp ngay bằng một giọng lộ rõ sự phật ý, “có ý oán giận cách cư xử của con gái bà. Cam chịu những điều bất hạnh không thể tránh là bổn phận của tất cả chúng ta; là bổn phận đặc biệt của một người trẻ tuổi đã may mắn như tôi khi sớm được cất nhắc; và tôi tin rằng tôi đã cam chịu. Có lẽ tôi cam chịu cũng chẳng kém phần vì cảm thấy ngờ vực về hạnh phúc thực sự của mình nếu cô em họ quý mến của tôi đã ban cho tôi bàn tay cô; vì tôi thường nhận thấy rằng sự cam chịu không bao giờ trọn vẹn bằng khi phúc lành bị khước từ bắt đầu mất đi phần nào giá trị trong sự đánh giá của chúng ta. Tôi hy vọng bà sẽ không coi tôi là thiếu tôn trọng gia đình bà, thưa bà kính mến, khi tôi rút lại như thế những mong ước của mình về sự ưu ái của con gái bà, mà không dành cho bà và ông Bennet vinh dự được tôi thỉnh cầu ông bà dùng uy quyền của mình can thiệp giúp tôi. Tôi e rằng hành vi của tôi có thể đáng chê trách ở chỗ đã nhận lời khước từ từ miệng con gái bà thay vì từ miệng bà. Nhưng tất cả chúng ta đều có thể lầm lỗi. Chắc chắn tôi đã có thiện ý trong suốt cả chuyện này. Mục đích của tôi là tìm cho mình một người bạn đời dễ mến, có cân nhắc đúng mức đến lợi ích của cả gia đình bà, và nếu cách cư xử của tôi có chút nào đáng trách, tôi xin được phép tạ lỗi tại đây.” [austen-pride-and-prejudice:21.1] Cuộc bàn luận về lời cầu hôn của ông Collins giờ đã gần kết thúc, và Elizabeth chỉ còn phải chịu những cảm giác khó chịu tất yếu đi kèm với nó, cùng thỉnh thoảng một lời bóng gió cáu kỉnh của mẹ. Còn về chính quý ông ấy, cảm xúc của ông chủ yếu được bày tỏ, không phải bằng sự lúng túng hay chán nản, hay bằng cách tìm cách tránh mặt cô, mà bằng thái độ cứng nhắc và sự im lặng hậm hực. Ông hầu như chẳng nói với cô câu nào, và những ân cần chăm chút mà chính ông đã tự ý thức rõ đến thế, suốt phần còn lại của ngày hôm ấy đều được chuyển sang cô Lucas, người mà phép lịch sự khi lắng nghe ông là một sự giải tỏa đúng lúc cho tất cả mọi người, và nhất là cho bạn cô. [austen-pride-and-prejudice:21.2] Ngày hôm sau, tính khí xấu và sức khỏe kém của bà Bennet chẳng hề thuyên giảm. Ông Collins cũng vẫn trong tình trạng kiêu hãnh tức giận như cũ. Elizabeth đã hy vọng rằng sự oán giận của ông có thể rút ngắn chuyến thăm, nhưng kế hoạch của ông dường như chẳng hề bị ảnh hưởng chút nào. Ông vốn định đi vào thứ Bảy, và ông vẫn định ở lại cho đến thứ Bảy. [austen-pride-and-prejudice:21.3] Sau bữa điểm tâm, các cô gái đi bộ đến Meryton để dò hỏi xem anh Wickham đã về chưa, và để than tiếc việc anh ta vắng mặt ở vũ hội Netherfield. Anh ta gặp họ khi họ vừa vào thị trấn và đi cùng họ đến nhà dì, nơi nỗi tiếc nuối và bực bội của anh ta, cùng mối quan tâm của mọi người, được đem ra bàn tán kỹ lưỡng.—Tuy nhiên, với Elizabeth, anh ta tự ý thừa nhận rằng việc buộc phải vắng mặt ấy là do chính anh ta tự đặt ra. [austen-pride-and-prejudice:21.4] “Tôi nhận thấy,” anh ta nói, “khi ngày ấy đến gần, rằng tốt hơn tôi đừng gặp anh Darcy;—rằng ở cùng một phòng, cùng một bữa tiệc với anh ta suốt bao nhiêu giờ liền, có thể là quá sức chịu đựng của tôi, và rằng có thể xảy ra những cảnh khó chịu không chỉ cho riêng tôi.” [austen-pride-and-prejudice:21.5] Cô rất tán thành sự nhẫn nhịn của anh ta, và họ có thời giờ thong thả để bàn luận kỹ về điều ấy, cùng dành cho nhau mọi lời khen ngợi lịch sự, khi Wickham và một sĩ quan khác đi bộ cùng họ về Longbourn, và trong suốt quãng đường, anh ta đặc biệt chú ý đến cô. Việc anh ta đi cùng họ là một lợi thế gấp đôi; cô cảm nhận trọn vẹn sự tôn vinh mà nó dành cho mình, và đó cũng là một dịp rất đáng hoan nghênh để giới thiệu anh ta với cha mẹ cô. [austen-pride-and-prejudice:21.6] Họ về được ít lâu thì có một bức thư gửi cho cô Bennet; thư từ Netherfield đến, và được mở ra ngay. Phong bì đựng một tờ giấy nhỏ, thanh nhã, ép bóng, phủ kín nét chữ đẹp đẽ, uyển chuyển của một quý cô; và Elizabeth thấy nét mặt chị mình thay đổi khi đọc thư, thấy chị chăm chú dừng lại ở vài đoạn nào đó. Jane chẳng mấy chốc đã trấn tĩnh lại, và cất bức thư đi, cố hòa vào câu chuyện chung với vẻ vui tươi thường ngày; nhưng Elizabeth cảm thấy một nỗi lo lắng về chuyện ấy khiến cô xao lãng ngay cả với Wickham; và anh ta cùng người bạn đồng hành vừa cáo từ, thì một cái liếc mắt của Jane đã mời cô theo chị lên gác. Khi đã vào đến phòng riêng, Jane lấy bức thư ra, nói, [austen-pride-and-prejudice:21.7] “Thư này của Caroline Bingley; nội dung của nó làm chị khá ngạc nhiên. Lúc này cả nhóm đã rời Netherfield, và đang trên đường lên London; mà không hề có ý định quay lại nữa. Em sẽ được nghe cô ấy nói gì.” [austen-pride-and-prejudice:21.8] Rồi cô đọc to câu đầu tiên, báo tin rằng họ vừa quyết định đi theo anh trai lên London ngay, và định dùng bữa tối hôm ấy ở phố Grosvenor, nơi ông Hurst có một ngôi nhà. Câu tiếp theo như sau. “Tôi không làm ra vẻ tiếc bất cứ thứ gì mình sẽ để lại ở Hertfordshire, trừ sự bầu bạn của chị, người bạn thân yêu nhất của tôi; nhưng chúng ta hãy hy vọng rằng vào một lúc nào đó trong tương lai, sẽ còn được tận hưởng nhiều lần nữa cuộc giao du thú vị mà chúng ta đã biết, và trong khi chờ đợi, có thể làm vơi nỗi đau chia ly bằng một sự thư từ thật thường xuyên và hoàn toàn cởi mở. Tôi trông cậy vào chị về điều ấy.” Elizabeth nghe những lời lẽ hoa mỹ ấy với tất cả sự trơ lì của lòng ngờ vực; và tuy sự ra đi đột ngột của họ làm cô ngạc nhiên, cô chẳng thấy trong đó có gì thật sự đáng tiếc; không có lý gì để nghĩ rằng việc họ vắng mặt ở Netherfield lại ngăn anh Bingley ở đó; còn về việc mất sự bầu bạn của họ, cô tin chắc rằng Jane hẳn sẽ sớm thôi không để tâm đến, khi được hưởng sự bầu bạn của anh. [austen-pride-and-prejudice:21.9] “Thật không may,” cô nói, sau một thoáng ngừng, “là chị không thể gặp các bạn mình trước khi họ rời vùng này. Nhưng chẳng lẽ chúng ta không thể hy vọng rằng cái thời kỳ hạnh phúc tương lai mà cô Bingley mong đợi có thể đến sớm hơn cô ấy tưởng, và cuộc giao du thú vị mà các chị đã biết khi là bạn bè sẽ được nối lại với niềm vui còn lớn hơn khi là chị em ư?—Anh Bingley sẽ không bị họ giữ chân ở London đâu.” [austen-pride-and-prejudice:21.10] “Caroline nói dứt khoát rằng không ai trong nhóm sẽ trở lại Hertfordshire mùa đông này. Chị sẽ đọc cho em nghe— [austen-pride-and-prejudice:21.11] “Khi anh tôi rời chúng tôi hôm qua, anh ấy tưởng rằng công việc đưa anh ấy lên London có thể xong trong ba bốn ngày, nhưng vì chúng tôi chắc chắn là không thể như thế, và đồng thời tin chắc rằng một khi Charles đã đến London, anh ấy sẽ chẳng vội vàng rời đi, nên chúng tôi đã quyết định theo anh ấy lên đó, để anh ấy khỏi phải trải qua những giờ rảnh rỗi trong một khách sạn chẳng chút tiện nghi. Nhiều người quen của tôi đã ở đó cho mùa đông; tôi ước gì được nghe rằng chị, người bạn thân yêu nhất của tôi, có ý định góp mặt vào đám đông ấy, nhưng điều đó thì tôi đành tuyệt vọng. Tôi thành thật mong rằng mùa Giáng sinh của chị ở Hertfordshire sẽ tràn đầy những cuộc vui mà mùa ấy thường mang lại, và rằng các chàng trai theo đuổi chị sẽ đông đến mức chị chẳng cảm thấy thiếu vắng ba người mà chúng tôi sẽ lấy đi của chị.” [austen-pride-and-prejudice:21.12] “Qua đoạn này thì rõ ràng là,” Jane nói thêm, “mùa đông này anh ấy không trở lại nữa.” [austen-pride-and-prejudice:21.13] “Chỉ rõ ràng là cô Bingley không muốn anh ấy trở lại thôi.” [austen-pride-and-prejudice:21.14] “Sao em lại nghĩ thế? Hẳn đó là do chính anh ấy.—Anh ấy tự làm chủ mình. Nhưng em chưa biết hết đâu. Chị sẽ đọc cho em nghe đoạn làm chị đặc biệt đau lòng. Chị sẽ chẳng giấu em điều gì.” “Anh Darcy nóng lòng muốn gặp em gái, và nói thật, chúng tôi cũng chẳng kém háo hức được gặp lại cô ấy. Tôi thật sự không nghĩ rằng có ai sánh được với Georgiana Darcy về sắc đẹp, sự thanh lịch và tài nghệ; và tình cảm mà cô ấy gợi lên trong Louisa và tôi lại được nâng lên thành một điều còn đáng quan tâm hơn nữa, bởi niềm hy vọng chúng tôi dám ấp ủ rằng sau này cô ấy sẽ là người nhà của chúng tôi. Tôi không biết trước đây tôi đã từng nói với chị về cảm nghĩ của tôi trong chuyện này chưa, nhưng tôi sẽ không rời vùng này mà không tâm sự với chị, và tôi tin rằng chị sẽ không cho đó là vô lý. Anh tôi đã rất ngưỡng mộ cô ấy rồi, giờ đây anh ấy sẽ có dịp thường xuyên gặp cô ấy trong quan hệ thân mật nhất, họ hàng của cô ấy đều mong mối lương duyên này chẳng kém gì họ hàng của anh ấy, và tôi nghĩ lòng thiên vị của một người em gái không làm tôi lầm lạc khi tôi cho rằng Charles hoàn toàn có thể chiếm được trái tim của bất cứ người phụ nữ nào. Với tất cả những hoàn cảnh ấy thuận lợi cho một mối tình và chẳng có gì ngăn trở, liệu tôi có sai không, Jane thân yêu nhất của tôi, khi ấp ủ hy vọng về một sự kiện sẽ bảo đảm hạnh phúc cho biết bao người?” [austen-pride-and-prejudice:21.15] “Em nghĩ gì về câu này, Lizzy thân yêu của chị?”—Jane nói khi đọc xong. “Chẳng phải nó đã đủ rõ rồi sao?—Chẳng phải nó tuyên bố rõ ràng rằng Caroline vừa không mong đợi vừa không muốn chị trở thành chị em với cô ấy; rằng cô ấy hoàn toàn tin chắc anh mình dửng dưng, và rằng nếu cô ấy ngờ được tình cảm của chị đối với anh ấy, cô ấy có ý (thật tử tế làm sao!) muốn chị phải đề phòng? Liệu có thể có ý kiến nào khác về chuyện này không?” [austen-pride-and-prejudice:21.16] “Có chứ; vì ý kiến của em hoàn toàn khác.—Chị có muốn nghe không?” [austen-pride-and-prejudice:21.17] “Rất sẵn lòng.” [austen-pride-and-prejudice:21.18] “Em sẽ nói vắn tắt thôi. Cô Bingley thấy rằng anh trai cô ấy yêu chị, và muốn anh ấy cưới cô Darcy. Cô ấy theo anh ấy lên London với hy vọng giữ chân anh ấy ở đó, và cố thuyết phục chị rằng anh ấy chẳng để tâm gì đến chị.” [austen-pride-and-prejudice:21.19] Jane lắc đầu. [austen-pride-and-prejudice:21.20] “Thật đấy, chị Jane, chị nên tin em.—Không ai từng thấy hai người bên nhau lại có thể nghi ngờ tình cảm của anh ấy. Cô Bingley thì em chắc là không thể. Cô ấy đâu có khờ khạo đến thế. Giá như cô ấy thấy được ở anh Darcy dành cho mình một nửa tình yêu như thế, thì cô ấy đã đặt may áo cưới rồi. Nhưng sự thể là thế này. Chúng ta không đủ giàu, hay đủ sang đối với họ; và cô ấy càng nôn nóng muốn có cô Darcy cho anh mình, vì nghĩ rằng khi đã có một cuộc thông gia, cô ấy có thể đỡ vất vả hơn trong việc đạt được cuộc thứ hai; trong đó chắc chắn có chút khôn khéo, và em dám nói là nó sẽ thành công, nếu cô de Bourgh không vướng đường. Nhưng, chị Jane thân yêu nhất của em, chị không thể nghiêm túc tưởng rằng vì cô Bingley bảo chị là anh cô ấy rất ngưỡng mộ cô Darcy, mà anh ấy lại kém trân trọng giá trị của chị dù chỉ một chút so với khi anh ấy từ biệt chị hôm thứ Ba, hay rằng cô ấy có đủ sức thuyết phục anh ấy rằng thay vì yêu chị, anh ấy lại đang say mê bạn của cô ấy.” [austen-pride-and-prejudice:21.21] “Nếu chúng ta cùng nghĩ như nhau về cô Bingley,” Jane đáp, “thì cách em trình bày tất cả chuyện này có thể làm chị hoàn toàn yên lòng. Nhưng chị biết nền tảng của nó là bất công. Caroline không thể nào cố tình lừa dối bất cứ ai; và tất cả những gì chị có thể hy vọng trong trường hợp này, là chính cô ấy đã bị lầm.” [austen-pride-and-prejudice:21.22] “Đúng rồi.—Chị không thể nảy ra ý nghĩ nào hay hơn thế, vì chị không chịu tìm an ủi trong ý nghĩ của em. Chị cứ việc tin rằng cô ấy bị lầm. Giờ chị đã làm tròn bổn phận với cô ấy rồi, và không được buồn phiền nữa.” [austen-pride-and-prejudice:21.23] “Nhưng em gái thân yêu của chị, ngay cả khi giả định điều tốt đẹp nhất, liệu chị có thể hạnh phúc khi chấp nhận một người đàn ông mà các chị em gái và bạn bè của anh ấy đều mong anh ấy cưới người khác không?” [austen-pride-and-prejudice:21.24] “Chị phải tự quyết định thôi,” Elizabeth nói, “và nếu sau khi cân nhắc chín chắn, chị thấy rằng nỗi khổ làm phật lòng hai chị em gái của anh ấy còn nặng hơn niềm hạnh phúc được làm vợ anh ấy, thì em khuyên chị nhất định nên từ chối anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:21.25] “Sao em lại nói thế được?”—Jane nói, mỉm cười yếu ớt,—“Em hẳn phải biết rằng tuy chị sẽ vô cùng buồn phiền vì họ không tán thành, chị cũng không thể do dự.” [austen-pride-and-prejudice:21.26] “Em không nghĩ là chị sẽ do dự;—và đã như thế, em chẳng thể nhìn hoàn cảnh của chị với nhiều thương cảm cho lắm.” [austen-pride-and-prejudice:21.27] “Nhưng nếu mùa đông này anh ấy không trở lại nữa, thì chị sẽ chẳng bao giờ phải lựa chọn. Trong sáu tháng biết bao nhiêu chuyện có thể xảy ra!” [austen-pride-and-prejudice:21.28] Ý nghĩ rằng anh sẽ không trở lại nữa bị Elizabeth coi khinh hết mức. Với cô, đó chỉ là điều gợi ra từ những mong muốn vụ lợi của Caroline, và cô không thể giây phút nào cho rằng những mong muốn ấy, dù được nói ra công khai hay khéo léo đến đâu, lại có thể chi phối một chàng trai hoàn toàn chẳng phụ thuộc vào ai như thế. [austen-pride-and-prejudice:21.29] Cô trình bày với chị, mạnh mẽ hết mức có thể, những gì cô nghĩ về chuyện này, và chẳng bao lâu đã vui mừng thấy nó có hiệu quả tốt đẹp. Jane vốn không phải người dễ nản lòng, và dần dần được dẫn đến chỗ hy vọng, dù đôi khi sự rụt rè của tình yêu lấn át niềm hy vọng, rằng Bingley sẽ trở lại Netherfield và đáp ứng mọi ước nguyện của trái tim cô. [austen-pride-and-prejudice:21.30] Hai chị em thống nhất rằng bà Bennet chỉ nên biết tin cả nhà kia đã đi, mà không bị hoảng hốt về cách cư xử của quý ông nọ; nhưng ngay cả việc chỉ báo một phần tin ấy cũng khiến bà vô cùng lo lắng, và bà than vãn rằng thật quá đỗi không may khi các quý cô lại tình cờ đi đúng lúc mọi người đang trở nên thân thiết với nhau như thế. Tuy nhiên, sau khi than tiếc khá lâu, bà được an ủi khi nghĩ rằng anh Bingley sẽ sớm trở về và sớm dùng bữa ở Longbourn, và kết thúc của tất cả là lời tuyên bố đầy mãn nguyện rằng, dù anh chỉ được mời đến một bữa cơm gia đình, bà sẽ lo liệu để có đủ hai lượt món đầy đặn. [austen-pride-and-prejudice:22.1] Gia đình Bennet được mời dùng bữa tối với gia đình Lucas, và một lần nữa, suốt phần lớn thời gian trong ngày, cô Lucas lại tử tế lắng nghe ông Collins. Elizabeth nhân dịp cảm ơn bạn. “Nhờ thế ông ấy vui vẻ,” cô nói, “và em mang ơn chị hơn những gì em có thể nói ra.” Charlotte cam đoan với bạn rằng cô lấy làm vui được giúp ích, và rằng điều đó đã đền bù dư dật cho chút thời gian nhỏ nhoi cô hy sinh. Điều ấy thật dễ mến, nhưng lòng tốt của Charlotte còn vươn xa hơn những gì Elizabeth có thể hình dung;—mục đích của nó chẳng gì khác hơn là giữ cho bạn khỏi bị ông Collins ngỏ lời lần nữa, bằng cách hướng những lời ngỏ ấy về phía chính mình. Đó là kế hoạch của cô Lucas; và mọi dấu hiệu thuận lợi đến mức khi họ chia tay lúc đêm xuống, cô hẳn đã cảm thấy gần như chắc chắn thành công nếu ông không phải rời Hertfordshire quá sớm như thế. Nhưng ở điểm này, cô đã không công bằng với nhiệt huyết và tính độc lập trong tính cách của ông, vì chính nó đã khiến ông sáng hôm sau trốn khỏi nhà Longbourn với một sự lén lút đáng khâm phục, và vội vã đến Lucas Lodge để quỳ dưới chân cô. Ông nóng lòng tránh sự để ý của các cô em họ, vì tin chắc rằng nếu họ thấy ông đi, họ không thể không đoán ra ý định của ông, mà ông lại không muốn để cuộc thử sức bị biết đến trước khi sự thành công của nó cũng được biết đến; vì tuy cảm thấy gần như chắc ăn, và có lý do, bởi Charlotte đã khá là khích lệ, ông vẫn tương đối rụt rè kể từ cuộc phiêu lưu hôm thứ Tư. Tuy nhiên, ông được đón tiếp theo cách tâng bốc nhất. Cô Lucas trông thấy ông từ một cửa sổ trên lầu khi ông đi về phía ngôi nhà, và lập tức đi ra để tình cờ gặp ông ngoài con đường làng. Nhưng cô nào dám hy vọng rằng ở đó lại có nhiều tình yêu và tài hùng biện đến thế đang chờ mình. [austen-pride-and-prejudice:22.2] Trong khoảng thời gian ngắn nhất mà những bài diễn văn dài dòng của ông Collins cho phép, mọi chuyện giữa hai người đã được thu xếp xong xuôi, làm hài lòng cả đôi bên; và khi họ bước vào nhà, ông tha thiết nài cô định ngày sẽ biến ông thành người đàn ông hạnh phúc nhất đời; và tuy lời nài nỉ như thế tạm thời phải gác lại, quý cô chẳng hề muốn đùa giỡn với hạnh phúc của ông. Sự ngu đần mà tạo hóa đã ban cho ông hẳn phải giữ cho cuộc tán tỉnh của ông khỏi mọi nét quyến rũ có thể khiến một người phụ nữ mong nó kéo dài; và cô Lucas, người nhận lời ông chỉ vì lòng mong mỏi thuần khiết và vô tư được yên bề gia thất, thì chẳng ngại việc yên bề gia thất ấy đến sớm đến đâu. [austen-pride-and-prejudice:22.3] Ngài William và phu nhân Lucas lập tức được hỏi ý để xin sự ưng thuận; và sự ưng thuận được ban ra với một vẻ hăm hở hết sức vui mừng. Hoàn cảnh hiện tại của ông Collins khiến đây là một đám rất đáng mong ước cho con gái họ, người mà họ chẳng thể cho bao nhiêu của hồi môn; và triển vọng giàu có trong tương lai của ông thì vô cùng sáng sủa. Phu nhân Lucas lập tức bắt đầu tính toán, với mối quan tâm lớn hơn bao giờ hết chuyện ấy từng khơi dậy, xem ông Bennet có thể còn sống bao nhiêu năm nữa; còn ngài William thì đưa ra ý kiến dứt khoát rằng bất cứ khi nào ông Collins được làm chủ điền trang Longbourn, thì việc cả ông lẫn vợ ra mắt ở cung St. James sẽ là vô cùng thích đáng. Tóm lại, cả gia đình đều vui mừng khôn xiết một cách xứng đáng nhân dịp này. Các cô em gái nuôi hy vọng được ra mắt xã giao sớm hơn một hai năm so với lẽ thường; còn các cậu con trai thì thoát khỏi nỗi lo Charlotte sẽ chết mà vẫn chưa chồng. Bản thân Charlotte thì khá bình thản. Cô đã đạt được mục đích, và có thời giờ để suy xét về nó. Những suy nghĩ của cô nhìn chung là thỏa đáng. Ông Collins, phải công nhận là, chẳng sáng suốt mà cũng chẳng dễ chịu; sự bầu bạn của ông thật nhàm chán phiền phức, và tình cảm ông dành cho cô hẳn chỉ là tưởng tượng. Nhưng dù sao ông vẫn sẽ là chồng cô.—Tuy chẳng đánh giá cao đàn ông hay hôn nhân, việc lấy chồng vẫn luôn là mục tiêu của cô; đó là chỗ nương tựa danh giá duy nhất cho những thiếu nữ có học thức mà ít của cải, và tuy chẳng chắc đem lại hạnh phúc, hẳn phải là phương sách dễ chịu nhất giữ họ khỏi cảnh túng thiếu. Phương sách ấy giờ cô đã có được; và ở tuổi hai mươi bảy, chưa từng xinh đẹp bao giờ, cô cảm nhận trọn vẹn sự may mắn của nó. Điều kém dễ chịu nhất trong chuyện này là sự ngạc nhiên mà nó tất sẽ gây ra cho Elizabeth Bennet, người mà cô quý tình bạn hơn tình bạn của bất cứ ai khác. Elizabeth sẽ kinh ngạc, và có lẽ sẽ trách cô; và tuy quyết tâm của cô sẽ không lay chuyển, lòng cô hẳn sẽ bị tổn thương vì sự không tán thành ấy. Cô quyết định tự mình báo tin cho bạn, và vì vậy dặn ông Collins, khi ông trở về Longbourn ăn tối, đừng hé lộ chút gì về chuyện đã xảy ra trước mặt bất cứ ai trong gia đình. Lời hứa giữ kín dĩ nhiên được đưa ra rất ngoan ngoãn, nhưng giữ được nó chẳng phải dễ; vì sự tò mò do việc ông vắng mặt lâu khơi lên đã bùng ra, khi ông trở về, thành những câu hỏi thẳng thừng đến mức cần chút khéo léo mới lảng tránh được, và đồng thời ông cũng đang phải hết sức tự kìm nén, vì ông khao khát được công bố mối tình thắng lợi của mình. [austen-pride-and-prejudice:22.4] Vì ông phải lên đường quá sớm vào sáng hôm sau nên không thể gặp ai trong gia đình, nghi thức từ biệt được cử hành khi các quý bà đứng dậy đi ngủ; và bà Bennet, với vẻ hết sức lịch sự và thân tình, nói rằng họ sẽ rất vui được gặp lại ông ở Longbourn, bất cứ khi nào những bận rộn khác của ông cho phép ông đến thăm. [austen-pride-and-prejudice:22.5] “Thưa bà kính mến,” ông đáp, “lời mời này đặc biệt làm tôi vui lòng, vì đó chính là điều tôi vẫn mong được nhận; và bà có thể hoàn toàn tin chắc rằng tôi sẽ tận dụng nó sớm nhất có thể.” [austen-pride-and-prejudice:22.6] Ai nấy đều sửng sốt; và ông Bennet, người chẳng hề mong một cuộc trở lại sớm như thế, liền nói ngay, [austen-pride-and-prejudice:22.7] “Nhưng ở đây chẳng phải có nguy cơ phu nhân Catherine không bằng lòng sao, thưa ông bạn tốt của tôi?—Ông thà sao nhãng họ hàng còn hơn là liều làm phật ý người bảo trợ của mình.” [austen-pride-and-prejudice:22.8] “Thưa ông kính mến,” ông Collins đáp, “tôi đặc biệt mang ơn ông về lời nhắc nhở thân tình này, và ông có thể tin chắc rằng tôi sẽ không thực hiện một bước hệ trọng như thế mà không có sự đồng ý của Lệnh bà.” [austen-pride-and-prejudice:22.9] “Ông không thể đề phòng quá mức được đâu. Hãy liều bất cứ điều gì còn hơn làm bà phật ý; và nếu ông thấy rằng việc ông trở lại thăm chúng tôi có khả năng khiến bà phật ý, mà tôi nghĩ điều đó là vô cùng có thể, thì cứ yên ổn ở nhà, và hãy yên tâm rằng chúng tôi sẽ chẳng phiền lòng gì đâu.” [austen-pride-and-prejudice:22.10] “Xin ông hãy tin tôi, thưa ông kính mến, lòng biết ơn của tôi được khơi dậy nồng nhiệt trước sự quan tâm trìu mến như thế; và ông cứ tin chắc rằng ông sẽ sớm nhận được thư cảm tạ của tôi về điều này, cũng như về mọi dấu hiệu khác của lòng quý mến ông dành cho tôi trong thời gian tôi lưu lại Hertfordshire. Còn về các cô em họ xinh đẹp của tôi, dù tôi có thể vắng mặt không lâu đến mức cần thiết phải làm thế, giờ đây tôi xin mạn phép chúc các cô sức khỏe và hạnh phúc, không loại trừ cô em họ Elizabeth của tôi.” [austen-pride-and-prejudice:22.11] Sau những lời lẽ lịch sự đúng mực, các quý bà bèn lui ra; tất cả đều ngạc nhiên như nhau khi thấy ông dự tính sớm quay lại. Bà Bennet muốn hiểu điều đó là ông đang nghĩ đến chuyện ngỏ lời với một trong các cô con gái nhỏ của bà, và Mary có lẽ có thể được thuyết phục nhận lời ông. Cô đánh giá năng lực của ông cao hơn hẳn mọi người khác; trong những suy nghĩ của ông có một sự vững chãi thường khiến cô chú ý, và tuy ông chẳng hề thông minh bằng cô, cô nghĩ rằng nếu được khuyến khích đọc sách và tự trau dồi theo một tấm gương như cô, ông có thể trở thành một người bạn đồng hành rất dễ chịu. Nhưng sáng hôm sau, mọi hy vọng kiểu ấy đều tiêu tan. Cô Lucas đến chơi ngay sau bữa điểm tâm, và trong một cuộc trò chuyện riêng với Elizabeth, đã kể lại sự việc hôm trước. [austen-pride-and-prejudice:22.12] Khả năng ông Collins tưởng mình đem lòng yêu bạn cô đã có lần thoáng qua trong đầu Elizabeth trong một hai ngày vừa qua; nhưng việc Charlotte có thể khích lệ ông thì dường như cũng gần như bất khả như việc chính cô khích lệ ông, và vì thế sự kinh ngạc của cô lớn đến mức thoạt tiên vượt quá giới hạn của phép lịch sự, và cô không nhịn được mà kêu lên, [austen-pride-and-prejudice:22.13] “Đính hôn với ông Collins! Chị Charlotte thân mến,—không thể nào!” [austen-pride-and-prejudice:22.14] Vẻ mặt bình thản mà cô Lucas đã giữ được khi kể chuyện, đến đây thoáng bối rối khi nhận một lời trách móc thẳng thừng như thế; tuy nhiên, vì đó chẳng qua chỉ là điều cô đã liệu trước, cô sớm lấy lại bình tĩnh, và điềm đạm đáp, [austen-pride-and-prejudice:22.15] “Sao em lại ngạc nhiên, Eliza thân mến của chị?—Em cho là khó tin rằng ông Collins lại có thể được một người phụ nữ nào đó coi trọng, chỉ vì ông ấy đã không may mắn thành công với em sao?” [austen-pride-and-prejudice:22.16] Nhưng Elizabeth giờ đã trấn tĩnh lại, và cố gắng hết sức, cô đã có thể cam đoan với bạn bằng giọng khá vững vàng rằng viễn cảnh hai người sẽ thành họ hàng khiến cô rất vui lòng, và cô chúc bạn mọi hạnh phúc có thể tưởng tượng được. [austen-pride-and-prejudice:22.17] “Chị hiểu em đang cảm thấy gì,” Charlotte đáp,—“em hẳn phải ngạc nhiên, rất ngạc nhiên,—vì mới đây thôi ông Collins còn mong cưới em. Nhưng khi em có thời giờ nghĩ kỹ mọi chuyện, chị hy vọng em sẽ hài lòng với điều chị đã làm. Em biết đấy, chị không phải người mơ mộng. Chưa bao giờ là thế. Chị chỉ mong một mái nhà êm ấm; và xét tính cách, quan hệ và địa vị của ông Collins trong đời, chị tin chắc rằng cơ hội hạnh phúc của chị với ông ấy cũng khá ngang bằng với điều mà phần lớn mọi người có thể tự hào khi bước vào đời sống hôn nhân.” [austen-pride-and-prejudice:22.18] Elizabeth lặng lẽ đáp “Hẳn thế;”—và sau một khoảng ngừng ngượng ngùng, họ quay lại với những người khác trong gia đình. Charlotte không ở lại lâu nữa, và Elizabeth bấy giờ được để lại một mình suy ngẫm về những gì đã nghe. Phải mất một thời gian dài cô mới bắt đầu chấp nhận được ý nghĩ về một cuộc hôn nhân không xứng hợp đến thế. Sự kỳ quặc của việc ông Collins cầu hôn hai lần trong vòng ba ngày chẳng thấm vào đâu so với việc giờ đây ông được nhận lời. Cô vẫn luôn cảm thấy rằng quan niệm của Charlotte về hôn nhân không hẳn giống như của mình, nhưng cô không thể ngờ rằng khi phải hành động, Charlotte lại hy sinh mọi tình cảm cao đẹp hơn cho lợi ích thế tục. Charlotte làm vợ ông Collins, đó là một hình ảnh nhục nhã biết bao!—Và cùng với nỗi đau vì một người bạn tự làm mình mất giá và bị sụt giảm trong sự quý trọng của cô, lại thêm niềm tin chắc đầy khổ tâm rằng người bạn ấy không thể nào sống tạm gọi là hạnh phúc trong số phận mình đã chọn. [austen-pride-and-prejudice:23.1] Elizabeth đang ngồi với mẹ và các chị em, suy nghĩ về những gì đã nghe, và phân vân không biết mình có được phép nói ra hay không, thì chính ngài William Lucas xuất hiện, được con gái phái đến để báo tin đính hôn với gia đình. Với nhiều lời khen tặng họ, và nhiều lời tự chúc mừng về triển vọng thông gia giữa hai nhà, ông trình bày sự việc,—trước một cử tọa không chỉ ngạc nhiên, mà còn không tin; vì bà Bennet, với sự kiên trì nhiều hơn phép lịch sự, cứ khăng khăng rằng ông hẳn đã hoàn toàn nhầm lẫn, còn Lydia, vốn lúc nào cũng hớ hênh và thường thiếu lễ độ, thì ầm ĩ kêu lên, [austen-pride-and-prejudice:23.2] “Lạy Chúa! Ngài William, sao ngài lại bịa ra được một chuyện như thế?—Ngài không biết là ông Collins muốn cưới chị Lizzy à?” [austen-pride-and-prejudice:23.3] Chỉ có sự nhã nhặn chiều lòng của một cận thần mới có thể chịu đựng sự đối xử như thế mà không nổi giận; nhưng cách giáo dưỡng tốt của ngài William đã giúp ông vượt qua tất cả; và tuy ông xin phép được khẳng định chắc chắn về tính xác thực của tin mình báo, ông vẫn lắng nghe mọi lời xấc xược của họ với sự lịch thiệp nhẫn nại nhất. [austen-pride-and-prejudice:23.4] Elizabeth, cảm thấy mình có bổn phận giải thoát ông khỏi một tình thế khó chịu như vậy, bấy giờ bèn đứng ra xác nhận lời ông, bằng cách nói rằng cô đã được chính Charlotte cho biết từ trước; và cố chặn những tiếng kêu ca của mẹ và các chị em, bằng những lời chúc mừng tha thiết với ngài William, mà Jane sẵn lòng góp lời, và bằng cách đưa ra nhiều nhận xét về hạnh phúc có thể mong đợi từ cuộc hôn nhân này, về tính cách tuyệt vời của ông Collins, và về khoảng cách thuận tiện từ Hunsford đến London. [austen-pride-and-prejudice:23.5] Bà Bennet thật ra đã quá choáng váng để nói được nhiều trong lúc ngài William còn ở đó; nhưng ông vừa đi khỏi thì cảm xúc của bà liền tuôn trào ào ạt. Trước hết, bà nhất định không tin toàn bộ chuyện ấy; thứ hai, bà rất chắc chắn rằng ông Collins đã bị lừa; thứ ba, bà tin rằng họ sẽ chẳng bao giờ hạnh phúc với nhau; và thứ tư, rằng cuộc hôn nhân này có thể bị hủy bỏ. Tuy nhiên, từ tất cả những điều đó, hai kết luận được rút ra rõ ràng; một, Elizabeth là nguyên nhân thực sự của mọi tai họa; và hai, chính bà đã bị tất cả bọn họ đối xử dã man; và suốt phần còn lại của ngày hôm ấy, bà chủ yếu chỉ dằn đi dằn lại hai điểm này. Chẳng gì có thể an ủi, cũng chẳng gì có thể xoa dịu bà.—Và ngày hôm ấy trôi qua cũng chẳng làm cơn oán giận của bà nguôi đi. Phải một tuần trôi qua bà mới có thể nhìn thấy Elizabeth mà không mắng mỏ, một tháng trôi qua bà mới có thể nói chuyện với ngài William hay phu nhân Lucas mà không thô lỗ, và nhiều tháng trôi qua bà mới có thể tha thứ chút nào cho con gái họ. [austen-pride-and-prejudice:23.6] Cảm xúc của ông Bennet nhân dịp này điềm tĩnh hơn nhiều, và những gì ông cảm thấy thì ông tuyên bố là thuộc loại dễ chịu nhất; vì ông nói, ông lấy làm thích thú khi phát hiện ra rằng Charlotte Lucas, người mà ông vẫn quen nghĩ là khá biết điều, lại ngốc nghếch chẳng kém vợ ông, và ngốc nghếch hơn con gái ông! [austen-pride-and-prejudice:23.7] Jane thú nhận là hơi ngạc nhiên về cuộc hôn nhân này; nhưng cô nói về nỗi kinh ngạc của mình ít hơn là về mong ước tha thiết rằng họ sẽ hạnh phúc; Elizabeth cũng chẳng thể thuyết phục chị coi điều đó là khó xảy ra. Kitty và Lydia chẳng hề ghen tị với cô Lucas, vì ông Collins chỉ là một mục sư; và chuyện đó chẳng ảnh hưởng gì đến họ ngoài việc là một tin để loan đi khắp Meryton. [austen-pride-and-prejudice:23.8] Phu nhân Lucas không thể không cảm thấy đắc thắng khi có thể đáp trả bà Bennet bằng niềm an ủi có một đứa con gái gả chồng tốt đẹp; và bà đến Longbourn có phần thường xuyên hơn mọi khi để nói rằng bà hạnh phúc biết bao, dù vẻ mặt chua chát và những lời nhận xét ác ý của bà Bennet lẽ ra đã đủ để xua đuổi hạnh phúc đi. [austen-pride-and-prejudice:23.9] Giữa Elizabeth và Charlotte có một sự gượng gạo khiến cả hai cùng im lặng về chuyện ấy; và Elizabeth tin chắc rằng giữa họ sẽ chẳng bao giờ còn có thể có sự tin cậy thật sự nữa. Nỗi thất vọng về Charlotte khiến cô quay sang chị mình với lòng thương yêu trìu mến hơn, người mà cô chắc chắn rằng ý kiến của mình về sự ngay thẳng và tế nhị sẽ không bao giờ bị lay chuyển, và cô ngày càng lo lắng cho hạnh phúc của chị, vì Bingley đã đi được một tuần rồi, mà vẫn chẳng nghe tin gì về việc anh trở lại. [austen-pride-and-prejudice:23.10] Jane đã sớm hồi âm thư của Caroline, và đang đếm từng ngày cho đến lúc có thể hy vọng một cách hợp lý là sẽ lại nhận được thư. Bức thư cảm tạ đã hứa của ông Collins đến vào thứ Ba, gửi cho cha các cô, và được viết với tất cả sự trang trọng của lòng biết ơn mà một năm trời lưu lại trong gia đình có thể khơi lên. Sau khi đã trút xong gánh lương tâm về điểm ấy, ông tiếp tục báo cho họ biết, bằng nhiều lời lẽ ngây ngất, niềm hạnh phúc của ông khi đã chiếm được tình cảm của người láng giềng dễ mến của họ, cô Lucas, rồi giải thích rằng chỉ vì muốn được hưởng sự bầu bạn của cô mà ông đã sẵn lòng chấp nhận lời mong muốn tử tế của họ được gặp lại ông ở Longbourn, nơi ông hy vọng có thể trở lại vào thứ Hai hai tuần nữa; vì phu nhân Catherine, ông nói thêm, tán thành cuộc hôn nhân của ông hết lòng đến mức bà mong nó được cử hành càng sớm càng tốt, điều mà ông tin sẽ là một lý lẽ không thể bác bỏ đối với Charlotte dễ mến của ông để cô định một ngày sớm biến ông thành người đàn ông hạnh phúc nhất đời. [austen-pride-and-prejudice:23.11] Việc ông Collins trở lại Hertfordshire không còn là chuyện đáng vui đối với bà Bennet nữa. Trái lại, bà cũng sẵn lòng phàn nàn về nó chẳng kém chồng.—Thật là lạ lùng khi ông lại đến Longbourn thay vì đến Lucas Lodge; mà cũng thật bất tiện và vô cùng phiền phức.—Bà ghét có khách trong nhà khi sức khỏe bà kém như thế này, và những kẻ đang yêu thì là hạng người khó chịu nhất trong mọi hạng người. Đó là những lời lầm bầm nhẹ nhàng của bà Bennet, và chúng chỉ nhường chỗ cho nỗi phiền muộn lớn hơn về việc anh Bingley mãi vắng mặt. [austen-pride-and-prejudice:23.12] Cả Jane lẫn Elizabeth đều không yên lòng về chuyện này. Ngày này qua ngày khác trôi đi mà chẳng mang lại tin tức gì khác về anh ngoài lời đồn chẳng mấy chốc đã lan khắp Meryton rằng anh sẽ không trở lại Netherfield suốt cả mùa đông; một lời đồn khiến bà Bennet vô cùng phẫn nộ, và bà không bao giờ quên bác bỏ nó như một lời dối trá hết sức bỉ ổi. [austen-pride-and-prejudice:23.13] Ngay cả Elizabeth cũng bắt đầu sợ—không phải là Bingley dửng dưng—mà là các chị em gái của anh sẽ thành công trong việc giữ anh tránh xa. Dù không muốn thừa nhận một ý nghĩ tàn phá hạnh phúc của Jane đến thế, và làm ô danh sự kiên định của người yêu chị đến thế, cô vẫn không thể ngăn nó thường xuyên trở lại. Những nỗ lực hợp sức của hai chị em gái nhẫn tâm và của người bạn đầy uy thế của anh, được trợ lực bởi sức hấp dẫn của cô Darcy và những thú vui ở London, có thể là quá sức, cô sợ, đối với sức mạnh của mối tình của anh. [austen-pride-and-prejudice:23.14] Còn Jane, nỗi lo lắng của cô trong tình trạng thấp thỏm này, dĩ nhiên, đau đớn hơn của Elizabeth; nhưng dù cảm thấy thế nào, cô cũng muốn giấu kín, và vì vậy giữa cô và Elizabeth, chuyện ấy chẳng bao giờ được nhắc đến. Nhưng vì chẳng có sự tế nhị nào như thế kìm giữ mẹ cô, nên hiếm có giờ nào trôi qua mà bà không nói về Bingley, bày tỏ sự nóng lòng mong anh đến, hay thậm chí đòi Jane thú nhận rằng nếu anh không trở lại, cô sẽ cho rằng mình bị đối xử rất tệ. Jane phải cần đến tất cả sự dịu dàng kiên định của mình mới chịu đựng được những đợt tấn công ấy với vẻ tạm gọi là bình thản. [austen-pride-and-prejudice:23.15] Ông Collins trở lại hết sức đúng hẹn vào thứ Hai hai tuần sau, nhưng sự đón tiếp ông ở Longbourn không còn ân cần như lần đầu ông đến. Tuy vậy, ông quá hạnh phúc nên chẳng cần được chú ý nhiều; và may cho những người khác, công việc tán tỉnh đã giúp họ thoát khỏi phần lớn sự bầu bạn của ông. Phần lớn mỗi ngày ông đều ở Lucas Lodge, và đôi khi ông trở về Longbourn chỉ kịp để xin lỗi vì đã vắng mặt trước khi cả nhà đi ngủ. [austen-pride-and-prejudice:23.16] Bà Bennet quả thật ở trong một tình trạng đáng thương nhất. Chỉ cần nhắc đến bất cứ điều gì liên quan đến cuộc hôn nhân ấy cũng khiến bà rơi vào một cơn bực bội khổ sở, mà bà đi đâu cũng chắc chắn nghe người ta bàn tán về nó. Bà ghê ghét phải nhìn thấy cô Lucas. Xem cô là người sẽ thay chân mình trong ngôi nhà ấy, bà nhìn cô với một sự căm ghét đầy ghen tức. Mỗi khi Charlotte đến thăm, bà đều kết luận rằng cô đang mong chờ giờ được chiếm hữu; và mỗi khi cô nói khẽ với ông Collins, bà đều tin chắc rằng họ đang bàn về điền trang Longbourn, và quyết định đuổi bà cùng các con gái ra khỏi nhà, ngay khi ông Bennet qua đời. Bà cay đắng phàn nàn tất cả những điều đó với chồng. [austen-pride-and-prejudice:23.17] “Thật đấy, ông Bennet,” bà nói, “thật khổ tâm khi nghĩ rằng rồi có ngày Charlotte Lucas sẽ làm bà chủ ngôi nhà này, rằng tôi sẽ bị buộc phải nhường chỗ cho nó, và phải sống để thấy nó thế chỗ tôi ở đây!” [austen-pride-and-prejudice:23.18] “Bà nó ạ, đừng để mình chìm vào những ý nghĩ u ám như thế. Ta hãy hy vọng những điều tốt đẹp hơn. Ta hãy tự an ủi rằng có thể tôi sẽ là người sống lâu hơn.” [austen-pride-and-prejudice:23.19] Điều đó chẳng an ủi bà Bennet được mấy, và vì vậy, thay vì trả lời, bà cứ tiếp tục như trước, [austen-pride-and-prejudice:23.20] “Tôi không chịu nổi khi nghĩ rằng họ sẽ có cả điền trang này. Giá không có điều khoản thừa kế thì tôi cũng chẳng bận tâm.” [austen-pride-and-prejudice:23.21] “Bà chẳng bận tâm điều gì cơ?” [austen-pride-and-prejudice:23.22] “Tôi chẳng bận tâm điều gì cả.” [austen-pride-and-prejudice:23.23] “Ta hãy cảm tạ vì bà đã được giữ khỏi một trạng thái vô cảm đến thế.” [austen-pride-and-prejudice:23.24] “Tôi chẳng bao giờ có thể cảm tạ, ông Bennet ạ, về bất cứ điều gì dính đến điều khoản thừa kế. Làm sao lại có người nỡ lòng lập điều khoản thừa kế để tước điền trang khỏi tay chính con gái mình, tôi không thể hiểu nổi; mà tất cả lại là vì ông Collins nữa chứ!—Sao ông ta lại được hưởng nó hơn bất cứ ai khác?” [austen-pride-and-prejudice:23.25] “Tôi để bà tự quyết định lấy,” ông Bennet nói. [austen-pride-and-prejudice:24.1] Thư của cô Bingley đến, và chấm dứt mọi ngờ vực. Ngay câu đầu tiên đã báo chắc rằng cả nhóm đã ổn định ở London cho mùa đông, và kết thúc bằng nỗi tiếc của anh cô vì đã không kịp đến chào các bạn ở Hertfordshire trước khi rời vùng này. [austen-pride-and-prejudice:24.2] Hy vọng đã hết, hoàn toàn hết; và khi Jane có thể chú tâm đọc phần còn lại của bức thư, cô thấy chẳng có mấy điều, ngoài tình cảm được người viết bày tỏ, có thể đem lại cho cô chút an ủi. Lời ca ngợi cô Darcy chiếm phần lớn thư. Bao nhiêu nét hấp dẫn của cô lại được nhấn đi nhấn lại, và Caroline hân hoan khoe khoang về mối thân tình ngày càng tăng giữa họ, và mạnh dạn dự đoán rằng những mong ước đã được bày tỏ trong lá thư trước sẽ thành hiện thực. Cô cũng viết với niềm vui lớn về việc anh mình đang ở trong nhà anh Darcy, và hớn hở nhắc đến vài kế hoạch của người này về việc sắm đồ đạc mới. [austen-pride-and-prejudice:24.3] Elizabeth, người được Jane sớm kể cho nghe những điều chính yếu trong tất cả những chuyện ấy, lắng nghe trong sự phẫn nộ câm lặng. Trái tim cô chia đôi giữa nỗi lo cho chị và sự oán giận đối với tất cả những người kia. Cô chẳng tin chút nào lời Caroline quả quyết rằng anh cô ta có cảm tình với cô Darcy. Rằng anh thật lòng yêu mến Jane, cô cũng chẳng nghi ngờ gì hơn trước đây; và dù xưa nay cô vẫn luôn sẵn lòng quý mến anh, cô không thể nghĩ mà không giận, gần như không khinh, về cái tính dễ dãi ấy, sự thiếu quyết đoán đúng mực ấy, giờ đây đã khiến anh thành nô lệ cho những người bạn đầy mưu tính, và dẫn anh đến chỗ hy sinh hạnh phúc của chính mình cho những ý thích thất thường của họ. Tuy nhiên, giá như chỉ có hạnh phúc của chính anh bị hy sinh, thì anh có thể được phép đùa giỡn với nó theo bất cứ cách nào anh cho là hay nhất; nhưng hạnh phúc của chị cô cũng bị dính vào đó, như cô nghĩ hẳn chính anh cũng phải nhận thấy. Tóm lại, đó là một chuyện mà người ta có thể mặc sức suy nghĩ thật lâu, mà hẳn vẫn là vô ích. Cô không thể nghĩ đến điều gì khác, vậy mà dù tình cảm của Bingley thật sự đã phai nhạt, hay bị kìm nén bởi sự can thiệp của bạn bè; dù anh đã biết tình cảm của Jane, hay nó đã lọt khỏi sự để ý của anh; dù sự thể là thế nào đi nữa, và tuy ý kiến của cô về anh hẳn sẽ bị ảnh hưởng đáng kể bởi sự khác biệt ấy, hoàn cảnh của chị cô vẫn như cũ, sự yên bình của chị vẫn bị tổn thương như nhau. [austen-pride-and-prejudice:24.4] Một hai ngày trôi qua Jane mới có can đảm nói về tâm trạng mình với Elizabeth; nhưng rốt cuộc, khi bà Bennet để hai chị em lại với nhau sau một cơn bực dọc dài hơn thường lệ về Netherfield và chủ nhân của nó, cô không nhịn được mà nói, [austen-pride-and-prejudice:24.5] “Ôi! Giá mà mẹ thân yêu biết tự chủ hơn; mẹ chẳng thể hình dung được mẹ làm chị đau lòng thế nào khi cứ luôn miệng nhắc đến anh ấy. Nhưng chị sẽ không than thở. Chuyện này không thể kéo dài mãi. Anh ấy sẽ bị quên đi, và tất cả chúng ta sẽ lại như trước.” [austen-pride-and-prejudice:24.6] Elizabeth nhìn chị với vẻ ân cần lo lắng đầy hoài nghi, nhưng chẳng nói gì. [austen-pride-and-prejudice:24.7] “Em không tin chị,” Jane kêu lên, mặt hơi ửng đỏ; “thật tình em chẳng có lý do gì cả. Anh ấy có thể sống trong ký ức của chị như người đàn ông dễ mến nhất trong số những người chị quen biết, nhưng chỉ có thế thôi. Chị chẳng có gì để hy vọng hay lo sợ, và chẳng có gì để trách anh ấy. Tạ ơn Chúa! Chị không phải chịu nỗi đau ấy. Vậy nên chỉ cần ít thời gian.—Chắc chắn chị sẽ cố vượt qua.” [austen-pride-and-prejudice:24.8] Với giọng mạnh mẽ hơn, cô chẳng mấy chốc nói thêm, “Ngay lúc này chị đã có được niềm an ủi rằng đó chẳng qua chỉ là một sự lầm lạc của trí tưởng tượng về phía chị, và rằng nó chẳng làm hại ai ngoài chính chị.” [austen-pride-and-prejudice:24.9] “Chị Jane thân yêu!” Elizabeth thốt lên, “chị tốt quá. Sự dịu dàng và lòng vô tư của chị thật như của thiên thần; em không biết phải nói gì với chị. Em cảm thấy như thể em chưa bao giờ đánh giá đúng chị, hay yêu chị như chị xứng đáng được yêu.” [austen-pride-and-prejudice:24.10] Cô Bennet vội vàng chối bỏ mọi đức tính phi thường, và đẩy lời khen ngợi trở lại cho tình yêu thương nồng nhiệt của em gái. [austen-pride-and-prejudice:24.11] “Không,” Elizabeth nói, “thế là không công bằng. Chị muốn nghĩ rằng cả thế gian đều đáng kính, và chị đau lòng nếu em nói xấu bất cứ ai. Em chỉ muốn nghĩ chị là hoàn hảo, thì chị lại chống lại. Chị đừng sợ em sẽ đi quá đà, sẽ xâm phạm đặc quyền thiện ý với mọi người của chị. Chị không cần sợ. Có rất ít người em thật lòng yêu thương, và còn ít người hơn nữa mà em nghĩ tốt. Càng thấy nhiều về thế gian, em càng bất mãn với nó; và mỗi ngày lại càng khẳng định niềm tin của em về sự bất nhất của mọi tính cách con người, và về việc chẳng mấy có thể trông cậy vào vẻ bề ngoài của đức độ hay trí khôn. Gần đây em đã gặp hai trường hợp; một trường hợp em sẽ không nhắc đến; trường hợp kia là cuộc hôn nhân của Charlotte. Thật không thể giải thích nổi! xét theo mọi phương diện đều không thể giải thích nổi!” [austen-pride-and-prejudice:24.12] “Lizzy thân yêu của chị, đừng để mình chìm vào những cảm xúc như thế. Chúng sẽ hủy hoại hạnh phúc của em. Em không chịu châm chước đủ cho sự khác biệt về hoàn cảnh và tính khí. Hãy nghĩ đến sự đáng kính của ông Collins, và tính cách thận trọng, vững vàng của Charlotte. Hãy nhớ rằng chị ấy ở trong một gia đình đông con; rằng về mặt tài sản, đó là một đám rất đáng mong ước; và hãy sẵn lòng tin, vì lợi ích của mọi người, rằng chị ấy có thể cảm thấy điều gì đó giống như lòng quý mến và kính trọng đối với người anh họ của chúng ta.” [austen-pride-and-prejudice:24.13] “Để chiều chị, em sẽ cố tin hầu như bất cứ điều gì, nhưng chẳng ai khác được lợi gì từ một niềm tin như thế này; vì nếu em tin rằng Charlotte có chút quý mến nào với ông ta, em sẽ chỉ nghĩ tệ về trí óc của chị ấy hơn là bây giờ em nghĩ về tấm lòng chị ấy. Chị Jane thân yêu, ông Collins là một người đàn ông tự phụ, khoa trương, hẹp hòi và ngớ ngẩn; chị cũng biết thế như em; và chị hẳn cũng cảm thấy như em rằng người phụ nữ nào lấy ông ta thì không thể có lối suy nghĩ đúng đắn. Chị sẽ không được bênh chị ấy, dù đó là Charlotte Lucas. Chị sẽ không được, vì một cá nhân, mà thay đổi ý nghĩa của nguyên tắc và sự chính trực, cũng không được cố thuyết phục chính mình hay em rằng ích kỷ là thận trọng, và mù quáng trước hiểm nguy là bảo đảm cho hạnh phúc.” [austen-pride-and-prejudice:24.14] “Chị phải nghĩ rằng em dùng lời lẽ quá nặng khi nói về cả hai người,” Jane đáp, “và chị hy vọng em sẽ tin như vậy, khi thấy họ hạnh phúc bên nhau. Nhưng thôi đủ rồi. Em đã ám chỉ đến một điều khác. Em đã nhắc đến hai trường hợp. Chị không thể hiểu lầm em, nhưng chị xin em, Lizzy thân yêu, đừng làm chị đau lòng bằng cách nghĩ rằng người ấy có lỗi, và nói rằng em đã hạ thấp ý kiến của mình về anh ấy. Chúng ta không được quá vội tưởng rằng mình bị cố tình làm tổn thương. Chúng ta không thể mong một chàng trai trẻ sôi nổi lúc nào cũng dè dặt và thận trọng như thế. Rất thường khi chẳng phải gì khác ngoài thói hư vinh của chính chúng ta lừa dối chúng ta. Phụ nữ hay tưởng sự ngưỡng mộ có ý nghĩa nhiều hơn thực tế.” [austen-pride-and-prejudice:24.15] “Và đàn ông thì lo sao cho phụ nữ tưởng như thế.” [austen-pride-and-prejudice:24.16] “Nếu đó là cố ý, thì họ không thể được bào chữa; nhưng chị không nghĩ trên đời này lại có nhiều mưu tính như một số người tưởng tượng.” [austen-pride-and-prejudice:24.17] “Em không hề quy bất cứ phần nào trong cách cư xử của anh Bingley cho mưu tính,” Elizabeth nói; “nhưng chẳng cần mưu toan làm điều sai trái, hay làm người khác khổ, vẫn có thể có lầm lỗi, và có thể có đau khổ. Sự vô tâm, thiếu quan tâm đến cảm xúc của người khác, và thiếu quyết đoán, cũng đủ gây ra chuyện.” [austen-pride-and-prejudice:24.18] “Thế em có quy chuyện ấy cho điều nào trong số đó không?” [austen-pride-and-prejudice:24.19] “Có; cho điều sau cùng. Nhưng nếu em nói tiếp, em sẽ làm chị phật lòng khi nói ra những gì em nghĩ về những người chị quý trọng. Hãy ngăn em lại khi còn kịp.” [austen-pride-and-prejudice:24.20] “Vậy là em vẫn khăng khăng cho rằng các chị em gái của anh ấy chi phối anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:24.21] “Phải, cùng với người bạn của anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:24.22] “Chị không thể tin được. Sao họ lại phải tìm cách chi phối anh ấy? Họ chỉ có thể mong anh ấy hạnh phúc, và nếu anh ấy gắn bó với chị, thì chẳng người phụ nữ nào khác có thể đem lại hạnh phúc ấy.” [austen-pride-and-prejudice:24.23] “Tiền đề thứ nhất của chị sai rồi. Họ có thể mong nhiều điều khác ngoài hạnh phúc của anh ấy; họ có thể mong anh ấy giàu thêm và có thêm thế lực; họ có thể mong anh ấy cưới một cô gái có đủ tầm quan trọng của tiền bạc, những mối quan hệ lớn, và lòng kiêu hãnh.” [austen-pride-and-prejudice:24.24] “Chẳng còn nghi ngờ gì, họ quả có mong anh ấy chọn cô Darcy,” Jane đáp; “nhưng điều đó có thể xuất phát từ những tình cảm tốt đẹp hơn em tưởng. Họ đã quen biết cô ấy lâu hơn nhiều so với quen biết chị; chẳng lạ gì nếu họ yêu quý cô ấy hơn. Nhưng, dù mong muốn của riêng họ là gì, thì cũng rất khó có chuyện họ lại chống lại mong muốn của anh trai mình. Có người chị em gái nào lại tự cho mình quyền làm thế, trừ phi có điều gì đó rất đáng phản đối? Nếu họ tin rằng anh ấy gắn bó với chị, họ sẽ không tìm cách chia rẽ chúng ta; nếu anh ấy quả gắn bó, họ cũng không thể thành công. Khi giả định một tình cảm như thế, em khiến mọi người hành động trái tự nhiên và sai trái, còn chị thì vô cùng bất hạnh. Đừng làm chị khổ tâm với ý nghĩ ấy. Chị không xấu hổ vì đã lầm—hay, ít ra, điều đó nhẹ thôi, chẳng là gì so với những gì chị sẽ cảm thấy khi nghĩ xấu về anh ấy hay về các chị em gái anh ấy. Hãy để chị nhìn nó theo hướng tốt đẹp nhất, theo hướng mà nó có thể được hiểu như vậy.” [austen-pride-and-prejudice:24.25] Elizabeth không thể phản đối một mong muốn như thế; và từ đó trở đi, tên anh Bingley hầu như chẳng bao giờ được nhắc đến giữa hai chị em. [austen-pride-and-prejudice:24.26] Bà Bennet vẫn tiếp tục thắc mắc và than phiền về việc anh không trở lại nữa, và tuy hiếm có ngày nào trôi qua mà Elizabeth không giải thích rành mạch điều đó, dường như chẳng có mấy hy vọng bà sẽ có ngày nhìn nhận nó bớt hoang mang hơn. Con gái bà cố thuyết phục bà tin điều mà chính cô cũng không tin, rằng những ân cần của anh dành cho Jane chỉ là kết quả của một sự ưa thích thông thường và thoáng qua, đã chấm dứt khi anh không còn gặp chị nữa; nhưng tuy lúc ấy bà thừa nhận lời giải thích ấy là có lý, cô vẫn phải kể lại cùng câu chuyện ấy mỗi ngày. Niềm an ủi lớn nhất của bà Bennet là anh Bingley hẳn sẽ trở về vào mùa hè. [austen-pride-and-prejudice:24.27] Ông Bennet nhìn nhận sự việc theo cách khác. “Thế đấy, Lizzy,” một hôm ông nói, “bố thấy chị con thất tình rồi. Bố chúc mừng nó. Sau chuyện lấy chồng, con gái thích nhất là thỉnh thoảng được thất tình một chút. Đó là điều để mà nghĩ ngợi, và đem lại cho cô ta một kiểu nổi bật giữa bạn bè. Bao giờ đến lượt con? Con khó mà chịu được bị Jane vượt mặt lâu đâu. Giờ là lúc của con đấy. Ở Meryton có đủ sĩ quan để làm thất vọng hết thảy các tiểu thư trong vùng. Cứ để Wickham là người của con. Anh ta là một gã dễ chịu, và sẽ phụ tình con một cách thật đáng nể.” [austen-pride-and-prejudice:24.28] “Cảm ơn bố, nhưng một người kém dễ chịu hơn cũng đủ làm con mãn nguyện. Chúng ta đâu thể ai cũng mong có được vận may của chị Jane.” [austen-pride-and-prejudice:24.29] “Đúng thế,” ông Bennet nói, “nhưng thật an ủi khi nghĩ rằng, dù có chuyện gì thuộc loại ấy xảy đến với con, con vẫn có một người mẹ thương yêu, người lúc nào cũng sẽ làm to chuyện ấy hết cỡ.” [austen-pride-and-prejudice:24.30] Sự bầu bạn của anh Wickham đã có ích đáng kể trong việc xua tan nỗi u ám mà những sự việc trái khoáy gần đây đã phủ lên nhiều người trong gia đình Longbourn. Họ gặp anh ta thường xuyên, và giờ đây, thêm vào những ưu điểm khác của anh ta, lại có cả sự cởi mở với mọi người. Toàn bộ những gì Elizabeth đã nghe trước đây, những quyền lợi anh ta có thể đòi ở anh Darcy, và tất cả những gì anh ta đã phải chịu đựng vì anh Darcy, giờ đây được thừa nhận công khai và bàn tán rộng rãi; và ai nấy đều vui lòng nghĩ rằng họ vẫn luôn ghét anh Darcy biết bao ngay cả trước khi biết chút gì về chuyện ấy. [austen-pride-and-prejudice:24.31] Cô Bennet là người duy nhất có thể nghĩ rằng trong chuyện này có thể có những tình tiết giảm nhẹ nào đó, mà giới giao du ở Hertfordshire không biết; lòng ngay thẳng hiền hòa và kiên định của cô luôn bênh vực cho sự châm chước, và nêu ra khả năng có những sự nhầm lẫn—nhưng đối với tất cả những người khác, anh Darcy bị kết án là kẻ tồi tệ nhất trên đời. [austen-pride-and-prejudice:25.1] Sau một tuần trôi qua trong những lời thề thốt yêu đương và những dự tính về hạnh phúc, ngày thứ Bảy đến, buộc ông Collins phải rời xa Charlotte dễ mến của ông. Tuy vậy, về phía ông, nỗi đau chia ly có thể được xoa dịu nhờ việc sửa soạn đón cô dâu, bởi ông có lý do để hy vọng rằng chẳng bao lâu sau khi ông trở lại Hertfordshire lần tới, cái ngày sẽ biến ông thành người đàn ông hạnh phúc nhất đời sẽ được ấn định. Ông từ biệt bà con ở Longbourn cũng trịnh trọng như lần trước; lại chúc các cô em họ xinh đẹp mạnh khỏe và hạnh phúc, và hứa với cha các cô một bức thư cảm tạ nữa. [austen-pride-and-prejudice:25.2] Thứ Hai tuần sau, bà Bennet có niềm vui được đón em trai và em dâu, như thường lệ về Longbourn ăn lễ Giáng sinh. Ông Gardiner là một người đàn ông biết điều, có phong thái quý ông, hơn hẳn chị mình cả về bẩm tính lẫn học vấn. Các quý bà ở Netherfield hẳn sẽ khó lòng tin được rằng một người sống bằng nghề buôn bán, và ở ngay trong tầm mắt những kho hàng của chính mình, lại có thể lịch thiệp và dễ chịu đến thế. Bà Gardiner, kém bà Bennet và bà Phillips vài tuổi, là một phụ nữ dễ mến, thông minh, thanh lịch, và rất được tất cả các cháu gái ở Longbourn quý mến. Riêng giữa bà với hai cháu lớn thì có một mối thân tình hết sức đặc biệt. Hai cô vẫn thường đến ở với bà trên London. [austen-pride-and-prejudice:25.3] Việc đầu tiên bà Gardiner làm khi đến nơi là phân phát quà và kể về những mốt thời trang mới nhất. Xong việc ấy, bà phải đóng một vai kém sôi nổi hơn. Đến lượt bà ngồi nghe. Bà Bennet có lắm nỗi oan ức để kể, và nhiều điều để phàn nàn. Từ lần cuối gặp em dâu đến nay, cả nhà bà đã bị đối xử tệ bạc quá chừng. Hai cô con gái đã sắp sửa lấy chồng, thế mà rốt cuộc chẳng đâu vào đâu. [austen-pride-and-prejudice:25.4] “Tôi không trách Jane,” bà nói tiếp, “vì Jane hẳn đã lấy được anh Bingley, nếu nó làm được. Nhưng Lizzy! Ôi, mợ ơi! Thật là cay đắng khi nghĩ rằng giờ này nó đã có thể là vợ ông Collins, nếu không vì cái tính ương bướng của nó. Ông ấy đã cầu hôn nó ngay trong căn phòng này, và nó từ chối. Hậu quả là phu nhân Lucas sẽ có con gái lấy chồng trước tôi, còn điền trang Longbourn thì vẫn bị ràng buộc bởi điều khoản thừa kế y như cũ. Nhà Lucas quả là những người rất xảo quyệt, mợ ạ. Họ chỉ chăm chăm vơ được cái gì là vơ. Tôi chẳng muốn nói thế về họ, nhưng sự thể là vậy. Bị cản trở ngay trong gia đình mình như thế, lại có những người láng giềng chỉ nghĩ đến bản thân trước hết thảy mọi người, khiến thần kinh của tôi rối loạn và người tôi ốm yếu hẳn đi. Tuy nhiên, mợ đến đúng lúc này thật là niềm an ủi lớn nhất, và tôi rất mừng được nghe những điều mợ kể với chúng tôi, về tay áo dài.” [austen-pride-and-prejudice:25.5] Bà Gardiner, người đã được biết phần chính của những tin này từ trước, qua thư từ qua lại giữa bà với Jane và Elizabeth, đáp lời chị chồng qua loa, và vì thương các cháu, bà lái câu chuyện sang hướng khác. [austen-pride-and-prejudice:25.6] Về sau, khi chỉ còn lại một mình với Elizabeth, bà mới nói thêm về chuyện ấy. “Có vẻ đó đã có thể là một mối nhân duyên đáng mong ước cho Jane,” bà nói. “Mợ tiếc là nó đổ vỡ. Nhưng những chuyện thế này xảy ra thường lắm! Một chàng trai trẻ, như cháu tả về anh Bingley, dễ dàng phải lòng một cô gái xinh xắn trong vài tuần, rồi khi tình cờ bị chia cách lại dễ dàng quên cô ấy, đến nỗi những kiểu thay lòng ấy rất hay gặp.” [austen-pride-and-prejudice:25.7] “Một lời an ủi tuyệt hay theo cách của nó,” Elizabeth nói, “nhưng với chúng cháu thì không ổn. Chúng cháu chẳng phải chịu khổ vì tình cờ. Đâu mấy khi xảy ra chuyện sự can thiệp của bạn bè lại thuyết phục được một chàng trai có gia sản riêng thôi không nghĩ đến một cô gái mà chỉ vài ngày trước anh ta còn yêu say đắm nữa.” [austen-pride-and-prejudice:25.8] “Nhưng cái lối nói ‘yêu say đắm’ ấy thật sáo mòn, thật mơ hồ, thật chẳng rõ ràng, nên nó chẳng cho mợ hình dung được bao nhiêu. Người ta dùng nó cho những cảm xúc nảy sinh sau nửa giờ quen biết cũng thường như cho một tình cảm gắn bó thật sự, mãnh liệt. Thế cháu bảo, tình yêu của anh Bingley say đắm đến mức nào?” [austen-pride-and-prejudice:25.9] “Cháu chưa bao giờ thấy một mối tình hứa hẹn hơn thế. Anh ấy đã trở nên khá lơ là với người khác, và hoàn toàn bị chị ấy cuốn hút. Mỗi lần họ gặp nhau, điều đó lại càng rõ rệt và đáng chú ý hơn. Ngay ở vũ hội của chính mình, anh ấy đã làm phật lòng hai ba cô gái vì không mời họ khiêu vũ, còn bản thân cháu đã hai lần nói chuyện với anh ấy mà không được đáp lại. Còn triệu chứng nào hay hơn nữa không? Chẳng phải sự bất nhã với hết thảy mọi người chính là cốt lõi của tình yêu đó sao?” [austen-pride-and-prejudice:25.10] “Ồ, phải!—của cái kiểu tình yêu mà mợ đoán anh ta đã cảm thấy. Tội nghiệp Jane! Mợ thương nó, vì với tính tình như nó, có lẽ nó sẽ không vượt qua ngay được. Giá chuyện này xảy ra với cháu thì hơn, Lizzy ạ; cháu thì sẽ tự cười cho qua sớm hơn. Nhưng cháu có nghĩ là nó chịu đi về cùng cậu mợ không? Thay đổi khung cảnh có thể có ích—và biết đâu tạm xa nhà một chút cũng sẽ có ích như bất cứ điều gì khác.” [austen-pride-and-prejudice:25.11] Elizabeth vô cùng hài lòng với đề nghị này, và tin chắc chị mình sẽ sẵn lòng ưng thuận. [austen-pride-and-prejudice:25.12] “Mợ mong,” bà Gardiner nói thêm, “rằng không có cân nhắc nào về chàng trai trẻ ấy ảnh hưởng đến nó. Cậu mợ sống ở một khu phố khác hẳn, mọi mối giao thiệp của cậu mợ đều khác hẳn, và như cháu biết rõ, cậu mợ lại ít ra ngoài, nên rất khó có chuyện họ gặp nhau được, trừ phi anh ta thực sự đến thăm nó.” [austen-pride-and-prejudice:25.13] “Mà điều đó thì hoàn toàn không thể; vì giờ đây anh ấy đang nằm trong vòng canh giữ của bạn mình, và anh Darcy đời nào để cho anh ấy đến thăm Jane ở một khu như thế của London! Mợ thân mến, sao mợ lại có thể nghĩ đến điều đó? Có lẽ anh Darcy cũng từng nghe nói có một nơi như phố Gracechurch, nhưng một khi đã đặt chân vào đó, anh ta khó mà cho rằng tắm gội suốt một tháng là đủ để gột sạch mình khỏi những ô uế của nó; và mợ cứ tin đi, anh Bingley chẳng bao giờ nhúc nhích mà không có anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:25.14] “Thế thì càng hay. Mợ mong họ chẳng gặp nhau bao giờ. Nhưng chẳng phải Jane vẫn thư từ với cô em gái đó sao? Cô ta sẽ không thể không đến thăm.” [austen-pride-and-prejudice:25.15] “Chị ấy sẽ cắt đứt hẳn mối quen biết.” [austen-pride-and-prejudice:25.16] Nhưng bất chấp vẻ chắc chắn mà Elizabeth làm ra khi khẳng định điều này, cũng như điều còn đáng quan tâm hơn, là Bingley bị ngăn không cho gặp Jane, cô vẫn cảm thấy một nỗi lo âu về chuyện ấy, mà khi xét kỹ, khiến cô tin rằng mình chưa coi nó là hoàn toàn vô vọng. Có thể, và đôi khi cô nghĩ là rất có thể, tình cảm của anh sẽ được nhen lại, và ảnh hưởng của bạn bè anh sẽ bị đánh bại bởi sức ảnh hưởng tự nhiên hơn của nét quyến rũ nơi Jane. [austen-pride-and-prejudice:25.17] Cô Bennet vui vẻ nhận lời mời của mợ; và vào lúc ấy, nhà Bingley chẳng có mặt trong ý nghĩ của cô theo cách nào khác, ngoài việc cô hy vọng rằng vì Caroline không sống cùng nhà với anh trai, thỉnh thoảng cô có thể ở với cô ta một buổi sáng mà không có nguy cơ gặp anh. [austen-pride-and-prejudice:25.18] Ông bà Gardiner ở lại Longbourn một tuần; và nào nhà Phillips, nào nhà Lucas, nào các sĩ quan, không ngày nào không có hẹn hò thù tiếp. Bà Bennet đã lo liệu chu đáo việc chiêu đãi em trai và em dâu đến nỗi họ chưa một lần ngồi ăn một bữa cơm gia đình. Khi cuộc vui được tổ chức ở nhà, bao giờ cũng có vài sĩ quan dự, và trong số các sĩ quan ấy chắc chắn có anh Wickham; vào những dịp này, bà Gardiner, sinh nghi vì những lời khen nồng nhiệt của Elizabeth về anh ta, quan sát kỹ cả hai người. Dù từ những gì thấy được, bà không cho rằng họ yêu nhau thật nghiêm túc, nhưng sự ưu ái họ dành cho nhau đã đủ rõ để khiến bà hơi băn khoăn; và bà quyết định sẽ nói với Elizabeth về chuyện ấy trước khi rời Hertfordshire, và chỉ cho cô thấy sự thiếu khôn ngoan khi khuyến khích một mối gắn bó như vậy. [austen-pride-and-prejudice:25.19] Với bà Gardiner, Wickham có một cách làm vui lòng bà, chẳng liên quan gì đến tài làm vui lòng người nói chung của anh ta. Khoảng mười hay mười hai năm trước, trước khi lấy chồng, bà đã sống một thời gian khá lâu ở chính vùng Derbyshire nơi anh ta xuất thân. Vì thế họ có nhiều người quen chung; và tuy từ khi cha của Darcy mất, năm năm trước, Wickham ít khi về đó, anh ta vẫn có thể cho bà những tin tức mới mẻ về bạn bè cũ hơn những gì bà có dịp thu lượm được. [austen-pride-and-prejudice:25.20] Bà Gardiner đã từng thấy Pemberley, và biết rất rõ tiếng tăm của ông Darcy quá cố. Thế là ở đây có một đề tài trò chuyện bất tận. Khi so sánh những gì bà còn nhớ về Pemberley với những mô tả tỉ mỉ mà Wickham có thể đưa ra, và khi dâng lời ngợi ca lên tính cách của vị chủ nhân quá cố, bà làm vui lòng cả anh ta lẫn bản thân mình. Khi được cho biết cách anh Darcy hiện thời đối xử với anh ta, bà cố nhớ lại điều gì đó về tính khí mà người ta đồn của vị quý ông ấy khi còn là một cậu bé, có thể khớp với chuyện này, và cuối cùng bà tin chắc rằng mình nhớ đã từng nghe người ta nói đến cậu Fitzwilliam Darcy ngày trước như một cậu bé rất kiêu ngạo và khó tính. [austen-pride-and-prejudice:26.1] Lời cảnh báo của bà Gardiner với Elizabeth được đưa ra đúng hẹn và đầy thiện ý vào dịp thuận tiện đầu tiên được nói chuyện riêng với cô; sau khi thành thật nói cho cô biết điều mình nghĩ, bà nói tiếp như sau: [austen-pride-and-prejudice:26.2] “Cháu là một cô gái quá biết điều, Lizzy ạ, để mà đem lòng yêu chỉ vì bị cảnh báo đừng yêu; và vì vậy, mợ không ngại nói thẳng. Nói nghiêm túc, mợ muốn cháu hãy đề phòng. Đừng tự dấn mình, hay tìm cách lôi anh ta dấn vào một mối tình mà sự thiếu thốn tài sản sẽ khiến nó trở nên quá đỗi thiếu khôn ngoan. Mợ chẳng có gì để nói xấu anh ta; anh ta là một chàng trai hết sức hấp dẫn; và giá anh ta có được gia sản mà lẽ ra anh ta phải có, mợ sẽ nghĩ cháu không thể chọn được ai tốt hơn. Nhưng sự thể như bây giờ—cháu không được để trí tưởng tượng cuốn mình đi. Cháu có lý trí, và tất cả chúng ta đều mong cháu dùng đến nó. Mợ chắc chắn bố cháu trông cậy vào sự cương quyết và cách cư xử đúng mực của cháu. Cháu không được làm bố cháu thất vọng.” [austen-pride-and-prejudice:26.3] “Mợ thân mến, thế này thì nghiêm túc thật đấy.” [austen-pride-and-prejudice:26.4] “Phải, và mợ mong khiến cháu cũng nghiêm túc như vậy.” [austen-pride-and-prejudice:26.5] “Thôi được, vậy thì mợ chẳng cần phải lo lắng gì. Cháu sẽ giữ gìn cho bản thân, và cho cả anh Wickham nữa. Anh ấy sẽ không yêu cháu, nếu cháu ngăn được.” [austen-pride-and-prejudice:26.6] “Elizabeth, giờ thì cháu không nghiêm túc rồi.” [austen-pride-and-prejudice:26.7] “Cháu xin lỗi. Cháu sẽ thử lại. Hiện giờ cháu không yêu anh Wickham; không, chắc chắn là không. Nhưng anh ấy là người đàn ông dễ chịu nhất mà cháu từng gặp, không ai sánh được—và nếu anh ấy thực sự gắn bó với cháu—cháu nghĩ tốt hơn là anh ấy đừng như thế. Cháu thấy rõ sự thiếu khôn ngoan của chuyện đó.—Ôi! cái anh Darcy đáng ghét ấy!—Ý kiến của bố về cháu là niềm vinh dự lớn nhất đối với cháu; và cháu sẽ khổ sở lắm nếu đánh mất nó. Thế nhưng bố cháu lại thiên vị anh Wickham. Tóm lại, mợ thân mến, cháu sẽ rất ân hận nếu trở thành nguyên do khiến bất cứ ai trong nhà mình phải buồn khổ; nhưng vì hằng ngày chúng ta vẫn thấy rằng hễ ở đâu có tình cảm, thì những người trẻ tuổi hiếm khi bị sự thiếu thốn tiền bạc trước mắt ngăn cản họ đính ước với nhau, vậy làm sao cháu có thể hứa sẽ khôn ngoan hơn biết bao đồng loại của mình nếu cháu bị cám dỗ, hay làm sao cháu biết được rằng cưỡng lại mới là khôn ngoan? Vì vậy, tất cả những gì cháu có thể hứa với mợ là không vội vàng. Cháu sẽ không vội tin rằng mình là đối tượng hàng đầu của anh ấy. Khi ở cùng anh ấy, cháu sẽ không mơ mộng mong ước. Tóm lại, cháu sẽ cố hết sức.” [austen-pride-and-prejudice:26.8] “Có lẽ cũng nên thế, nếu cháu không khuyến khích anh ta đến đây thường xuyên như vậy. Ít nhất, cháu không nên nhắc mẹ cháu mời anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:26.9] “Như cháu đã làm hôm nọ,” Elizabeth nói, với một nụ cười tự biết; “rất đúng, cháu nên khôn ngoan mà kiềm chế việc đó. Nhưng mợ đừng tưởng anh ấy lúc nào cũng có mặt ở đây thường như thế. Chính vì mợ mà tuần này anh ấy được mời nhiều đến vậy. Mợ biết quan niệm của mẹ cháu về sự cần thiết phải luôn có khách khứa để bạn bè vui. Nhưng thật lòng, và xin lấy danh dự mà thề, cháu sẽ cố làm điều mà cháu cho là khôn ngoan nhất; và giờ thì, cháu mong mợ đã hài lòng.” [austen-pride-and-prejudice:26.10] Bà mợ cam đoan với cô rằng bà đã hài lòng; và sau khi Elizabeth cảm ơn bà vì những lời nhắc nhở tử tế, họ chia tay; một ví dụ kỳ diệu về việc đưa ra lời khuyên về một vấn đề như thế mà không bị phật ý. [austen-pride-and-prejudice:26.11] Ông Collins trở lại Hertfordshire chẳng bao lâu sau khi ông bà Gardiner và Jane rời đi; nhưng vì ông ở với nhà Lucas, nên việc ông đến cũng không gây nhiều phiền toái cho bà Bennet. Đám cưới của ông giờ đã đến gần, và cuối cùng bà cũng cam chịu đến mức coi đó là điều không tránh khỏi, thậm chí còn nhiều lần nói bằng một giọng hằn học rằng bà “mong họ được hạnh phúc.” Thứ Năm sẽ là ngày cưới, và thứ Tư cô Lucas đến chào từ biệt; khi cô đứng dậy cáo từ, Elizabeth, xấu hổ vì những lời chúc miễn cưỡng và thiếu nhã nhặn của mẹ, và bản thân cũng xúc động thật lòng, tiễn cô ra khỏi phòng. Khi hai người cùng xuống cầu thang, Charlotte nói, [austen-pride-and-prejudice:26.12] “Chị trông cậy vào việc được nhận thư em thật thường xuyên đấy, Eliza.” [austen-pride-and-prejudice:26.13] “Chắc chắn là chị sẽ được thế.” [austen-pride-and-prejudice:26.14] “Chị còn một ân huệ nữa muốn xin. Em sẽ đến thăm chị chứ?” [austen-pride-and-prejudice:26.15] “Em mong là chúng ta sẽ thường gặp nhau ở Hertfordshire.” [austen-pride-and-prejudice:26.16] “Một thời gian nữa chắc chị chưa rời Kent được. Vậy nên em hãy hứa với chị là sẽ đến Hunsford.” [austen-pride-and-prejudice:26.17] Elizabeth không thể từ chối, dù cô đã đoán trước chuyến thăm sẽ chẳng mấy vui thú. [austen-pride-and-prejudice:26.18] “Bố chị và Maria sẽ đến với chị vào tháng Ba,” Charlotte nói thêm, “và chị mong em sẽ đồng ý đi cùng họ. Thật đấy, Eliza, chị sẽ đón em cũng niềm nở như đón bất cứ ai trong hai người họ.” [austen-pride-and-prejudice:26.19] Đám cưới diễn ra; cô dâu chú rể lên đường đi Kent ngay từ cửa nhà thờ, và ai nấy đều có bao nhiêu điều để nói hay để nghe về chuyện này như thường lệ. Chẳng bao lâu Elizabeth nhận được thư bạn; và thư từ giữa hai người vẫn đều đặn và thường xuyên như trước nay; còn chuyện thư từ ấy vẫn cởi mở như xưa thì là điều không thể. Elizabeth không bao giờ có thể viết cho bạn mà không cảm thấy rằng mọi niềm an ủi của sự thân tình đã chấm dứt, và tuy quyết tâm không lơ là thư từ, cô làm vậy là vì những gì đã từng có hơn là vì những gì đang có. Những lá thư đầu tiên của Charlotte được đón nhận với khá nhiều háo hức; không thể không tò mò muốn biết cô sẽ nói thế nào về ngôi nhà mới, cô sẽ thích phu nhân Catherine ra sao, và cô sẽ dám tuyên bố mình hạnh phúc đến mức nào; dù vậy, khi đọc xong thư, Elizabeth cảm thấy Charlotte bày tỏ về mọi điểm đúng y như cô có thể đoán trước. Cô viết thư vui vẻ, có vẻ được bao quanh bởi đủ mọi tiện nghi, và chẳng nhắc đến điều gì mà cô không thể khen. Ngôi nhà, đồ đạc, hàng xóm, đường sá, tất cả đều vừa ý cô, và cách cư xử của phu nhân Catherine hết sức thân thiện và ân cần. Đó chính là bức tranh của ông Collins về Hunsford và Rosings đã được làm dịu đi cho hợp lẽ; và Elizabeth nhận ra rằng cô phải đợi đến chuyến thăm của chính mình mới biết được phần còn lại. [austen-pride-and-prejudice:26.20] Jane đã viết vài dòng cho em gái báo tin đã đến London bình an; và khi Jane viết thư lần nữa, Elizabeth hy vọng chị sẽ có thể nói được điều gì đó về nhà Bingley. [austen-pride-and-prejudice:26.21] Sự nôn nóng chờ lá thư thứ hai này của cô được đền đáp đúng như sự nôn nóng thường được đền đáp. Jane đã ở London một tuần mà chẳng gặp cũng chẳng nhận được tin tức gì của Caroline. Tuy vậy, cô tự giải thích chuyện đó bằng cách cho rằng lá thư cuối cùng cô gửi bạn từ Longbourn đã bị thất lạc vì một sự tình cờ nào đó. [austen-pride-and-prejudice:26.22] “Ngày mai mợ,” Jane viết tiếp, “sẽ đến khu phố bên ấy, và chị sẽ nhân dịp ghé thăm phố Grosvenor.” [austen-pride-and-prejudice:26.23] Cô lại viết thư khi cuộc thăm viếng đã xong, và cô đã gặp cô Bingley. “Chị thấy Caroline không được vui,” đó là lời cô viết, “nhưng cô ấy rất mừng được gặp chị, và trách chị đã không báo cho cô ấy biết chị lên London. Vậy là chị đã đúng; lá thư cuối cùng của chị chưa hề đến tay cô ấy. Dĩ nhiên chị có hỏi thăm anh trai họ. Anh ấy vẫn khỏe, nhưng bận bịu với anh Darcy đến nỗi họ hầu như chẳng mấy khi gặp anh ấy. Chị được biết cô Darcy sẽ đến dùng bữa tối. Giá mà chị được gặp cô ấy. Chị ở lại không lâu, vì Caroline và bà Hurst sắp đi ra ngoài. Chị dám chắc chẳng bao lâu nữa chị sẽ được gặp họ ở đây.” [austen-pride-and-prejudice:26.24] Elizabeth lắc đầu khi đọc lá thư này. Nó khiến cô tin chắc rằng chỉ có sự tình cờ mới có thể cho anh Bingley biết chị cô đang ở London. [austen-pride-and-prejudice:26.25] Bốn tuần trôi qua, và Jane chẳng thấy bóng dáng anh đâu. Cô cố thuyết phục mình rằng cô không lấy thế làm tiếc; nhưng cô không thể nhắm mắt trước sự thờ ơ của cô Bingley được nữa. Sau khi ở nhà chờ đợi mỗi buổi sáng suốt hai tuần, và mỗi buổi tối lại nghĩ ra một lời bào chữa mới cho cô ta, vị khách cuối cùng cũng xuất hiện; nhưng việc cô ta ở lại chẳng được bao lâu, và hơn thế nữa, sự thay đổi trong cách cư xử của cô ta, không cho phép Jane tự lừa dối mình thêm nữa. Lá thư cô viết cho em gái nhân dịp này sẽ cho thấy cô cảm thấy thế nào. [austen-pride-and-prejudice:26.26] “Chị chắc chắn rằng Lizzy yêu quý nhất của chị sẽ không nỡ đắc thắng vì sự phán đoán sáng suốt hơn của em, trên nỗi thiệt thòi của chị, khi chị thú nhận rằng chị đã hoàn toàn bị lừa về tình cảm của cô Bingley đối với chị. Nhưng, em gái thân yêu, dù sự việc đã chứng tỏ em đúng, em đừng cho là chị cố chấp nếu chị vẫn khẳng định rằng, xét cách cô ấy đã cư xử, lòng tin của chị cũng tự nhiên như mối nghi ngờ của em. Chị hoàn toàn không hiểu vì lẽ gì cô ấy muốn thân thiết với chị, nhưng nếu những hoàn cảnh ấy lại xảy ra một lần nữa, chị chắc là chị sẽ lại bị lừa. Mãi đến hôm qua Caroline mới đến đáp lễ chị; và trong suốt thời gian ấy, chị chẳng nhận được lấy một mẩu giấy, một dòng chữ. Khi cô ấy đến, thì rõ ràng là cô ấy chẳng vui vẻ gì; cô ấy xin lỗi qua loa, theo phép, vì đã không đến thăm sớm hơn, chẳng nói một lời nào là muốn gặp lại chị, và về mọi phương diện đã trở thành một con người khác hẳn, đến nỗi khi cô ấy ra về, chị đã hoàn toàn quyết định không tiếp tục mối quen biết này nữa. Chị thương hại cô ấy, dù chị không thể không trách cô ấy. Cô ấy đã rất sai khi chọn riêng chị như cô ấy đã làm; chị có thể nói chắc rằng mọi bước tiến tới sự thân tình đều bắt đầu từ phía cô ấy. Nhưng chị thương cô ấy, vì hẳn cô ấy phải cảm thấy mình đã hành động sai, và vì chị rất chắc rằng nỗi lo cho anh trai chính là nguyên do. Chị không cần giải thích thêm; và dù chúng ta biết nỗi lo này hoàn toàn không cần thiết, nhưng nếu cô ấy cảm thấy nó, thì nó dễ dàng giải thích được cách cô ấy cư xử với chị; và anh ấy xứng đáng được em gái yêu quý đến thế, nên bất cứ nỗi lo nào cô ấy có thể cảm thấy vì anh ấy cũng đều tự nhiên và đáng mến. Tuy vậy, chị không thể không lấy làm lạ rằng giờ đây cô ấy còn có những nỗi sợ như thế, bởi vì, nếu anh ấy có chút quan tâm nào đến chị, hẳn chúng ta đã gặp nhau từ lâu, lâu lắm rồi. Anh ấy biết chị đang ở London, chị chắc chắn thế, qua điều gì đó chính cô ấy đã nói; vậy mà theo cách cô ấy nói chuyện, dường như cô ấy muốn tự thuyết phục mình rằng anh ấy thực sự có tình ý với cô Darcy. Chị không thể hiểu nổi. Nếu không sợ phán xét khắt khe, chị gần như muốn nói rằng trong tất cả chuyện này có một vẻ hai mặt rất rõ. Nhưng chị sẽ cố xua đi mọi ý nghĩ đau lòng, và chỉ nghĩ đến những điều sẽ làm chị hạnh phúc, tình yêu thương của em, và lòng tốt không bao giờ thay đổi của cậu mợ thân yêu. Hãy viết thư cho chị thật sớm nhé. Cô Bingley có nói gì đó về việc anh ấy sẽ không bao giờ trở lại Netherfield nữa, về việc trả lại ngôi nhà, nhưng không có vẻ gì chắc chắn. Tốt hơn là chúng ta đừng nhắc đến chuyện đó. Chị vô cùng mừng là em nhận được những tin tức dễ chịu như vậy từ bạn bè chúng ta ở Hunsford. Em hãy đi thăm họ, cùng ngài William và Maria. Chị chắc em sẽ rất thoải mái ở đó. [austen-pride-and-prejudice:26.27] “Chị của em, v.v.” [austen-pride-and-prejudice:26.28] Lá thư này khiến Elizabeth đau lòng đôi chút; nhưng tinh thần cô phấn chấn trở lại khi cô nghĩ rằng Jane sẽ không còn bị lừa nữa, ít nhất là bởi cô em gái. Mọi hy vọng về người anh giờ đã hoàn toàn chấm dứt. Cô thậm chí không còn mong anh lại ân cần như trước. Mỗi lần xét lại, nhân cách anh lại sa sút thêm; và như một sự trừng phạt dành cho anh, cũng như một điều có thể có lợi cho Jane, cô thành thật mong anh sớm cưới em gái anh Darcy thật, vì theo lời Wickham kể, cô ta sẽ khiến anh hối tiếc vô cùng về những gì anh đã vứt bỏ. [austen-pride-and-prejudice:26.29] Vào khoảng thời gian này, bà Gardiner nhắc Elizabeth về lời hứa của cô liên quan đến vị quý ông kia, và đòi được biết tin tức; và tin tức Elizabeth có để gửi đi thì có lẽ làm bà mợ yên lòng hơn là làm chính cô yên lòng. Sự thiên vị rõ ràng của anh ta đã lắng xuống, những săn đón của anh ta đã chấm dứt, anh ta đã trở thành người ngưỡng mộ của một người khác. Elizabeth đủ tinh ý để thấy hết, nhưng cô có thể thấy và viết về chuyện đó mà không đau đớn gì đáng kể. Trái tim cô chỉ mới hơi rung động, và thói hư vinh của cô được thỏa mãn khi tin rằng cô hẳn đã là sự lựa chọn duy nhất của anh ta, nếu tài sản cho phép. Mười nghìn bảng bất ngờ có được là sức quyến rũ đáng kể nhất của cô gái trẻ mà giờ đây anh ta đang tìm cách làm vừa lòng; nhưng Elizabeth, có lẽ kém sáng suốt trong trường hợp của anh ta hơn trong trường hợp của Charlotte, không bắt bẻ anh ta về mong muốn được tự chủ. Trái lại, chẳng có gì tự nhiên hơn thế; và vì có thể cho rằng anh ta đã phải giằng xé đôi chút khi từ bỏ cô, cô sẵn lòng thừa nhận đó là một bước đi khôn ngoan và đáng mong muốn cho cả hai, và có thể rất thành thật chúc anh ta hạnh phúc. [austen-pride-and-prejudice:26.30] Tất cả những điều này được thổ lộ với bà Gardiner; và sau khi kể lại sự tình, cô viết tiếp:—“Giờ đây cháu tin chắc, mợ thân mến ạ, rằng cháu chưa bao giờ yêu nhiều; vì giá cháu thật sự đã trải qua thứ đam mê trong sáng và nâng cao tâm hồn ấy, thì lúc này hẳn cháu phải ghê tởm ngay cả cái tên anh ta, và mong anh ta gặp đủ mọi điều xấu xa. Nhưng tình cảm của cháu chẳng những vẫn thân thiện với anh ta; mà còn công bằng cả với cô King. Cháu không thấy mình ghét cô ấy chút nào, cũng chẳng hề miễn cưỡng khi nghĩ cô ấy là một cô gái rất tốt. Trong tất cả chuyện này chẳng thể có tình yêu. Sự cảnh giác của cháu đã có hiệu quả; và tuy hẳn cháu sẽ là một đối tượng hấp dẫn hơn đối với mọi người quen, nếu cháu yêu anh ta đến điên cuồng, cháu không thể nói là mình tiếc cho sự tầm thường tương đối của mình. Sự quan trọng đôi khi có thể phải mua bằng cái giá quá đắt. Kitty và Lydia để bụng sự phản bội của anh ta hơn cháu nhiều. Các em còn non nớt trong đường đời, chưa sẵn sàng đón nhận niềm tin chắc đầy tủi nhục rằng những chàng trai đẹp trai cũng phải có cái gì đó để sống, chẳng khác gì những chàng trai xấu xí.” [austen-pride-and-prejudice:27.1] Chẳng có biến cố nào lớn hơn thế trong gia đình Longbourn, và ngoài ra cũng chẳng có mấy đổi thay ngoài những lần đi bộ đến Meryton, khi thì lấm bùn khi thì giá lạnh, tháng Giêng và tháng Hai cứ thế trôi qua. Tháng Ba sẽ đưa Elizabeth đến Hunsford. Thoạt đầu cô không nghĩ nghiêm túc lắm về chuyện đi đến đó; nhưng chẳng bao lâu cô nhận ra Charlotte đang trông cậy vào dự định này, và dần dần chính cô cũng học được cách nghĩ đến nó với niềm vui nhiều hơn cũng như sự chắc chắn nhiều hơn. Sự xa cách đã làm tăng mong muốn được gặp lại Charlotte, và làm giảm nỗi chán ghét ông Collins. Dự định này có cái mới lạ, và vì, với một người mẹ như thế và những cô em gái chẳng hợp chuyện như thế, gia đình không thể không có khiếm khuyết, nên một chút đổi thay tự nó cũng chẳng phải là không đáng hoan nghênh. Hơn nữa, chuyến đi sẽ cho cô được ghé nhìn Jane một chút; và tóm lại, khi ngày đi đến gần, hẳn cô sẽ rất buồn nếu có bất cứ sự trì hoãn nào. Tuy vậy, mọi việc diễn ra suôn sẻ, và cuối cùng được quyết định đúng theo phác thảo ban đầu của Charlotte. Cô sẽ đi cùng ngài William và cô con gái thứ hai của ông. Rồi đến kịp lúc lại thêm cái cải tiến là nghỉ lại một đêm ở London, và dự định trở nên hoàn hảo hết mức một dự định có thể hoàn hảo. [austen-pride-and-prejudice:27.2] Nỗi buồn duy nhất là phải xa cha, người chắc chắn sẽ nhớ cô, và là người, khi đến lúc, chẳng mấy ưa việc cô đi, đến nỗi ông bảo cô viết thư cho ông, và gần như hứa sẽ trả lời thư cô. [austen-pride-and-prejudice:27.3] Cuộc từ biệt giữa cô và anh Wickham hoàn toàn thân thiện; về phía anh ta còn hơn thế nữa. Mối theo đuổi hiện tại không thể khiến anh ta quên rằng Elizabeth là người đầu tiên đã khơi dậy và xứng đáng với sự chú ý của anh ta, người đầu tiên đã lắng nghe và thương cảm, người đầu tiên được anh ta ngưỡng mộ; và trong cách anh ta chào từ biệt cô, chúc cô mọi niềm vui, nhắc cô những gì cô sẽ phải chờ đợi ở phu nhân Catherine de Bourgh, và tin rằng ý kiến của họ về bà—ý kiến của họ về mọi người—sẽ luôn trùng khớp, có một sự ân cần, một mối quan tâm mà cô cảm thấy hẳn sẽ mãi gắn cô với anh ta bằng một sự quý mến hết sức chân thành; và cô chia tay anh ta với niềm tin chắc rằng dù anh ta có vợ hay độc thân, anh ta sẽ mãi là hình mẫu của cô về sự dễ mến và dễ ưa. [austen-pride-and-prejudice:27.4] Những người bạn đồng hành của cô hôm sau chẳng phải hạng người khiến cô thấy anh ta kém dễ chịu đi. Ngài William Lucas và con gái ông là Maria, một cô gái vui tính nhưng đầu óc cũng rỗng tuếch như cha, chẳng có điều gì đáng nghe để nói, và người ta nghe họ với chừng ấy thích thú như khi nghe tiếng lọc cọc của chiếc xe ngựa nhỏ. Elizabeth vốn thích những điều lố bịch, nhưng những điều lố bịch của ngài William thì cô đã biết quá lâu rồi. Ông chẳng thể kể với cô điều gì mới về những kỳ diệu của buổi yết kiến và lễ phong tước hiệp sĩ của ông; và những phép lịch sự của ông đã mòn cũ như những tin tức của ông. [austen-pride-and-prejudice:27.5] Đó là một hành trình chỉ dài hai mươi bốn dặm, và họ khởi hành sớm đến mức trưa đã tới phố Gracechurch. Khi xe đến trước cửa nhà ông Gardiner, Jane đang đứng bên cửa sổ phòng khách nhìn họ tới; khi họ bước vào hành lang thì cô đã ở đó để đón, và Elizabeth, chăm chú nhìn vào mặt chị, vui mừng thấy gương mặt ấy vẫn khỏe khoắn và xinh đẹp như bao giờ. Trên cầu thang là một đám con trai con gái nhỏ, mà sự háo hức chờ chị họ xuất hiện không cho phép chúng đợi trong phòng khách, còn sự rụt rè, vì đã cả năm trời không gặp chị, lại ngăn chúng xuống thấp hơn. Tất cả đều là niềm vui và sự trìu mến. Ngày hôm ấy trôi qua thật dễ chịu; buổi sáng tất bật mua sắm, và buổi tối ở một trong những nhà hát. [austen-pride-and-prejudice:27.6] Lúc ấy Elizabeth tìm cách ngồi cạnh mợ. Đề tài đầu tiên của họ là chị cô; và cô buồn nhiều hơn là ngạc nhiên khi nghe, đáp lại những câu hỏi tỉ mỉ của cô, rằng tuy Jane luôn cố gắng giữ cho tinh thần vững vàng, vẫn có những lúc chị chán nản. Tuy vậy, cũng có lý do để hy vọng rằng những lúc ấy sẽ không kéo dài. Bà Gardiner cũng kể cho cô chi tiết về cuộc thăm của cô Bingley ở phố Gracechurch, và nhắc lại những cuộc trò chuyện vào những lúc khác nhau giữa Jane và bà, cho thấy Jane đã tự đáy lòng từ bỏ mối quen biết ấy. [austen-pride-and-prejudice:27.7] Rồi bà Gardiner trêu cháu gái về việc Wickham bỏ rơi cô, và khen cô đã chịu đựng chuyện ấy giỏi như vậy. [austen-pride-and-prejudice:27.8] “Nhưng, Elizabeth thân mến,” bà nói thêm, “cô King là cô gái thế nào? Mợ sẽ rất tiếc nếu phải nghĩ rằng bạn chúng ta là kẻ hám tiền.” [austen-pride-and-prejudice:27.9] “Mợ thân mến, xin mợ cho cháu hỏi, trong chuyện hôn nhân, đâu là sự khác biệt giữa động cơ hám tiền và động cơ thận trọng? Sự khôn ngoan chấm dứt ở đâu, và lòng tham bắt đầu từ đâu? Giáng sinh vừa rồi mợ sợ anh ấy cưới cháu, vì như thế là thiếu khôn ngoan; còn bây giờ, vì anh ấy đang tìm cách lấy một cô gái chỉ có vẻn vẹn mười nghìn bảng, mợ lại muốn kết luận rằng anh ấy hám tiền.” [austen-pride-and-prejudice:27.10] “Giá cháu chỉ cần nói cho mợ biết cô King là cô gái thế nào, mợ sẽ biết phải nghĩ sao.” [austen-pride-and-prejudice:27.11] “Cháu tin cô ấy là một cô gái rất tốt. Cháu chẳng biết điều gì xấu về cô ấy.” [austen-pride-and-prejudice:27.12] “Nhưng anh ta chẳng hề để ý chút nào đến cô ấy, cho đến khi ông nội cô ấy qua đời khiến cô ấy làm chủ món gia tài này.” [austen-pride-and-prejudice:27.13] “Không—sao anh ấy phải để ý? Nếu anh ấy không được phép chiếm lấy tình cảm của cháu, vì cháu không có tiền, thì có lý do gì để anh ấy tán tỉnh một cô gái mà anh ấy chẳng quan tâm, và cũng nghèo y như thế?” [austen-pride-and-prejudice:27.14] “Nhưng dường như thật thiếu tế nhị khi hướng sự săn đón về phía cô ấy ngay sau sự việc ấy.” [austen-pride-and-prejudice:27.15] “Một người đàn ông trong cảnh túng quẫn không có thời gian cho tất cả những phép tắc thanh nhã mà người khác có thể tuân theo. Nếu cô ấy không phản đối, thì tại sao chúng ta phải phản đối?” [austen-pride-and-prejudice:27.16] “Việc cô ấy không phản đối không biện minh được cho anh ta. Nó chỉ cho thấy chính cô ấy thiếu một điều gì đó—hoặc lý trí hoặc tình cảm.” [austen-pride-and-prejudice:27.17] “Thôi được,” Elizabeth kêu lên, “mợ muốn sao thì cứ thế. Anh ấy sẽ là kẻ hám tiền, còn cô ấy sẽ là kẻ ngốc nghếch.” [austen-pride-and-prejudice:27.18] “Không, Lizzy, đó chính là điều mợ không muốn. Cháu biết đấy, mợ sẽ rất tiếc nếu phải nghĩ xấu về một chàng trai đã sống ở Derbyshire lâu như thế.” [austen-pride-and-prejudice:27.19] “Ồ! nếu chỉ có thế, thì cháu có ý kiến rất tồi về những chàng trai sống ở Derbyshire; và những người bạn thân của họ sống ở Hertfordshire cũng chẳng khá hơn là bao. Cháu chán ngấy tất cả bọn họ rồi. Tạ ơn Trời! ngày mai cháu sẽ đến nơi mà cháu sẽ gặp một người đàn ông không có lấy một phẩm chất dễ chịu nào, chẳng có phong thái cũng chẳng có lý trí gì để mà đáng khen. Xét cho cùng, đàn ông ngu đần mới là những người duy nhất đáng quen biết.” [austen-pride-and-prejudice:27.20] “Cẩn thận đấy, Lizzy; câu nói ấy nghe nặng mùi thất vọng lắm.” [austen-pride-and-prejudice:27.21] Trước khi họ bị tách ra vì vở kịch kết thúc, cô có được niềm hạnh phúc bất ngờ là được cậu mợ mời đi cùng trong một chuyến du ngoạn mà họ dự định thực hiện vào mùa hè. [austen-pride-and-prejudice:27.22] “Chúng ta chưa quyết định hẳn là sẽ đi xa đến đâu,” bà Gardiner nói, “nhưng có lẽ đến vùng Hồ.” [austen-pride-and-prejudice:27.23] Không có dự định nào có thể dễ chịu hơn đối với Elizabeth, và cô nhận lời mời hết sức sẵn lòng và đầy biết ơn. “Mợ ơi, mợ yêu quý của cháu,” cô reo lên say sưa, “sung sướng biết bao! hạnh phúc biết bao! Mợ cho cháu sức sống và sinh lực mới. Vĩnh biệt thất vọng và u uất. Đàn ông là gì so với núi đá? Ồ! chúng ta sẽ trải qua những giờ phút ngây ngất biết bao! Và khi trở về, chúng ta sẽ không như những du khách khác, chẳng thể đưa ra được một ý niệm chính xác nào về bất cứ điều gì. Chúng ta sẽ biết mình đã đi đến đâu—chúng ta sẽ nhớ những gì mình đã thấy. Hồ, núi và sông sẽ không bị lẫn lộn với nhau trong trí tưởng tượng của chúng ta; và khi chúng ta thử tả một cảnh nào đó, chúng ta sẽ không bắt đầu cãi nhau về vị trí tương đối của nó. Hãy để những lời tuôn trào đầu tiên của chúng ta bớt khó chịu đựng hơn những lời của phần đông du khách.” [austen-pride-and-prejudice:28.1] Mọi thứ trong hành trình ngày hôm sau đều mới mẻ và thú vị đối với Elizabeth; và tinh thần cô đang ở trạng thái sẵn sàng tận hưởng; vì cô đã thấy chị mình trông khỏe đến mức xua tan mọi nỗi lo cho sức khỏe của chị, và viễn cảnh chuyến du ngoạn lên miền bắc là nguồn vui không dứt. [austen-pride-and-prejudice:28.2] Khi họ rời đường cái rẽ vào con đường làng dẫn tới Hunsford, mọi con mắt đều tìm kiếm nhà mục sư, và mỗi khúc quanh đều được chờ đợi sẽ đưa nó vào tầm nhìn. Hàng rào cọc của Rosings Park là ranh giới của họ ở một bên. Elizabeth mỉm cười khi nhớ lại tất cả những gì cô đã nghe về những người sống trong đó. [austen-pride-and-prejudice:28.3] Cuối cùng cũng nhận ra nhà mục sư. Khu vườn dốc xuống phía con đường, ngôi nhà đứng giữa vườn, hàng cọc rào xanh và bờ giậu nguyệt quế, mọi thứ đều báo hiệu rằng họ đang đến nơi. Ông Collins và Charlotte xuất hiện ở cửa, và chiếc xe dừng lại trước cánh cổng nhỏ dẫn qua một lối đi rải sỏi ngắn tới ngôi nhà, giữa những cái gật đầu và nụ cười của cả đoàn. Chỉ trong chốc lát họ đã ra khỏi xe, mừng rỡ khi thấy nhau. Bà Collins đón bạn với niềm vui sôi nổi nhất, và Elizabeth càng lúc càng hài lòng vì đã đến, khi thấy mình được đón tiếp trìu mến như vậy. Cô thấy ngay rằng cung cách của ông anh họ không hề thay đổi vì hôn nhân; phép lịch sự khuôn sáo của ông vẫn y nguyên như trước, và ông giữ cô lại ở cổng mấy phút để nghe và thỏa mãn những câu hỏi thăm của ông về cả gia đình cô. Rồi họ được đưa vào nhà, không bị trì hoãn gì thêm ngoài việc ông chỉ cho họ thấy lối vào ngăn nắp ra sao; và ngay khi họ vào đến phòng khách nhỏ, ông lại chào đón họ một lần nữa, với vẻ trịnh trọng phô trương, đến tệ xá khiêm nhường của ông, và đúng thủ tục nhắc lại mọi lời mời dùng đồ giải khát của vợ. [austen-pride-and-prejudice:28.4] Elizabeth đã chuẩn bị tinh thần để thấy ông trong vinh quang của mình; và cô không khỏi tưởng tượng rằng khi phô bày sự cân đối của căn phòng, hướng nhìn và đồ đạc của nó, ông đặc biệt nhắm vào cô, như thể muốn cô cảm thấy mình đã mất những gì khi từ chối ông. Nhưng tuy mọi thứ đều có vẻ ngăn nắp và tiện nghi, cô không thể làm ông thỏa lòng bằng một tiếng thở dài ăn năn nào; mà đúng hơn là kinh ngạc nhìn bạn mình, rằng cô ấy có thể có một vẻ vui tươi đến thế, với một người bạn đời như thế. Khi ông Collins nói điều gì mà vợ ông có lý do chính đáng để xấu hổ, điều này chắc chắn chẳng phải hiếm, cô bất giác đưa mắt nhìn Charlotte. Một đôi lần cô nhận ra một thoáng ửng hồng; nhưng nói chung Charlotte khôn ngoan làm như không nghe thấy. Sau khi ngồi đủ lâu để chiêm ngưỡng từng món đồ đạc trong phòng, từ chiếc tủ đựng bát đĩa cho đến tấm chắn lò sưởi, để kể lại chuyến đi và tất cả những gì đã xảy ra ở London, ông Collins mời họ đi dạo trong vườn, khu vườn rộng và được bày bố khéo léo, việc vun trồng nó do chính ông đảm nhận. Làm vườn là một trong những thú vui đáng kính nhất của ông; và Elizabeth thán phục khả năng giữ nét mặt của Charlotte khi cô nói về lợi ích cho sức khỏe của việc vận động ấy, và thừa nhận rằng cô khuyến khích nó hết mức có thể. Ở đây, dẫn đường qua mọi lối đi chính lối đi ngang, và hầu như không cho họ một khoảng ngừng nào để thốt ra những lời ngợi khen mà ông đòi hỏi, ông chỉ ra từng cảnh trí với một sự tỉ mỉ bỏ cái đẹp lại hoàn toàn phía sau. Ông có thể đếm số cánh đồng ở mọi hướng, và có thể nói có bao nhiêu cây trong lùm cây xa nhất. Nhưng trong tất cả những cảnh trí mà khu vườn của ông, hay vùng quê này, hay cả vương quốc có thể khoe, không cảnh nào sánh được với quang cảnh Rosings, hiện ra qua một khoảng trống giữa hàng cây viền quanh khuôn viên, gần như đối diện mặt tiền nhà ông. Đó là một tòa nhà hiện đại đẹp đẽ, tọa lạc ở vị trí đắc địa trên một khoảnh đất cao. [austen-pride-and-prejudice:28.5] Từ khu vườn của mình, ông Collins định dẫn họ đi vòng quanh hai bãi cỏ của ông, nhưng các quý bà không có giày để đương đầu với những gì còn sót lại của một trận sương giá, nên quay trở lại; và trong khi ngài William đi cùng ông, Charlotte dẫn em gái và bạn đi xem khắp ngôi nhà, có lẽ vô cùng hài lòng vì có dịp giới thiệu nó mà không cần chồng giúp. Ngôi nhà khá nhỏ, nhưng xây dựng chắc chắn và tiện lợi; và mọi thứ đều được sắp đặt bày biện với một sự ngăn nắp và nhất quán mà Elizabeth hoàn toàn ghi công cho Charlotte. Khi có thể quên được ông Collins, thì khắp nơi quả thật toát lên một vẻ ấm cúng; và qua niềm thích thú hiển nhiên của Charlotte, Elizabeth đoán rằng hẳn ông thường bị quên đi. [austen-pride-and-prejudice:28.6] Cô đã được biết rằng phu nhân Catherine vẫn còn ở vùng quê. Chuyện ấy lại được nhắc đến khi họ dùng bữa tối, lúc ông Collins góp chuyện và nhận xét, [austen-pride-and-prejudice:28.7] “Phải, cô Elizabeth, cô sẽ có vinh dự được gặp Lệnh bà Catherine de Bourgh vào ngày Chủ nhật sắp tới ở nhà thờ, và tôi không cần nói là cô sẽ mến bà đến thế nào. Bà là hiện thân của sự nhã nhặn và sự hạ cố, và tôi không nghi ngờ gì rằng cô sẽ được vinh dự nhận một phần sự chú ý của bà khi buổi lễ kết thúc. Tôi gần như không chút ngần ngại mà nói rằng bà sẽ gộp cô và cô Maria em gái nhà tôi vào mọi lời mời mà bà ban cho chúng tôi trong thời gian cô ở đây. Cách bà đối đãi với Charlotte yêu quý của tôi thật tuyệt vời. Mỗi tuần chúng tôi dùng bữa tối ở Rosings hai lần, và chẳng bao giờ được phép đi bộ về nhà. Xe ngựa của Lệnh bà thường lệ được cho đưa chúng tôi về. Tôi nên nói là một trong những cỗ xe ngựa của Lệnh bà, vì bà có nhiều cỗ.” [austen-pride-and-prejudice:28.8] “Phu nhân Catherine quả thật là một phụ nữ rất đáng kính, rất biết điều,” Charlotte nói thêm, “và là một người láng giềng hết sức chu đáo.” [austen-pride-and-prejudice:28.9] “Rất đúng, mình ạ, đó chính xác là điều tôi vẫn nói. Bà là kiểu phụ nữ mà người ta không thể tôn kính cho đủ được.” [austen-pride-and-prejudice:28.10] Buổi tối chủ yếu trôi qua trong việc bàn tán tin tức Hertfordshire, và kể lại những điều đã viết trong thư; và khi buổi tối khép lại, Elizabeth, một mình trong phòng riêng, phải suy ngẫm về mức độ mãn nguyện của Charlotte, hiểu được sự khéo léo của cô trong việc dẫn dắt, và sự điềm tĩnh trong việc chịu đựng chồng, và thừa nhận rằng tất cả đều được làm rất tốt. Cô cũng phải hình dung trước chuyến thăm của mình sẽ trôi qua ra sao, nhịp điệu yên tĩnh của những công việc thường ngày, những sự quấy rầy bực mình của ông Collins, và những cuộc vui trong giao du với Rosings. Một trí tưởng tượng sống động chẳng mấy chốc đã sắp xếp xong tất cả. [austen-pride-and-prejudice:28.11] Khoảng giữa ngày hôm sau, khi cô đang ở trong phòng chuẩn bị đi dạo, một tiếng ồn đột ngột bên dưới dường như báo hiệu cả nhà đang rối loạn; và sau khi lắng nghe một lúc, cô nghe thấy ai đó chạy lên cầu thang hết sức vội vã, và gọi to tên cô. Cô mở cửa, và gặp Maria ở chiếu nghỉ, cô bé hổn hển vì xúc động, kêu lên, [austen-pride-and-prejudice:28.12] “Ôi, chị Eliza thân mến! chị làm ơn nhanh lên và vào phòng ăn, vì có một cảnh tượng phải xem! Em sẽ không nói cho chị biết đó là gì đâu. Nhanh lên, và xuống ngay lập tức.” [austen-pride-and-prejudice:28.13] Elizabeth hỏi han vô ích; Maria nhất định không nói gì thêm, và họ chạy xuống phòng ăn, căn phòng nhìn ra con đường làng, để tìm điều kỳ diệu này; đó là hai quý bà ngồi trên một cỗ xe ngựa mui trần thấp dừng lại ở cổng vườn. [austen-pride-and-prejudice:28.14] “Thế mà chỉ có vậy thôi ư?” Elizabeth kêu lên. “Chị tưởng ít ra cũng là lũ lợn đã lọt vào vườn, thế mà ở đây chẳng có gì ngoài phu nhân Catherine và con gái bà!” [austen-pride-and-prejudice:28.15] “Trời ơi! chị thân mến,” Maria nói, khá sửng sốt vì sự nhầm lẫn, “đó không phải là phu nhân Catherine. Bà già kia là bà Jenkinson, sống cùng với họ. Người kia là cô de Bourgh. Chị cứ nhìn cô ấy mà xem. Cô ấy bé nhỏ quá. Ai mà ngờ được cô ấy lại gầy và bé đến thế!” [austen-pride-and-prejudice:28.16] “Cô ta thật vô lễ quá thể khi để Charlotte đứng ngoài trời giữa gió thế này. Sao cô ta không vào nhà?” [austen-pride-and-prejudice:28.17] “Ồ! Chị Charlotte bảo cô ấy hầu như chẳng bao giờ vào. Cô de Bourgh mà vào nhà thì đó là ân huệ lớn nhất.” [austen-pride-and-prejudice:28.18] “Chị thích dáng vẻ của cô ta,” Elizabeth nói, chợt nảy ra những ý nghĩ khác. “Trông cô ta ốm yếu và cau có.—Phải, cô ta hợp với anh ấy lắm. Cô ta sẽ là một người vợ rất xứng với anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:28.19] Ông Collins và Charlotte đều đứng ở cổng trò chuyện với các quý bà; còn ngài William, khiến Elizabeth vô cùng thích thú, đứng chôn chân ở ngưỡng cửa, say sưa chiêm ngưỡng sự cao sang trước mặt, và cứ cúi chào liên tục mỗi khi cô de Bourgh nhìn về phía ấy. [austen-pride-and-prejudice:28.20] Cuối cùng chẳng còn gì để nói thêm nữa; các quý bà đánh xe đi tiếp, và những người khác trở vào nhà. Ông Collins vừa thấy hai cô gái đã bắt đầu chúc mừng họ về vận may của họ, điều mà Charlotte giải thích bằng cách cho họ biết rằng cả đoàn được mời đến dùng bữa tối ở Rosings ngày hôm sau. [austen-pride-and-prejudice:29.1] Niềm đắc thắng của ông Collins do lời mời này thật trọn vẹn. Được phô bày sự cao sang của bà bảo trợ trước những vị khách đang kinh ngạc, và được cho họ thấy phép lịch sự của bà đối với bản thân ông và vợ ông, chính là điều ông hằng mong muốn; và việc một cơ hội làm điều đó được ban cho sớm như vậy là một minh chứng cho sự hạ cố của phu nhân Catherine mà ông không biết phải ngưỡng mộ thế nào cho đủ. [austen-pride-and-prejudice:29.2] “Tôi thú thật,” ông nói, “rằng tôi chẳng hề ngạc nhiên chút nào nếu Lệnh bà mời chúng ta vào ngày Chủ nhật đến uống trà và qua buổi tối ở Rosings. Tôi đã ngờ ngợ trông đợi, theo hiểu biết của tôi về sự nhã nhặn của bà, rằng điều đó sẽ xảy ra. Nhưng ai có thể đoán trước được một sự quan tâm như thế này? Ai có thể tưởng tượng được rằng chúng ta lại nhận được lời mời đến dùng bữa tối ở đó (hơn nữa là lời mời gồm cả đoàn) ngay sau khi quý vị vừa tới!” [austen-pride-and-prejudice:29.3] “Tôi thì ít ngạc nhiên hơn về những gì đã xảy ra,” ngài William đáp, “nhờ sự hiểu biết về cung cách thực sự của giới quyền quý, mà địa vị của tôi trong đời đã cho phép tôi thu nhận được. Quanh triều đình, những ví dụ về phong thái thanh lịch như thế chẳng phải là hiếm.” [austen-pride-and-prejudice:29.4] Suốt cả ngày hôm đó và sáng hôm sau, hầu như chẳng ai nói chuyện gì khác ngoài chuyến thăm Rosings của họ. Ông Collins cẩn thận chỉ bảo cho họ những gì họ sẽ được thấy, để cảnh tượng những căn phòng như thế, ngần ấy gia nhân, và một bữa tối lộng lẫy như thế khỏi làm họ choáng ngợp hoàn toàn. [austen-pride-and-prejudice:29.5] Khi các quý bà chia nhau đi sửa soạn trang phục, ông nói với Elizabeth, [austen-pride-and-prejudice:29.6] “Đừng lo lắng về y phục của cô, cô em họ thân mến của tôi. Lệnh bà Catherine không hề đòi hỏi ở chúng ta sự sang trọng trong trang phục vốn chỉ xứng với bản thân bà và con gái bà. Tôi chỉ khuyên cô cứ mặc bộ nào trong số quần áo của cô đẹp hơn cả, chẳng cần gì hơn thế. Lệnh bà Catherine sẽ không vì cô ăn mặc giản dị mà nghĩ kém về cô đâu. Bà thích sự phân biệt đẳng cấp được giữ gìn.” [austen-pride-and-prejudice:29.7] Trong khi họ đang thay đồ, ông đến gõ cửa phòng từng người hai ba lần, khuyên họ nhanh lên, vì phu nhân Catherine rất không ưa phải đợi bữa tối.—Những lời kể ghê gớm như thế về phu nhân và lối sống của bà khiến Maria Lucas, vốn ít quen giao tiếp, hoàn toàn khiếp sợ, và cô chờ đợi buổi ra mắt ở Rosings với nỗi lo âu cũng nhiều như cha cô đã từng chờ đợi buổi yết kiến của ông ở cung St. James. [austen-pride-and-prejudice:29.8] Vì trời đẹp, họ có một cuộc đi bộ dễ chịu chừng nửa dặm băng qua khuôn viên.—Khuôn viên nào cũng có vẻ đẹp và những cảnh trí riêng; và Elizabeth thấy nhiều điều để hài lòng, dù cô không thể ngây ngất như ông Collins trông đợi cảnh vật sẽ khơi dậy, và chỉ hơi xúc động trước việc ông kể ra số cửa sổ ở mặt tiền ngôi nhà, cùng lời ông thuật lại rằng toàn bộ chỗ kính ấy thuở ban đầu đã tốn của ngài Lewis de Bourgh bao nhiêu tiền. [austen-pride-and-prejudice:29.9] Khi họ bước lên bậc thềm vào sảnh, nỗi hoảng sợ của Maria mỗi lúc một tăng, và ngay cả ngài William trông cũng không hoàn toàn bình tĩnh.—Lòng can đảm của Elizabeth không phụ cô. Cô chưa nghe được điều gì về phu nhân Catherine cho thấy bà đáng kính sợ nhờ tài năng phi thường hay đức hạnh kỳ diệu nào, còn vẻ uy nghi đơn thuần của tiền bạc và địa vị, cô nghĩ mình có thể chứng kiến mà không run sợ. [austen-pride-and-prejudice:29.10] Từ đại sảnh, nơi ông Collins với vẻ say mê chỉ ra sự cân đối tuyệt đẹp và những đường trang trí hoàn mỹ, họ theo gia nhân qua một gian tiền sảnh, tới căn phòng nơi phu nhân Catherine, con gái bà và bà Jenkinson đang ngồi.—Phu nhân, với sự hạ cố lớn lao, đứng dậy đón họ; và vì bà Collins đã thỏa thuận với chồng rằng việc giới thiệu sẽ do bà đảm nhận, nên việc ấy được thực hiện đúng mực, chẳng kèm chút nào những lời xin lỗi và cảm tạ mà ông hẳn cho là cần thiết. [austen-pride-and-prejudice:29.11] Dù đã từng đến cung St. James, ngài William hoàn toàn bị khuất phục trước sự lộng lẫy bao quanh, đến nỗi ông chỉ còn vừa đủ can đảm để cúi chào thật thấp, rồi ngồi xuống không nói một lời; còn con gái ông, sợ đến gần như mất hồn, ngồi ghé ở mép ghế, chẳng biết nhìn đi đâu. Elizabeth thấy mình hoàn toàn đủ sức đương đầu với cảnh này, và có thể điềm tĩnh quan sát ba quý bà trước mặt.—Phu nhân Catherine là một phụ nữ cao lớn, đường nét gương mặt rất sắc, có lẽ đã từng đẹp. Dáng vẻ bà không có gì làm người ta dễ gần, mà cách bà tiếp khách cũng chẳng phải là cách khiến khách quên đi địa vị thấp kém hơn của mình. Bà không trở nên đáng sợ vì sự im lặng; nhưng bất cứ điều gì bà nói đều được thốt ra bằng một giọng hách dịch đến mức lộ rõ sự tự cao tự đại, khiến Elizabeth lập tức nhớ đến anh Wickham; và qua những gì quan sát được trong cả ngày hôm ấy, cô tin rằng phu nhân Catherine đúng y như anh ta đã mô tả. [austen-pride-and-prejudice:29.12] Khi, sau khi xem xét người mẹ, nơi gương mặt và phong thái của bà cô chẳng mấy chốc nhận ra đôi nét giống anh Darcy, cô đưa mắt sang cô con gái, cô gần như có thể cùng chung nỗi kinh ngạc của Maria vì cô ấy gầy và bé nhỏ đến thế. Giữa hai mẹ con, cả về vóc dáng lẫn gương mặt, chẳng có chút gì giống nhau. Cô de Bourgh xanh xao và ốm yếu; đường nét của cô, tuy không xấu, nhưng mờ nhạt; và cô rất ít nói, trừ những lời thì thầm với bà Jenkinson, người có dáng vẻ chẳng có gì đáng chú ý, và hoàn toàn bận rộn với việc lắng nghe những gì cô nói, và đặt một tấm bình phong đúng hướng trước mắt cô. [austen-pride-and-prejudice:29.13] Sau khi ngồi được vài phút, tất cả bọn họ được đưa đến một trong những khung cửa sổ để chiêm ngưỡng quang cảnh, ông Collins đi theo để chỉ ra những vẻ đẹp của nó, còn phu nhân Catherine thì ân cần cho họ biết rằng vào mùa hè cảnh ấy đáng ngắm hơn nhiều. [austen-pride-and-prejudice:29.14] Bữa tối vô cùng thịnh soạn, có đủ mọi gia nhân, và đủ mọi món đồ bạc mà ông Collins đã hứa hẹn; và, như ông cũng đã báo trước, theo ý muốn của phu nhân, ông ngồi ở cuối bàn, trông như thể ông cảm thấy cuộc đời chẳng thể ban cho điều gì lớn lao hơn.—Ông xẻ thịt, ăn, và ngợi khen với vẻ hăm hở thích thú; và món nào cũng được khen, trước tiên là bởi ông, rồi đến ngài William, giờ đã đủ hoàn hồn để lặp lại bất cứ điều gì con rể nói, theo một cách mà Elizabeth lấy làm lạ sao phu nhân Catherine chịu nổi. Nhưng phu nhân Catherine có vẻ hài lòng với sự ngưỡng mộ quá mức của họ, và nở những nụ cười vô cùng ân cần, nhất là khi có món nào trên bàn tỏ ra là mới lạ đối với họ. Đám khách khứa không cung cấp được mấy chuyện để trò chuyện. Elizabeth sẵn sàng lên tiếng mỗi khi có dịp, nhưng cô ngồi giữa Charlotte và cô de Bourgh—người trước thì bận lắng nghe phu nhân Catherine, còn người sau thì suốt bữa chẳng nói với cô một lời. Bà Jenkinson chủ yếu bận theo dõi xem cô de Bourgh ăn ít đến thế nào, nài cô thử một món khác, và lo sợ cô không được khỏe. Maria nghĩ chuyện lên tiếng là điều không thể, còn các quý ông thì chẳng làm gì ngoài ăn và khen. [austen-pride-and-prejudice:29.15] Khi các quý bà trở về phòng khách, chẳng có mấy việc để làm ngoài việc nghe phu nhân Catherine nói, điều bà làm không ngớt cho đến khi cà phê được mang vào, phát biểu ý kiến về mọi đề tài với một vẻ quả quyết đến mức chứng tỏ bà không quen để ai phản bác phán xét của mình. Bà hỏi han về việc nhà của Charlotte một cách suồng sã và tỉ mỉ, và cho cô rất nhiều lời khuyên về cách quản lý mọi việc ấy; bảo cô mọi thứ phải được sắp đặt ra sao trong một gia đình nhỏ như của cô, và chỉ dẫn cô về việc chăm sóc bò và gia cầm. Elizabeth nhận thấy chẳng có gì là quá thấp đối với sự chú ý của vị quý bà lớn này, miễn nó có thể cho bà dịp để sai khiến người khác. Trong những lúc ngừng trò chuyện với bà Collins, bà đặt đủ loại câu hỏi cho Maria và Elizabeth, nhưng đặc biệt là cho người sau, người mà bà biết ít nhất về các mối quan hệ, và là người mà bà nhận xét với bà Collins là một cô gái rất lịch sự, xinh xắn. Vào những lúc khác nhau, bà hỏi cô có mấy chị em, họ lớn hơn hay nhỏ hơn cô, có ai trong số họ sắp lấy chồng không, họ có xinh không, họ được học hành ở đâu, cha cô có loại xe ngựa nào, và tên thời con gái của mẹ cô là gì?—Elizabeth cảm thấy rõ sự xấc xược của những câu hỏi ấy, nhưng vẫn trả lời rất điềm tĩnh.—Rồi phu nhân Catherine nhận xét, [austen-pride-and-prejudice:29.16] “Ta nghĩ điền trang của cha cô sẽ để lại theo điều khoản thừa kế cho ông Collins. Vì chị,” bà quay sang Charlotte, “ta mừng về chuyện đó; nhưng ngoài ra ta chẳng thấy lý do gì để loại trừ dòng nữ khỏi quyền thừa kế điền trang.—Trong gia đình ngài Lewis de Bourgh người ta không thấy điều đó là cần thiết.—Cô có chơi đàn và hát không, cô Bennet?” [austen-pride-and-prejudice:29.17] “Một chút ạ.” [austen-pride-and-prejudice:29.18] “Ồ! vậy thì—lúc nào đó chúng ta sẽ vui lòng được nghe cô. Đàn nhà ta là loại hảo hạng, có lẽ còn hơn cả——Hôm nào cô sẽ thử nó.—Các chị em cô có chơi đàn và hát không?” [austen-pride-and-prejudice:29.19] “Một người trong số họ có ạ.” [austen-pride-and-prejudice:29.20] “Sao tất cả các cô không học?—Lẽ ra tất cả các cô đều phải học. Các cô nhà Webb ai cũng chơi đàn, mà thu nhập của cha họ còn không bằng của cha cô.—Cô có vẽ không?” [austen-pride-and-prejudice:29.21] “Không, hoàn toàn không ạ.” [austen-pride-and-prejudice:29.22] “Sao, không ai trong số các cô vẽ ư?” [austen-pride-and-prejudice:29.23] “Không một ai ạ.” [austen-pride-and-prejudice:29.24] “Lạ thật. Nhưng ta đoán là các cô không có dịp. Lẽ ra mẹ cô phải đưa các cô lên London mỗi mùa xuân để được các thầy dạy.” [austen-pride-and-prejudice:29.25] “Mẹ tôi thì chẳng phản đối, nhưng cha tôi ghét London.” [austen-pride-and-prejudice:29.26] “Cô gia sư của các cô đã thôi dạy rồi à?” [austen-pride-and-prejudice:29.27] “Chúng tôi chưa bao giờ có gia sư.” [austen-pride-and-prejudice:29.28] “Không có gia sư! Sao lại có thể thế được? Năm cô con gái được nuôi dạy ở nhà mà không có gia sư!—Ta chưa từng nghe chuyện như thế bao giờ. Hẳn mẹ cô đã phải làm nô lệ cho việc học hành của các cô.” [austen-pride-and-prejudice:29.29] Elizabeth khó lòng nhịn được cười khi cô cam đoan với bà rằng không phải vậy. [austen-pride-and-prejudice:29.30] “Thế thì ai dạy các cô? ai trông nom các cô? Không có gia sư thì hẳn các cô đã bị bỏ bê.” [austen-pride-and-prejudice:29.31] “So với một số gia đình, tôi tin là đúng thế; nhưng những ai trong chúng tôi muốn học thì chẳng bao giờ thiếu phương tiện. Chúng tôi luôn được khuyến khích đọc sách, và có đủ các thầy cần thiết. Còn những ai thích lười biếng thì dĩ nhiên cũng có thể lười.” [austen-pride-and-prejudice:29.32] “Phải, hẳn rồi; nhưng đó chính là điều một cô gia sư sẽ ngăn chặn, và nếu ta mà quen mẹ cô, ta đã hết sức khuyên bà thuê một người. Ta vẫn luôn nói rằng trong giáo dục không làm được gì nếu không có sự dạy dỗ đều đặn và nề nếp, và chẳng ai ngoài một cô gia sư có thể đem lại điều đó. Thật đáng kinh ngạc là ta đã giúp được bao nhiêu gia đình có gia sư theo cách ấy. Ta bao giờ cũng vui khi kiếm được cho một người trẻ tuổi một chỗ tốt. Bốn cô cháu gái của bà Jenkinson nhờ ta mà có được những chỗ làm tuyệt vời nhất; và mới hôm nọ thôi, ta đã giới thiệu một người trẻ tuổi khác, mà người ta chỉ tình cờ nhắc đến với ta, và gia đình ấy hết sức hài lòng với cô ta. Bà Collins, ta đã kể với chị chuyện hôm qua phu nhân Metcalfe đến cảm ơn ta chưa? Bà ấy thấy cô Pope đúng là một báu vật. ‘Phu nhân Catherine,’ bà ấy nói, ‘phu nhân đã ban cho tôi một báu vật.’ Có cô em nào của cô đã ra mắt xã giao chưa, cô Bennet?” [austen-pride-and-prejudice:29.33] “Có, thưa phu nhân, tất cả.” [austen-pride-and-prejudice:29.34] “Tất cả!—Sao, cả năm cô cùng ra mắt một lúc ư? Thật kỳ quặc!—Mà cô mới chỉ là con thứ hai.—Các cô em ra mắt trước khi các cô chị lấy chồng!—Các cô em của cô hẳn còn nhỏ lắm nhỉ?” [austen-pride-and-prejudice:29.35] “Vâng, em út của tôi chưa đến mười sáu. Có lẽ em ấy còn quá trẻ để giao du nhiều. Nhưng thật lòng, thưa phu nhân, tôi nghĩ sẽ rất bất công với các cô em nếu họ không được hưởng phần giao du và vui chơi của mình chỉ vì các cô chị có thể không có phương tiện hay không muốn lấy chồng sớm.—Đứa sinh sau cùng cũng có quyền hưởng những niềm vui của tuổi trẻ ngang với đứa sinh đầu tiên. Mà lại bị giữ lại vì một lý do như thế!—Tôi nghĩ điều đó sẽ chẳng mấy giúp vun đắp tình chị em hay sự tế nhị trong tâm hồn.” [austen-pride-and-prejudice:29.36] “Thật tình,” phu nhân nói, “cô phát biểu ý kiến rất quả quyết đối với một người trẻ tuổi như thế.—Này, cô bao nhiêu tuổi?” [austen-pride-and-prejudice:29.37] “Với ba cô em gái đã trưởng thành,” Elizabeth mỉm cười đáp, “phu nhân khó lòng trông đợi tôi thú nhận điều đó.” [austen-pride-and-prejudice:29.38] Phu nhân Catherine có vẻ hết sức kinh ngạc vì không nhận được câu trả lời thẳng; và Elizabeth ngờ rằng mình là sinh linh đầu tiên từng dám đùa cợt với một sự xấc xược đường bệ đến nhường ấy. [austen-pride-and-prejudice:29.39] “Ta chắc cô không thể quá hai mươi,—vì vậy cô chẳng cần giấu tuổi.” [austen-pride-and-prejudice:29.40] “Tôi chưa đến hai mươi mốt.” [austen-pride-and-prejudice:29.41] Khi các quý ông đã đến nhập bọn, và trà đã dùng xong, các bàn chơi bài được bày ra. Phu nhân Catherine, ngài William, và ông bà Collins ngồi chơi bài quadrille; và vì cô de Bourgh muốn chơi bài cassino, hai cô gái có vinh dự giúp bà Jenkinson cho đủ người chơi bàn của cô. Bàn của họ buồn tẻ đến tột bậc. Hầu như chẳng có một tiếng nào được thốt ra mà không liên quan đến ván bài, trừ khi bà Jenkinson bày tỏ nỗi lo rằng cô de Bourgh quá nóng hay quá lạnh, hay có quá nhiều hoặc quá ít ánh sáng. Ở bàn bên kia thì diễn ra nhiều chuyện hơn hẳn. Phu nhân Catherine nói gần như suốt—chỉ ra lỗi của ba người kia, hoặc kể một giai thoại nào đó về bản thân. Ông Collins bận rộn tán thành mọi điều phu nhân nói, cảm ơn bà về mỗi con cá thẻ ông thắng, và xin lỗi nếu ông nghĩ mình thắng quá nhiều. Ngài William không nói mấy. Ông đang tích trữ vào trí nhớ những giai thoại và những danh tính quý tộc. [austen-pride-and-prejudice:29.42] Khi phu nhân Catherine và con gái bà đã chơi lâu như ý muốn, các bàn bài được dẹp đi, xe ngựa được mời đưa bà Collins về, lời mời được đón nhận đầy biết ơn, và xe lập tức được cho chuẩn bị. Rồi mọi người quây quần quanh lò sưởi để nghe phu nhân Catherine phán định ngày mai trời sẽ ra sao. Từ những lời chỉ dạy ấy, họ được gọi đi khi cỗ xe tới, và với bao lời cảm tạ từ phía ông Collins, cùng ngần ấy cái cúi chào từ phía ngài William, họ ra về. Xe vừa rời khỏi cửa, Elizabeth đã bị ông anh họ yêu cầu cho biết ý kiến về tất cả những gì cô đã thấy ở Rosings, và vì Charlotte, cô nói tốt hơn thực tế. Nhưng lời khen của cô, dù đã khiến cô phải khá vất vả, vẫn hoàn toàn chẳng thể làm ông Collins thỏa mãn, và chẳng mấy chốc ông buộc phải tự tay đảm nhận việc ca ngợi phu nhân. [austen-pride-and-prejudice:30.1] Ngài William chỉ ở lại Hunsford một tuần; nhưng chuyến thăm của ông đủ dài để ông tin rằng con gái ông đã yên bề một cách hết sức thoải mái, và có được một người chồng cùng một người láng giềng như thế, những người chẳng mấy khi gặp được. Trong khi ngài William còn ở với họ, ông Collins dành các buổi sáng để đánh chiếc xe độc mã chở ông đi chơi, và chỉ cho ông xem vùng quê; nhưng khi ông đi rồi, cả nhà trở lại với những công việc thường ngày, và Elizabeth lấy làm biết ơn khi thấy rằng sự thay đổi này không khiến họ phải gặp ông anh họ nhiều hơn, vì phần lớn thời gian giữa bữa sáng và bữa tối giờ đây ông dành để hoặc làm vườn, hoặc đọc, viết, và nhìn ra cửa sổ trong phòng sách riêng của ông, căn phòng nhìn ra con đường. Căn phòng các quý bà ngồi thì ở phía sau. Lúc đầu Elizabeth khá ngạc nhiên rằng Charlotte lại không chọn phòng ăn để dùng thường ngày; đó là một căn phòng rộng rãi hơn, và có hướng nhìn dễ chịu hơn; nhưng chẳng bao lâu cô thấy bạn mình có một lý do tuyệt hay cho việc làm ấy, vì hẳn ông Collins sẽ ít ở trong phòng riêng của mình hơn nhiều, nếu họ ngồi trong một căn phòng cũng sống động như thế; và cô ghi công Charlotte về sự sắp xếp ấy. [austen-pride-and-prejudice:30.2] Từ phòng khách, họ chẳng thể thấy được gì ở con đường làng, và phải nhờ ông Collins mới biết có những cỗ xe nào đi qua, và đặc biệt là cô de Bourgh đánh cỗ xe mui trần đi ngang qua bao nhiêu lần, điều mà ông chẳng bao giờ quên đến báo cho họ, dù chuyện ấy xảy ra gần như hằng ngày. Không phải là hiếm khi cô dừng lại ở nhà mục sư, và trò chuyện vài phút với Charlotte, nhưng hầu như chẳng bao giờ được nài xuống xe. [austen-pride-and-prejudice:30.3] Rất hiếm có ngày nào ông Collins không đi bộ đến Rosings, và chẳng mấy ngày vợ ông không thấy cần phải đi cùng; và cho đến khi Elizabeth nhớ ra rằng có thể còn những chức mục sư khác thuộc quyền gia đình ấy sẽ được ban phát, cô không thể hiểu nổi sự hy sinh ngần ấy giờ đồng hồ. Thỉnh thoảng, họ được vinh dự đón phu nhân đến thăm, và trong những cuộc thăm ấy, chẳng điều gì đang diễn ra trong phòng thoát khỏi sự quan sát của bà. Bà xem xét kỹ họ đang làm gì, nhìn đồ khâu vá của họ, và khuyên họ nên làm cách khác; chê bai cách bày biện đồ đạc, hay bắt quả tang cô hầu phòng lơ là; và nếu bà nhận dùng chút đồ giải khát nào, thì dường như bà làm vậy chỉ cốt để phát hiện ra rằng những tảng thịt của bà Collins quá to so với gia đình bà. [austen-pride-and-prejudice:30.4] Elizabeth chẳng bao lâu nhận ra rằng tuy vị quý bà lớn này không giữ chức thẩm phán hòa giải của hạt, bà lại là một vị quan tòa hết sức năng nổ trong chính giáo xứ của mình, mà những việc nhỏ nhặt nhất đều được ông Collins mang đến trình bà; và hễ có người dân nào trong các túp nhà tranh sinh ra hay gây gổ, bất mãn hay quá nghèo khó, bà lại xông xáo xuống làng để phân xử những mối bất hòa của họ, dập tắt những lời than phiền của họ, và mắng mỏ cho đến khi họ hòa thuận và no đủ. [austen-pride-and-prejudice:30.5] Cuộc chiêu đãi dùng bữa tối ở Rosings được lặp lại chừng hai lần mỗi tuần; và, trừ việc vắng ngài William và buổi tối chỉ còn một bàn chơi bài, mỗi cuộc chiêu đãi như vậy đều là bản sao của lần đầu. Những cuộc hẹn khác của họ rất ít; vì lối sống của giới láng giềng nói chung vượt quá tầm với của vợ chồng Collins. Tuy nhiên, điều này chẳng phải là điều tệ hại gì với Elizabeth, và nhìn chung cô sống khá thoải mái; có những nửa giờ trò chuyện thú vị với Charlotte, và thời tiết đẹp đến lạ so với mùa trong năm, nên cô thường được tận hưởng rất nhiều ngoài trời. Lối đi dạo cô ưa thích nhất, nơi cô thường lui tới trong khi những người khác đến thăm phu nhân Catherine, là dọc theo khu rừng thưa viền bên ấy của khuôn viên, nơi có một lối đi kín gió dễ chịu mà dường như chẳng ai ngoài cô trân trọng, và nơi cô cảm thấy mình ở ngoài tầm với của tính tò mò của phu nhân Catherine. [austen-pride-and-prejudice:30.6] Theo cách yên tĩnh ấy, hai tuần đầu của chuyến thăm chẳng mấy chốc trôi qua. Lễ Phục sinh đang đến gần, và tuần lễ trước đó sẽ đem đến thêm người cho gia đình ở Rosings, điều mà trong một vòng giao du nhỏ hẹp như vậy hẳn phải là quan trọng. Ngay sau khi đến nơi, Elizabeth đã nghe nói anh Darcy được chờ đợi sẽ tới đó trong vòng vài tuần, và tuy trong số người quen của cô chẳng có mấy ai mà cô không ưa hơn anh, việc anh đến sẽ đem lại một gương mặt tương đối mới để ngắm trong những buổi tiệc ở Rosings, và cô có thể được giải trí khi thấy những ý đồ của cô Bingley đối với anh vô vọng đến thế nào, qua cách anh cư xử với cô em họ, người mà phu nhân Catherine hiển nhiên đã định sẵn cho anh; bà nói về việc anh đến với sự mãn nguyện lớn nhất, nhắc đến anh bằng những lời ngưỡng mộ cao nhất, và dường như gần như tức giận khi biết rằng cô Lucas và Elizabeth đã thường gặp anh. [austen-pride-and-prejudice:30.7] Chẳng bao lâu nhà mục sư đã biết tin anh đến, vì ông Collins đi bộ suốt buổi sáng trong tầm nhìn của những căn nhà gác cổng mở ra đường Hunsford, để là người sớm nhất được biết chắc; và sau khi cúi chào lúc cỗ xe rẽ vào khuôn viên, ông vội vã về nhà với tin tức trọng đại. Sáng hôm sau ông vội vàng đến Rosings để bày tỏ lòng kính trọng. Có hai người cháu trai của phu nhân Catherine để nhận lòng kính trọng ấy, vì anh Darcy đã đưa theo một vị đại tá Fitzwilliam, con trai thứ của cậu anh, Huân tước ——; và trước sự ngạc nhiên lớn của cả nhà, khi ông Collins trở về, các quý ông đã đi cùng ông. Charlotte đã nhìn thấy họ từ phòng chồng, đang băng qua đường, và lập tức chạy sang phòng bên, báo cho các cô gái biết họ sắp được vinh dự đến thế nào, và nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:30.8] “Chị phải cảm ơn em, Eliza, vì cử chỉ lịch sự này. Anh Darcy chẳng bao giờ lại đến sớm như thế để thăm chị.” [austen-pride-and-prejudice:30.9] Elizabeth chưa kịp chối từ mọi quyền được nhận lời khen ấy, thì tiếng chuông cửa đã báo họ đến, và ngay sau đó ba quý ông bước vào phòng. Đại tá Fitzwilliam, người đi trước, khoảng ba mươi tuổi, không đẹp trai, nhưng về dáng dấp và cách ứng xử thì đích thực là một quý ông. Anh Darcy trông y như anh vẫn thường trông ở Hertfordshire, chào hỏi bà Collins với vẻ dè dặt thường lệ; và dù có những cảm nghĩ gì đối với bạn bà, anh đón gặp cô với mọi vẻ điềm tĩnh. Elizabeth chỉ nhún gối chào anh, không nói một lời. [austen-pride-and-prejudice:30.10] Đại tá Fitzwilliam bắt chuyện ngay với sự sẵn sàng và thoải mái của một người có giáo dục, và trò chuyện rất dễ chịu; nhưng người anh em họ của anh, sau khi nói một nhận xét qua loa về ngôi nhà và khu vườn với bà Collins, ngồi một lúc lâu chẳng nói với ai. Tuy vậy, cuối cùng phép lịch sự của anh cũng thức tỉnh đến mức anh hỏi thăm Elizabeth về sức khỏe gia đình cô. Cô trả lời anh theo cách thông thường, và sau một thoáng ngừng, nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:30.11] “Chị cả tôi đã ở London ba tháng nay. Anh chưa từng tình cờ gặp chị ấy ở đó sao?” [austen-pride-and-prejudice:30.12] Cô biết rõ là anh chưa bao giờ gặp; nhưng cô muốn xem anh có để lộ chút nào là biết những gì đã xảy ra giữa nhà Bingley và Jane hay không; và cô nghĩ anh trông hơi bối rối khi trả lời rằng anh chưa bao giờ có may mắn gặp cô Bennet. Đề tài ấy không được theo đuổi thêm, và chẳng bao lâu sau các quý ông ra về. [austen-pride-and-prejudice:31.1] Phong thái của đại tá Fitzwilliam được mọi người ở nhà mục sư hết lời ngưỡng mộ, và các quý bà đều cảm thấy rằng anh hẳn sẽ góp thêm đáng kể vào niềm vui của những buổi họ được mời tới Rosings. Tuy vậy, phải mấy hôm sau họ mới nhận được lời mời nào sang đó, vì trong khi lâu đài đang có khách, thì họ chẳng thể nào là cần thiết; và phải đến tận ngày lễ Phục Sinh, gần một tuần sau khi các quý ông tới, họ mới được vinh dự đón nhận một sự quan tâm như thế, mà cũng chỉ là được mời, lúc ra khỏi nhà thờ, tối hôm ấy đến chơi. Suốt tuần vừa qua, họ hầu như chẳng gặp phu nhân Catherine hay con gái bà. Trong thời gian đó, đại tá Fitzwilliam đã ghé nhà mục sư hơn một lần, còn anh Darcy thì họ chỉ gặp ở nhà thờ. [austen-pride-and-prejudice:31.2] Lời mời dĩ nhiên được nhận, và vào giờ thích đáng họ nhập bọn cùng mọi người trong phòng khách của phu nhân Catherine. Phu nhân đón tiếp họ một cách lịch sự, nhưng thấy rõ là sự có mặt của họ chẳng hề được hoan nghênh bằng những lúc bà không kiếm được ai khác; và thực ra bà gần như chỉ mải mê với hai người cháu trai, chuyện trò với họ, nhất là với Darcy, nhiều hơn hẳn với bất cứ ai khác trong phòng. [austen-pride-and-prejudice:31.3] Đại tá Fitzwilliam có vẻ thực lòng vui mừng được gặp họ; ở Rosings, bất cứ điều gì cũng là một sự giải khuây đáng hoan nghênh đối với anh; vả lại cô bạn xinh xắn của bà Collins đã khiến anh hết sức để ý. Lúc này anh ngồi xuống bên cô, và trò chuyện thật dễ chịu về Kent và Hertfordshire, về chuyện đi xa và chuyện ở nhà, về sách mới và âm nhạc, đến nỗi Elizabeth chưa bao giờ được tiêu khiển bằng một nửa thế trong căn phòng ấy; và họ chuyện trò hăng hái, trôi chảy đến mức thu hút sự chú ý của chính phu nhân Catherine, cũng như của anh Darcy. Mắt anh chẳng mấy chốc đã nhiều lần hướng về phía họ với vẻ tò mò; còn việc phu nhân, ít lâu sau, cũng chia sẻ cảm giác ấy, thì được bộc lộ công khai hơn, vì bà chẳng ngần ngại gọi to, [austen-pride-and-prejudice:31.4] “Cháu đang nói gì thế, Fitzwilliam? Các cháu đang bàn chuyện gì vậy? Cháu đang kể gì với cô Bennet? Cho ta nghe xem nào.” [austen-pride-and-prejudice:31.5] “Chúng cháu đang nói chuyện âm nhạc, thưa bác,” anh đáp, khi không còn cách nào tránh trả lời được nữa. [austen-pride-and-prejudice:31.6] “Âm nhạc! Vậy thì nói to lên. Trong mọi đề tài, đó là đề tài ta yêu thích nhất. Ta phải được góp phần vào câu chuyện, nếu các cháu đang nói về âm nhạc. Ta cho rằng ở nước Anh này hiếm có ai thực sự thưởng thức âm nhạc hơn ta, hoặc có khiếu thẩm mỹ bẩm sinh tốt hơn ta. Giá ta từng học, hẳn ta đã thành một tay cự phách. Anne cũng vậy, nếu sức khỏe cho phép nó chuyên tâm. Ta tin chắc nó sẽ chơi đàn tuyệt diệu. Georgiana tiến bộ đến đâu rồi, Darcy?” [austen-pride-and-prejudice:31.7] Anh Darcy nói về tài đàn của em gái bằng những lời khen trìu mến. [austen-pride-and-prejudice:31.8] “Ta rất mừng được nghe những lời tốt đẹp như thế về nó,” phu nhân Catherine nói; “và nhớ dặn nó giùm ta rằng nó đừng mong xuất sắc được, nếu không tập luyện thật nhiều.” [austen-pride-and-prejudice:31.9] “Cháu xin cam đoan với bác,” anh đáp, “rằng em cháu không cần lời khuyên ấy. Nó tập luyện rất đều đặn.” [austen-pride-and-prejudice:31.10] “Thế thì càng tốt. Tập bao nhiêu cũng không thừa; và lần tới viết thư cho nó, ta sẽ dặn nó dù thế nào cũng không được xao nhãng. Ta vẫn thường bảo các cô gái trẻ rằng không thể đạt được sự xuất sắc nào trong âm nhạc mà không tập luyện liên tục. Ta đã nhiều lần bảo cô Bennet rằng cô ấy sẽ chẳng bao giờ chơi thật hay được, trừ phi tập luyện nhiều hơn; và tuy bà Collins không có đàn, cô ấy vẫn rất được hoan nghênh, như ta vẫn thường bảo bà ấy, đến Rosings mỗi ngày, và chơi chiếc dương cầm trong phòng bà Jenkinson. Ở chỗ ấy trong lâu đài, cô ấy chẳng vướng chân ai, các cháu biết đấy.” [austen-pride-and-prejudice:31.11] Anh Darcy có vẻ hơi xấu hổ vì sự thiếu giáo dưỡng của bà bác, và không đáp lời. [austen-pride-and-prejudice:31.12] Uống cà phê xong, đại tá Fitzwilliam nhắc Elizabeth rằng cô đã hứa chơi đàn cho anh nghe; và cô liền ngồi ngay vào đàn. Anh kéo một chiếc ghế đến gần cô. Phu nhân Catherine nghe được nửa bài hát, rồi lại nói chuyện, như trước, với người cháu kia; cho đến khi người này rời khỏi bà, và với vẻ chậm rãi thường lệ tiến về phía chiếc dương cầm, đứng vào một chỗ có thể ngắm trọn gương mặt của người trình diễn xinh đẹp. Elizabeth thấy anh làm gì, và đến chỗ ngừng thuận tiện đầu tiên, cô quay sang anh với một nụ cười tinh nghịch, mà nói, [austen-pride-and-prejudice:31.13] “Anh định làm tôi sợ chăng, anh Darcy, khi đến nghe tôi với tất cả vẻ trịnh trọng thế này? Nhưng tôi sẽ không hoảng đâu, dù em gái anh có chơi giỏi đến mấy. Trong tôi có một sự bướng bỉnh không bao giờ chịu để mình bị dọa nạt theo ý người khác. Mỗi lần có ai định làm tôi khiếp sợ, lòng can đảm của tôi lại dâng lên.” [austen-pride-and-prejudice:31.14] “Tôi sẽ không nói rằng cô nhầm,” anh đáp, “vì cô không thể thực lòng tin rằng tôi có ý định nào làm cô hoảng sợ; và tôi đã có hân hạnh quen biết cô đủ lâu để biết rằng cô rất thích thú thỉnh thoảng tuyên bố những ý kiến thực ra chẳng phải của mình.” [austen-pride-and-prejudice:31.15] Elizabeth bật cười vui vẻ trước bức chân dung này về mình, và nói với đại tá Fitzwilliam, “Anh họ của anh sẽ cho anh một ý niệm thật hay ho về tôi, và dạy anh đừng tin lấy một lời tôi nói. Tôi thật đặc biệt xui xẻo khi gặp phải một người có đủ khả năng phơi bày bản chất thật của tôi, ở một nơi mà tôi đã mong có thể giữ được đôi chút tiếng tốt. Quả thật, anh Darcy, anh thật thiếu độ lượng khi nhắc lại mọi điều anh biết bất lợi cho tôi ở Hertfordshire—và, xin cho phép tôi nói, cũng thật thiếu khôn ngoan nữa—vì như thế là khiêu khích tôi trả đũa, và có thể sẽ lộ ra những chuyện khiến họ hàng anh nghe phải sửng sốt.” [austen-pride-and-prejudice:31.16] “Tôi không sợ cô,” anh mỉm cười nói. [austen-pride-and-prejudice:31.17] “Xin cho tôi nghe cô có điều gì buộc tội anh ấy,” đại tá Fitzwilliam kêu lên. “Tôi muốn biết anh ấy cư xử ra sao giữa những người lạ.” [austen-pride-and-prejudice:31.18] “Vậy thì anh sẽ được nghe—nhưng hãy chuẩn bị tinh thần cho một điều thật kinh khủng. Lần đầu tiên tôi gặp anh ấy ở Hertfordshire, anh phải biết, là tại một vũ hội—và tại vũ hội ấy, anh nghĩ anh ấy đã làm gì nào? Anh ấy chỉ khiêu vũ có bốn điệu! Tôi rất tiếc phải làm anh đau lòng—nhưng sự thể là thế. Anh ấy chỉ khiêu vũ có bốn điệu, dù các quý ông thì hiếm hoi; và, theo chỗ tôi biết chắc, có hơn một cô gái trẻ phải ngồi không vì thiếu bạn nhảy. Anh Darcy, anh không thể chối cãi sự thật ấy.” [austen-pride-and-prejudice:31.19] “Lúc ấy tôi chưa có vinh dự quen biết quý cô nào trong buổi khiêu vũ chung ngoài những người đi cùng tôi.” [austen-pride-and-prejudice:31.20] “Đúng thế; mà trong phòng khiêu vũ thì chẳng ai có thể được giới thiệu với ai bao giờ. Thôi, đại tá Fitzwilliam, tôi chơi bài gì tiếp đây? Ngón tay tôi đang chờ lệnh anh.” [austen-pride-and-prejudice:31.21] “Có lẽ,” Darcy nói, “tôi đã xử sự phải hơn, nếu tôi tìm cách được giới thiệu, nhưng tôi vốn không có tài làm cho người lạ có thiện cảm với mình.” [austen-pride-and-prejudice:31.22] “Chúng ta có nên hỏi anh họ anh lý do của việc ấy không?” Elizabeth nói, vẫn hướng về đại tá Fitzwilliam. “Chúng ta có nên hỏi anh ấy vì sao một người đàn ông có trí tuệ, có học thức, lại từng trải việc đời, lại không có tài làm cho người lạ có thiện cảm với mình?” [austen-pride-and-prejudice:31.23] “Tôi có thể trả lời câu hỏi của cô,” Fitzwilliam nói, “mà chẳng cần hỏi đến anh ấy. Ấy là vì anh ấy không chịu mất công.” [austen-pride-and-prejudice:31.24] “Quả thật tôi không có cái tài mà một số người có,” Darcy nói, “là trò chuyện dễ dàng với những người tôi chưa từng gặp bao giờ. Tôi không bắt được giọng điệu câu chuyện của họ, hay tỏ ra quan tâm đến những mối bận tâm của họ, như tôi vẫn thường thấy người ta làm.” [austen-pride-and-prejudice:31.25] “Những ngón tay tôi,” Elizabeth nói, “không lướt trên cây đàn này với vẻ điêu luyện mà tôi thấy ở ngón tay của biết bao phụ nữ khác. Chúng không có được cùng sức mạnh hay sự nhanh nhẹn ấy, và không tạo ra được cùng sự biểu cảm ấy. Nhưng tôi vẫn luôn cho rằng đó là lỗi của chính tôi—vì tôi không chịu mất công tập luyện. Chứ chẳng phải tôi không tin ngón tay mình cũng đủ khả năng trình diễn xuất sắc như ngón tay của bất kỳ người phụ nữ nào khác.” [austen-pride-and-prejudice:31.26] Darcy mỉm cười và nói, “Cô hoàn toàn đúng. Cô đã dùng thời gian của mình tốt hơn nhiều. Không ai được hưởng đặc ân nghe cô chơi đàn lại có thể thấy thiếu sót điều gì. Cả hai chúng ta đều không trình diễn cho người lạ.” [austen-pride-and-prejudice:31.27] Đến đây họ bị phu nhân Catherine ngắt lời, bà gọi to hỏi họ đang nói chuyện gì. Elizabeth lập tức lại bắt đầu chơi đàn. Phu nhân Catherine bước lại gần, và sau khi nghe vài phút, bảo Darcy, [austen-pride-and-prejudice:31.28] “Cô Bennet chơi sẽ chẳng đến nỗi tồi, nếu cô ấy tập luyện nhiều hơn, và được hưởng cái lợi có một thầy dạy ở London. Cô ấy có khái niệm rất khá về cách bấm phím, tuy khiếu thẩm mỹ không bằng Anne. Anne hẳn đã là một người chơi đàn tuyệt vời, nếu sức khỏe cho phép nó học.” [austen-pride-and-prejudice:31.29] Elizabeth nhìn Darcy xem anh tán thành lời khen dành cho cô em họ nồng nhiệt đến đâu; nhưng cả lúc ấy lẫn bất kỳ lúc nào khác, cô cũng chẳng nhận ra một dấu hiệu nào của tình yêu; và từ toàn bộ cách anh cư xử với cô de Bourgh, cô rút ra được niềm an ủi này cho cô Bingley, rằng anh cũng có thể cưới cô ta y như thế, nếu cô ta là họ hàng của anh. [austen-pride-and-prejudice:31.30] Phu nhân Catherine tiếp tục nhận xét về phần trình diễn của Elizabeth, xen vào đó nhiều lời chỉ dẫn về kỹ thuật và thẩm mỹ. Elizabeth đón nhận chúng với tất cả sự nhẫn nại của phép lịch sự; và theo lời yêu cầu của các quý ông, cô ngồi lại bên cây đàn cho đến khi xe ngựa của phu nhân sẵn sàng đưa tất cả họ về nhà. [austen-pride-and-prejudice:32.1] Sáng hôm sau, Elizabeth đang ngồi một mình viết thư cho Jane, trong khi bà Collins và Maria đã vào làng có việc, thì cô giật mình vì tiếng chuông cửa, dấu hiệu chắc chắn có khách. Vì không nghe thấy tiếng xe ngựa, cô nghĩ rất có thể đó là phu nhân Catherine, và vì e ngại như thế, cô đang cất lá thư viết dở đi để tránh mọi câu hỏi tọc mạch, thì cửa mở, và trước sự ngạc nhiên vô cùng của cô, anh Darcy, và chỉ một mình anh Darcy, bước vào phòng. [austen-pride-and-prejudice:32.2] Anh cũng có vẻ sửng sốt khi thấy cô ở một mình, và xin lỗi vì đã đường đột, bằng cách cho cô biết rằng anh tưởng tất cả các quý bà đều ở nhà. [austen-pride-and-prejudice:32.3] Rồi họ ngồi xuống, và sau khi cô đã hỏi thăm mọi người ở Rosings, dường như họ có nguy cơ chìm hẳn vào im lặng. Vì vậy, nhất thiết phải nghĩ ra điều gì đó, và trong tình thế cấp bách này, nhớ lại lần cuối cùng cô gặp anh ở Hertfordshire, và tò mò muốn biết anh sẽ nói gì về cuộc ra đi vội vã của họ, cô nhận xét, [austen-pride-and-prejudice:32.4] “Mọi người rời Netherfield hồi tháng Mười Một năm ngoái đột ngột quá, anh Darcy! Hẳn anh Bingley đã ngạc nhiên thú vị lắm khi thấy tất cả mọi người theo chân mình nhanh đến thế; vì, nếu tôi nhớ không nhầm, anh ấy chỉ mới đi hôm trước. Tôi mong là lúc anh rời London, anh ấy và các chị em anh ấy đều khỏe cả.” [austen-pride-and-prejudice:32.5] “Hoàn toàn khỏe—cảm ơn cô.” [austen-pride-and-prejudice:32.6] Cô nhận ra mình sẽ không được nghe câu trả lời nào khác—và, sau một thoáng ngừng, cô nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:32.7] “Hình như tôi có nghe nói rằng anh Bingley không mấy định quay lại Netherfield nữa thì phải?” [austen-pride-and-prejudice:32.8] “Tôi chưa bao giờ nghe anh ấy nói thế; nhưng có lẽ sau này anh ấy sẽ chỉ ở đó rất ít thời gian. Anh ấy có nhiều bạn bè, và đang ở cái tuổi mà bạn bè và những cuộc giao du không ngừng tăng thêm.” [austen-pride-and-prejudice:32.9] “Nếu anh ấy định chỉ ở Netherfield ít thôi, thì tốt hơn cho láng giềng là anh ấy bỏ hẳn nơi ấy đi, vì khi đó chúng tôi may ra có được một gia đình định cư ở đó. Nhưng có lẽ anh Bingley thuê ngôi nhà không phải vì sự tiện lợi của láng giềng cho bằng vì sự tiện lợi của chính anh ấy, và chúng tôi phải chờ anh ấy giữ hay bỏ nó theo cùng nguyên tắc ấy.” [austen-pride-and-prejudice:32.10] “Tôi sẽ không ngạc nhiên,” Darcy nói, “nếu anh ấy từ bỏ nó, ngay khi có một chỗ đáng mua.” [austen-pride-and-prejudice:32.11] Elizabeth không đáp. Cô ngại nói thêm về bạn anh; và, chẳng còn gì khác để nói, cô bèn quyết định để anh tự lo việc tìm đề tài. [austen-pride-and-prejudice:32.12] Anh hiểu ý, và chẳng mấy chốc bắt đầu, “Ngôi nhà này có vẻ rất tiện nghi. Tôi tin là phu nhân Catherine đã sửa sang nó nhiều khi ông Collins mới đến Hunsford.” [austen-pride-and-prejudice:32.13] “Tôi tin là thế—và tôi chắc chắn rằng bà không thể ban lòng tốt của mình cho một người biết ơn hơn.” [austen-pride-and-prejudice:32.14] “Ông Collins có vẻ rất may mắn trong việc chọn vợ.” [austen-pride-and-prejudice:32.15] “Vâng, quả thật vậy; bạn bè ông ấy có thể mừng cho ông ấy đã gặp được một trong số rất ít phụ nữ biết điều chịu nhận lời ông ấy, hoặc có thể làm ông ấy hạnh phúc nếu nhận lời. Bạn tôi rất sáng suốt—dù tôi không chắc mình coi việc cô ấy lấy ông Collins là điều khôn ngoan nhất cô ấy từng làm. Tuy vậy, cô ấy có vẻ hoàn toàn hạnh phúc, và xét theo lẽ thận trọng, đây chắc chắn là một cuộc hôn nhân rất tốt cho cô ấy.” [austen-pride-and-prejudice:32.16] “Hẳn cô ấy rất hài lòng vì được yên bề gia thất chỉ cách gia đình và bạn bè một quãng dễ đi lại như vậy.” [austen-pride-and-prejudice:32.17] “Anh gọi đó là một quãng dễ đi lại ư? Gần năm mươi dặm đấy.” [austen-pride-and-prejudice:32.18] “Năm mươi dặm đường tốt thì có là bao? Chỉ hơn nửa ngày đường một chút. Vâng, tôi gọi đó là một quãng rất dễ đi lại.” [austen-pride-and-prejudice:32.19] “Tôi sẽ chẳng bao giờ coi khoảng cách là một trong những cái lợi của cuộc hôn nhân này,” Elizabeth kêu lên. “Tôi sẽ chẳng bao giờ nói rằng bà Collins đã yên bề gia thất gần gia đình mình.” [austen-pride-and-prejudice:32.20] “Đó là bằng chứng cho lòng gắn bó của cô với Hertfordshire. Tôi đoán bất cứ nơi nào ra khỏi vùng lân cận Longbourn một chút cũng đều có vẻ xa với cô.” [austen-pride-and-prejudice:32.21] Khi nói, anh thoáng một nụ cười mà Elizabeth tưởng mình hiểu được; hẳn anh cho rằng cô đang nghĩ đến Jane và Netherfield, và cô đỏ mặt khi đáp, [austen-pride-and-prejudice:32.22] “Tôi không có ý nói rằng một người phụ nữ không thể yên bề gia thất quá gần gia đình mình. Xa và gần hẳn phải là tương đối, và tùy thuộc vào nhiều hoàn cảnh khác nhau. Ở đâu có của cải khiến chi phí đi lại trở nên không đáng kể, thì khoảng cách chẳng còn là điều tai hại. Nhưng ở đây thì không phải thế. Ông bà Collins có thu nhập khá đủ, nhưng không đến mức cho phép đi lại thường xuyên—và tôi tin chắc bạn tôi sẽ không tự cho là mình ở gần gia đình nếu khoảng cách chưa rút xuống dưới một nửa hiện nay.” [austen-pride-and-prejudice:32.23] Anh Darcy kéo ghế lại gần cô một chút, và nói, “Cô không thể có quyền gắn bó với quê nhà mạnh mẽ đến thế. Cô không thể nào lúc nào cũng ở Longbourn.” [austen-pride-and-prejudice:32.24] Elizabeth có vẻ ngạc nhiên. Vị quý ông trải qua một thay đổi nào đó trong cảm xúc; anh kéo ghế lùi lại, cầm một tờ báo trên bàn, và, liếc qua nó, nói bằng giọng lạnh lùng hơn, [austen-pride-and-prejudice:32.25] “Cô có thích Kent không?” [austen-pride-and-prejudice:32.26] Tiếp theo là một cuộc đối thoại ngắn về miền quê này, bình thản và vắn tắt từ cả hai phía—và chẳng mấy chốc chấm dứt khi Charlotte và em gái bước vào, vừa đi dạo về. Cuộc chuyện trò tay đôi khiến họ ngạc nhiên. Anh Darcy kể lại sự nhầm lẫn đã khiến anh đường đột đến chỗ cô Bennet, và sau khi ngồi thêm vài phút mà chẳng nói mấy với ai, anh ra về. [austen-pride-and-prejudice:32.27] “Thế này nghĩa là sao nhỉ!” Charlotte nói, ngay khi anh vừa đi khỏi. “Eliza thân mến, hẳn anh ta yêu em rồi, nếu không thì anh ta chẳng bao giờ đến thăm chúng ta một cách thân mật thế này.” [austen-pride-and-prejudice:32.28] Nhưng khi Elizabeth kể về sự im lặng của anh, thì điều đó, ngay cả với lòng mong muốn của Charlotte, cũng có vẻ không mấy khả dĩ; và sau nhiều phỏng đoán khác nhau, rốt cuộc họ chỉ có thể cho rằng cuộc viếng thăm của anh xuất phát từ chỗ khó tìm được việc gì để làm, điều này càng hợp lý vì đang vào thời điểm ấy trong năm. Mọi môn săn bắn ngoài đồng đều đã hết mùa. Trong nhà thì có phu nhân Catherine, sách vở, và một bàn bi-a, nhưng các quý ông đâu thể lúc nào cũng ở trong nhà; và vì nhà mục sư ở gần, hay vì con đường đến đó dễ chịu, hay vì những người sống ở đó dễ chịu, từ lúc ấy hai anh em họ thấy có sức cám dỗ khiến họ đi bộ đến đó gần như ngày nào cũng vậy. Họ ghé thăm vào những giờ khác nhau trong buổi sáng, khi thì riêng rẽ, khi thì cùng nhau, và đôi khi có bà bác đi kèm. Ai nấy đều thấy rõ rằng đại tá Fitzwilliam đến vì anh thích được giao du với họ, một niềm tin dĩ nhiên càng khiến anh được lòng hơn; và Elizabeth, qua chính sự hài lòng của mình khi ở bên anh, cũng như qua sự ngưỡng mộ hiển nhiên anh dành cho cô, lại nhớ đến người cô từng ưu ái trước đây là George Wickham; và tuy khi so sánh hai người, cô thấy phong thái của đại tá Fitzwilliam kém phần dịu dàng quyến rũ, cô tin rằng có lẽ anh là người có đầu óc hiểu biết nhất. [austen-pride-and-prejudice:32.29] Nhưng vì sao anh Darcy lại đến nhà mục sư thường xuyên như vậy, thì khó hiểu hơn. Không thể là vì muốn giao du, vì anh thường ngồi đó mười phút liền mà không hé môi; và khi có nói, thì dường như đó là do bắt buộc hơn là do muốn—một sự hy sinh cho phép tắc, chứ chẳng phải một niềm vui cho chính anh. Hiếm khi anh tỏ ra thật sự hào hứng. Bà Collins chẳng biết nghĩ sao về anh. Việc đại tá Fitzwilliam đôi khi cười cợt sự đần độn của anh chứng tỏ rằng thường ngày anh khác hẳn, điều mà chính sự hiểu biết của chị về anh không thể cho chị biết; và vì chị muốn tin rằng sự thay đổi ấy là kết quả của tình yêu, và đối tượng của tình yêu ấy là cô bạn Eliza của chị, chị nghiêm túc bắt tay vào tìm cho ra.—Chị quan sát anh mỗi khi họ ở Rosings, và mỗi khi anh đến Hunsford; nhưng chẳng mấy thành công. Anh chắc chắn nhìn bạn chị rất nhiều, nhưng ý nghĩa của ánh nhìn ấy thì còn có thể bàn cãi. Đó là một cái nhìn chăm chú, đăm đăm, nhưng chị thường ngờ không biết trong đó có nhiều ngưỡng mộ không, và đôi khi nó dường như chẳng là gì ngoài sự lơ đãng. [austen-pride-and-prejudice:32.30] Đôi ba lần chị đã gợi ý với Elizabeth khả năng anh có cảm tình với cô, nhưng Elizabeth lần nào cũng cười ý nghĩ ấy; và bà Collins thấy không nên nhấn mạnh thêm chuyện này, vì sợ khơi dậy những hy vọng mà rốt cuộc chỉ đem lại thất vọng; bởi theo ý chị, chẳng còn nghi ngờ gì nữa, rằng mọi ác cảm của bạn chị sẽ tan biến, nếu cô có thể nghĩ rằng anh đã nằm trong tay mình. [austen-pride-and-prejudice:32.31] Trong những dự tính đầy thiện ý cho Elizabeth, đôi khi chị tính chuyện cô kết hôn với đại tá Fitzwilliam. Anh là người dễ chịu nhất, không ai sánh bằng; anh chắc chắn ngưỡng mộ cô, và địa vị của anh trong đời hết sức xứng đáng; nhưng, để bù lại những lợi thế ấy, anh Darcy có quyền tiến cử đáng kể trong giáo hội, còn người anh em họ của anh thì chẳng có chút nào. [austen-pride-and-prejudice:33.1] Đã hơn một lần, trong lúc dạo bước trong khuôn viên, Elizabeth bất ngờ gặp anh Darcy.—Cô cảm thấy hết cái trớ trêu của sự rủi ro cứ đưa anh đến đúng nơi chẳng ai khác lui tới; và để ngăn điều đó lặp lại, ngay lần đầu cô đã cẩn thận cho anh biết đó là chốn cô ưa lui tới.—Vậy mà nó lại có thể xảy ra lần thứ hai thì thật kỳ lạ!—Thế mà nó vẫn xảy ra, thậm chí cả lần thứ ba. Cứ như thể đó là sự cố tình ác ý, hay một sự tự nguyện chịu khổ hạnh, vì những dịp ấy không chỉ là vài câu hỏi thăm chiếu lệ, một khoảng ngừng ngượng nghịu rồi đi, mà anh thực sự thấy cần phải quay lại và đi cùng cô. Anh chẳng bao giờ nói nhiều, mà cô cũng chẳng buồn mất công nói hay nghe nhiều; nhưng trong lần chạm mặt thứ ba, cô chợt nhận ra anh đang hỏi những câu kỳ quặc, rời rạc—về niềm vui của cô khi ở Hunsford, về sở thích đi dạo một mình của cô, về ý kiến của cô đối với hạnh phúc của ông bà Collins; và khi nói về Rosings và việc cô chưa hiểu tường tận ngôi nhà ấy, anh dường như trông đợi rằng hễ khi nào cô trở lại Kent, cô cũng sẽ ở tại đó. Lời anh có vẻ hàm ý như thế. Phải chăng anh đang nghĩ đến đại tá Fitzwilliam? Cô cho rằng, nếu anh có ý gì, thì hẳn anh đang ám chỉ đến điều có thể nảy sinh từ phía ấy. Điều đó khiến cô hơi phiền lòng, và cô thật mừng khi thấy mình đã đến chiếc cổng trong hàng rào đối diện nhà mục sư. [austen-pride-and-prejudice:33.2] Một hôm, đang đi dạo, cô mải mê đọc lại lá thư gần đây nhất của Jane, và ngẫm nghĩ mãi về vài đoạn chứng tỏ Jane đã viết trong tâm trạng không vui, thì, thay vì lại bị anh Darcy làm cho bất ngờ, khi ngẩng lên cô thấy đại tá Fitzwilliam đang đi về phía mình. Lập tức cất lá thư đi và gượng mỉm cười, cô nói, [austen-pride-and-prejudice:33.3] “Trước đây tôi không biết anh cũng đi lối này.” [austen-pride-and-prejudice:33.4] “Tôi vừa đi một vòng quanh khuôn viên,” anh đáp, “như năm nào tôi cũng thường làm, và định kết thúc bằng một cuộc ghé thăm nhà mục sư. Cô còn định đi xa nữa không?” [austen-pride-and-prejudice:33.5] “Không, tôi định quay lại ngay bây giờ đây.” [austen-pride-and-prejudice:33.6] Và quả thật cô quay lại, và họ cùng nhau đi về phía nhà mục sư. [austen-pride-and-prejudice:33.7] “Anh nhất định rời Kent vào thứ Bảy chứ?” cô hỏi. [austen-pride-and-prejudice:33.8] “Vâng—nếu Darcy không hoãn lại lần nữa. Nhưng tôi tùy anh ấy định đoạt. Anh ấy sắp xếp mọi việc tùy theo ý thích.” [austen-pride-and-prejudice:33.9] “Và nếu không thể làm vừa ý mình trong việc sắp xếp, thì ít ra anh ấy cũng rất thích thú với quyền được lựa chọn. Tôi chẳng biết ai có vẻ thích thú với quyền làm điều mình muốn hơn anh Darcy.” [austen-pride-and-prejudice:33.10] “Anh ấy rất thích làm theo ý mình,” đại tá Fitzwilliam đáp. “Nhưng tất cả chúng ta đều thế cả. Chỉ có điều anh ấy có nhiều phương tiện để làm vậy hơn nhiều người khác, vì anh ấy giàu, còn nhiều người khác thì nghèo. Tôi nói vì thấm thía. Một người con thứ, cô biết đấy, phải quen với sự nhẫn nhịn và sự lệ thuộc.” [austen-pride-and-prejudice:33.11] “Theo tôi, con trai thứ của một bá tước khó mà biết được mấy về cả hai điều ấy. Nào, nói nghiêm túc, anh đã bao giờ biết đến sự nhẫn nhịn và lệ thuộc chưa? Đã bao giờ vì thiếu tiền mà anh không thể đi bất cứ nơi đâu anh muốn, hay sắm bất cứ thứ gì anh thích chưa?” [austen-pride-and-prejudice:33.12] “Những câu hỏi ấy thật trúng chỗ hiểm—và có lẽ tôi không thể nói rằng mình đã trải qua nhiều nỗi gian truân thuộc loại ấy. Nhưng trong những việc hệ trọng hơn, tôi có thể khổ vì thiếu tiền. Con trai thứ không thể cưới người mình thích.” [austen-pride-and-prejudice:33.13] “Trừ phi họ thích những người phụ nữ có của, mà tôi nghĩ chuyện đó vẫn thường xảy ra lắm.” [austen-pride-and-prejudice:33.14] “Thói quen tiêu xài khiến chúng tôi quá lệ thuộc, và trong tầng lớp của tôi chẳng có mấy người có thể kết hôn mà không để ý chút nào đến tiền bạc.” [austen-pride-and-prejudice:33.15] “Phải chăng điều này,” Elizabeth nghĩ, “là nhắm vào mình?” và cô đỏ mặt trước ý nghĩ ấy; nhưng, lấy lại bình tĩnh, cô nói bằng giọng vui vẻ, “Thế xin hỏi, giá thông thường của con trai thứ một bá tước là bao nhiêu? Trừ phi người anh cả ốm yếu lắm, tôi đoán anh sẽ không đòi quá năm mươi nghìn bảng.” [austen-pride-and-prejudice:33.16] Anh đáp lại cô bằng cùng giọng điệu ấy, và đề tài khép lại. Để phá tan một sự im lặng có thể khiến anh tưởng cô bị những điều vừa rồi tác động, ít lâu sau cô nói, [austen-pride-and-prejudice:33.17] “Tôi đoán anh họ anh đưa anh đi cùng chủ yếu là để có người tùy ý sai bảo. Tôi lấy làm lạ là anh ấy không lấy vợ, để bảo đảm một sự tiện lợi lâu dài kiểu ấy. Nhưng, có lẽ hiện giờ em gái anh ấy cũng đáp ứng được, và vì cô ấy chịu sự chăm sóc của riêng anh ấy, anh ấy có thể làm gì với cô ấy tùy thích.” [austen-pride-and-prejudice:33.18] “Không,” đại tá Fitzwilliam nói, “đó là một đặc quyền mà anh ấy phải chia sẻ với tôi. Tôi cùng anh ấy làm người giám hộ cô Darcy.” [austen-pride-and-prejudice:33.19] “Thật vậy sao? Thế xin hỏi hai anh là những người giám hộ thế nào? Người được giám hộ có làm các anh phiền lòng nhiều không? Các cô gái trẻ tuổi ấy đôi khi hơi khó bảo, và nếu cô ấy có tính khí đích thực nhà Darcy, có lẽ cô ấy cũng thích làm theo ý mình.” [austen-pride-and-prejudice:33.20] Trong khi nói, cô thấy anh nhìn mình chăm chú, và cái cách anh lập tức hỏi vì sao cô cho rằng cô Darcy có thể gây cho họ điều lo lắng nào, khiến cô tin chắc rằng bằng cách này hay cách khác cô đã chạm khá gần đến sự thật. Cô liền đáp, [austen-pride-and-prejudice:33.21] “Anh không cần phải hoảng. Tôi chưa từng nghe điều gì xấu về cô ấy; và tôi dám chắc cô ấy là một trong những người dễ bảo nhất trên đời. Cô ấy rất được lòng một số quý bà tôi quen biết, bà Hurst và cô Bingley. Hình như tôi có nghe anh nói là anh quen họ.” [austen-pride-and-prejudice:33.22] “Tôi quen họ chút ít. Anh trai họ là một người dễ chịu, đúng mực quý ông—anh ấy là bạn thân của Darcy.” [austen-pride-and-prejudice:33.23] “Ồ! vâng,” Elizabeth nói khô khốc—“Anh Darcy tử tế với anh Bingley một cách khác thường, và chăm lo cho anh ấy hết sức chu đáo.” [austen-pride-and-prejudice:33.24] “Chăm lo cho anh ấy!—Vâng, tôi thực sự tin rằng Darcy có chăm lo cho anh ấy trong những chuyện anh ấy cần được chăm lo nhất. Từ một điều anh ấy kể với tôi trên đường đến đây, tôi có lý do để nghĩ rằng Bingley chịu ơn anh ấy rất nhiều. Nhưng tôi phải xin lỗi anh ấy mới phải, vì tôi không có quyền cho rằng Bingley chính là người được nói đến. Tất cả chỉ là phỏng đoán.” [austen-pride-and-prejudice:33.25] “Anh muốn nói gì vậy?” [austen-pride-and-prejudice:33.26] “Đó là một chuyện mà dĩ nhiên Darcy không muốn để nhiều người biết, vì nếu nó lọt đến tai gia đình cô gái, thì sẽ là một điều khó chịu.” [austen-pride-and-prejudice:33.27] “Anh cứ tin là tôi sẽ không nhắc đến chuyện ấy.” [austen-pride-and-prejudice:33.28] “Và xin nhớ rằng tôi không có nhiều lý do để cho rằng đó là Bingley. Điều anh ấy kể với tôi chỉ là thế này; rằng anh ấy tự mừng vì gần đây đã cứu được một người bạn khỏi những phiền toái của một cuộc hôn nhân hết sức thiếu khôn ngoan, nhưng không nêu tên hay bất cứ chi tiết nào khác, và tôi chỉ ngờ đó là Bingley vì tin rằng anh ấy là kiểu thanh niên dễ sa vào một chuyện rắc rối như vậy, và vì biết rằng họ đã ở cùng nhau suốt mùa hè năm ngoái.” [austen-pride-and-prejudice:33.29] “Anh Darcy có nói với anh lý do của sự can thiệp ấy không?” [austen-pride-and-prejudice:33.30] “Tôi hiểu là có những lý do rất mạnh mẽ để phản đối cô gái kia.” [austen-pride-and-prejudice:33.31] “Thế anh ấy đã dùng những mưu kế gì để chia cắt họ?” [austen-pride-and-prejudice:33.32] “Anh ấy không nói với tôi về mưu kế của mình,” Fitzwilliam mỉm cười nói. “Anh ấy chỉ kể với tôi những gì tôi vừa kể với cô.” [austen-pride-and-prejudice:33.33] Elizabeth không đáp, và cứ bước tiếp, lòng sục sôi phẫn nộ. Sau khi quan sát cô một lúc, Fitzwilliam hỏi vì sao cô lại đăm chiêu như vậy. [austen-pride-and-prejudice:33.34] “Tôi đang nghĩ về những điều anh vừa kể với tôi,” cô nói. “Cách xử sự của anh họ anh không hợp với tình cảm của tôi. Cớ sao anh ấy lại được làm người phán xét?” [austen-pride-and-prejudice:33.35] “Cô có phần muốn cho rằng sự can thiệp của anh ấy là xen vào chuyện người khác?” [austen-pride-and-prejudice:33.36] “Tôi không thấy anh Darcy có quyền gì mà quyết định xem tình cảm của bạn mình có thích đáng hay không, hay vì sao, chỉ dựa vào phán đoán của riêng mình, anh ấy lại được định đoạt và chỉ đạo xem người bạn ấy phải hạnh phúc theo cách nào.” “Nhưng,” cô nói tiếp, sực tỉnh lại, “vì chúng ta không biết chi tiết gì, nên kết tội anh ấy là không công bằng. Cũng chẳng nên cho rằng trong chuyện này có nhiều tình cảm.” [austen-pride-and-prejudice:33.37] “Đó không phải là một phỏng đoán thiếu tự nhiên,” Fitzwilliam nói, “nhưng như thế thì làm giảm đi khá đáng buồn vinh dự trong chiến thắng của anh họ tôi.” [austen-pride-and-prejudice:33.38] Câu ấy được nói ra để đùa, nhưng với cô nó có vẻ là một bức chân dung quá đúng về anh Darcy, đến nỗi cô không dám để mình trả lời; và vì thế, đột ngột chuyển đề tài, cô nói về những chuyện không quan trọng cho đến khi họ về tới nhà mục sư. Ở đó, đóng cửa trong phòng riêng, ngay khi vị khách rời đi, cô có thể nghĩ không bị quấy rầy về tất cả những gì mình đã nghe. Không thể cho rằng những người được nói đến lại là ai khác ngoài những người có quan hệ với cô. Trên đời không thể có hai người đàn ông mà anh Darcy có ảnh hưởng vô hạn đến thế. Rằng anh đã dự phần vào những biện pháp nhằm chia cắt anh Bingley và Jane, cô chưa bao giờ ngờ vực; nhưng cô vẫn luôn quy cho cô Bingley là người chủ mưu và sắp đặt chính. Tuy nhiên, nếu thói hư vinh của chính anh không đánh lừa anh, thì anh là nguyên nhân, sự kiêu ngạo và tính thất thường của anh là nguyên nhân của tất cả những gì Jane đã phải chịu đựng, và vẫn còn đang chịu đựng. Anh đã hủy hoại trong một thời gian mọi hy vọng hạnh phúc của trái tim nồng hậu, cao thượng nhất trên đời; và chẳng ai có thể nói được tai họa anh gây ra sẽ kéo dài bao lâu. [austen-pride-and-prejudice:33.39] “Có những lý do rất mạnh mẽ để phản đối cô gái kia,” đó là lời của đại tá Fitzwilliam, và những lý do mạnh mẽ ấy có lẽ là việc cô có một ông dượng là luật sư ở tỉnh lẻ, và một ông cậu làm nghề buôn bán ở London. [austen-pride-and-prejudice:33.40] “Với chính Jane,” cô thốt lên, “thì không thể có lý do nào để phản đối. Chị ấy là hiện thân của mọi vẻ đáng yêu và lòng tốt! Trí tuệ tuyệt vời, tâm hồn được trau dồi, cung cách quyến rũ. Cũng chẳng thể viện cớ gì để chống lại bố tôi, người tuy có vài điểm khác thường, nhưng có năng lực mà chính anh Darcy cũng không nên coi khinh, và có sự đáng kính mà có lẽ anh ta sẽ chẳng bao giờ đạt tới.” Quả thật khi nghĩ đến mẹ, lòng tự tin của cô có phần lung lay, nhưng cô không chịu thừa nhận rằng bất cứ lý do phản đối nào ở đó có sức nặng đáng kể đối với anh Darcy, người mà, cô tin chắc, lòng kiêu ngạo sẽ bị tổn thương sâu sắc vì họ hàng của bạn mình thiếu thế lực hơn là vì họ thiếu hiểu biết; và rốt cuộc cô hoàn toàn quả quyết rằng anh đã bị chi phối một phần bởi thứ kiêu ngạo tồi tệ nhất này, và một phần bởi mong muốn giữ anh Bingley lại cho em gái mình. [austen-pride-and-prejudice:33.41] Sự xúc động và những giọt nước mắt mà chuyện ấy gây ra khiến cô bị nhức đầu; và cơn nhức đầu tăng lên đến mức, vào buổi chiều tối, cộng thêm việc cô không muốn gặp anh Darcy, cô quyết định không cùng vợ chồng anh họ đến Rosings, nơi họ được mời đến uống trà. Bà Collins, thấy cô thật sự không được khỏe, không nài cô đi, và hết sức ngăn chồng nài ép cô, nhưng ông Collins không giấu nổi nỗi lo rằng phu nhân Catherine sẽ có phần không hài lòng vì cô ở nhà. [austen-pride-and-prejudice:34.1] Khi họ đã đi, Elizabeth, như thể cố ý khiến mình càng căm giận anh Darcy càng tốt, chọn việc xem lại tất cả những lá thư Jane đã viết cho cô từ khi cô đến Kent. Những lá thư ấy không chứa một lời than phiền thực sự nào, cũng không gợi lại những chuyện đã qua, hay bày tỏ nỗi khổ hiện tại. Nhưng trong tất cả, và gần như trong từng dòng của mỗi lá, đều thiếu đi sự vui tươi vẫn thường là nét đặc trưng trong lối viết của chị, sự vui tươi vốn bắt nguồn từ sự thanh thản của một tâm hồn an hòa với chính mình và hiền hậu với mọi người, và hầu như chưa từng bị che mờ. Elizabeth để ý từng câu gợi lên ý bất an, với một sự chú tâm mà chúng hầu như chưa nhận được ở lần đọc đầu tiên. Lời khoe khoang đáng xấu hổ của anh Darcy về nỗi đau khổ anh đã gây ra được khiến cô cảm nhận sâu sắc hơn những đau đớn của chị mình. Thật là đôi chút an ủi khi nghĩ rằng chuyến lưu lại Rosings của anh sẽ kết thúc vào ngày kia, và một an ủi còn lớn hơn là chưa đầy hai tuần nữa chính cô sẽ lại được ở bên Jane, và có thể góp phần giúp chị lấy lại tinh thần, bằng tất cả những gì tình thương có thể làm được. [austen-pride-and-prejudice:34.2] Cô không thể nghĩ đến việc Darcy rời Kent mà không nhớ rằng người anh em họ của anh cũng sẽ đi cùng; nhưng đại tá Fitzwilliam đã cho thấy rõ rằng anh chẳng hề có ý định gì, và dù anh dễ chịu đến đâu, cô cũng không định buồn rầu vì anh. [austen-pride-and-prejudice:34.3] Trong lúc cô đang tự giải quyết điều ấy, cô bỗng giật mình vì tiếng chuông cửa, và lòng cô hơi xao xuyến khi nghĩ rằng đó có thể là chính đại tá Fitzwilliam, người đã có lần đến thăm vào lúc tối muộn, và giờ có thể đến để hỏi thăm riêng sức khỏe của cô. Nhưng ý nghĩ ấy chẳng mấy chốc bị xua tan, và lòng cô bị khuấy động theo một cách rất khác, khi, trước sự kinh ngạc tột độ của cô, cô thấy anh Darcy bước vào phòng. Với vẻ vội vã, anh lập tức hỏi thăm sức khỏe của cô, nói rằng anh đến vì mong được nghe cô đã đỡ hơn. Cô đáp lại anh với một phép lịch sự lạnh lùng. Anh ngồi xuống được một lúc, rồi đứng dậy đi đi lại lại trong phòng. Elizabeth ngạc nhiên, nhưng không nói một lời. Sau mấy phút im lặng, anh tiến về phía cô với vẻ bồn chồn, và bắt đầu như sau, [austen-pride-and-prejudice:34.4] “Tôi đã vùng vẫy trong vô vọng. Không được nữa rồi. Tình cảm của tôi không thể kìm nén được nữa. Cô phải cho phép tôi nói với cô rằng tôi ngưỡng mộ và yêu cô nồng nhiệt biết bao.” [austen-pride-and-prejudice:34.5] Sự kinh ngạc của Elizabeth không lời nào tả xiết. Cô nhìn trân trối, đỏ mặt, ngờ vực, và im lặng. Anh coi như thế là đủ khích lệ, và ngay sau đó là lời thổ lộ tất cả những gì anh cảm thấy và đã từ lâu cảm thấy đối với cô. Anh nói hay, nhưng còn có những cảm xúc khác ngoài những cảm xúc của trái tim cần được trình bày tường tận, và về đề tài yêu thương anh không hùng hồn hơn về đề tài kiêu hãnh. Ý thức của anh về sự thấp kém của cô—về việc đó là một sự hạ mình—về những trở ngại gia đình mà lý trí vẫn luôn đặt ra chống lại tình cảm, được anh nhấn đi nhấn lại với một nhiệt tình dường như tương xứng với thể diện mà anh đang làm tổn thương, nhưng lại rất khó giúp lời cầu hôn của anh được chấp thuận. [austen-pride-and-prejudice:34.6] Bất chấp mối ác cảm đã ăn sâu, cô không thể dửng dưng trước vinh dự được một người đàn ông như thế yêu mến, và tuy ý định của cô không lay chuyển lấy một khoảnh khắc, lúc đầu cô vẫn thấy tiếc cho nỗi đau anh sắp phải nhận; cho đến khi, bị những lời lẽ tiếp theo của anh khơi dậy lòng phẫn uất, cô đánh mất mọi lòng trắc ẩn trong cơn giận. Tuy vậy, cô cố trấn tĩnh để trả lời anh một cách nhẫn nại, khi anh nói xong. Anh kết thúc bằng việc trình bày với cô sức mạnh của tình yêu mà, dù đã cố gắng hết sức, anh vẫn thấy không thể chế ngự; và bày tỏ hy vọng rằng giờ đây tình yêu ấy sẽ được đền đáp bằng việc cô nhận lời lấy anh. Khi anh nói điều ấy, cô dễ dàng nhận ra rằng anh không hề nghi ngờ sẽ nhận được câu trả lời thuận. Anh nói đến sự e ngại và lo âu, nhưng nét mặt anh lại biểu lộ sự tin chắc thực sự. Một điều như thế chỉ càng khiến cô thêm bực tức, và khi anh dứt lời, má cô ửng đỏ, và cô nói, [austen-pride-and-prejudice:34.7] “Trong những trường hợp như thế này, tôi tin rằng theo lệ thường người ta phải bày tỏ lòng cảm kích trước những tình cảm được thổ lộ, dù chúng có được đáp lại không tương xứng đến đâu. Cảm thấy mang ơn là điều tự nhiên, và nếu tôi có thể cảm thấy biết ơn, thì giờ đây tôi xin cảm ơn anh. Nhưng tôi không thể—tôi chưa bao giờ mong muốn được anh đánh giá cao, và anh chắc chắn đã dành sự đánh giá ấy một cách hết sức miễn cưỡng. Tôi lấy làm tiếc đã gây đau khổ cho bất kỳ ai. Tuy vậy, điều đó hoàn toàn là vô tình, và tôi mong nó sẽ không kéo dài. Những cảm xúc mà, như anh nói, từ lâu đã ngăn anh thừa nhận tình cảm của mình, hẳn sẽ chẳng mấy khó khăn để chế ngự nó sau lời giải thích này.” [austen-pride-and-prejudice:34.8] Anh Darcy, đang tựa vào bệ lò sưởi, mắt dán chặt vào gương mặt cô, dường như đón nhận những lời của cô với nỗi phẫn uất không kém sự ngạc nhiên. Sắc mặt anh tái đi vì giận, và sự rối loạn trong tâm trí hiện rõ trên từng nét mặt. Anh đang gắng giữ vẻ điềm tĩnh, và không chịu hé môi cho đến khi tin rằng mình đã đạt được điều đó. Khoảng lặng ấy đối với Elizabeth thật khủng khiếp. Cuối cùng, bằng một giọng bình thản gượng gạo, anh nói, [austen-pride-and-prejudice:34.9] “Và đây là tất cả câu trả lời mà tôi được vinh dự chờ đợi! Có lẽ tôi có thể muốn được biết vì sao, với rất ít cố gắng giữ phép lịch sự đến vậy, tôi lại bị khước từ như thế này. Nhưng điều đó chẳng mấy quan trọng.” [austen-pride-and-prejudice:34.10] “Tôi cũng có thể hỏi,” cô đáp, “vì sao với một ý định hiển nhiên là xúc phạm và lăng nhục tôi như thế, anh lại chọn nói với tôi rằng anh yêu tôi trái với ý muốn của anh, trái với lý trí của anh, và thậm chí trái với cả tính cách của anh? Như thế chẳng phải đã là lý do nào đó để bào chữa cho sự thiếu lịch sự, nếu tôi có thiếu lịch sự sao? Nhưng tôi còn có những điều khác khiến tôi phẫn nộ. Anh biết là tôi có. Giả sử tình cảm của tôi không quyết định chống lại anh, giả sử chúng dửng dưng, hay thậm chí có thiện cảm đi nữa, anh nghĩ có điều gì có thể cám dỗ tôi nhận lời người đàn ông đã là nguyên nhân hủy hoại, có lẽ mãi mãi, hạnh phúc của người chị mà tôi hết mực yêu thương không?” [austen-pride-and-prejudice:34.11] Khi cô thốt ra những lời này, anh Darcy biến sắc; nhưng xúc động ấy chỉ thoáng qua, và anh lắng nghe mà không định ngắt lời trong khi cô nói tiếp. [austen-pride-and-prejudice:34.12] “Tôi có đủ mọi lý do trên đời để nghĩ xấu về anh. Không động cơ nào có thể bào chữa cho vai trò bất công và thiếu độ lượng mà anh đã đóng trong chuyện ấy. Anh không dám, anh không thể chối rằng anh đã là kẻ chủ chốt, nếu không phải là kẻ duy nhất, chia rẽ họ, khiến một người bị thiên hạ chê trách là thất thường và không kiên định, người kia bị thiên hạ chế giễu vì hy vọng tan vỡ, và đẩy cả hai vào nỗi đau khổ cay đắng nhất.” [austen-pride-and-prejudice:34.13] Cô ngừng lời, và thấy với nỗi phẫn nộ không nhỏ rằng anh đang lắng nghe với một vẻ chứng tỏ anh hoàn toàn không mảy may hối hận. Anh thậm chí còn nhìn cô với một nụ cười làm ra vẻ không tin. [austen-pride-and-prejudice:34.14] “Anh có thể chối rằng anh đã làm điều ấy không?” cô nhắc lại. [austen-pride-and-prejudice:34.15] Với vẻ bình thản giả tạo, anh bèn đáp, “Tôi không hề muốn chối rằng tôi đã làm mọi điều trong khả năng mình để tách bạn tôi khỏi chị cô, hay rằng tôi vui mừng vì đã thành công. Đối với anh ấy, tôi đã tử tế hơn đối với chính mình.” [austen-pride-and-prejudice:34.16] Elizabeth khinh không thèm tỏ ra để ý đến lời ám chỉ nhã nhặn ấy, nhưng ý nghĩa của nó không lọt khỏi cô, và nó cũng chẳng thể làm cô nguôi giận. [austen-pride-and-prejudice:34.17] “Nhưng không chỉ riêng chuyện này,” cô nói tiếp, “là nền tảng cho ác cảm của tôi. Từ lâu trước khi chuyện ấy xảy ra, ý kiến của tôi về anh đã được định đoạt. Tính cách của anh đã được phơi bày trong câu chuyện mà tôi được nghe từ anh Wickham nhiều tháng trước. Về chuyện này, anh còn có gì để nói? Anh có thể viện đến hành động bằng hữu tưởng tượng nào để tự bào chữa ở đây? hay bằng sự xuyên tạc nào, anh có thể lừa gạt người khác ở đây?” [austen-pride-and-prejudice:34.18] “Cô quan tâm hăng hái quá đến chuyện của quý ông ấy,” Darcy nói bằng một giọng kém bình thản hơn, mặt đỏ bừng lên. [austen-pride-and-prejudice:34.19] “Ai đã biết những bất hạnh của anh ấy mà lại có thể không quan tâm đến anh ấy?” [austen-pride-and-prejudice:34.20] “Những bất hạnh của anh ta!” Darcy khinh miệt nhắc lại; “phải, những bất hạnh của anh ta quả thật là lớn lắm.” [austen-pride-and-prejudice:34.21] “Và do anh gây ra,” Elizabeth hăng hái kêu lên. “Anh đã đẩy anh ấy vào cảnh nghèo khó như hiện nay, nghèo khó tương đối. Anh đã khước từ những quyền lợi mà anh hẳn biết là đã được dành cho anh ấy. Anh đã tước đi của những năm tháng đẹp nhất đời anh ấy sự độc lập vốn là quyền của anh ấy không kém gì là điều anh ấy xứng đáng. Anh đã làm tất cả những điều đó! vậy mà anh còn có thể đối xử với việc nhắc đến những bất hạnh của anh ấy bằng sự khinh miệt và chế nhạo.” [austen-pride-and-prejudice:34.22] “Và đây,” Darcy kêu lên, trong khi rảo bước nhanh qua phòng, “là ý kiến của cô về tôi! Đây là sự đánh giá cô dành cho tôi! Cảm ơn cô đã giải thích nó tường tận như vậy. Những lỗi lầm của tôi, theo cách tính này, quả thật là nặng nề! Nhưng có lẽ,” anh nói thêm, dừng bước, và quay về phía cô, “những tội lỗi này có thể đã được bỏ qua, nếu lòng kiêu hãnh của cô không bị tổn thương bởi lời thú nhận thành thật của tôi về những e ngại đã từ lâu ngăn tôi đi đến một ý định nghiêm túc nào. Những lời buộc tội cay đắng này có lẽ đã có thể được nén lại, nếu tôi khôn khéo hơn mà che giấu những giằng xé của mình, và tâng bốc cô để cô tin rằng tôi được thúc đẩy bởi một tình cảm không chút dè dặt, không chút pha tạp; bởi lý trí, bởi suy xét, bởi mọi thứ. Nhưng giả dối dưới bất kỳ hình thức nào cũng là điều tôi ghê tởm. Tôi cũng không xấu hổ về những cảm xúc tôi đã kể. Chúng là tự nhiên và chính đáng. Cô có thể mong tôi vui mừng vì sự thấp kém của họ hàng cô sao? Mong tôi tự chúc mừng mình vì hy vọng có được những người thân mà địa vị trong đời thấp kém hơn tôi rõ rệt đến thế sao?” [austen-pride-and-prejudice:34.23] Elizabeth cảm thấy mình mỗi lúc một giận hơn; vậy mà cô vẫn cố hết sức để nói một cách điềm tĩnh khi cô nói, [austen-pride-and-prejudice:34.24] “Anh nhầm rồi, anh Darcy, nếu anh cho rằng cách anh tỏ tình tác động đến tôi theo bất kỳ cách nào khác, ngoài việc nó giúp tôi khỏi phải áy náy như lẽ ra tôi có thể cảm thấy khi từ chối anh, nếu anh cư xử ra dáng một quý ông hơn.” [austen-pride-and-prejudice:34.25] Cô thấy anh giật mình khi nghe câu ấy, nhưng anh không nói gì, và cô tiếp tục, [austen-pride-and-prejudice:34.26] “Anh không thể ngỏ lời cầu hôn tôi theo bất kỳ cách nào có thể khiến tôi muốn nhận lời.” [austen-pride-and-prejudice:34.27] Một lần nữa sự kinh ngạc của anh lộ rõ; và anh nhìn cô với vẻ vừa không tin vừa bẽ bàng. Cô nói tiếp. [austen-pride-and-prejudice:34.28] “Ngay từ đầu, tôi gần như có thể nói là ngay từ giây phút đầu tiên tôi quen biết anh, cung cách của anh đã khiến tôi tin chắc hoàn toàn vào sự ngạo mạn, sự tự phụ, và sự khinh thường ích kỷ của anh đối với cảm xúc của người khác, và chúng đã tạo nên cái nền móng của sự không ưa, mà trên đó những sự việc về sau đã xây dựng nên một mối ác cảm không gì lay chuyển nổi; và tôi quen anh chưa đầy một tháng đã cảm thấy rằng anh là người đàn ông cuối cùng trên đời mà tôi có thể bị thuyết phục để lấy làm chồng.” [austen-pride-and-prejudice:34.29] “Cô đã nói đủ rồi, thưa cô. Tôi hoàn toàn hiểu tình cảm của cô, và giờ chỉ còn biết hổ thẹn vì những tình cảm của chính tôi. Xin thứ lỗi cho tôi vì đã chiếm quá nhiều thời gian của cô, và xin nhận những lời chúc tốt đẹp nhất của tôi cho sức khỏe và hạnh phúc của cô.” [austen-pride-and-prejudice:34.30] Và với những lời ấy, anh vội vã rời khỏi phòng, và ngay sau đó Elizabeth nghe thấy anh mở cửa trước và ra khỏi nhà. [austen-pride-and-prejudice:34.31] Tâm trí cô lúc này rối bời đến đau đớn. Cô không biết làm sao đứng vững, và vì thực sự kiệt sức, cô ngồi xuống khóc suốt nửa giờ. Sự kinh ngạc của cô, khi ngẫm lại những gì vừa xảy ra, cứ tăng thêm mỗi lần cô nghĩ lại. Rằng cô lại nhận được lời cầu hôn từ anh Darcy! rằng anh đã yêu cô suốt bao nhiêu tháng nay! yêu đến mức muốn cưới cô bất chấp mọi lý do phản đối đã khiến anh ngăn cản bạn mình cưới chị cô, những lý do hẳn ít nhất cũng có sức nặng ngang như vậy trong trường hợp của chính anh, thì thật gần như không thể tin nổi! thật hãnh diện khi đã vô tình khơi dậy một tình cảm mãnh liệt đến thế. Nhưng lòng kiêu ngạo của anh, lòng kiêu ngạo đáng ghê tởm của anh, sự thú nhận trơ trẽn của anh về những gì anh đã làm đối với Jane, sự quả quyết không thể tha thứ của anh khi thừa nhận điều ấy, dù không thể biện minh, và cái cách nhẫn tâm anh nhắc đến anh Wickham, người mà anh không hề cố chối là mình đã đối xử tàn nhẫn, chẳng mấy chốc đã lấn át lòng thương hại mà ý nghĩ về tình yêu của anh đã khơi lên trong chốc lát. [austen-pride-and-prejudice:34.32] Cô tiếp tục chìm trong những suy nghĩ hết sức xáo động cho đến khi tiếng xe ngựa của phu nhân Catherine khiến cô cảm thấy mình không đủ sức đối mặt với sự quan sát của Charlotte, và vội vã trở về phòng. [austen-pride-and-prejudice:35.1] Sáng hôm sau Elizabeth thức dậy với cùng những ý nghĩ và trầm tư đã khiến cô rốt cuộc nhắm mắt ngủ. Cô vẫn chưa thể hoàn hồn sau sự bất ngờ của những gì đã xảy ra; cô không thể nghĩ đến điều gì khác, và hoàn toàn không thiết làm việc gì, nên ngay sau bữa sáng cô quyết định đi ra ngoài cho thoáng khí và vận động. Cô đang đi thẳng đến lối dạo ưa thích của mình, thì sực nhớ rằng anh Darcy thỉnh thoảng có đến đó, nên dừng lại, và thay vì đi vào khuôn viên, cô rẽ lên con đường nhỏ dẫn cô xa hơn khỏi con đường cái có trạm thu phí. Hàng rào cọc của khuôn viên vẫn là ranh giới ở một bên, và chẳng mấy chốc cô đi ngang qua một trong những chiếc cổng dẫn vào khu đất. [austen-pride-and-prejudice:35.2] Sau khi đi đi lại lại hai ba lần trên đoạn đường ấy, cô bị buổi sáng dễ chịu cám dỗ dừng lại bên cổng mà nhìn vào khuôn viên. Năm tuần cô đã ở Kent tính đến nay đã làm cảnh vật đổi khác nhiều, và mỗi ngày lại thêm xanh tươi cho những hàng cây sớm trổ lá. Cô sắp đi tiếp thì thoáng thấy một quý ông trong lùm cây chạy dọc bìa khuôn viên; người ấy đang đi về phía này; và sợ đó là anh Darcy, cô lập tức lùi đi. Nhưng người đang tiến tới giờ đã đủ gần để nhìn thấy cô, và hăm hở bước lên, gọi tên cô. Cô đã quay đi, nhưng nghe mình được gọi, dù bằng một giọng chứng tỏ đó là anh Darcy, cô lại bước về phía cổng. Lúc ấy anh cũng đã đến cổng, và chìa ra một lá thư mà cô theo bản năng đón lấy, anh nói với vẻ điềm tĩnh kiêu kỳ, “Tôi đã đi dạo trong lùm cây một lúc với hy vọng gặp được cô. Cô có thể cho tôi vinh dự được cô đọc lá thư này không?”—Rồi, khẽ cúi chào, anh lại quay vào rặng cây, và chẳng mấy chốc đã khuất dạng. [austen-pride-and-prejudice:35.3] Không chờ đợi chút niềm vui nào, nhưng với nỗi tò mò mãnh liệt nhất, Elizabeth mở lá thư, và trước sự ngạc nhiên mỗi lúc một tăng, cô thấy một phong bì đựng hai tờ giấy viết thư, viết kín từ đầu đến cuối, bằng nét chữ rất sít.—Chính phong bì cũng viết kín.—Vừa tiếp tục đi dọc con đường nhỏ, cô vừa bắt đầu đọc. Thư đề gửi từ Rosings, lúc tám giờ sáng, và như sau:— [austen-pride-and-prejudice:35.4] “Thưa cô, xin chớ hoảng sợ khi nhận được lá thư này, vì e rằng nó lặp lại những tình cảm ấy, hay nhắc lại những lời đề nghị ấy, những điều mà tối qua đã khiến cô ghê tởm đến thế. Tôi viết mà không hề có ý định làm cô đau lòng, hay tự hạ nhục mình, bằng cách dông dài về những ước muốn mà, vì hạnh phúc của cả đôi bên, càng sớm quên đi càng tốt; và nỗ lực mà việc viết cũng như việc đọc lá thư này đòi hỏi lẽ ra đã được tránh, nếu thanh danh của tôi không buộc lá thư phải được viết ra và được đọc. Vì vậy, cô phải thứ lỗi cho sự mạo muội khi tôi đòi hỏi sự chú ý của cô; tôi biết tình cảm của cô sẽ ban nó một cách miễn cưỡng, nhưng tôi đòi hỏi nó ở lòng công bằng của cô. [austen-pride-and-prejudice:35.5] “Đêm qua cô đã buộc cho tôi hai tội, tính chất rất khác nhau, và mức độ hoàn toàn không ngang nhau. Tội thứ nhất được nêu ra là, bất chấp tình cảm của cả hai người, tôi đã tách anh Bingley khỏi chị cô,—và tội kia là, bất chấp nhiều quyền lợi chính đáng, bất chấp danh dự và lòng nhân đạo, tôi đã hủy hoại sự sung túc trước mắt và làm tiêu tan tiền đồ của anh Wickham.—Cố tình và vô cớ ruồng bỏ người bạn thuở thiếu thời của mình, người được cha tôi công khai yêu quý, một thanh niên hầu như không có chỗ dựa nào khác ngoài sự bảo trợ của chúng tôi, và đã được nuôi dạy để trông chờ sự bảo trợ ấy được thực thi, hẳn là một sự đồi bại mà việc chia lìa hai người trẻ tuổi, với một tình cảm chỉ có thể nảy nở trong vài tuần, không thể nào sánh được.—Nhưng tôi hy vọng từ nay sẽ được thoát khỏi sự nghiêm khắc của lời chê trách đã được ban phát rộng rãi đến thế tối qua, về từng sự việc, khi cô đã đọc bản tường thuật sau đây về những hành động của tôi và động cơ của chúng.—Nếu, khi giải thích chúng, điều mà tôi nợ chính mình, tôi buộc phải kể ra những cảm xúc có thể xúc phạm đến cảm xúc của cô, tôi chỉ có thể nói rằng tôi lấy làm tiếc.—Sự cần thiết thì phải tuân theo—và xin lỗi thêm nữa thì thật vô lý.—Tôi chưa ở Hertfordshire được bao lâu thì đã thấy, cũng như những người khác, rằng Bingley ưa chị cả của cô hơn mọi cô gái trẻ khác trong vùng.—Nhưng mãi đến tối hôm khiêu vũ ở Netherfield, tôi mới bắt đầu e rằng anh ấy có một tình cảm nghiêm túc.—Trước đó tôi đã nhiều lần thấy anh ấy yêu.—Tại vũ hội ấy, trong khi tôi có vinh dự khiêu vũ với cô, lần đầu tiên tôi được biết, qua một lời tình cờ của ngài William Lucas, rằng sự săn sóc của Bingley đối với chị cô đã làm nảy sinh một sự trông đợi chung về cuộc hôn nhân của họ. Ông ấy nói về chuyện đó như một sự kiện chắc chắn, mà chỉ còn thời gian là chưa định. Từ lúc ấy tôi chăm chú quan sát cách cư xử của bạn tôi; và khi đó tôi nhận thấy tình cảm thiên vị của anh ấy đối với cô Bennet vượt xa những gì tôi từng chứng kiến ở anh ấy. Tôi cũng quan sát chị cô.—Vẻ mặt và cung cách của cô ấy vẫn cởi mở, vui tươi và duyên dáng như mọi khi, nhưng không có dấu hiệu nào của một tình cảm đặc biệt, và sau sự xem xét buổi tối hôm ấy tôi vẫn tin chắc rằng tuy cô ấy đón nhận sự săn sóc của anh ấy một cách vui vẻ, cô ấy không hề mời gọi chúng bằng sự đồng cảm nào.—Nếu ở đây cô không nhầm, thì hẳn tôi đã sai lầm. Sự hiểu biết hơn hẳn của cô về chị mình khiến khả năng sau có vẻ đúng hơn.—Nếu quả như vậy, nếu tôi đã bị sai lầm như thế dẫn dắt đến chỗ gây đau khổ cho cô ấy, thì sự phẫn uất của cô không phải là vô lý. Nhưng tôi sẽ không ngần ngại khẳng định rằng vẻ thanh thản trên nét mặt và dáng điệu của chị cô là như thể có thể khiến người quan sát tinh tường nhất tin chắc rằng, dù tính tình cô ấy dễ mến đến đâu, trái tim cô ấy không dễ gì rung động.—Rằng tôi mong muốn tin là cô ấy dửng dưng, điều ấy là chắc chắn,—nhưng tôi dám nói rằng những sự xem xét và quyết định của tôi thường không bị chi phối bởi những hy vọng hay nỗi sợ của tôi.—Tôi không tin cô ấy dửng dưng vì tôi mong như vậy;—tôi tin điều đó dựa trên một xác tín khách quan, cũng thật như tôi mong muốn điều đó theo lý trí.—Những lý do tôi phản đối cuộc hôn nhân không chỉ là những lý do mà tối qua tôi đã thừa nhận là, trong trường hợp của chính tôi, đã đòi hỏi sức mạnh tột cùng của đam mê mới gạt bỏ được; việc thiếu quan hệ gia thế không thể là một điều tai hại lớn đối với bạn tôi như đối với tôi.—Nhưng còn có những nguyên nhân khác khiến tôi ghê ngại;—những nguyên nhân mà, tuy vẫn còn tồn tại, và tồn tại ở mức độ ngang nhau trong cả hai trường hợp, chính tôi đã cố quên đi, vì chúng không ở ngay trước mắt tôi.—Những nguyên nhân này phải được nêu ra, dù ngắn gọn.—Hoàn cảnh gia đình bên ngoại cô, tuy đáng chê, chẳng là gì so với sự hoàn toàn thiếu đúng mực thường xuyên đến thế, gần như lúc nào cũng thế, mà chính mẹ cô, ba cô em gái của cô, và đôi khi thậm chí cả cha cô, để lộ ra.—Xin thứ lỗi cho tôi.—Làm cô phật lòng khiến tôi đau đớn. Nhưng giữa nỗi phiền muộn của cô vì những khuyết điểm của những người thân thiết nhất, và nỗi không vui của cô trước sự mô tả này về họ, xin cô hãy lấy làm an ủi khi nghĩ rằng, việc cô và chị cả của cô đã cư xử sao cho tránh được mọi phần chê trách tương tự, là lời khen mà người ta dành cho hai người một cách phổ biến không kém gì nó làm vinh dự cho sự sáng suốt và tính tình của cả hai.—Tôi chỉ xin nói thêm rằng, từ những gì diễn ra tối hôm ấy, ý kiến của tôi về mọi người đã được khẳng định, và mọi lý do có thể đã thúc đẩy tôi từ trước, nhằm cứu bạn tôi khỏi điều mà tôi coi là một mối quan hệ hết sức bất hạnh, đều được củng cố thêm.—Hôm sau anh ấy rời Netherfield đi London, như tôi chắc chắn cô còn nhớ, với ý định sớm quay lại.—Vai trò của tôi giờ đây cần được giải thích.—Các chị em anh ấy cũng lo lắng chẳng kém gì tôi; chúng tôi sớm phát hiện ra sự đồng tình của nhau; và, cùng nhận thấy rằng không được để mất thời gian nếu muốn tách anh trai họ ra, chẳng bao lâu chúng tôi quyết định đến ngay London với anh ấy.—Vì vậy chúng tôi đi—và ở đó tôi sẵn sàng nhận lấy nhiệm vụ chỉ ra cho bạn tôi những tai hại chắc chắn của một sự lựa chọn như thế.—Tôi mô tả chúng, và tha thiết nhấn mạnh chúng.—Nhưng, dù lời can gián ấy có thể đã làm lung lay hay trì hoãn quyết tâm của anh ấy, tôi không cho rằng rốt cuộc nó đã ngăn được cuộc hôn nhân, nếu nó không được hỗ trợ bởi lời quả quyết mà tôi không ngần ngại đưa ra, về sự dửng dưng của chị cô. Trước đó anh ấy vẫn tin rằng cô ấy đáp lại tình cảm của anh bằng một tình cảm chân thành, nếu không phải là ngang bằng.—Nhưng Bingley vốn rất khiêm tốn, lại tin vào phán đoán của tôi hơn phán đoán của chính mình.—Vì vậy, thuyết phục anh ấy rằng anh ấy đã tự lừa dối mình chẳng phải là điều khó khăn lắm. Khuyên anh ấy đừng quay lại Hertfordshire, khi đã khiến anh ấy tin như vậy, thì hầu như chỉ là việc trong chốc lát.—Tôi không thể tự trách mình vì đã làm chừng ấy. Chỉ có một phần trong cách hành xử của tôi trong toàn bộ chuyện này mà tôi không nghĩ lại với sự hài lòng; đó là việc tôi đã hạ mình dùng đến mưu mẹo, đến mức giấu anh ấy chuyện chị cô đang ở London. Chính tôi biết điều đó, cô Bingley cũng biết, nhưng anh trai cô ấy cho đến giờ vẫn không hay biết.—Rằng họ có thể đã gặp nhau mà không gây hậu quả xấu nào, có lẽ đúng;—nhưng tôi thấy tình cảm của anh ấy dường như chưa nguội tắt đủ để anh ấy gặp cô ấy mà không có chút nguy hiểm nào.—Có lẽ sự giấu giếm này, sự che đậy này, không xứng với tôi.—Tuy vậy, việc đã làm rồi, và đã làm vì điều tốt nhất.—Về chuyện này tôi không còn gì để nói thêm, không còn lời xin lỗi nào khác để đưa ra. Nếu tôi đã làm tổn thương tình cảm của chị cô, thì đó là điều tôi làm mà không hay biết; và dù những động cơ chi phối tôi rất có thể, một cách hoàn toàn tự nhiên, có vẻ không đủ trong mắt cô, tôi vẫn chưa học được cách lên án chúng.—Về lời buộc tội kia, hệ trọng hơn, rằng tôi đã làm hại anh Wickham, tôi chỉ có thể bác bỏ nó bằng cách trình bày với cô toàn bộ mối liên hệ giữa anh ta và gia đình tôi. Anh ta đã buộc tội tôi cụ thể điều gì, tôi không biết; nhưng về sự thật của những gì tôi sắp kể, tôi có thể dẫn ra hơn một nhân chứng có độ tin cậy không thể nghi ngờ. Anh Wickham là con trai của một người rất đáng kính, người đã nhiều năm quản lý toàn bộ điền trang Pemberley; và cách làm việc tận tụy của ông ấy trong trọng trách được giao tự nhiên khiến cha tôi muốn giúp đỡ ông ấy, và vì thế lòng tốt của cha tôi được dành rộng rãi cho George Wickham, con đỡ đầu của người. Cha tôi nuôi anh ta ăn học ở trường, rồi sau đó ở Cambridge;—một sự giúp đỡ hết sức quan trọng, vì cha anh ta, vốn luôn nghèo túng do vợ hoang phí, hẳn không thể cho anh ta một nền giáo dục của bậc quý ông. Cha tôi không chỉ thích bầu bạn với chàng trai trẻ này, người mà cung cách lúc nào cũng dễ mến; người còn đánh giá anh ta rất cao, và, hy vọng anh ta sẽ theo nghề mục sư, định lo cho anh ta một chỗ đứng trong nghề ấy. Còn về phần tôi, đã nhiều, nhiều năm nay tôi bắt đầu nghĩ về anh ta theo một cách rất khác. Những khuynh hướng xấu xa—sự thiếu nguyên tắc mà anh ta thận trọng giấu kín không cho người bạn tốt nhất của mình biết, không thể lọt khỏi sự quan sát của một thanh niên gần bằng tuổi anh ta, người có dịp nhìn thấy anh ta trong những lúc không giữ ý, điều mà ông Darcy không thể có. Ở đây một lần nữa tôi sẽ làm cô đau lòng—đến mức nào thì chỉ mình cô biết. Nhưng dù anh Wickham đã gợi lên những tình cảm gì, sự ngờ vực về tính chất của chúng sẽ không ngăn tôi phơi bày bản chất thật của anh ta. Nó thậm chí còn thêm một động cơ nữa. Người cha tuyệt vời của tôi mất cách đây khoảng năm năm; và sự quý mến của người đối với anh Wickham bền bỉ đến phút cuối, đến nỗi trong di chúc người đặc biệt dặn dò tôi giúp anh ta thăng tiến theo cách tốt nhất mà nghề nghiệp của anh ta cho phép, và nếu anh ta chịu chức thánh, người mong một chức mục sư bổng lộc hậu thuộc quyền gia đình sẽ về tay anh ta ngay khi nó bị khuyết. Ngoài ra còn có một khoản di tặng một nghìn bảng. Cha anh ta cũng không sống được bao lâu sau cha tôi, và trong vòng nửa năm sau những sự kiện ấy, anh Wickham viết thư báo cho tôi rằng, đã quyết định dứt khoát không chịu chức thánh, anh ta hy vọng tôi sẽ không cho là vô lý nếu anh ta trông đợi một khoản lợi tiền bạc trước mắt hơn, thay cho chức vị mà anh ta không thể hưởng. Anh ta thêm rằng anh ta có ý định học luật, và tôi hẳn phải hiểu rằng tiền lãi của một nghìn bảng là một khoản quá ít ỏi để theo đuổi việc ấy. Tôi mong hơn là tin rằng anh ta thành thật; nhưng dù sao, tôi hoàn toàn sẵn lòng chấp thuận đề nghị của anh ta. Tôi biết rằng anh Wickham không nên làm mục sư. Vì vậy công việc nhanh chóng được thu xếp. Anh ta từ bỏ mọi quyền đòi hỏi sự giúp đỡ trong giáo hội, giả sử có khi nào anh ta ở vào hoàn cảnh có thể nhận nó, và đổi lại nhận ba nghìn bảng. Mọi mối liên hệ giữa chúng tôi giờ đây dường như đã chấm dứt. Tôi nghĩ quá xấu về anh ta để mời anh ta đến Pemberley, hay chấp nhận giao du với anh ta ở London. Tôi tin là anh ta chủ yếu sống ở London, nhưng việc học luật chỉ là cái cớ, và giờ đây thoát khỏi mọi ràng buộc, anh ta sống một cuộc đời biếng nhác và phóng đãng. Trong khoảng ba năm tôi ít nghe tin về anh ta; nhưng khi vị mục sư đương nhiệm của chức mục sư từng được dành cho anh ta qua đời, anh ta lại viết thư cho tôi xin được tiến cử. Anh ta quả quyết với tôi rằng hoàn cảnh của anh ta vô cùng tồi tệ, và tôi chẳng khó khăn gì để tin điều đó. Anh ta thấy luật là một môn học chẳng đem lại lợi lộc gì, và giờ đây hoàn toàn quyết tâm chịu chức thánh, nếu tôi tiến cử anh ta vào chức mục sư nói trên—điều mà anh ta tin chắc khó có thể bị nghi ngờ, vì anh ta biết rõ tôi chẳng có ai khác cần lo cho, và tôi không thể nào quên ý định của người cha đáng kính của tôi. Hẳn cô khó mà trách tôi vì đã từ chối đáp ứng lời khẩn cầu ấy, hay vì đã cưỡng lại mỗi lần anh ta nhắc lại. Sự oán hận của anh ta tương xứng với mức quẫn bách trong hoàn cảnh của anh ta—và hẳn anh ta đã nói xấu tôi với người khác cũng dữ dội như khi trách móc chính tôi. Sau thời gian ấy, mọi dáng vẻ quen biết đều chấm dứt. Anh ta sống ra sao tôi không biết. Nhưng mùa hè năm ngoái anh ta lại một lần nữa xen vào sự chú ý của tôi một cách hết sức đau lòng. Giờ đây tôi phải nhắc đến một chuyện mà chính tôi cũng muốn quên đi, và không bổn phận nào thấp hơn bổn phận hiện tại có thể khiến tôi tiết lộ với bất kỳ ai. Đã nói đến mức này, tôi không hề nghi ngờ sự kín đáo của cô. Em gái tôi, kém tôi hơn mười tuổi, được giao cho sự giám hộ của cháu trai mẹ tôi, đại tá Fitzwilliam, và tôi. Khoảng một năm trước, em tôi được đưa ra khỏi trường, và một nơi ở riêng được lập cho em tại London; và mùa hè năm ngoái em cùng bà phụ trách nơi ấy đến Ramsgate; và anh Wickham cũng đến đó, chắc chắn là có chủ ý; vì hóa ra giữa anh ta và bà Younge đã có quen biết từ trước, bà Younge mà chúng tôi đã hết sức bất hạnh bị lừa về tư cách; và nhờ sự đồng lõa và giúp sức của bà ta, anh ta đã chiếm được cảm tình của Georgiana, người có trái tim trìu mến còn giữ ấn tượng sâu đậm về lòng tốt anh ta dành cho em thuở bé, đến mức em bị thuyết phục tin rằng mình đang yêu, và ưng thuận bỏ trốn theo anh ta. Khi ấy em mới mười lăm tuổi, điều đó hẳn phải là lời bào chữa cho em; và sau khi đã kể ra sự dại dột của em, tôi vui mừng nói thêm rằng chính em là người cho tôi biết chuyện. Tôi bất ngờ đến chỗ họ một hai ngày trước cuộc bỏ trốn dự định, và lúc ấy Georgiana, không chịu nổi ý nghĩ làm buồn lòng và xúc phạm người anh mà em gần như kính trọng như cha, đã thú nhận tất cả với tôi. Cô có thể hình dung tôi cảm thấy gì và đã hành động ra sao. Vì nghĩ đến thanh danh và tình cảm của em gái, tôi tránh mọi sự phơi bày công khai, nhưng tôi viết thư cho anh Wickham, và anh ta lập tức rời khỏi nơi ấy, còn bà Younge dĩ nhiên bị cách chức. Mục đích chính của anh Wickham chắc chắn là gia tài của em gái tôi, ba mươi nghìn bảng; nhưng tôi không thể không cho rằng hy vọng trả thù tôi cũng là một động cơ mạnh mẽ. Sự trả thù của anh ta quả thật sẽ trọn vẹn. Thưa cô, đây là bản tường thuật trung thực về mọi sự việc mà chúng tôi cùng liên quan; và nếu cô không hoàn toàn bác bỏ nó là sai sự thật, tôi hy vọng từ nay cô sẽ tha cho tôi tội tàn nhẫn với anh Wickham. Tôi không biết anh ta đã lừa dối cô bằng cách nào, dưới hình thức dối trá nào; nhưng sự thành công của anh ta có lẽ cũng chẳng có gì lạ. Vì trước đây cô hoàn toàn không biết gì về cả hai bên, việc phát hiện ra sự thật không nằm trong khả năng của cô, và ngờ vực chắc chắn cũng không nằm trong thiên hướng của cô. Có lẽ cô sẽ thắc mắc vì sao tất cả những điều này không được kể với cô tối qua. Nhưng khi ấy tôi chưa đủ làm chủ bản thân để biết điều gì có thể hoặc nên được tiết lộ. Về sự thật của mọi điều được kể ở đây, tôi có thể đặc biệt viện đến lời chứng của đại tá Fitzwilliam, người mà, do họ hàng gần gũi và sự thân thiết thường xuyên giữa chúng tôi, và hơn thế nữa là một trong những người thi hành di chúc của cha tôi, đã tất yếu biết rõ từng chi tiết của những việc này. Nếu sự ghê tởm của cô đối với tôi khiến những lời khẳng định của tôi trở nên vô giá trị, thì cũng chính lý do ấy không thể ngăn cô tin cậy anh họ tôi; và để có thể có dịp hỏi ý anh ấy, tôi sẽ cố tìm cơ hội trao lá thư này tận tay cô trong buổi sáng nay. Tôi chỉ xin nói thêm, cầu Chúa phù hộ cho cô. [austen-pride-and-prejudice:35.6] “Fitzwilliam Darcy.” [austen-pride-and-prejudice:36.1] Nếu như Elizabeth, khi anh Darcy trao lá thư cho cô, không hề trông đợi nó chứa đựng lời cầu hôn nhắc lại, thì cô cũng chẳng hình dung được chút gì về nội dung của nó. Nhưng nội dung ấy ra sao, người ta cũng dễ đoán được cô đã đọc nó háo hức đến thế nào, và nó đã khơi lên trong cô biết bao cảm xúc trái ngược. Những gì cô cảm thấy trong khi đọc khó lòng định rõ được. Thoạt tiên cô sửng sốt khi hiểu ra rằng anh tin mình có thể đưa ra một lời biện bạch nào đó; và cô một mực tin chắc rằng anh chẳng thể có lời giải thích nào mà một ý thức xấu hổ chính đáng lại không buộc phải giấu đi. Mang một định kiến mạnh mẽ đối với mọi điều anh có thể nói, cô bắt đầu đọc phần anh thuật lại những gì đã xảy ra ở Netherfield. Cô đọc với một sự háo hức gần như làm cô mất cả khả năng thấu hiểu, và vì nóng lòng muốn biết câu tiếp theo sẽ mang đến điều gì, cô không thể chú tâm vào ý nghĩa của câu đang ở trước mắt. Niềm tin của anh rằng chị cô dửng dưng, cô lập tức quả quyết là sai; còn lời anh kể về những lý do thực sự, những lý do tệ hại nhất, để phản đối cuộc hôn nhân, khiến cô giận đến nỗi chẳng còn chút mong muốn nào được công bằng với anh. Anh không bày tỏ một lời hối tiếc nào về việc mình đã làm khiến cô thấy thỏa đáng; văn phong của anh không ăn năn, mà ngạo mạn. Toàn là kiêu ngạo và xấc xược. [austen-pride-and-prejudice:36.2] Nhưng khi tiếp sau đề tài ấy là lời anh kể về anh Wickham, khi cô đọc, với sự chú tâm có phần tỉnh táo hơn, một chuỗi sự việc mà nếu là thật thì ắt sẽ đánh đổ mọi ý kiến cô vẫn hằng trân trọng về giá trị của anh ta, và lại giống một cách đáng sợ đến thế với câu chuyện chính anh ta đã kể về mình, thì những cảm xúc của cô càng đau đớn nhức nhối hơn và càng khó định rõ hơn. Kinh ngạc, lo sợ, và thậm chí cả ghê sợ, đè nặng lên cô. Cô muốn hoàn toàn không tin vào điều đó, cứ thốt lên mãi: “Chuyện này hẳn là sai! Không thể nào như thế được! Đây hẳn là lời dối trá trắng trợn nhất!”—và khi đã đọc hết cả lá thư, dù hầu như chẳng hiểu gì một hai trang cuối, cô vội vã cất nó đi, quả quyết rằng mình sẽ không bận tâm đến nó, rằng mình sẽ chẳng bao giờ nhìn lại nó nữa. [austen-pride-and-prejudice:36.3] Trong tâm trạng rối bời ấy, với những ý nghĩ chẳng thể dừng lại ở điều gì, cô cứ bước đi; nhưng không được; chưa đầy nửa phút lá thư lại được mở ra, và cố trấn tĩnh hết sức mình, cô lại bắt đầu cái việc đọc đầy nhục nhã mọi điều liên quan đến Wickham, và tự buộc mình đến mức xem xét ý nghĩa của từng câu. Phần kể về mối liên hệ của anh ta với gia đình ở Pemberley đúng hệt như anh ta đã tự kể; và lòng tốt của cố ông Darcy, tuy trước đây cô chưa biết nó lớn đến mức nào, cũng khớp không kém với lời chính anh ta. Đến đó thì hai lời kể xác nhận lẫn nhau: nhưng khi cô đọc đến bản di chúc, thì khác biệt thật lớn. Những gì Wickham đã nói về chức mục sư vẫn còn rõ mồn một trong trí nhớ cô, và khi cô nhớ lại chính những lời anh ta nói, cô không thể không cảm thấy rằng có sự lừa dối trắng trợn ở bên này hoặc bên kia; và, trong một vài khoảnh khắc, cô tự an ủi rằng những điều mình mong muốn không sai lầm. Nhưng khi cô đọc, và đọc đi đọc lại với sự chú tâm hết mức, những chi tiết ngay sau đó về việc Wickham từ bỏ mọi quyền đòi hỏi chức mục sư, về việc anh ta nhận thay vào đó một khoản tiền lớn đến ba nghìn bảng, thì cô lại buộc phải ngần ngừ. Cô đặt lá thư xuống, cân nhắc từng tình tiết với điều mà cô muốn là sự vô tư—suy xét khả năng đúng sai của từng lời kể—nhưng chẳng mấy kết quả. Cả hai bên đều chỉ là lời khẳng định. Cô lại đọc tiếp. Nhưng từng dòng một càng chứng tỏ rõ hơn rằng sự việc kia, mà cô vẫn tin là không mưu mẹo nào có thể trình bày sao cho cách hành xử của anh Darcy trong đó bớt đi phần ô nhục, lại có thể được xoay theo một hướng khiến anh hoàn toàn vô tội suốt từ đầu đến cuối. [austen-pride-and-prejudice:36.4] Thói phung phí và sự phóng đãng nói chung mà anh không ngần ngại quy cho anh Wickham khiến cô vô cùng bàng hoàng; càng bàng hoàng hơn vì cô không thể đưa ra bằng chứng nào cho thấy lời buộc tội ấy bất công. Cô chưa từng nghe nói về anh ta trước khi anh ta gia nhập trung đoàn dân quân ——shire, mà anh ta đã tham gia theo lời thuyết phục của chàng thanh niên kia, người tình cờ gặp anh ta ở London và đã nối lại tại đó một mối quen biết sơ sài. Về lối sống trước kia của anh ta, ở Hertfordshire người ta chẳng biết gì ngoài những điều chính anh ta kể. Còn về tính cách thực sự của anh ta, dẫu cô có khả năng tìm hiểu, cô cũng chưa bao giờ thấy muốn dò hỏi. Gương mặt, giọng nói và phong thái của anh ta đã ngay lập tức xác lập cho anh ta mọi đức tính. Cô cố nhớ lại một việc tốt nào đó, một nét chính trực hay nhân hậu nổi bật nào đó, có thể cứu anh ta khỏi những lời công kích của anh Darcy; hoặc ít ra, nhờ đức hạnh trội hơn, chuộc lại những lầm lỗi ngẫu nhiên, mà cô muốn xếp vào đó những gì anh Darcy đã mô tả là thói biếng nhác và trụy lạc kéo dài nhiều năm. Nhưng chẳng có ký ức nào như thế đến giúp cô. Cô có thể thấy ngay anh ta trước mặt, trong trọn vẻ duyên dáng của dáng điệu và cách ăn nói; nhưng cô không nhớ ra được điều tốt nào thực chất hơn sự tán thưởng chung của láng giềng, và cảm tình mà tài giao thiệp đã mang lại cho anh ta trong nhà ăn sĩ quan. Sau khi dừng lại khá lâu ở điểm này, cô một lần nữa tiếp tục đọc. Nhưng, than ôi! câu chuyện tiếp theo về những ý đồ của anh ta đối với cô Darcy lại được xác nhận phần nào bởi những gì đã diễn ra giữa đại tá Fitzwilliam và cô mới sáng hôm trước; và cuối cùng cô được chỉ dẫn đến chính đại tá Fitzwilliam để kiểm chứng sự thật của mọi chi tiết—người mà trước đó cô đã được biết là có liên quan mật thiết đến mọi việc của người anh em họ, và là người có tư cách mà cô chẳng có lý do gì để nghi ngờ. Có lúc cô gần như đã quyết định đến hỏi anh, nhưng ý nghĩ ấy bị ngăn lại bởi sự ngượng ngùng của việc hỏi han, và rốt cuộc bị gạt bỏ hẳn bởi niềm tin chắc rằng anh Darcy hẳn không bao giờ dám liều đưa ra một đề nghị như thế, nếu anh không được bảo đảm chắc chắn rằng người anh em họ sẽ xác nhận. [austen-pride-and-prejudice:36.5] Cô nhớ rõ mọi điều đã trao đổi giữa Wickham và cô, trong buổi tối đầu tiên ở nhà ông Phillips. Nhiều lời lẽ của anh ta vẫn còn mới nguyên trong trí nhớ cô. Giờ đây cô sững sờ nhận ra sự không phải lẽ của việc thổ lộ những điều như thế với một người xa lạ, và lấy làm lạ rằng trước kia mình đã không nhận ra. Cô thấy sự thiếu tế nhị của việc anh ta tự đưa mình ra như đã làm, và sự bất nhất giữa lời anh ta tuyên bố với cách anh ta hành xử. Cô nhớ rằng anh ta đã khoe khoang là chẳng hề sợ gặp anh Darcy—rằng anh Darcy có thể bỏ vùng này mà đi, nhưng anh ta thì sẽ đứng vững tại chỗ; thế mà ngay tuần sau anh ta đã tránh mặt vũ hội ở Netherfield. Cô cũng nhớ rằng cho đến khi gia đình ở Netherfield rời khỏi vùng, anh ta chẳng kể chuyện của mình với ai ngoài cô; nhưng sau khi họ đi rồi, thì chuyện ấy được bàn tán khắp nơi; rằng khi ấy anh ta chẳng còn dè dặt, chẳng còn ngần ngại gì trong việc bôi nhọ thanh danh anh Darcy, mặc dù anh ta đã cam đoan với cô rằng lòng kính trọng người cha sẽ luôn ngăn anh ta vạch mặt người con. [austen-pride-and-prejudice:36.6] Giờ đây mọi điều có liên quan đến anh ta hiện ra khác biệt biết bao! Sự săn đón của anh ta với cô King giờ là hệ quả của những toan tính thuần vụ lợi và đáng ghét; và gia tài khiêm tốn của cô ấy không còn chứng tỏ sự chừng mực trong mong muốn của anh ta, mà là sự hăm hở chộp lấy bất cứ thứ gì. Cách anh ta đối xử với chính cô giờ đây chẳng thể có một động cơ nào chấp nhận được; hoặc anh ta đã bị lầm về gia tài của cô, hoặc anh ta đã thỏa mãn thói hư vinh của mình bằng cách khuyến khích sự ưu ái mà cô tin là mình đã hết sức khinh suất để lộ ra. Mọi nỗ lực còn sót lại để bênh vực anh ta cứ yếu dần, yếu dần; và để biện minh thêm cho anh Darcy, cô không thể không thừa nhận rằng anh Bingley, khi được Jane hỏi, đã từ lâu khẳng định anh vô can trong sự việc này; rằng dù phong thái của anh kiêu ngạo và khó gần đến đâu, cô cũng chưa bao giờ, trong suốt thời gian quen biết—một sự quen biết mà gần đây đã đưa họ gặp nhau nhiều và cho cô một thứ thân thuộc với tính nết của anh—thấy điều gì cho thấy anh là người vô nguyên tắc hay bất công—điều gì cho thấy anh có những thói quen vô đạo hay đồi bại. Rằng trong giới thân thuộc của mình anh được quý trọng và đánh giá cao—rằng ngay cả Wickham cũng đã công nhận anh là một người anh tốt, và cô đã thường nghe anh nói về em gái mình trìu mến đến mức chứng tỏ anh có thể có những tình cảm dễ mến. Rằng nếu hành động của anh đúng như Wickham đã mô tả, thì một sự vi phạm trắng trợn đến thế đối với mọi lẽ phải khó mà giấu được thiên hạ; và rằng tình bạn giữa một người có thể làm những điều đó với một người dễ mến như anh Bingley là điều không thể hiểu nổi. [austen-pride-and-prejudice:36.7] Cô thấy xấu hổ thật sự về chính mình.—Cô không thể nghĩ đến Darcy hay Wickham mà không cảm thấy rằng mình đã mù quáng, thiên vị, đầy định kiến, lố bịch. [austen-pride-and-prejudice:36.8] “Mình đã hành xử mới đáng khinh làm sao!” cô kêu lên.—“Mình, kẻ vẫn tự hào về óc sáng suốt của mình!—Mình, kẻ vẫn tự đắc về tài trí của mình! kẻ đã thường coi khinh sự thẳng thắn độ lượng của chị mình, và thỏa mãn thói hư vinh của mình bằng một sự ngờ vực vô ích hoặc đáng chê trách.—Phát hiện này mới nhục nhã làm sao!—Nhưng mà, nỗi nhục này thật đích đáng!—Giả như mình đang yêu, mình cũng không thể mù quáng thảm hại hơn thế. Nhưng chính thói hư vinh, chứ không phải tình yêu, mới là điều điên rồ của mình.—Hài lòng vì sự ưu ái của người này, và bị xúc phạm vì sự lơ là của người kia, ngay từ buổi đầu quen biết, mình đã tự chuốc lấy thiên kiến và sự mê muội, và xua đuổi lý trí, ở bất cứ chuyện gì liên quan đến một trong hai người. Cho đến giây phút này, mình chưa bao giờ hiểu được chính mình.” [austen-pride-and-prejudice:36.9] Từ bản thân mình đến Jane—từ Jane đến Bingley, dòng suy nghĩ của cô đi theo một mạch chẳng mấy chốc khiến cô nhớ ra rằng lời giải thích của anh Darcy ở phần ấy đã có vẻ rất thiếu sót; và cô đọc lại nó. Lần đọc thứ hai tác động khác hẳn.—Làm sao cô có thể khước từ việc tin những lời khẳng định của anh trong trường hợp này, khi cô đã buộc phải tin chúng trong trường hợp kia?—Anh tuyên bố rằng mình hoàn toàn không ngờ đến tình cảm của chị cô;—và cô không thể không nhớ lại ý kiến Charlotte vẫn luôn có.—Cô cũng không thể chối cãi sự xác đáng trong lời anh mô tả về Jane.—Cô cảm thấy rằng tình cảm của Jane, tuy nồng nhiệt, lại ít được bộc lộ, và trong dáng vẻ cùng phong thái của Jane luôn có một sự điềm nhiên vui vẻ, điều không mấy khi đi đôi với sự nhạy cảm sâu sắc. [austen-pride-and-prejudice:36.10] Khi cô đọc đến đoạn thư nhắc đến gia đình mình, bằng những lời chê trách nhục nhã mà vẫn đáng chịu đến thế, cô cảm thấy xấu hổ ghê gớm. Sự xác đáng của lời buộc tội đập vào cô quá mạnh khiến cô không thể chối, và những tình huống anh đặc biệt ám chỉ, như đã xảy ra ở vũ hội Netherfield và như đã củng cố mọi sự phản đối ban đầu của anh, không thể nào gây ấn tượng mạnh trong tâm trí anh hơn là trong tâm trí cô. [austen-pride-and-prejudice:36.11] Lời khen dành cho cô và chị cô không phải là không làm cô xúc động. Nó xoa dịu, nhưng không thể an ủi cô về sự khinh miệt mà những người còn lại trong gia đình đã tự chuốc lấy như thế;—và khi cô xét thấy rằng nỗi thất vọng của Jane thực ra là do chính những người ruột thịt nhất gây nên, và ngẫm nghĩ rằng thanh danh của cả hai chị em hẳn phải tổn hại nghiêm trọng biết bao vì cách cư xử không phải lẽ như thế, cô cảm thấy chán chường hơn bất cứ lúc nào cô từng biết trước đây. [austen-pride-and-prejudice:36.12] Sau khi lang thang dọc con đường làng suốt hai tiếng đồng hồ, buông mình theo đủ mọi ý nghĩ; xét lại các sự việc, định liệu các khả năng, và tự hòa giải mình hết mức có thể với một sự thay đổi đột ngột và hệ trọng đến thế, sự mệt mỏi, cùng với ý nghĩ rằng mình đã vắng nhà lâu, rốt cuộc khiến cô quay về; và cô bước vào nhà với mong muốn tỏ ra vui vẻ như thường lệ, và với quyết tâm dằn nén những suy tư có thể khiến cô không còn đủ sức chuyện trò. [austen-pride-and-prejudice:36.13] Người ta lập tức báo cho cô biết rằng hai quý ông từ Rosings đều đã ghé thăm trong lúc cô vắng nhà; anh Darcy thì chỉ ở lại vài phút để từ biệt, còn đại tá Fitzwilliam thì đã ngồi với họ ít nhất một tiếng đồng hồ, mong cô trở về, và gần như đã quyết định đi tìm cho đến khi gặp được cô.—Elizabeth chỉ vừa đủ làm ra vẻ tiếc vì đã không gặp anh; thật ra cô mừng vì điều đó. Đại tá Fitzwilliam không còn là mối bận tâm nữa. Cô chỉ có thể nghĩ đến lá thư của mình. [austen-pride-and-prejudice:37.1] Hai quý ông rời Rosings vào sáng hôm sau; và ông Collins, vì đã đứng chờ gần các nhà cổng để cúi chào tiễn biệt họ, nên có thể mang về nhà cái tin đáng mừng rằng họ trông rất khỏe mạnh, và tinh thần cũng tạm ổn như có thể mong đợi, sau cảnh tượng sầu thảm vừa mới trải qua ở Rosings. Rồi ông vội vã đến Rosings để an ủi phu nhân Catherine và con gái bà; và khi trở về, ông mang theo, với niềm mãn nguyện lớn lao, một lời nhắn của phu nhân, cho biết bà cảm thấy buồn tẻ đến mức rất mong mời tất cả bọn họ đến dùng bữa với bà. [austen-pride-and-prejudice:37.2] Elizabeth không thể gặp phu nhân Catherine mà không nhớ lại rằng, nếu cô muốn, thì lúc này cô có thể đã được giới thiệu với bà như cháu dâu tương lai của bà; và cô cũng không thể không mỉm cười khi nghĩ đến cơn phẫn nộ của phu nhân sẽ ra sao. “Bà sẽ nói gì nhỉ?—bà sẽ cư xử thế nào nhỉ?” là những câu hỏi cô dùng để tự tiêu khiển. [austen-pride-and-prejudice:37.3] Đề tài đầu tiên của họ là việc khách khứa ở Rosings vơi bớt.—“Ta nói thật với các cô, ta thấy hụt hẫng vô cùng,” phu nhân Catherine nói; “ta tin rằng chẳng ai cảm thấy mất mát khi bạn bè ra đi nhiều như ta. Nhưng ta đặc biệt quý mến hai cậu trai trẻ này; và biết chúng cũng quý mến ta biết bao!—Chúng đã tiếc nuối vô cùng khi phải đi! Nhưng lần nào chúng cũng thế cả. Cậu đại tá thân mến của ta đã giữ được tinh thần khá tốt cho đến tận phút cuối; nhưng Darcy thì có vẻ đau lòng nhất, ta nghĩ còn hơn cả năm ngoái. Lòng gắn bó của nó với Rosings, chắc chắn ngày càng tăng.” [austen-pride-and-prejudice:37.4] Ông Collins có một lời ca tụng, và một lời bóng gió để chêm vào đây, được hai mẹ con mỉm cười đón nhận một cách độ lượng. [austen-pride-and-prejudice:37.5] Sau bữa tối, phu nhân Catherine nhận xét rằng cô Bennet có vẻ không vui, và lập tức tự giải thích điều ấy bằng cách cho rằng cô không muốn về nhà sớm như thế, bà nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:37.6] “Nhưng nếu đúng là thế, cô phải viết thư cho mẹ cô xin được ở lại thêm ít lâu. Bà Collins sẽ rất vui có cô bầu bạn, ta chắc chắn thế.” [austen-pride-and-prejudice:37.7] “Tôi rất cảm kích lời mời tử tế của phu nhân,” Elizabeth đáp, “nhưng tôi không thể nhận lời được.—Thứ Bảy tới tôi phải có mặt ở London.” [austen-pride-and-prejudice:37.8] “Ô hay, cứ như thế thì cô sẽ chỉ ở đây có sáu tuần. Ta đã trông cô ở hai tháng. Ta đã bảo bà Collins như vậy trước khi cô đến. Chẳng có lý do gì cô phải đi sớm như thế. Bà Bennet chắc chắn có thể để cô ở lại thêm hai tuần nữa.” [austen-pride-and-prejudice:37.9] “Nhưng cha tôi thì không thể.—Tuần trước cha tôi đã viết thư giục tôi về.” [austen-pride-and-prejudice:37.10] “Ồ! cha cô thì đương nhiên có thể để cô ở lại, nếu mẹ cô bằng lòng.—Con gái chẳng bao giờ quan trọng mấy đối với người cha. Và nếu cô ở lại thêm tròn một tháng nữa, ta sẽ có thể đưa một trong hai cô đến tận London, vì đầu tháng Sáu ta sẽ lên đó một tuần; và vì Dawson không ngại ngồi ghế trước của cỗ xe barouche, nên sẽ có thừa chỗ cho một trong hai cô—mà thật ra, nếu trời tình cờ mát mẻ, ta cũng không ngại đưa cả hai cô đi, vì chẳng cô nào to lớn cả.” [austen-pride-and-prejudice:37.11] “Phu nhân thật hết sức tử tế; nhưng tôi e rằng chúng tôi phải giữ đúng kế hoạch ban đầu.” [austen-pride-and-prejudice:37.12] Phu nhân Catherine có vẻ đành chịu. [austen-pride-and-prejudice:37.13] “Chị Collins, chị phải cho một người hầu đi theo họ. Chị biết đấy, ta luôn nói thẳng điều ta nghĩ, và ta không thể chịu nổi ý nghĩ hai thiếu nữ đi xe trạm một mình. Như thế là hết sức không phải phép. Chị phải liệu mà cử ai đó đi. Ta ghét nhất trên đời loại chuyện như thế.—Thiếu nữ thì lúc nào cũng phải được che chở và hầu hạ đúng mực, theo địa vị của họ trong đời. Mùa hè năm ngoái khi cháu gái ta là Georgiana đi Ramsgate, ta đã nhất định bắt phải có hai người hầu nam đi cùng nó.—Cô Darcy, con gái của ông Darcy ở Pemberley và phu nhân Anne, không thể xuất hiện một cách đúng phép bằng cách nào khác.—Ta hết sức chú ý đến tất cả những chuyện đó. Chị phải cho John đi theo các cô, chị Collins ạ. Ta mừng là mình đã nghĩ ra mà nhắc đến chuyện này; vì để các cô ấy đi một mình thì thật sự là mất thể diện cho chị.” [austen-pride-and-prejudice:37.14] “Cậu tôi sẽ cho người hầu đến đón chúng tôi.” [austen-pride-and-prejudice:37.15] “Ồ!—Cậu cô!—Ông ấy có nuôi một người hầu nam, phải không?—Ta rất mừng là cô có người biết nghĩ đến những chuyện ấy. Các cô sẽ đổi ngựa ở đâu?—Ồ! Bromley, dĩ nhiên rồi.—Nếu cô nhắc tên ta ở quán Bell, cô sẽ được tiếp đãi chu đáo.” [austen-pride-and-prejudice:37.16] Phu nhân Catherine còn nhiều câu hỏi khác về chuyến đi của họ, và vì bà không tự trả lời tất cả, nên cần phải chú ý, điều mà Elizabeth tin là may cho cô; bằng không, với tâm trí bận rộn đến thế, có lẽ cô đã quên mất mình đang ở đâu. Việc suy ngẫm phải để dành cho những giờ phút một mình; hễ lúc nào ở một mình, cô lại buông theo nó như một sự khuây khỏa lớn nhất; và chẳng ngày nào trôi qua mà không có một cuộc dạo bộ một mình, trong đó cô có thể đắm mình trong tất cả niềm khoái lạc của những hồi ức khó chịu. [austen-pride-and-prejudice:37.17] Lá thư của anh Darcy, cô đã sắp thuộc lòng đến nơi. Cô nghiền ngẫm từng câu: và tình cảm của cô đối với người viết có lúc khác nhau một trời một vực. Khi cô nhớ lại giọng điệu lời cầu hôn của anh, cô vẫn còn đầy phẫn nộ; nhưng khi cô xét thấy mình đã kết án và trách móc anh bất công đến thế nào, thì cơn giận của cô lại quay về chính mình; và nỗi thất vọng của anh trở thành đối tượng của lòng trắc ẩn. Tình cảm của anh khơi lên lòng biết ơn, tư cách chung của anh khơi lên sự kính trọng; nhưng cô không thể tán thành anh; cũng không thể dù chỉ một khoảnh khắc hối hận vì đã từ chối, hay cảm thấy mảy may muốn gặp lại anh. Trong cách cư xử của chính cô trước đây có một nguồn bực bội và hối tiếc không dứt; và trong những khuyết điểm đáng buồn của gia đình cô lại có một nỗi phiền muộn còn nặng nề hơn. Chúng chẳng có hy vọng gì sửa chữa. Cha cô, bằng lòng với việc cười cợt chúng, sẽ không bao giờ chịu ra sức kiềm chế tính nông nổi ngông cuồng của mấy cô con gái nhỏ nhất; còn mẹ cô, với cách cư xử chính bà cũng chẳng ra sao, lại hoàn toàn không cảm thấy cái hại. Elizabeth đã nhiều lần cùng Jane cố gắng ngăn chặn sự khinh suất của Catherine và Lydia; nhưng chừng nào họ còn được mẹ nuông chiều che chở, thì còn hy vọng gì cải thiện? Catherine, yếu đuối, dễ cáu kỉnh, và hoàn toàn chịu sự dắt dẫn của Lydia, luôn phật ý trước lời khuyên của các chị; còn Lydia, bướng bỉnh và cẩu thả, hầu như chẳng thèm nghe. Họ dốt nát, biếng nhác và hư vinh. Chừng nào còn một sĩ quan ở Meryton, họ sẽ còn tán tỉnh anh ta; và chừng nào Meryton còn cách Longbourn một quãng đi bộ, họ sẽ còn mãi mãi kéo nhau đến đó. [austen-pride-and-prejudice:37.18] Nỗi lo cho Jane là một mối bận tâm thường trực khác, và lời giải thích của anh Darcy, khi trả lại cho Bingley trọn vẹn thiện cảm trước kia của cô, càng làm cô cảm thấy rõ hơn những gì Jane đã mất. Tình cảm của Bingley đã được chứng tỏ là chân thành, và cách cư xử của anh được gột sạch mọi lỗi lầm, trừ phi có thể trách anh ở chỗ tin bạn mình một cách tuyệt đối. Thật đau lòng biết bao khi nghĩ rằng, một hoàn cảnh đáng mong ước về mọi mặt như thế, đầy đủ những thuận lợi như thế, hứa hẹn hạnh phúc như thế, Jane đã bị tước mất, chính vì sự dại dột và thiếu đứng đắn của gia đình mình! [austen-pride-and-prejudice:37.19] Khi những hồi ức ấy lại thêm vào việc tính cách của Wickham bị phơi bày, thì người ta dễ tin rằng tinh thần vui tươi vốn hiếm khi bị sa sút trước đây, giờ bị ảnh hưởng nặng nề đến mức cô gần như không thể tỏ ra vui vẻ cho tạm được. [austen-pride-and-prejudice:37.20] Những buổi hẹn ở Rosings trong tuần cuối cùng cô lưu lại cũng thường xuyên như hồi đầu. Buổi tối sau cùng được trải qua ở đó; và phu nhân lại hỏi han tỉ mỉ về các chi tiết của chuyến đi, chỉ bảo họ cách xếp đồ tốt nhất, và nhấn mạnh hết sức về sự cần thiết phải xếp áo dài theo đúng một cách duy nhất, đến nỗi Maria nghĩ mình buộc phải, khi về, tháo tung toàn bộ công việc của buổi sáng, và xếp lại rương từ đầu. [austen-pride-and-prejudice:37.21] Khi chia tay, phu nhân Catherine, với sự hạ cố lớn lao, chúc họ thượng lộ bình an, và mời họ năm sau lại đến Hunsford; còn cô de Bourgh thì gắng sức đến mức nhún chào và chìa tay cho cả hai. [austen-pride-and-prejudice:38.1] Sáng thứ Bảy, Elizabeth và ông Collins gặp nhau ở bữa điểm tâm vài phút trước khi những người khác xuất hiện; và ông nhân dịp ấy bày tỏ những lời lẽ lịch sự lúc chia tay mà ông cho là hết sức cần thiết. [austen-pride-and-prejudice:38.2] “Tôi không rõ, cô Elizabeth ạ,” ông nói, “liệu bà Collins đã bày tỏ lòng cảm kích về sự tử tế của cô khi đến với chúng tôi chưa, nhưng tôi rất chắc chắn rằng cô sẽ không rời khỏi nhà mà không nhận được lời cảm ơn của bà ấy. Ân huệ có cô bầu bạn đã được chúng tôi hết sức trân trọng, tôi xin cam đoan. Chúng tôi biết chốn ở khiêm nhường của chúng tôi chẳng có gì mấy để hấp dẫn ai. Lối sống giản dị của chúng tôi, những căn phòng nhỏ bé, ít người giúp việc, và việc chúng tôi ít giao du với thiên hạ, hẳn phải khiến Hunsford vô cùng buồn tẻ đối với một tiểu thư như cô; nhưng tôi mong cô tin rằng chúng tôi biết ơn sự hạ cố ấy, và chúng tôi đã làm mọi điều trong khả năng để cô khỏi phải trải qua thời gian một cách khó chịu.” [austen-pride-and-prejudice:38.3] Elizabeth sốt sắng cảm ơn và cam đoan rằng mình đã rất vui. Cô đã trải qua sáu tuần hết sức thú vị; và niềm vui được ở bên Charlotte, cùng những sự chăm sóc tử tế mà cô nhận được, hẳn phải khiến cô cảm thấy mình mới là người chịu ơn. Ông Collins hài lòng; và với một vẻ trịnh trọng tươi cười hơn, ông đáp, [austen-pride-and-prejudice:38.4] “Tôi hết sức vui mừng được nghe rằng cô đã trải qua thời gian ở đây không đến nỗi khó chịu. Chúng tôi chắc chắn đã làm hết sức mình; và may mắn vô cùng là có khả năng giới thiệu cô với một giới thượng lưu bậc nhất, và nhờ mối liên hệ với Rosings, có phương tiện thường xuyên để thay đổi cảnh nhà khiêm nhường, tôi nghĩ chúng tôi có thể tự hào rằng chuyến thăm Hunsford của cô không thể nào hoàn toàn buồn chán. Vị thế của chúng tôi đối với gia đình Lệnh bà Catherine quả thực là một thứ lợi thế và phúc phận phi thường mà ít ai có thể khoe được. Cô thấy chúng tôi được đối đãi thế nào rồi đấy. Cô thấy chúng tôi được mời đến đó thường xuyên ra sao. Thật lòng tôi phải thừa nhận rằng, với tất cả những bất lợi của ngôi nhà mục sư khiêm nhường này, tôi không nghĩ bất kỳ ai sống ở đây lại là đối tượng đáng thương hại, chừng nào họ còn được chia sẻ sự thân tình của chúng tôi với Rosings.” [austen-pride-and-prejudice:38.5] Lời lẽ không đủ để diễn tả những cảm xúc dâng trào của ông; và ông buộc phải đi đi lại lại trong phòng, trong khi Elizabeth cố gắng kết hợp phép lịch sự với sự thật trong vài câu ngắn ngủi. [austen-pride-and-prejudice:38.6] “Thật ra, cô em họ quý mến của tôi, cô có thể mang về Hertfordshire một bản tường thuật rất tốt đẹp về chúng tôi. Ít ra tôi cũng tự hào rằng cô sẽ có thể làm được thế. Những sự quan tâm lớn lao của Lệnh bà Catherine dành cho bà Collins, cô đã hằng ngày chứng kiến; và nói chung tôi tin rằng chẳng có vẻ gì là bạn của cô đã rút phải một—nhưng về điểm này thì tốt hơn là nên im lặng. Tôi chỉ xin cam đoan với cô, cô Elizabeth quý mến của tôi, rằng tận đáy lòng tôi thành thực chúc cô được hạnh phúc ngang như thế trong hôn nhân. Charlotte thân yêu của tôi và tôi chỉ có một tâm hồn và một lối suy nghĩ. Trong mọi chuyện, giữa chúng tôi có một sự tương đồng hết sức đáng chú ý về tính cách và tư tưởng. Chúng tôi dường như đã được định sẵn để dành cho nhau.” [austen-pride-and-prejudice:38.7] Elizabeth có thể yên tâm nói rằng quả là một hạnh phúc lớn khi được như vậy, và với sự chân thành không kém có thể nói thêm rằng cô tin chắc và mừng cho những tiện nghi gia đình của ông. Tuy nhiên, cô không tiếc khi bài kể lể về chúng bị ngắt quãng bởi sự xuất hiện của người phụ nữ là cội nguồn của chúng. Charlotte tội nghiệp!—để chị lại với người bầu bạn như thế thật đáng buồn!—Nhưng chị đã tỉnh táo mà chọn điều đó; và dù rõ ràng là tiếc vì khách sắp đi, chị không có vẻ gì là muốn được thương hại. Ngôi nhà và việc nội trợ, giáo xứ và đàn gia cầm, cùng mọi mối bận tâm đi kèm, vẫn chưa mất đi sức hấp dẫn của chúng. [austen-pride-and-prejudice:38.8] Cuối cùng cỗ xe ngựa nhỏ đến, rương hòm được buộc lên, các gói đồ được đặt vào trong, và mọi thứ được tuyên bố là đã sẵn sàng. Sau một cuộc chia tay đầy trìu mến giữa đôi bạn, Elizabeth được ông Collins tiễn ra xe, và trong khi họ đi xuống vườn, ông ủy thác cho cô chuyển lời kính chào trân trọng nhất đến cả gia đình cô, không quên lời cảm ơn về sự tử tế ông đã nhận được ở Longbourn hồi mùa đông, và lời thăm hỏi đến ông bà Gardiner, dù chưa quen biết. Rồi ông đỡ cô lên xe, Maria theo sau, và cửa xe sắp sửa đóng lại thì ông bỗng nhắc họ, với vẻ hốt hoảng, rằng họ đã quên chưa để lại lời nhắn nào cho các quý bà ở Rosings. [austen-pride-and-prejudice:38.9] “Nhưng,” ông nói thêm, “dĩ nhiên các cô sẽ muốn gửi lời kính chào khiêm cung đến Lệnh bà và tiểu thư, cùng lời cảm tạ về sự tử tế của Lệnh bà và tiểu thư đối với các cô trong thời gian các cô ở đây.” [austen-pride-and-prejudice:38.10] Elizabeth không phản đối;—bấy giờ cửa xe mới được phép đóng lại, và cỗ xe lăn bánh. [austen-pride-and-prejudice:38.11] “Trời đất ơi!” Maria kêu lên, sau vài phút im lặng, “cứ như mới một hai ngày kể từ khi chúng ta đến!—vậy mà biết bao nhiêu chuyện đã xảy ra!” [austen-pride-and-prejudice:38.12] “Quả thật là rất nhiều,” người bạn đồng hành của cô đáp với một tiếng thở dài. [austen-pride-and-prejudice:38.13] “Chúng ta đã ăn tối ở Rosings chín lần, chưa kể hai lần uống trà ở đó!—Em sẽ có biết bao nhiêu chuyện để kể!” [austen-pride-and-prejudice:38.14] Elizabeth thầm nói thêm, “Còn chị thì có biết bao nhiêu chuyện phải giấu.” [austen-pride-and-prejudice:38.15] Chuyến đi của họ diễn ra mà không có mấy chuyện trò, cũng chẳng có điều gì đáng lo; và trong vòng bốn tiếng đồng hồ kể từ khi rời Hunsford, họ đã đến nhà ông Gardiner, nơi họ sẽ ở lại vài ngày. [austen-pride-and-prejudice:38.16] Jane trông khỏe, và Elizabeth ít có dịp quan sát tâm trạng của chị, giữa những cuộc vui khác nhau mà lòng tốt của mợ cô đã dành sẵn cho họ. Nhưng Jane sẽ cùng cô về nhà, và ở Longbourn sẽ có đủ thì giờ để quan sát. [austen-pride-and-prejudice:38.17] Trong khi ấy, cô phải cố gắng lắm mới có thể chờ đến tận Longbourn rồi mới kể cho chị nghe về lời cầu hôn của anh Darcy. Biết rằng mình có khả năng tiết lộ một điều sẽ khiến Jane kinh ngạc vô cùng, và đồng thời ắt sẽ thỏa mãn rất nhiều phần hư vinh nào của chính cô mà cô chưa thể dùng lý trí xua đi, là một sự cám dỗ phải thổ lộ mà không gì có thể chế ngự được, ngoại trừ tình trạng do dự mà cô vẫn còn vướng phải về mức độ những gì nên kể; và nỗi lo rằng, một khi đã bắt đầu đề cập đến chuyện ấy, cô sẽ bị cuốn đi mà nhắc lại điều gì đó về Bingley, điều chỉ có thể khiến chị cô thêm đau buồn. [austen-pride-and-prejudice:39.1] Ấy là vào tuần thứ hai của tháng Năm, ba cô tiểu thư cùng nhau lên đường từ phố Gracechurch, đi đến thị trấn —— ở Hertfordshire; và, khi họ đến gần quán trọ đã hẹn, nơi xe ngựa của ông Bennet sẽ đón họ, họ nhanh chóng nhận ra, như một dấu hiệu cho thấy người đánh xe đúng giờ, cả Kitty lẫn Lydia đang nhìn ra từ một phòng ăn trên lầu. Hai cô gái này đã ở đó hơn một tiếng đồng hồ, vui vẻ bận rộn với việc ghé thăm một hiệu mũ phía đối diện, ngắm người lính gác, và trộn món sa lát với dưa chuột. [austen-pride-and-prejudice:39.2] Sau khi chào đón các chị, hai cô đắc thắng khoe một cái bàn bày sẵn những món thịt nguội mà kho thức ăn của quán trọ thường có, và reo lên, “Thế này không tuyệt sao? đây chẳng phải là một sự bất ngờ thú vị sao?” [austen-pride-and-prejudice:39.3] “Và bọn em định đãi tất cả các chị,” Lydia nói thêm; “nhưng các chị phải cho bọn em vay tiền, vì bọn em vừa tiêu hết tiền ở cái cửa hàng ngoài kia rồi.” Rồi khoe những món đồ đã mua: “Nhìn này, em mua cái mũ này đây. Em không nghĩ nó đẹp lắm; nhưng em nghĩ thôi thì cứ mua cũng chẳng sao. Về đến nhà là em sẽ tháo tung nó ra, xem có sửa lại cho đẹp hơn được không.” [austen-pride-and-prejudice:39.4] Và khi các chị chê nó xấu, cô lại nói thêm, với vẻ hoàn toàn thản nhiên, “Ồ! nhưng trong cửa hàng còn hai ba cái xấu hơn nhiều; và khi em mua thêm ít sa tanh màu đẹp hơn để trang trí lại, em nghĩ nó sẽ tạm được lắm. Vả lại, mùa hè này người ta mặc gì cũng chẳng quan trọng mấy, sau khi trung đoàn ——shire rời Meryton, mà hai tuần nữa họ đi rồi.” [austen-pride-and-prejudice:39.5] “Thật thế sao?” Elizabeth kêu lên, hết sức hài lòng. [austen-pride-and-prejudice:39.6] “Họ sẽ đóng trại gần Brighton; và em thèm được bố đưa cả nhà đến đó nghỉ hè quá! Đó sẽ là một kế hoạch tuyệt diệu biết bao, mà em dám chắc hầu như chẳng tốn kém gì cả. Mẹ thì còn muốn đi hơn ai hết! Cứ thử nghĩ xem nếu không thì chúng ta sẽ có một mùa hè khốn khổ đến thế nào!” [austen-pride-and-prejudice:39.7] “Phải,” Elizabeth nghĩ, “đó quả là một kế hoạch tuyệt diệu, và sẽ hủy hoại chúng ta ngay tức khắc. Trời đất ơi! Brighton, và cả một trại đầy lính, đối với chúng ta, những kẻ đã bị đảo lộn chỉ vì một trung đoàn dân quân tội nghiệp, và những vũ hội hằng tháng ở Meryton.” [austen-pride-and-prejudice:39.8] “Bây giờ em có tin cho các chị đây,” Lydia nói, khi họ ngồi vào bàn. “Các chị đoán xem? Một tin tuyệt hay, tin cực kỳ hay, về một người nào đó mà tất cả chúng ta đều thích.” [austen-pride-and-prejudice:39.9] Jane và Elizabeth nhìn nhau, và người hầu bàn được bảo là không cần ở lại. Lydia cười, và nói, [austen-pride-and-prejudice:39.10] “Ừ, đúng là cái kiểu nghiêm trang và kín đáo của các chị. Các chị nghĩ người hầu bàn không được nghe, cứ như thể anh ta quan tâm ấy! Em dám chắc anh ta thường nghe những chuyện tệ hơn nhiều so với chuyện em sắp kể. Nhưng anh ta xấu trai thật! Em mừng là anh ta đi rồi. Đời em chưa thấy ai có cái cằm dài như thế. Thôi, giờ đến tin của em đây: tin về anh Wickham thân yêu; quá hay đối với tay hầu bàn, phải không nào? Chẳng còn nguy cơ gì Wickham cưới Mary King nữa. Đấy nhé! Cô ta đã về chỗ ông chú ở Liverpool rồi; về ở hẳn luôn. Wickham an toàn rồi.” [austen-pride-and-prejudice:39.11] “Và Mary King cũng an toàn!” Elizabeth nói thêm; “an toàn khỏi một mối liên hệ khinh suất về mặt tài sản.” [austen-pride-and-prejudice:39.12] “Cô ta đi như thế là ngốc lắm, nếu cô ta thích anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:39.13] “Nhưng chị mong là không có tình cảm sâu đậm nào ở cả hai bên,” Jane nói. [austen-pride-and-prejudice:39.14] “Em chắc chắn là phía anh ấy thì không. Em dám bảo đảm là anh ấy chẳng bao giờ thèm để ý đến cô ta mảy may. Ai mà để ý nổi một con bé tàn nhang nhỏ thó khó ưa như thế chứ?” [austen-pride-and-prejudice:39.15] Elizabeth bàng hoàng khi nghĩ rằng, dù chính cô không thể nào ăn nói thô lỗ đến thế, thì sự thô lỗ trong tình cảm ấy cũng chẳng khác mấy những gì lòng cô trước kia đã ấp ủ và tưởng là rộng lượng! [austen-pride-and-prejudice:39.16] Ngay khi mọi người đã ăn xong, và các chị lớn đã trả tiền, xe được cho gọi đến; và sau một hồi xoay xở, cả đoàn, với tất cả hộp, túi đồ khâu, và gói đồ, cùng thêm những món đồ chẳng ai mong muốn mà Kitty và Lydia đã mua, đã ngồi được vào xe. [austen-pride-and-prejudice:39.17] “Chúng mình bị nhồi vào chật cứng mới hay làm sao!” Lydia kêu lên. “Em mừng là đã mua cái mũ, dù chỉ để được vui vì có thêm một cái hộp mũ! Nào, giờ thì chúng ta ngồi cho thật thoải mái ấm cúng, rồi vừa nói vừa cười suốt đường về nhà. Trước hết, hãy kể cho bọn em nghe các chị đã gặp những chuyện gì từ khi đi xa. Các chị có gặp được anh chàng nào dễ chịu không? Có tán tỉnh ai không? Em đã rất hy vọng là một trong các chị sẽ kiếm được chồng trước khi về. Em nói thật, Jane sắp thành gái già đến nơi rồi. Chị ấy gần hai mươi ba rồi! Trời ơi, em mà chưa lấy chồng trước hai mươi ba tuổi thì em xấu hổ biết bao! Dì Phillips mong các chị kiếm được chồng lắm, các chị không tưởng tượng nổi đâu. Dì bảo Lizzy lẽ ra nên nhận lời ông Collins thì hơn; nhưng em chẳng nghĩ chuyện đó có gì vui. Trời ơi! em muốn được lấy chồng trước tất cả các chị biết bao; rồi em sẽ dẫn các chị đi khắp các vũ hội. Ôi chao! hôm nọ ở nhà đại tá Forster bọn em vui ơi là vui. Kitty với em được đến chơi cả ngày ở đó, và bà Forster hứa tổ chức một buổi khiêu vũ nho nhỏ vào buổi tối; (nhân tiện nói luôn, bà Forster với em thân nhau lắm!) và thế là bà mời hai chị em nhà Harrington đến, nhưng Harriet bị ốm, nên Pen phải đến một mình; rồi, các chị đoán xem bọn em đã làm gì? Bọn em mặc quần áo đàn bà cho Chamberlayne, để anh ấy giả làm một quý cô,—cứ thử nghĩ xem vui thế nào! Không một ai biết chuyện, ngoài đại tá và bà Forster, Kitty và em, trừ dì nữa, vì bọn em phải mượn một chiếc áo dài của dì; và các chị không thể tưởng tượng anh ấy trông đẹp đến thế nào đâu! Khi Denny, Wickham, Pratt, và hai ba người nữa đi vào, họ chẳng nhận ra anh ấy chút nào. Trời ơi! em cười như nắc nẻ! bà Forster cũng thế. Em tưởng em chết mất. Và chính điều đó khiến mấy anh ấy ngờ ngợ, rồi chẳng mấy chốc họ phát hiện ra chuyện gì.” [austen-pride-and-prejudice:39.18] Bằng những câu chuyện kiểu ấy về các cuộc vui và những trò đùa hay ho của họ, Lydia, được Kitty gợi ý và thêm thắt, cố làm cho các bạn đồng hành vui suốt đường về Longbourn. Elizabeth cố nghe càng ít càng tốt, nhưng chẳng thể nào thoát khỏi việc cái tên Wickham cứ được nhắc đến luôn miệng. [austen-pride-and-prejudice:39.19] Ở nhà họ được đón tiếp hết sức nồng hậu. Bà Bennet mừng rỡ thấy Jane vẫn xinh đẹp chẳng kém chút nào; và trong bữa tối đã hơn một lần ông Bennet tự ý nói với Elizabeth, [austen-pride-and-prejudice:39.20] “Bố mừng là con đã về, Lizzy.” [austen-pride-and-prejudice:39.21] Bàn tiệc của họ trong phòng ăn rất đông, vì gần như cả nhà Lucas đều đến đón Maria và nghe tin tức: và đủ thứ đề tài làm họ bận rộn; phu nhân Lucas hỏi Maria qua bàn ăn về sức khỏe và đàn gia cầm của cô con gái cả; bà Bennet thì bận rộn gấp đôi, một mặt thu thập từ Jane, người ngồi cách bà một quãng phía dưới, những thông tin về thời trang hiện nay, và mặt khác, kể lại tất cả cho mấy cô con gái nhỏ nhà Lucas; còn Lydia, bằng một giọng khá to hơn bất kỳ ai khác, đang kể lể đủ thứ thú vui của buổi sáng cho bất kỳ ai chịu nghe. [austen-pride-and-prejudice:39.22] “Ôi! chị Mary,” cô nói, “em ước gì chị đi cùng bọn em, vì bọn em vui lắm! dọc đường, Kitty với em kéo kín hết rèm, và giả vờ như trong xe không có ai; và em đã định cứ thế suốt đường, nếu Kitty không bị say xe; và khi đến quán George, em nghĩ bọn em đã cư xử rất hào phóng, vì bọn em đã đãi ba người kia một bữa trưa nguội ngon nhất trên đời, và nếu chị đi thì bọn em cũng đã đãi chị nữa. Rồi khi ra về thì vui ơi là vui! Em tưởng bọn em sẽ chẳng bao giờ lên được xe nữa. Em cười muốn chết. Rồi suốt đường về nhà bọn em vui vẻ biết bao! bọn em nói cười to đến nỗi ai cách mười dặm cũng có thể nghe thấy!” [austen-pride-and-prejudice:39.23] Trước điều này, Mary hết sức nghiêm trang đáp, “Chị không hề muốn coi nhẹ những thú vui như thế, em gái thân mến ạ. Hẳn chúng hợp với phần đông tâm hồn phụ nữ. Nhưng chị thú thật rằng chúng chẳng có sức hấp dẫn gì đối với chị. Chị thích một cuốn sách hơn gấp bội.” [austen-pride-and-prejudice:39.24] Nhưng Lydia chẳng nghe lấy một lời trong câu trả lời ấy. Cô hiếm khi nghe ai quá nửa phút, và chẳng bao giờ để tâm đến Mary cả. [austen-pride-and-prejudice:39.25] Buổi chiều Lydia nằng nặc rủ các chị em khác đi bộ đến Meryton xem mọi người ra sao; nhưng Elizabeth kiên quyết phản đối kế hoạch ấy. Không thể để người ta nói rằng các cô nhà Bennet về nhà chưa được nửa ngày đã đi săn đuổi các sĩ quan. Cô còn có một lý do khác để phản đối. Cô sợ phải gặp lại Wickham, và quyết tâm tránh mặt anh ta càng lâu càng tốt. Niềm an ủi đối với cô, khi trung đoàn sắp rời đi, quả thật không sao diễn tả nổi. Hai tuần nữa họ sẽ đi, và một khi họ đã đi rồi, cô hy vọng sẽ chẳng còn gì làm cô phiền lòng vì anh ta nữa. [austen-pride-and-prejudice:39.26] Cô về nhà chưa được bao nhiêu giờ thì đã nhận thấy rằng kế hoạch đi Brighton, mà Lydia đã hé lộ cho họ ở quán trọ, đang được cha mẹ cô thường xuyên bàn cãi. Elizabeth thấy ngay rằng cha cô không hề có ý định nhượng bộ chút nào; nhưng đồng thời những câu trả lời của ông lại mơ hồ và nước đôi đến mức mẹ cô, dù thường nản lòng, vẫn chưa bao giờ tuyệt vọng về việc rốt cuộc sẽ thành công. [austen-pride-and-prejudice:40.1] Elizabeth không còn nén nổi nỗi nóng lòng muốn cho Jane biết những gì đã xảy ra; và cuối cùng, quyết định giấu đi mọi chi tiết có liên quan đến chị mình, và báo trước để chị chuẩn bị đón một điều bất ngờ, sáng hôm sau cô kể cho Jane nghe những nét chính của cảnh gặp gỡ giữa anh Darcy và cô. [austen-pride-and-prejudice:40.2] Sự kinh ngạc của cô Bennet chẳng mấy chốc đã dịu đi nhờ lòng thiên vị mạnh mẽ của tình chị em, khiến bất kỳ sự ngưỡng mộ nào dành cho Elizabeth cũng có vẻ hoàn toàn tự nhiên; và mọi ngạc nhiên chẳng bao lâu đã tan biến trong những cảm xúc khác. Cô lấy làm tiếc rằng anh Darcy đã bày tỏ tình cảm của mình theo một cách quá ít thích hợp để khiến chúng được đón nhận; nhưng cô còn đau buồn hơn nữa vì nỗi bất hạnh mà lời từ chối của em gái hẳn đã gây cho anh. [austen-pride-and-prejudice:40.3] “Việc anh ấy quá chắc chắn sẽ thành công là sai,” Jane nói; “và hẳn là không nên để lộ ra; nhưng em thử nghĩ xem điều đó hẳn đã làm nỗi thất vọng của anh ấy tăng lên biết bao.” [austen-pride-and-prejudice:40.4] “Quả thật,” Elizabeth đáp, “em thành thực thương anh ấy; nhưng anh ấy có những tình cảm khác mà có lẽ chẳng bao lâu sẽ xua tan lòng yêu mến anh ấy dành cho em. Nhưng chị không trách em vì đã từ chối anh ấy chứ?” [austen-pride-and-prejudice:40.5] “Trách em ư! Ồ, không.” [austen-pride-and-prejudice:40.6] “Nhưng chị trách em vì đã nói về Wickham nồng nhiệt đến thế.” [austen-pride-and-prejudice:40.7] “Không—chị không cho là em đã sai khi nói những điều em đã nói.” [austen-pride-and-prejudice:40.8] “Nhưng chị sẽ biết, khi em kể cho chị nghe chuyện xảy ra ngay hôm sau.” [austen-pride-and-prejudice:40.9] Rồi cô kể về lá thư, nhắc lại toàn bộ nội dung của nó trong chừng mực liên quan đến George Wickham. Thật là một đòn giáng biết bao cho Jane tội nghiệp! người vốn sẵn lòng đi hết cuộc đời mà không tin rằng trong toàn thể loài người lại tồn tại nhiều điều xấu xa đến thế, như đã được dồn cả vào một con người ở đây. Việc Darcy được minh oan, dù làm Jane được an lòng, cũng chẳng thể an ủi cô trước một phát hiện như thế. Cô hết sức tha thiết cố chứng minh rằng có thể có sự nhầm lẫn, và tìm cách gỡ tội cho người này mà không làm liên lụy người kia. [austen-pride-and-prejudice:40.10] “Như thế không được đâu,” Elizabeth nói. “Chị sẽ chẳng bao giờ làm cho cả hai người đều tốt được đâu. Chị cứ chọn đi, nhưng chị phải bằng lòng với chỉ một người thôi. Giữa họ chỉ có chừng ấy phẩm giá; vừa đủ để làm nên một người đàn ông tử tế; mà dạo gần đây nó cứ chuyển qua chuyển lại khá nhiều. Về phần em, em ngả về phía tin rằng tất cả là của anh Darcy, nhưng chị muốn chọn thế nào thì tùy.” [austen-pride-and-prejudice:40.11] Tuy vậy, phải một lúc lâu mới khiến Jane gượng cười được. [austen-pride-and-prejudice:40.12] “Chị chẳng nhớ đã có lúc nào chị bàng hoàng hơn thế,” Jane nói. “Wickham lại tệ đến thế! Gần như không thể tin nổi. Còn anh Darcy tội nghiệp! Lizzy thân yêu, em thử nghĩ xem anh ấy hẳn đã đau khổ đến thế nào. Một nỗi thất vọng như thế! lại biết được em có ý nghĩ không hay về anh ấy nữa! và còn phải kể ra một chuyện như thế về em gái mình! Thật quá đau lòng. Chị chắc là em cũng thấy thế.” [austen-pride-and-prejudice:40.13] “Ồ! không, nỗi tiếc thương và lòng trắc ẩn của em đã tan biến hết khi thấy chị đầy ắp cả hai thứ ấy. Em biết chị sẽ công bằng với anh ấy một cách dồi dào đến mức em càng lúc càng trở nên thản nhiên và dửng dưng. Sự hào phóng của chị khiến em thành tằn tiện; và nếu chị còn than thở về anh ấy lâu hơn nữa, lòng em sẽ nhẹ như lông hồng.” [austen-pride-and-prejudice:40.14] “Wickham tội nghiệp; gương mặt anh ấy có một vẻ tốt lành đến thế! phong thái anh ấy cởi mở và dịu dàng đến thế.” [austen-pride-and-prejudice:40.15] “Chắc chắn đã có một sự sai sót lớn nào đó trong việc giáo dục hai chàng trai ấy. Một người có tất cả sự tốt đẹp, còn người kia có tất cả vẻ bề ngoài của nó.” [austen-pride-and-prejudice:40.16] “Chị chưa bao giờ nghĩ anh Darcy thiếu vẻ bề ngoài của nó đến thế như em vẫn nghĩ.” [austen-pride-and-prejudice:40.17] “Thế mà em lại định tỏ ra thông minh khác thường khi có ác cảm dứt khoát đến thế với anh ấy, chẳng vì lý do gì. Một ác cảm kiểu đó thật là liều thuốc kích thích cho trí tuệ, một dịp mở ra cho óc dí dỏm. Người ta có thể chê bai liên tục mà chẳng nói được điều gì xác đáng; nhưng người ta không thể lúc nào cũng chế giễu một người đàn ông mà thỉnh thoảng lại không vấp phải một câu gì đó dí dỏm.” [austen-pride-and-prejudice:40.18] “Lizzy, khi em mới đọc lá thư ấy, chị chắc em không thể xem chuyện này như em đang xem bây giờ.” [austen-pride-and-prejudice:40.19] “Quả thật em không thể. Em đã khó chịu lắm. Em đã rất khó chịu, có thể nói là đau khổ. Mà chẳng có ai để nói về những gì em cảm thấy, chẳng có Jane nào để an ủi em và bảo em rằng em không đến nỗi yếu đuối, hư vinh và vô lý như em biết là mình đã thế! Ôi! em cần chị biết bao!” [austen-pride-and-prejudice:40.20] “Thật không may là em đã dùng những lời lẽ nặng nề như thế khi nói về Wickham với anh Darcy, vì bây giờ chúng có vẻ hoàn toàn không đáng.” [austen-pride-and-prejudice:40.21] “Đúng vậy. Nhưng cái bất hạnh của việc nói năng cay đắng là hệ quả hết sức tự nhiên của những định kiến em đã nuôi dưỡng. Có một điểm em muốn xin chị lời khuyên. Em muốn được biết liệu em có nên hay không nên cho những người quen biết của chúng ta nói chung hiểu rõ tính cách của Wickham.” [austen-pride-and-prejudice:40.22] Cô Bennet ngừng một lát rồi đáp, “Chắc chắn chẳng cần phải vạch mặt anh ấy một cách ghê gớm như thế. Ý em thế nào?” [austen-pride-and-prejudice:40.23] “Rằng không nên làm thế. Anh Darcy không cho phép em công khai những điều anh ấy đã cho biết. Trái lại, mọi chi tiết liên quan đến em gái anh ấy đều là để em giữ kín cho riêng mình càng nhiều càng tốt; và nếu em cố làm cho mọi người hết lầm lạc về phần còn lại trong cách cư xử của anh ấy, thì ai sẽ tin em? Định kiến chung đối với anh Darcy dữ dội đến mức nếu cố đặt anh ấy dưới một ánh sáng dễ mến thì một nửa số người tốt bụng ở Meryton sẽ chết mất. Em không đủ sức làm việc đó. Wickham sắp đi rồi; và vì vậy anh ta thực sự là người thế nào cũng chẳng quan trọng gì với ai ở đây. Một thời gian nữa mọi chuyện sẽ vỡ lở, và khi ấy chúng ta có thể cười sự ngu ngốc của họ vì đã không biết điều đó sớm hơn. Hiện giờ em sẽ không nói gì về chuyện này.” [austen-pride-and-prejudice:40.24] “Em hoàn toàn đúng. Để lỗi lầm của anh ấy bị công khai có thể hủy hoại anh ấy mãi mãi. Bây giờ có lẽ anh ấy đã hối hận về những gì mình đã làm, và mong muốn lấy lại thanh danh. Chúng ta không được đẩy anh ấy vào đường cùng.” [austen-pride-and-prejudice:40.25] Cơn xáo động trong lòng Elizabeth được lắng dịu nhờ cuộc trò chuyện này. Cô đã trút bỏ được hai trong số những bí mật đè nặng lên cô suốt hai tuần, và chắc chắn có được ở Jane một người sẵn lòng lắng nghe, bất cứ khi nào cô muốn nói lại về chuyện nào trong hai chuyện ấy. Nhưng vẫn còn một điều gì đó ẩn giấu đằng sau, mà sự thận trọng ngăn cô tiết lộ. Cô không dám kể nửa còn lại của lá thư anh Darcy, cũng không dám giải thích cho chị mình rằng bạn của anh đã thực lòng quý trọng chị đến nhường nào. Đây là điều hiểu biết mà không ai có thể chia sẻ; và cô ý thức được rằng chỉ khi nào hai bên đã hoàn toàn hiểu nhau thì cô mới có lý do chính đáng để trút bỏ gánh nặng bí mật sau cùng này. “Và khi ấy,” cô nói, “nếu cái sự việc rất khó xảy ra ấy mà có bao giờ xảy ra, thì mình sẽ chỉ có thể kể lại những điều mà chính Bingley có thể kể một cách dễ nghe hơn nhiều. Quyền được thổ lộ sẽ chẳng thuộc về mình cho đến khi nó đã mất hết giá trị!” [austen-pride-and-prejudice:40.26] Giờ đây, khi đã ổn định ở nhà, cô có thì giờ để quan sát tình trạng thực sự của tâm trạng chị mình. Jane không hạnh phúc. Cô vẫn ấp ủ một tình cảm rất dịu dàng với Bingley. Vì trước đây chưa từng tưởng mình yêu bao giờ, tình cảm của cô có tất cả sự nồng nàn của mối tình đầu, và do tuổi tác cùng tính tình của cô, nó bền vững hơn những mối tình đầu thường có thể khoe; và cô trân trọng kỷ niệm về anh, và đặt anh lên trên mọi người đàn ông khác tha thiết đến mức cần đến tất cả lý trí sáng suốt của cô, và tất cả sự quan tâm của cô đến cảm xúc của những người thân, mới kìm hãm được việc buông mình vào những nỗi tiếc nuối ấy, vốn hẳn sẽ gây hại cho sức khỏe của chính cô và sự yên ổn của họ. [austen-pride-and-prejudice:40.27] “Thế nào, Lizzy,” một hôm bà Bennet nói, “bây giờ con nghĩ sao về cái chuyện buồn này của Jane? Về phần mẹ, mẹ đã quyết không bao giờ nói đến chuyện đó với ai nữa. Hôm nọ mẹ đã bảo dì Phillips như thế. Nhưng mẹ không dò ra được là Jane có gặp anh ta ở London không. Thôi, anh ta là một gã thanh niên chẳng ra gì—và mẹ không nghĩ là có chút cơ hội nào trên đời để con bé có được anh ta nữa. Chẳng nghe nói gì đến việc anh ta trở lại Netherfield vào mùa hè; mà mẹ đã hỏi tất cả những ai có thể biết rồi đấy.” [austen-pride-and-prejudice:40.28] “Con không tin là anh ấy sẽ còn đến ở Netherfield nữa.” [austen-pride-and-prejudice:40.29] “Ồ, thôi được! tùy anh ta muốn thế nào thì thế. Chẳng ai cần anh ta đến. Dù mẹ sẽ luôn nói rằng anh ta đã đối xử với con gái mẹ cực kỳ tệ; và nếu mẹ là nó, mẹ đã chẳng chịu đựng chuyện đó. Thôi, điều an ủi của mẹ là, mẹ chắc chắn Jane sẽ chết vì tan nát cõi lòng, và khi ấy anh ta sẽ hối hận về những gì mình đã làm.” [austen-pride-and-prejudice:40.30] Nhưng vì Elizabeth chẳng thể tìm được niềm an ủi nào trong một điều trông đợi như thế, cô không trả lời. [austen-pride-and-prejudice:40.31] “Thế nào, Lizzy,” chẳng bao lâu sau mẹ cô lại tiếp, “thế là vợ chồng nhà Collins sống rất sung túc, phải không? Thôi, thôi, mẹ chỉ mong là được lâu. Thế họ ăn uống ra sao? Charlotte là người quán xuyến tuyệt vời, mẹ dám chắc thế. Nếu nó tinh khôn bằng nửa mẹ nó, thì nó cũng tằn tiện ra trò. Chẳng có gì hoang phí trong việc nhà của họ, mẹ dám chắc.” [austen-pride-and-prejudice:40.32] “Không, chẳng có gì cả.” [austen-pride-and-prejudice:40.33] “Quán xuyến khéo lắm, cứ tin mẹ đi. Phải, phải. Họ sẽ lo sao cho không tiêu vượt quá thu nhập. Họ sẽ chẳng bao giờ túng tiền. Thôi, chúc họ được hưởng lắm vào! Và thế là, mẹ đoán, họ thường bàn chuyện sẽ có Longbourn khi bố con chết. Họ coi nó hoàn toàn như của họ rồi, mẹ dám chắc, bất cứ khi nào chuyện đó xảy ra.” [austen-pride-and-prejudice:40.34] “Đó là chuyện họ không thể nhắc đến trước mặt con.” [austen-pride-and-prejudice:40.35] “Không. Nếu họ nhắc thì mới lạ. Nhưng mẹ chẳng nghi ngờ gì, giữa họ với nhau họ thường nói đến chuyện đó. Thôi, nếu họ có thể yên lòng với một điền trang không hợp pháp là của mình, thì càng tốt. Mẹ thì sẽ xấu hổ nếu có một điền trang chỉ nhờ điều khoản thừa kế mà về tay mình.” [austen-pride-and-prejudice:41.1] Tuần đầu tiên sau khi họ trở về chẳng mấy chốc đã trôi qua. Tuần thứ hai bắt đầu. Đó là tuần cuối cùng trung đoàn đóng ở Meryton, và tất cả các cô gái trẻ trong vùng đều đang héo hon thấy rõ. Nỗi chán nản gần như lan khắp nơi. Chỉ riêng hai cô lớn nhà Bennet là vẫn còn ăn được, uống được, ngủ được, và theo đuổi nếp sinh hoạt thường ngày. Họ rất thường xuyên bị Kitty và Lydia trách móc vì sự vô cảm này, hai cô vốn khổ sở cùng cực, và không thể hiểu nổi sự sắt đá như thế ở bất kỳ ai trong nhà. [austen-pride-and-prejudice:41.2] “Trời ơi! Chúng mình rồi sẽ ra sao! Chúng mình phải làm gì đây!” họ thường kêu lên trong nỗi đau đớn cay đắng. “Sao chị có thể cười như thế được, Lizzy?” [austen-pride-and-prejudice:41.3] Người mẹ trìu mến của họ chia sẻ trọn nỗi buồn của họ; bà nhớ lại những gì chính bà đã phải chịu đựng trong một dịp tương tự, cách đây hai mươi lăm năm. [austen-pride-and-prejudice:41.4] “Mẹ nhớ chắc,” bà nói, “mẹ đã khóc liền hai ngày khi trung đoàn của đại tá Millar rời đi. Mẹ tưởng tim mẹ tan nát mất.” [austen-pride-and-prejudice:41.5] “Con chắc chắn tim con sẽ tan nát,” Lydia nói. [austen-pride-and-prejudice:41.6] “Giá mà người ta được đi Brighton!” bà Bennet nhận xét. [austen-pride-and-prejudice:41.7] “Ôi, phải!—giá mà người ta được đi Brighton! Nhưng bố khó chịu quá.” [austen-pride-and-prejudice:41.8] “Tắm biển một chút sẽ làm mẹ khỏe mãi mãi.” [austen-pride-and-prejudice:41.9] “Và dì Phillips chắc chắn rằng điều đó sẽ rất tốt cho con,” Kitty nói thêm. [austen-pride-and-prejudice:41.10] Những lời than vãn như thế cứ vang lên không ngớt khắp nhà Longbourn. Elizabeth cố lấy chúng làm trò tiêu khiển; nhưng mọi cảm giác vui thú đều tan biến trong nỗi xấu hổ. Cô lại cảm thấy một lần nữa sự xác đáng trong những lời phản đối của anh Darcy; và chưa bao giờ trước đây cô sẵn lòng tha thứ cho việc anh can thiệp vào những dự định của bạn mình như thế. [austen-pride-and-prejudice:41.11] Nhưng chẳng bao lâu triển vọng u ám của Lydia đã được xua tan; vì cô nhận được lời mời của bà Forster, vợ của đại tá chỉ huy trung đoàn, cùng bà đi Brighton. Người bạn vô giá này là một phụ nữ còn rất trẻ, và mới lấy chồng rất gần đây. Sự giống nhau ở tính tình vui vẻ và tinh thần hăng hái đã khiến bà và Lydia mến nhau, và trong ba tháng quen biết, họ đã thân thiết với nhau được hai tháng. [austen-pride-and-prejudice:41.12] Niềm sung sướng của Lydia nhân dịp này, sự tôn sùng của cô đối với bà Forster, nỗi vui mừng của bà Bennet, và nỗi tủi nhục của Kitty, khó mà tả xiết. Hoàn toàn chẳng để ý đến cảm xúc của chị mình, Lydia bay nhảy khắp nhà trong cơn ngây ngất không yên, đòi mọi người chúc mừng, và cười nói ầm ĩ hơn bao giờ hết; trong khi Kitty kém may mắn cứ ngồi trong phòng khách than thân trách phận bằng những lời lẽ vô lý chẳng kém giọng điệu cáu kỉnh của cô. [austen-pride-and-prejudice:41.13] “Em không hiểu sao bà Forster lại không mời em như mời Lydia,” cô nói, “dù em không phải là bạn thân của bà ấy. Em cũng có quyền được mời như nó, mà còn hơn nữa, vì em lớn hơn nó hai tuổi.” [austen-pride-and-prejudice:41.14] Elizabeth cố gắng khiến cô biết điều, và Jane cố gắng khiến cô cam chịu, đều vô ích. Còn về phần Elizabeth, lời mời này chẳng những không khơi lên trong cô những cảm xúc như ở mẹ cô và Lydia, mà cô còn coi nó như bản án tử hình cho mọi khả năng có được chút lẽ thường đối với Lydia; và dù một bước như thế, nếu bị biết đến, hẳn sẽ khiến cô bị ghét bỏ đến đâu, cô cũng không thể không bí mật khuyên cha đừng để Lydia đi. Cô trình bày với ông tất cả những điều không đứng đắn trong cách cư xử thường ngày của Lydia, cái lợi ít ỏi mà Lydia có thể có được từ tình bạn với một người phụ nữ như bà Forster, và khả năng Lydia sẽ còn khinh suất hơn nữa với một người bạn đồng hành như thế ở Brighton, nơi những cám dỗ hẳn phải lớn hơn ở nhà. Ông chăm chú nghe cô, rồi nói, [austen-pride-and-prejudice:41.15] “Lydia sẽ chẳng bao giờ yên chừng nào nó chưa tự bêu mình ở một nơi công cộng nào đó, và chúng ta chẳng bao giờ có thể mong nó làm việc đó mà ít tốn kém hay ít phiền hà cho gia đình như trong hoàn cảnh hiện nay.” [austen-pride-and-prejudice:41.16] “Nếu bố biết được,” Elizabeth nói, “cái thiệt hại rất lớn cho tất cả chúng ta, vốn ắt sẽ nảy sinh từ việc thiên hạ chú ý đến lối cư xử thiếu giữ gìn và khinh suất của Lydia; mà không, vốn đã nảy sinh từ đó rồi, thì con chắc chắn bố sẽ xét chuyện này khác đi.” [austen-pride-and-prejudice:41.17] “Đã nảy sinh rồi!” ông Bennet nhắc lại. “Sao, nó đã làm vài anh chàng theo đuổi con sợ chạy mất rồi à? Lizzy bé bỏng tội nghiệp! Nhưng đừng buồn. Những gã trai khó tính đến mức không chịu nổi việc dính dáng tới một chút lố bịch thì chẳng đáng để tiếc. Nào, cho bố xem danh sách những gã đáng thương đã bị sự dại dột của Lydia làm cho xa lánh.” [austen-pride-and-prejudice:41.18] “Bố lầm rồi. Con chẳng có những tổn thương như thế để mà oán giận. Điều con đang than phiền không phải là những tai hại riêng, mà là những tai hại chung. Vị thế của chúng ta, sự đáng kính của chúng ta trong xã hội, ắt sẽ bị ảnh hưởng bởi tính bộp chộp ngông cuồng, sự trơ tráo và khinh miệt mọi khuôn phép vốn là dấu ấn trong tính cách của Lydia. Xin bố thứ lỗi—vì con phải nói thẳng. Bố thân yêu của con, nếu bố không chịu khó kiềm chế tinh thần quá trớn của nó, và dạy cho nó biết rằng những thú vui hiện nay không phải là việc của cả đời nó, thì chẳng bao lâu nữa nó sẽ không còn sửa đổi được. Tính cách của nó sẽ định hình, và nó sẽ, mới mười sáu tuổi, trở thành kẻ lẳng lơ quyết liệt nhất từng khiến bản thân và gia đình thành trò cười. Mà lại là một kẻ lẳng lơ ở mức tệ hại và hèn kém nhất của thói lẳng lơ; chẳng có sức hấp dẫn nào ngoài tuổi trẻ và một nhan sắc tàm tạm; và vì đầu óc dốt nát và trống rỗng, hoàn toàn không thể chống đỡ chút nào trước sự khinh miệt của mọi người mà cơn thèm khát được ngưỡng mộ của nó sẽ khơi lên. Mối nguy này cũng bao gồm cả Kitty. Nó sẽ theo bất cứ đâu Lydia dẫn. Hư vinh, dốt nát, biếng nhác, và hoàn toàn không ai kiềm chế! Ôi! bố thân yêu của con, bố có thể nghĩ rằng chúng sẽ không bị chê trách và khinh bỉ ở bất cứ nơi nào người ta biết chúng, và các chị của chúng sẽ không thường xuyên bị vạ lây trong nỗi ô nhục ấy sao?” [austen-pride-and-prejudice:41.19] Ông Bennet thấy rằng cô dồn hết tâm can vào chuyện này; và trìu mến nắm lấy tay cô, ông đáp, [austen-pride-and-prejudice:41.20] “Đừng tự làm mình lo lắng, con yêu. Bất cứ nơi đâu người ta biết con và Jane, các con ắt sẽ được kính trọng và quý mến; và các con sẽ chẳng kém giá trị chút nào vì có một cặp—hay bố có thể nói, ba đứa em rất ngớ ngẩn. Chúng ta sẽ chẳng được yên ổn ở Longbourn nếu Lydia không đi Brighton. Vậy thì cứ để nó đi. Đại tá Forster là người biết điều, và sẽ giữ cho nó khỏi gây ra tai họa thực sự nào; mà may là nó quá nghèo để trở thành con mồi cho bất kỳ ai. Ở Brighton nó sẽ ít quan trọng hơn ở đây, ngay cả với tư cách một kẻ lẳng lơ tầm thường. Các sĩ quan sẽ tìm được những phụ nữ đáng để họ chú ý hơn. Vì thế, chúng ta hãy hy vọng rằng việc ở đó có thể dạy cho nó biết mình chẳng đáng kể gì. Dù sao đi nữa, nó cũng không thể tệ thêm nhiều bậc nữa, mà không cho phép chúng ta nhốt nó lại suốt phần đời còn lại.” [austen-pride-and-prejudice:41.21] Elizabeth đành phải bằng lòng với câu trả lời này; nhưng ý kiến của cô vẫn không thay đổi, và cô rời ông trong thất vọng và buồn bã. Tuy nhiên, bản tính cô không phải là làm tăng thêm nỗi bực dọc bằng cách cứ day dứt mãi về chúng. Cô tin chắc mình đã làm tròn bổn phận, và việc phiền muộn vì những điều tai hại không thể tránh khỏi, hay làm chúng nặng thêm vì lo âu, không phải là tính nết của cô. [austen-pride-and-prejudice:41.22] Nếu Lydia và mẹ biết được nội dung cuộc trao đổi giữa Elizabeth và cha, thì cơn phẫn nộ của họ e rằng có dồn hết cả tài lắm lời của hai người cũng khó mà diễn tả cho xiết. Trong trí tưởng tượng của Lydia, một chuyến đi Brighton bao hàm mọi khả năng hạnh phúc trên cõi đời này. Bằng con mắt sáng tạo của trí tưởng tượng, cô thấy những đường phố của chốn tắm biển vui nhộn ấy phủ đầy sĩ quan. Cô thấy mình là đối tượng được chú ý của hàng chục, rồi hàng mấy chục người trong số họ, những người hiện cô chưa quen. Cô thấy tất cả sự huy hoàng của doanh trại; những dãy lều trải dài thành hàng lối đều đặn đẹp mắt, chen chúc những người trẻ trung và vui nhộn, rực rỡ màu đỏ thắm; và để hoàn tất bức tranh, cô thấy mình ngồi dưới một mái lều, tình tứ tán tỉnh cùng lúc ít nhất sáu sĩ quan. [austen-pride-and-prejudice:41.23] Nếu cô biết rằng chị mình tìm cách giằng cô ra khỏi những viễn cảnh và những hiện thực như thế, thì cô sẽ có cảm giác ra sao? Chỉ có mẹ cô mới có thể hiểu được, người có lẽ cũng sẽ cảm thấy gần như y hệt. Việc Lydia đi Brighton là điều duy nhất an ủi bà trước niềm tin chắc buồn bã rằng chồng bà chẳng bao giờ có ý định tự mình đến đó. [austen-pride-and-prejudice:41.24] Nhưng họ hoàn toàn không hay biết những gì đã diễn ra; và niềm hân hoan của họ cứ tiếp diễn hầu như không ngớt cho đến tận ngày Lydia rời nhà. [austen-pride-and-prejudice:41.25] Giờ đây Elizabeth sẽ gặp anh Wickham lần cuối. Vì đã thường xuyên gặp anh ta từ khi trở về, sự xao động đã gần như qua hết; còn những xao động của sự thiên vị trước kia thì đã hoàn toàn qua hẳn. Cô thậm chí đã học được cách nhận ra, ngay trong sự dịu dàng từng khiến cô thích thú lúc đầu, một vẻ giả tạo và sự đơn điệu khiến người ta chán ghét và mệt mỏi. Hơn nữa, trong cách anh ta cư xử với cô hiện giờ, cô có thêm một nguồn bất bình mới, vì ý muốn mà anh ta chẳng mấy chốc đã tỏ ra, muốn nối lại những sự săn đón từng đánh dấu thời gian đầu quen biết của họ, sau tất cả những gì đã xảy ra, chỉ có thể khiến cô bực mình. Cô mất hết mọi quan tâm đến anh ta khi thấy mình bị chọn làm đối tượng của một sự ga lăng hời hợt và phù phiếm như thế; và trong khi kiên quyết dập tắt nó, cô không thể không cảm thấy lời trách cứ ẩn chứa trong niềm tin của anh ta rằng, dù những sự săn đón của anh ta đã bị rút lại bao lâu và vì lý do gì đi nữa, thì thói hư vinh của cô sẽ được thỏa mãn và sự ưu ái của cô sẽ được bảo đảm vào bất cứ lúc nào chỉ cần anh ta nối lại chúng. [austen-pride-and-prejudice:41.26] Vào chính ngày cuối cùng trung đoàn còn đóng ở Meryton, anh ta cùng vài sĩ quan khác dùng bữa tối ở Longbourn; và Elizabeth chẳng mấy muốn chia tay anh ta trong hòa khí, đến nỗi khi anh ta hỏi han về việc cô đã trải qua thời gian ở Hunsford như thế nào, cô nhắc đến việc đại tá Fitzwilliam và anh Darcy đều đã ở Rosings ba tuần, và hỏi anh ta có quen người thứ nhất không. [austen-pride-and-prejudice:41.27] Anh ta có vẻ ngạc nhiên, phật ý, hoảng hốt; nhưng sau một thoáng định thần và với nụ cười trở lại, anh ta đáp rằng trước kia mình đã thường gặp vị đại tá; và sau khi nhận xét rằng đó là một người rất có phong thái quý ông, anh ta hỏi cô thấy đại tá thế nào. Câu trả lời của cô hết sức khen ngợi đại tá. Với vẻ thờ ơ, ngay sau đó anh ta nói thêm, “Cô bảo anh ấy ở Rosings bao lâu nhỉ?” [austen-pride-and-prejudice:41.28] “Gần ba tuần.” [austen-pride-and-prejudice:41.29] “Và cô gặp anh ấy thường xuyên chứ?” [austen-pride-and-prejudice:41.30] “Vâng, hầu như ngày nào cũng gặp.” [austen-pride-and-prejudice:41.31] “Phong thái của anh ấy rất khác với người anh em họ.” [austen-pride-and-prejudice:41.32] “Phải, rất khác. Nhưng tôi nghĩ anh Darcy càng quen càng thấy khá hơn.” [austen-pride-and-prejudice:41.33] “Thật sao!” Wickham kêu lên với một ánh mắt không thoát khỏi sự chú ý của cô. “Vậy xin cho phép tôi hỏi?” nhưng tự kìm lại, anh ta nói thêm bằng giọng vui vẻ hơn, “Có phải là về cách ăn nói mà anh ấy khá hơn không? Anh ấy đã chịu hạ mình mà thêm chút phép lịch sự nào vào phong cách thường ngày của mình chưa? Vì tôi không dám hy vọng,” anh ta tiếp tục bằng giọng thấp hơn và nghiêm trang hơn, “rằng anh ấy đã khá hơn về những điều cốt yếu.” [austen-pride-and-prejudice:41.34] “Ồ, không!” Elizabeth nói. “Về những điều cốt yếu, tôi tin rằng anh ấy vẫn y nguyên như xưa nay.” [austen-pride-and-prejudice:41.35] Trong khi cô nói, Wickham trông như thể không biết nên mừng vì những lời cô nói, hay nên ngờ vực ý nghĩa của chúng. Có một điều gì đó trên gương mặt cô khiến anh ta lắng nghe với sự chú ý đầy lo âu và bồn chồn, trong khi cô nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:41.36] “Khi tôi nói rằng càng quen càng thấy anh ấy khá hơn, tôi không có ý nói rằng tâm trí hay phong thái của anh ấy đang được cải thiện, mà là nhờ biết anh ấy rõ hơn, người ta hiểu tính tình anh ấy hơn.” [austen-pride-and-prejudice:41.37] Giờ đây nỗi hoảng hốt của Wickham hiện ra qua sắc mặt đỏ bừng và vẻ bối rối; trong vài phút anh ta im lặng; cho đến khi, rũ bỏ được sự lúng túng, anh ta lại quay sang cô, và nói bằng giọng dịu dàng nhất, [austen-pride-and-prejudice:41.38] “Cô, người hiểu rõ tình cảm của tôi đối với anh Darcy, hẳn sẽ dễ dàng hiểu rằng tôi phải thành thực vui mừng biết bao khi anh ấy đủ khôn ngoan để khoác lên dù chỉ là vẻ bề ngoài của lẽ phải. Lòng kiêu hãnh của anh ấy, theo hướng ấy, có thể có ích, nếu không phải cho chính anh ấy, thì cho nhiều người khác, vì hẳn nó sẽ ngăn anh ấy khỏi những hành vi xấu xa như hành vi mà tôi đã phải gánh chịu. Tôi chỉ e rằng cái kiểu thận trọng mà, tôi đoán, cô vừa ám chỉ, chỉ được anh ấy áp dụng trong những lần đến thăm bà bác, người mà anh ấy rất nể sợ sự đánh giá và nhận xét. Nỗi sợ bà của anh ấy, tôi biết, luôn có tác dụng mỗi khi họ ở cùng nhau; và phần lớn phải quy cho mong muốn của anh ấy thúc đẩy cuộc hôn nhân với cô de Bourgh, điều mà tôi chắc chắn anh ấy hết sức tâm niệm.” [austen-pride-and-prejudice:41.39] Elizabeth không nén nổi một nụ cười trước điều này, nhưng cô chỉ đáp lại bằng một cái nghiêng đầu khẽ. Cô thấy anh ta muốn lôi cô vào đề tài cũ về những nỗi oan ức của anh ta, và cô chẳng có tâm trạng nào để chiều anh ta. Phần còn lại của buổi tối trôi qua với vẻ vui vẻ thường ngày ở phía anh ta, nhưng anh ta không còn cố tỏ ra đặc biệt chú ý đến Elizabeth nữa; và cuối cùng họ chia tay nhau với sự lịch sự đôi bên, và có lẽ cả một mong muốn chung là sẽ không bao giờ gặp lại nhau nữa. [austen-pride-and-prejudice:41.40] Khi buổi tiệc tan, Lydia cùng bà Forster trở về Meryton, nơi họ sẽ khởi hành vào sáng sớm hôm sau. Cuộc chia tay giữa cô và gia đình ồn ào hơn là cảm động. Kitty là người duy nhất rơi nước mắt; nhưng cô khóc vì bực tức và ghen tị. Bà Bennet dông dài trong những lời chúc con gái hạnh phúc, và nhấn mạnh trong những lời dặn dò rằng con đừng bỏ lỡ cơ hội vui chơi càng nhiều càng tốt; lời khuyên mà có đủ mọi lý do để tin rằng sẽ được nghe theo; và giữa niềm hạnh phúc ồn ã của chính Lydia khi từ biệt, những lời chào tạm biệt dịu dàng hơn của các chị đã được thốt ra mà chẳng ai nghe thấy. [austen-pride-and-prejudice:42.1] Giá như ý kiến của Elizabeth chỉ hoàn toàn rút ra từ gia đình mình, thì cô hẳn đã chẳng thể hình dung nổi một bức tranh thật đẹp đẽ về hạnh phúc lứa đôi hay sự êm ấm gia đình. Cha cô, bị tuổi trẻ và nhan sắc quyến rũ, cùng cái vẻ vui tính bề ngoài mà tuổi trẻ và nhan sắc thường đem lại, đã cưới một người đàn bà mà trí hiểu biết kém cỏi và đầu óc hẹp hòi đã, ngay từ rất sớm trong cuộc hôn nhân, chấm dứt mọi tình thương yêu thật sự của ông đối với bà. Lòng kính trọng, sự quý mến và niềm tin cậy đã tiêu tan mãi mãi; và mọi viễn cảnh về hạnh phúc gia đình của ông đều sụp đổ. Nhưng ông Bennet không phải người có tính khí đi tìm khuây khỏa cho nỗi thất vọng mà chính sự khinh suất của mình đã gây ra, trong bất cứ thú vui nào thuộc loại vẫn quá thường an ủi những kẻ bất hạnh vì sự dại dột hay thói xấu của họ. Ông yêu thôn quê và yêu sách; và từ những sở thích ấy đã nảy sinh các niềm vui chủ yếu của ông. Đối với vợ, ông hầu như chẳng mang ơn gì khác, ngoài việc sự dốt nát và ngu ngốc của bà đã góp phần làm ông thấy buồn cười. Đây không phải loại hạnh phúc mà một người đàn ông nói chung mong được mang ơn vợ mình; nhưng ở nơi thiếu những nguồn giải trí khác, nhà hiền triết chân chính sẽ biết rút lấy lợi ích từ những gì được ban cho. [austen-pride-and-prejudice:42.2] Tuy vậy, Elizabeth chưa bao giờ mù quáng trước sự thiếu đúng mực trong cách cư xử của cha cô với tư cách một người chồng. Cô luôn đau lòng khi nhìn thấy điều đó; nhưng vì kính trọng tài năng của ông, và biết ơn tình thương yêu ông dành cho riêng cô, cô cố quên đi những gì cô không thể làm ngơ, và gạt ra khỏi tâm trí sự vi phạm liên miên bổn phận và lễ độ vợ chồng ấy, điều mà, khi phơi bày người vợ trước sự khinh miệt của chính các con bà, thật đáng chê trách biết bao. Nhưng chưa bao giờ cô cảm thấy mạnh mẽ như lúc này những thiệt thòi tất phải đeo đẳng con cái của một cuộc hôn nhân không xứng hợp đến thế, cũng chưa bao giờ cô nhận thức đầy đủ đến vậy những tai hại nảy sinh từ việc sử dụng tài năng một cách thiếu suy xét như thế; những tài năng mà nếu được dùng đúng cách, ít ra cũng có thể giữ gìn được sự đáng kính của các con gái ông, cho dù không đủ sức mở mang trí óc của vợ ông. [austen-pride-and-prejudice:42.3] Khi Elizabeth đã mừng rỡ về sự ra đi của Wickham, cô thấy chẳng còn mấy lý do nào khác để hài lòng về việc trung đoàn rời đi. Những cuộc vui bên ngoài của họ kém phong phú hơn trước; còn ở nhà thì cô có một người mẹ và một cô em không ngớt than vãn về sự buồn tẻ của mọi thứ quanh mình, phủ một bầu u ám thực sự lên cả gia đình; và, dù Kitty rồi đây có thể lấy lại mức độ lý trí vốn có của mình, vì những kẻ quấy rối đầu óc cô đã đi khỏi, thì cô em kia, người mà tính khí khiến người ta e ngại những tai họa lớn hơn, lại có nguy cơ càng thêm chai lì trong mọi sự dại dột và trơ tráo, bởi một hoàn cảnh hai lần nguy hiểm như một nơi nghỉ mát bên biển và một doanh trại. Vậy nên, xét chung, cô nhận ra điều mà người ta đôi khi đã từng nhận ra trước đây, rằng một sự kiện mà cô từng nóng lòng mong đợi, khi xảy ra, lại chẳng mang đến tất cả niềm mãn nguyện mà cô đã tự hứa hẹn với mình. Do đó, cần phải định ra một thời điểm khác cho sự khởi đầu của hạnh phúc thật sự; có một điểm khác để neo những ước muốn và hy vọng của cô, và bằng việc lại được hưởng niềm vui của sự chờ mong, tự an ủi mình cho hiện tại, và chuẩn bị cho một nỗi thất vọng khác. Chuyến du lịch vùng Hồ giờ đây là đối tượng của những ý nghĩ vui sướng nhất của cô; đó là niềm an ủi tốt nhất cho tất cả những giờ phút khó chịu mà sự bất mãn của mẹ cô và Kitty khiến không sao tránh khỏi; và giá như cô có thể đưa Jane vào kế hoạch ấy, thì mọi phần của nó hẳn đã trọn vẹn. [austen-pride-and-prejudice:42.4] “Nhưng thật may,” cô nghĩ, “là mình còn có điều gì đó để mong ước. Nếu mọi sự sắp đặt đều hoàn hảo, thì nỗi thất vọng của mình hẳn là chắc chắn. Nhưng thế này, bằng việc mang theo mình một nguồn tiếc nuối không nguôi là sự vắng mặt của chị, mình có thể hy vọng một cách hợp lý rằng mọi mong đợi vui thú của mình sẽ thành hiện thực. Một kế hoạch mà phần nào cũng hứa hẹn niềm vui thì không bao giờ có thể thành công; và nỗi thất vọng chung chỉ được ngăn chặn nhờ sự che chắn của một nỗi phiền muộn nho nhỏ riêng biệt nào đó.” [austen-pride-and-prejudice:42.5] Lúc Lydia đi, cô hứa sẽ viết thư thật thường xuyên và thật tỉ mỉ cho mẹ và Kitty; nhưng thư của cô bao giờ cũng phải chờ lâu, và bao giờ cũng rất ngắn. Những lá thư gửi mẹ hầu như chẳng chứa gì khác ngoài chuyện họ vừa ở thư viện về, nơi có những sĩ quan này nọ đi cùng họ, và nơi cô đã thấy những món đồ trang sức đẹp đến mức khiến cô phát cuồng; rằng cô có một chiếc áo dài mới, hay một chiếc dù che nắng mới, mà lẽ ra cô sẽ tả kỹ hơn, nhưng buộc phải ngừng bút trong lúc vội cuống cuồng, vì bà Forster đang gọi, và họ sắp ra doanh trại;—còn từ thư từ của cô với cô em, thì còn biết được ít hơn nữa—vì những lá thư gửi Kitty, tuy có dài hơn đôi chút, lại có quá nhiều dòng gạch dưới chữ nên không thể đem ra công khai. [austen-pride-and-prejudice:42.6] Sau hai hay ba tuần đầu cô vắng nhà, sức khỏe, sự vui tính và hồ hởi bắt đầu trở lại Longbourn. Mọi thứ đều mang một vẻ tươi vui hơn. Những gia đình lên London trú đông đã trở về, và những bộ cánh mùa hè cùng những cuộc hẹn hò mùa hè lại nở rộ. Bà Bennet trở lại với sự thanh thản cằn nhằn quen thuộc của mình, và đến giữa tháng Sáu thì Kitty đã bình phục đến mức có thể vào Meryton mà không rơi nước mắt; một sự kiện hứa hẹn tốt đẹp tới mức khiến Elizabeth hy vọng rằng đến Giáng sinh năm sau, cô em có thể biết điều tạm được đến độ không nhắc tới một sĩ quan quá một lần mỗi ngày, trừ phi do một sự sắp đặt tàn nhẫn và hiểm độc nào đó ở Bộ Chiến tranh, một trung đoàn khác lại được đóng quân ở Meryton. [austen-pride-and-prejudice:42.7] Thời điểm đã định để bắt đầu chuyến du lịch phương Bắc giờ đang đến gần; và chỉ còn thiếu hai tuần nữa, thì một lá thư của bà Gardiner tới, lập tức vừa làm hoãn ngày khởi hành vừa thu hẹp phạm vi chuyến đi. Ông Gardiner vì công việc sẽ không thể lên đường cho đến hai tuần sau, sang tháng Bảy, và phải có mặt lại ở London trong vòng một tháng; và vì như thế thì thời gian quá ngắn để họ đi xa đến vậy và ngắm nhiều đến vậy như họ đã dự định, hay ít ra để ngắm với sự thong thả và thoải mái mà họ đã trông cậy, nên họ buộc phải bỏ vùng Hồ, thay bằng một chuyến đi gọn hơn; và, theo kế hoạch hiện thời, sẽ không đi xa hơn về phía bắc quá Derbyshire. Trong hạt ấy có đủ thứ để xem, đủ chiếm phần lớn ba tuần của họ; và đối với bà Gardiner, nó có một sức hấp dẫn đặc biệt mạnh mẽ. Thị trấn nơi bà từng sống mấy năm trong đời, và nơi giờ đây họ sẽ lưu lại vài ngày, có lẽ là đối tượng khơi gợi tò mò nơi bà lớn chẳng kém tất cả những thắng cảnh lừng danh của Matlock, Chatsworth, Dovedale, hay vùng Peak. [austen-pride-and-prejudice:42.8] Elizabeth vô cùng thất vọng; cô đã đặt hết lòng vào việc được ngắm vùng Hồ; và vẫn nghĩ rằng lẽ ra có thể đủ thời gian. Nhưng bổn phận của cô là phải hài lòng—và hẳn nhiên tính khí của cô là vui vẻ; và chẳng bao lâu mọi sự lại ổn cả. [austen-pride-and-prejudice:42.9] Gắn với cái tên Derbyshire có biết bao ý nghĩ. Cô không thể nào thấy chữ ấy mà không nghĩ đến Pemberley và chủ nhân của nó. “Nhưng chắc chắn,” cô nói, “mình có thể vào hạt của anh ta mà chẳng hề hấn gì, và cuỗm đi vài mẩu khoáng thạch hóa đá mà anh ta chẳng hề nhận ra mình.” [austen-pride-and-prejudice:42.10] Thời gian chờ đợi giờ đây tăng gấp đôi. Bốn tuần phải trôi qua trước khi cậu mợ cô tới. Nhưng rồi chúng cũng trôi qua, và cuối cùng ông bà Gardiner cùng bốn đứa con cũng xuất hiện ở Longbourn. Lũ trẻ, hai bé gái sáu và tám tuổi cùng hai bé trai nhỏ hơn, sẽ được để lại dưới sự chăm sóc đặc biệt của chị họ chúng là Jane, người được tất cả yêu mến, và người mà sự chín chắn vững vàng cùng tính tình dịu dàng khiến cô hoàn toàn thích hợp để trông nom chúng về mọi mặt—dạy dỗ chúng, chơi đùa với chúng, và yêu thương chúng. [austen-pride-and-prejudice:42.11] Ông bà Gardiner chỉ ở lại Longbourn một đêm, và sáng hôm sau lên đường cùng Elizabeth để tìm kiếm những điều mới lạ và thú vui. Có một niềm vui chắc chắn—đó là sự hợp nhau giữa những người bạn đồng hành; một sự hợp nhau bao gồm sức khỏe và tính khí đủ để chịu đựng những bất tiện—sự vui vẻ để làm tăng thêm mọi niềm vui—cùng tình thương mến và trí thông minh, những thứ có thể bù đắp niềm vui ấy ngay giữa họ với nhau nếu bên ngoài có gì làm thất vọng. [austen-pride-and-prejudice:42.12] Mục đích của tác phẩm này không phải là miêu tả Derbyshire, cũng chẳng phải bất kỳ nơi đáng chú ý nào trên lộ trình dẫn họ tới đó; Oxford, Blenheim, Warwick, Kenelworth, Birmingham, v.v. đã đủ nổi tiếng rồi. Chỉ một phần nhỏ của Derbyshire là điều cần quan tâm lúc này. Họ hướng bước tới thị trấn nhỏ Lambton, nơi bà Gardiner từng sống trước kia, và nơi bà mới biết gần đây là vẫn còn vài người quen, sau khi đã thăm thú mọi kỳ quan chính của vùng ấy; và Elizabeth được mợ cho biết rằng Pemberley nằm cách Lambton không đầy năm dặm. Nó không nằm trên con đường thẳng của họ, nhưng cũng chỉ lệch khỏi đó không quá một hai dặm. Khi bàn về lộ trình vào buổi tối hôm trước, bà Gardiner bày tỏ ý muốn được xem lại nơi ấy. Ông Gardiner tuyên bố sẵn lòng, và người ta hỏi ý Elizabeth xem cô có tán thành không. [austen-pride-and-prejudice:42.13] “Cháu yêu, cháu không muốn xem một nơi mà cháu đã nghe nói đến nhiều như thế sao?” mợ cô nói. “Lại là một nơi có liên quan đến biết bao người quen của cháu nữa. Wickham đã sống ở đó suốt thời trai trẻ, cháu biết đấy.” [austen-pride-and-prejudice:42.14] Elizabeth bối rối khổ sở. Cô cảm thấy mình chẳng có lý do gì để đến Pemberley, và buộc phải làm ra vẻ không thích đi xem. Cô đành thú nhận rằng mình đã chán những tòa nhà lớn; sau khi đã đi xem biết bao nhiêu nơi, cô thực sự chẳng còn thích thú gì với những tấm thảm đẹp hay những tấm rèm sa tanh. [austen-pride-and-prejudice:42.15] Bà Gardiner mắng cô là ngốc. “Nếu đó chỉ là một ngôi nhà đẹp bày biện sang trọng,” bà nói, “thì chính mợ cũng chẳng thiết; nhưng khuôn viên thì thật tuyệt diệu. Ở đó có những khu rừng thuộc loại đẹp nhất trong cả nước.” [austen-pride-and-prejudice:42.16] Elizabeth không nói gì thêm—nhưng trong lòng cô không thể chấp thuận. Khả năng gặp anh Darcy trong lúc đi xem nơi ấy lập tức nảy ra trong đầu. Thật là kinh khủng! Cô đỏ mặt chỉ vì ý nghĩ đó; và nghĩ rằng thà thẳng thắn nói với mợ còn hơn là liều lĩnh như vậy. Nhưng làm thế cũng có những điều không ổn; và cuối cùng cô quyết định rằng đó có thể là phương sách sau cùng, nếu những câu dò hỏi riêng của cô về việc gia đình ấy có vắng nhà hay không nhận được câu trả lời không thuận lợi. [austen-pride-and-prejudice:42.17] Vì vậy, khi về phòng nghỉ đêm, cô hỏi cô hầu phòng xem Pemberley có phải là một nơi rất đẹp không, chủ nhân của nó tên là gì, và, với không ít lo sợ, xem gia đình ấy có về đó nghỉ hè không. Câu hỏi sau cùng nhận được một lời phủ định hết sức đáng mừng—và nỗi lo sợ giờ đã được gỡ bỏ, cô thong thả để cảm thấy rất tò mò muốn tự mình xem ngôi nhà; và khi sáng hôm sau câu chuyện lại được nhắc tới, và người ta lại hỏi ý cô, cô có thể sẵn sàng đáp, với một vẻ dửng dưng thích đáng, rằng cô thực ra cũng chẳng có gì không ưa kế hoạch ấy. [austen-pride-and-prejudice:42.18] Thế là họ sẽ đi Pemberley. [austen-pride-and-prejudice:43.1] Trong khi xe chạy, Elizabeth hơi xao xuyến dõi chờ những cánh rừng Pemberley hiện ra; và khi cuối cùng xe rẽ vào qua nhà gác cổng, lòng cô vô cùng xốn xang. [austen-pride-and-prejudice:43.2] Khuôn viên rất rộng, với địa hình hết sức đa dạng. Họ vào từ một trong những điểm thấp nhất, và xe chạy một hồi xuyên qua một khu rừng tuyệt đẹp trải dài trên một vùng rộng lớn. [austen-pride-and-prejudice:43.3] Tâm trí Elizabeth quá đầy ắp để có thể chuyện trò, nhưng cô ngắm nhìn và trầm trồ trước từng chỗ, từng góc nhìn đáng chú ý. Họ dần dần lên dốc suốt nửa dặm, rồi thấy mình ở trên đỉnh một ngọn đồi khá cao, nơi rừng cây dừng lại, và ánh mắt lập tức bị cuốn hút bởi tòa nhà Pemberley, nằm ở phía bên kia một thung lũng mà con đường lượn xuống khá đột ngột. Đó là một tòa nhà lớn bằng đá, đẹp đẽ, đứng vững chãi trên một khoảnh đất cao, tựa lưng vào một dãy đồi cao rợp cây;—và phía trước, một dòng suối vốn đã khá lớn được làm cho rộng hơn, nhưng không hề có vẻ nhân tạo. Đôi bờ của nó chẳng gò bó theo khuôn phép, cũng chẳng tô điểm giả tạo. Elizabeth mê mẩn. Cô chưa từng thấy một nơi nào mà thiên nhiên đã ban tặng nhiều hơn, hay nơi vẻ đẹp tự nhiên lại ít bị một khiếu thẩm mỹ vụng về làm hỏng đến thế. Tất cả bọn họ đều nồng nhiệt trầm trồ; và vào khoảnh khắc ấy cô cảm thấy rằng được làm bà chủ Pemberley có lẽ cũng là một điều đáng kể! [austen-pride-and-prejudice:43.4] Họ xuống đồi, qua cầu, và đánh xe tới cửa; và trong khi ngắm kỹ dáng vẻ ngôi nhà ở gần, mọi nỗi lo sợ gặp chủ nhân của nó lại trở về với cô. Cô sợ rằng cô hầu phòng đã nhầm. Khi xin được xem nhà, họ được đưa vào tiền sảnh; và Elizabeth, trong lúc họ chờ bà quản gia, có thời gian để ngạc nhiên về việc mình đang ở nơi đây. [austen-pride-and-prejudice:43.5] Bà quản gia tới; một người đàn bà đứng tuổi, trông đáng kính, kém phô trương hơn và lịch sự hơn nhiều so với những gì cô tưởng sẽ gặp. Họ theo bà vào phòng ăn. Đó là một căn phòng rộng, cân đối, được bài trí đẹp đẽ. Elizabeth, sau khi đưa mắt nhìn qua, đi tới bên một khung cửa sổ để thưởng ngoạn cảnh vật bên ngoài. Ngọn đồi phủ rừng mà họ vừa đi xuống, càng trông dốc đứng hơn khi nhìn từ xa, là một cảnh tượng tuyệt đẹp. Mọi sự sắp đặt của địa hình đều khéo; và cô ngắm toàn cảnh, dòng sông, những hàng cây rải rác trên đôi bờ, và đường uốn khúc của thung lũng, xa đến tận nơi mắt cô còn dõi theo được, với niềm vui sướng. Khi họ đi sang các phòng khác, những cảnh vật này lại đổi chỗ khác nhau; nhưng từ khung cửa sổ nào cũng có những vẻ đẹp để ngắm. Các căn phòng cao ráo và đẹp đẽ, đồ đạc xứng với tài sản của chủ nhân; nhưng Elizabeth nhận thấy, với lòng thán phục khiếu thẩm mỹ của anh, rằng chúng chẳng lòe loẹt mà cũng chẳng xa hoa vô ích; kém lộng lẫy hơn, nhưng thanh lịch thực sự hơn đồ đạc ở Rosings. [austen-pride-and-prejudice:43.6] “Và nơi này,” cô nghĩ, “lẽ ra mình đã có thể làm bà chủ! Lẽ ra giờ đây mình đã có thể quen thuộc với những căn phòng này! Thay vì ngắm chúng như một người xa lạ, lẽ ra mình đã có thể vui sướng với chúng như của riêng mình, và đón cậu mợ đến đây như những vị khách.—Nhưng không,”—cô sực nhớ ra,—“điều đó không bao giờ có thể xảy ra: mình hẳn đã mất cậu mợ: người ta sẽ chẳng cho phép mình mời cậu mợ đến.” [austen-pride-and-prejudice:43.7] Đó là một sự sực nhớ thật may mắn—nó cứu cô khỏi một cái gì đó giống như sự hối tiếc. [austen-pride-and-prejudice:43.8] Cô rất muốn hỏi bà quản gia xem chủ nhân của bà có thực sự đi vắng không, nhưng không đủ can đảm. Tuy nhiên, cuối cùng câu hỏi ấy cũng được cậu cô đặt ra; và cô quay đi, lòng hoảng hốt, trong khi bà Reynolds đáp rằng cậu chủ quả đi vắng, rồi nói thêm, “nhưng chúng tôi đang chờ cậu ấy về ngày mai, cùng một nhóm đông bạn bè.” Elizabeth mừng biết bao vì chuyến đi của chính họ đã không vì một lẽ gì mà bị hoãn lại một ngày! [austen-pride-and-prejudice:43.9] Lúc này mợ cô gọi cô lại xem một bức tranh. Cô tiến tới, và thấy chân dung anh Wickham treo giữa mấy bức tiểu họa khác, phía trên lò sưởi. Mợ cô mỉm cười hỏi cô thấy bức tranh thế nào. Bà quản gia bước tới, và cho họ biết đó là chân dung một chàng trai trẻ, con trai viên quản lý điền trang của ông chủ cũ quá cố của bà, người đã được ông nuôi dạy bằng tiền của riêng mình.—“Giờ cậu ta đã đi lính,” bà nói thêm, “nhưng tôi e là cậu ta đã trở nên rất phóng đãng.” [austen-pride-and-prejudice:43.10] Bà Gardiner mỉm cười nhìn cô cháu gái, nhưng Elizabeth không thể cười đáp lại. [austen-pride-and-prejudice:43.11] “Còn bức kia,” bà Reynolds nói, chỉ vào một bức tiểu họa khác, “là cậu chủ tôi—và giống cậu ấy lắm. Bức ấy vẽ cùng lúc với bức này—khoảng tám năm trước.” [austen-pride-and-prejudice:43.12] “Tôi đã nghe nói nhiều về dáng vẻ đẹp đẽ của cậu chủ bà,” bà Gardiner nói, nhìn bức tranh; “quả là một gương mặt điển trai. Nhưng, Lizzy, cháu có thể cho chúng ta biết là có giống hay không.” [austen-pride-and-prejudice:43.13] Lòng kính trọng của bà Reynolds đối với Elizabeth dường như tăng lên khi nghe điều ngụ ý rằng cô quen biết cậu chủ của bà. [austen-pride-and-prejudice:43.14] “Cô tiểu thư đây quen cậu chủ ạ?” [austen-pride-and-prejudice:43.15] Elizabeth đỏ mặt, và nói—“Chút ít.” [austen-pride-and-prejudice:43.16] “Thế cô có thấy cậu ấy là một quý ông rất điển trai không, thưa cô?” [austen-pride-and-prejudice:43.17] “Có, rất điển trai.” [austen-pride-and-prejudice:43.18] “Tôi tin chắc là tôi chẳng biết ai điển trai bằng; nhưng trong phòng tranh ở trên lầu các vị sẽ thấy một bức chân dung cậu ấy đẹp hơn, lớn hơn bức này. Căn phòng này là căn phòng ông chủ cũ quá cố của tôi ưa thích nhất, và những bức tiểu họa này vẫn y như hồi đó. Ông rất quý chúng.” [austen-pride-and-prejudice:43.19] Điều này giải thích cho Elizabeth vì sao anh Wickham lại có mặt giữa chúng. [austen-pride-and-prejudice:43.20] Rồi bà Reynolds hướng sự chú ý của họ tới một bức chân dung cô Darcy, vẽ khi cô mới tám tuổi. [austen-pride-and-prejudice:43.21] “Thế cô Darcy có xinh đẹp như anh trai không?” ông Gardiner hỏi. [austen-pride-and-prejudice:43.22] “Ồ! có chứ—cô ấy là tiểu thư xinh đẹp nhất từng thấy; mà lại tài hoa nữa!—Cô ấy chơi đàn và hát suốt ngày. Ở phòng bên có một cây đàn mới vừa chở về cho cô ấy—quà của cậu chủ tôi; ngày mai cô ấy sẽ về đây cùng cậu ấy.” [austen-pride-and-prejudice:43.23] Ông Gardiner, người có phong thái thoải mái dễ chịu, khuyến khích tính cởi mở của bà bằng những câu hỏi và nhận xét; bà Reynolds, hoặc vì kiêu hãnh hoặc vì lòng gắn bó, rõ ràng rất thích thú khi nói về cậu chủ và em gái cậu. [austen-pride-and-prejudice:43.24] “Cậu chủ bà có hay ở Pemberley trong năm không?” [austen-pride-and-prejudice:43.25] “Không nhiều như tôi mong muốn, thưa ông; nhưng tôi dám chắc cậu ấy cũng ở đây đến nửa thời gian; còn cô Darcy thì mùa hè nào cũng về.” [austen-pride-and-prejudice:43.26] “Trừ khi,” Elizabeth nghĩ, “cô ấy đi Ramsgate.” [austen-pride-and-prejudice:43.27] “Nếu cậu chủ bà lấy vợ, có lẽ bà sẽ được thấy cậu ấy nhiều hơn.” [austen-pride-and-prejudice:43.28] “Vâng, thưa ông; nhưng tôi chẳng biết đến bao giờ. Tôi chẳng biết ai đủ tốt cho cậu ấy.” [austen-pride-and-prejudice:43.29] Ông bà Gardiner mỉm cười. Elizabeth không nén được, bèn nói, “Việc bà nghĩ như thế, tôi tin chắc, là điều rất đáng ghi công cho anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:43.30] “Tôi chẳng nói gì hơn sự thật, và điều mà ai biết cậu ấy cũng sẽ nói,” bà kia đáp. Elizabeth nghĩ thế thì đi khá xa rồi; và cô lắng nghe với sự kinh ngạc mỗi lúc một tăng khi bà quản gia nói thêm, “Cả đời tôi chưa từng nghe cậu ấy nói một lời gắt gỏng nào, mà tôi biết cậu ấy từ hồi cậu ấy mới lên bốn.” [austen-pride-and-prejudice:43.31] Đây là lời khen phi thường nhất trong mọi lời khen, trái ngược nhất với những ý nghĩ của cô. Rằng anh không phải người tốt tính, vốn là ý kiến vững chắc nhất của cô. Sự chú ý sắc bén nhất của cô bừng tỉnh; cô khao khát được nghe thêm, và biết ơn cậu mình vì đã nói, [austen-pride-and-prejudice:43.32] “Có rất ít người được nói như thế. Bà thật may mắn có được một ông chủ như vậy.” [austen-pride-and-prejudice:43.33] “Vâng, thưa ông, tôi biết là tôi may mắn. Có đi khắp thế gian, tôi cũng không thể gặp được ai tốt hơn. Nhưng tôi vẫn luôn nhận thấy rằng những ai tốt bụng khi còn nhỏ thì lớn lên cũng tốt bụng; và cậu ấy bao giờ cũng là cậu bé hiền hậu nhất, rộng lượng nhất trên đời.” [austen-pride-and-prejudice:43.34] Elizabeth gần như trố mắt nhìn bà.—“Đây có thể là anh Darcy ư!” cô nghĩ. [austen-pride-and-prejudice:43.35] “Cha cậu ấy là một người tuyệt vời,” bà Gardiner nói. [austen-pride-and-prejudice:43.36] “Vâng, thưa bà, ông quả thật là thế; và con trai ông rồi sẽ giống hệt ông—cũng niềm nở với người nghèo y như vậy.” [austen-pride-and-prejudice:43.37] Elizabeth lắng nghe, ngạc nhiên, ngờ vực, và nóng lòng muốn nghe thêm. Bà Reynolds không thể khiến cô quan tâm đến bất cứ chuyện gì khác. Bà kể về đề tài các bức tranh, kích thước các căn phòng, và giá cả đồ đạc, đều vô ích. Ông Gardiner, rất thích thú với kiểu định kiến thiên vị của người nhà mà ông cho là nguyên do khiến bà khen ngợi cậu chủ quá mức, chẳng mấy chốc lại dẫn câu chuyện trở về đề tài ấy; và bà hăng hái kể mãi về vô số đức tính của cậu, trong khi họ cùng nhau đi lên cầu thang lớn. [austen-pride-and-prejudice:43.38] “Cậu ấy là vị địa chủ tốt nhất, và là ông chủ tốt nhất,” bà nói, “từng có trên đời. Chẳng như những chàng trai trẻ phóng đãng thời nay, chỉ nghĩ đến bản thân. Chẳng có một tá điền hay gia nhân nào của cậu ấy mà không nói tốt về cậu ấy. Có người bảo cậu ấy kiêu hãnh; nhưng tôi chắc là tôi chưa từng thấy chút nào như thế. Theo tôi nghĩ, đó chỉ là vì cậu ấy không ba hoa liến thoắng như những chàng trai trẻ khác.” [austen-pride-and-prejudice:43.39] “Điều này đặt anh ta dưới một ánh sáng dễ mến biết bao!” Elizabeth nghĩ. [austen-pride-and-prejudice:43.40] “Lời kể tốt đẹp này về anh ta,” mợ cô thì thầm khi họ bước đi, “không hẳn khớp với cách anh ta đối xử với người bạn đáng thương của chúng ta.” [austen-pride-and-prejudice:43.41] “Có lẽ chúng ta đã bị lừa.” [austen-pride-and-prejudice:43.42] “Điều đó không mấy có khả năng; nguồn tin của chúng ta quá đáng tin cậy.” [austen-pride-and-prejudice:43.43] Lên tới gian sảnh rộng rãi ở tầng trên, họ được đưa vào một phòng khách nhỏ rất xinh, mới được bài trí gần đây, thanh nhã và sáng sủa hơn những gian phòng ở dưới; và được cho biết rằng nó vừa mới làm xong, để làm vui lòng cô Darcy, người đã thích căn phòng này hồi lần trước về Pemberley. [austen-pride-and-prejudice:43.44] “Anh ấy chắc chắn là một người anh tốt,” Elizabeth nói, trong khi bước về phía một khung cửa sổ. [austen-pride-and-prejudice:43.45] Bà Reynolds đoán trước niềm vui sướng của cô Darcy khi cô bước vào căn phòng. “Mà cậu ấy lúc nào cũng thế,” bà nói thêm.—“Bất cứ điều gì có thể làm em gái vui, là y như rằng được làm ngay tức khắc. Chẳng có điều gì cậu ấy không chịu làm vì cô ấy.” [austen-pride-and-prejudice:43.46] Phòng tranh, cùng hai ba phòng ngủ chính, là tất cả những gì còn lại để xem. Ở phòng tranh có nhiều bức họa đẹp; nhưng Elizabeth chẳng biết gì về hội họa; và từ những bức đã thấy ở dưới nhà, cô đã sẵn lòng quay sang xem mấy bức vẽ bằng phấn màu của cô Darcy, mà đề tài thường thú vị hơn, và cũng dễ hiểu hơn. [austen-pride-and-prejudice:43.47] Trong phòng tranh có nhiều chân dung gia tộc, nhưng chúng khó có gì níu giữ sự chú ý của một người lạ. Elizabeth đi tiếp, tìm kiếm gương mặt duy nhất có những đường nét cô biết. Cuối cùng nó khiến cô dừng lại—và cô ngắm một bức chân dung giống anh Darcy đến lạ lùng, với một nụ cười trên gương mặt như cô nhớ đôi khi đã thấy, những lúc anh nhìn cô. Cô đứng mấy phút trước bức tranh, chăm chú chiêm ngưỡng, và còn quay lại xem lần nữa trước khi họ rời phòng tranh. Bà Reynolds cho họ biết rằng bức tranh được vẽ hồi cha cậu còn sống. [austen-pride-and-prejudice:43.48] Hẳn nhiên vào khoảnh khắc này, trong lòng Elizabeth có một cảm giác dịu dàng hơn đối với con người thật ấy, so với bất cứ lúc nào cô từng cảm thấy ngay cả khi họ quen biết nhau thân nhất. Những lời khen ngợi bà Reynolds dành cho anh chẳng phải chuyện nhỏ. Lời khen nào quý giá hơn lời khen của một người gia nhân thông minh? Với tư cách một người anh, một địa chủ, một ông chủ, cô ngẫm xem hạnh phúc của bao nhiêu người nằm trong sự bảo trợ của anh!—Anh có quyền ban phát bao nhiêu niềm vui hay nỗi đau!—Anh tất phải làm ra bao nhiêu điều thiện hay điều ác! Mọi ý tưởng mà bà quản gia đưa ra đều có lợi cho phẩm cách của anh, và khi cô đứng trước tấm vải vẽ trên đó anh hiện ra, đôi mắt anh dán vào chính cô, cô nghĩ đến tình cảm anh dành cho cô với một lòng biết ơn sâu sắc hơn bao giờ hết; cô nhớ lại sự nồng nhiệt của nó, và làm dịu đi sự thiếu đúng mực trong cách anh bày tỏ. [austen-pride-and-prejudice:43.49] Khi đã xem hết mọi phần trong nhà được mở cho khách tham quan, họ trở xuống dưới, và từ biệt bà quản gia, được giao lại cho người làm vườn, người đón họ ở cửa tiền sảnh. [austen-pride-and-prejudice:43.50] Khi họ băng qua bãi cỏ về phía dòng sông, Elizabeth quay lại nhìn lần nữa; cậu mợ cô cũng dừng lại, và trong khi cậu đang phỏng đoán niên đại của tòa nhà, thì chính chủ nhân của nó bỗng từ con đường dẫn ra phía sau tới chuồng ngựa bước tới. [austen-pride-and-prejudice:43.51] Họ chỉ cách nhau chừng hai mươi thước, và sự xuất hiện của anh đột ngột đến mức không thể nào tránh khỏi tầm mắt anh. Mắt họ lập tức gặp nhau, và má cả hai đều đỏ bừng lên. Anh giật nảy mình hẳn, và trong một thoáng dường như đứng sững vì kinh ngạc; nhưng chẳng mấy chốc trấn tĩnh lại, anh tiến về phía nhóm người, và nói chuyện với Elizabeth, nếu không phải bằng những lời hoàn toàn bình tĩnh, thì ít ra cũng hoàn toàn lịch sự. [austen-pride-and-prejudice:43.52] Cô đã bất giác quay đi; nhưng, khi anh lại gần thì dừng lại, cô đón nhận lời chào hỏi của anh với một nỗi bối rối không sao vượt qua được. Giá như sự xuất hiện đầu tiên của anh, hay vẻ giống hệt với bức chân dung họ vừa xem, chưa đủ để hai người kia tin chắc rằng họ đang thấy anh Darcy, thì vẻ ngạc nhiên của người làm vườn khi trông thấy chủ mình hẳn cũng đã cho họ biết ngay. Họ đứng tránh ra một chút trong khi anh nói chuyện với cô cháu gái của họ, người mà, sửng sốt và bối rối, hầu như không dám ngước mắt nhìn mặt anh, và chẳng biết mình đã trả lời thế nào trước những lời hỏi han lịch sự của anh về gia đình cô. Kinh ngạc trước sự thay đổi trong cử chỉ của anh kể từ lần họ chia tay gần nhất, mỗi câu anh nói ra lại càng làm cô thêm bối rối; và mọi ý nghĩ về sự không phải lẽ của việc cô bị bắt gặp ở đây cứ trở đi trở lại trong tâm trí, khiến mấy phút họ ở bên nhau trở thành những phút khó chịu nhất đời cô. Anh cũng chẳng có vẻ thoải mái hơn là mấy; khi anh nói, giọng anh chẳng còn chút điềm đạm thường ngày; và anh cứ lặp đi lặp lại những câu hỏi về thời điểm cô rời Longbourn, và về thời gian cô ở Derbyshire, nhiều lần đến thế, và vội vã đến thế, đủ thấy rõ tâm trí anh đang rối bời. [austen-pride-and-prejudice:43.53] Cuối cùng, dường như anh cạn hết mọi ý nghĩ; và, sau khi đứng một lúc chẳng nói lời nào, anh bỗng sực tỉnh, và cáo từ. [austen-pride-and-prejudice:43.54] Lúc ấy hai người kia mới đến bên cô, và bày tỏ sự trầm trồ trước dáng vóc của anh; nhưng Elizabeth chẳng nghe được lời nào, và, hoàn toàn chìm đắm trong cảm xúc riêng, lặng lẽ theo sau họ. Cô bị nỗi hổ thẹn và bực bội đè nặng. Việc cô đến đây là điều xui xẻo nhất, thiếu suy nghĩ nhất trên đời! Anh hẳn thấy thật kỳ quặc biết bao! Với một người đầy thói hư vinh như anh, điều đó lại chẳng hiện ra dưới một ánh sáng đáng hổ thẹn biết mấy! Có thể trông như thể cô cố ý lại đâm mình vào đường anh đi! Ôi! sao cô lại đến? hay, sao anh lại đến sớm hơn một ngày so với dự kiến như thế? Giá họ đi sớm hơn chỉ mười phút thôi, thì họ đã ở ngoài tầm nhận biết của anh, vì rõ ràng anh vừa mới tới đúng lúc ấy, vừa mới xuống ngựa hay xuống xe đúng lúc ấy. Cô đỏ mặt hết lần này đến lần khác vì sự trớ trêu của cuộc gặp gỡ. Còn cách cư xử của anh, thay đổi một cách rõ rệt đến thế,—điều đó có thể có nghĩa gì? Việc anh thậm chí còn nói chuyện với cô đã là đáng kinh ngạc!—thế mà lại nói với sự lịch sự đến vậy, hỏi han gia đình cô! Chưa bao giờ trong đời cô thấy anh cư xử ít kiểu cách trịnh trọng đến thế, chưa bao giờ anh nói năng dịu dàng như trong cuộc gặp bất ngờ này. Thật tương phản biết bao với lần cuối anh nói với cô ở khuôn viên Rosings, khi anh trao lá thư vào tay cô! Cô không biết phải nghĩ gì, cũng chẳng biết giải thích thế nào. [austen-pride-and-prejudice:43.55] Lúc này họ đã bước vào một lối đi tuyệt đẹp bên bờ nước, và mỗi bước chân lại làm hiện ra một sườn dốc hùng vĩ hơn, hay một dải rừng đẹp hơn mà họ đang tiến lại gần; nhưng phải một lúc lâu Elizabeth mới cảm nhận được bất cứ điều gì trong đó; và, dù cô đáp lại một cách máy móc những lời cậu mợ luôn miệng gọi cô, và dường như hướng mắt về những cảnh vật họ chỉ cho, cô chẳng phân biệt được phần nào của cảnh sắc. Mọi ý nghĩ của cô đều dồn vào một chỗ duy nhất trong tòa nhà Pemberley, dù đó là chỗ nào, nơi anh Darcy đang ở lúc ấy. Cô khao khát được biết điều gì đang diễn ra trong tâm trí anh vào lúc ấy; anh nghĩ về cô ra sao, và liệu, bất chấp mọi điều, cô có còn thân thương với anh nữa không. Có lẽ anh đã lịch sự chỉ vì anh cảm thấy thoải mái; nhưng trong giọng nói của anh có một điều gì đó chẳng giống sự thoải mái chút nào. Anh cảm thấy đau đớn hay vui sướng nhiều hơn khi gặp cô, cô không thể nói được, nhưng chắc chắn anh đã không nhìn thấy cô một cách điềm tĩnh. [austen-pride-and-prejudice:43.56] Tuy nhiên, cuối cùng những lời nhận xét của các bạn đồng hành về vẻ đãng trí của cô làm cô bừng tỉnh, và cô cảm thấy cần phải tỏ ra giống mình hơn. [austen-pride-and-prejudice:43.57] Họ đi vào rừng, và tạm từ biệt dòng sông, leo lên mấy khoảnh đất cao hơn; từ đó, ở những chỗ cây cối thưa ra cho tầm mắt được tự do phóng đi, có nhiều cảnh trí thật đẹp của thung lũng, những ngọn đồi đối diện, với dải rừng dài phủ lên nhiều ngọn, và thỉnh thoảng một đoạn của dòng suối. Ông Gardiner bày tỏ ý muốn đi vòng quanh toàn bộ khuôn viên, nhưng ngại rằng quãng đường ấy có lẽ quá sức đi bộ. Với một nụ cười đắc thắng, người ta cho họ biết rằng vòng quanh dài mười dặm. Thế là vấn đề được giải quyết; và họ theo lối đi vòng quen thuộc; lối ấy, sau một lúc, đưa họ đi xuống giữa những cánh rừng treo trên sườn dốc, trở lại bờ nước, ở một trong những chỗ hẹp nhất. Họ qua sông trên một chiếc cầu giản dị, hợp với không khí chung của cảnh vật; đó là một nơi ít được tô điểm hơn bất cứ nơi nào họ đã đi qua; và thung lũng, ở đây thu hẹp lại thành một khe núi, chỉ đủ chỗ cho dòng suối, và một lối đi hẹp giữa những lùm cây bụi rậm rạp viền quanh bờ. Elizabeth rất muốn khám phá những khúc quanh co của nó; nhưng khi họ đã qua cầu, và nhận ra mình đã cách xa ngôi nhà đến thế nào, thì bà Gardiner, vốn chẳng phải người đi bộ giỏi, không thể đi thêm nữa, và chỉ nghĩ đến việc trở về xe càng nhanh càng tốt. Vì vậy cô cháu gái đành chịu, và họ đi về phía ngôi nhà ở bờ bên kia sông, theo lối gần nhất; nhưng họ đi chậm, vì ông Gardiner, tuy ít khi có dịp thỏa thú vui này, lại rất thích câu cá, và mải mê ngắm những con cá hồi thỉnh thoảng xuất hiện dưới nước, và trò chuyện với người làm vườn về chúng, đến nỗi ông chẳng tiến được bao xa. Trong khi đang thong thả lang thang như thế, họ lại một lần nữa bị bất ngờ, và nỗi kinh ngạc của Elizabeth cũng chẳng kém gì lần đầu, khi thấy anh Darcy đang tiến về phía họ, và chẳng còn xa lắm. Lối đi ở đây ít được che khuất hơn ở bờ bên kia, nên họ trông thấy anh trước khi gặp. Elizabeth, dù kinh ngạc đến đâu, ít ra cũng đã sẵn sàng cho một cuộc gặp mặt hơn lần trước, và quyết định sẽ tỏ ra bình tĩnh và nói năng bình tĩnh, nếu anh thực sự có ý định gặp họ. Thực vậy, trong mấy khoảnh khắc, cô cảm thấy rằng có lẽ anh sẽ rẽ sang một lối khác. Ý nghĩ này kéo dài trong khi một khúc quanh của lối đi che khuất anh khỏi tầm mắt họ; qua khúc quanh, anh đã ở ngay trước mặt họ. Chỉ một cái liếc mắt cô đã thấy rằng anh chẳng hề mất đi chút lịch sự nào vừa rồi; và, để bắt chước sự nhã nhặn của anh, khi họ gặp nhau, cô bắt đầu khen ngợi vẻ đẹp của nơi này; nhưng cô chưa nói được quá những chữ “tuyệt diệu,” và “thật quyến rũ,” thì vài ký ức không may chen vào, và cô chợt nghĩ rằng lời khen Pemberley từ miệng cô có thể bị hiểu một cách tai quái. Sắc mặt cô biến đổi, và cô không nói gì thêm. [austen-pride-and-prejudice:43.58] Bà Gardiner đứng lùi lại phía sau một chút; và khi cô ngừng lời, anh hỏi cô liệu cô có thể cho anh được vinh dự giới thiệu anh với các bạn của cô không. Đây là một cử chỉ lịch sự mà cô hoàn toàn không ngờ tới; và cô khó lòng nén được một nụ cười, khi thấy anh giờ đây lại đang tìm cách làm quen với chính một vài người trong số những người mà niềm kiêu hãnh của anh từng phản kháng, khi anh cầu hôn cô. “Anh ta sẽ ngạc nhiên đến thế nào,” cô nghĩ, “khi biết họ là ai! Lúc này anh ta tưởng họ là những người thuộc giới thượng lưu.” [austen-pride-and-prejudice:43.59] Tuy nhiên, lời giới thiệu được thực hiện ngay; và khi nói rõ họ có quan hệ thế nào với mình, cô lén liếc nhìn anh một cái tinh quái, để xem anh chịu đựng điều đó ra sao; và cô không khỏi chờ đợi thấy anh tháo lui nhanh hết mức có thể khỏi những người bạn đồng hành đáng hổ thẹn như vậy. Rằng anh ngạc nhiên trước mối quan hệ họ hàng ấy là điều hiển nhiên; tuy nhiên anh đón nhận nó một cách kiên cường, và chẳng những không bỏ đi, anh còn quay lại đi cùng họ, và bắt chuyện với ông Gardiner. Elizabeth không thể không hài lòng, không thể không đắc thắng. Thật là an ủi khi anh được biết rằng cô có những người họ hàng không cần phải đỏ mặt vì họ. Cô chăm chú lắng nghe tất cả những gì diễn ra giữa hai người, và lấy làm hãnh diện về từng lời lẽ, từng câu nói của cậu mình, những điều cho thấy trí thông minh, khiếu thẩm mỹ, hay phong thái lịch thiệp của ông. [austen-pride-and-prejudice:43.60] Câu chuyện chẳng mấy chốc chuyển sang chuyện câu cá, và cô nghe anh Darcy mời ông, với sự lịch sự tột bậc, đến câu cá ở đó bao nhiêu lần tùy thích trong thời gian ông còn ở vùng lân cận, đồng thời ngỏ ý cung cấp cho ông đồ nghề câu, và chỉ cho ông những khúc suối thường câu được nhiều cá nhất. Bà Gardiner, đang khoác tay Elizabeth, đưa cho cô một ánh mắt bày tỏ sự ngạc nhiên. Elizabeth không nói gì, nhưng điều đó làm cô vô cùng hài lòng; lời khen ấy hẳn hoàn toàn là dành cho cô. Tuy nhiên, nỗi kinh ngạc của cô thật tột độ; và cô không ngừng tự nhủ, “Tại sao anh ấy lại thay đổi đến thế? Do đâu mà ra? Không thể là vì mình, không thể là vì cớ mình mà cử chỉ của anh ấy dịu đi như vậy. Những lời trách móc của mình ở Hunsford không thể tạo nên một sự thay đổi như thế này. Không thể nào anh ấy vẫn còn yêu mình.” [austen-pride-and-prejudice:43.61] Sau khi đi như thế được một lúc, hai bà phía trước, hai ông phía sau, thì khi trở lại vị trí của mình, sau lúc xuống tận mép sông để xem kỹ một loài thủy thảo lạ, đã tình cờ có một chút thay đổi. Nó bắt nguồn từ bà Gardiner, người, mệt mỏi vì cuộc dạo bộ buổi sáng, thấy cánh tay của Elizabeth không đủ đỡ mình, và do đó thích khoác tay chồng hơn. Anh Darcy thế chỗ bà bên cạnh cô cháu gái, và họ cùng nhau bước tiếp. Sau một hồi im lặng ngắn, cô tiểu thư lên tiếng trước. Cô muốn anh biết rằng cô đã được bảo đảm là anh vắng nhà trước khi cô tới nơi này, và vì thế bắt đầu bằng việc nhận xét rằng sự trở về của anh thật hết sức bất ngờ—“vì bà quản gia của anh,” cô nói thêm, “cho chúng tôi biết rằng chắc chắn anh sẽ không về đây trước ngày mai; và thực ra, trước khi rời Bakewell, chúng tôi đã hiểu là anh không được chờ về vùng này ngay.” Anh thừa nhận tất cả điều đó đều đúng; và nói rằng công việc với viên quản lý điền trang đã khiến anh đi trước vài giờ so với những người còn lại trong nhóm cùng anh đi đường. “Sáng sớm mai họ sẽ đến với tôi,” anh nói tiếp, “và trong số họ có vài người sẽ đòi được nối lại sự quen biết với cô,—anh Bingley và các chị em của anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:43.62] Elizabeth chỉ đáp lại bằng một cái nghiêng mình nhẹ. Ý nghĩ của cô lập tức bị đẩy về lần cuối cùng tên anh Bingley được nhắc tới giữa hai người; và nếu có thể đoán qua sắc mặt anh, thì tâm trí anh cũng đang bận rộn với điều chẳng khác bao nhiêu. [austen-pride-and-prejudice:43.63] “Trong nhóm còn có một người nữa,” anh nói tiếp sau một lúc ngừng, “người đặc biệt mong muốn được làm quen với cô,—Cô có cho phép tôi, hay tôi đã đòi hỏi quá nhiều, được giới thiệu em gái tôi với cô trong thời gian cô ở Lambton không?” [austen-pride-and-prejudice:43.64] Lời đề nghị ấy quả thực khiến cô ngạc nhiên hết sức; ngạc nhiên đến mức cô chẳng biết mình đã ưng thuận bằng cách nào. Cô lập tức cảm thấy rằng bất cứ mong muốn làm quen với cô nào mà cô Darcy có được, hẳn đều là công của anh trai cô ấy, và không cần nhìn xa hơn, điều đó đã đủ làm cô hài lòng; thật dễ chịu khi biết rằng nỗi oán giận đã không khiến anh thực sự nghĩ xấu về cô. [austen-pride-and-prejudice:43.65] Giờ đây họ lặng lẽ bước tiếp; mỗi người chìm sâu trong suy tư. Elizabeth không thấy thoải mái; điều đó là không thể; nhưng cô thấy được tâng bốc và vui lòng. Ý muốn giới thiệu em gái với cô của anh là một lời khen ngợi thuộc loại cao quý nhất. Chẳng mấy chốc họ đã bỏ xa những người kia, và khi họ tới chỗ cỗ xe, ông bà Gardiner còn ở phía sau đến một phần tám dặm. [austen-pride-and-prejudice:43.66] Rồi anh mời cô vào nhà—nhưng cô nói là mình không mệt, và họ cùng đứng trên bãi cỏ. Vào lúc như thế, lẽ ra có nhiều điều để nói, và sự im lặng thật là ngượng ngập. Cô muốn nói chuyện, nhưng dường như có một lệnh cấm vận đặt lên mọi đề tài. Cuối cùng cô sực nhớ ra mình đang đi du lịch, và họ nói về Matlock và Dove Dale với một sự kiên trì đáng kể. Thế nhưng thời gian và mợ cô đều nhích đi thật chậm—và lòng kiên nhẫn cùng ý tưởng của cô gần như cạn kiệt trước khi cuộc chuyện trò tay đôi kết thúc. Khi ông bà Gardiner tới, tất cả được nài vào nhà dùng chút đồ giải khát; nhưng lời mời bị từ chối, và hai bên chia tay nhau với sự lịch sự tột bậc. Anh Darcy đỡ các bà lên xe, và khi xe lăn bánh, Elizabeth thấy anh chậm rãi đi bộ về phía ngôi nhà. [austen-pride-and-prejudice:43.67] Lúc này cậu mợ cô bắt đầu đưa ra nhận xét; và cả hai đều tuyên bố rằng anh vượt xa vô cùng mọi điều họ đã chờ đợi. “Anh ta cư xử hoàn toàn đúng mực, lịch sự, và không kiểu cách,” cậu cô nói. [austen-pride-and-prejudice:43.68] “Hẳn nhiên anh ta có hơi đường bệ một chút,” mợ cô đáp, “nhưng chỉ ở dáng vẻ thôi, và cũng không phải là khó coi. Giờ thì tôi có thể nói như bà quản gia, rằng dù có người bảo anh ta kiêu hãnh, tôi chẳng thấy chút nào như thế.” [austen-pride-and-prejudice:43.69] “Tôi chưa bao giờ ngạc nhiên hơn trước cách anh ta đối xử với chúng ta. Còn hơn cả lịch sự; thật sự là ân cần; mà nào có cần phải ân cần như thế. Anh ta quen biết Elizabeth cũng chẳng là bao.” [austen-pride-and-prejudice:43.70] “Hẳn nhiên rồi, Lizzy,” mợ cô nói, “anh ta không đẹp trai bằng Wickham; hay đúng hơn là không có gương mặt như Wickham, vì những đường nét của anh ta hoàn toàn đẹp. Nhưng sao cháu lại bảo với chúng ta là anh ta khó chịu đến thế?” [austen-pride-and-prejudice:43.71] Elizabeth biện bạch cho mình hết mức có thể; nói rằng cô đã thích anh hơn khi họ gặp nhau ở Kent so với trước đó, và rằng cô chưa bao giờ thấy anh dễ chịu như sáng nay. [austen-pride-and-prejudice:43.72] “Nhưng có lẽ anh ta hơi thất thường trong phép lịch sự của mình,” cậu cô đáp. “Mấy ông lớn vẫn thường thế; và vì thế tôi sẽ không tin lời anh ta về chuyện câu cá, vì biết đâu hôm khác anh ta lại đổi ý, và đuổi tôi ra khỏi đất của anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:43.73] Elizabeth cảm thấy họ đã hoàn toàn hiểu lầm tính cách của anh, nhưng không nói gì. [austen-pride-and-prejudice:43.74] “Theo những gì chúng ta thấy ở anh ta,” bà Gardiner nói tiếp, “thật tình tôi không nghĩ anh ta lại có thể cư xử tàn nhẫn đến thế với bất cứ ai, như anh ta đã làm với Wickham tội nghiệp. Anh ta không có vẻ mặt ác độc. Trái lại, có điều gì đó dễ ưa nơi khóe miệng anh ta khi anh ta nói. Và trên gương mặt anh ta có một vẻ phẩm giá chẳng khiến người ta nghĩ xấu về tấm lòng anh ta. Nhưng hẳn nhiên, bà phúc hậu dẫn chúng ta đi xem nhà quả là đã tán dương anh ta lên tận mây xanh! Đôi lúc tôi suýt nữa không nhịn được cười thành tiếng. Nhưng tôi đoán anh ta là một ông chủ rộng rãi, và điều đó, trong mắt một người gia nhân, đã bao hàm mọi đức tính.” [austen-pride-and-prejudice:43.75] Đến đây Elizabeth cảm thấy mình buộc phải nói đôi điều để biện minh cho cách anh đối xử với Wickham; và do đó cho họ hiểu, một cách dè dặt hết mức có thể, rằng theo những gì cô được nghe từ họ hàng của anh ở Kent, những hành động của anh có thể được hiểu theo một cách rất khác; và rằng tính cách của anh tuyệt nhiên không đáng trách đến thế, cũng như tính cách của Wickham không dễ mến đến thế, như người ta vẫn tưởng ở Hertfordshire. Để xác nhận điều này, cô kể lại chi tiết mọi giao dịch tiền bạc giữa hai người, mà không thực sự nêu tên người đã cho cô biết, nhưng khẳng định đó là nguồn tin đáng tin cậy. [austen-pride-and-prejudice:43.76] Bà Gardiner vừa ngạc nhiên vừa lo ngại; nhưng vì lúc này họ đang đến gần nơi chốn của những niềm vui xưa kia của bà, mọi ý nghĩ đều nhường chỗ cho sức quyến rũ của hồi ức; và bà quá mải mê chỉ cho chồng tất cả những chốn thú vị quanh vùng, đến nỗi chẳng nghĩ đến điều gì khác. Dù đã mệt vì cuộc dạo bộ buổi sáng, họ vừa dùng bữa xong là bà đã lại lên đường tìm những người quen cũ, và buổi tối trôi qua trong niềm mãn nguyện của một mối giao tình được nối lại sau bao năm gián đoạn. [austen-pride-and-prejudice:43.77] Những sự việc trong ngày quá đỗi thú vị nên Elizabeth chẳng còn mấy tâm trí cho bất kỳ ai trong số những người bạn mới này; và cô chẳng làm gì được ngoài nghĩ, nghĩ trong ngạc nhiên, về phép lịch sự của anh Darcy, và trên hết, về việc anh mong muốn cô làm quen với em gái anh. [austen-pride-and-prejudice:44.1] Elizabeth đã đinh ninh rằng anh Darcy sẽ đưa em gái đến thăm cô ngay hôm sau ngày cô Darcy về tới Pemberley; và vì thế quyết định suốt buổi sáng hôm đó sẽ không rời khỏi tầm nhìn của quán trọ. Nhưng kết luận của cô đã sai; vì ngay buổi sáng sau hôm chính họ tới Lambton, những vị khách ấy đã đến. Họ vừa cùng vài người bạn mới đi dạo quanh vùng, và vừa trở về quán trọ để thay đồ đi dự bữa tối với chính gia đình ấy, thì tiếng xe ngựa kéo họ ra bên cửa sổ, và họ thấy một quý ông và một tiểu thư trên một cỗ xe ngựa hai bánh, đang chạy lên phố. Elizabeth lập tức nhận ra chế phục gia nhân, đoán được điều đó có nghĩa gì, và khiến cậu mợ không khỏi ngạc nhiên khi cho họ biết về vinh dự mà cô đang chờ đón. Cậu mợ cô vô cùng sửng sốt; và vẻ bối rối của cô khi nói, cộng với chính sự việc ấy, cùng nhiều tình tiết của ngày hôm trước, mở ra cho họ một ý nghĩ mới về chuyện này. Trước đó chưa có gì gợi ý điều ấy, nhưng giờ họ cảm thấy rằng không có cách nào khác để giải thích những sự ân cần như thế từ một phía như thế, ngoài việc giả định một tình cảm thiên vị dành cho cô cháu gái của họ. Trong khi những ý niệm mới chớm nở ấy đang lướt qua đầu họ, thì sự xao động trong lòng Elizabeth mỗi lúc một tăng. Cô hết sức ngạc nhiên về sự mất bình tĩnh của chính mình; nhưng giữa bao nguyên nhân gây bất an khác, cô sợ rằng sự thiên vị của người anh đã nói quá nhiều điều tốt về cô; và, lo lắng muốn làm vừa lòng hơn bình thường, cô tự nhiên ngờ rằng mọi khả năng làm vừa lòng người khác sẽ phản bội cô. [austen-pride-and-prejudice:44.2] Cô lùi khỏi cửa sổ, sợ bị trông thấy; và khi cô đi tới đi lui trong phòng, cố trấn tĩnh lại, thì thấy trên mặt cậu mợ những ánh nhìn ngạc nhiên dò hỏi khiến mọi sự càng tệ hơn. [austen-pride-and-prejudice:44.3] Cô Darcy và anh trai xuất hiện, và cuộc giới thiệu đáng sợ ấy diễn ra. Elizabeth kinh ngạc nhận thấy rằng người quen mới của mình ít ra cũng bối rối chẳng kém gì mình. Từ khi tới Lambton, cô đã nghe nói rằng cô Darcy vô cùng kiêu hãnh; nhưng chỉ quan sát trong ít phút đã khiến cô tin rằng cô ấy chỉ vô cùng nhút nhát. Cô thấy khó mà moi được ở cô ấy dù chỉ một lời nào ngoài những tiếng đơn âm. [austen-pride-and-prejudice:44.4] Cô Darcy cao, và tầm vóc lớn hơn Elizabeth; và, dù chỉ mới hơn mười sáu tuổi một chút, cô đã có thân hình phát triển đầy đặn, dáng vẻ ra dáng thiếu nữ trưởng thành và duyên dáng. Cô kém xinh hơn anh trai, nhưng gương mặt có nét hiểu biết và vui tính, còn cử chỉ thì hoàn toàn khiêm nhường và dịu dàng. Elizabeth, người đã ngỡ sẽ thấy ở cô một người quan sát sắc sảo và tự tin như anh Darcy từng là, rất nhẹ nhõm khi nhận ra những cảm xúc khác hẳn như vậy. [austen-pride-and-prejudice:44.5] Họ ở bên nhau chưa được bao lâu thì Darcy cho cô biết rằng Bingley cũng sắp đến thăm cô; và cô vừa kịp bày tỏ niềm vui, và chuẩn bị đón một vị khách như thế, thì đã nghe tiếng bước chân nhanh nhẹn của Bingley trên cầu thang, và chỉ một thoáng sau anh đã bước vào phòng. Mọi nỗi giận Elizabeth dành cho anh đã tiêu tan từ lâu; nhưng, giả như cô vẫn còn chút giận nào, thì nó cũng khó lòng đứng vững trước sự niềm nở chân thành không chút giả tạo mà anh bày tỏ khi gặp lại cô. Anh hỏi han gia đình cô một cách thân tình, dù chung chung, và nhìn cũng như nói với vẻ thoải mái vui tính y như anh vẫn luôn thế. [austen-pride-and-prejudice:44.6] Đối với ông bà Gardiner, anh cũng là một nhân vật đáng quan tâm chẳng kém gì đối với chính cô. Họ đã mong được gặp anh từ lâu. Quả thực, cả nhóm người trước mặt đều khơi dậy sự chú ý sôi nổi của họ. Những mối ngờ vực vừa nảy sinh về anh Darcy và cô cháu gái đã hướng sự quan sát của họ vào từng người với một sự dò xét chăm chú, tuy kín đáo; và chẳng mấy chốc từ những dò xét ấy họ rút ra niềm tin chắc chắn rằng ít nhất một trong hai người biết thế nào là yêu. Về cảm xúc của cô tiểu thư, họ vẫn còn hơi ngờ vực; nhưng việc chàng quý ông tràn đầy ngưỡng mộ thì đã quá rõ ràng. [austen-pride-and-prejudice:44.7] Về phần Elizabeth, cô có nhiều việc phải làm. Cô muốn biết chắc cảm xúc của từng vị khách, muốn trấn tĩnh cảm xúc của chính mình, và muốn tỏ ra dễ chịu với tất cả; và ở mục tiêu sau cùng, điều cô sợ thất bại nhất, cô lại chắc chắn thành công nhất, vì những người mà cô cố làm vừa lòng đã sẵn có thiện cảm với cô. Bingley sẵn lòng, Georgiana háo hức, còn Darcy thì quyết tâm thấy vừa lòng. [austen-pride-and-prejudice:44.8] Khi gặp Bingley, ý nghĩ của cô tự nhiên bay về chị mình; và ôi! cô khao khát biết bao được biết liệu có ý nghĩ nào của anh cũng hướng về như thế không. Đôi lúc cô có thể tưởng tượng rằng anh nói ít hơn những lần trước, và một hai lần cô tự làm mình vui với ý nghĩ rằng khi anh nhìn cô, anh đang cố tìm một nét giống nhau. Nhưng, dù điều này có thể chỉ là tưởng tượng, cô không thể bị lừa dối về thái độ của anh với cô Darcy, người từng được dựng lên làm đối thủ của Jane. Chẳng có ánh nhìn nào từ phía bên nào nói lên một tình cảm đặc biệt. Chẳng có điều gì xảy ra giữa họ có thể biện minh cho những hy vọng của em gái anh. Về điểm này cô chẳng mấy chốc đã yên tâm; và hai ba tình tiết nho nhỏ xảy ra trước lúc họ chia tay, mà theo cách diễn giải đầy lo âu của cô, cho thấy một sự hồi tưởng về Jane, không phải không pha chút dịu dàng, và một mong muốn nói thêm điều gì đó có thể dẫn tới việc nhắc đến cô, giá như anh dám. Anh nhận xét với cô, vào lúc những người khác đang trò chuyện với nhau, và bằng một giọng có phần tiếc nuối thật sự, rằng “đã lâu lắm rồi anh chưa có hân hạnh được gặp cô;” và, trước khi cô kịp đáp, anh nói thêm, “Đã hơn tám tháng. Chúng ta chưa gặp nhau kể từ ngày 26 tháng Mười Một, khi tất cả chúng ta cùng khiêu vũ ở Netherfield.” [austen-pride-and-prejudice:44.9] Elizabeth vui mừng thấy trí nhớ của anh chính xác đến thế; và sau đó anh nhân dịp hỏi cô, khi không ai trong số những người khác để ý, rằng có phải tất cả chị em cô đều đang ở Longbourn không. Câu hỏi chẳng có gì nhiều, cũng như lời nhận xét trước đó, nhưng có một ánh mắt và một cử chỉ khiến chúng mang ý nghĩa. [austen-pride-and-prejudice:44.10] Không mấy khi cô có thể đưa mắt nhìn chính anh Darcy; nhưng, mỗi lần cô thoáng nhìn thấy anh, cô lại thấy một vẻ nhã nhặn chung với mọi người, và trong tất cả những gì anh nói, cô nghe thấy một giọng điệu xa lạ với sự kiêu kỳ hay khinh miệt những người cùng ngồi đến mức khiến cô tin rằng sự cải thiện trong cung cách mà cô đã chứng kiến hôm qua, dù có tỏ ra nhất thời đến đâu, ít ra cũng đã sống lâu hơn một ngày. Khi cô thấy anh như thế tìm cách làm quen, và cố tranh thủ cảm tình của những người mà chỉ vài tháng trước bất kỳ sự giao du nào với họ cũng đã là một điều ô nhục; khi cô thấy anh lịch sự như thế, không chỉ với cô, mà với chính những người họ hàng anh từng công khai khinh rẻ, và nhớ lại cảnh tượng sôi nổi cuối cùng giữa họ ở nhà mục sư Hunsford, thì sự khác biệt, sự thay đổi lớn lao đến thế, và tác động mạnh mẽ đến thế vào tâm trí cô, đến nỗi cô khó lòng ngăn cho sự kinh ngạc khỏi lộ ra. Chưa bao giờ, ngay cả khi ở cùng những người bạn thân yêu ở Netherfield, hay những người họ hàng cao sang ở Rosings, cô thấy anh mong muốn làm vừa lòng người khác đến vậy, thoát khỏi thói tự cao tự đại, hay sự dè dặt cứng nhắc đến vậy như lúc này, khi chẳng có điều gì quan trọng có thể đến từ thành công của những nỗ lực ấy, và khi ngay cả việc quen biết những người mà anh dành sự ân cần cũng sẽ chuốc lấy sự chế giễu và chỉ trích của các quý bà cả ở Netherfield lẫn Rosings. [austen-pride-and-prejudice:44.11] Các vị khách ở lại với họ hơn nửa giờ, và khi đứng dậy ra về, anh Darcy bảo em gái cùng anh bày tỏ mong muốn được mời ông bà Gardiner, và cô Bennet, tới dùng bữa tối ở Pemberley, trước khi họ rời vùng này. Cô Darcy, tuy với một vẻ rụt rè cho thấy cô ít quen đưa lời mời, đã sẵn sàng vâng lời. Bà Gardiner nhìn cô cháu gái, muốn biết người liên quan nhiều nhất đến lời mời này cảm thấy thế nào về việc nhận lời, nhưng Elizabeth đã quay mặt đi. Tuy vậy, cho rằng sự lảng tránh có chủ ý này biểu lộ một nỗi bối rối nhất thời hơn là sự không ưa lời đề nghị, và thấy chồng mình, người vốn thích giao du, hoàn toàn sẵn lòng nhận lời, bà mạnh dạn hứa thay cho cô sẽ đến, và ngày kia được ấn định. [austen-pride-and-prejudice:44.12] Bingley bày tỏ niềm vui lớn khi biết chắc sẽ được gặp lại Elizabeth, vì anh vẫn còn rất nhiều điều muốn nói với cô, và nhiều điều muốn hỏi han về tất cả bạn bè ở Hertfordshire. Elizabeth, hiểu tất cả những điều này thành mong muốn được nghe cô nói về chị mình, lấy làm hài lòng; và vì lẽ ấy, cũng như vài lẽ khác, khi các vị khách đã đi, cô thấy mình có thể nhìn lại nửa giờ vừa qua với đôi chút mãn nguyện, dù trong lúc nó đang diễn ra, cô chẳng thích thú được bao nhiêu. Nóng lòng được ở một mình, và sợ những câu hỏi han hay bóng gió của cậu mợ, cô chỉ ở lại với họ đủ lâu để nghe ý kiến tốt đẹp của họ về Bingley, rồi vội vã đi thay đồ. [austen-pride-and-prejudice:44.13] Nhưng cô chẳng có lý do gì để sợ sự tò mò của ông bà Gardiner; họ không hề muốn ép cô phải tâm sự. Rõ ràng là cô quen biết anh Darcy nhiều hơn nhiều so với những gì họ từng hình dung; rõ ràng là anh rất yêu cô. Họ thấy nhiều điều đáng quan tâm, nhưng chẳng có gì biện minh cho việc dò hỏi. [austen-pride-and-prejudice:44.14] Về anh Darcy, giờ đây việc nghĩ tốt về anh đã trở thành một mối bận lòng; và, trong chừng mực quen biết của họ, chẳng có lỗi gì để chê trách. Họ không thể không cảm động trước sự lịch sự của anh, và giá như họ phác họa tính cách anh dựa trên cảm nhận riêng của mình, cùng lời kể của gia nhân anh, mà không tham chiếu bất kỳ lời kể nào khác, thì giới người quen biết anh ở Hertfordshire hẳn sẽ không nhận ra đó là anh Darcy. Tuy vậy, giờ đây họ có một mối quan tâm trong việc tin bà quản gia; và chẳng mấy chốc họ nhận ra rằng lời chứng của một người gia nhân đã biết anh từ khi anh lên bốn, và có phong thái cho thấy là người đáng kính, thì không nên vội bác bỏ. Cũng chẳng có điều gì trong tin tức từ những người bạn ở Lambton có thể làm giảm đáng kể sức nặng của nó. Họ chẳng có gì để buộc tội anh ngoài lòng kiêu hãnh; kiêu hãnh thì có lẽ anh có, và nếu không có, thì hẳn cũng sẽ bị cư dân một thị trấn họp chợ nhỏ, nơi gia đình ấy không qua lại, gán cho. Tuy vậy, người ta thừa nhận rằng anh là người hào phóng, và làm nhiều việc thiện cho người nghèo. [austen-pride-and-prejudice:44.15] Về phần Wickham, những người khách du lịch chẳng mấy chốc nhận ra rằng anh ta không được mấy coi trọng ở đó; vì tuy phần lớn những chuyện của anh ta với con trai người bảo trợ chưa được hiểu tường tận, thì vẫn có một sự thật ai cũng biết, là khi rời Derbyshire, anh ta đã để lại sau lưng nhiều món nợ, mà về sau anh Darcy đã trả hết. [austen-pride-and-prejudice:44.16] Còn Elizabeth, tối nay ý nghĩ của cô hướng về Pemberley nhiều hơn tối trước; và buổi tối, dù khi trôi qua có vẻ dài, vẫn chưa đủ dài để cô xác định rõ tình cảm của mình đối với một người trong tòa dinh thự ấy; và cô nằm thao thức suốt hai tiếng đồng hồ, cố gắng hiểu cho ra chúng. Chắc chắn cô không ghét anh. Không; lòng căm ghét đã tan biến từ lâu, và gần như cũng ngần ấy thời gian, cô đã thấy hổ thẹn vì từng có lúc cảm thấy một sự không ưa anh có thể gọi bằng cái tên ấy. Lòng kính trọng sinh ra từ niềm tin chắc vào những phẩm chất đáng quý của anh, dù thoạt đầu được thừa nhận một cách miễn cưỡng, đã từ lâu thôi không còn trái nghịch với cảm xúc của cô; và giờ đây nó được nâng lên thành một điều gì đó mang tính thân thiện hơn, nhờ lời chứng hết sức có lợi cho anh, làm nổi bật tính tình anh dưới một ánh sáng dễ mến đến thế, mà ngày hôm qua đã đem lại. Nhưng trên hết, trên cả lòng kính trọng và quý mến, trong lòng cô có một động cơ thiện cảm không thể làm ngơ. Đó là lòng biết ơn.—Biết ơn, không chỉ vì anh đã từng yêu cô, mà vì anh vẫn còn yêu cô đủ để tha thứ mọi sự hờn dỗi và chua cay trong cách cô cự tuyệt anh, và mọi lời buộc tội bất công đi kèm với sự cự tuyệt ấy. Con người mà, như cô từng tin chắc, sẽ lánh xa cô như kẻ thù lớn nhất của mình, lại dường như, trong cuộc gặp gỡ tình cờ này, hết sức mong muốn giữ gìn mối quen biết, và chẳng hề phô bày tình cảm một cách thiếu tế nhị, hay có cử chỉ gì khác thường, ở những chỗ chỉ liên quan đến riêng hai người, mà vẫn đang tìm cách tranh thủ cảm tình của những người thân của cô, và quyết tâm giới thiệu cô với em gái mình. Một sự thay đổi như thế ở một người kiêu hãnh đến thế, không chỉ khơi dậy sự kinh ngạc mà cả lòng biết ơn—vì hẳn phải quy nó cho tình yêu, một tình yêu nồng cháy; và với ý nghĩa ấy, ấn tượng nó để lại trong cô là loại đáng được khuyến khích, vì tuyệt nhiên không khó chịu, dù không thể định nghĩa chính xác. Cô kính trọng anh, cô quý mến anh, cô biết ơn anh, cô thực sự quan tâm đến hạnh phúc của anh; và cô chỉ muốn biết cô mong hạnh phúc ấy phụ thuộc vào mình đến mức nào, và việc cô sử dụng cái quyền năng mà trí tưởng tượng mách bảo cô rằng cô vẫn còn nắm giữ, để khiến anh lại ngỏ lời cầu hôn, sẽ đem lại hạnh phúc cho cả hai đến mức nào. [austen-pride-and-prejudice:44.17] Tối hôm ấy, giữa mợ và cháu đã thống nhất rằng một cử chỉ lịch sự nổi bật như của cô Darcy, khi đến thăm họ ngay trong ngày cô về tới Pemberley, vì cô chỉ tới đó kịp một bữa điểm tâm muộn, cần được noi theo, dù không thể sánh bằng, bằng một nỗ lực lịch sự nào đó từ phía họ; và, do đó, rằng sáng hôm sau đến thăm cô ở Pemberley là hết sức thích đáng. Vậy là họ sẽ đi.—Elizabeth vui, dù khi tự hỏi lý do, cô chẳng có mấy điều để trả lời. [austen-pride-and-prejudice:44.18] Ông Gardiner rời họ ngay sau bữa điểm tâm. Kế hoạch câu cá đã được nhắc lại hôm trước, và một cuộc hẹn chắc chắn đã được định là ông sẽ gặp vài quý ông ở Pemberley vào buổi trưa. [austen-pride-and-prejudice:45.1] Giờ đây Elizabeth đã tin chắc rằng sự không ưa của cô Bingley đối với mình bắt nguồn từ lòng ghen tị, nên cô không thể không cảm thấy sự xuất hiện của mình ở Pemberley hẳn sẽ khiến cô ta khó chịu biết bao, và cô tò mò muốn biết mối quen biết giờ đây sẽ được tiểu thư ấy nối lại với bao nhiêu phần lịch sự. [austen-pride-and-prejudice:45.2] Tới nơi, họ được dẫn qua tiền sảnh vào phòng khách lớn, mà hướng bắc khiến nó thật dễ chịu vào mùa hè. Những khung cửa sổ mở xuống tận sàn đem lại một quang cảnh hết sức mát mẻ của những ngọn đồi cao rợp cây phía sau ngôi nhà, và của những cây sồi cùng cây dẻ Tây Ban Nha tuyệt đẹp mọc rải rác trên bãi cỏ ở giữa. [austen-pride-and-prejudice:45.3] Trong căn phòng này họ được cô Darcy tiếp đón, cô đang ngồi đó cùng bà Hurst và cô Bingley, và người phụ nữ sống cùng cô ở London. Georgiana đón tiếp họ rất lịch sự; nhưng kèm theo tất cả nỗi bối rối ấy, cái nỗi bối rối mà, tuy xuất phát từ tính nhút nhát và nỗi sợ làm điều sai, rất dễ khiến những người cảm thấy mình thấp kém hơn tin rằng cô kiêu hãnh và dè dặt. Tuy vậy, bà Gardiner và cô cháu gái đã hiểu đúng về cô, và thương cô. [austen-pride-and-prejudice:45.4] Bà Hurst và cô Bingley chỉ chào họ bằng một cái nhún mình; và khi họ đã ngồi xuống, một khoảng lặng, ngượng ngập như mọi khoảng lặng như thế bao giờ cũng vậy, kéo dài trong vài phút. Người đầu tiên phá vỡ nó là bà Annesley, một người đàn bà nhã nhặn, dáng vẻ dễ chịu, mà nỗ lực khơi lên một câu chuyện nào đó chứng tỏ bà thật sự có giáo dục hơn cả hai người kia; và giữa bà với bà Gardiner, thỉnh thoảng có Elizabeth giúp một tay, câu chuyện được duy trì. Cô Darcy trông như thể ước gì mình đủ can đảm để tham gia; và đôi khi cũng mạnh dạn nói một câu ngắn, những lúc ít nguy cơ bị nghe thấy nhất. [austen-pride-and-prejudice:45.5] Elizabeth chẳng mấy chốc nhận thấy chính mình đang bị cô Bingley theo dõi sát sao, và rằng cô không thể nói một lời nào, nhất là với cô Darcy, mà không thu hút sự chú ý của cô ta. Điều nhận thấy này hẳn đã không ngăn cô cố gắng trò chuyện với cô Darcy, nếu họ không ngồi cách nhau một khoảng bất tiện; nhưng cô cũng không tiếc vì được miễn khỏi việc phải nói nhiều. Những ý nghĩ riêng đang chiếm lấy cô. Cô chờ đợi từng phút rằng một vài quý ông sẽ bước vào phòng. Cô mong, cô sợ rằng chủ nhân ngôi nhà có thể ở trong số đó; và mong hay sợ điều ấy nhiều hơn, cô khó lòng xác định. Sau khi ngồi như thế một khắc đồng hồ, mà không nghe giọng cô Bingley, Elizabeth bị khuấy động bởi một câu hỏi lạnh nhạt của cô ta về sức khỏe gia đình cô. Cô đáp lại với sự hờ hững và ngắn gọn ngang bằng, và người kia không nói gì thêm. [austen-pride-and-prejudice:45.6] Sự thay đổi tiếp theo mà cuộc viếng thăm đem lại là do những người hầu bước vào với thịt nguội, bánh ngọt, và đủ loại trái cây ngon nhất đang mùa; nhưng điều này chỉ diễn ra sau khi bà Annesley đã nhiều lần đưa mắt và mỉm cười đầy ý nghĩa với cô Darcy, để nhắc cô về vị trí của mình. Giờ thì cả nhóm đều có việc để làm; vì tuy không phải ai cũng nói chuyện được, ai cũng ăn được; và những tháp nho, xuân đào, và đào xếp đẹp mắt chẳng mấy chốc đã tụ họ quanh bàn. [austen-pride-and-prejudice:45.7] Trong khi đang bận như thế, Elizabeth có một cơ hội thuận lợi để xác định xem mình sợ hay mong anh Darcy xuất hiện nhiều hơn, qua những cảm xúc chiếm ưu thế khi anh bước vào phòng; và rồi, dù chỉ một thoáng trước đó cô còn tin rằng niềm mong ước của mình trội hơn, cô bắt đầu tiếc là anh đã đến. [austen-pride-and-prejudice:45.8] Anh đã ở một lúc với ông Gardiner, người cùng hai ba quý ông khác trong nhà đang mải mê bên bờ sông, và chỉ rời ông khi biết rằng các bà trong gia đình kia định đến thăm Georgiana sáng hôm ấy. Anh vừa xuất hiện, Elizabeth đã khôn ngoan quyết định tỏ ra hoàn toàn thoải mái và không chút bối rối;—một quyết định càng cần phải đặt ra, nhưng có lẽ chẳng vì thế mà dễ giữ hơn, bởi cô thấy rằng mối ngờ vực của cả nhóm đã thức dậy nhằm vào hai người, và hầu như chẳng có đôi mắt nào không theo dõi cử chỉ của anh khi anh vừa bước vào phòng. Không gương mặt nào in rõ vẻ tò mò chăm chú bằng gương mặt cô Bingley, bất chấp những nụ cười rạng rỡ trên mặt cô ta mỗi khi cô ta nói với một trong hai đối tượng ấy; vì lòng ghen tị chưa khiến cô ta tuyệt vọng, và sự săn đón của cô ta với anh Darcy tuyệt nhiên chưa chấm dứt. Cô Darcy, khi anh trai bước vào, đã cố gắng nói chuyện nhiều hơn hẳn; và Elizabeth thấy rằng anh rất mong em gái anh và cô làm quen với nhau, và hết sức thúc đẩy mọi cố gắng chuyện trò từ cả hai phía. Cô Bingley cũng thấy tất cả những điều đó; và, trong cơn giận thiếu thận trọng, chộp lấy cơ hội đầu tiên để nói, với một vẻ lịch sự đầy giễu cợt, [austen-pride-and-prejudice:45.9] “Xin cho hỏi, cô Eliza, có phải trung đoàn dân quân ——shire đã rời Meryton rồi không? Hẳn đó là một mất mát lớn đối với gia đình cô.” [austen-pride-and-prejudice:45.10] Trước mặt Darcy, cô ta không dám nhắc tên Wickham; nhưng Elizabeth lập tức hiểu rằng anh ta là người chiếm vị trí hàng đầu trong ý nghĩ của cô ta; và những ký ức khác nhau gắn với anh ta khiến cô đau khổ trong một thoáng; nhưng, gắng sức mạnh mẽ để đẩy lùi đòn tấn công ác ý ấy, cô liền trả lời câu hỏi bằng một giọng khá thản nhiên. Trong khi cô nói, một cái liếc mắt vô tình cho cô thấy Darcy, mặt đỏ bừng, đang chăm chú nhìn cô, còn em gái anh thì bối rối cực độ, không thể ngước mắt lên. Giá như cô Bingley biết được mình đang gây ra nỗi đau thế nào cho người bạn yêu quý của mình lúc ấy, hẳn cô ta đã kiềm chế không ám chỉ; nhưng cô ta chỉ có ý làm Elizabeth mất bình tĩnh, bằng cách gợi lên hình ảnh một người đàn ông mà cô ta tin là Elizabeth có cảm tình, để khiến cô để lộ một sự nhạy cảm có thể làm hại cô trong mắt Darcy, và có lẽ để nhắc anh nhớ đến mọi sự dại dột và lố bịch mà qua đó một số người trong gia đình cô dính dáng tới đoàn quân ấy. Chưa một lời nào về vụ bỏ trốn đã được tính toán của cô Darcy từng lọt đến tai cô ta. Điều đó chưa được tiết lộ cho bất kỳ ai, ở chỗ nào còn có thể giữ kín được, ngoại trừ Elizabeth; và anh trai cô Darcy đặc biệt lo giấu nó với tất cả họ hàng của Bingley, chính vì mong muốn mà Elizabeth từ lâu đã gán cho anh, là mong họ về sau sẽ trở thành người nhà của cô em gái anh. Hẳn nhiên anh đã có một dự tính như thế, và tuy không có ý để nó ảnh hưởng đến nỗ lực tách Bingley khỏi cô Bennet, rất có thể nó đã góp thêm phần nào vào mối quan tâm sôi nổi của anh đối với hạnh phúc của bạn mình. [austen-pride-and-prejudice:45.11] Tuy vậy, thái độ điềm tĩnh của Elizabeth chẳng mấy chốc đã làm dịu xúc động của anh; và vì cô Bingley, bực bội và thất vọng, không dám đề cập gần hơn tới Wickham, nên Georgiana rồi cũng trấn tĩnh lại, dù chưa đủ để có thể nói thêm gì nữa. Anh trai cô, người mà cô sợ phải bắt gặp ánh mắt, hầu như chẳng nhớ đến chuyện cô có dính líu vào việc ấy, và chính cái tình huống vốn được bày ra để kéo ý nghĩ của anh khỏi Elizabeth, dường như lại càng gắn chặt chúng vào cô hơn, và vui vẻ hơn. [austen-pride-and-prejudice:45.12] Cuộc viếng thăm không kéo dài bao lâu sau câu hỏi và câu trả lời kể trên; và trong khi anh Darcy tiễn họ ra xe, cô Bingley trút hết cảm xúc của mình bằng những lời chê bai về dung mạo, cử chỉ, và cách ăn mặc của Elizabeth. Nhưng Georgiana không hùa theo cô ta. Lời giới thiệu của anh trai là đủ để bảo đảm cảm tình của cô: sự phán đoán của anh không thể sai lầm, và anh đã nói về Elizabeth bằng những lời lẽ khiến Georgiana không thể thấy cô khác hơn là đáng yêu và dễ mến. Khi Darcy trở lại phòng khách lớn, cô Bingley không nhịn được lặp lại với anh một phần những gì cô ta vừa nói với em gái anh. [austen-pride-and-prejudice:45.13] “Sáng nay trông Eliza Bennet tệ quá, anh Darcy nhỉ,” cô ta kêu lên; “cả đời tôi chưa từng thấy ai thay đổi nhiều như cô ta kể từ mùa đông. Cô ta trở nên đen đúa và thô kệch quá! Chị Louisa với tôi đều đồng ý rằng có lẽ chúng tôi đã chẳng nhận ra cô ta nữa.” [austen-pride-and-prejudice:45.14] Dù anh Darcy có thể chẳng ưa gì lời lẽ như thế, anh chỉ lạnh lùng đáp rằng anh chẳng nhận ra thay đổi nào khác ngoài việc cô hơi rám nắng,—một hậu quả chẳng có gì là kỳ diệu của việc đi du lịch vào mùa hè. [austen-pride-and-prejudice:45.15] “Về phần tôi,” cô ta tiếp lời, “tôi phải thú thật là tôi chưa bao giờ thấy cô ta có chút nhan sắc nào. Mặt cô ta quá gầy; nước da chẳng có chút rạng rỡ; còn các nét mặt thì chẳng đẹp chút nào. Mũi thì thiếu cá tính; đường nét chẳng có gì nổi bật. Răng thì tạm được, nhưng chẳng có gì khác thường; còn đôi mắt, mà đôi khi người ta bảo là đẹp lắm, tôi chưa bao giờ thấy có gì phi thường. Chúng có một vẻ sắc sảo, đanh đá, mà tôi chẳng ưa chút nào; và nhìn chung trong dáng vẻ cô ta, có một sự tự mãn chẳng có chút phong cách nào, thật không thể chịu nổi.” [austen-pride-and-prejudice:45.16] Cô Bingley vốn đã tin chắc rằng Darcy ngưỡng mộ Elizabeth, thì đây không phải cách hay nhất để tự đề cao mình; nhưng người đang giận đâu phải lúc nào cũng khôn ngoan; và khi cuối cùng thấy anh có vẻ hơi phật ý, cô ta đã đạt được tất cả thành công mà cô ta mong đợi. Tuy vậy anh vẫn kiên quyết im lặng; và, quyết làm cho anh phải lên tiếng, cô ta nói tiếp, [austen-pride-and-prejudice:45.17] “Tôi còn nhớ, khi chúng ta mới quen cô ta ở Hertfordshire, tất cả chúng ta đã ngạc nhiên biết bao khi thấy cô ta được tiếng là một người đẹp; và tôi đặc biệt nhớ có một tối, sau khi họ dùng bữa ở Netherfield, anh đã nói, ‘Cô ta mà là người đẹp ư!—Thế thì tôi cũng có thể gọi mẹ cô ta là người hóm hỉnh.’ Nhưng về sau hình như cô ta đã khá lên trong mắt anh, và tôi tin có lúc anh đã cho là cô ta khá xinh.” [austen-pride-and-prejudice:45.18] “Phải,” Darcy đáp, không thể kìm mình thêm nữa, “nhưng đó chỉ là hồi tôi mới quen cô ấy, vì đã nhiều tháng nay tôi coi cô ấy là một trong những người phụ nữ đẹp nhất mà tôi quen biết.” [austen-pride-and-prejudice:45.19] Rồi anh bỏ đi, và cô Bingley được để lại với tất cả niềm mãn nguyện vì đã buộc anh nói ra một điều chẳng làm ai đau lòng ngoài chính cô ta. [austen-pride-and-prejudice:45.20] Trên đường về, bà Gardiner và Elizabeth bàn về mọi chuyện đã xảy ra trong cuộc viếng thăm, trừ điều đặc biệt khiến cả hai quan tâm. Dáng vẻ và cử chỉ của mọi người họ đã gặp đều được đem ra bàn, trừ người đã thu hút sự chú ý của họ nhiều nhất. Họ nói về em gái anh, bạn bè anh, ngôi nhà anh, trái cây của anh, về mọi thứ trừ chính anh; thế nhưng Elizabeth khao khát được biết bà Gardiner nghĩ gì về anh, còn bà Gardiner thì hẳn sẽ rất vui lòng nếu cô cháu gái bắt đầu đề cập đến chuyện ấy. [austen-pride-and-prejudice:46.1] Elizabeth đã khá thất vọng khi không thấy thư của Jane lúc vừa đến Lambton; và nỗi thất vọng ấy cứ lặp lại vào mỗi buổi sáng họ đã ở đó; nhưng đến sáng thứ ba thì cô thôi phàn nàn, và chị cô được minh oan, vì cô nhận được cùng một lúc hai lá thư của chị, trên một lá có ghi rằng thư đã bị gửi lạc đi nơi khác. Elizabeth không lấy làm lạ, vì Jane đã viết địa chỉ ngoài phong bì hết sức khó đọc. [austen-pride-and-prejudice:46.2] Họ vừa chuẩn bị đi dạo thì thư tới; và cậu mợ cô, để cô yên tĩnh đọc thư, bèn đi riêng hai người. Lá thư bị gửi lạc phải được đọc trước; nó đã được viết từ năm ngày trước. Phần đầu kể về mọi cuộc gặp gỡ, hẹn hò nho nhỏ của họ, cùng những tin tức mà vùng quê có được; nhưng nửa sau, đề ngày muộn hơn một hôm và viết trong tâm trạng xao động rõ rệt, mang đến những tin hệ trọng hơn. Thư viết đại ý như sau: [austen-pride-and-prejudice:46.3] “Từ lúc viết những dòng trên, Lizzy thân yêu nhất, đã xảy ra một việc hết sức bất ngờ và nghiêm trọng; nhưng chị sợ làm em hoảng—em cứ yên tâm rằng mọi người đều khỏe cả. Điều chị phải nói liên quan đến Lydia tội nghiệp. Mười hai giờ đêm qua, đúng lúc cả nhà vừa đi ngủ, một người đưa thư hỏa tốc của đại tá Forster tới, báo cho nhà mình biết rằng em ấy đã bỏ trốn sang Scotland với một sĩ quan của ông; nói thật ra là với Wickham!—Em hãy hình dung cả nhà kinh ngạc đến đâu. Tuy vậy, với Kitty thì chuyện này dường như không hoàn toàn bất ngờ. Chị rất, rất buồn. Một cuộc hôn nhân thật khinh suất cho cả đôi bên!—Nhưng chị vẫn muốn hy vọng điều tốt đẹp nhất, và mong rằng người ta đã hiểu lầm tính cách anh ấy. Chị dễ dàng tin anh ấy là người nông nổi và thiếu thận trọng, nhưng bước đi này (và mình hãy mừng vì điều đó) chẳng cho thấy lòng dạ xấu xa gì. Ít ra sự lựa chọn của anh ấy cũng không vụ lợi, vì hẳn anh ấy biết bố chẳng thể cho em ấy gì. Mẹ đáng thương của chúng ta đau buồn lắm. Bố thì chịu đựng khá hơn. Chị biết ơn biết bao vì nhà mình chưa bao giờ để bố mẹ biết những điều người ta đã nói về anh ấy; chính chúng ta cũng phải quên đi. Theo phỏng đoán thì họ đi vào khoảng mười hai giờ đêm thứ Bảy, nhưng mãi đến tám giờ sáng hôm qua mới có người hay biết họ vắng mặt. Thư hỏa tốc được gửi đi ngay. Lizzy thân mến, hẳn họ đã đi ngang qua cách nhà mình chưa đầy mười dặm. Đại tá Forster cho nhà mình biết sắp tới ông sẽ đến đây. Lydia có để lại mấy dòng cho vợ ông, báo cho bà biết ý định của họ. Chị phải dừng bút, vì chị không thể xa mẹ đáng thương lâu được. Chị e em sẽ không đọc ra nổi, nhưng chính chị cũng chẳng biết mình đã viết những gì.” [austen-pride-and-prejudice:46.4] Chẳng để mình kịp cân nhắc, và hầu như không biết mình đang cảm thấy gì, đọc xong lá thư này Elizabeth lập tức chộp lấy lá kia, và bóc ra với nỗi sốt ruột tột độ, đọc như sau: lá thư ấy được viết muộn hơn đoạn cuối của lá thứ nhất một ngày. [austen-pride-and-prejudice:46.5] “Đến giờ này, em gái thân yêu nhất của chị, hẳn em đã nhận được lá thư vội vàng của chị; chị mong lá này sẽ dễ hiểu hơn, nhưng dù không bị gấp gáp về thời gian, đầu óc chị rối bời đến nỗi chị không dám chắc mình sẽ viết mạch lạc. Lizzy thân yêu nhất, chị gần như không biết mình định viết gì, nhưng chị có tin xấu cho em, và không thể trì hoãn được. Dẫu cuộc hôn nhân giữa anh Wickham và Lydia tội nghiệp của chúng ta có khinh suất đến đâu, giờ đây nhà mình chỉ nóng lòng được biết chắc rằng nó đã diễn ra, vì có quá nhiều lý do để sợ rằng họ không đi Scotland. Đại tá Forster đến hôm qua, ông rời Brighton từ hôm trước nữa, chỉ ít giờ sau người đưa thư hỏa tốc. Tuy lá thư ngắn của Lydia gửi bà F. cho họ hiểu rằng hai người đang đến Gretna Green, nhưng Denny có buột miệng nói ra rằng anh ta tin W. chưa bao giờ định đến đó, hay định cưới Lydia gì cả; lời ấy được nhắc lại với đại tá F., ông lập tức hoảng hốt, rời B. lên đường định lần theo đường họ đi. Ông lần theo họ dễ dàng đến tận Clapham, nhưng không xa hơn được; vì khi vào đến nơi ấy họ đã chuyển sang một cỗ xe ngựa thuê và cho chiếc xe ngựa nhỏ chở họ từ Epsom quay về. Tất cả những gì người ta biết được sau đó chỉ là họ được trông thấy tiếp tục đi theo đường về London. Chị không biết phải nghĩ sao. Sau khi dò hỏi mọi nơi có thể ở phía bên ấy của London, đại tá F. đi tiếp vào Hertfordshire, lo lắng hỏi lại ở mọi trạm thu phí, và ở các quán trọ tại Barnet và Hatfield, nhưng chẳng được gì, không ai thấy những người như thế đi qua. Với lòng quan tâm hết mực tử tế, ông đến tiếp Longbourn, và cho nhà mình hay những mối lo của ông theo một cách hết sức đáng quý ở tấm lòng ông. Chị thành thật buồn cho ông và bà F., nhưng không ai có thể trách cứ họ điều gì. Nỗi khổ của nhà mình, Lizzy thân mến, thật là lớn. Bố và mẹ tin điều tồi tệ nhất, nhưng chị không thể nghĩ xấu về anh ấy đến thế. Nhiều hoàn cảnh có thể khiến họ thấy làm lễ cưới kín đáo ở London thì thích hợp hơn là theo kế hoạch ban đầu; và ngay cả nếu anh ấy có thể nảy ra một mưu đồ như thế đối với một cô gái có gia đình, họ hàng như Lydia, điều vốn khó xảy ra, thì lẽ nào chị lại cho rằng em ấy đã sa ngã đến mức mất hết mọi ý thức?—Không thể nào. Tuy vậy chị đau lòng thấy đại tá F. không mấy tin vào cuộc hôn nhân của họ; ông lắc đầu khi chị nói ra những hy vọng của mình, và bảo ông sợ W. không phải là người đáng tin. Mẹ tội nghiệp ốm thật sự và chỉ nằm trong phòng. Giá mẹ gắng gượng được thì tốt hơn, nhưng điều này không thể trông đợi; còn bố, cả đời chị chưa bao giờ thấy bố xúc động đến thế. Kitty tội nghiệp bị trách giận vì đã giấu chuyện hai người quyến luyến nhau; nhưng vì đó là chuyện được tin cậy tâm sự nên cũng chẳng lấy làm lạ. Chị thật mừng, Lizzy thân yêu nhất, là em đã được tránh khỏi phần nào những cảnh đau lòng này; nhưng giờ cú sốc đầu tiên đã qua, chị có nên thú thật rằng chị mong em về lắm không? Tuy vậy chị không ích kỷ đến mức nài em về, nếu điều đó bất tiện. Tạm biệt em. Chị lại cầm bút để làm điều chị vừa bảo em là chị sẽ không làm, nhưng tình thế đã như vậy, chị không thể không tha thiết xin mọi người về đây càng sớm càng tốt. Chị hiểu cậu mợ thân yêu của chúng ta rõ đến mức chị không ngại xin điều đó, dù chị còn phải nhờ cậu một việc nữa. Bố sắp đi London ngay với đại tá Forster để tìm em ấy. Bố định làm gì, chị thật chẳng biết; nhưng nỗi đau khổ quá mức của bố sẽ không cho phép bố theo đuổi bất cứ biện pháp nào theo cách tốt nhất và an toàn nhất, mà đại tá Forster thì buộc phải có mặt lại ở Brighton vào tối mai. Trong cơn nguy cấp như thế, lời khuyên và sự giúp đỡ của cậu sẽ là tất cả đối với nhà mình; cậu sẽ hiểu ngay chị hẳn đang cảm thấy thế nào, và chị trông cậy vào lòng tốt của cậu.” [austen-pride-and-prejudice:46.6] “Ôi! cậu đâu, cậu đâu rồi?” Elizabeth kêu lên, đọc xong thư là cô vụt đứng dậy, nóng lòng chạy theo ông, không để mất một khắc nào của quãng thời gian quý báu đến thế; nhưng khi cô vừa tới cửa thì một gia nhân mở cửa ra, và anh Darcy xuất hiện. Gương mặt tái nhợt và dáng điệu hấp tấp của cô khiến anh giật mình, và trước khi anh kịp định thần để nói, cô, người mà trong tâm trí mọi ý nghĩ đều đã bị tình cảnh của Lydia lấn át, vội vàng kêu lên: “Xin lỗi anh, nhưng tôi phải đi. Tôi phải tìm ông Gardiner ngay lúc này, vì một việc không thể chậm trễ; tôi không còn một giây nào để mất.” [austen-pride-and-prejudice:46.7] “Lạy Chúa! có chuyện gì vậy?” anh kêu lên, với nhiều xúc cảm hơn là phép lịch sự; rồi định thần lại: “Tôi sẽ không giữ cô lại lấy một phút, nhưng hãy để tôi, hoặc để gia nhân, đi tìm ông bà Gardiner. Cô không được khỏe;—cô không thể tự mình đi được.” [austen-pride-and-prejudice:46.8] Elizabeth ngần ngừ, nhưng đầu gối cô run lẩy bẩy, và cô cảm thấy mình có cố đuổi theo họ thì cũng chẳng được bao nhiêu. Vì vậy, gọi người gia nhân lại, cô sai anh ta, dù bằng giọng hổn hển đến nỗi gần như không ai hiểu nổi, đi gọi ông bà chủ về ngay lập tức. [austen-pride-and-prejudice:46.9] Khi anh ta ra khỏi phòng, cô ngồi xuống, không đứng vững được nữa, và trông ốm yếu thảm hại đến nỗi Darcy không thể bỏ cô mà đi, cũng không thể ngăn mình nói, bằng giọng dịu dàng và thương cảm: “Để tôi gọi người hầu gái của cô. Không có gì cô có thể dùng cho đỡ ngay sao?—Một ly rượu vang;—tôi đi lấy cho cô nhé?—Cô mệt lắm rồi.” [austen-pride-and-prejudice:46.10] “Không, cảm ơn anh,” cô đáp, cố trấn tĩnh lại. “Tôi không sao cả. Tôi hoàn toàn khỏe. Tôi chỉ đau lòng vì một tin khủng khiếp vừa nhận được từ Longbourn.” [austen-pride-and-prejudice:46.11] Cô òa khóc khi nhắc đến chuyện ấy, và trong mấy phút không thể nói thêm lời nào. Darcy, trong nỗi thấp thỏm khổ sở, chỉ có thể nói lí nhí điều gì đó về mối lo của mình, và lặng lẽ nhìn cô với lòng thương cảm. Cuối cùng, cô lại lên tiếng. “Tôi vừa nhận được thư của Jane, với một tin khủng khiếp. Không thể giấu được ai. Em gái út của tôi đã bỏ cả gia đình bạn bè—đã bỏ trốn;—đã phó mặc mình vào tay—vào tay anh Wickham. Họ đã cùng nhau bỏ đi từ Brighton. Anh biết anh ta quá rõ để còn nghi ngờ phần còn lại. Nó không có tiền, không có thế lực họ hàng, chẳng có gì có thể cám dỗ anh ta—nó đã hư hỏng mãi mãi rồi.” [austen-pride-and-prejudice:46.12] Darcy sững sờ kinh ngạc. “Khi tôi nghĩ rằng,” cô nói thêm, giọng còn xao động hơn, “lẽ ra tôi đã có thể ngăn được chuyện này!—tôi, người biết rõ anh ta là thế nào. Giá như tôi chỉ giải thích một phần thôi—một phần những gì tôi đã biết, cho chính gia đình mình! Nếu tính cách anh ta được mọi người biết đến, chuyện này đã không thể xảy ra. Nhưng giờ thì tất cả, tất cả đã quá muộn.” [austen-pride-and-prejudice:46.13] “Quả thật tôi rất đau lòng,” Darcy kêu lên; “đau lòng—bàng hoàng. Nhưng có chắc chắn không, hoàn toàn chắc chắn không?” [austen-pride-and-prejudice:46.14] “Ôi, chắc chứ!—Họ cùng nhau rời Brighton đêm Chủ nhật, và người ta lần theo họ gần đến London, nhưng không xa hơn; chắc chắn là họ không đi Scotland.” [austen-pride-and-prejudice:46.15] “Thế đã làm được gì, đã thử những gì, để đưa cô ấy về?” [austen-pride-and-prejudice:46.16] “Bố tôi đã đi London, còn Jane đã viết thư xin cậu tôi giúp đỡ ngay lập tức, và tôi hy vọng nửa giờ nữa chúng tôi sẽ lên đường. Nhưng chẳng làm được gì đâu; tôi biết rất rõ là chẳng làm được gì. Làm sao lay chuyển được một con người như thế? Làm sao mà tìm ra được họ? Tôi không còn chút hy vọng nhỏ nhoi nào. Thật là khủng khiếp về mọi mặt!” [austen-pride-and-prejudice:46.17] Darcy lắc đầu, lặng lẽ đồng tình. [austen-pride-and-prejudice:46.18] “Khi mắt tôi đã được mở ra trước bản chất thật của anh ta.—Ôi! giá như tôi biết điều lẽ ra tôi phải làm, điều tôi dám làm! Nhưng tôi không biết—tôi sợ làm quá tay. Sai lầm thảm hại, thảm hại thay!” [austen-pride-and-prejudice:46.19] Darcy không đáp. Anh dường như hầu như không nghe cô nói, và đang đi tới đi lui trong phòng, đăm chiêu suy nghĩ; trán anh nhíu lại, vẻ mặt u ám. Elizabeth nhận ra ngay, và lập tức hiểu. Sức mạnh của cô đối với anh đang chìm xuống; mọi thứ ắt phải chìm xuống trước một bằng chứng như thế về sự yếu kém của gia đình, một sự chắc chắn như thế về nỗi ô nhục sâu sắc nhất. Cô không thể lấy làm lạ hay lên án, nhưng niềm tin rằng anh đã tự chế ngự được mình chẳng mang lại chút an ủi nào cho lòng cô, chẳng làm dịu đi nỗi đau khổ của cô. Trái lại, nó lại vừa vặn đúng để khiến cô hiểu ra những mong muốn của chính mình; và chưa bao giờ cô thành thật cảm thấy rằng mình đã có thể yêu anh như lúc này, khi mọi tình yêu đều chỉ còn là vô vọng. [austen-pride-and-prejudice:46.20] Nhưng bản thân cô, dù cứ chen vào, cũng không thể chiếm trọn tâm trí cô. Lydia—nỗi nhục nhã, nỗi khổ sở mà nó đang gieo xuống đầu tất cả mọi người, chẳng mấy chốc đã nuốt chửng mọi mối bận tâm riêng tư; và lấy khăn tay che mặt, Elizabeth chẳng mấy chốc đã quên hết mọi thứ khác; và sau một quãng lặng vài phút, cô chỉ được kéo về với ý thức về hoàn cảnh của mình bởi giọng nói của người đang ở cùng cô, người, bằng một thái độ tuy bày tỏ lòng thương cảm nhưng cũng bày tỏ sự kiềm chế, nói: “Tôi e là cô đã mong tôi đi khỏi từ lâu, mà tôi cũng chẳng có lý do gì để bào chữa cho việc mình ở lại, ngoài mối quan tâm thật lòng, dẫu vô ích. Có trời chứng giám, ước gì tôi có thể nói hay làm được điều gì đó để an ủi được nỗi đau khổ như thế.—Nhưng tôi sẽ không làm khổ cô bằng những mong ước hão huyền, những mong ước có thể có vẻ như cố ý đòi cô cảm ơn. Chuyện không may này, tôi e, sẽ khiến em gái tôi không có được niềm vui gặp cô ở Pemberley hôm nay.” [austen-pride-and-prejudice:46.21] “Ồ, vâng. Xin anh vui lòng thay chúng tôi xin lỗi cô Darcy. Hãy nói rằng có việc gấp gọi chúng tôi về nhà ngay. Hãy giấu sự thật bất hạnh này càng lâu càng tốt.—Tôi biết là không thể giấu lâu được.” [austen-pride-and-prejudice:46.22] Anh sẵn lòng cam đoan với cô rằng anh sẽ giữ kín—lại bày tỏ nỗi buồn trước nỗi đau khổ của cô, chúc cho chuyện ấy có một kết cục tốt đẹp hơn những gì hiện có lý do để hy vọng, và gửi lời thăm hỏi đến họ hàng của cô, rồi chỉ với một cái nhìn nghiêm trang, từ biệt, anh ra đi. [austen-pride-and-prejudice:46.23] Khi anh ra khỏi phòng, Elizabeth cảm thấy thật khó có khả năng họ còn gặp lại nhau với mối thân tình như đã đánh dấu những lần gặp gỡ của họ ở Derbyshire; và khi cô đưa mắt nhìn lại toàn bộ cuộc quen biết của hai người, đầy những mâu thuẫn và đổi thay, cô thở dài trước sự trái khoáy của những cảm xúc giờ đây lẽ ra sẽ thúc đẩy nó tiếp tục, còn trước kia lẽ ra sẽ vui mừng khi nó chấm dứt. [austen-pride-and-prejudice:46.24] Nếu lòng biết ơn và sự quý trọng là những nền móng tốt cho tình cảm, thì sự thay đổi cảm xúc của Elizabeth sẽ chẳng phải là điều khó tin hay đáng trách. Nhưng nếu không phải thế, nếu tình cảm nảy sinh từ những nguồn ấy là vô lý hay trái tự nhiên, so với thứ tình cảm vẫn thường được mô tả là nảy sinh ngay lần đầu gặp mặt đối tượng, thậm chí trước khi hai người kịp trao đổi đôi lời, thì chẳng thể nói gì để bênh vực cô, ngoại trừ việc cô đã phần nào thử qua phương pháp sau, trong sự thiên vị dành cho Wickham, và sự thất bại của nó có lẽ cho phép cô tìm đến cách gắn bó kia, kém thú vị hơn. Dù sao đi nữa, cô nhìn anh ra đi mà lòng tiếc nuối; và trong ví dụ sớm sủa này về những gì nỗi ô danh của Lydia ắt sẽ gây ra, cô càng thêm đau đớn khi nghĩ về chuyện tồi tệ ấy. Từ lúc đọc lá thư thứ hai của Jane, chưa bao giờ cô còn nuôi chút hy vọng nào rằng Wickham có ý định cưới nó. Cô nghĩ, ngoài Jane ra chẳng ai có thể tự huyễn hoặc mình bằng một kỳ vọng như thế. Ngạc nhiên là cảm xúc nhỏ nhất của cô trước diễn biến này. Khi nội dung lá thư thứ nhất còn đọng trong tâm trí, cô chỉ toàn ngạc nhiên—hết sức kinh ngạc rằng Wickham lại cưới một cô gái mà anh ta không thể nào cưới vì tiền; và việc Lydia làm sao có thể khiến anh ta gắn bó đã có vẻ không thể hiểu nổi. Nhưng giờ thì tất cả lại quá đỗi tự nhiên. Đối với kiểu gắn bó như thế này, nó có lẽ có đủ sức quyến rũ; và dù cô không cho rằng Lydia cố tình dấn thân vào một cuộc bỏ trốn không có ý định kết hôn, cô cũng chẳng khó khăn gì để tin rằng cả đức hạnh lẫn trí khôn của nó đều không giữ được nó khỏi trở thành một con mồi dễ dàng. [austen-pride-and-prejudice:46.25] Trong thời gian trung đoàn đóng ở Hertfordshire, cô chưa bao giờ nhận thấy Lydia có chút thiên vị nào với anh ta, nhưng cô tin chắc rằng Lydia chỉ cần được khuyến khích là sẽ gắn bó với bất kỳ ai. Khi thì sĩ quan này, khi thì sĩ quan khác là người được nó ưa thích, tùy theo sự săn đón của họ nâng họ lên trong mắt nó. Tình cảm của nó không ngừng dao động, nhưng chưa bao giờ thiếu đối tượng. Cái tai hại của sự sao nhãng và nuông chiều sai lầm đối với một cô gái như thế.—Ôi! giờ đây cô cảm thấy điều đó thấm thía biết bao. [austen-pride-and-prejudice:46.26] Cô cuống cuồng muốn được về nhà—để nghe, để thấy, để có mặt tại chỗ, để cùng Jane gánh vác những lo toan giờ hẳn đang đổ hết lên vai chị, trong một gia đình rối loạn đến thế; người cha vắng nhà, người mẹ không đủ sức gắng gượng mà lại cần được chăm sóc luôn; và dù gần như tin chắc rằng chẳng thể làm gì cho Lydia, sự can thiệp của cậu cô vẫn có vẻ hệ trọng vô cùng, và cho đến lúc ông bước vào phòng, nỗi khổ vì sốt ruột của cô thật nặng nề. Ông bà Gardiner đã vội vã quay về trong hoảng hốt, vì theo lời người gia nhân kể, họ tưởng cháu gái bỗng dưng ngã bệnh;—nhưng sau khi lập tức làm họ yên tâm về điểm ấy, cô hối hả cho họ biết lý do cô cho gọi họ về, đọc to hai lá thư, và nhấn mạnh vào phần tái bút của lá sau với một nghị lực run rẩy.—Dù Lydia chưa bao giờ được ông bà ưa thích, ông bà Gardiner vẫn không thể không xúc động sâu sắc. Không chỉ Lydia, mà mọi người đều bị liên lụy; và sau những tiếng kêu kinh ngạc và kinh hoàng ban đầu, ông Gardiner sẵn lòng hứa giúp mọi điều trong khả năng của mình.—Elizabeth, dù không trông đợi gì ít hơn, vẫn cảm ơn ông với những giọt nước mắt biết ơn; và vì cả ba người cùng chung một tâm ý, mọi việc liên quan đến chuyến đi được thu xếp nhanh chóng. Họ sẽ lên đường càng sớm càng tốt. “Nhưng còn chuyện Pemberley thì sao?” bà Gardiner kêu lên. “John bảo cậu mợ rằng anh Darcy ở đây lúc cháu cho gọi cậu mợ về;—có phải thế không?” [austen-pride-and-prejudice:46.27] “Vâng; và cháu đã nói với anh ấy rằng chúng ta sẽ không thể giữ lời hẹn được. Chuyện đó đã thu xếp xong cả rồi.” [austen-pride-and-prejudice:46.28] “Chuyện đó đã thu xếp xong cả rồi,” bà kia nhắc lại, trong khi chạy vào phòng mình để chuẩn bị. “Thế mà hai người lại thân thiết đến mức con bé tiết lộ cả sự thật! Ôi, giá mà mình biết chuyện là thế nào!” [austen-pride-and-prejudice:46.29] Nhưng những mong ước đều hão huyền; hay cùng lắm chỉ có thể giúp bà khuây khỏa trong cảnh tất bật rối ren của giờ đồng hồ sau đó. Giá Elizabeth được rảnh rỗi để ngồi không, hẳn cô sẽ vẫn tin chắc rằng mọi công việc đều không thể nào làm nổi đối với một người khốn khổ như mình; nhưng cô cũng có phần việc của mình như mợ cô, và trong số đó có những bức thư ngắn phải viết cho tất cả bạn bè ở Lambton, với những lời cáo lỗi giả dối về sự ra đi đột ngột của họ. Tuy vậy, một giờ sau mọi việc đã xong xuôi; và trong lúc ấy ông Gardiner đã thanh toán tiền ở quán trọ, nên chẳng còn gì phải làm ngoài việc lên đường; và Elizabeth, sau tất cả nỗi khổ của buổi sáng, thấy mình, trong một khoảng thời gian ngắn hơn cô có thể tưởng, đã ngồi trong xe ngựa, trên đường về Longbourn. [austen-pride-and-prejudice:47.1] “Cậu đã nghĩ lại chuyện này, Elizabeth ạ,” cậu cô nói khi xe rời thị trấn; “và quả thực, sau khi cân nhắc nghiêm túc, cậu nghiêng về phía nhận định như chị cả của cháu hơn trước nhiều. Cậu thấy thật khó có khả năng một chàng trai trẻ nào lại nảy ra mưu đồ như thế với một cô gái hoàn toàn không phải là không có người che chở hay bè bạn, mà lại đang thực sự ở trong nhà viên đại tá của anh ta, nên cậu rất muốn hy vọng điều tốt nhất. Lẽ nào anh ta có thể trông chờ rằng gia đình cô gái sẽ không đứng ra? Lẽ nào anh ta có thể trông chờ được trung đoàn đoái hoài lại, sau một sự xúc phạm như thế đối với đại tá Forster? Sự cám dỗ không tương xứng với rủi ro anh ta phải chịu.” [austen-pride-and-prejudice:47.2] “Cậu thật sự nghĩ thế ư?” Elizabeth kêu lên, mặt rạng lên trong chốc lát. [austen-pride-and-prejudice:47.3] “Thật tình,” bà Gardiner nói, “mợ bắt đầu đồng ý với cậu cháu rồi. Đó thật là một sự vi phạm quá lớn đến lễ nghĩa, danh dự và quyền lợi, để anh ta có thể phạm vào. Mợ không thể nghĩ xấu về Wickham đến thế. Chính cháu, Lizzy, có thể hoàn toàn từ bỏ anh ta, đến mức tin rằng anh ta có thể làm điều đó sao?” [austen-pride-and-prejudice:47.4] “Có lẽ không đến mức sao nhãng quyền lợi của chính mình. Nhưng mọi sự sao nhãng khác thì cháu đều tin anh ta có thể làm. Giá mà quả thật được như thế! Nhưng cháu không dám hy vọng. Nếu đúng như vậy thì sao họ lại không đi tiếp đến Scotland?” [austen-pride-and-prejudice:47.5] “Trước hết,” ông Gardiner đáp, “không có bằng chứng tuyệt đối nào cho thấy họ không đi Scotland.” [austen-pride-and-prejudice:47.6] “Ồ! nhưng việc họ chuyển từ xe ngựa nhỏ sang một chiếc xe ngựa thuê là một dấu hiệu đáng ngờ đến thế! Và hơn nữa, không tìm thấy dấu vết nào của họ trên đường Barnet.” [austen-pride-and-prejudice:47.7] “Thôi được—cứ giả sử họ đang ở London. Họ có thể ở đó, tuy là để ẩn mình, nhưng không vì mục đích nào đáng chê trách hơn thế. Chẳng bên nào có vẻ dư dả tiền bạc; và có thể họ nảy ra ý rằng làm đám cưới ở London thì tiết kiệm hơn, dù chậm hơn, so với ở Scotland.” [austen-pride-and-prejudice:47.8] “Nhưng sao lại phải bí mật thế? Sao lại sợ bị phát hiện? Sao đám cưới của họ phải kín đáo? Ôi! không, không, chuyện đó khó có thể xảy ra. Người bạn thân nhất của anh ta, như cậu thấy qua lời Jane kể, tin chắc rằng anh ta chưa bao giờ định cưới nó. Wickham sẽ không bao giờ cưới một người phụ nữ không có chút tiền nào. Anh ta không kham nổi. Mà Lydia có quyền đòi hỏi gì, có sức hấp dẫn gì ngoài tuổi trẻ, sức khỏe và tính tình vui vẻ, có thể khiến anh ta vì nó mà từ bỏ mọi cơ hội làm lợi cho bản thân bằng một cuộc hôn nhân tốt? Còn về việc nỗi sợ mang tiếng trong quân đoàn có thể kìm hãm một cuộc bỏ trốn mất danh dự với nó đến đâu, cháu không thể phán đoán được; vì cháu chẳng biết gì về hậu quả mà một bước như thế có thể gây ra. Nhưng về lý lẽ kia của cậu, cháu e khó mà đứng vững được. Lydia không có anh em trai nào để đứng ra; và anh ta có thể tưởng rằng, từ cách cư xử của bố cháu, từ sự lười nhác và sự ít quan tâm bố cháu vẫn tỏ ra đối với những gì diễn ra trong nhà, bố cháu sẽ làm ít và nghĩ ít về chuyện này như bất kỳ người cha nào có thể làm, trong một việc như thế.” [austen-pride-and-prejudice:47.9] “Nhưng cháu có thể nghĩ rằng Lydia đã sa ngã đến mức chẳng còn biết gì ngoài tình yêu với anh ta, đến nỗi bằng lòng sống với anh ta theo bất kỳ điều kiện nào khác ngoài hôn nhân sao?” [austen-pride-and-prejudice:47.10] “Quả là có vẻ như thế, và thật là hết sức đau lòng,” Elizabeth đáp, mắt rưng rưng, “khi ý thức về lễ nghĩa và đức hạnh của em gái mình trong chuyện như thế lại có thể bị nghi ngờ. Nhưng thật tình cháu không biết nói sao. Có lẽ cháu không công bằng với nó. Nhưng nó còn rất trẻ; nó chưa bao giờ được dạy suy nghĩ về những chuyện nghiêm túc; và nửa năm qua, không, cả một năm nay, nó chỉ biết đắm mình vào vui chơi và thói hư vinh. Nó được để mặc tiêu phí thời gian theo cách nhàn rỗi và phù phiếm nhất, và tiếp nhận bất cứ ý kiến nào gặp trên đường. Từ khi trung đoàn ——shire mới đến đóng ở Meryton, trong đầu nó chẳng có gì ngoài tình yêu, những trò ve vãn và các sĩ quan. Nó đã làm mọi điều có thể, bằng cách suy nghĩ và bàn tán về đề tài ấy, để khiến cho tình cảm của mình càng—gọi là gì nhỉ?—dễ rung động hơn; vốn dĩ tình cảm ấy đã đủ sôi nổi rồi. Và tất cả chúng ta đều biết Wickham có mọi sức quyến rũ về dáng vẻ và cách ăn nói có thể làm say lòng một người phụ nữ.” [austen-pride-and-prejudice:47.11] “Nhưng cháu thấy đấy,” mợ cô nói, “Jane không nghĩ xấu về Wickham đến mức tin rằng anh ta có thể toan tính như thế.” [austen-pride-and-prejudice:47.12] “Jane có bao giờ nghĩ xấu về ai đâu? Và có ai, dù trước kia cư xử thế nào, mà chị ấy lại tin là có thể toan tính như thế, cho đến khi điều đó được chứng minh? Nhưng Jane cũng biết rõ như cháu Wickham thực ra là người thế nào. Cả hai chúng cháu đều biết anh ta là kẻ phóng đãng theo mọi nghĩa của từ ấy. Rằng anh ta chẳng có chút liêm chính hay danh dự nào. Rằng anh ta giả dối và lừa lọc bao nhiêu thì cũng khéo luồn lọt bấy nhiêu.” [austen-pride-and-prejudice:47.13] “Thế cháu thật sự biết tất cả những điều này sao?” bà Gardiner kêu lên, sự tò mò của bà về cách cô biết được những tin ấy trỗi dậy hết cỡ. [austen-pride-and-prejudice:47.14] “Thật vậy, cháu biết,” Elizabeth đáp, mặt đỏ lên. “Hôm nọ cháu đã kể với mợ về cách cư xử đê tiện của anh ta đối với anh Darcy; và chính mợ, lần cuối ở Longbourn, cũng đã nghe anh ta nói thế nào về người đã đối xử với anh ta nhẫn nại và hào phóng đến thế. Và còn có những chuyện khác mà cháu không được phép—mà chẳng đáng kể lại; nhưng những lời dối trá của anh ta về cả gia đình Pemberley thì kể không hết. Từ những gì anh ta nói về cô Darcy, cháu đã hoàn toàn chuẩn bị tinh thần để gặp một cô gái kiêu ngạo, lạnh lùng, khó chịu. Vậy mà chính anh ta biết điều ngược lại. Hẳn anh ta biết cô ấy dễ mến và khiêm nhường như chúng ta đã thấy.” [austen-pride-and-prejudice:47.15] “Nhưng Lydia không biết gì về chuyện này sao? Lẽ nào nó lại không biết những điều mà cháu và Jane có vẻ hiểu rõ đến thế?” [austen-pride-and-prejudice:47.16] “Ồ, đúng thế!—đó, đó mới là điều tồi tệ nhất. Cho đến khi cháu ở Kent, và gặp gỡ nhiều cả anh Darcy lẫn người họ hàng của anh ấy là đại tá Fitzwilliam, chính cháu cũng không biết sự thật. Và khi cháu về nhà, trung đoàn ——shire sắp rời Meryton trong vòng một hai tuần. Vì thế, cả Jane, người được cháu kể hết mọi chuyện, lẫn cháu đều không nghĩ cần phải công bố những điều mình biết; vì xem ra việc lật đổ thiện cảm mà cả vùng dành cho anh ta vào lúc ấy thì có ích gì cho ai đâu? Và ngay cả khi đã quyết định Lydia sẽ đi cùng bà Forster, cháu cũng chưa từng nghĩ đến việc cần mở mắt cho nó về tính cách anh ta. Việc nó có thể gặp nguy hiểm vì sự lừa dối ấy chưa bao giờ lọt vào đầu cháu. Còn việc một hậu quả như thế này xảy ra, mợ có thể dễ dàng tin rằng nó cách xa ý nghĩ của cháu đến thế nào.” [austen-pride-and-prejudice:47.17] “Vậy khi tất cả họ chuyển đến Brighton, mợ đoán là cháu chẳng có lý do gì để tin rằng hai người có tình ý với nhau.” [austen-pride-and-prejudice:47.18] “Không một chút nào. Cháu không nhớ có dấu hiệu tình cảm nào ở cả hai bên; và giá có điều gì như thế mà nhận ra được, mợ hẳn biết nhà cháu không phải là gia đình để chuyện ấy lọt qua mà không ai để ý. Khi anh ta mới vào quân đoàn, nó cũng sẵn sàng ngưỡng mộ anh ta lắm; nhưng tất cả chúng cháu cũng thế. Mọi cô gái ở trong hay gần Meryton đều mê mẩn anh ta trong hai tháng đầu; nhưng anh ta chưa bao giờ để mắt đặc biệt đến nó, và vì thế, sau một thời gian vừa phải ngưỡng mộ cuồng nhiệt và điên rồ, nó hết mê anh ta, và những người khác trong trung đoàn, đối xử với nó ưu ái hơn, lại trở thành những người nó ưa thích.” [austen-pride-and-prejudice:47.19] Có thể dễ dàng tin rằng, dù việc bàn đi bàn lại có thể thêm rất ít điều mới mẻ vào những nỗi sợ, hy vọng và phỏng đoán của họ về đề tài hệ trọng này, thì suốt cả chuyến đi, không đề tài nào khác giữ chân họ được lâu. Nó không bao giờ vắng mặt trong ý nghĩ của Elizabeth. Bị ghim chặt ở đó bởi nỗi đau nhói nhất trong mọi nỗi đau, sự tự trách mình, cô không tìm được lúc nào để thanh thản hay quên lãng. [austen-pride-and-prejudice:47.20] Họ đi nhanh hết mức có thể; và sau khi ngủ lại một đêm dọc đường, đến Longbourn vào giờ ăn tối hôm sau. Elizabeth thấy an ủi khi nghĩ rằng Jane không phải mỏi mòn chờ đợi lâu. [austen-pride-and-prejudice:47.21] Lũ trẻ nhà Gardiner, bị thu hút khi trông thấy một chiếc xe ngựa nhỏ, đã đứng trên bậc thềm nhà khi xe tiến vào bãi cỏ quây; và khi xe ngựa đến trước cửa, niềm ngạc nhiên vui sướng làm bừng sáng gương mặt chúng, và biểu lộ ra khắp cơ thể chúng bằng đủ kiểu nhảy nhót tung tăng, là điềm báo dễ chịu đầu tiên về sự đón tiếp dành cho họ. [austen-pride-and-prejudice:47.22] Elizabeth nhảy xuống; và sau khi vội hôn mỗi đứa một cái, cô hấp tấp vào tiền sảnh, nơi Jane, đang chạy từ phòng mẹ xuống cầu thang, gặp ngay cô. [austen-pride-and-prejudice:47.23] Elizabeth, trong khi trìu mến ôm lấy chị, lúc mắt cả hai đều đẫm lệ, không để mất một khắc nào mà hỏi ngay xem đã có tin tức gì về hai kẻ bỏ trốn chưa. [austen-pride-and-prejudice:47.24] “Chưa có,” Jane đáp. “Nhưng giờ cậu thân yêu đã đến, chị hy vọng mọi chuyện sẽ ổn.” [austen-pride-and-prejudice:47.25] “Bố có ở London không?” [austen-pride-and-prejudice:47.26] “Có, bố đi hôm thứ Ba như chị đã viết thư báo em.” [austen-pride-and-prejudice:47.27] “Thế chị có thường nhận được tin bố không?” [austen-pride-and-prejudice:47.28] “Nhà mình mới nhận được tin một lần. Bố viết cho chị mấy dòng hôm thứ Tư, báo rằng bố đã đến nơi bình an, và cho chị địa chỉ của bố, điều mà chị đã đặc biệt xin bố làm. Bố chỉ viết thêm rằng bố sẽ không viết nữa cho đến khi có điều gì quan trọng để báo.” [austen-pride-and-prejudice:47.29] “Còn mẹ—Mẹ thế nào? Mọi người thế nào cả?” [austen-pride-and-prejudice:47.30] “Chị tin là mẹ cũng tạm ổn; dù tinh thần mẹ bị chấn động nhiều. Mẹ ở trên lầu, và sẽ rất vui được gặp mọi người. Mẹ vẫn chưa ra khỏi phòng thay đồ. Mary và Kitty, tạ ơn Trời! đều khỏe cả.” [austen-pride-and-prejudice:47.31] “Còn chị—Chị thế nào?” Elizabeth kêu lên. “Trông chị xanh xao quá. Hẳn chị đã phải trải qua biết bao điều!” [austen-pride-and-prejudice:47.32] Tuy vậy chị cô quả quyết với cô rằng chị hoàn toàn khỏe; và cuộc trò chuyện của hai chị em, diễn ra trong lúc ông bà Gardiner bận bịu với các con, giờ phải chấm dứt vì cả nhóm đã tiến lại gần. Jane chạy đến bên cậu mợ, chào đón và cảm ơn cả hai, khi thì mỉm cười khi thì rơi lệ. [austen-pride-and-prejudice:47.33] Khi tất cả đã vào phòng khách, những câu hỏi Elizabeth đã hỏi tất nhiên lại được những người khác nhắc lại, và họ chẳng mấy chốc nhận ra Jane không có tin tức gì để báo. Tuy vậy niềm hy vọng lạc quan vào điều tốt lành, do lòng nhân hậu của cô gợi nên, vẫn chưa rời bỏ cô; cô vẫn trông chờ mọi chuyện sẽ kết thúc tốt đẹp, và mỗi buổi sáng sẽ mang đến một lá thư nào đó, hoặc của Lydia hoặc của bố, giải thích việc họ làm, và có lẽ báo tin đám cưới. [austen-pride-and-prejudice:47.34] Bà Bennet, mà mọi người cùng kéo lên phòng sau mấy phút chuyện trò với nhau, tiếp họ đúng như người ta có thể đoán trước; với nước mắt và những lời than vãn tiếc nuối, những lời mạt sát hành vi đê tiện của Wickham, và những lời kêu ca về nỗi khổ của chính mình cùng sự đối xử tệ bạc bà phải chịu; đổ lỗi cho mọi người, trừ chính người mà sự nuông chiều thiếu sáng suốt là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến những lỗi lầm của con gái bà. [austen-pride-and-prejudice:47.35] “Giá mà chị được như ý,” bà nói, “cả nhà cùng đi Brighton, thì chuyện này đã không xảy ra; nhưng con bé Lydia tội nghiệp yêu dấu chẳng có ai trông nom nó. Sao nhà Forster lại để nó ra khỏi tầm mắt? Chị chắc chắn bên họ đã có sự sao nhãng lớn lao nào đó, vì nó đâu phải loại con gái làm chuyện như thế, nếu được trông nom cẩn thận. Chị vẫn luôn nghĩ họ chẳng hề thích hợp để coi sóc nó; nhưng người ta gạt ý chị đi, như lúc nào cũng vậy. Con bé tội nghiệp yêu dấu! Mà giờ ông Bennet lại đi mất rồi, và chị biết ông ấy sẽ quyết đấu với Wickham, gặp hắn ở đâu là đấu ở đó, rồi ông ấy sẽ bị giết, thế thì tất cả nhà chị sẽ ra sao? Nhà Collins sẽ đuổi nhà chị đi trước khi ông ấy kịp lạnh xác dưới mồ; và nếu em không tử tế với nhà chị, em ạ, thì chị chẳng biết rồi sẽ làm gì.” [austen-pride-and-prejudice:47.36] Tất cả đều kêu lên phản đối những ý nghĩ kinh khủng ấy; và ông Gardiner, sau khi cam đoan chung chung về tình thương của ông đối với bà và cả gia đình, bảo bà rằng ông định có mặt ở London ngay ngày hôm sau, và sẽ giúp ông Bennet trong mọi nỗ lực tìm lại Lydia. [austen-pride-and-prejudice:47.37] “Chị đừng để mình hoảng sợ vô ích,” ông nói thêm, “dù chuẩn bị tinh thần cho điều tồi tệ nhất là đúng, nhưng chẳng có lý do gì để coi đó là chắc chắn. Họ rời Brighton chưa được một tuần. Vài ngày nữa, chúng ta có thể có tin tức về họ, và cho đến khi biết chắc họ chưa cưới, và không có ý định cưới, thì chúng ta đừng coi như mọi chuyện đã mất. Ngay khi đến London, em sẽ đến chỗ anh ấy, bảo anh ấy về cùng em ở phố Gracechurch, rồi chúng ta có thể cùng bàn xem nên làm gì.” [austen-pride-and-prejudice:47.38] “Ôi! em yêu quý của chị,” bà Bennet đáp, “đó đúng là điều chị mong muốn nhất. Và giờ thì em hãy, khi đến London, tìm cho ra chúng nó, dù chúng ở đâu; và nếu chúng chưa cưới thì bắt chúng phải cưới. Còn về quần áo cưới thì đừng để chúng phải chờ chuyện đó, mà cứ bảo Lydia rằng nó sẽ có bao nhiêu tiền tùy thích để mua, sau khi đã cưới. Và trên hết mọi điều, hãy ngăn ông Bennet đừng quyết đấu. Hãy kể cho ông ấy nghe chị đang ở trong tình trạng khủng khiếp thế nào,—chị sợ đến mất hồn mất vía; và người chị cứ run rẩy, cứ bồn chồn khắp mình mẩy, sườn thì co thắt, đầu thì nhức, tim thì đập thình thịch, đến nỗi đêm ngày chị chẳng được nghỉ ngơi. Và bảo Lydia yêu dấu của chị đừng dặn dò gì về quần áo cho đến khi gặp chị, vì nó không biết cửa hàng nào tốt nhất đâu. Ôi, em ơi, em tốt bụng biết bao! Chị biết em sẽ thu xếp được hết mọi chuyện.” [austen-pride-and-prejudice:47.39] Nhưng ông Gardiner, dù lại cam đoan với bà rằng ông sẽ hết lòng cố gắng vì việc này, không thể không khuyên bà nên điềm tĩnh, trong hy vọng cũng như trong lo sợ; và sau khi trò chuyện với bà như thế cho đến khi bữa tối được dọn lên, họ để bà trút hết mọi cảm xúc lên bà quản gia, người hầu hạ bà trong lúc các con gái vắng mặt. [austen-pride-and-prejudice:47.40] Dù em trai và em dâu bà tin rằng chẳng có lý do thực sự nào để bà phải tách mình khỏi gia đình như thế, họ cũng không tìm cách phản đối, vì họ biết bà không đủ thận trọng để giữ mồm giữ miệng trước mặt gia nhân trong lúc họ hầu bàn, và cho rằng tốt hơn chỉ để một người trong nhà, và là người họ có thể tin cậy nhất, thấu hiểu mọi nỗi sợ hãi và lo âu của bà về chuyện này. [austen-pride-and-prejudice:47.41] Trong phòng ăn chẳng mấy chốc Mary và Kitty đến nhập bọn, hai cô đã quá bận rộn trong phòng riêng nên chưa ra mặt sớm hơn. Một người rời sách vở, người kia rời bàn trang điểm. Tuy vậy gương mặt cả hai đều khá bình thản; và chẳng thấy thay đổi gì ở cả hai, ngoại trừ việc mất đi cô em được yêu quý nhất, hay cơn giận mà chính cô phải hứng chịu trong chuyện này, đã khiến giọng nói của Kitty có phần cáu kỉnh hơn thường lệ. Còn Mary, cô đủ làm chủ bản thân để thì thầm với Elizabeth, với vẻ mặt trầm ngâm nghiêm trang, ngay sau khi họ ngồi vào bàn, [austen-pride-and-prejudice:47.42] “Đây là một chuyện hết sức bất hạnh; và có lẽ sẽ bị bàn tán nhiều. Nhưng chúng ta phải ngăn dòng ác ý, và rót vào lồng ngực đầy thương tích của nhau liều thuốc xoa dịu của niềm an ủi chị em.” [austen-pride-and-prejudice:47.43] Rồi, nhận thấy Elizabeth không có ý muốn đáp lời, cô nói thêm: “Biến cố này dù bất hạnh đến đâu đối với Lydia, chúng ta có thể rút ra từ đó bài học hữu ích này: rằng đức hạnh một khi người phụ nữ đã đánh mất thì không thể nào lấy lại—rằng một bước sa chân sẽ đẩy nàng vào sự hủy hoại không cùng—rằng danh tiếng của nàng mong manh chẳng kém gì đẹp đẽ,—và rằng nàng không bao giờ có thể quá thận trọng trong cách cư xử với những kẻ không xứng đáng thuộc giới bên kia.” [austen-pride-and-prejudice:47.44] Elizabeth ngước mắt lên kinh ngạc, nhưng lòng quá nặng nề để có thể đáp lại. Tuy vậy Mary vẫn tiếp tục tự an ủi mình bằng những bài học đạo đức kiểu ấy rút ra từ tai họa trước mắt. [austen-pride-and-prejudice:47.45] Buổi chiều, hai cô Bennet lớn có được nửa giờ ở riêng với nhau; và Elizabeth lập tức tận dụng cơ hội để hỏi han nhiều điều, mà Jane cũng nóng lòng không kém muốn giải đáp. Sau khi cùng nhau than thở chung về hậu quả khủng khiếp của sự việc này, điều mà Elizabeth coi như gần như chắc chắn, còn cô Bennet thì không thể khẳng định là hoàn toàn không thể xảy ra; cô em tiếp tục câu chuyện, nói: “Nhưng hãy kể cho em nghe tất cả, mọi điều về chuyện ấy mà em chưa được nghe. Cho em biết thêm chi tiết. Đại tá Forster đã nói gì? Trước khi cuộc bỏ trốn xảy ra họ không hề lo ngại điều gì sao? Hẳn họ đã thấy hai người lúc nào cũng ở bên nhau.” [austen-pride-and-prejudice:47.46] “Đại tá Forster có thừa nhận rằng ông đã nhiều lần ngờ là có chút tình ý, nhất là từ phía Lydia, nhưng không có gì khiến ông phải lo lắng. Chị thấy thương ông ấy quá. Ông ấy cư xử hết sức chu đáo và tử tế. Ông đang trên đường đến nhà mình, để bày tỏ mối quan tâm của ông, trước khi ông có chút ý niệm nào rằng họ không đi Scotland: khi mối lo ngại ấy mới lan ra, nó khiến ông đi gấp hơn.” [austen-pride-and-prejudice:47.47] “Thế Denny có tin chắc rằng Wickham sẽ không cưới không? Anh ta có biết họ định bỏ đi không? Đại tá Forster có tự mình gặp Denny không?” [austen-pride-and-prejudice:47.48] “Có; nhưng khi bị ông hỏi, Denny chối là không biết gì về kế hoạch của họ, và không chịu nói ra ý kiến thực của mình về chuyện ấy. Anh ta không nhắc lại niềm tin rằng họ sẽ không cưới nhau—và vì thế, chị muốn hy vọng rằng, có lẽ trước đó người ta đã hiểu lầm anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:47.49] “Và cho đến khi chính đại tá Forster đến, em đoán là không ai trong nhà mình mảy may nghi ngờ rằng họ thực sự sẽ cưới nhau?” [austen-pride-and-prejudice:47.50] “Làm sao một ý nghĩ như thế có thể lọt vào đầu nhà mình được! Chị có hơi bất an—hơi lo cho hạnh phúc của em gái mình khi lấy anh ấy, vì chị biết hành vi của anh ấy không phải lúc nào cũng hoàn toàn đúng đắn. Bố mẹ chẳng biết gì về chuyện ấy, bố mẹ chỉ cảm thấy đó hẳn là một cuộc hôn nhân khinh suất biết bao. Lúc ấy Kitty mới thú nhận, với một vẻ đắc thắng rất tự nhiên vì biết nhiều hơn cả nhà, rằng trong lá thư gần đây nhất Lydia đã chuẩn bị cho nó trước về một bước như thế. Có vẻ như nó đã biết hai người yêu nhau từ nhiều tuần rồi.” [austen-pride-and-prejudice:47.51] “Nhưng không phải từ trước khi họ đi Brighton chứ?” [austen-pride-and-prejudice:47.52] “Không, chị nghĩ là không.” [austen-pride-and-prejudice:47.53] “Thế đại tá Forster có vẻ nghĩ xấu về chính Wickham không? Ông ấy có biết tính cách thật của anh ta không?” [austen-pride-and-prejudice:47.54] “Chị phải thú thật rằng ông ấy không nói tốt về Wickham như trước kia nữa. Ông ấy cho rằng anh ấy khinh suất và hoang phí. Và từ khi chuyện buồn này xảy ra, người ta nói rằng anh ấy rời Meryton mà nợ nần chồng chất; nhưng chị mong chuyện đó không đúng.” [austen-pride-and-prejudice:47.55] “Ôi, Jane, giá chúng ta bớt kín đáo đi, giá chúng ta nói ra những gì mình biết về anh ta, thì chuyện này đã không thể xảy ra!” [austen-pride-and-prejudice:47.56] “Có lẽ như vậy thì tốt hơn,” chị cô đáp. “Nhưng phơi bày lỗi lầm cũ của bất kỳ ai, mà không biết hiện giờ người ấy cảm nghĩ thế nào, có vẻ là không chính đáng. Chúng ta đã hành động với ý định tốt nhất.” [austen-pride-and-prejudice:47.57] “Đại tá Forster có thể nhắc lại chi tiết lá thư ngắn Lydia gửi vợ ông không?” [austen-pride-and-prejudice:47.58] “Ông ấy mang theo cho nhà mình xem.” [austen-pride-and-prejudice:47.59] Rồi Jane lấy nó ra từ cuốn sổ tay, đưa cho Elizabeth. Nội dung như sau: [austen-pride-and-prejudice:47.60] “Harriet thân yêu của tớ, [austen-pride-and-prejudice:47.61] “Cậu sẽ phì cười khi biết tớ đi đâu, và chính tớ cũng không nhịn được cười khi nghĩ đến lúc cậu ngạc nhiên sáng mai, ngay khi người ta thấy tớ vắng mặt. Tớ đang đi Gretna Green, và nếu cậu không đoán ra được đi với ai, thì tớ sẽ cho cậu là đồ ngốc, vì trên đời chỉ có một người đàn ông mà tớ yêu, và anh ấy là một thiên thần. Không có anh ấy tớ sẽ chẳng bao giờ hạnh phúc, nên tớ nghĩ bỏ đi thế này cũng chẳng có gì sai. Cậu không cần báo tin cho nhà tớ ở Longbourn là tớ đi, nếu cậu không thích, vì như thế lúc tớ viết thư về cho họ và ký tên Lydia Wickham thì họ càng ngạc nhiên hơn. Đúng là một trò đùa tuyệt cú mèo! Tớ cười đến gần như không viết nổi. Nhờ cậu xin lỗi Pratt giùm tớ, vì tớ không giữ lời hẹn khiêu vũ với anh ấy tối nay. Bảo anh ấy là tớ mong anh ấy sẽ bỏ qua cho tớ khi biết hết mọi chuyện, và bảo anh ấy là ở vũ hội tới mình gặp nhau tớ sẽ rất vui lòng khiêu vũ với anh ấy. Khi về đến Longbourn tớ sẽ cho người đến lấy quần áo; nhưng tớ mong cậu bảo Sally vá giùm chỗ rách to trên chiếc áo dài vải muslin thêu của tớ trước khi đóng gói. Tạm biệt nhé. Cho tớ gửi lời yêu mến đến đại tá Forster, tớ mong cậu sẽ nâng ly chúc chuyến đi của bọn tớ thuận buồm xuôi gió. [austen-pride-and-prejudice:47.62] “Người bạn thân thiết của cậu, [austen-pride-and-prejudice:47.63] “Lydia Bennet.” [austen-pride-and-prejudice:47.64] “Ôi! Lydia nông nổi, nông nổi quá!” Elizabeth kêu lên khi đọc xong. “Thư gì thế này, lại viết vào lúc như thế. Nhưng ít ra nó cũng cho thấy rằng nó nghiêm túc về mục đích chuyến đi. Dù sau đó anh ta có thể dụ dỗ nó làm gì, thì về phía nó, đó không phải một mưu toan ô nhục. Bố tội nghiệp của em! bố hẳn đã đau đớn biết bao!” [austen-pride-and-prejudice:47.65] “Chị chưa bao giờ thấy ai bàng hoàng đến thế. Suốt mười phút liền bố không nói được lời nào. Mẹ ngã bệnh ngay lập tức, và cả nhà rối tung lên!” [austen-pride-and-prejudice:47.66] “Ôi! Jane,” Elizabeth kêu lên, “có gia nhân nào trong nhà mà không biết hết câu chuyện trước khi hết ngày không?” [austen-pride-and-prejudice:47.67] “Chị không biết.—Chị mong là có.—Nhưng giữ kín vào lúc như thế thật khó lắm. Mẹ lên cơn kích động, và dù chị đã cố giúp mẹ mọi điều trong khả năng, chị e là mình đã không làm được nhiều như lẽ ra có thể! Nhưng nỗi kinh hoàng trước những gì có thể xảy ra gần như làm chị mất hết trí lực.” [austen-pride-and-prejudice:47.68] “Việc chăm sóc mẹ đã quá sức chị. Trông chị không được khỏe. Ôi! giá mà em ở bên chị, chị đã phải một mình gánh hết mọi lo toan.” [austen-pride-and-prejudice:47.69] “Mary và Kitty rất tốt, và chị chắc là các em sẵn lòng chia sẻ mọi mệt nhọc, nhưng chị nghĩ không nên để em nào làm thế. Kitty mảnh mai yếu ớt, còn Mary thì học nhiều đến nỗi không nên làm gián đoạn những giờ nghỉ ngơi của em ấy. Dì Phillips đến Longbourn hôm thứ Ba, sau khi bố đi; và dì tốt bụng ở lại với chị đến thứ Năm. Dì đã giúp đỡ và an ủi cả nhà rất nhiều, còn phu nhân Lucas thì rất tử tế; sáng thứ Tư bà đi bộ đến đây chia buồn với nhà mình, và ngỏ ý giúp đỡ, hoặc để cô con gái nào của bà giúp, nếu họ có thể có ích cho nhà mình.” [austen-pride-and-prejudice:47.70] “Bà ấy ở nhà thì hơn,” Elizabeth kêu lên; “có lẽ bà ấy có ý tốt, nhưng gặp phải bất hạnh như thế này, người ta càng ít gặp hàng xóm càng hay. Giúp đỡ thì không thể; chia buồn thì không chịu nổi. Cứ để họ hả hê về nhà mình từ xa, và cho họ thỏa lòng.” [austen-pride-and-prejudice:47.71] Rồi cô hỏi han về những biện pháp mà bố cô định tiến hành ở London để tìm lại con gái. [austen-pride-and-prejudice:47.72] “Chị nghĩ,” Jane đáp, “bố định đến Epsom, nơi họ đổi ngựa lần cuối, gặp những người xà ích, và thử xem có thể dò ra được điều gì từ họ không. Mục đích chính của bố hẳn là tìm ra số hiệu của chiếc xe ngựa thuê đã chở họ đi từ Clapham. Chiếc xe ấy đã chở một khách từ London đến; và vì bố nghĩ rằng việc một quý ông và một quý cô chuyển từ xe này sang xe khác có thể đã được ai đó để ý, bố định dò hỏi ở Clapham. Nếu bằng cách nào đó bố tìm ra được người đánh xe trước đó đã thả khách xuống ở nhà nào, bố quyết định sẽ dò hỏi ở đó, và hy vọng không đến nỗi không tìm ra được bến đỗ và số hiệu của chiếc xe. Chị không biết bố còn dự định gì khác: nhưng bố vội đi quá, và tinh thần bố rối loạn đến nỗi chị phải khó khăn lắm mới biết được chừng ấy.” [austen-pride-and-prejudice:48.1] Cả nhà hy vọng sáng hôm sau sẽ có thư của ông Bennet, nhưng thư từ đến mà không có lấy một dòng nào của ông. Gia đình biết rằng trong mọi dịp thông thường ông là người viết thư hết sức lơ đễnh và chậm trễ, nhưng vào lúc như thế này, họ đã hy vọng ông sẽ gắng sức. Họ buộc phải kết luận rằng ông chẳng có tin gì vui để báo, nhưng ngay cả điều ấy họ cũng muốn được biết chắc. Ông Gardiner chỉ chờ thư đến là lên đường. [austen-pride-and-prejudice:48.2] Khi ông đi rồi, ít ra họ cũng chắc chắn sẽ thường xuyên nhận được tin tức về những gì đang diễn ra, và lúc chia tay, cậu các cô hứa sẽ thuyết phục ông Bennet trở về Longbourn càng sớm càng tốt, khiến chị gái ông được an ủi rất nhiều, vì bà coi đó là sự bảo đảm duy nhất rằng chồng bà sẽ không bị giết trong một cuộc đấu súng. [austen-pride-and-prejudice:48.3] Bà Gardiner và các con sẽ ở lại Hertfordshire thêm ít ngày, vì bà nghĩ sự có mặt của mình có thể có ích cho các cháu gái. Bà cùng các cháu chăm sóc bà Bennet, và là niềm an ủi lớn cho các cô trong những giờ rảnh rỗi. Bà dì kia cũng thường xuyên đến thăm, và lúc nào cũng, như bà nói, với mục đích làm các cháu vui lên và vững dạ, nhưng vì chẳng lần nào bà đến mà không kể thêm một ví dụ mới về sự hoang phí hay bê bối của Wickham, nên hiếm khi bà ra về mà không để các cô chán nản hơn lúc bà đến. [austen-pride-and-prejudice:48.4] Cả Meryton dường như ra sức bôi nhọ con người mà mới ba tháng trước đây gần như là một thiên thần ánh sáng. Người ta tuyên bố rằng anh ta nợ tiền mọi người buôn bán trong vùng, và những mưu mô tình ái của anh ta, tất cả đều được tôn lên bằng danh hiệu quyến rũ gái nhà lành, đã lan đến gia đình của mọi người buôn bán. Ai cũng tuyên bố anh ta là gã trai trẻ độc ác nhất trên đời; và ai cũng bắt đầu khám phá ra rằng mình vẫn luôn ngờ vực vẻ ngoài tốt đẹp của anh ta. Elizabeth, dù không tin quá nửa những gì người ta nói, cũng tin đủ để khiến niềm tin chắc trước đây của cô về sự hủy hoại của em gái càng thêm chắc chắn; và ngay cả Jane, người còn tin ít hơn nữa, cũng gần như tuyệt vọng, nhất là khi giờ đã đến lúc mà, nếu họ đi Scotland, điều mà trước đây cô chưa bao giờ hoàn toàn hết hy vọng, thì rất có thể họ đã phải nhận được tin tức gì đó về hai người. [austen-pride-and-prejudice:48.5] Ông Gardiner rời Longbourn hôm Chủ nhật; thứ Ba, vợ ông nhận được thư ông; thư báo cho họ biết rằng khi đến nơi, ông đã lập tức tìm gặp anh rể, và thuyết phục ông về phố Gracechurch. Rằng ông Bennet đã đến Epsom và Clapham trước khi ông tới, nhưng không thu được tin tức gì đáng kể; và giờ ông quyết định dò hỏi ở tất cả các khách sạn lớn trong thành phố, vì ông Bennet nghĩ có thể họ đã đến một trong số đó khi mới tới London, trước khi kiếm được chỗ trọ. Bản thân ông Gardiner không trông đợi biện pháp này thành công, nhưng vì anh rể hăng hái với nó, ông định giúp anh tiến hành. Ông viết thêm rằng hiện giờ ông Bennet có vẻ hoàn toàn không muốn rời London, và hứa sẽ sớm viết thư lại. Thư còn có một đoạn tái bút đại ý như sau. [austen-pride-and-prejudice:48.6] “Tôi đã viết thư cho đại tá Forster nhờ ông, nếu có thể, tìm hiểu qua vài người bạn thân của chàng trai ấy trong trung đoàn xem Wickham có họ hàng hay quan hệ nào có thể biết anh ta hiện đang ẩn náu ở khu nào trong thành phố không. Nếu có ai đó mà ta có thể tìm đến, với khả năng thu được một manh mối như thế, thì điều đó có thể vô cùng quan trọng. Hiện giờ chúng ta chẳng có gì để lần theo. Tôi dám chắc đại tá Forster sẽ làm mọi điều trong khả năng để giúp chúng ta về điểm này. Nhưng nghĩ lại, có lẽ Lizzy có thể cho chúng ta biết anh ta hiện còn những họ hàng nào, rõ hơn bất kỳ ai khác.” [austen-pride-and-prejudice:48.7] Elizabeth dễ dàng hiểu sự tôn trọng ý kiến cô như thế từ đâu mà có; nhưng cô không có khả năng cung cấp thông tin nào thỏa đáng đến mức xứng với lời khen tặng ấy. [austen-pride-and-prejudice:48.8] Cô chưa bao giờ nghe nói anh ta có họ hàng nào, ngoài cha mẹ, cả hai đều đã mất từ nhiều năm. Tuy nhiên, có thể vài người bạn của anh ta trong trung đoàn ——shire biết được nhiều hơn; và dù cô không mấy lạc quan mong đợi điều đó, việc hỏi han ấy cũng là một điều gì đó để trông chờ. [austen-pride-and-prejudice:48.9] Mỗi ngày ở Longbourn giờ đây đều là một ngày lo âu; nhưng thời khắc lo âu nhất mỗi ngày là lúc chờ thư. Thư đến là mục tiêu lớn đầu tiên của nỗi sốt ruột mỗi sáng. Qua thư từ, mọi tin tốt hay xấu cần báo sẽ được truyền đến, và mỗi ngày tiếp theo đều được trông đợi sẽ mang lại tin gì đó quan trọng. [austen-pride-and-prejudice:48.10] Nhưng trước khi họ lại nhận được tin ông Gardiner, một lá thư gửi cho bố các cô đến từ một nơi khác, từ ông Collins; vì Jane đã được dặn bóc mọi thư gửi cho ông trong lúc ông vắng mặt, cô bèn đọc nó; và Elizabeth, vốn biết thư của ông ta bao giờ cũng là những của hiếm lạ, ghé nhìn qua vai chị và cũng đọc. Thư viết như sau: [austen-pride-and-prejudice:48.11] “Thưa ngài kính mến, [austen-pride-and-prejudice:48.12] “Tôi cảm thấy mình có bổn phận, do mối quan hệ họ hàng giữa chúng ta và địa vị của tôi trong đời, phải chia buồn cùng ngài về nỗi khổ đau sâu sắc mà ngài đang phải gánh chịu, điều mà chúng tôi được biết hôm qua qua một lá thư từ Hertfordshire. Xin ngài hãy tin rằng, thưa ngài kính mến, bà Collins và tôi thành thật cảm thông với ngài và toàn thể quý gia đình đáng kính của ngài trong cơn hoạn nạn hiện thời, hẳn là hết sức cay đắng, bởi bắt nguồn từ một nguyên nhân mà thời gian không thể nào xóa bỏ. Về phần tôi, sẽ không thiếu lý lẽ nào có thể làm dịu bớt một bất hạnh nặng nề như thế; hay có thể an ủi ngài, trong một hoàn cảnh mà hẳn là đau đớn nhất trong mọi hoàn cảnh đối với tâm hồn một bậc làm cha. Cái chết của con gái ngài so ra còn là một phúc lành. Và điều này càng đáng than tiếc hơn, vì có lý do để cho rằng, như Charlotte thân yêu của tôi cho tôi biết, sự phóng túng trong hành vi của con gái ngài đã bắt nguồn từ một mức độ nuông chiều sai lầm, dù đồng thời, để an ủi ngài và bà Bennet, tôi nghiêng về ý nghĩ rằng bản tính cô ấy hẳn vốn đã xấu, bằng không cô ấy không thể phạm vào một tội lỗi tày đình như thế, ở độ tuổi còn non trẻ như vậy. Dẫu thế nào đi nữa, ngài thật vô cùng đáng thương, và về ý kiến này không chỉ bà Collins mà cả Lệnh bà Catherine cùng ái nữ của Lệnh bà, những vị mà tôi đã kể lại sự việc, cũng đồng tình với tôi. Các vị đồng ý với tôi khi e ngại rằng bước sa chân này của một cô con gái sẽ làm tổn hại đến tiền đồ của tất cả những cô còn lại, vì, như chính Lệnh bà Catherine đã hạ cố phán, ai sẽ muốn kết thân với một gia đình như thế. Và sự cân nhắc này lại càng khiến tôi suy ngẫm với niềm mãn nguyện tăng thêm về một sự kiện nhất định hồi tháng Mười Một năm ngoái, vì nếu sự việc diễn ra khác đi, hẳn tôi đã bị liên lụy vào toàn bộ nỗi đau buồn và ô nhục của ngài. Vậy xin cho phép tôi khuyên ngài, thưa ngài kính mến, hãy tự an ủi mình hết mức có thể, hãy vĩnh viễn gạt đứa con bất xứng ra khỏi tình thương của ngài, và để cô ấy tự gặt lấy hậu quả của tội lỗi ghê tởm của chính mình. [austen-pride-and-prejudice:48.13] “Kính thư ngài, v.v. v.v.” [austen-pride-and-prejudice:48.14] Ông Gardiner không viết thư lại cho đến khi nhận được hồi âm của đại tá Forster; và khi ấy ông chẳng có gì dễ chịu để báo. Người ta không biết Wickham có lấy một người họ hàng nào mà anh ta còn giữ liên lạc, và chắc chắn là anh ta không còn người thân gần nào. Trước kia anh ta quen biết nhiều người; nhưng từ khi vào trung đoàn dân quân, có vẻ anh ta không có quan hệ bạn bè đặc biệt thân thiết với ai trong số họ. Vì vậy không có ai có thể được chỉ ra là người có khả năng cho biết tin tức về anh ta. Và trong tình trạng tài chính thảm hại của anh ta, có một động cơ rất mạnh để giữ bí mật, ngoài nỗi sợ bị gia đình Lydia phát hiện, vì người ta vừa vỡ lẽ ra rằng anh ta đã để lại những món nợ cờ bạc với số tiền rất lớn. Đại tá Forster tin rằng phải cần hơn một nghìn bảng mới thanh toán hết các khoản chi tiêu của anh ta ở Brighton. Anh ta nợ khá nhiều trong thị trấn, nhưng các món nợ danh dự còn đáng sợ hơn. Ông Gardiner không tìm cách giấu những chi tiết này với gia đình ở Longbourn; Jane nghe mà kinh hãi. “Một con bạc!” cô kêu lên. “Thật hoàn toàn bất ngờ. Chị chưa từng mảy may nghĩ đến điều đó.” [austen-pride-and-prejudice:48.15] Ông Gardiner còn viết thêm trong thư rằng họ có thể chờ đón bố các cô về nhà vào ngày hôm sau, tức thứ Bảy. Nản lòng vì mọi nỗ lực của họ đều không thành, ông đã chịu nghe lời khẩn khoản của em vợ là trở về với gia đình, và để mặc ông Gardiner làm bất cứ điều gì mà tình hình gợi ý là nên làm để tiếp tục cuộc truy tìm. Khi bà Bennet được báo tin này, bà không tỏ ra hài lòng nhiều như các con bà trông đợi, xét đến nỗi lo lắng trước đó của bà cho tính mạng của ông. [austen-pride-and-prejudice:48.16] “Sao, ông ấy về nhà, mà không có Lydia tội nghiệp ư!” bà kêu lên. “Chắc chắn ông ấy sẽ không rời London trước khi tìm ra chúng nó chứ. Nếu ông ấy bỏ về, thì ai sẽ quyết đấu với Wickham, và bắt hắn phải cưới nó?” [austen-pride-and-prejudice:48.17] Vì bà Gardiner bắt đầu mong về nhà, nên đã định rằng bà và các con sẽ đi London cùng lúc ông Bennet từ đó trở về. Vì thế, xe ngựa đưa họ đi chặng đầu của hành trình, và chở chủ nhân của nó về lại Longbourn. [austen-pride-and-prejudice:48.18] Bà Gardiner ra đi với tất cả nỗi băn khoăn về Elizabeth và người bạn ở Derbyshire của cô, nỗi băn khoăn đã theo bà từ vùng ấy. Cô cháu gái chưa bao giờ tự ý nhắc đến tên anh trước mặt ông bà; và cái kiểu nửa trông đợi mà bà Gardiner đã nuôi, rằng một lá thư của anh sẽ theo sau họ, đã chẳng đi đến đâu. Từ khi về, Elizabeth chưa nhận được lá thư nào có thể đến từ Pemberley. [austen-pride-and-prejudice:48.19] Tình cảnh bất hạnh hiện thời của gia đình khiến mọi lý do khác cho sự u sầu của cô đều trở nên không cần thiết; vì vậy chẳng thể phỏng đoán được điều gì một cách xác đáng từ đó, dù Elizabeth, đến lúc này đã khá hiểu rõ cảm xúc của chính mình, hoàn toàn nhận thức được rằng, giá cô chưa từng biết Darcy, cô hẳn đã có thể chịu đựng nỗi sợ hãi trước sự ô danh của Lydia khá hơn đôi chút. Cô nghĩ, điều đó hẳn đã bớt cho cô một trong hai đêm mất ngủ. [austen-pride-and-prejudice:48.20] Khi ông Bennet về đến nơi, ông vẫn có đủ vẻ điềm tĩnh triết nhân thường lệ. Ông nói ít như ông vẫn quen nói; không nhắc gì đến công việc đã khiến ông phải đi xa, và phải một thời gian các con gái ông mới đủ can đảm nói đến chuyện ấy. [austen-pride-and-prejudice:48.21] Mãi đến chiều, khi ông cùng các con uống trà, Elizabeth mới dám khơi chuyện; và khi cô vắn tắt bày tỏ nỗi buồn về những gì hẳn ông đã phải chịu đựng, ông đáp: “Đừng nói chuyện đó. Ai phải chịu khổ nếu không phải là bố? Đó là do chính bố gây ra, và bố phải cảm thấy điều đó.” [austen-pride-and-prejudice:48.22] “Bố đừng quá nghiêm khắc với chính mình,” Elizabeth đáp. [austen-pride-and-prejudice:48.23] “Con có lý mà cảnh giác bố trước một tai họa như thế. Bản tính con người thật dễ rơi vào đó! Không, Lizzy, hãy để bố một lần trong đời cảm thấy mình đáng trách đến mức nào. Bố không sợ bị cảm giác ấy đè bẹp đâu. Nó sẽ qua đi nhanh thôi.” [austen-pride-and-prejudice:48.24] “Bố có cho rằng họ đang ở London không?” [austen-pride-and-prejudice:48.25] “Có; còn chỗ nào khác mà chúng có thể ẩn náu kỹ đến thế?” [austen-pride-and-prejudice:48.26] “Mà Lydia vẫn luôn muốn đến London,” Kitty nói thêm. [austen-pride-and-prejudice:48.27] “Vậy thì nó đang hạnh phúc,” bố cô nói giọng khô khốc; “và có lẽ nó sẽ ở đó khá lâu đấy.” [austen-pride-and-prejudice:48.28] Rồi, sau một lúc im lặng, ông nói tiếp: “Lizzy, bố không giận con vì lời khuyên con dành cho bố hồi tháng Năm đã tỏ ra đúng, điều mà, xét theo sự việc xảy ra, cho thấy bố cũng có phần cao thượng đấy.” [austen-pride-and-prejudice:48.29] Họ bị ngắt lời bởi cô Bennet, người đến lấy trà cho mẹ. [austen-pride-and-prejudice:48.30] “Đây là một sự phô trương,” ông kêu lên, “làm người ta dễ chịu; nó đem lại cho bất hạnh một vẻ thanh lịch biết bao! Hôm nào đó bố cũng sẽ làm thế; bố sẽ ngồi trong thư phòng, đội mũ ngủ và mặc áo choàng rắc phấn tóc, và gây phiền hà nhiều nhất có thể,—hoặc có lẽ bố sẽ hoãn lại, cho đến khi Kitty bỏ trốn.” [austen-pride-and-prejudice:48.31] “Con sẽ không bỏ trốn đâu, bố,” Kitty nói, giọng cáu kỉnh; “nếu có bao giờ con được đi Brighton, con sẽ cư xử đúng mực hơn Lydia.” [austen-pride-and-prejudice:48.32] “Con mà đi Brighton!—Có cho năm mươi bảng bố cũng chẳng tin để con đến gần đó chừng East Bourne! Không, Kitty, cuối cùng bố đã học được cách thận trọng, và con sẽ thấy hậu quả của nó. Không một sĩ quan nào được bước vào nhà bố nữa, thậm chí không được đi ngang qua làng. Vũ hội sẽ tuyệt đối bị cấm, trừ khi con khiêu vũ với một trong các chị con. Và con không bao giờ được bước chân ra khỏi cửa, cho đến khi con chứng minh được rằng mỗi ngày con đã dành mười phút một cách có lý trí.” [austen-pride-and-prejudice:48.33] Kitty, coi mọi lời đe dọa ấy là thật, bắt đầu khóc. [austen-pride-and-prejudice:48.34] “Thôi, thôi,” ông nói, “đừng tự làm khổ mình. Nếu mười năm tới con ngoan, đến cuối thời gian ấy bố sẽ đưa con đi xem một buổi duyệt binh.” [austen-pride-and-prejudice:49.1] Hai ngày sau khi ông Bennet trở về, lúc Jane và Elizabeth đang cùng đi dạo trong khu cây bụi sau nhà, họ thấy bà quản gia đi về phía mình, và đoán rằng bà đến gọi họ lên với mẹ, bèn tiến lại đón bà; nhưng thay vì lời gọi như họ chờ đợi, khi họ đến gần, bà nói với cô Bennet: “Xin cô thứ lỗi vì tôi làm phiền, thưa cô, nhưng tôi cứ hy vọng có lẽ cô đã nhận được tin vui gì đó từ London, nên tôi mạo muội đến hỏi.” [austen-pride-and-prejudice:49.2] “Bà nói gì thế, Hill? Chúng tôi chưa nhận được tin gì từ London cả.” [austen-pride-and-prejudice:49.3] “Ôi thưa cô,” bà Hill kêu lên, hết sức ngạc nhiên, “cô không biết là có người đưa thư hỏa tốc của ông Gardiner đến cho ông chủ sao? Anh ta đến được nửa giờ rồi, và ông chủ đã nhận được thư.” [austen-pride-and-prejudice:49.4] Hai cô chạy đi, nóng lòng vào nhà đến nỗi chẳng kịp nói gì. Họ chạy qua tiền sảnh vào phòng ăn sáng; từ đó sang thư phòng;—bố họ không ở chỗ nào cả; và họ đang định lên lầu tìm ông ở chỗ mẹ, thì gặp người hầu trưởng, người nói, [austen-pride-and-prejudice:49.5] “Nếu cô tìm ông chủ, thưa cô, thì ông đang đi về phía lùm cây nhỏ.” [austen-pride-and-prejudice:49.6] Nghe tin ấy, họ lập tức đi qua gian sảnh một lần nữa, và chạy băng qua thảm cỏ theo bố, người đang thong thả đi về phía một khu rừng nhỏ ở một bên bãi cỏ quây. [austen-pride-and-prejudice:49.7] Jane, không nhẹ nhàng, cũng không quen chạy như Elizabeth, chẳng mấy chốc đã tụt lại phía sau, trong khi em gái cô, thở hổn hển, đuổi kịp ông, và nóng nảy kêu lên, [austen-pride-and-prejudice:49.8] “Ôi, bố ơi, tin gì thế? tin gì thế? bố có nhận được tin cậu không?” [austen-pride-and-prejudice:49.9] “Có, bố đã nhận được thư hỏa tốc của cậu.” [austen-pride-and-prejudice:49.10] “Thế thư báo tin gì ạ? tốt hay xấu?” [austen-pride-and-prejudice:49.11] “Có gì tốt mà trông đợi?” ông nói, lấy lá thư ra khỏi túi; “nhưng có lẽ con muốn đọc nó.” [austen-pride-and-prejudice:49.12] Elizabeth sốt ruột giật lấy lá thư từ tay ông. Lúc ấy Jane vừa đến. [austen-pride-and-prejudice:49.13] “Đọc to lên,” bố các cô nói, “vì chính bố cũng chưa hiểu lắm thư nói về chuyện gì.” [austen-pride-and-prejudice:49.14] “Phố Gracechurch, thứ Hai, ngày 2 tháng Tám. [austen-pride-and-prejudice:49.15] “Anh thân mến, [austen-pride-and-prejudice:49.16] “Cuối cùng em đã có thể báo cho anh đôi chút tin tức về cháu gái, và là những tin mà, xét chung, em hy vọng sẽ làm anh hài lòng. Ngay sau khi anh rời em hôm thứ Bảy, em may mắn tìm ra được họ ở khu nào của London. Chi tiết thì em để dành đến khi gặp nhau. Chỉ cần biết là họ đã được tìm thấy, em đã gặp cả hai——” [austen-pride-and-prejudice:49.17] “Thế là đúng như chị vẫn luôn hy vọng,” Jane kêu lên; “họ đã cưới nhau rồi!” [austen-pride-and-prejudice:49.18] Elizabeth đọc tiếp: “Em đã gặp cả hai. Họ chưa cưới, và em cũng không thấy có ý định cưới nào; nhưng nếu anh sẵn lòng thực hiện những cam kết mà em đã mạo muội đưa ra thay mặt anh, em hy vọng chẳng bao lâu nữa họ sẽ cưới. Tất cả những gì đòi hỏi ở anh là bảo đảm cho con gái anh, bằng văn tự, phần chia đều của nó trong năm nghìn bảng đã được định cho các con anh sau khi anh chị qua đời; và hơn nữa, cam kết cấp cho nó, chừng nào anh còn sống, một trăm bảng một năm. Đó là những điều kiện mà, xét mọi mặt, em đã không ngần ngại chấp thuận thay anh, trong chừng mực em nghĩ mình được phép. Em sẽ gửi thư này bằng hỏa tốc, để không mất thời gian chờ hồi âm của anh. Qua những chi tiết này anh sẽ dễ dàng hiểu rằng hoàn cảnh của anh Wickham không đến nỗi tuyệt vọng như người ta vẫn tưởng. Thiên hạ đã bị lừa về mặt ấy; và em vui mừng mà nói rằng, ngay cả khi mọi khoản nợ của anh ta đã được thanh toán, vẫn sẽ còn chút ít tiền để định cho cháu gái, ngoài phần tài sản riêng của nó. Nếu, như em đoán là sẽ thế, anh gửi cho em toàn quyền hành động nhân danh anh trong suốt việc này, em sẽ lập tức chỉ thị cho Haggerston soạn một văn tự thích đáng. Anh chẳng cần phải lên London lần nữa; vậy anh cứ ở yên tại Longbourn, và tin vào sự tận tâm, chu đáo của em. Anh hãy gửi hồi âm sớm nhất có thể, và nhớ viết cho rõ ràng. Chúng em cho rằng tốt nhất cháu gái nên làm lễ cưới từ nhà này, em hy vọng anh sẽ tán thành. Hôm nay cháu sẽ đến ở với chúng em. Em sẽ viết thư lại ngay khi có điều gì được quyết định thêm. Thân, v.v. [austen-pride-and-prejudice:49.19] “Edw. Gardiner.” [austen-pride-and-prejudice:49.20] “Có thể như thế được sao!” Elizabeth kêu lên khi đọc xong. “Lẽ nào anh ta lại chịu cưới nó?” [austen-pride-and-prejudice:49.21] “Vậy là Wickham không đến nỗi tệ như chúng ta tưởng,” chị cô nói. “Bố thân yêu, con xin mừng bố.” [austen-pride-and-prejudice:49.22] “Bố đã trả lời thư chưa?” Elizabeth hỏi. [austen-pride-and-prejudice:49.23] “Chưa; nhưng phải làm sớm thôi.” [austen-pride-and-prejudice:49.24] Cô bèn tha thiết nài ông đừng để mất thêm thời gian mà hãy viết ngay. [austen-pride-and-prejudice:49.25] “Ôi! bố thân yêu,” cô kêu lên, “bố về đi, và viết ngay lập tức. Bố hãy nghĩ xem trong trường hợp như thế này, mỗi giây phút đều quan trọng biết bao.” [austen-pride-and-prejudice:49.26] “Để con viết thay bố,” Jane nói, “nếu bố ngại phiền.” [austen-pride-and-prejudice:49.27] “Bố ngại lắm,” ông đáp; “nhưng phải làm thôi.” [austen-pride-and-prejudice:49.28] Và nói thế, ông quay lại cùng các con, đi về phía nhà. [austen-pride-and-prejudice:49.29] “Con có thể hỏi bố một câu không?” Elizabeth nói, “nhưng con đoán là các điều kiện ấy phải được chấp thuận.” [austen-pride-and-prejudice:49.30] “Chấp thuận! Bố chỉ xấu hổ vì anh ta đòi ít quá.” [austen-pride-and-prejudice:49.31] “Và họ phải cưới nhau! Thế mà anh ta là người như thế!” [austen-pride-and-prejudice:49.32] “Phải, phải, họ phải cưới nhau. Chẳng còn cách nào khác. Nhưng có hai điều bố rất muốn biết:—một là cậu các con đã bỏ ra bao nhiêu tiền để xoay xở được chuyện này; hai là bố sẽ trả lại cậu ấy bằng cách nào.” [austen-pride-and-prejudice:49.33] “Tiền! cậu ư!” Jane kêu lên, “bố nói thế là sao, thưa bố?” [austen-pride-and-prejudice:49.34] “Ý bố là không người đàn ông tỉnh táo nào lại cưới Lydia vì một món cám dỗ còm cõi như một trăm bảng một năm chừng nào bố còn sống, và năm mươi bảng sau khi bố mất.” [austen-pride-and-prejudice:49.35] “Đúng thế thật,” Elizabeth nói; “dù trước đó con không nghĩ ra. Nợ nần của anh ta được thanh toán, mà vẫn còn dư chút ít! Ôi! hẳn là cậu đã làm! Cậu thật hào phóng và tốt bụng, con sợ cậu đã tự làm mình túng quẫn. Một món tiền nhỏ không thể làm được tất cả những việc này.” [austen-pride-and-prejudice:49.36] “Không,” bố cô nói, “Wickham là đồ ngốc nếu anh ta nhận nó mà thiếu dù chỉ một xu so với mười nghìn bảng. Bố sẽ tiếc nếu phải nghĩ xấu về anh ta đến thế, ngay từ buổi đầu mối quan hệ của chúng ta.” [austen-pride-and-prejudice:49.37] “Mười nghìn bảng! Trời đất ơi! Làm sao trả lại nổi dù chỉ một nửa số tiền ấy?” [austen-pride-and-prejudice:49.38] Ông Bennet không đáp, và mỗi người, chìm trong suy nghĩ, cứ im lặng cho đến khi về tới nhà. Rồi bố các cô vào thư phòng viết thư, còn các cô vào phòng ăn sáng. [austen-pride-and-prejudice:49.39] “Vậy là họ sẽ cưới nhau thật!” Elizabeth kêu lên ngay khi hai chị em chỉ còn lại với nhau. “Lạ lùng làm sao! Và vì chuyện này mà chúng ta phải biết ơn. Rằng họ sẽ cưới nhau, dù cơ hội hạnh phúc của họ nhỏ nhoi đến đâu, và tính cách anh ta tồi tệ đến đâu, chúng ta vẫn buộc phải vui mừng! Ôi, Lydia!” [austen-pride-and-prejudice:49.40] “Chị tự an ủi mình bằng ý nghĩ,” Jane đáp, “rằng chắc chắn anh ấy sẽ không cưới Lydia nếu không thực lòng quý mến nó. Dù cậu tốt bụng của chúng ta đã làm được phần nào để giúp anh ấy trả nợ, chị không thể tin rằng đã có mười nghìn bảng, hay bất cứ số nào gần như thế, được ứng ra. Cậu có con riêng, và có thể còn có thêm. Làm sao cậu có thể bỏ ra nổi một nửa mười nghìn bảng?” [austen-pride-and-prejudice:49.41] “Nếu có lúc nào chúng ta biết được nợ nần của Wickham là bao nhiêu,” Elizabeth nói, “và phía anh ta định cho em chúng ta bao nhiêu, thì chúng ta sẽ biết chính xác cậu Gardiner đã làm gì cho họ, vì Wickham không có lấy sáu xu của riêng mình. Lòng tốt của cậu mợ không bao giờ đền đáp được. Việc cậu mợ đón nó về nhà, và đích thân che chở, nâng đỡ nó, là một sự hy sinh vì lợi ích của nó mà bao năm biết ơn cũng không đủ để ghi nhận. Giờ này hẳn nó đã thật sự ở với cậu mợ rồi! Nếu lòng tốt như thế mà giờ đây không làm nó khổ tâm, thì nó sẽ không bao giờ xứng đáng được hạnh phúc! Lần đầu gặp mợ, nó sẽ ra sao nhỉ!” [austen-pride-and-prejudice:49.42] “Chúng ta phải cố quên hết những gì đã qua ở cả đôi bên,” Jane nói: “chị hy vọng và tin rằng rồi họ sẽ hạnh phúc. Việc anh ấy bằng lòng cưới nó, chị muốn tin, là bằng chứng rằng anh ấy đã biết nghĩ đúng đắn. Tình cảm của hai người dành cho nhau sẽ giúp họ vững vàng; và chị tự nhủ rằng họ sẽ yên bề ổn định, và sống một cách có lý trí đến mức, với thời gian, sự khinh suất trước kia của họ sẽ bị lãng quên.” [austen-pride-and-prejudice:49.43] “Hành vi của họ đã đến mức,” Elizabeth đáp, “cả chị, cả em, lẫn bất kỳ ai, đều không bao giờ quên được. Nói chuyện ấy cũng vô ích.” [austen-pride-and-prejudice:49.44] Lúc này hai cô mới chợt nghĩ rằng rất có thể mẹ hoàn toàn không biết những gì đã xảy ra. Vì vậy họ đến thư phòng, hỏi bố xem ông có muốn các cô báo tin cho bà biết không. Ông đang viết, và chẳng ngẩng đầu lên, lạnh lùng đáp, [austen-pride-and-prejudice:49.45] “Tùy các con.” [austen-pride-and-prejudice:49.46] “Chúng con có thể mang thư của cậu lên đọc cho mẹ nghe không?” [austen-pride-and-prejudice:49.47] “Mang gì đi cũng được, và đi đi.” [austen-pride-and-prejudice:49.48] Elizabeth lấy lá thư trên bàn viết của ông, và hai chị em cùng lên lầu. Mary và Kitty đều đang ở với bà Bennet: vì vậy chỉ cần báo một lần là đủ cho cả nhà. Sau khi khéo léo chuẩn bị đôi chút để đón tin vui, lá thư được đọc to lên. Bà Bennet gần như không kìm nổi mình. Jane vừa đọc đến hy vọng của ông Gardiner rằng Lydia sẽ sớm được cưới, niềm vui của bà liền bùng ra, và mỗi câu tiếp theo lại khiến nó thêm tràn trề. Giờ đây bà bị kích động mãnh liệt vì sung sướng, cũng như trước kia bà từng bồn chồn vì lo sợ và bực bội. Biết con gái sẽ được cưới là đủ. Bà chẳng bị xao động vì chút lo lắng nào cho hạnh phúc của con, cũng không bị hạ nhuệ khí vì chút nhớ nào về hành vi sai trái của nó. [austen-pride-and-prejudice:49.49] “Lydia yêu dấu, yêu dấu của mẹ!” bà kêu lên: “Thật là tuyệt vời!—Nó sẽ được cưới!—Mẹ sẽ lại được gặp nó!—Nó sẽ lấy chồng năm mười sáu tuổi!—Cậu em tốt bụng, tử tế của mẹ!—Mẹ biết thế nào cũng thế mà—mẹ biết cậu ấy sẽ thu xếp được hết. Mẹ mong được gặp nó biết bao! và gặp cả Wickham thân mến nữa! Nhưng quần áo, quần áo cưới! Mẹ sẽ viết ngay cho mợ Gardiner về chuyện đó. Lizzy, con yêu, chạy xuống hỏi bố xem bố sẽ cho nó bao nhiêu. Khoan, khoan, mẹ tự đi. Kitty, rung chuông gọi Hill. Mẹ mặc đồ vào ngay đây. Lydia yêu dấu, yêu dấu của mẹ!—Khi gặp nhau, mẹ con mình sẽ vui biết bao!” [austen-pride-and-prejudice:49.50] Cô con gái cả cố làm dịu bớt cơn vui sướng cuồng nhiệt ấy, bằng cách hướng ý nghĩ của bà đến những ơn nghĩa mà hành động của ông Gardiner đã khiến tất cả mọi người phải mang. [austen-pride-and-prejudice:49.51] “Vì chúng ta phải quy kết cục tốt đẹp này,” cô nói thêm, “phần lớn là nhờ lòng tốt của cậu. Chúng con tin chắc rằng cậu đã cam kết giúp anh Wickham về tiền bạc.” [austen-pride-and-prejudice:49.52] “Ừ thì,” mẹ cô kêu lên, “thế là phải lắm; ai làm việc ấy nếu không phải chính cậu ruột của nó? Các con biết đấy, nếu cậu ấy không có gia đình riêng, thì mẹ và các con đã được hưởng hết tiền của cậu ấy rồi, mà đây là lần đầu tiên nhà mình nhận được thứ gì từ cậu ấy, ngoài vài món quà. Chà! Mẹ sung sướng quá. Chẳng bao lâu nữa, mẹ sẽ có một cô con gái lấy chồng. Bà Wickham! Nghe hay biết bao. Mà nó mới tròn mười sáu hồi tháng Sáu. Jane yêu quý, mẹ đang bồn chồn quá, chắc chắn mẹ không viết nổi đâu; nên mẹ đọc, con viết hộ mẹ. Chuyện tiền thì sau này mình sẽ bàn với bố con; nhưng đồ đạc thì phải đặt ngay.” [austen-pride-and-prejudice:49.53] Rồi bà bắt đầu đi vào mọi chi tiết về vải calico, vải muslin và vải cambric, và hẳn đã sắp đọc cho viết những đơn đặt hàng hết sức dồi dào, nếu Jane không, dù khá vất vả, thuyết phục được bà chờ đến khi bố rảnh để hỏi ý kiến. Cô nhận xét rằng chậm một ngày cũng chẳng quan trọng mấy; và mẹ cô đang quá sung sướng nên không ương bướng như thường lệ. Những dự định khác cũng nảy ra trong đầu bà. [austen-pride-and-prejudice:49.54] “Mẹ sẽ đi Meryton,” bà nói, “ngay khi thay đồ xong, và báo cái tin vui, vui ấy cho dì Phillips. Trên đường về, mẹ có thể ghé thăm phu nhân Lucas và bà Long. Kitty, chạy xuống bảo người ta chuẩn bị xe ngựa. Đi hóng gió chắc chắn sẽ làm mẹ khỏe lên nhiều. Các con, mẹ có thể làm gì cho các con ở Meryton không? Ôi! Hill đến kia rồi. Hill thân mến, bà đã nghe tin vui chưa? Cô Lydia sắp lấy chồng; và tất cả các người sẽ được một bát rượu punch, để vui mừng trong đám cưới của cô ấy.” [austen-pride-and-prejudice:49.55] Bà Hill lập tức bày tỏ niềm vui. Elizabeth cũng nhận lời chúc mừng của bà như những người khác, rồi, chán ngấy cái trò điên rồ này, cô lánh vào phòng riêng, để có thể tự do suy nghĩ. [austen-pride-and-prejudice:49.56] Tình cảnh của Lydia tội nghiệp, trong trường hợp tốt nhất, hẳn cũng đã đủ tồi tệ; nhưng nó không tồi tệ hơn, thì cô cần phải biết ơn vì thế. Cô cảm thấy như vậy; và dù, khi nhìn về phía trước, không thể chính đáng mà trông đợi cho em gái một hạnh phúc hợp lẽ hay sự thịnh vượng ở đời, thì khi nhìn lại những gì họ đã sợ, chỉ mới hai giờ trước, cô cảm nhận được hết những điều lợi của những gì họ đã có được. [austen-pride-and-prejudice:50.1] Từ trước tới thời điểm này của cuộc đời mình, ông Bennet đã rất nhiều lần ước giá như, thay vì tiêu hết toàn bộ thu nhập, ông đã dành dụm ra một khoản mỗi năm để lo liệu chu đáo hơn cho các con, và cho vợ, nếu bà sống lâu hơn ông. Giờ đây ông lại càng ước điều đó hơn bao giờ hết. Giá ông làm tròn bổn phận của mình về phương diện ấy, thì Lydia đã chẳng phải mang ơn cậu mình về bất cứ chút danh dự hay thể diện nào giờ đây có thể mua về cho cô. Khi ấy, niềm mãn nguyện vì đã thuyết phục được một trong những gã trai vô giá trị nhất nước Anh làm chồng cô hẳn đã có thể thuộc về đúng chỗ của nó. [austen-pride-and-prejudice:50.2] Ông thực sự áy náy rằng một việc chẳng đem lại mấy lợi lộc cho bất kỳ ai lại được xúc tiến hoàn toàn bằng tiền túi của riêng người em vợ, và ông quyết tâm, nếu có thể, tìm cho ra mức độ giúp đỡ của em vợ, để trả món nợ ân tình ấy càng sớm càng tốt. [austen-pride-and-prejudice:50.3] Hồi ông Bennet mới cưới vợ, tiết kiệm bị coi là hoàn toàn vô ích; vì, dĩ nhiên, họ sẽ có một cậu con trai. Cậu con trai ấy, ngay khi đến tuổi trưởng thành, sẽ cùng cha xóa bỏ điều khoản thừa kế, và nhờ thế người vợ góa cùng các con nhỏ sẽ được chu cấp. Năm cô con gái lần lượt ra đời, nhưng cậu con trai vẫn còn chưa tới; và bà Bennet, nhiều năm sau khi sinh Lydia, vẫn đinh ninh là cậu sẽ tới. Cuối cùng người ta cũng đành tuyệt vọng về sự kiện ấy, nhưng khi đó đã quá muộn để mà tằn tiện. Bà Bennet chẳng có chút thiên hướng nào về tiết kiệm, và chỉ riêng lòng yêu chuộng sự độc lập của chồng bà mới giữ cho họ khỏi tiêu vượt quá thu nhập. [austen-pride-and-prejudice:50.4] Năm nghìn bảng đã được ấn định trong khế ước hôn nhân cho bà Bennet và các con. Nhưng chia cho các con theo tỷ lệ nào thì tùy vào ý muốn của cha mẹ. Đó là một điểm, ít nhất là đối với Lydia, giờ đây cần được giải quyết, và ông Bennet không thể có chút do dự nào trong việc chấp thuận đề nghị đặt ra trước mặt ông. Bằng những lời cảm tạ lòng tốt của em vợ, tuy diễn đạt hết sức vắn tắt, ông bèn viết ra giấy sự tán thành trọn vẹn của mình đối với mọi việc đã làm, và sự sẵn lòng thực hiện những cam kết đã được đưa ra thay ông. Trước đây ông chưa bao giờ nghĩ rằng, nếu có thể thuyết phục Wickham cưới con gái ông, việc ấy lại được thực hiện mà ít phiền hà cho bản thân ông đến thế, như với thỏa thuận hiện nay. Với một trăm bảng phải trả cho họ, mỗi năm ông sẽ thiệt chưa đến mười bảng; bởi lẽ, tính cả tiền ăn ở, tiền tiêu vặt, lẫn những khoản tiền cho liên miên qua tay mẹ cô, chi tiêu của Lydia vốn cũng chỉ kém con số ấy chút ít. [austen-pride-and-prejudice:50.5] Việc ấy lại được thực hiện mà ông chỉ phải gắng sức chút đỉnh như vậy, cũng là một bất ngờ rất đáng mừng nữa; vì mong muốn chủ yếu của ông lúc này là gặp càng ít phiền toái càng tốt trong chuyện này. Khi những cơn thịnh nộ đầu tiên, vốn đã khiến ông hăng hái đi tìm con, qua đi, ông tự nhiên trở lại với tất cả thói lười nhác trước kia. Lá thư của ông được gửi đi ngay; vì tuy chậm chạp trong việc bắt tay vào công chuyện, ông lại nhanh nhẹn khi thực hiện. Ông xin được biết thêm chi tiết về những gì ông nợ em vợ; nhưng lại quá giận Lydia nên không gửi lời nhắn nào cho cô. [austen-pride-and-prejudice:50.6] Tin lành nhanh chóng lan khắp nhà; và với tốc độ tương xứng, lan khắp vùng lân cận. Ở đó, người ta đón nhận nó với một thái độ triết lý đứng đắn. Dĩ nhiên, sẽ có lợi hơn cho các câu chuyện phiếm nếu cô Lydia Bennet sa chân vào chốn phong trần; hoặc, như phương án tốt đẹp nhất, bị cách ly khỏi thế gian, ở một trang trại xa xôi nào đó. Nhưng chuyện cô lấy chồng cũng có khối điều để bàn; và những lời chúc phúc đầy thiện ý cho cô, vốn trước đó đã xuất phát từ tất cả các bà già độc địa ở Meryton, cũng chẳng mất đi bao nhiêu nhuệ khí trong hoàn cảnh đã đổi thay này, bởi lẽ với một người chồng như thế, nỗi khổ của cô được coi là chắc chắn. [austen-pride-and-prejudice:50.7] Đã hai tuần nay bà Bennet không xuống nhà, nhưng vào ngày vui này, bà lại ngồi vào ghế đầu bàn ăn, tinh thần phấn chấn đến ngột ngạt. Chẳng chút cảm giác xấu hổ nào làm cụt hứng niềm đắc thắng của bà. Việc gả chồng cho một cô con gái, vốn là mục tiêu hàng đầu trong mọi mong ước của bà từ khi Jane mười sáu tuổi, nay sắp thành hiện thực, và tâm trí cùng lời lẽ của bà xoay quanh trọn vẹn những thứ đi kèm một hôn lễ sang trọng: vải muslin mịn, xe ngựa mới, và gia nhân. Bà bận rộn lùng khắp vùng lân cận tìm một chỗ ở thích đáng cho con gái, và, chẳng hề biết hay cân nhắc thu nhập của họ có thể là bao nhiêu, bà gạt bỏ nhiều nơi vì chưa đủ rộng và đủ bề thế. [austen-pride-and-prejudice:50.8] “Haye-Park thì được đấy,” bà nói, “nếu nhà Goulding chịu dọn đi, hoặc tòa nhà lớn ở Stoke, nếu phòng khách rộng hơn; nhưng Ashworth thì xa quá! Tôi không chịu nổi để nó ở cách tôi mười dặm; còn Purvis Lodge thì mấy gian áp mái kinh khủng lắm.” [austen-pride-and-prejudice:50.9] Chồng bà để bà nói liên miên không ngắt lời, khi gia nhân còn đó. Nhưng khi họ đã lui ra, ông bảo bà: “Bà Bennet này, trước khi bà nhận bất kỳ ngôi nhà nào, hay tất cả những ngôi nhà ấy, cho con trai và con gái bà, ta hãy nói cho rõ ràng với nhau đã. Có một ngôi nhà trong vùng này mà họ sẽ không bao giờ được bước chân vào. Tôi sẽ không khuyến khích sự trơ tráo của cả hai đứa bằng cách tiếp đón chúng ở Longbourn.” [austen-pride-and-prejudice:50.10] Một cuộc tranh cãi dài tiếp theo lời tuyên bố ấy; nhưng ông Bennet vẫn kiên quyết: chẳng mấy chốc nó dẫn tới một cuộc tranh cãi khác; và bà Bennet kinh ngạc và kinh hoàng nhận ra rằng chồng bà sẽ không bỏ ra lấy một đồng guinea để sắm quần áo cho con gái. Ông quả quyết rằng nhân dịp này cô sẽ không nhận được từ ông bất cứ dấu hiệu yêu thương nào. Bà Bennet khó lòng hiểu nổi. Rằng cơn giận của ông lại có thể đẩy tới mức oán hận không tưởng tượng nổi như thế, đến độ từ chối con gái một đặc quyền mà thiếu nó thì cuộc hôn nhân của cô hầu như chẳng có vẻ gì là hợp lệ, điều ấy vượt quá mọi điều bà có thể tin là khả dĩ. Bà nhạy cảm với nỗi nhục mà việc thiếu quần áo mới ắt sẽ phủ lên hôn lễ của con gái hơn là với bất cứ cảm giác xấu hổ nào về chuyện cô bỏ trốn và sống chung với Wickham hai tuần trước khi hôn lễ diễn ra. [austen-pride-and-prejudice:50.11] Giờ đây Elizabeth hết sức hối tiếc rằng, vì nỗi đau khổ trong lúc ấy, cô đã để anh Darcy biết được những lo sợ của gia đình về em gái cô; bởi lẽ cuộc hôn nhân của em sắp sửa đem lại một cái kết thích đáng cho cuộc bỏ trốn, nên họ có thể hy vọng giấu được khởi đầu chẳng hay ho của nó với tất cả những ai không trực tiếp có mặt tại chỗ. [austen-pride-and-prejudice:50.12] Cô không sợ chuyện ấy lan rộng thêm qua anh. Hiếm có người nào mà cô có thể tin cậy chắc chắn hơn vào sự kín miệng; nhưng đồng thời, chẳng có ai mà việc họ biết được sự lầm lỡ của một cô em gái lại khiến cô bẽ bàng đến thế. Song không phải vì sợ nó gây bất lợi gì riêng cho bản thân cô; vì dù sao đi nữa, giữa hai người dường như đã có một vực thẳm không thể vượt qua. Giả như cuộc hôn nhân của Lydia được định đoạt trên những điều kiện danh giá nhất, cũng khó mà nghĩ rằng anh Darcy sẽ kết thân với một gia đình mà giờ đây, ngoài mọi lý do phản đối khác, còn thêm cả một mối liên minh và họ hàng gần gũi nhất với chính kẻ mà anh khinh bỉ một cách hoàn toàn chính đáng. [austen-pride-and-prejudice:50.13] Cô không lấy làm lạ khi anh phải chùn bước trước một mối quan hệ như thế. Mong muốn chiếm được tình cảm của cô, điều mà cô đã tự tin rằng anh cảm thấy hồi ở Derbyshire, xét theo lẽ thường khó lòng sống sót qua một đòn như thế này. Cô thấy mình hèn mọn, cô thấy buồn đau; cô hối hận, dù chẳng biết rõ là hối hận về điều gì. Cô trở nên khao khát giữ lấy lòng quý trọng của anh, khi cô không còn hy vọng được hưởng nó nữa. Cô muốn nghe tin về anh, khi dường như chẳng còn mấy cơ hội nhận được tin tức. Cô tin chắc rằng mình đã có thể hạnh phúc bên anh; khi hai người chẳng còn mấy khả năng gặp lại nhau. [austen-pride-and-prejudice:50.14] Thật là một chiến thắng đối với anh, như cô thường nghĩ, nếu anh biết được rằng lời cầu hôn mà cô đã kiêu hãnh cự tuyệt chỉ bốn tháng trước, giờ đây hẳn sẽ được đón nhận với niềm vui sướng và lòng biết ơn! Anh rộng lượng, cô không nghi ngờ gì, như người rộng lượng nhất trong giới đàn ông. Nhưng chừng nào anh còn là người trần, ắt phải có chút đắc thắng. [austen-pride-and-prejudice:50.15] Giờ đây cô bắt đầu hiểu rằng anh chính là người đàn ông mà, về tính khí và tài năng, sẽ hợp với cô hơn ai hết. Sự hiểu biết và tính tình của anh, tuy khác với cô, hẳn sẽ đáp ứng mọi mong ước của cô. Đó hẳn là một cuộc kết hợp có lợi cho cả đôi bên; nhờ sự thoải mái và hoạt bát của cô, tâm hồn anh có thể được dịu đi, phong thái anh được cải thiện; còn từ óc phán đoán, học thức và vốn hiểu biết về thế sự của anh, cô hẳn sẽ nhận được những lợi ích còn quan trọng hơn. [austen-pride-and-prejudice:50.16] Nhưng giờ đây chẳng cuộc hôn nhân hạnh phúc nào như thế có thể dạy cho đám đông ngưỡng mộ biết hạnh phúc lứa đôi thực sự là gì. Một cuộc kết hợp theo chiều hướng khác hẳn, và loại trừ khả năng của cuộc kia, sắp được hình thành trong gia đình họ. [austen-pride-and-prejudice:50.17] Wickham và Lydia sẽ sống thế nào cho tạm gọi là tự lập, cô không thể hình dung nổi. Nhưng một cặp đôi chỉ đến với nhau vì dục vọng mạnh hơn đức hạnh thì có được bao nhiêu hạnh phúc lâu bền, cô dễ dàng đoán được. [austen-pride-and-prejudice:50.18] Chẳng bao lâu ông Gardiner lại viết thư cho anh rể. Trước những lời cảm tạ của ông Bennet, ông trả lời vắn tắt, quả quyết rằng ông luôn hăng hái vun đắp cho hạnh phúc của bất cứ ai trong gia đình; và kết thúc bằng lời khẩn khoản xin đừng bao giờ nhắc lại chuyện ấy với ông nữa. Mục đích chính của lá thư là báo cho họ biết rằng anh Wickham đã quyết định rời khỏi trung đoàn dân quân. [austen-pride-and-prejudice:50.19] “Em rất mong anh ta làm vậy,” ông viết thêm, “ngay khi hôn sự được định đoạt. Và em nghĩ anh sẽ đồng ý với em rằng việc rời khỏi quân đoàn ấy là rất nên làm, vì cả anh ta lẫn cháu gái em. Anh Wickham có ý định gia nhập quân chính quy; và trong số bạn bè cũ của anh ta, vẫn còn vài người có khả năng và sẵn lòng giúp anh ta trong quân đội. Anh ta đã được hứa một chức thiếu úy trong trung đoàn của tướng ——, hiện đóng ở miền Bắc. Được ở xa vùng này của vương quốc như thế cũng là một điều lợi. Anh ta hứa hẹn đàng hoàng, và em hy vọng rằng giữa những người khác, nơi mỗi người đều có thanh danh phải giữ gìn, cả hai sẽ thận trọng hơn. Em đã viết thư cho đại tá Forster, báo cho ông ấy biết những thu xếp hiện nay của chúng em, và nhờ ông ấy trấn an các chủ nợ của anh Wickham ở Brighton và vùng lân cận, với lời bảo đảm sẽ sớm trả nợ, điều mà chính em đã đứng ra cam kết. Và xin anh chịu khó chuyển những lời bảo đảm tương tự đến các chủ nợ của anh ta ở Meryton, danh sách em sẽ ghi kèm dưới đây, theo như anh ta khai. Anh ta đã khai hết mọi món nợ; ít ra em hy vọng anh ta không lừa dối chúng ta. Haggerston đã nhận chỉ dẫn của chúng em, và mọi việc sẽ hoàn tất trong một tuần. Khi ấy họ sẽ về trung đoàn của anh ta, trừ phi được mời về Longbourn trước; và em được bà Gardiner cho biết rằng cháu gái em rất mong được gặp cả nhà trước khi rời miền Nam. Cháu khỏe, và kính cẩn gửi lời thăm hỏi đến anh và mẹ cháu.—Thân, v.v. [austen-pride-and-prejudice:50.20] “E. Gardiner.” [austen-pride-and-prejudice:50.21] Ông Bennet và các con gái thấy rõ mọi lợi ích của việc Wickham rời khỏi trung đoàn ——shire chẳng kém gì ông Gardiner. Nhưng bà Bennet thì không vui lòng lắm. Việc Lydia định cư ở miền Bắc, đúng lúc bà mong đợi được vui sướng và hãnh diện nhất vì có con gái bên cạnh, vì bà hoàn toàn chưa từ bỏ dự định để hai vợ chồng sống ở Hertfordshire, là một nỗi thất vọng nặng nề; và hơn nữa, thật đáng tiếc biết bao khi Lydia bị đưa ra khỏi một trung đoàn nơi cô quen biết tất cả mọi người, và có biết bao người được cô ưu ái. [austen-pride-and-prejudice:50.22] “Nó quý bà Forster lắm,” bà nói, “đưa nó đi thì thật quá tệ! Lại còn mấy cậu trai trẻ nó rất thích nữa chứ. Sĩ quan trong trung đoàn của tướng —— chưa chắc đã dễ chịu như thế.” [austen-pride-and-prejudice:50.23] Lời thỉnh cầu của con gái ông, vì có thể coi đó là một lời thỉnh cầu, được trở về với gia đình một lần trước khi lên đường ra miền Bắc, thoạt tiên bị khước từ tuyệt đối. Nhưng Jane và Elizabeth, cùng mong muốn rằng vì tình cảm và thể diện của em gái, cha mẹ nên công nhận cuộc hôn nhân của em, đã nài nỉ ông hết sức tha thiết, song cũng hết sức hợp lý và dịu dàng, hãy đón em và chồng em về Longbourn ngay sau khi họ cưới, đến nỗi ông bị thuyết phục mà nghĩ như các cô nghĩ, và làm như các cô mong. Và mẹ các cô được mãn nguyện khi biết rằng bà sẽ có thể đem cô con gái đã có chồng ra khoe với hàng xóm trước khi cô bị đày ra miền Bắc. Vì vậy, khi ông Bennet lại viết thư cho em vợ, ông cho phép họ về; và mọi việc được định rằng ngay khi hôn lễ xong xuôi, họ sẽ đến Longbourn. Tuy nhiên, Elizabeth ngạc nhiên rằng Wickham lại chịu đồng ý với kế hoạch như thế, và giá cô chỉ chiều theo ý mình, thì bất cứ cuộc gặp gỡ nào với anh ta cũng là điều cuối cùng cô mong muốn. [austen-pride-and-prejudice:51.1] Ngày cưới của em gái đến; và Jane cùng Elizabeth có lẽ còn thấy xót xa cho em hơn chính em thấy cho bản thân. Xe ngựa được gửi đi đón họ ở ——, và họ sẽ trở về bằng xe ấy vào giờ ăn tối. Hai cô Bennet lớn sợ hãi sự xuất hiện của họ; nhất là Jane, người gán cho Lydia những cảm giác lẽ ra sẽ đến với chính mình nếu mình là kẻ có tội, khổ sở khi nghĩ đến những gì em gái ắt phải chịu đựng. [austen-pride-and-prejudice:51.2] Họ đến. Cả nhà tề tựu trong phòng ăn sáng để đón họ. Những nụ cười trang điểm khuôn mặt bà Bennet khi xe ngựa đỗ trước cửa; chồng bà trông nghiêm nghị không gì xuyên thấu nổi; các con gái bà thì hoảng hốt, lo lắng, bồn chồn. [austen-pride-and-prejudice:51.3] Tiếng Lydia vang lên ở tiền sảnh; cửa bật mở, và cô chạy ùa vào phòng. Mẹ cô bước tới, ôm chầm lấy cô, và chào đón cô với niềm sung sướng tột độ; đưa tay với nụ cười trìu mến cho Wickham, người đi theo sau vợ, và chúc mừng cả hai với một sự hăm hở cho thấy chẳng chút nghi ngờ gì về hạnh phúc của họ. [austen-pride-and-prejudice:51.4] Sự tiếp đón của ông Bennet, người mà họ quay sang tiếp theo, thì không được nồng nhiệt cho lắm. Vẻ mặt ông càng thêm nghiêm khắc; và ông hầu như chẳng hé môi. Quả thật, sự tự tin thản nhiên của đôi vợ chồng trẻ đủ để khiến ông nổi giận. Elizabeth thấy ghê tởm, và ngay cả cô Bennet cũng bị sốc. Lydia vẫn là Lydia; bất kham, trơ tráo, ngông cuồng, ồn ào, và chẳng biết sợ gì. Cô quay từ chị này sang chị khác, đòi các chị chúc mừng, và khi cuối cùng mọi người đã ngồi xuống, cô háo hức nhìn quanh phòng, để ý thấy một vài thay đổi nhỏ, và vừa cười vừa nhận xét rằng đã lâu lắm rồi cô mới lại về đây. [austen-pride-and-prejudice:51.5] Wickham cũng chẳng bối rối hơn gì cô, nhưng phong thái anh ta lúc nào cũng dễ ưa đến nỗi, giá như nhân cách và cuộc hôn nhân của anh ta đúng như lẽ phải, thì những nụ cười và lối ăn nói thoải mái của anh ta khi nhận họ hàng hẳn đã làm mọi người thích thú. Trước đây Elizabeth chưa tin rằng anh ta có thể trơ tráo đến mức ấy; nhưng cô ngồi xuống, thầm quyết rằng từ nay sẽ không đặt giới hạn nào cho sự trơ tráo của một kẻ trơ tráo nữa. Cô đỏ mặt, và Jane đỏ mặt; nhưng má của hai kẻ gây nên sự bối rối của họ thì chẳng hề đổi sắc. [austen-pride-and-prejudice:51.6] Chẳng thiếu chuyện để nói. Cô dâu và mẹ cô nói nhanh đến mấy cũng chẳng kịp; còn Wickham, tình cờ ngồi gần Elizabeth, bắt đầu hỏi thăm những người quen của anh ta trong vùng, với một vẻ thoải mái vui vẻ mà cô cảm thấy mình hoàn toàn không thể sánh được trong những câu trả lời. Dường như mỗi người trong họ đều có những ký ức hạnh phúc nhất trên đời. Chẳng điều gì trong quá khứ được nhớ lại với nỗi đau; và Lydia tự ý đưa câu chuyện đến những đề tài mà các chị cô có cho vàng cũng không dám nhắc tới. [austen-pride-and-prejudice:51.7] “Nghĩ mà xem, đã ba tháng rồi đấy,” cô reo lên, “kể từ hôm con đi; con thề là cứ như mới hai tuần thôi; vậy mà ngần ấy thời gian đã xảy ra bao nhiêu chuyện. Trời đất ơi! Hôm con đi, con chắc chắn chẳng hề nghĩ là sẽ lấy chồng trước khi trở về! Dù con có nghĩ là nếu được thế thì vui biết mấy.” [austen-pride-and-prejudice:51.8] Cha cô ngước mắt lên. Jane đau khổ. Elizabeth nhìn Lydia đầy ngụ ý; nhưng cô em, vốn chẳng bao giờ nghe hay thấy bất cứ điều gì mà cô đã muốn làm ngơ, vẫn vui vẻ nói tiếp: “Ồ! Mẹ ơi, người quanh đây có biết hôm nay con lấy chồng không? Con sợ là họ không biết; mà bọn con lại vượt qua William Goulding đang đi xe ngựa hai bánh, thế là con quyết phải cho anh ta biết, nên con hạ cửa kính bên phía anh ta xuống, tháo găng tay ra, rồi đặt tay hờ lên khung cửa sổ, để anh ta thấy chiếc nhẫn, rồi con cúi chào và cười hết cỡ.” [austen-pride-and-prejudice:51.9] Elizabeth không chịu đựng thêm được nữa. Cô đứng dậy, chạy ra khỏi phòng; và không trở lại cho đến khi nghe tiếng mọi người đi qua sảnh sang phòng ăn. Lúc ấy cô nhập bọn vừa kịp để thấy Lydia, với vẻ phô trương nôn nóng, bước tới chỗ bên tay phải mẹ, và nghe cô nói với chị cả: “A! Chị Jane, giờ em ngồi chỗ của chị, còn chị phải xuống dưới, vì em là phụ nữ có chồng rồi.” [austen-pride-and-prejudice:51.10] Khó mà nghĩ rằng thời gian sẽ đem lại cho Lydia sự ngượng ngùng mà ngay từ đầu cô đã hoàn toàn không có. Sự thoải mái và hăng hái của cô càng tăng. Cô nóng lòng được gặp bà Phillips, nhà Lucas, và tất cả những người hàng xóm khác, và được nghe từng người gọi mình là “bà Wickham”; và trong lúc chờ đợi, sau bữa tối cô đi khoe nhẫn và khoe chuyện lấy chồng với bà Hill và hai cô hầu phòng. [austen-pride-and-prejudice:51.11] “Thế nào, mẹ,” cô nói, khi mọi người đã trở về phòng ăn sáng, “mẹ thấy chồng con thế nào? Anh ấy chẳng phải là một người đàn ông quyến rũ sao? Con chắc các chị em con ai cũng phải ghen tị với con. Con chỉ mong họ được bằng nửa vận may của con thôi. Họ phải đi Brighton hết. Đó mới là chỗ kiếm chồng. Tiếc quá, mẹ ạ, cả nhà mình đã không đi hết.” [austen-pride-and-prejudice:51.12] “Đúng quá; mà nếu theo ý mẹ thì cả nhà đã đi rồi. Nhưng Lydia yêu quý của mẹ, mẹ chẳng muốn con đi xa thế chút nào. Có nhất thiết phải thế không?” [austen-pride-and-prejudice:51.13] “Ôi, trời ơi! Phải chứ;—có gì đâu. Con sẽ thích lắm cho mà xem. Mẹ với bố, và các chị em con, phải đến thăm bọn con. Bọn con sẽ ở Newcastle suốt mùa đông, và con dám chắc sẽ có vài buổi vũ hội, và con sẽ lo kiếm bạn nhảy thật tốt cho tất cả các chị em.” [austen-pride-and-prejudice:51.14] “Mẹ thì thích lắm rồi!” mẹ cô nói. [austen-pride-and-prejudice:51.15] “Rồi khi mẹ về, mẹ cứ để lại một hai chị em con; con dám chắc con sẽ kiếm được chồng cho họ trước khi hết mùa đông.” [austen-pride-and-prejudice:51.16] “Cảm ơn em về phần ân huệ dành cho chị,” Elizabeth nói; “nhưng chị không thích lắm cái cách em kiếm chồng.” [austen-pride-and-prejudice:51.17] Hai vị khách sẽ không ở lại quá mười ngày. Anh Wickham đã nhận chức sĩ quan trước khi rời London, và anh ta phải về trung đoàn sau hai tuần. [austen-pride-and-prejudice:51.18] Chẳng ai ngoài bà Bennet tiếc vì họ ở lại ngắn ngủi như vậy; và bà tận dụng thời gian, dẫn con gái đi thăm khắp nơi, và rất thường xuyên mở tiệc ở nhà. Những bữa tiệc ấy ai cũng hoan nghênh; tránh được cảnh quây quần trong gia đình lại càng đáng mong muốn đối với những người biết suy nghĩ hơn là những người không suy nghĩ. [austen-pride-and-prejudice:51.19] Tình cảm của Wickham dành cho Lydia đúng như Elizabeth đã đoán; không ngang bằng tình cảm của Lydia dành cho anh ta. Cô hầu như chẳng cần đến sự quan sát lúc này mới tin chắc, xét theo lẽ thường của sự việc, rằng cuộc bỏ trốn của họ là do sức mạnh tình yêu của Lydia hơn là của anh ta; và lẽ ra cô sẽ thắc mắc tại sao, khi chẳng yêu cô em say đắm gì, anh ta lại chọn bỏ trốn cùng em, nếu cô không tin chắc rằng việc anh ta bỏ trốn là bắt buộc do hoàn cảnh túng quẫn; mà nếu đúng như vậy, thì anh ta không phải hạng thanh niên cưỡng lại được cơ hội có một người bầu bạn. [austen-pride-and-prejudice:51.20] Lydia vô cùng mê anh ta. Lúc nào anh ta cũng là anh Wickham yêu dấu của cô; chẳng ai có thể đem ra so sánh với anh ta. Việc gì anh ta làm cũng giỏi nhất trên đời; và cô chắc chắn rằng ngày mồng một tháng Chín anh ta sẽ bắn được nhiều chim hơn bất cứ ai trong cả xứ. [austen-pride-and-prejudice:51.21] Một buổi sáng, ít lâu sau khi họ đến, lúc đang ngồi với hai người chị lớn, cô nói với Elizabeth: [austen-pride-and-prejudice:51.22] “Chị Lizzy, hình như em chưa kể cho chị nghe về đám cưới của em. Lúc em kể hết với mẹ và mọi người thì chị không có mặt. Chị không tò mò muốn nghe mọi chuyện được thu xếp thế nào à?” [austen-pride-and-prejudice:51.23] “Thật lòng là không,” Elizabeth đáp; “chị nghĩ về chuyện ấy càng nói ít càng tốt.” [austen-pride-and-prejudice:51.24] “Ối dào! Chị lạ thật đấy! Nhưng em phải kể cho chị nghe chuyện diễn ra thế nào. Bọn em làm lễ cưới, chị biết đấy, ở nhà thờ St. Clement, vì chỗ trọ của anh Wickham thuộc giáo xứ ấy. Và đã định là tất cả phải có mặt ở đó lúc mười một giờ. Cậu mợ với em sẽ đi cùng nhau; còn những người kia sẽ gặp bọn em ở nhà thờ. Thế rồi sáng thứ Hai đến, và em cuống cả lên! Em sợ lắm chị biết không, sợ có chuyện gì xảy ra khiến đám cưới bị hoãn, thế thì em phát điên mất. Mà suốt lúc em mặc đồ, mợ cứ thuyết giảng và nói liên hồi y như đang đọc bài giảng đạo. Có điều, mười câu em nghe chưa được một câu, vì chị cũng đoán được đấy, em đang nghĩ đến anh Wickham yêu dấu của em. Em nóng lòng muốn biết anh ấy có mặc chiếc áo choàng xanh lúc cưới không. [austen-pride-and-prejudice:51.25] “Thế rồi bọn em ăn sáng lúc mười giờ như thường lệ; em tưởng bữa ăn chẳng bao giờ xong; vì, nhân tiện, chị phải hiểu là suốt thời gian em ở với cậu mợ, cậu mợ khó chịu kinh khủng. Chị tin không, em chẳng một lần nào bước chân ra khỏi cửa, dù em ở đó những hai tuần. Không một buổi tiệc, một cuộc đi chơi, hay bất cứ thứ gì. Dĩ nhiên London lúc ấy khá vắng người, nhưng dù sao thì Nhà hát Nhỏ vẫn mở cửa. Thế rồi, đúng lúc xe ngựa tới cửa, cậu lại bị gọi đi có việc với cái lão Stone kinh khủng ấy. Mà chị biết đấy, hễ họ gặp nhau là chẳng bao giờ dứt. Em sợ quá chẳng biết làm sao, vì cậu là người dẫn em vào lễ; mà nếu quá giờ, thì cả ngày hôm ấy bọn em không cưới được. Nhưng may sao, mười phút sau cậu đã quay lại, thế là cả bọn lên đường. Có điều sau đó em nhớ ra là nếu cậu có bị ngăn trở không đi được, thì đám cưới cũng chẳng cần hoãn, vì anh Darcy cũng có thể làm thay được.” [austen-pride-and-prejudice:51.26] “Anh Darcy!” Elizabeth lặp lại, vô cùng sửng sốt. [austen-pride-and-prejudice:51.27] “Ồ, phải!—anh ấy sẽ đến đó cùng anh Wickham mà, chị biết đấy. Nhưng trời đất ơi! Em quên béng mất! Lẽ ra em không được hé một lời nào về chuyện ấy. Em đã hứa với họ chắc chắn thế cơ mà! Anh Wickham sẽ nói sao đây? Chuyện ấy phải giữ bí mật cơ mà!” [austen-pride-and-prejudice:51.28] “Nếu đã phải giữ bí mật,” Jane nói, “thì em đừng nói thêm lời nào về chuyện ấy nữa. Em cứ yên tâm là chị sẽ không gặng hỏi thêm.” [austen-pride-and-prejudice:51.29] “Ồ! Dĩ nhiên rồi,” Elizabeth nói, dù đang nóng ruột vì tò mò; “bọn chị sẽ không hỏi em câu nào đâu.” [austen-pride-and-prejudice:51.30] “Cảm ơn các chị,” Lydia nói, “vì nếu các chị hỏi, thì chắc chắn em sẽ kể hết, và thế là anh Wickham sẽ giận.” [austen-pride-and-prejudice:51.31] Trước sự khuyến khích gặng hỏi như thế, Elizabeth buộc phải tự đặt mình ra ngoài khả năng hỏi, bằng cách bỏ chạy. [austen-pride-and-prejudice:51.32] Nhưng sống trong mù tịt về một điểm như thế là không thể; hay ít ra, không thể không tìm cách dò hỏi. Anh Darcy đã có mặt ở đám cưới em gái cô. Đó đúng là một khung cảnh, và đúng là giữa những con người, mà xem ra anh ít dính dáng nhất, và ít có lý do để đến nhất. Những phỏng đoán về ý nghĩa của chuyện ấy, nhanh và hoang đường, dồn dập ùa vào đầu cô; nhưng chẳng phỏng đoán nào làm cô thỏa mãn. Những phỏng đoán làm cô vui lòng nhất, vì đặt hành vi của anh dưới ánh sáng cao thượng nhất, lại có vẻ khó tin nhất. Cô không chịu nổi sự thấp thỏm như thế; và vội vàng chộp lấy một tờ giấy, cô viết một lá thư ngắn cho mợ, xin mợ giải thích điều Lydia đã buột miệng, nếu điều đó không trái với sự bí mật đã định. [austen-pride-and-prejudice:51.33] “Mợ hẳn dễ dàng hiểu được,” cô viết thêm, “cháu tò mò đến nhường nào muốn biết làm sao một người không có quan hệ gì với ai trong chúng ta, và (nói một cách tương đối) là người xa lạ với gia đình ta, lại có mặt giữa mọi người vào lúc như thế. Xin mợ viết thư ngay, và cho cháu hiểu rõ—trừ phi, vì những lý do hết sức xác đáng, chuyện ấy phải được giữ kín như Lydia có vẻ cho là cần thiết; và khi ấy cháu sẽ phải cố gắng bằng lòng với sự không biết.” [austen-pride-and-prejudice:51.34] “Mà mình đâu có chịu bằng lòng,” cô tự nhủ thêm khi viết xong thư; “và mợ yêu quý của cháu ơi, nếu mợ không kể cho cháu một cách đàng hoàng, thì chắc chắn cháu sẽ đành phải dùng mưu mẹo và kế sách để tìm cho ra.” [austen-pride-and-prejudice:51.35] Ý thức danh dự tế nhị của Jane không cho phép cô nói riêng với Elizabeth về điều Lydia đã lỡ lời; Elizabeth lấy làm mừng;—cho đến khi rõ những câu hỏi của mình có được đáp ứng hay không, cô thà không có người tâm sự. [austen-pride-and-prejudice:52.1] Elizabeth được thỏa nguyện nhận thư trả lời sớm nhất có thể. Vừa cầm được thư trong tay, cô liền vội vã đi vào lùm cây, nơi ít có khả năng bị quấy rầy nhất, ngồi xuống một chiếc ghế dài, và chuẩn bị để được hạnh phúc; vì độ dài của lá thư khiến cô tin chắc rằng nó không chứa đựng một lời từ chối. [austen-pride-and-prejudice:52.2] “Phố Gracechurch, ngày 6 tháng Chín. [austen-pride-and-prejudice:52.3] “Cháu gái thân yêu của mợ, [austen-pride-and-prejudice:52.4] “Mợ vừa nhận được thư cháu, và sẽ dành trọn buổi sáng nay để trả lời, vì mợ đoán trước rằng viết ít thì không chứa hết những điều mợ phải kể cho cháu. Mợ phải thú thật là mợ ngạc nhiên trước lời hỏi của cháu; mợ không ngờ điều đó từ cháu. Nhưng đừng nghĩ là mợ giận, vì mợ chỉ muốn cho cháu biết rằng mợ không nghĩ những câu hỏi như thế lại cần thiết về phía cháu. Nếu cháu không muốn hiểu ý mợ, thì hãy tha thứ cho sự đường đột của mợ. Cậu cháu cũng ngạc nhiên như mợ—và chỉ vì tin rằng cháu là một bên có liên quan, cậu mới chịu hành động như cậu đã làm. Nhưng nếu cháu thật sự vô can và không hay biết, thì mợ phải nói rõ hơn. Ngay hôm mợ từ Longbourn về nhà, cậu cháu có một vị khách hết sức bất ngờ. Anh Darcy đến thăm, và đóng cửa nói chuyện riêng với cậu mấy tiếng đồng hồ. Mọi việc đã xong xuôi trước khi mợ về tới; nên sự tò mò của mợ không bị giày vò ghê gớm như của cháu dường như đã bị. Anh đến để báo với ông Gardiner rằng anh đã tìm ra chỗ em gái cháu và anh Wickham đang ở, và anh đã gặp và nói chuyện với cả hai, Wickham thì nhiều lần, Lydia thì một lần. Theo như mợ thu lượm được, anh rời Derbyshire chỉ một ngày sau chúng ta, và lên London với quyết tâm truy tìm họ. Lý do anh đưa ra là anh tin rằng chính vì mình mà sự vô giá trị của Wickham đã không được người ta biết rõ đến mức khiến bất cứ thiếu nữ đứng đắn nào cũng không thể yêu hay tin cậy anh ta. Anh rộng lượng quy toàn bộ lỗi cho lòng kiêu hãnh sai lầm của mình, và thú nhận rằng trước đây anh cho việc phơi bày những chuyện riêng tư của mình ra trước thiên hạ là không xứng với anh. Nhân cách của anh tự nó sẽ lên tiếng. Vì vậy anh gọi đó là bổn phận của mình phải đứng ra, và cố gắng khắc phục một tai họa do chính mình gây nên. Nếu anh có một động cơ nào khác, mợ chắc rằng nó sẽ chẳng bao giờ làm anh mất thể diện. Anh đã ở London vài ngày rồi mới tìm ra được họ; nhưng anh có một manh mối để định hướng cuộc tìm kiếm, điều mà cậu mợ không có; và việc ý thức được điều đó là một lý do khác khiến anh quyết định đi theo chúng ta. Hình như có một người đàn bà, một bà Younge nào đó, trước đây ít lâu từng là gia sư của cô Darcy, và đã bị thải hồi vì một lý do gì đó không vừa ý, dù anh không nói là lý do gì. Sau đó bà ta thuê một ngôi nhà lớn ở phố Edward, và từ đó đến nay sống bằng nghề cho thuê phòng trọ. Anh biết bà Younge này quen thân với Wickham; và anh đến gặp bà ta để dò tin về anh ta ngay khi lên tới London. Nhưng phải mất hai ba ngày anh mới moi được từ bà ta điều anh muốn. Mợ đoán là bà ta không chịu phản bội lòng tin nếu không được đút lót mua chuộc, vì quả thật bà ta biết bạn mình ở đâu. Thật ra Wickham đã tìm đến bà ta ngay khi họ vừa tới London, và giá bà ta có thể nhận họ vào nhà, thì họ đã trọ lại ở đó. Tuy nhiên, cuối cùng người bạn tốt bụng của chúng ta cũng lấy được địa chỉ mong muốn. Họ ở phố ——. Anh gặp Wickham, và sau đó khăng khăng đòi gặp Lydia. Anh thừa nhận rằng mục đích đầu tiên của anh với cô là thuyết phục cô rời bỏ cảnh ô nhục hiện tại, và trở về với gia đình ngay khi có thể thuyết phục được gia đình đón nhận cô, và anh sẵn lòng giúp đỡ hết mức có thể. Nhưng anh thấy Lydia nhất quyết ở lại nơi cô đang ở. Cô chẳng màng đến ai trong gia đình, cô không cần anh giúp gì, cô không chịu nghe nói đến chuyện rời bỏ Wickham. Cô chắc chắn rằng sớm muộn gì họ cũng sẽ cưới nhau, và khi nào thì cũng chẳng quan trọng mấy. Vì cô đã cảm thấy như thế, anh nghĩ, chỉ còn cách bảo đảm và xúc tiến nhanh một cuộc hôn nhân mà, ngay trong lần nói chuyện đầu tiên với Wickham, anh dễ dàng biết được rằng chưa bao giờ nằm trong ý định của anh ta. Anh ta thú nhận mình buộc phải rời trung đoàn vì mấy món nợ danh dự đang hết sức cấp bách; và chẳng ngần ngại đổ mọi hậu quả xấu của việc Lydia bỏ trốn lên riêng sự dại dột của cô. Anh ta định từ bỏ chức vụ ngay lập tức; còn về tình cảnh tương lai, anh ta chẳng đoán được mấy. Anh ta phải đi đâu đó, nhưng không biết là đâu, và anh ta biết mình sẽ chẳng có gì để sống. Anh Darcy hỏi anh ta tại sao không cưới em gái cháu ngay. Tuy ông Bennet không được cho là giàu có lắm, ông cũng có thể làm được đôi chút cho anh ta, và tình cảnh của anh ta hẳn sẽ được cải thiện nhờ hôn nhân. Nhưng qua câu trả lời cho câu hỏi ấy, anh thấy Wickham vẫn ấp ủ hy vọng làm giàu hiệu quả hơn bằng một cuộc hôn nhân ở một vùng nào khác. Tuy nhiên, trong hoàn cảnh như thế, anh ta khó lòng cưỡng lại cám dỗ của một sự cứu giúp tức thời. Họ gặp nhau nhiều lần, vì có nhiều điều phải bàn bạc. Dĩ nhiên Wickham muốn nhiều hơn những gì anh ta có thể nhận được; nhưng cuối cùng cũng buộc phải biết điều. Khi mọi việc giữa họ đã thỏa thuận xong, bước tiếp theo của anh Darcy là báo cho cậu cháu biết, và anh đến phố Gracechurch lần đầu vào buổi tối trước hôm mợ về nhà. Nhưng không gặp được ông Gardiner, và qua dò hỏi thêm, anh Darcy biết rằng bố cháu vẫn đang ở với cậu, nhưng sẽ rời London vào sáng hôm sau. Anh không cho rằng bố cháu là người anh có thể bàn bạc thích đáng bằng cậu cháu, và vì vậy sẵn lòng hoãn việc gặp cậu cho đến sau khi bố cháu đi. Anh không để lại tên, và cho tới hôm sau, người ta chỉ biết là có một quý ông đến vì công chuyện. Thứ Bảy anh lại đến. Bố cháu đã đi, cậu cháu ở nhà, và, như mợ đã nói, họ bàn bạc với nhau rất lâu. Chủ nhật họ lại gặp nhau, và khi ấy mợ cũng gặp anh. Đến thứ Hai mọi việc mới thu xếp xong hết: vừa xong là thư hỏa tốc được gửi ngay về Longbourn. Nhưng vị khách của cậu mợ rất bướng bỉnh. Mợ đoán, Lizzy ạ, rốt cuộc bướng bỉnh mới là khuyết điểm thực sự trong tính cách anh. Anh đã bị buộc tội nhiều lỗi vào những lúc khác nhau; nhưng đây mới là lỗi thật. Chẳng việc gì được làm mà không do chính tay anh làm; dù mợ chắc chắn (và mợ không nói ra để được cảm ơn, nên cháu đừng nhắc gì đến chuyện ấy) cậu cháu hẳn sẵn lòng hơn ai hết thu xếp toàn bộ. Hai người giằng co với nhau rất lâu, điều mà cả chàng lẫn nàng trong cuộc đều chẳng xứng đáng. Nhưng cuối cùng cậu cháu buộc phải nhượng bộ, và thay vì được giúp ích cho cháu gái mình, đành chịu chỉ mang cái công có lẽ là của mình, điều khiến cậu vô cùng trái ý; và mợ thật sự tin rằng lá thư sáng nay của cháu đã làm cậu rất vui, vì nó đòi một lời giải thích sẽ lột đi bộ lông vay mượn của cậu, và trả lời khen về đúng người xứng đáng. Nhưng, Lizzy ạ, chuyện này không được lan ra ngoài cháu, hay cùng lắm là Jane. Mợ đoán cháu cũng biết khá rõ những gì đã được làm cho đôi trẻ. Các món nợ của anh ta sẽ được trả, mợ tin là lên tới hơn một nghìn bảng khá nhiều, thêm một nghìn bảng nữa ngoài phần riêng của cô được ấn định cho cô, và chức vụ của anh ta được mua cho. Lý do vì sao tất cả những việc này phải do một mình anh làm, là như mợ đã nói ở trên. Chính do anh, do sự kín đáo và thiếu cân nhắc thích đáng của anh, mà nhân cách của Wickham đã bị hiểu lầm đến thế, và do đó anh ta mới được đón tiếp và chú ý như đã từng. Có lẽ điều đó cũng có phần đúng; dù mợ ngờ rằng sự kín đáo của anh, hay của bất kỳ ai, có thể chịu trách nhiệm cho sự việc ấy. Nhưng bất chấp tất cả những lời lẽ hay ho ấy, Lizzy yêu quý của mợ, cháu có thể hoàn toàn yên tâm rằng cậu cháu sẽ chẳng bao giờ chịu nhượng bộ, nếu cậu mợ không tin rằng anh còn có một mối quan tâm khác trong chuyện này. Khi tất cả đã được quyết định, anh trở về với bạn bè, những người vẫn đang ở Pemberley; nhưng đã thỏa thuận là anh sẽ lại có mặt ở London khi hôn lễ diễn ra, và khi ấy mọi chuyện tiền bạc sẽ được hoàn tất lần cuối. Mợ tin là giờ mợ đã kể cho cháu mọi chuyện. Đây là một câu chuyện mà cháu bảo sẽ khiến cháu rất ngạc nhiên; mợ hy vọng ít ra nó sẽ không làm cháu phật lòng. Lydia đến ở nhà mợ; và Wickham thì được ra vào nhà thường xuyên. Anh ta vẫn y như hồi mợ biết anh ta ở Hertfordshire; nhưng mợ sẽ không kể cho cháu nghe mợ không hài lòng thế nào với cách cư xử của Lydia trong thời gian nó ở với cậu mợ, nếu mợ không nhận thấy, qua thư Jane hôm thứ Tư tuần trước, rằng hành vi của nó khi về nhà cũng y hệt như thế, và vì vậy những gì mợ kể bây giờ không thể gây thêm cho cháu nỗi đau mới. Mợ đã nhiều lần nói chuyện với nó một cách hết sức nghiêm túc, chỉ cho nó thấy tất cả sự tồi tệ của điều nó đã làm, và tất cả nỗi bất hạnh nó đã gây ra cho gia đình. Nếu nó có nghe mợ, thì đó là nhờ may mắn, vì mợ chắc chắn nó chẳng hề lắng nghe. Đôi khi mợ thật sự bực mình, nhưng rồi mợ nhớ đến Elizabeth và Jane yêu quý của mợ, và vì các cháu mà kiên nhẫn với nó. Anh Darcy trở lại đúng hẹn, và như Lydia đã kể với cháu, anh có dự đám cưới. Hôm sau anh dùng bữa tối ở nhà mợ, và sẽ rời London lần nữa vào thứ Tư hoặc thứ Năm. Cháu có giận mợ lắm không, Lizzy yêu quý, nếu mợ nhân dịp này nói ra (điều mà trước đây mợ chưa bao giờ đủ can đảm để nói) rằng mợ quý anh biết bao. Cách cư xử của anh với cậu mợ, về mọi phương diện, đều dễ chịu như hồi ở Derbyshire. Sự hiểu biết và quan điểm của anh đều làm mợ hài lòng; anh chẳng thiếu gì ngoài một chút hoạt bát hơn, và điều đó, nếu anh lấy vợ khôn ngoan, vợ anh có thể dạy cho anh. Mợ thấy anh ranh mãnh lắm;—anh hầu như chẳng bao giờ nhắc đến tên cháu. Nhưng ranh mãnh xem chừng là mốt thời nay. Xin cháu tha lỗi cho mợ, nếu mợ đã quá tự tiện, hay ít ra đừng phạt mợ đến mức không cho mợ đến P. Mợ sẽ chẳng bao giờ thật sự hạnh phúc cho đến khi được đi một vòng quanh khuôn viên. Một chiếc xe ngựa mui trần thấp, với một cặp ngựa nhỏ xinh xắn, hẳn sẽ là tuyệt nhất. Nhưng mợ không được viết thêm nữa. Lũ trẻ đã đòi mợ nửa tiếng nay rồi. Mợ của cháu, hết lòng chân thành, [austen-pride-and-prejudice:52.5] “M. Gardiner.” [austen-pride-and-prejudice:52.6] Nội dung lá thư khiến Elizabeth xao động tâm thần, khó mà xác định được niềm vui hay nỗi đau chiếm phần lớn hơn. Những ngờ vực mơ hồ và chập chờn mà sự không chắc chắn đã gợi nên về việc anh Darcy có thể đã làm gì để xúc tiến cuộc hôn nhân của em gái cô, những ngờ vực mà cô vừa e ngại nuôi dưỡng, vì đó là một nghĩa cử quá lớn lao để có thể xảy ra, lại vừa sợ là đúng, vì nỗi day dứt của sự mang ơn, nay được chứng minh là đúng, vượt xa cả mức lớn nhất của chúng! Anh đã cố ý theo họ lên London, anh đã tự gánh lấy mọi phiền toái và nhục nhã đi kèm một cuộc truy tìm như thế; trong đó anh đã phải nài nỉ một người đàn bà mà anh ắt hẳn ghê tởm và khinh miệt, và anh đã phải hạ mình gặp gỡ, thường xuyên gặp gỡ, lý lẽ, thuyết phục, và cuối cùng là mua chuộc, chính kẻ mà anh luôn muốn tránh mặt nhất, kẻ mà chỉ riêng việc thốt ra tên thôi cũng đã là một sự trừng phạt đối với anh. Anh đã làm tất cả những điều đó vì một cô gái mà anh chẳng thể quý mến cũng chẳng thể kính trọng. Trái tim cô quả có thì thầm rằng anh đã làm điều đó vì cô. Nhưng đó là một niềm hy vọng chẳng mấy chốc bị những cân nhắc khác kìm lại, và cô sớm cảm thấy rằng ngay cả thói hư vinh của cô cũng không đủ, khi phải trông cậy vào việc tình cảm của anh dành cho cô, cho một người phụ nữ đã từng cự tuyệt anh, có thể vượt qua một cảm giác tự nhiên như sự ghê sợ việc kết thân với Wickham. Làm anh em cột chèo với Wickham! Mọi thứ kiêu hãnh đều phải phản kháng trước mối quan hệ ấy. Hẳn nhiên anh đã làm rất nhiều. Cô xấu hổ khi nghĩ đến là nhiều đến nhường nào. Nhưng anh đã đưa ra một lý do cho sự can thiệp của mình, một lý do chẳng đòi hỏi phải gắng gượng gì đặc biệt mới tin được. Việc anh cảm thấy mình đã sai là hợp lý; anh có lòng hào phóng, và có phương tiện để thực hiện nó; và dù cô sẽ không đặt mình làm động cơ chính của anh, có lẽ cô có thể tin rằng chút tình cảm còn sót lại dành cho cô có thể đã hỗ trợ những nỗ lực của anh trong một việc mà sự yên ổn trong lòng cô hẳn bị ảnh hưởng sâu sắc. Thật đau đớn, vô cùng đau đớn, khi biết rằng họ mang ơn một người mà họ không bao giờ có thể đền đáp. Họ nợ anh việc Lydia được đưa về, danh dự của em, tất cả. Ôi! Cô đau lòng biết bao về mọi cảm giác khiếm nhã cô từng nuôi dưỡng, mọi lời lẽ xấc xược cô từng nhắm vào anh. Về phần mình, cô thấy hèn mọn; nhưng cô thấy tự hào về anh. Tự hào vì trong một việc vì lòng trắc ẩn và danh dự, anh đã có thể vượt lên trên chính mình. Cô đọc đi đọc lại những lời mợ khen ngợi anh. Thế cũng chưa đủ; nhưng nó làm cô vui lòng. Thậm chí cô còn cảm thấy đôi chút vui sướng, dù lẫn với nuối tiếc, khi thấy cả mợ lẫn cậu đã tin chắc chắn đến thế rằng giữa anh Darcy và cô có tình cảm và sự tin cậy lẫn nhau. [austen-pride-and-prejudice:52.7] Có người đến gần khiến cô phải rời chỗ ngồi và dứt dòng suy tưởng; và trước khi cô kịp rẽ sang lối khác, Wickham đã đuổi kịp cô. [austen-pride-and-prejudice:52.8] “Tôi e là mình đã quấy rầy cuộc dạo chơi một mình của cô, cô em thân mến?” anh ta nói khi đến bên cô. [austen-pride-and-prejudice:52.9] “Anh quấy rầy thật đấy,” cô mỉm cười đáp; “nhưng không phải vì thế mà sự quấy rầy ấy hẳn là không được hoan nghênh.” [austen-pride-and-prejudice:52.10] “Nếu thế thật thì tôi rất lấy làm tiếc. Chúng ta lúc nào cũng là bạn tốt; và bây giờ còn hơn thế nữa.” [austen-pride-and-prejudice:52.11] “Đúng vậy. Những người khác có ra không?” [austen-pride-and-prejudice:52.12] “Tôi không biết. Bà Bennet và Lydia sẽ đi xe ngựa đến Meryton. Mà này, cô em thân mến, tôi nghe cậu mợ chúng ta nói rằng cô đã thực sự đến thăm Pemberley.” [austen-pride-and-prejudice:52.13] Cô trả lời là có. [austen-pride-and-prejudice:52.14] “Tôi gần như ghen tị với cô về niềm vui ấy, vậy mà tôi lại nghĩ là nó sẽ quá sức đối với tôi, bằng không tôi đã có thể ghé qua trên đường đi Newcastle. Và chắc cô đã gặp bà quản gia già rồi chứ? Bà Reynolds tội nghiệp, bà ấy lúc nào cũng rất quý tôi. Nhưng dĩ nhiên bà ấy không nhắc đến tên tôi với cô.” [austen-pride-and-prejudice:52.15] “Có chứ, bà ấy có nhắc.” [austen-pride-and-prejudice:52.16] “Thế bà ấy nói gì?” [austen-pride-and-prejudice:52.17] “Rằng anh đã vào quân đội, và bà e là anh đã—không nên người lắm. Ở xa xôi như thế, anh biết đấy, mọi chuyện thường bị thuật lại sai lệch một cách kỳ lạ.” [austen-pride-and-prejudice:52.18] “Đương nhiên,” anh ta đáp, cắn môi. Elizabeth hy vọng đã làm anh ta im được; nhưng ngay sau đó anh ta lại nói: [austen-pride-and-prejudice:52.19] “Tôi ngạc nhiên khi thấy Darcy ở London tháng trước. Chúng tôi lướt qua nhau mấy lần. Không biết anh ta làm gì ở đó.” [austen-pride-and-prejudice:52.20] “Có lẽ là chuẩn bị cho đám cưới với cô de Bourgh,” Elizabeth nói. “Hẳn phải là việc gì đặc biệt mới khiến anh ấy lên đó vào thời điểm này trong năm.” [austen-pride-and-prejudice:52.21] “Hẳn rồi. Cô có gặp anh ta khi ở Lambton không? Tôi tưởng nghe ông bà Gardiner nói là có.” [austen-pride-and-prejudice:52.22] “Có; anh ấy đã giới thiệu chúng tôi với em gái anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:52.23] “Thế cô có thích cô ấy không?” [austen-pride-and-prejudice:52.24] “Rất thích.” [austen-pride-and-prejudice:52.25] “Quả thật tôi có nghe nói là trong một hai năm nay cô ấy tiến bộ khác thường. Lần cuối tôi gặp, cô ấy chẳng hứa hẹn gì lắm. Tôi rất mừng là cô thích cô ấy. Mong là cô ấy sẽ nên người.” [austen-pride-and-prejudice:52.26] “Tôi dám chắc là cô ấy sẽ nên người; cô ấy đã vượt qua cái tuổi khó khăn nhất rồi.” [austen-pride-and-prejudice:52.27] “Cô có đi qua làng Kympton không?” [austen-pride-and-prejudice:52.28] “Tôi không nhớ là chúng tôi có đi qua.” [austen-pride-and-prejudice:52.29] “Tôi nhắc đến vì đó là chức mục sư lẽ ra tôi được hưởng. Một nơi tuyệt diệu!—Nhà mục sư tuyệt hảo! Nó hẳn hợp với tôi về mọi phương diện.” [austen-pride-and-prejudice:52.30] “Anh sẽ thích soạn bài giảng đến mức nào nhỉ?” [austen-pride-and-prejudice:52.31] “Vô cùng thích. Tôi sẽ coi đó là một phần bổn phận của mình, và chẳng mấy chốc công sức bỏ ra sẽ chẳng còn là gì. Người ta không nên than vãn;—nhưng, quả thật, đó sẽ là một điều tuyệt vời biết bao đối với tôi! Sự yên tĩnh, sự ẩn dật của một cuộc sống như thế, hẳn sẽ đáp ứng mọi ý niệm về hạnh phúc của tôi! Nhưng số phận đã không cho phép. Khi ở Kent, cô có bao giờ nghe Darcy nhắc đến chuyện ấy không?” [austen-pride-and-prejudice:52.32] “Tôi đã nghe từ một nguồn mà tôi cho là đáng tin không kém, rằng nó chỉ được để lại cho anh có điều kiện, và tùy theo ý muốn của người nắm quyền tiến cử hiện nay.” [austen-pride-and-prejudice:52.33] “Cô nghe rồi à. Phải, cũng có phần như thế; tôi đã nói với cô như vậy ngay từ đầu, chắc cô còn nhớ.” [austen-pride-and-prejudice:52.34] “Tôi cũng có nghe rằng đã có một thời việc soạn bài giảng không hợp khẩu vị anh như bây giờ; rằng anh đã thực sự tuyên bố quyết tâm không bao giờ chịu chức thánh, và rằng mọi chuyện đã được dàn xếp theo đó.” [austen-pride-and-prejudice:52.35] “Cô nghe thế à! Mà điều đó cũng không hoàn toàn vô căn cứ. Chắc cô còn nhớ tôi đã nói gì với cô về điểm ấy, khi lần đầu chúng ta nói chuyện về nó.” [austen-pride-and-prejudice:52.36] Lúc này họ đã gần tới cửa nhà, vì cô đi thật nhanh để thoát khỏi anh ta; và vì em gái, không muốn khiêu khích anh ta, cô chỉ đáp lại với một nụ cười hiền hòa: [austen-pride-and-prejudice:52.37] “Thôi nào, anh Wickham, chúng ta là anh em một nhà rồi, anh biết đấy. Đừng cãi nhau về quá khứ nữa. Tôi mong từ nay chúng ta sẽ luôn đồng lòng.” [austen-pride-and-prejudice:52.38] Cô chìa tay ra; anh ta hôn tay cô với vẻ ga lăng trìu mến, dù chẳng biết nên giữ vẻ mặt ra sao, và họ bước vào nhà. [austen-pride-and-prejudice:53.1] Anh Wickham hoàn toàn mãn nguyện với cuộc trò chuyện này, đến nỗi anh ta chẳng bao giờ còn tự làm khổ mình, hay khiêu khích cô em thân mến Elizabeth, bằng cách nhắc lại đề tài ấy nữa; và cô vui mừng thấy mình đã nói đủ để khiến anh ta im lặng. [austen-pride-and-prejudice:53.2] Chẳng mấy chốc đã đến ngày anh ta và Lydia ra đi, và bà Bennet buộc phải chịu một cuộc chia ly mà, vì chồng bà nhất quyết không tán thành kế hoạch cả nhà cùng đi Newcastle, có lẽ sẽ kéo dài ít nhất một năm. [austen-pride-and-prejudice:53.3] “Ôi! Lydia yêu quý của mẹ,” bà kêu lên, “bao giờ mẹ con mình mới gặp lại nhau?” [austen-pride-and-prejudice:53.4] “Ôi, trời ơi! Con không biết. Có lẽ phải hai ba năm nữa.” [austen-pride-and-prejudice:53.5] “Viết thư cho mẹ thật thường xuyên nhé, con yêu.” [austen-pride-and-prejudice:53.6] “Được lúc nào con viết lúc ấy. Nhưng mẹ biết đấy, phụ nữ có chồng chẳng bao giờ có nhiều thời gian viết thư. Các chị em con có thể viết cho con. Họ chẳng có việc gì khác để làm.” [austen-pride-and-prejudice:53.7] Lời từ biệt của anh Wickham trìu mến hơn nhiều so với của vợ anh ta. Anh ta mỉm cười, trông thật điển trai, và nói biết bao lời hay ý đẹp. [austen-pride-and-prejudice:53.8] “Cậu ta là một gã trai bảnh bao bậc nhất,” ông Bennet nói, ngay khi họ vừa ra khỏi nhà, “mà tôi từng thấy. Cậu ta cười duyên, cười điệu, và tán tỉnh tất cả chúng ta. Tôi hãnh diện về cậu ta vô cùng. Tôi thách cả ngài William Lucas cũng không đưa ra được một chàng rể quý giá hơn.” [austen-pride-and-prejudice:53.9] Mất cô con gái khiến bà Bennet ủ rũ mấy ngày liền. [austen-pride-and-prejudice:53.10] “Tôi thường nghĩ,” bà nói, “chẳng có gì tệ bằng phải chia tay người thân. Thiếu họ, người ta thấy thật trơ trọi.” [austen-pride-and-prejudice:53.11] “Thưa mẹ, mẹ thấy đấy, đó là hậu quả của việc gả chồng cho con gái,” Elizabeth nói. “Hẳn điều đó làm mẹ hài lòng hơn vì bốn cô con gái còn lại vẫn chưa chồng.” [austen-pride-and-prejudice:53.12] “Chẳng phải thế. Lydia rời xa mẹ không phải vì nó lấy chồng; mà chỉ vì trung đoàn của chồng nó tình cờ đóng ở xa quá. Nếu gần hơn, thì nó đã chẳng đi sớm như thế.” [austen-pride-and-prejudice:53.13] Nhưng tình trạng ủ ê mà sự kiện ấy đẩy bà vào chẳng bao lâu đã được khuây khỏa, và tâm trí bà lại mở ra cho những xao động của hy vọng, nhờ một mẩu tin bắt đầu lan truyền khi ấy. Bà quản gia ở Netherfield đã nhận được lệnh chuẩn bị đón chủ nhân, người sẽ về trong một hai ngày nữa, để săn bắn ở đó vài tuần. Bà Bennet đứng ngồi không yên. Bà hết nhìn Jane, lại mỉm cười, lại lắc đầu, cứ thế luân phiên. [austen-pride-and-prejudice:53.14] “Này, này, thế là anh Bingley sắp về, em nhỉ,” (vì bà Phillips là người đầu tiên báo tin cho bà.) “Thế thì càng tốt. Chẳng phải chị bận tâm gì đâu. Anh ta chẳng là gì với chúng ta, em biết đấy, và chị chắc chắn là chị chẳng bao giờ muốn gặp lại anh ta nữa. Nhưng dù sao, anh ta cứ việc về Netherfield nếu thích. Mà ai biết được chuyện gì có thể xảy ra? Nhưng chuyện ấy chẳng liên quan gì đến chúng ta. Em biết đấy, em ạ, chúng ta đã thỏa thuận từ lâu là không bao giờ nhắc một lời nào về chuyện ấy. Thế, có chắc chắn là anh ta về không?” [austen-pride-and-prejudice:53.15] “Chị cứ tin là thế,” người kia đáp, “vì tối qua bà Nicholls có ở Meryton; em thấy bà ấy đi ngang qua, nên đích thân ra hỏi cho rõ thực hư; và bà ấy bảo em là chắc chắn thật. Muộn nhất là thứ Năm anh ấy về, rất có thể là thứ Tư. Bà ấy bảo em là đang đi tới hàng thịt, đặc biệt để đặt mua thịt cho thứ Tư, và bà ấy có ba cặp vịt, vừa đúng lúc làm thịt.” [austen-pride-and-prejudice:53.16] Cô Bennet không thể nghe tin anh về mà không biến sắc. Đã nhiều tháng nay cô không nhắc đến tên anh với Elizabeth; nhưng giờ đây, ngay khi chỉ còn hai chị em với nhau, cô nói: [austen-pride-and-prejudice:53.17] “Hôm nay chị thấy em nhìn chị, Lizzy, khi dì kể cho chúng ta nghe về cái tin đồn hiện nay; và chị biết là trông chị có vẻ bối rối. Nhưng đừng tưởng là vì lý do gì ngớ ngẩn. Chị chỉ lúng túng trong chốc lát, vì chị cảm thấy mình sẽ bị người ta nhìn. Chị cam đoan với em rằng cái tin ấy chẳng làm chị vui cũng chẳng làm chị buồn. Chị mừng một điều, là anh ấy về một mình; vì như thế chúng ta sẽ ít gặp anh ấy hơn. Chẳng phải chị sợ chính mình, nhưng chị ngại những lời bàn tán của người khác.” [austen-pride-and-prejudice:53.18] Elizabeth không biết nên nghĩ thế nào. Giá cô không gặp anh ở Derbyshire, có lẽ cô đã cho rằng anh có thể về đây chẳng vì mục đích gì khác ngoài điều đã công bố; nhưng cô vẫn nghĩ anh còn để ý đến Jane, và cô phân vân không biết khả năng nào lớn hơn: anh về đây với sự cho phép của bạn, hay đủ táo bạo để về mà không cần sự cho phép ấy. [austen-pride-and-prejudice:53.19] “Thế nhưng thật là khổ,” đôi khi cô nghĩ, “khi anh chàng tội nghiệp này không thể về một ngôi nhà mà anh đã thuê một cách hợp pháp, mà không làm dấy lên ngần ấy lời đồn đoán! Mình sẽ để mặc anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:53.20] Bất chấp những gì chị cô tuyên bố, và thực lòng tin là cảm xúc của mình, trong lúc chờ đợi anh đến, Elizabeth dễ dàng nhận ra tâm trạng chị bị ảnh hưởng. Nó xáo động hơn, thất thường hơn, so với những gì cô thường thấy. [austen-pride-and-prejudice:53.21] Cái đề tài từng được cha mẹ các cô bàn cãi sôi nổi cách đây chừng một năm, giờ lại được đem ra lần nữa. [austen-pride-and-prejudice:53.22] “Ông nó ạ, ngay khi anh Bingley về,” bà Bennet nói, “dĩ nhiên ông sẽ đến thăm anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:53.23] “Không, không. Năm ngoái bà đã ép tôi đi thăm anh ta, và hứa rằng nếu tôi đến gặp anh ta, anh ta sẽ cưới một đứa con gái của tôi. Nhưng rốt cuộc chẳng đi đến đâu, và tôi sẽ không để bị sai đi làm việc của kẻ ngốc lần nữa.” [austen-pride-and-prejudice:53.24] Vợ ông trình bày với ông rằng sự quan tâm như thế từ tất cả các quý ông trong vùng là hoàn toàn cần thiết, nhân dịp anh trở lại Netherfield. [austen-pride-and-prejudice:53.25] “Đó là một phép xã giao tôi khinh,” ông nói. “Nếu anh ta muốn giao du với chúng ta, cứ để anh ta tìm đến. Anh ta biết nhà chúng ta ở đâu. Tôi sẽ không phí thời giờ chạy theo hàng xóm mỗi lần họ đi rồi lại về.” [austen-pride-and-prejudice:53.26] “Thôi được, tôi chỉ biết là sẽ thô lỗ kinh khủng nếu ông không đến thăm anh ấy. Nhưng dù sao, điều đó cũng chẳng ngăn được tôi mời anh ấy đến ăn tối ở đây, tôi quyết rồi. Chúng ta phải sớm mời bà Long và nhà Goulding. Tính cả chúng ta là mười ba người, thế là vừa đủ chỗ trên bàn cho anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:53.27] Được an ủi bởi quyết định ấy, bà đỡ khó chịu hơn trước sự bất lịch sự của chồng; dù thật là bẽ bàng khi biết rằng vì thế mà hàng xóm có thể đều gặp anh Bingley trước nhà mình. Khi ngày anh đến gần kề, [austen-pride-and-prejudice:53.28] “Chị bắt đầu thấy tiếc là anh ấy về,” Jane nói với em gái. “Lẽ ra chẳng có gì; chị có thể gặp anh ấy với sự dửng dưng hoàn toàn, nhưng chị khó lòng chịu nổi việc nghe người ta cứ bàn tán mãi về chuyện ấy. Mẹ có ý tốt; nhưng mẹ không biết, chẳng ai có thể biết chị khổ sở thế nào vì những điều mẹ nói. Chị sẽ hạnh phúc biết bao khi anh ấy rời Netherfield!” [austen-pride-and-prejudice:53.29] “Em ước gì có thể nói điều gì đó để an ủi chị,” Elizabeth đáp; “nhưng em hoàn toàn bất lực. Hẳn chị phải cảm thấy như vậy; và em cũng chẳng được hưởng cái thú thường lệ là khuyên người đau khổ hãy kiên nhẫn, vì chị lúc nào cũng có thừa kiên nhẫn.” [austen-pride-and-prejudice:53.30] Anh Bingley đã đến. Nhờ sự giúp đỡ của gia nhân, bà Bennet xoay xở để có được tin ấy sớm nhất, để quãng thời gian lo lắng và bồn chồn của bà được kéo dài lâu nhất có thể. Bà đếm từng ngày phải trôi qua trước khi lời mời của họ có thể được gửi đi; chẳng hy vọng gặp anh trước đó. Nhưng vào buổi sáng thứ ba sau khi anh đến Hertfordshire, từ cửa sổ phòng thay đồ, bà thấy anh đi vào bãi cỏ quây và cưỡi ngựa về phía nhà. [austen-pride-and-prejudice:53.31] Các con gái bà được háo hức gọi đến để chia sẻ niềm vui của bà. Jane kiên quyết ngồi yên ở bàn; nhưng Elizabeth, để chiều lòng mẹ, đi đến bên cửa sổ—cô nhìn,—cô thấy anh Darcy đi cùng anh, và lại ngồi xuống bên cạnh chị. [austen-pride-and-prejudice:53.32] “Có một quý ông đi cùng anh ấy, mẹ ạ,” Kitty nói; “ai thế nhỉ?” [austen-pride-and-prejudice:53.33] “Một người quen nào đấy, con ạ, mẹ đoán vậy; mẹ chắc là mẹ không biết.” [austen-pride-and-prejudice:53.34] “Ối dào!” Kitty đáp, “trông y như cái anh vẫn đi với anh ấy hồi trước. Anh gì ấy nhỉ. Cái anh cao lớn, kiêu ngạo ấy.” [austen-pride-and-prejudice:53.35] “Trời đất ơi! Anh Darcy!—đúng là anh ta thật, mẹ thề. Thôi thì, bạn bè nào của anh Bingley cũng luôn được hoan nghênh ở đây, dĩ nhiên rồi; nhưng ngoài ra thì mẹ phải nói là mẹ ghét nhìn thấy mặt anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:53.36] Jane nhìn Elizabeth với vẻ ngạc nhiên và lo lắng. Cô biết rất ít về cuộc gặp gỡ của hai người ở Derbyshire, và vì thế cảm thông với sự khó xử mà em gái ắt phải chịu, khi gặp anh gần như lần đầu tiên sau khi nhận lá thư giải thích của anh. Cả hai chị em đều khá bứt rứt. Mỗi người đều xót cho người kia, và dĩ nhiên cho chính mình; còn mẹ các cô thì cứ nói mãi về sự không ưa anh Darcy, và quyết tâm chỉ lịch sự với anh vì anh là bạn của anh Bingley, mà chẳng ai trong hai cô nghe thấy. Nhưng Elizabeth có những nguồn cơn bất an mà Jane không thể ngờ tới, vì cô chưa bao giờ đủ can đảm cho Jane xem thư của bà Gardiner, hay kể về sự thay đổi tình cảm của chính mình đối với anh. Đối với Jane, anh chỉ có thể là một người đàn ông mà em gái đã từ chối lời cầu hôn, và đã đánh giá thấp phẩm giá; nhưng theo những hiểu biết rộng hơn của chính cô, anh là người mà cả gia đình mang ơn ân huệ lớn nhất, và là người mà chính cô dành cho một mối quan tâm, nếu không hoàn toàn dịu dàng bằng, thì ít ra cũng hợp lẽ và chính đáng như tình cảm Jane dành cho Bingley. Sự kinh ngạc của cô trước việc anh đến—việc anh đến Netherfield, đến Longbourn, và tự nguyện tìm gặp cô lần nữa, gần ngang với sự kinh ngạc cô từng cảm thấy khi lần đầu chứng kiến cách cư xử đã đổi khác của anh ở Derbyshire. [austen-pride-and-prejudice:53.37] Sắc hồng vốn đã bị xua khỏi khuôn mặt cô, quay trở lại trong nửa phút với vẻ ửng đỏ hơn, và một nụ cười vui sướng làm đôi mắt cô thêm long lanh, khi trong khoảnh khắc ấy cô nghĩ rằng tình cảm và mong ước của anh hẳn vẫn chưa lay chuyển. Nhưng cô không muốn tin chắc. [austen-pride-and-prejudice:53.38] “Để mình xem anh ấy cư xử thế nào đã,” cô nói; “lúc ấy mà hy vọng cũng còn chưa muộn.” [austen-pride-and-prejudice:53.39] Cô ngồi chăm chú vào việc khâu vá, cố giữ bình tĩnh, chẳng dám ngước mắt lên, cho đến khi sự tò mò lo lắng đưa mắt cô đến khuôn mặt chị, lúc người hầu đang đi tới cửa. Jane trông hơi nhợt nhạt hơn thường lệ, nhưng điềm tĩnh hơn Elizabeth đã nghĩ. Khi các quý ông xuất hiện, sắc mặt cô ửng hồng hơn; song cô vẫn đón tiếp họ khá thoải mái, với một phong thái đúng mực, chẳng có chút dấu hiệu oán giận nào, cũng chẳng có chút chiều lòng thừa thãi nào. [austen-pride-and-prejudice:53.40] Elizabeth chỉ nói với mỗi người ít lời nhất mà phép lịch sự cho phép, rồi lại ngồi xuống làm việc khâu vá, với một sự hăng hái mà công việc ấy không mấy khi gợi nên được. Cô chỉ dám liếc nhìn Darcy một lần. Anh trông nghiêm nghị như thường lệ; và cô nghĩ, giống với dáng vẻ anh vẫn thường có ở Hertfordshire hơn là như cô đã thấy anh ở Pemberley. Nhưng, có lẽ trước mặt mẹ cô, anh không thể như khi ở trước mặt cậu mợ cô. Đó là một phỏng đoán đau lòng, nhưng không phải là không có lý. [austen-pride-and-prejudice:53.41] Bingley, cô cũng đã nhìn thấy trong chốc lát, và trong khoảnh khắc ngắn ngủi ấy thấy anh vừa vui mừng vừa lúng túng. Bà Bennet đón tiếp anh với một mức độ lịch sự khiến hai cô con gái của bà xấu hổ, nhất là khi đem so với cái cúi chào và lời lẽ lạnh lùng, khách sáo của bà dành cho bạn anh. [austen-pride-and-prejudice:53.42] Riêng Elizabeth, vốn biết rằng mẹ mình nợ người bạn ấy việc cô con gái cưng được cứu khỏi nỗi ô nhục không gì gột rửa nổi, thì bị tổn thương và đau khổ đến cực độ trước một sự phân biệt đặt sai chỗ đến thế. [austen-pride-and-prejudice:53.43] Darcy, sau khi hỏi thăm cô ông bà Gardiner có khỏe không, một câu hỏi mà cô không thể trả lời mà không bối rối, thì hầu như chẳng nói gì nữa. Anh không ngồi cạnh cô; có lẽ đó là lý do anh im lặng; nhưng ở Derbyshire đâu có như thế. Ở đó anh đã trò chuyện với người thân của cô, khi không thể trò chuyện với chính cô. Nhưng giờ đây vài phút trôi qua mà chẳng nghe thấy tiếng anh; và khi thỉnh thoảng, không cưỡng nổi sự thôi thúc của tò mò, cô ngước mắt nhìn mặt anh, cô thấy anh nhìn Jane cũng thường như nhìn cô, và nhiều khi chẳng nhìn gì ngoài mặt đất. Vẻ trầm tư nhiều hơn, và sự nôn nóng muốn làm vừa lòng ít hơn so với lần họ gặp nhau gần đây nhất, hiện ra rõ rệt. Cô thất vọng, và giận chính mình vì đã thất vọng. [austen-pride-and-prejudice:53.44] “Mình có thể mong khác đi được sao!” cô nói. “Nhưng vậy thì anh ấy đến làm gì?” [austen-pride-and-prejudice:53.45] Cô chẳng có tâm trạng trò chuyện với ai ngoài chính anh; mà với anh thì cô hầu như không đủ can đảm để nói. [austen-pride-and-prejudice:53.46] Cô hỏi thăm em gái anh, nhưng không thể làm gì hơn. [austen-pride-and-prejudice:53.47] “Đã lâu lắm rồi, anh Bingley, kể từ khi anh đi,” bà Bennet nói. [austen-pride-and-prejudice:53.48] Anh vội đồng tình. [austen-pride-and-prejudice:53.49] “Tôi bắt đầu sợ là anh sẽ chẳng bao giờ quay lại nữa. Người ta có đồn là anh định bỏ hẳn nơi này vào dịp lễ Thánh Michael; nhưng dù sao, tôi mong là không đúng. Từ khi anh đi, vùng này đã có biết bao thay đổi. Cô Lucas đã lấy chồng và yên bề gia thất. Và một đứa con gái của tôi nữa. Chắc anh đã nghe chuyện ấy rồi; quả thật, hẳn anh đã thấy trên báo. Tôi biết là có đăng trên tờ Times và tờ Courier; dù không được đăng đúng như lẽ ra phải thế. Chỉ ghi là, ‘Mới đây, George Wickham, Esq., với cô Lydia Bennet,’ chẳng có một chữ nào nói về cha cô, hay nơi cô sống, hay bất cứ thứ gì. Lại do cậu em Gardiner của tôi soạn nữa chứ, tôi không hiểu sao cậu ấy lại làm vụng về đến thế. Anh có thấy không?” [austen-pride-and-prejudice:53.50] Bingley đáp là có, và gửi lời chúc mừng. Elizabeth không dám ngước mắt lên. Vì thế anh Darcy trông thế nào, cô không thể biết. [austen-pride-and-prejudice:53.51] “Quả thật, có một cô con gái lấy được chồng tử tế là một điều tuyệt vời,” mẹ cô nói tiếp, “nhưng đồng thời, anh Bingley ạ, phải để nó bị đưa đi xa tôi như thế thì khổ lắm. Chúng nó đã đi Newcastle, một nơi tít tận phương bắc, hình như thế, và sẽ ở đó, tôi chẳng biết bao lâu. Trung đoàn của cậu ấy đóng ở đó; vì chắc anh đã nghe chuyện cậu ấy rời trung đoàn ——shire, và gia nhập quân chính quy. Tạ ơn Trời! Cậu ấy cũng có vài người bạn, dù có lẽ không nhiều như cậu ấy đáng được hưởng.” [austen-pride-and-prejudice:53.52] Elizabeth, biết lời ấy nhằm vào anh Darcy, xấu hổ khổ sở đến nỗi khó lòng ngồi yên. Tuy vậy, điều đó lại buộc cô phải gắng nói, điều mà trước đó chẳng gì làm được hiệu quả đến thế; và cô hỏi Bingley xem lúc này anh có định ở lại vùng quê một thời gian không. Vài tuần, anh nghĩ vậy. [austen-pride-and-prejudice:53.53] “Khi nào anh bắn hết chim của mình rồi, anh Bingley,” mẹ cô nói, “tôi xin anh hãy sang đây, mà bắn bao nhiêu tùy thích, trên đất của ông Bennet. Tôi chắc ông ấy sẽ vô cùng vui lòng chiều anh, và sẽ để dành cho anh tất cả những đàn gà gô tốt nhất.” [austen-pride-and-prejudice:53.54] Nỗi khổ sở của Elizabeth tăng lên trước sự ân cần thừa thãi, sốt sắng quá mức đến thế! Giả như viễn cảnh tươi đẹp từng làm họ phấn khởi một năm trước lại xuất hiện bây giờ, thì mọi chuyện, cô tin chắc, sẽ lại vội vã đi đến cùng một cái kết đáng bực ấy. Lúc ấy cô cảm thấy rằng hàng năm trời hạnh phúc cũng không thể bù đắp cho Jane hay cho cô những khoảnh khắc bối rối đau đớn như thế. [austen-pride-and-prejudice:53.55] “Mong ước đầu tiên của lòng mình,” cô tự nhủ, “là không bao giờ phải ở cùng ai trong hai người ấy nữa. Sự giao du với họ chẳng thể đem lại niềm vui nào đủ chuộc lại nỗi khổ sở như thế này! Đừng bao giờ để mình gặp lại người này hay người kia nữa!” [austen-pride-and-prejudice:53.56] Thế nhưng nỗi khổ sở, mà hàng năm hạnh phúc cũng không bù đắp nổi, chẳng bao lâu sau đã được khuây khỏa đáng kể, khi cô nhận thấy nhan sắc của chị đã nhen nhóm lại sự ngưỡng mộ nơi người tình cũ đến mức nào. Lúc mới vào, anh chỉ nói với chị rất ít; nhưng cứ mỗi năm phút dường như anh lại chú ý đến chị nhiều hơn. Anh thấy chị vẫn xinh đẹp như năm ngoái; vẫn hiền hậu, và vẫn chân thật như thế, dù không còn hay chuyện bằng. Jane nóng lòng mong không ai nhận thấy chút khác biệt nào ở mình, và thật sự tin rằng mình vẫn nói nhiều như xưa. Nhưng tâm trí cô bận rộn đến nỗi không phải lúc nào cô cũng biết mình đang im lặng. [austen-pride-and-prejudice:53.57] Khi các quý ông đứng dậy cáo từ, bà Bennet không quên phép lịch sự đã định, và họ được mời và nhận lời đến dùng bữa tối ở Longbourn trong vài ngày tới. [austen-pride-and-prejudice:53.58] “Anh còn nợ chúng tôi một chuyến thăm đấy, anh Bingley,” bà nói thêm, “vì mùa đông năm ngoái khi anh lên London, anh đã hứa sẽ đến dùng bữa tối thân mật với gia đình chúng tôi ngay khi anh trở về. Tôi chưa quên đâu, anh thấy đấy; và tôi cam đoan với anh, tôi đã rất thất vọng vì anh không quay lại để giữ lời hẹn.” [austen-pride-and-prejudice:53.59] Bingley trông hơi ngượng nghịu trước lời trách móc ấy, và nói đôi câu về sự tiếc nuối vì đã bị công việc ngăn trở. Rồi họ ra về. [austen-pride-and-prejudice:53.60] Bà Bennet đã rất muốn mời họ ở lại dùng bữa ngay hôm ấy; nhưng, tuy bà lúc nào cũng có một bàn ăn rất ngon, bà không nghĩ rằng bất cứ thứ gì kém hơn hai lượt món lại có thể đủ tốt cho một người mà bà đang có những dự định thiết tha như vậy, hay làm thỏa mãn khẩu vị và lòng kiêu hãnh của một người có mười nghìn bảng một năm. [austen-pride-and-prejudice:54.1] Ngay khi họ đi khỏi, Elizabeth ra ngoài dạo bước cho tinh thần khuây khỏa; hay nói cách khác, để mặc sức nghiền ngẫm, không bị ai quấy rầy, những điều hẳn chỉ khiến tinh thần cô càng thêm rã rời. Thái độ của anh Darcy làm cô vừa kinh ngạc vừa bực bội. [austen-pride-and-prejudice:54.2] “Nếu đến đây chỉ để im lặng, nghiêm nghị và thờ ơ,” cô nói, “thì anh ta đến làm gì kia chứ?” [austen-pride-and-prejudice:54.3] Cô không sao giải thích được điều ấy theo một cách nào khiến mình vui lòng. [austen-pride-and-prejudice:54.4] “Anh ta vẫn có thể dễ mến, vẫn có thể làm vừa lòng cậu mợ mình khi ở London; thế sao lại không với mình? Nếu sợ mình, sao còn đến đây? Nếu chẳng còn để tâm đến mình, sao lại im lặng? Thật là con người trêu ngươi, trêu ngươi! Mình sẽ không nghĩ về anh ta nữa.” [austen-pride-and-prejudice:54.5] Quyết tâm ấy, trong một lúc ngắn, được giữ vững mà chẳng do cô chủ ý, bởi chị cô đi tới; Jane đến bên cô với vẻ mặt vui tươi, cho thấy chị hài lòng về những vị khách vừa rồi hơn Elizabeth. [austen-pride-and-prejudice:54.6] “Giờ thì,” chị nói, “lần gặp đầu tiên này đã qua, chị thấy hoàn toàn thanh thản. Chị biết sức mình, và sẽ không bao giờ còn bối rối vì anh ấy đến nữa. Chị mừng là thứ Ba anh ấy sẽ dùng bữa ở đây. Lúc ấy mọi người sẽ thấy rõ rằng, về cả hai phía, chúng ta gặp nhau chỉ như những người quen bình thường, dửng dưng mà thôi.” [austen-pride-and-prejudice:54.7] “Vâng, dửng dưng lắm,” Elizabeth vừa nói vừa cười. “Ôi, chị Jane, chị coi chừng đấy.” [austen-pride-and-prejudice:54.8] “Lizzy thân mến, em không thể nghĩ chị yếu đuối đến mức giờ đây còn gặp nguy hiểm.” [austen-pride-and-prejudice:54.9] “Em nghĩ chị đang gặp nguy hiểm rất lớn là sẽ làm anh ấy yêu chị say đắm như xưa.” [austen-pride-and-prejudice:54.10] Họ không gặp lại hai quý ông cho đến thứ Ba; và trong khi đó, bà Bennet mặc sức buông mình theo mọi dự tính hạnh phúc mà sự vui vẻ và phép lịch sự thông thường của Bingley, trong nửa giờ thăm viếng, đã làm sống lại. [austen-pride-and-prejudice:54.11] Thứ Ba ấy có một bữa tiệc đông khách ở Longbourn; và hai người được trông đợi nóng lòng nhất lại đến rất đúng giờ, thật đáng khen cho tính đúng hẹn của những tay đi săn. Khi mọi người sang phòng ăn, Elizabeth háo hức dõi xem Bingley có ngồi vào cái chỗ bên cạnh chị cô, chỗ mà trong mọi buổi tiệc trước đây vẫn thuộc về anh, hay không. Bà mẹ thận trọng của cô, cũng đang ôm những ý nghĩ như thế, đã nhịn không mời anh ngồi cạnh mình. Bước vào phòng, anh có vẻ ngập ngừng; nhưng Jane tình cờ ngoảnh lại, và tình cờ mỉm cười: thế là xong. Anh ngồi xuống cạnh Jane. [austen-pride-and-prejudice:54.12] Elizabeth, với cảm giác đắc thắng, đưa mắt nhìn về phía bạn anh. Darcy chịu đựng điều ấy với một vẻ dửng dưng cao thượng, và hẳn cô đã tưởng rằng Bingley được bạn cho phép hưởng hạnh phúc, nếu cô không thấy mắt anh cũng hướng về phía anh Darcy với vẻ nửa đùa nửa hốt hoảng. [austen-pride-and-prejudice:54.13] Suốt bữa ăn, cách anh cư xử với chị cô cho thấy một sự ngưỡng mộ mà, tuy dè dặt hơn trước, cũng khiến Elizabeth tin rằng nếu để mặc anh hoàn toàn tự quyết, hạnh phúc của Jane, và của chính anh, sẽ sớm được bảo đảm. Dù không dám trông cậy vào kết cục, cô vẫn thấy vui khi quan sát cách cư xử của anh. Điều ấy đem lại cho cô tất cả sự hăng hái mà tinh thần cô có thể có được; vì tâm trạng cô chẳng vui vẻ gì. Anh Darcy ngồi cách cô xa gần như chiếc bàn có thể chia cách họ. Anh ngồi ở một bên mẹ cô. Cô biết vị trí ấy chẳng làm ai trong hai người vui lòng, cũng chẳng giúp ai trong hai người tỏ ra được nét hay của mình. Cô không ngồi đủ gần để nghe được câu chuyện nào của họ, nhưng cô có thể thấy họ hiếm khi nói với nhau, và mỗi lần nói thì thái độ trịnh trọng, lạnh lùng biết bao. Sự thiếu nhã nhặn của mẹ cô càng khiến Elizabeth đau lòng hơn khi nghĩ đến những gì cả nhà mang ơn anh; và đôi lúc, cô sẵn lòng đánh đổi bất cứ thứ gì để được phép nói với anh rằng lòng tốt của anh không phải cả nhà không biết, cũng chẳng phải cả nhà không cảm nhận được. [austen-pride-and-prejudice:54.14] Cô hy vọng buổi tối sẽ đem lại một dịp nào đó cho họ gần nhau; rằng trọn cuộc viếng thăm sẽ không trôi qua mà họ chẳng trò chuyện được gì thêm ngoài lời chào hỏi đơn thuần mang tính nghi lễ lúc anh bước vào. Lo âu và bồn chồn, cô thấy khoảng thời gian ở phòng khách trước khi các quý ông sang tẻ nhạt và buồn chán đến mức suýt khiến cô mất cả lịch sự. Cô trông ngóng lúc họ bước vào, như thời khắc mà mọi cơ may vui vẻ của cô trong buổi tối đều trông vào đó. [austen-pride-and-prejudice:54.15] “Nếu anh ta không đến chỗ mình,” cô nói, “thì mình sẽ từ bỏ anh ta mãi mãi.” [austen-pride-and-prejudice:54.16] Các quý ông bước vào; và cô nghĩ trông anh như thể sắp đáp ứng niềm hy vọng của cô; nhưng than ôi! các quý bà đã xúm quanh chiếc bàn nơi cô Bennet đang pha trà và Elizabeth đang rót cà phê, chen chúc khít khao đến mức không còn một chỗ trống nào gần cô đủ để kê một chiếc ghế. Và khi các quý ông lại gần, một trong các cô gái còn nhích sát vào cô hơn bao giờ hết, thì thầm nói, [austen-pride-and-prejudice:54.17] “Mình quyết không để bọn đàn ông đến chia rẽ chúng mình. Chúng mình chẳng cần ai trong bọn họ cả, phải không?” [austen-pride-and-prejudice:54.18] Darcy đã đi sang một góc khác của căn phòng. Cô đưa mắt dõi theo anh, ghen tị với bất cứ ai được anh nói chuyện cùng, chẳng còn đủ kiên nhẫn để rót cà phê cho ai; và rồi lại giận chính mình vì đã ngớ ngẩn đến thế! [austen-pride-and-prejudice:54.19] “Một người đàn ông đã từng bị cự tuyệt! Sao mình lại có thể dại dột đến mức mong anh ta nối lại tình yêu? Có người đàn ông nào lại không phản đối một sự yếu mềm như việc cầu hôn cùng một người phụ nữ đến lần thứ hai? Chẳng có nỗi nhục nào khiến họ ghê tởm hơn thế!” [austen-pride-and-prejudice:54.20] Tuy vậy, cô cũng hơi phấn chấn lên khi chính anh mang trả tách cà phê; và cô chộp lấy cơ hội để hỏi, [austen-pride-and-prejudice:54.21] “Em gái anh vẫn còn ở Pemberley chứ?” [austen-pride-and-prejudice:54.22] “Vâng, cô ấy sẽ ở đó cho đến Giáng sinh.” [austen-pride-and-prejudice:54.23] “Và chỉ một mình thôi sao? Bạn bè cô ấy đều đã đi cả rồi ư?” [austen-pride-and-prejudice:54.24] “Có bà Annesley ở cùng cô ấy. Những người khác đã đi tiếp đến Scarborough được ba tuần nay rồi.” [austen-pride-and-prejudice:54.25] Cô không nghĩ ra được gì để nói thêm; nhưng nếu anh muốn trò chuyện với cô, có lẽ anh sẽ thành công hơn. Tuy vậy, anh đứng cạnh cô vài phút trong im lặng; và cuối cùng, khi cô gái trẻ kia lại thì thầm với Elizabeth, anh bỏ đi. [austen-pride-and-prejudice:54.26] Khi bộ đồ trà được dọn đi và các bàn chơi bài được bày ra, các quý bà đều đứng dậy, và Elizabeth đang hy vọng anh sẽ sớm đến bên cô, thì mọi dự tính của cô đều đổ nhào khi thấy anh trở thành nạn nhân của lòng hăm hở vơ vét người chơi bài whist của mẹ cô, và chỉ ít phút sau đã ngồi vào bàn cùng những người khác. Giờ cô mất hết mọi mong đợi được vui vẻ. Suốt buổi tối họ bị giam ở những bàn khác nhau, và cô chẳng còn gì để hy vọng, ngoài việc mắt anh hướng về phía cô thường xuyên đến mức khiến anh chơi cũng thua kém như cô. [austen-pride-and-prejudice:54.27] Bà Bennet đã định giữ hai quý ông ở Netherfield lại dùng bữa khuya; nhưng không may xe ngựa của họ được gọi đến trước tất cả những người khác, và bà chẳng có dịp nào giữ họ lại. [austen-pride-and-prejudice:54.28] “Nào các con,” bà nói ngay khi chỉ còn lại người nhà với nhau, “các con thấy hôm nay thế nào? Mẹ nghĩ mọi việc đều diễn ra tốt đẹp khác thường, mẹ cam đoan đấy. Bữa tối được nấu nướng khéo chẳng kém bất cứ bữa nào mẹ từng thấy. Thịt nai quay vừa tới—và ai cũng bảo chưa bao giờ thấy cái đùi nào béo đến thế. Món súp ngon gấp năm mươi lần món mình ăn ở nhà Lucas tuần trước; và ngay cả anh Darcy cũng công nhận rằng món gà gô được làm khéo lạ thường; mà mẹ đoán anh ta có ít nhất hai ba đầu bếp người Pháp. Còn Jane yêu quý của mẹ, mẹ chưa bao giờ thấy con đẹp hơn thế. Bà Long cũng bảo vậy, vì mẹ đã hỏi bà ấy có phải thế không. Và các con có biết bà ấy còn nói gì nữa không? ‘Ôi! bà Bennet, rốt cuộc chúng ta sẽ thấy cô ấy về Netherfield.’ Bà ấy nói thế thật đấy. Mẹ nghĩ bà Long là người tốt nhất trần đời—còn mấy cô cháu gái bà ấy thì cư xử rất ngoan, và chẳng xinh đẹp chút nào: mẹ thích họ vô cùng.” [austen-pride-and-prejudice:54.29] Tóm lại, bà Bennet đang hết sức phấn chấn; bà đã thấy đủ cách Bingley cư xử với Jane để tin chắc rằng rốt cuộc con gái bà sẽ có được anh; và những mong đợi của bà về lợi lộc cho gia đình, lúc tâm trạng vui vẻ, vượt xa lẽ phải đến nỗi bà thật sự thất vọng khi hôm sau không thấy anh lại đến để cầu hôn. [austen-pride-and-prejudice:54.30] “Hôm nay thật là một ngày dễ chịu,” cô Bennet nói với Elizabeth. “Khách khứa dường như được chọn lựa thật khéo, thật hợp nhau. Chị mong chúng ta sẽ thường được gặp lại nhau.” [austen-pride-and-prejudice:54.31] Elizabeth mỉm cười. [austen-pride-and-prejudice:54.32] “Lizzy, em không được làm thế. Em không được nghi ngờ chị. Điều đó làm chị phật lòng. Chị cam đoan với em rằng giờ chị đã học được cách thưởng thức chuyện trò với anh ấy như với một chàng trai dễ chịu và hiểu biết, chẳng mong mỏi gì hơn. Từ cách cư xử hiện nay của anh ấy, chị hoàn toàn tin rằng anh ấy chưa bao giờ có ý định chiếm lấy tình cảm của chị. Chỉ là anh ấy được trời phú cho cách giao tiếp dịu dàng hơn và lòng mong muốn làm vừa lòng mọi người mạnh mẽ hơn bất kỳ người đàn ông nào khác.” [austen-pride-and-prejudice:54.33] “Chị thật độc ác,” cô em nói, “chị không cho em cười, mà lúc nào cũng khiêu khích em cười.” [austen-pride-and-prejudice:54.34] “Có những lúc thật khó mà được người ta tin!” [austen-pride-and-prejudice:54.35] “Và có những lúc lại chẳng thể nào được tin!” [austen-pride-and-prejudice:54.36] “Nhưng sao em lại muốn thuyết phục chị rằng chị cảm thấy nhiều hơn những gì chị thừa nhận?” [austen-pride-and-prejudice:54.37] “Đó là câu hỏi em chẳng biết trả lời ra sao. Chúng ta ai cũng thích dạy dỗ, dù những gì ta dạy được chỉ là những thứ chẳng đáng biết. Chị tha lỗi cho em; và nếu chị cứ khăng khăng là dửng dưng, thì đừng chọn em làm người tâm sự.” [austen-pride-and-prejudice:55.1] Vài ngày sau cuộc viếng thăm ấy, anh Bingley lại đến, và đến một mình. Bạn anh đã rời anh sáng hôm đó để đi London, nhưng sẽ quay về sau mười ngày. Anh ngồi chơi với họ hơn một giờ, và tâm trạng vui vẻ khác thường. Bà Bennet mời anh ở lại dùng bữa tối; nhưng anh, với bao lời bày tỏ tiếc nuối, thú thật rằng mình đã nhận lời nơi khác. [austen-pride-and-prejudice:55.2] “Lần sau anh ghé,” bà nói, “tôi mong chúng tôi sẽ may mắn hơn.” [austen-pride-and-prejudice:55.3] Anh sẽ đặc biệt vui sướng bất cứ lúc nào, v.v. và v.v.; và nếu bà cho phép, anh sẽ sớm tìm dịp đến thăm. [austen-pride-and-prejudice:55.4] “Ngày mai anh đến được không?” [austen-pride-and-prejudice:55.5] Vâng, ngày mai anh chẳng có hẹn gì cả; và lời mời của bà được nhận lời hết sức sốt sắng. [austen-pride-and-prejudice:55.6] Anh đến, và đến sớm đến nỗi các quý bà chưa ai thay xong y phục. Bà Bennet chạy ào vào phòng con gái, trên người vẫn mặc áo choàng buổi sáng, tóc mới vấn được một nửa, miệng kêu lên, [austen-pride-and-prejudice:55.7] “Jane yêu quý của mẹ, nhanh lên mà xuống nhà. Anh ấy đến rồi—anh Bingley đến rồi.—Thật đấy. Nhanh lên, nhanh lên. Này, Sarah, lại đây với cô Bennet ngay, giúp cô ấy mặc áo. Đừng bận tâm đến tóc cô Lizzy.” [austen-pride-and-prejudice:55.8] “Chúng con sẽ xuống ngay khi có thể,” Jane nói; “nhưng con dám chắc Kitty xong trước cả hai chúng con, vì em ấy lên lầu từ nửa giờ trước rồi.” [austen-pride-and-prejudice:55.9] “Ôi! mặc kệ Kitty! nó thì liên quan gì? Nào nhanh lên, nhanh lên! dải thắt lưng của con đâu rồi, con yêu?” [austen-pride-and-prejudice:55.10] Nhưng khi mẹ đi rồi, Jane không sao chịu xuống nhà nếu không có một trong các em đi cùng. [austen-pride-and-prejudice:55.11] Buổi tối, cũng nỗi nôn nóng muốn để hai người được ở riêng với nhau ấy lại lộ rõ. Sau bữa trà, ông Bennet lui vào thư phòng như thường lệ, còn Mary lên lầu với cây đàn của mình. Hai trong năm chướng ngại vật đã được dẹp đi như thế, bà Bennet ngồi nhìn và nháy mắt với Elizabeth và Catherine hồi lâu mà chẳng gây được chút ấn tượng nào. Elizabeth nhất định không để ý đến bà; và cuối cùng khi Kitty để ý thì cô bé lại hết sức ngây thơ hỏi: “Có chuyện gì thế mẹ? Sao mẹ cứ nháy mắt với con mãi thế? Con phải làm gì ạ?” [austen-pride-and-prejudice:55.12] “Không có gì cả con ạ, không có gì. Mẹ có nháy mắt với con đâu.” Rồi bà ngồi yên thêm năm phút nữa; nhưng không thể bỏ phí một dịp quý giá như vậy, bà bỗng đứng dậy và nói với Kitty, [austen-pride-and-prejudice:55.13] “Lại đây, con yêu, mẹ muốn nói chuyện với con,” rồi dẫn cô bé ra khỏi phòng. Jane lập tức đưa mắt nhìn Elizabeth, ánh mắt nói lên nỗi khổ tâm trước sự sắp đặt có chủ ý như thế, và lời khẩn cầu em đừng chiều theo. Vài phút sau, bà Bennet hé cửa gọi to, [austen-pride-and-prejudice:55.14] “Lizzy, con yêu, mẹ muốn nói chuyện với con.” [austen-pride-and-prejudice:55.15] Elizabeth đành phải đi. [austen-pride-and-prejudice:55.16] “Con biết đấy, ta cứ để hai đứa nó ở riêng với nhau thì hơn;” mẹ cô nói ngay khi cô vừa ra đến sảnh. “Mẹ với Kitty sẽ lên lầu ngồi trong phòng trang điểm của mẹ.” [austen-pride-and-prejudice:55.17] Elizabeth không tìm cách nói lý lẽ với mẹ, mà lặng lẽ đứng lại ở sảnh cho đến khi bà và Kitty khuất dạng, rồi quay vào phòng khách. [austen-pride-and-prejudice:55.18] Những dự tính của bà Bennet hôm ấy chẳng có hiệu quả gì. Bingley là tất cả những gì đáng yêu nhất, trừ việc chưa phải là người đã công khai ngỏ lời với con gái bà. Sự thoải mái và vui vẻ của anh khiến anh trở thành một người góp mặt hết sức dễ chịu trong buổi tối của gia đình; và anh chịu đựng sự sốt sắng vụng về của bà mẹ, nghe hết mọi nhận xét ngớ ngẩn của bà với một sự nhẫn nại và một vẻ mặt điềm tĩnh khiến cô con gái đặc biệt biết ơn. [austen-pride-and-prejudice:55.19] Anh hầu như chẳng cần mời mọc đã ở lại dùng bữa khuya; và trước khi anh ra về, một cuộc hẹn đã được định, chủ yếu nhờ chính anh và bà Bennet, rằng sáng hôm sau anh sẽ đến đi săn cùng chồng bà. [austen-pride-and-prejudice:55.20] Sau ngày hôm ấy, Jane không còn nói gì về sự dửng dưng của mình nữa. Hai chị em không nói với nhau một lời nào về Bingley; nhưng Elizabeth đi ngủ với niềm tin hạnh phúc rằng mọi việc hẳn sẽ sớm kết thúc, trừ phi anh Darcy quay về trước thời hạn đã định. Tuy vậy, nghĩ cho nghiêm túc, cô khá tin rằng tất cả những điều này hẳn đã diễn ra với sự đồng ý của quý ông ấy. [austen-pride-and-prejudice:55.21] Bingley đến đúng hẹn; và anh cùng ông Bennet trải qua buổi sáng với nhau như đã thỏa thuận. Ông Bennet dễ chịu hơn nhiều so với những gì người bạn đồng hành của ông chờ đợi. Ở Bingley chẳng có chút tự phụ hay ngu ngốc nào có thể khơi lên sự giễu cợt của ông, hay khiến ông chán ghét mà im lặng; và ông cởi mở hơn, ít kỳ quặc hơn mọi lần anh từng thấy. Dĩ nhiên Bingley theo ông về dùng bữa tối; và buổi tối, trí sáng tạo của bà Bennet lại hoạt động để đẩy mọi người ra xa anh và con gái bà. Elizabeth, có một lá thư phải viết, đã sang phòng điểm tâm để làm việc ấy ngay sau bữa trà; vì những người khác đều sắp ngồi vào bàn chơi bài, nên chẳng cần đến cô để chống lại những mưu tính của mẹ. [austen-pride-and-prejudice:55.22] Nhưng khi viết xong thư và quay lại phòng khách, cô vô cùng kinh ngạc thấy có lý do để sợ rằng mẹ cô đã quá khôn khéo so với cô. Vừa mở cửa, cô nhận thấy chị cô và Bingley đang đứng cạnh nhau bên lò sưởi như thể đang chuyện trò hết sức nghiêm trang; và giả sử điều đó không gợi lên chút ngờ vực nào, thì gương mặt cả hai khi vội vàng quay lại và rời xa nhau cũng đủ nói lên tất cả. Tình thế của họ đã đủ khó xử; nhưng cô nghĩ tình thế của mình còn tệ hơn. Không ai nói một lời; và Elizabeth đang định đi ra thì Bingley, người cũng như Jane đã ngồi xuống, bỗng đứng dậy, thì thầm vài lời với chị cô, rồi chạy ra khỏi phòng. [austen-pride-and-prejudice:55.23] Jane không thể giấu Elizabeth điều gì khi lòng tin cậy sẽ đem lại niềm vui; và lập tức ôm chầm lấy em, chị thú nhận, với xúc cảm sôi nổi nhất, rằng chị là người hạnh phúc nhất trên đời. [austen-pride-and-prejudice:55.24] “Thật là quá sức!” chị nói thêm, “quá sức nhiều. Chị không xứng đáng được thế. Ôi! sao mọi người lại không được hạnh phúc như thế này?” [austen-pride-and-prejudice:55.25] Elizabeth chúc mừng chị với một sự chân thành, một sự nồng nhiệt, một niềm vui sướng mà lời lẽ chỉ có thể diễn tả nghèo nàn. Mỗi câu nói ân cần lại là một nguồn hạnh phúc mới cho Jane. Nhưng lúc này chị không cho phép mình nán lại với em, hay nói một nửa những gì còn phải nói. [austen-pride-and-prejudice:55.26] “Chị phải đến với mẹ ngay;” chị kêu lên. “Chị không muốn vì bất cứ lẽ gì mà coi nhẹ sự quan tâm trìu mến của mẹ; hay để mẹ nghe chuyện này từ ai khác ngoài chị. Anh ấy đã đến gặp bố rồi. Ôi! Lizzy, biết rằng điều chị sắp kể sẽ đem lại niềm vui lớn đến thế cho cả gia đình thân yêu của chị! làm sao chị chịu nổi ngần ấy hạnh phúc!” [austen-pride-and-prejudice:55.27] Rồi chị vội vã đến chỗ mẹ, người đã cố ý giải tán bàn bài và đang ngồi trên lầu với Kitty. [austen-pride-and-prejudice:55.28] Elizabeth, còn lại một mình, giờ mỉm cười trước sự nhanh chóng và dễ dàng mà một chuyện đã khiến họ bao tháng trời hồi hộp và phiền muộn cuối cùng được giải quyết. [austen-pride-and-prejudice:55.29] “Và đây,” cô nói, “là kết cục của mọi sự thận trọng lo âu của bạn anh ấy! của mọi sự giả dối và mưu mô của cô em gái anh ấy! một kết cục hạnh phúc nhất, khôn ngoan nhất, hợp lý nhất!” [austen-pride-and-prejudice:55.30] Chỉ vài phút sau, Bingley đến với cô; cuộc nói chuyện của anh với bố cô thật ngắn gọn và đi thẳng vào việc. [austen-pride-and-prejudice:55.31] “Chị cô đâu rồi?” anh vội hỏi khi vừa mở cửa. [austen-pride-and-prejudice:55.32] “Chị ấy ở trên lầu với mẹ tôi. Tôi dám chắc chị ấy sẽ xuống ngay thôi.” [austen-pride-and-prejudice:55.33] Anh liền đóng cửa lại, và tiến đến bên cô, đòi những lời chúc tốt đẹp và tình thương mến của một cô em gái. Elizabeth thành thật và hết lòng bày tỏ niềm vui trước viễn cảnh họ sắp thành người một nhà. Họ bắt tay nhau hết sức thân tình; và rồi cho đến khi chị cô xuống, cô phải nghe tất cả những gì anh muốn nói về hạnh phúc của chính anh và về những điều hoàn hảo của Jane; và dù anh đang là một người tình, Elizabeth thật sự tin rằng mọi kỳ vọng hạnh phúc của anh đều có cơ sở hợp lý, vì nền tảng của chúng là sự hiểu biết tuyệt vời và tính tình còn tuyệt vời hơn của Jane, cùng sự tương đồng chung về tình cảm và sở thích giữa chị với anh. [austen-pride-and-prejudice:55.34] Đó là một buổi tối vui sướng khác thường đối với tất cả họ; sự mãn nguyện trong tâm hồn cô Bennet khiến gương mặt cô bừng lên một vẻ sinh động ngọt ngào đến mức trông cô xinh đẹp hơn bao giờ hết. Kitty cười điệu, cười mỉm, và mong đến lượt mình sớm tới. Bà Bennet không thể nào ưng thuận hay bày tỏ sự tán thành bằng những lời lẽ đủ nồng nhiệt để thỏa lòng mình, dù suốt nửa giờ bà chẳng nói với Bingley điều gì khác; và khi ông Bennet cùng họ dùng bữa khuya, giọng nói và cử chỉ của ông cho thấy rõ ông thật sự hạnh phúc biết bao. [austen-pride-and-prejudice:55.35] Tuy vậy, ông không nói một lời nào ám chỉ đến chuyện ấy cho đến khi vị khách cáo từ ra về; nhưng ngay khi anh vừa đi, ông quay sang con gái và nói, [austen-pride-and-prejudice:55.36] “Jane, bố chúc mừng con. Con sẽ là một người phụ nữ rất hạnh phúc.” [austen-pride-and-prejudice:55.37] Jane lập tức đến bên ông, hôn ông, và cảm ơn lòng tốt của ông. [austen-pride-and-prejudice:55.38] “Con là một cô gái ngoan;” ông đáp, “và bố rất vui khi nghĩ rằng con sẽ yên bề gia thất hạnh phúc đến thế. Bố chẳng nghi ngờ gì việc hai đứa sẽ sống với nhau rất tốt. Tính khí hai đứa chẳng hề khác nhau. Đứa nào cũng dễ chiều theo người khác đến nỗi sẽ chẳng bao giờ quyết định được việc gì; dễ dãi đến nỗi đầy tớ nào cũng lừa được; và hào phóng đến nỗi lúc nào cũng tiêu vượt quá thu nhập.” [austen-pride-and-prejudice:55.39] “Con mong là không thế. Khinh suất hay thiếu suy nghĩ trong chuyện tiền nong thì ở con là điều không thể tha thứ.” [austen-pride-and-prejudice:55.40] “Tiêu vượt quá thu nhập! Ông nó ơi,” vợ ông kêu lên, “ông đang nói gì thế? Ô hay, cậu ấy có bốn năm nghìn bảng một năm, mà có khi còn hơn nữa.” Rồi quay sang con gái, “Ôi! Jane yêu quý, yêu quý của mẹ, mẹ sung sướng quá! Mẹ chắc cả đêm nay mẹ chẳng chợp mắt được. Mẹ biết thế nào cũng thế mà. Mẹ vẫn luôn bảo rốt cuộc phải thế thôi. Mẹ biết chắc con không thể đẹp đến thế mà chẳng được gì! Mẹ nhớ ngay khi vừa thấy cậu ấy, lúc cậu ấy mới đến Hertfordshire năm ngoái, mẹ đã nghĩ thế nào hai đứa cũng thành đôi. Ôi! cậu ấy là chàng trai đẹp trai nhất xưa nay!” [austen-pride-and-prejudice:55.41] Wickham, Lydia, tất cả đều bị lãng quên. Jane là đứa con cưng nhất của bà, không ai sánh bằng. Vào lúc ấy, bà chẳng còn quan tâm đến ai khác. Các cô em chẳng mấy chốc bắt đầu nịnh nọt chị để xin những thứ vui sướng mà sau này chị có thể ban phát. [austen-pride-and-prejudice:55.42] Mary xin được dùng thư viện ở Netherfield; còn Kitty nài nỉ ráo riết xin vài buổi vũ hội ở đó mỗi mùa đông. [austen-pride-and-prejudice:55.43] Từ đó trở đi, dĩ nhiên Bingley ngày nào cũng đến Longbourn; thường đến trước bữa điểm tâm và luôn ở lại đến sau bữa khuya; trừ những khi một người hàng xóm man rợ nào đó, đáng ghét bao nhiêu cũng chưa đủ, mời anh dùng bữa tối mà anh nghĩ mình buộc phải nhận lời. [austen-pride-and-prejudice:55.44] Giờ Elizabeth chẳng còn mấy thời gian trò chuyện với chị; vì khi anh có mặt, Jane chẳng còn để tâm đến ai khác; nhưng cô thấy mình khá hữu ích cho cả hai người trong những giờ xa cách thỉnh thoảng hẳn phải có. Khi vắng Jane, anh luôn quấn lấy Elizabeth để được vui sướng nói về chị; và khi Bingley đi rồi, Jane cũng luôn tìm đến cách giải khuây tương tự. [austen-pride-and-prejudice:55.45] “Anh ấy làm chị hạnh phúc biết bao,” một buổi tối chị nói, “khi bảo chị rằng anh ấy hoàn toàn không biết chị ở London hồi mùa xuân vừa rồi! Chị đã không tin là có thể như thế.” [austen-pride-and-prejudice:55.46] “Em cũng đã ngờ như thế,” Elizabeth đáp. “Nhưng anh ấy giải thích chuyện đó thế nào?” [austen-pride-and-prejudice:55.47] “Hẳn là do cô em gái anh ấy. Chị em họ chắc chắn chẳng ưa việc anh ấy quen biết chị, điều đó chị chẳng lấy làm lạ, vì về nhiều mặt anh ấy có thể chọn được người có lợi hơn nhiều. Nhưng khi họ thấy, như chị tin là họ sẽ thấy, rằng người anh em của họ hạnh phúc bên chị, họ sẽ học cách bằng lòng, và chúng ta sẽ lại hòa hảo với nhau; dù chẳng bao giờ còn được như xưa nữa.” [austen-pride-and-prejudice:55.48] “Đó là câu nói khó tha thứ nhất,” Elizabeth nói, “mà em từng nghe chị thốt ra. Ngoan lắm! Thật tình em sẽ bực mình nếu lại thấy chị bị lừa bởi tình cảm giả vờ của cô Bingley.” [austen-pride-and-prejudice:55.49] “Em có tin không, Lizzy, rằng khi anh ấy lên London hồi tháng Mười một năm ngoái, anh ấy thật sự yêu chị, và chỉ vì tin chắc rằng chị dửng dưng mà anh ấy đã không quay lại!” [austen-pride-and-prejudice:55.50] “Dĩ nhiên anh ấy đã lầm một chút; nhưng điều đó chỉ làm vẻ vang cho đức khiêm tốn của anh ấy.” [austen-pride-and-prejudice:55.51] Điều đó tự nhiên dẫn đến một bài ca ngợi của Jane về tính rụt rè của anh và việc anh coi nhẹ những phẩm chất tốt đẹp của chính mình. [austen-pride-and-prejudice:55.52] Elizabeth mừng khi thấy anh đã không để lộ sự can thiệp của bạn mình, vì dù Jane có trái tim hào hiệp và bao dung nhất trên đời, cô biết đó là điều hẳn sẽ khiến chị có định kiến với người bạn kia. [austen-pride-and-prejudice:55.53] “Chị đúng là người may mắn nhất xưa nay!” Jane kêu lên. “Ôi! Lizzy, sao chị lại được chọn riêng ra giữa cả nhà, và được ban phúc hơn tất cả! Giá mà chị được thấy em cũng hạnh phúc như thế! Giá mà có một người đàn ông như thế nữa dành cho em!” [austen-pride-and-prejudice:55.54] “Dẫu chị có cho em bốn mươi người đàn ông như thế, em cũng chẳng bao giờ hạnh phúc được như chị. Chừng nào em chưa có được tính tình của chị, lòng tốt của chị, em chẳng bao giờ có được hạnh phúc của chị. Không, không, cứ để em tự lo liệu lấy; và biết đâu, nếu thật may mắn, rồi có ngày em sẽ gặp được một ông Collins khác.” [austen-pride-and-prejudice:55.55] Tình hình nhà Longbourn không thể giữ bí mật được lâu. Bà Bennet được đặc ân thì thầm điều ấy với bà Phillips, và bà này đánh bạo, chẳng xin phép ai, cũng làm y như thế với tất cả hàng xóm ở Meryton. [austen-pride-and-prejudice:55.56] Nhà Bennet nhanh chóng được tuyên bố là gia đình may mắn nhất thế gian, dù chỉ vài tuần trước, khi Lydia mới bỏ trốn, người ta vẫn nhất loạt chứng minh rằng họ là nhà đã bị số phận định sẵn cho bất hạnh. [austen-pride-and-prejudice:56.1] Một buổi sáng, khoảng một tuần sau khi Bingley đính ước với Jane, lúc anh và các bà các cô trong nhà đang ngồi cùng nhau trong phòng ăn, sự chú ý của họ bỗng bị tiếng xe ngựa kéo về phía cửa sổ; và họ nhìn thấy một cỗ xe ngựa nhỏ thắng bốn ngựa đang chạy lên bãi cỏ. Còn quá sớm để có khách đến thăm, vả lại cỗ xe cũng chẳng giống xe của bất kỳ nhà hàng xóm nào. Ngựa là ngựa thuê ở trạm; và cả cỗ xe lẫn chế phục của người đầy tớ đi trước đều lạ lẫm với họ. Tuy vậy, vì chắc chắn có người đang đến, Bingley lập tức thuyết phục cô Bennet tránh sự gò bó của một cuộc viếng thăm đường đột như thế, mà cùng anh đi dạo vào khu vườn cây bụi. Hai người cùng đi, còn ba người ở lại tiếp tục đoán già đoán non, dù chẳng mấy thỏa mãn, cho đến khi cánh cửa bật mở và vị khách bước vào. Đó là phu nhân Catherine de Bourgh. [austen-pride-and-prejudice:56.2] Dĩ nhiên ai cũng đã định sẽ ngạc nhiên; nhưng sự kinh ngạc của họ vượt xa dự đoán; và về phía bà Bennet và Kitty, dù phu nhân hoàn toàn xa lạ với họ, nỗi kinh ngạc ấy vẫn còn kém những gì Elizabeth cảm thấy. [austen-pride-and-prejudice:56.3] Phu nhân bước vào phòng với vẻ thiếu nhã nhặn hơn thường lệ, chẳng đáp lại lời chào của Elizabeth bằng gì khác ngoài một cái gật đầu nhẹ, rồi ngồi xuống không nói một lời. Elizabeth đã nói tên phu nhân cho mẹ biết lúc bà bước vào, dù chẳng ai yêu cầu giới thiệu. [austen-pride-and-prejudice:56.4] Bà Bennet hết sức kinh ngạc, dù hãnh diện vì có một vị khách quan trọng đến thế, đã đón tiếp phu nhân với phép lịch sự tối đa. Sau khi ngồi im lặng một lúc, phu nhân nói với Elizabeth bằng giọng rất cứng nhắc, [austen-pride-and-prejudice:56.5] “Ta mong là cô vẫn khỏe, cô Bennet. Bà kia, ta đoán, là mẹ cô.” [austen-pride-and-prejudice:56.6] Elizabeth trả lời rất ngắn gọn rằng đúng vậy. [austen-pride-and-prejudice:56.7] “Và kia, ta đoán, là một trong các em gái cô.” [austen-pride-and-prejudice:56.8] “Vâng, thưa phu nhân,” bà Bennet nói, sung sướng được trò chuyện với một phu nhân Catherine. “Đó là đứa con gái áp út của tôi. Đứa út nhất vừa mới lấy chồng, còn đứa lớn nhất thì đang ở đâu đó quanh vườn, đi dạo với một chàng trai mà tôi tin là chẳng bao lâu nữa sẽ thành người trong nhà.” [austen-pride-and-prejudice:56.9] “Khuôn viên ở đây nhỏ quá,” phu nhân Catherine đáp lại sau một lúc im lặng. [austen-pride-and-prejudice:56.10] “Tôi dám chắc nó chẳng thấm vào đâu so với Rosings, thưa phu nhân; nhưng tôi cam đoan với phu nhân nó rộng hơn khuôn viên nhà ngài William Lucas nhiều.” [austen-pride-and-prejudice:56.11] “Đây hẳn là một phòng khách cực kỳ bất tiện vào buổi tối mùa hè; cửa sổ quay thẳng về hướng tây.” [austen-pride-and-prejudice:56.12] Bà Bennet cam đoan với phu nhân rằng họ không bao giờ ngồi ở đó sau bữa tối; rồi nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:56.13] “Tôi xin mạn phép hỏi phu nhân, lúc phu nhân đi, ông bà Collins có khỏe không ạ.” [austen-pride-and-prejudice:56.14] “Có, rất khỏe. Ta gặp họ tối hôm kia.” [austen-pride-and-prejudice:56.15] Elizabeth giờ chờ đợi phu nhân sẽ đưa cho cô một lá thư của Charlotte, vì đó có vẻ là lý do khả dĩ duy nhất cho cuộc viếng thăm. Nhưng chẳng thấy lá thư nào, và cô hoàn toàn bối rối. [austen-pride-and-prejudice:56.16] Bà Bennet, hết sức lịch sự, nài phu nhân dùng chút gì cho lại sức; nhưng phu nhân Catherine cương quyết, và chẳng mấy lịch sự, từ chối không ăn gì cả; rồi đứng dậy, nói với Elizabeth, [austen-pride-and-prejudice:56.17] “Cô Bennet, hình như ở một bên bãi cỏ nhà cô có một khu vườn hoang nho nhỏ trông cũng khá xinh. Ta muốn đi một vòng trong đó, nếu cô vui lòng đi cùng ta.” [austen-pride-and-prejudice:56.18] “Đi đi con,” mẹ cô kêu lên, “và dẫn phu nhân đi xem các lối đi khác nhau. Mẹ nghĩ phu nhân sẽ thích căn chòi ẩn sĩ.” [austen-pride-and-prejudice:56.19] Elizabeth vâng lời, chạy về phòng lấy cây dù che nắng, rồi theo hầu vị khách cao quý xuống lầu. Khi đi qua sảnh, phu nhân Catherine mở cửa phòng ăn và phòng khách, liếc qua một lượt rồi tuyên bố đó là những căn phòng trông cũng tươm tất, và đi tiếp. [austen-pride-and-prejudice:56.20] Xe ngựa của phu nhân vẫn đợi ở cửa, và Elizabeth thấy người hầu gái của bà ngồi trong đó. Họ lặng lẽ đi dọc lối sỏi dẫn đến lùm cây; Elizabeth đã quyết không gắng gợi chuyện với một người đàn bà giờ đây còn xấc xược và khó chịu hơn thường lệ. [austen-pride-and-prejudice:56.21] “Sao mình lại có lúc nghĩ bà ta giống người cháu nhỉ?” cô nói khi nhìn vào mặt bà. [austen-pride-and-prejudice:56.22] Vừa vào đến lùm cây, phu nhân Catherine đã mở đầu như sau:— [austen-pride-and-prejudice:56.23] “Cô Bennet, cô không thể không hiểu lý do chuyến đi đến đây của ta. Chính trái tim cô, chính lương tâm cô hẳn phải cho cô biết vì sao ta đến.” [austen-pride-and-prejudice:56.24] Elizabeth nhìn bà với vẻ kinh ngạc không chút giả tạo. [austen-pride-and-prejudice:56.25] “Thưa phu nhân, quả thật phu nhân đã lầm. Tôi hoàn toàn không thể lý giải được vì sao mình có vinh dự được gặp phu nhân ở đây.” [austen-pride-and-prejudice:56.26] “Cô Bennet,” phu nhân đáp bằng giọng giận dữ, “cô phải biết rằng ta không phải là người để người ta đùa cợt. Nhưng dù cô có muốn giả dối đến đâu, cô sẽ thấy ta không như thế. Tính cách của ta xưa nay vẫn nổi tiếng là thành thật và thẳng thắn, và trong một việc hệ trọng thế này, ta chắc chắn sẽ không xa rời nó. Hai hôm trước, có một tin đồn hết sức đáng báo động đến tai ta. Người ta bảo ta rằng không chỉ chị cô sắp kết hôn hết sức có lợi, mà cô, chính cô Elizabeth Bennet, rất có thể ít lâu sau cũng sẽ thành hôn với cháu ta, chính cháu ruột của ta, Darcy. Dù ta biết đó hẳn là một điều bịa đặt nhục nhã; dù ta không muốn xúc phạm cháu ta đến mức cho rằng điều đó có thể là thật, ta vẫn lập tức quyết định lên đường đến đây, để cho cô biết ý ta.” [austen-pride-and-prejudice:56.27] “Nếu phu nhân tin điều đó không thể là thật,” Elizabeth nói, mặt đỏ bừng vì kinh ngạc và khinh miệt, “thì tôi lấy làm lạ phu nhân lại chịu khó đi xa đến thế. Phu nhân định làm gì với việc ấy?” [austen-pride-and-prejudice:56.28] “Đòi ngay lập tức rằng tin đồn ấy phải được cải chính khắp nơi.” [austen-pride-and-prejudice:56.29] “Việc phu nhân đến Longbourn gặp tôi và gia đình tôi,” Elizabeth lạnh lùng nói, “e rằng lại càng xác nhận nó; nếu quả thật có một tin đồn như thế.” [austen-pride-and-prejudice:56.30] “Nếu! vậy cô giả vờ không biết chuyện ấy sao? Chẳng phải chính các người đã ra sức loan truyền nó đi đó sao? Cô không biết rằng tin đồn ấy đã lan khắp nơi ư?” [austen-pride-and-prejudice:56.31] “Tôi chưa bao giờ nghe nói thế.” [austen-pride-and-prejudice:56.32] “Và cô cũng có thể tuyên bố rằng nó chẳng có cơ sở gì chứ?” [austen-pride-and-prejudice:56.33] “Tôi không dám nhận mình thẳng thắn được như phu nhân. Phu nhân có thể hỏi những câu mà tôi không muốn trả lời.” [austen-pride-and-prejudice:56.34] “Thật không thể chịu nổi. Cô Bennet, ta nhất định phải được biết. Nó, cháu ta, đã cầu hôn cô chưa?” [austen-pride-and-prejudice:56.35] “Phu nhân đã tuyên bố rằng điều đó là không thể.” [austen-pride-and-prejudice:56.36] “Lẽ ra phải là không thể; nhất định phải là không thể, chừng nào nó còn giữ được lý trí. Nhưng những mánh khóe và sự quyến rũ của cô có thể, trong một phút mê muội, đã làm nó quên đi bổn phận đối với bản thân và với cả gia đình. Có thể cô đã lôi kéo được nó.” [austen-pride-and-prejudice:56.37] “Nếu tôi có làm thế, tôi sẽ là người cuối cùng thú nhận điều đó.” [austen-pride-and-prejudice:56.38] “Cô Bennet, cô có biết ta là ai không? Ta không quen nghe những lời lẽ như thế này. Ta gần như là người thân gần gũi nhất của nó trên đời, và có quyền được biết mọi việc hệ trọng nhất của nó.” [austen-pride-and-prejudice:56.39] “Nhưng phu nhân không có quyền được biết việc của tôi; và một thái độ như thế này cũng sẽ chẳng bao giờ khiến tôi nói rõ ra.” [austen-pride-and-prejudice:56.40] “Hãy để ta nói cho rõ. Cuộc hôn nhân mà cô cả gan mơ tưởng ấy không bao giờ có thể diễn ra. Không, không bao giờ. Darcy đã đính ước với con gái ta. Giờ cô còn gì để nói?” [austen-pride-and-prejudice:56.41] “Chỉ điều này thôi; rằng nếu anh ấy đã đính ước, thì phu nhân chẳng có lý do gì để cho rằng anh ấy sẽ cầu hôn tôi.” [austen-pride-and-prejudice:56.42] Phu nhân Catherine ngập ngừng một lúc, rồi đáp, [austen-pride-and-prejudice:56.43] “Cuộc đính ước giữa chúng là thuộc loại đặc biệt. Từ thuở ấu thơ, chúng đã được định sẵn cho nhau. Đó là ước nguyện tha thiết của mẹ nó, cũng như của mẹ con bé. Khi chúng còn nằm nôi, chúng ta đã tính đến cuộc kết hợp này: thế mà giờ đây, đúng lúc ước nguyện của cả hai chị em sắp thành hiện thực trong cuộc hôn nhân của chúng, lại bị ngăn trở bởi một đứa con gái xuất thân thấp kém, chẳng có chút địa vị gì trên đời, và hoàn toàn chẳng dây mơ rễ má gì với gia đình! Cô không chút đếm xỉa gì đến ước nguyện của những người thân của nó sao? Đến sự đính ước ngầm của nó với cô de Bourgh sao? Cô đã mất hết mọi ý thức về lễ nghĩa và tế nhị rồi sao? Cô chẳng nghe ta nói rằng ngay từ những giờ phút đầu đời nó đã được định sẵn cho em họ nó ư?” [austen-pride-and-prejudice:56.44] “Có, và tôi đã nghe điều đó từ trước. Nhưng điều đó thì liên quan gì đến tôi? Nếu không có sự phản đối nào khác đối với việc tôi lấy cháu phu nhân, thì chắc chắn tôi sẽ chẳng vì biết rằng mẹ anh ấy và bác anh ấy muốn anh ấy lấy cô de Bourgh mà từ bỏ. Cả hai bà đã làm hết sức mình trong việc tính toán cuộc hôn nhân. Còn thành hay không thì tùy ở người khác. Nếu anh Darcy không bị ràng buộc với em họ mình cả về danh dự lẫn tình cảm, thì sao anh ấy lại không được chọn người khác? Và nếu tôi là người được chọn, thì sao tôi lại không được nhận lời?” [austen-pride-and-prejudice:56.45] “Bởi vì danh dự, lễ nghi, sự khôn ngoan, phải, cả lợi ích nữa, đều ngăn cấm điều đó. Phải, cô Bennet, lợi ích; vì đừng mong được gia đình hay bạn bè nó đoái hoài, nếu cô cố tình hành động trái với ý muốn của tất cả mọi người. Cô sẽ bị chỉ trích, bị coi thường và bị khinh rẻ bởi tất cả những ai có quan hệ với nó. Cuộc hôn nhân của cô sẽ là một nỗi ô nhục; thậm chí tên cô sẽ chẳng bao giờ được ai trong chúng ta nhắc đến.” [austen-pride-and-prejudice:56.46] “Đó quả là những bất hạnh nặng nề,” Elizabeth đáp. “Nhưng vợ của anh Darcy hẳn phải có những nguồn hạnh phúc phi thường gắn liền với vị trí của mình, đến nỗi xét cho cùng, cô ấy chẳng có lý do gì để than phiền.” [austen-pride-and-prejudice:56.47] “Đồ con gái cứng đầu, bướng bỉnh! Ta thấy xấu hổ thay cho cô! Đây là cách cô đền đáp những sự quan tâm của ta dành cho cô mùa xuân năm ngoái sao? Về chuyện ấy, cô không nợ ta chút gì sao? [austen-pride-and-prejudice:56.48] “Ta ngồi xuống đã. Cô phải hiểu, cô Bennet, rằng ta đến đây với quyết tâm sắt đá phải đạt được mục đích; và ta sẽ không để ai can ngăn. Ta không quen chiều theo ý thích bất chợt của bất kỳ ai. Ta không có thói quen cam chịu thất vọng.” [austen-pride-and-prejudice:56.49] “Điều đó sẽ khiến tình cảnh hiện thời của phu nhân càng đáng thương hơn; nhưng nó sẽ chẳng có tác dụng gì đối với tôi.” [austen-pride-and-prejudice:56.50] “Ta không cho phép ai ngắt lời. Hãy im lặng mà nghe. Con gái ta và cháu ta sinh ra là để dành cho nhau. Bên ngoại, chúng cùng một dòng dõi quý tộc; bên nội, chúng xuất thân từ những gia đình đáng kính, danh giá và lâu đời, tuy không có tước hiệu. Gia sản cả hai bên đều lớn lao. Chúng đã được mọi thành viên trong hai dòng họ đồng thanh định sẵn cho nhau; thế thì cái gì sẽ chia rẽ chúng? Những tham vọng trèo cao của một đứa con gái không gia thế, không họ hàng quyền quý, không tài sản. Lẽ nào có thể chịu đựng điều này! Nhưng không được, nhất định không được như vậy. Nếu cô biết điều gì tốt cho mình, cô sẽ không muốn rời bỏ cái tầng lớp mà cô đã được nuôi dạy trong đó.” [austen-pride-and-prejudice:56.51] “Lấy cháu phu nhân, tôi không cho rằng mình rời bỏ tầng lớp ấy. Anh ấy là một quý ông; tôi là con gái một quý ông; về điểm đó chúng tôi ngang hàng.” [austen-pride-and-prejudice:56.52] “Đúng. Cô là con gái một quý ông. Nhưng mẹ cô là ai? Những ông cậu bà dì của cô là ai? Đừng tưởng ta không biết thân phận của họ.” [austen-pride-and-prejudice:56.53] “Dù họ hàng tôi có thế nào đi nữa,” Elizabeth nói, “nếu cháu phu nhân không phản đối họ, thì họ cũng chẳng liên quan gì đến phu nhân.” [austen-pride-and-prejudice:56.54] “Hãy nói cho ta biết dứt khoát một lần, cô đã đính ước với nó chưa?” [austen-pride-and-prejudice:56.55] Dù Elizabeth không muốn trả lời câu hỏi này chỉ để chiều lòng phu nhân Catherine, sau một thoáng cân nhắc cô cũng không thể không nói, [austen-pride-and-prejudice:56.56] “Chưa.” [austen-pride-and-prejudice:56.57] Phu nhân Catherine có vẻ hài lòng. [austen-pride-and-prejudice:56.58] “Thế cô có hứa với ta là sẽ không bao giờ tiến tới một cuộc đính ước như thế không?” [austen-pride-and-prejudice:56.59] “Tôi sẽ không hứa điều gì như thế.” [austen-pride-and-prejudice:56.60] “Cô Bennet, ta bàng hoàng và kinh ngạc. Ta cứ tưởng sẽ gặp một thiếu nữ biết điều hơn. Nhưng đừng tự dối mình mà tin rằng ta sẽ có lúc lùi bước. Ta sẽ không đi khỏi đây chừng nào cô chưa cho ta lời cam kết ta đòi hỏi.” [austen-pride-and-prejudice:56.61] “Và chắc chắn tôi sẽ không bao giờ cam kết. Tôi sẽ không để ai đe dọa mà làm một điều hoàn toàn vô lý như thế. Phu nhân muốn anh Darcy lấy con gái phu nhân; nhưng giả sử tôi có hứa như phu nhân mong muốn, thì liệu cuộc hôn nhân của họ có vì thế mà dễ thành hơn chút nào không? Giả sử anh ấy có tình cảm với tôi, liệu việc tôi từ chối lời cầu hôn của anh ấy có khiến anh ấy muốn trao nó cho em họ mình không? Cho phép tôi nói, thưa phu nhân Catherine, rằng những lý lẽ mà phu nhân đưa ra để ủng hộ lời yêu cầu khác thường này cũng hời hợt chẳng kém gì việc yêu cầu ấy là thiếu suy xét. Phu nhân đã hoàn toàn hiểu lầm tính cách của tôi, nếu phu nhân nghĩ rằng những lời thuyết phục như thế có thể lay chuyển được tôi. Cháu phu nhân sẽ tán thành việc phu nhân can thiệp vào chuyện riêng của anh ấy đến đâu, tôi không thể biết; nhưng chắc chắn phu nhân không có quyền bận tâm đến chuyện của tôi. Vì vậy tôi xin phu nhân đừng quấy rầy tôi thêm về chuyện này nữa.” [austen-pride-and-prejudice:56.62] “Đừng vội vàng thế. Ta chưa nói xong đâu. Ngoài tất cả những lý do phản đối ta đã nêu, ta còn một điều nữa. Ta không lạ gì những chi tiết về vụ bỏ trốn ô nhục của cô em út nhà cô. Ta biết tất cả; rằng việc gã trai trẻ kia cưới nó là một việc chắp vá, tốn kém tiền của bố cô và các cậu cô. Một đứa con gái như thế mà lại làm em gái của cháu ta sao? Chồng nó, con trai viên quản lý điền trang của người cha quá cố của cháu ta, lại làm anh em của cháu ta sao? Trời đất ơi!—cô đang nghĩ gì vậy? Những bóng cây của Pemberley lẽ nào lại bị vấy bẩn như thế sao?” [austen-pride-and-prejudice:56.63] “Giờ thì phu nhân chẳng còn gì để nói thêm nữa,” cô phẫn uất đáp. “Phu nhân đã sỉ nhục tôi bằng mọi cách có thể. Tôi xin phép quay về nhà.” [austen-pride-and-prejudice:56.64] Và cô vừa nói vừa đứng dậy. Phu nhân Catherine cũng đứng lên, và họ quay trở lại. Phu nhân giận dữ vô cùng. [austen-pride-and-prejudice:56.65] “Vậy là cô chẳng đếm xỉa gì đến danh dự và uy tín của cháu ta! Đồ con gái vô tình, ích kỷ! Cô không nghĩ rằng kết thân với cô hẳn sẽ làm nó mất mặt trước mắt mọi người sao?” [austen-pride-and-prejudice:56.66] “Thưa phu nhân Catherine, tôi chẳng còn gì để nói thêm. Phu nhân đã biết ý tôi.” [austen-pride-and-prejudice:56.67] “Vậy là cô đã quyết lấy nó?” [austen-pride-and-prejudice:56.68] “Tôi chưa hề nói thế. Tôi chỉ quyết hành động theo cách mà, theo ý tôi, sẽ làm nên hạnh phúc của tôi, chẳng cần đếm xỉa đến phu nhân, hay đến bất kỳ ai hoàn toàn chẳng liên quan gì đến tôi.” [austen-pride-and-prejudice:56.69] “Được lắm. Vậy là cô từ chối chiều ý ta. Cô từ chối tuân theo những đòi hỏi của bổn phận, danh dự và lòng biết ơn. Cô quyết làm hại nó trong mắt mọi bạn bè, và biến nó thành trò khinh bỉ của thiên hạ.” [austen-pride-and-prejudice:56.70] “Cả bổn phận, danh dự, lẫn lòng biết ơn,” Elizabeth đáp, “trong trường hợp này đều chẳng thể có đòi hỏi gì ở tôi. Cuộc hôn nhân của tôi với anh Darcy sẽ chẳng vi phạm nguyên tắc nào trong số ấy cả. Còn về sự oán giận của gia đình anh ấy, hay sự phẫn nộ của thiên hạ, nếu gia đình anh ấy có oán giận vì anh ấy lấy tôi, thì điều đó cũng chẳng làm tôi bận lòng lấy một khắc—còn thiên hạ nói chung thì đủ sáng suốt để chẳng hùa theo mà khinh bỉ.” [austen-pride-and-prejudice:56.71] “Và đó là ý kiến thật của cô! Đó là quyết định cuối cùng của cô! Được lắm. Giờ ta biết phải làm gì rồi. Đừng tưởng, cô Bennet, rằng tham vọng của cô sẽ có ngày được thỏa mãn. Ta đến để thử cô. Ta đã hy vọng thấy cô biết điều; nhưng cứ tin chắc đi, ta sẽ đạt được mục đích.” [austen-pride-and-prejudice:56.72] Phu nhân Catherine cứ thế nói mãi cho đến khi họ tới cửa xe ngựa, thì bà vội quay lại, nói thêm, [austen-pride-and-prejudice:56.73] “Ta không chào từ biệt cô, cô Bennet. Ta không gửi lời thăm mẹ cô. Cô không đáng được sự quan tâm ấy. Ta hết sức không bằng lòng.” [austen-pride-and-prejudice:56.74] Elizabeth không đáp lời; và chẳng buồn mời phu nhân quay vào nhà, cô lặng lẽ tự mình đi vào. Cô nghe tiếng xe ngựa chạy đi khi đang bước lên lầu. Mẹ cô sốt ruột đón cô ở cửa phòng trang điểm, hỏi sao phu nhân Catherine không vào lại nghỉ ngơi. [austen-pride-and-prejudice:56.75] “Phu nhân không muốn thế,” con gái bà nói, “phu nhân nhất định phải đi.” [austen-pride-and-prejudice:56.76] “Bà ấy là một người phụ nữ trông thật sang trọng! và việc bà ấy ghé thăm thật là lịch sự quá chừng! vì mẹ đoán bà ấy chỉ đến để báo cho chúng ta biết vợ chồng nhà Collins vẫn khỏe. Mẹ dám chắc bà ấy đang trên đường đi đâu đó, và đi ngang qua Meryton, nghĩ rằng tiện thể ghé thăm con. Mẹ đoán bà ấy chẳng có gì đặc biệt để nói với con, phải không Lizzy?” [austen-pride-and-prejudice:56.77] Elizabeth đành phải nói dối một chút ở chỗ này; vì thú nhận nội dung câu chuyện giữa họ là điều không thể. [austen-pride-and-prejudice:57.1] Nỗi xáo động tinh thần mà cuộc viếng thăm khác thường này gây ra cho Elizabeth không dễ gì vượt qua được; và suốt nhiều giờ liền cô không sao thôi nghĩ đến nó. Hóa ra phu nhân Catherine đã thật sự chịu khó thực hiện chuyến đi từ Rosings này chỉ với một mục đích duy nhất là phá bỏ cuộc đính ước mà bà cho là có giữa cô và anh Darcy. Quả là một kế hoạch hợp lý! nhưng tin đồn về cuộc đính ước của họ có thể bắt nguồn từ đâu, Elizabeth không tài nào hình dung nổi; cho đến khi cô nhớ ra rằng việc anh là bạn thân của Bingley, còn cô là em gái của Jane, cũng đủ, vào lúc mà việc trông đợi một đám cưới khiến ai nấy đều háo hức mong một đám cưới khác, để gợi nên ý tưởng ấy. Chính cô cũng không quên cảm thấy rằng cuộc hôn nhân của chị cô hẳn sẽ khiến họ gặp nhau thường xuyên hơn. Và vì vậy những người hàng xóm ở Lucas Lodge (vì cô kết luận rằng chính qua việc thư từ với vợ chồng nhà Collins mà tin đồn đã đến tai phu nhân Catherine) chỉ đơn giản coi là gần như chắc chắn và sắp xảy ra cái điều mà cô vẫn chỉ trông đợi là có thể xảy ra vào một lúc nào đó trong tương lai. [austen-pride-and-prejudice:57.2] Tuy vậy, khi nghiền ngẫm lại những lời lẽ của phu nhân Catherine, cô không khỏi cảm thấy đôi chút bất an về hậu quả có thể xảy ra nếu bà cứ khăng khăng can thiệp. Từ những gì bà nói về quyết tâm ngăn cản cuộc hôn nhân của họ, Elizabeth chợt nghĩ ra rằng hẳn bà đang tính chuyện tìm đến cháu mình; và anh sẽ đón nhận một bản trình bày tương tự về những tai hại gắn liền với việc kết thân với cô ra sao, cô không dám nói chắc. Cô không biết chính xác anh thương mến bà bác đến mức nào, hay anh trông cậy vào nhận định của bà đến đâu, nhưng thật tự nhiên khi cho rằng anh coi trọng phu nhân hơn nhiều so với cô; và chắc chắn rằng, khi kể ra những nỗi khổ của một cuộc hôn nhân với một người có họ hàng gần gũi chênh lệch đến thế so với họ hàng anh, bà bác sẽ đánh vào đúng chỗ yếu nhất của anh. Với những quan niệm của anh về phẩm giá, có lẽ anh sẽ cảm thấy những lý lẽ mà Elizabeth thấy yếu ớt và lố bịch lại chứa đựng nhiều lẽ phải và lập luận vững vàng. [austen-pride-and-prejudice:57.3] Nếu trước đây anh từng do dự không biết nên làm gì, điều mà nhiều lúc dường như rất có thể, thì lời khuyên và lời khẩn khoản của một người họ hàng gần gũi đến thế có thể xua tan mọi ngờ vực, và khiến anh quyết định ngay lập tức để được hạnh phúc trong chừng mực mà phẩm giá không tì vết có thể đem lại cho anh. Trong trường hợp ấy, anh sẽ không quay lại nữa. Phu nhân Catherine có thể gặp anh trên đường đi qua London; và lời hứa của anh với Bingley là sẽ trở lại Netherfield hẳn phải bị gác lại. [austen-pride-and-prejudice:57.4] “Vậy nên, nếu trong vài ngày tới, bạn anh ấy nhận được một lời cáo lỗi vì không giữ lời hứa,” cô nói thêm, “mình sẽ biết phải hiểu điều đó thế nào. Lúc ấy mình sẽ từ bỏ mọi mong đợi, mọi ước muốn về sự chung thủy của anh ấy. Nếu anh ấy bằng lòng chỉ tiếc nuối mình, trong khi lẽ ra có thể có được tình cảm và bàn tay mình, thì mình cũng sẽ sớm thôi chẳng còn tiếc nuối gì anh ấy nữa.” [austen-pride-and-prejudice:57.5] Những người khác trong gia đình rất ngạc nhiên khi nghe biết vị khách là ai; nhưng họ dễ dãi thỏa mãn sự ngạc nhiên ấy bằng cùng loại phỏng đoán đã làm dịu trí tò mò của bà Bennet; và Elizabeth được miễn khỏi bị trêu chọc nhiều về chuyện này. [austen-pride-and-prejudice:57.6] Sáng hôm sau, khi đang xuống lầu, cô gặp bố, người vừa từ thư phòng bước ra, tay cầm một lá thư. [austen-pride-and-prejudice:57.7] “Lizzy,” ông nói, “bố đang định đi tìm con; vào phòng bố đi.” [austen-pride-and-prejudice:57.8] Cô theo ông vào đó; và sự tò mò muốn biết ông định nói gì với mình càng tăng lên khi cô đoán rằng điều ấy bằng cách nào đó có liên quan đến lá thư ông đang cầm. Cô chợt nghĩ có thể đó là thư của phu nhân Catherine; và cô hãi hùng hình dung trước mọi sự giải thích sẽ phải theo sau. [austen-pride-and-prejudice:57.9] Cô theo bố đến bên lò sưởi, và cả hai cùng ngồi xuống. Rồi ông nói, [austen-pride-and-prejudice:57.10] “Sáng nay bố nhận được một lá thư khiến bố vô cùng kinh ngạc. Vì nó chủ yếu liên quan đến con, nên con cần biết nội dung. Trước đây bố không biết rằng mình có hai đứa con gái sắp lên xe hoa. Để bố chúc mừng con về một cuộc chinh phục hết sức quan trọng.” [austen-pride-and-prejudice:57.11] Má Elizabeth đỏ bừng lên khi cô lập tức tin chắc đó là thư của người cháu chứ không phải của bà bác; và cô còn đang phân vân không biết nên vui mừng hơn vì anh đã chịu giãi bày, hay phật ý hơn vì thư của anh lại không gửi cho chính cô; thì bố cô nói tiếp, [austen-pride-and-prejudice:57.12] “Trông con có vẻ chột dạ. Các cô gái trẻ vốn rất tinh tường trong những chuyện thế này; nhưng bố nghĩ bố có thể thách ngay cả sự sắc sảo của con đoán ra tên người ngưỡng mộ con. Thư này là của ông Collins.” [austen-pride-and-prejudice:57.13] “Của ông Collins! ông ấy thì có gì để nói chứ?” [austen-pride-and-prejudice:57.14] “Dĩ nhiên là điều gì đó rất đúng trọng tâm. Ông ta mở đầu bằng lời chúc mừng hôn lễ sắp tới của con gái lớn của bố, điều mà dường như ông ta đã được nghe kể bởi mấy người nhà Lucas tốt bụng mà hay ngồi lê đôi mách. Bố sẽ không đùa cợt với sự sốt ruột của con bằng cách đọc những gì ông ta nói về chuyện ấy. Phần liên quan đến con như sau. “Sau khi đã gửi tới ông những lời chúc mừng chân thành của bà Collins và của tôi về sự kiện hạnh phúc này, giờ tôi xin phép nói thêm một lời gợi ý ngắn về một sự kiện khác, mà chúng tôi được biết qua cùng một nguồn tin. Con gái ông là Elizabeth, người ta đoán vậy, sẽ không còn mang họ Bennet được bao lâu sau khi chị cô ấy từ bỏ cái họ ấy, và người bạn đời được chọn để cùng chung số phận với cô ấy, có thể nói một cách có cơ sở, là một trong những nhân vật lừng lẫy nhất trên đất nước này.” [austen-pride-and-prejudice:57.15] “Con có đoán được không, Lizzy, ông ta muốn nói đến ai?” “Quý ông trẻ tuổi này được trời phú một cách đặc biệt mọi thứ mà trái tim người trần có thể khao khát nhất,—tài sản lẫy lừng, họ hàng cao quý, và quyền tiến cử rộng khắp. Tuy nhiên bất chấp mọi sự cám dỗ ấy, xin cho tôi được cảnh báo cô em họ Elizabeth của tôi, và cả ông nữa, về những tai họa mà ông và cô ấy có thể chuốc lấy nếu vội vàng chấp nhận lời cầu hôn của quý ông này, điều mà dĩ nhiên ông và cô ấy sẽ có ý muốn chớp lấy ngay.” [austen-pride-and-prejudice:57.16] “Con có biết quý ông này là ai không, Lizzy? Nhưng giờ thì lộ ra rồi.” [austen-pride-and-prejudice:57.17] “Lý do khiến tôi cảnh báo ông như sau. Chúng tôi có lý do để nghĩ rằng bà bác của quý ông ấy, Lệnh bà Catherine de Bourgh, không nhìn cuộc hôn nhân này bằng con mắt thiện cảm.” [austen-pride-and-prejudice:57.18] “Anh Darcy, con thấy đấy, chính là người ấy! Nào, Lizzy, bố nghĩ bố đã làm con ngạc nhiên rồi. Ông ta, hay nhà Lucas, liệu có thể chọn ra một người đàn ông nào trong số những người chúng ta quen biết mà cái tên lại vạch trần sự sai lạc của câu chuyện họ kể hiệu quả hơn thế không? Anh Darcy, người chẳng bao giờ nhìn người phụ nữ nào trừ khi để tìm ra một khuyết điểm, và có lẽ cả đời chưa bao giờ nhìn đến con! Thật tuyệt diệu!” [austen-pride-and-prejudice:57.19] Elizabeth cố hùa theo câu đùa của bố, nhưng chỉ gượng được một nụ cười hết sức miễn cưỡng. Chưa bao giờ trí dí dỏm của ông lại nhắm vào hướng khiến cô khó chịu đến thế. [austen-pride-and-prejudice:57.20] “Con không thấy buồn cười sao?” [austen-pride-and-prejudice:57.21] “Ôi! có chứ. Bố đọc tiếp đi ạ.” [austen-pride-and-prejudice:57.22] “Sau khi tôi nhắc đến khả năng của cuộc hôn nhân này với Lệnh bà tối qua, Lệnh bà lập tức, với sự hạ cố thường lệ, bày tỏ cảm nghĩ của mình về chuyện ấy; và khi đó tôi thấy rõ rằng, vì một vài lý do phản đối về phía gia đình cô em họ tôi, Lệnh bà sẽ không bao giờ ưng thuận điều mà Lệnh bà gọi là một cuộc hôn nhân ô nhục đến thế. Tôi nghĩ bổn phận của tôi là phải báo tin này thật sớm cho cô em họ tôi, để cô ấy và người ngưỡng mộ cao quý của cô ấy biết rõ mình đang làm gì, và đừng vội vàng lao vào một cuộc hôn nhân chưa được chuẩn thuận đúng mực.” “Ông Collins còn viết thêm,” “Tôi thật lòng vui mừng vì chuyện đáng buồn của cô em họ Lydia của tôi đã được ỉm đi êm thấm đến thế, và chỉ lấy làm tiếc rằng việc họ sống chung trước khi thành hôn lại bị nhiều người biết đến như vậy. Tuy nhiên, tôi không được sao nhãng bổn phận của chức vụ mình, hay ngần ngại bày tỏ sự kinh ngạc khi nghe rằng ông đã đón đôi vợ chồng trẻ vào nhà ngay khi họ vừa cưới. Đó là một sự khuyến khích thói xấu; và nếu tôi là mục sư xứ Longbourn, tôi hẳn đã cực lực phản đối. Là một tín đồ Cơ Đốc, chắc chắn ông nên tha thứ cho họ, nhưng đừng bao giờ cho họ đến trước mặt, hay để tên họ được nhắc đến trong tầm tai ông.” “Đó là quan niệm của ông ta về lòng khoan thứ Cơ Đốc! Phần còn lại của lá thư chỉ nói về tình trạng của Charlotte yêu quý của ông ta, và việc ông ta đang trông chờ một nhành ô-liu non. Nhưng Lizzy này, trông con như chẳng thích thú gì. Bố mong con sẽ không làm bộ tiểu thư e lệ, giả vờ phật ý vì một lời đồn vu vơ. Chúng ta sống để làm gì, nếu chẳng phải để làm trò vui cho hàng xóm, và đến lượt mình lại cười họ?” [austen-pride-and-prejudice:57.23] “Ôi!” Elizabeth kêu lên, “con thấy buồn cười vô cùng. Nhưng chuyện thật kỳ lạ!” [austen-pride-and-prejudice:57.24] “Phải—chính vì thế mà nó buồn cười. Giá họ chọn bất kỳ người đàn ông nào khác thì đã chẳng có gì; nhưng sự dửng dưng hoàn toàn của anh ta, và sự ác cảm rõ rệt của con, khiến chuyện này phi lý một cách thú vị đến thế! Dù ghét viết lách đến đâu, bố cũng chẳng chịu bỏ việc thư từ với ông Collins vì bất cứ giá nào. Mà này, mỗi khi đọc một lá thư của ông ta, bố không thể không ưu ái ông ta hơn cả Wickham, dù bố quý sự trơ tráo và đạo đức giả của thằng con rể bố đến đâu. Mà này Lizzy, phu nhân Catherine đã nói gì về lời đồn này? Bà ấy đến để từ chối ưng thuận ư?” [austen-pride-and-prejudice:57.25] Con gái ông chỉ đáp lại câu hỏi ấy bằng một tiếng cười; và vì ông hỏi mà chẳng hề ngờ vực chút nào, cô cũng không khổ sở khi ông hỏi lại. Chưa bao giờ Elizabeth lúng túng đến thế khi phải làm ra vẻ cảm xúc của mình khác với thực tế. Cô phải cười, trong khi lại muốn khóc hơn. Bố cô đã làm cô đau lòng hết sức tàn nhẫn bằng những gì ông nói về sự dửng dưng của anh Darcy, và cô chẳng biết làm gì ngoài lấy làm lạ trước sự thiếu sáng suốt đến thế, hay sợ rằng có lẽ, không phải ông thấy quá ít, mà là cô đã tưởng tượng quá nhiều. [austen-pride-and-prejudice:58.1] Thay vì nhận được một lá thư cáo lỗi như thế từ bạn mình, như Elizabeth nửa chờ đợi anh Bingley sẽ nhận, anh lại có thể đưa Darcy cùng đến Longbourn trước khi nhiều ngày trôi qua kể từ cuộc viếng thăm của phu nhân Catherine. Hai quý ông đến sớm; và trước khi bà Bennet kịp kể với anh rằng họ đã gặp bà bác anh, điều mà con gái bà ngồi thấp thỏm lo sợ từng giây, Bingley, vốn muốn được ở riêng với Jane, đề nghị cả bọn ra ngoài đi dạo. Mọi người đồng ý. Bà Bennet không có thói quen đi bộ, Mary thì chẳng bao giờ rảnh rỗi, nhưng năm người còn lại cùng nhau lên đường. Tuy nhiên, Bingley và Jane chẳng mấy chốc đã để những người khác vượt lên trước. Họ tụt lại phía sau, còn Elizabeth, Kitty và Darcy phải tự tiếp chuyện nhau. Cả ba nói rất ít; Kitty quá sợ anh nên chẳng dám nói; Elizabeth đang thầm đi đến một quyết định liều lĩnh; và có lẽ anh cũng đang làm như vậy. [austen-pride-and-prejudice:58.2] Họ đi về phía nhà Lucas, vì Kitty muốn ghé thăm Maria; và vì Elizabeth thấy chẳng cần thiết phải biến việc ấy thành chuyện chung, nên khi Kitty rời họ, cô mạnh dạn đi tiếp một mình với anh. Giờ là lúc thực hiện quyết định của cô, và trong khi lòng can đảm đang dâng cao, cô lập tức nói, [austen-pride-and-prejudice:58.3] “Anh Darcy, tôi là một người rất ích kỷ; và để làm nhẹ lòng mình, tôi chẳng quản việc có thể làm tổn thương tình cảm của anh đến đâu. Tôi không sao nén được nữa, phải cảm ơn anh vì lòng tốt chưa từng có của anh đối với cô em gái tội nghiệp của tôi. Từ khi biết chuyện, tôi đã hết sức mong được bày tỏ với anh lòng biết ơn của tôi. Nếu những người khác trong gia đình tôi biết, thì tôi đã không chỉ có lòng biết ơn của riêng mình để bày tỏ.” [austen-pride-and-prejudice:58.4] “Tôi lấy làm tiếc, vô cùng tiếc,” Darcy đáp, giọng ngạc nhiên và xúc động, “rằng cô lại được biết chuyện mà, nếu nhìn theo một cách sai lạc, có thể đã khiến cô bất an. Tôi không nghĩ bà Gardiner lại khó tin cậy đến thế.” [austen-pride-and-prejudice:58.5] “Anh đừng trách mợ tôi. Chính sự vô tâm của Lydia đã tiết lộ với tôi trước tiên rằng anh có dính líu vào chuyện ấy; và dĩ nhiên, tôi không thể yên lòng cho đến khi biết rõ ngọn ngành. Cho phép tôi cảm ơn anh mãi, nhân danh cả gia đình tôi, vì lòng trắc ẩn hào hiệp đã khiến anh chịu bao khó nhọc, và chịu đựng bao nỗi nhục, để tìm ra họ.” [austen-pride-and-prejudice:58.6] “Nếu cô muốn cảm ơn tôi,” anh đáp, “thì hãy cảm ơn cho riêng cô thôi. Rằng mong muốn đem lại hạnh phúc cho cô có thể đã tiếp thêm sức mạnh cho những động cơ khác thúc đẩy tôi, tôi sẽ không chối cãi. Nhưng gia đình cô không nợ tôi gì cả. Dù tôi kính trọng họ đến đâu, tôi tin rằng, tôi chỉ nghĩ đến cô mà thôi.” [austen-pride-and-prejudice:58.7] Elizabeth bối rối quá không nói được lời nào. Sau một thoáng lặng im, người đi cùng cô nói thêm, “Cô quá hào hiệp để đùa giỡn với tôi. Nếu tình cảm của cô vẫn như hồi tháng Tư vừa rồi, xin hãy nói ngay cho tôi biết. Tình cảm và ước nguyện của tôi vẫn không thay đổi, nhưng chỉ một lời của cô sẽ khiến tôi im lặng mãi mãi về chuyện này.” [austen-pride-and-prejudice:58.8] Elizabeth, cảm nhận hết sự lúng túng và lo âu khác thường trong tình thế của anh, giờ buộc mình phải lên tiếng; và ngay lập tức, tuy không được trôi chảy lắm, cô cho anh hiểu rằng tình cảm của cô đã thay đổi lớn lao từ quãng thời gian anh nhắc đến, đến nỗi giờ đây cô đón nhận những lời bày tỏ của anh với lòng biết ơn và niềm vui. Niềm hạnh phúc mà câu trả lời ấy đem lại có lẽ là điều anh chưa từng cảm thấy bao giờ; và anh bày tỏ lòng mình trong dịp ấy một cách đầy xúc cảm và nồng nhiệt như một người đàn ông đang yêu say đắm có thể làm. Giá Elizabeth dám nhìn vào mắt anh, có lẽ cô đã thấy vẻ vui sướng từ đáy lòng lan tỏa trên gương mặt hợp với anh biết bao; nhưng, dù không dám nhìn, cô vẫn có thể lắng nghe, và anh kể cho cô nghe về những tình cảm mà, khi chứng tỏ cô quan trọng với anh đến nhường nào, khiến tình yêu của anh mỗi lúc một quý giá hơn. [austen-pride-and-prejudice:58.9] Họ cứ đi mãi, chẳng biết đi về hướng nào. Có quá nhiều điều phải nghĩ, phải cảm, và phải nói, nên chẳng còn để tâm đến điều gì khác. Cô sớm biết rằng họ có được sự thấu hiểu tốt đẹp hiện giờ là nhờ những nỗ lực của bà bác anh, người quả thật đã ghé thăm anh trên đường trở về qua London, và ở đó kể lại chuyến đi đến Longbourn, động cơ của nó, cùng nội dung cuộc nói chuyện với Elizabeth; nhấn mạnh từng lời lẽ của cô mà, theo cách hiểu của phu nhân, đặc biệt cho thấy sự ngang ngạnh và trơ tráo của cô, vì tin rằng một lời kể như thế hẳn sẽ giúp bà đạt được từ người cháu lời hứa mà cô đã từ chối. Nhưng, thật không may cho phu nhân, tác dụng của nó lại hoàn toàn ngược lại. [austen-pride-and-prejudice:58.10] “Điều đó dạy anh biết hy vọng,” anh nói, “như anh hầu như chưa bao giờ cho phép mình hy vọng trước đây. Anh hiểu tính em đủ để chắc chắn rằng, nếu em đã hoàn toàn, dứt khoát không gì lay chuyển được mà quyết khước từ anh, em hẳn đã thừa nhận điều đó với phu nhân Catherine một cách thẳng thắn và công khai.” [austen-pride-and-prejudice:58.11] Elizabeth đỏ mặt và bật cười khi đáp, “Vâng, anh biết đủ về sự thẳng thắn của em để tin rằng em có thể làm thế. Sau khi đã mắng nhiếc anh thậm tệ ngay trước mặt anh như thế, em chẳng còn e ngại gì mà không mắng nhiếc anh trước mọi người thân của anh.” [austen-pride-and-prejudice:58.12] “Em đã nói gì về anh mà anh không đáng phải nghe? Vì, dù những lời buộc tội của em không có cơ sở, dựa trên những tiền đề sai lầm, cách anh cư xử với em lúc ấy đáng phải chịu sự quở trách nghiêm khắc nhất. Thật không thể tha thứ được. Anh không thể nghĩ đến điều đó mà không ghê tởm.” [austen-pride-and-prejudice:58.13] “Chúng ta đừng tranh cãi xem ai phải chịu phần lỗi lớn hơn trong buổi tối hôm ấy,” Elizabeth nói. “Nếu xét kỹ, cách cư xử của cả hai ta đều chẳng phải là không đáng chê trách; nhưng từ đó đến nay, em hy vọng, cả hai ta đều đã tiến bộ hơn về phép lịch sự.” [austen-pride-and-prejudice:58.14] “Anh không thể dễ dàng làm hòa với chính mình như thế. Ký ức về những gì anh đã nói khi ấy, về hành vi, cử chỉ, lời lẽ của anh trong suốt buổi đó, giờ đây, và đã nhiều tháng nay, làm anh đau đớn khôn tả. Lời quở trách xác đáng của em, anh sẽ chẳng bao giờ quên: ‘nếu anh cư xử ra dáng một quý ông hơn.’ Đó là lời em đã nói. Em không biết, em khó lòng hình dung nổi, những lời ấy đã giày vò anh đến thế nào;—dù anh thú thật rằng phải mất một thời gian anh mới đủ tỉnh táo để thừa nhận chúng là đúng.” [austen-pride-and-prejudice:58.15] “Quả thật em chẳng hề ngờ rằng chúng lại gây ấn tượng mạnh đến thế. Em chẳng mảy may nghĩ rằng chúng lại có lúc được cảm nhận theo cách ấy.” [austen-pride-and-prejudice:58.16] “Anh dễ dàng tin điều đó. Khi ấy em nghĩ anh chẳng có chút tình cảm đúng đắn nào, anh chắc là em đã nghĩ thế. Anh sẽ chẳng bao giờ quên vẻ mặt em khi em nói rằng anh không thể ngỏ lời với em bằng bất cứ cách nào có thể khiến em chấp nhận anh.” [austen-pride-and-prejudice:58.17] “Ôi! anh đừng nhắc lại những gì em đã nói hồi ấy. Những hồi ức ấy chẳng hay ho gì đâu. Em cam đoan với anh rằng từ lâu em đã hết sức xấu hổ về điều đó.” [austen-pride-and-prejudice:58.18] Darcy nhắc đến lá thư của anh. “Có phải,” anh nói, “có phải nó đã sớm khiến em nghĩ tốt hơn về anh? Khi đọc nó, em có tin chút nào vào nội dung của nó không?” [austen-pride-and-prejudice:58.19] Cô giải thích lá thư đã tác động đến cô thế nào, và mọi định kiến trước đây của cô đã dần dần tan biến ra sao. [austen-pride-and-prejudice:58.20] “Anh biết,” anh nói, “rằng những gì anh viết hẳn sẽ làm em đau lòng, nhưng điều đó là cần thiết. Anh hy vọng em đã hủy lá thư ấy đi. Có một đoạn, nhất là phần mở đầu, mà anh sợ em còn có thể đọc lại. Anh còn nhớ vài lời lẽ có thể khiến em ghét anh một cách chính đáng.” [austen-pride-and-prejudice:58.21] “Lá thư chắc chắn sẽ được đốt đi, nếu anh tin đó là điều cốt yếu để giữ được lòng quý trọng của em; nhưng, dù cả hai ta đều có lý do để nghĩ rằng ý kiến của em không hẳn là không thể thay đổi, em hy vọng chúng cũng không dễ thay đổi đến mức như điều ấy ngụ ý.” [austen-pride-and-prejudice:58.22] “Khi viết lá thư ấy,” Darcy đáp, “anh cứ tưởng mình hoàn toàn bình tĩnh và điềm đạm, nhưng từ đó anh tin chắc rằng nó đã được viết trong một tâm trạng cay đắng khủng khiếp.” [austen-pride-and-prejudice:58.23] “Lá thư, có lẽ, mở đầu bằng cay đắng, nhưng nó không kết thúc như thế. Lời từ biệt chính là lòng nhân hậu. Nhưng đừng nghĩ đến lá thư nữa. Tình cảm của người viết và người nhận giờ đây đã khác xa so với lúc ấy, đến mức mọi tình tiết khó chịu đi kèm với nó đều nên được quên đi. Anh phải học lấy đôi chút triết lý của em. Chỉ nghĩ về quá khứ khi hồi tưởng về nó đem lại cho anh niềm vui.” [austen-pride-and-prejudice:58.24] “Anh không thể tin rằng em có thứ triết lý nào như thế. Những hồi tưởng của em hẳn hoàn toàn chẳng có gì đáng tự trách, nên sự mãn nguyện nảy sinh từ chúng không phải là nhờ triết lý, mà nhờ một điều còn tốt hơn nhiều: sự không hay biết. Nhưng với anh thì không như vậy. Những hồi ức đau đớn cứ ùa đến, những hồi ức không thể, và không nên xua đi. Cả đời anh đã là một kẻ ích kỷ, trong thực tế, dù không phải trong nguyên tắc. Khi còn nhỏ, anh được dạy điều gì là đúng, nhưng không được dạy sửa tính khí của mình. Anh được ban cho những nguyên tắc tốt, nhưng lại bị bỏ mặc để theo đuổi chúng với sự kiêu ngạo và tự phụ. Bất hạnh thay là con trai duy nhất (suốt nhiều năm là đứa con duy nhất), anh bị bố mẹ nuông chiều, những người tuy bản thân tốt (nhất là bố anh, người hết mực nhân từ và dễ mến), lại cho phép, khuyến khích, gần như dạy anh trở nên ích kỷ và hống hách, chẳng quan tâm đến ai ngoài vòng gia đình mình, coi thường tất cả phần còn lại của thế gian, ít nhất là muốn coi thường lý trí và giá trị của họ so với của chính mình. Anh đã như thế, từ năm tám tuổi đến năm hai mươi tám tuổi; và có lẽ anh vẫn còn như thế nếu không có em, Elizabeth yêu dấu nhất, đáng yêu nhất của anh! Anh nợ em biết bao nhiêu! Em đã dạy anh một bài học, thoạt đầu quả thật khắc nghiệt, nhưng vô cùng bổ ích. Nhờ em, anh đã bị hạ mình xuống đúng như anh đáng phải chịu. Anh đến với em mà không chút nghi ngờ rằng mình sẽ được đón nhận. Em đã cho anh thấy mọi kỳ vọng của anh không đủ để làm vừa lòng một người phụ nữ xứng đáng được làm vừa lòng đến thế nào.” [austen-pride-and-prejudice:58.25] “Vậy là khi đó anh đã tin chắc rằng em sẽ nhận lời sao?” [austen-pride-and-prejudice:58.26] “Quả thật thế. Em sẽ nghĩ gì về thói hư vinh của anh? Anh đã tin rằng em đang mong mỏi, đang chờ đợi anh ngỏ lời.” [austen-pride-and-prejudice:58.27] “Hẳn là cách cư xử của em có lỗi, nhưng em cam đoan với anh là không cố ý. Em chưa bao giờ có ý lừa dối anh, nhưng tính vui vẻ của em có lẽ thường dẫn em đi sai đường. Sau buổi tối hôm ấy hẳn anh ghét em lắm nhỉ?” [austen-pride-and-prejudice:58.28] “Ghét em! Có lẽ lúc đầu anh giận, nhưng cơn giận của anh chẳng bao lâu đã bắt đầu đi đúng hướng.” [austen-pride-and-prejudice:58.29] “Em gần như sợ không dám hỏi anh đã nghĩ gì về em khi chúng ta gặp nhau ở Pemberley. Anh trách em vì đã đến đó chứ?” [austen-pride-and-prejudice:58.30] “Không hề; anh chẳng cảm thấy gì ngoài ngạc nhiên.” [austen-pride-and-prejudice:58.31] “Sự ngạc nhiên của anh không thể lớn hơn sự ngạc nhiên của em khi được anh để ý đến. Lương tâm em bảo em rằng em không đáng được đối xử lịch sự đặc biệt gì, và em thú thật là em không mong nhận được nhiều hơn phần mình đáng có.” [austen-pride-and-prejudice:58.32] “Mục đích của anh khi ấy,” Darcy đáp, “là cho em thấy, bằng mọi phép lịch sự anh có thể, rằng anh không hèn hạ đến mức oán hận chuyện đã qua; và anh hy vọng có được sự tha thứ của em, làm giảm ác cảm của em, bằng cách cho em thấy rằng những lời quở trách của em đã được anh lưu tâm. Những ước muốn khác nảy sinh sớm đến mức nào thì anh khó nói được, nhưng anh tin là chừng nửa giờ sau khi anh gặp em.” [austen-pride-and-prejudice:58.33] Rồi anh kể cho cô nghe Georgiana vui mừng thế nào khi được quen cô, và thất vọng ra sao khi sự quen biết ấy đột ngột bị gián đoạn; điều này tự nhiên dẫn đến nguyên nhân của sự gián đoạn ấy, và cô sớm biết rằng anh đã quyết định theo chân cô rời Derbyshire để đi tìm em gái cô ngay trước khi rời quán trọ, và vẻ nghiêm trang, trầm ngâm của anh ở đó không phải do cuộc giằng co nào khác ngoài những gì một ý định như thế hẳn phải bao hàm. [austen-pride-and-prejudice:58.34] Cô lại bày tỏ lòng biết ơn lần nữa, nhưng đó là một đề tài quá đau lòng với cả hai để nán lại lâu hơn. [austen-pride-and-prejudice:58.35] Sau khi thong thả đi bộ mấy dặm, và quá bận rộn để biết gì về điều đó, cuối cùng xem đồng hồ, họ thấy đã đến lúc phải về nhà. [austen-pride-and-prejudice:58.36] “Không biết anh Bingley và chị Jane đã đi đâu mất rồi!” là một câu băn khoăn mở đầu cho cuộc bàn luận về chuyện của hai người ấy. Darcy rất vui mừng về việc họ đính ước; bạn anh đã báo tin cho anh sớm nhất. [austen-pride-and-prejudice:58.37] “Em phải hỏi xem anh có ngạc nhiên không?” Elizabeth nói. [austen-pride-and-prejudice:58.38] “Không hề. Khi đi, anh đã cảm thấy chuyện ấy sắp xảy ra.” [austen-pride-and-prejudice:58.39] “Nói cách khác, anh đã cho phép. Em cũng đoán thế.” Và dù anh kêu lên phản đối cách dùng chữ ấy, cô nhận thấy sự thật cũng gần như vậy. [austen-pride-and-prejudice:58.40] “Vào buổi tối trước khi anh đi London,” anh nói, “anh đã thú nhận với cậu ấy một điều mà anh nghĩ lẽ ra anh phải thú nhận từ lâu. Anh kể cho cậu ấy nghe tất cả những gì đã xảy ra khiến sự can thiệp trước đây của anh vào chuyện của cậu ấy trở nên phi lý và xấc xược. Cậu ấy ngạc nhiên lắm. Cậu ấy chưa bao giờ mảy may ngờ vực. Anh còn nói thêm với cậu ấy rằng anh tin mình đã lầm khi cho rằng, như anh từng nghĩ, chị em dửng dưng với cậu ấy; và vì anh có thể dễ dàng nhận thấy tình cảm của cậu ấy với chị em vẫn không hề phai nhạt, anh chẳng còn nghi ngờ gì về hạnh phúc của hai người.” [austen-pride-and-prejudice:58.41] Elizabeth không khỏi mỉm cười trước cách anh dễ dàng điều khiển bạn mình. [austen-pride-and-prejudice:58.42] “Có phải anh nói từ sự quan sát của chính anh,” cô hỏi, “khi anh bảo anh ấy rằng chị em yêu anh ấy, hay chỉ dựa vào những gì em cho anh biết hồi mùa xuân?” [austen-pride-and-prejudice:58.43] “Từ điều thứ nhất. Anh đã quan sát chị ấy kỹ lưỡng trong hai lần anh đến đây gần đây; và anh tin chắc vào tình cảm của chị ấy.” [austen-pride-and-prejudice:58.44] “Và em đoán sự quả quyết của anh đã lập tức khiến anh ấy tin ngay.” [austen-pride-and-prejudice:58.45] “Đúng thế. Bingley khiêm tốn một cách hoàn toàn chân thật. Tính rụt rè đã ngăn cậu ấy dựa vào nhận định của chính mình trong một chuyện khiến cậu ấy lo lắng đến thế, nhưng việc cậu ấy tin cậy vào nhận định của anh đã khiến mọi việc trở nên dễ dàng. Anh buộc phải thú nhận một điều đã khiến cậu ấy phật ý một thời gian, và không phải là vô cớ. Anh không thể cho phép mình giấu giếm việc chị em đã ở London ba tháng hồi mùa đông vừa rồi, rằng anh đã biết điều đó, và cố tình giấu cậu ấy. Cậu ấy giận lắm. Nhưng anh tin chắc rằng cơn giận của cậu ấy chỉ kéo dài chừng nào cậu ấy còn chút nghi ngờ về tình cảm của chị em. Giờ thì cậu ấy đã thật lòng tha thứ cho anh rồi.” [austen-pride-and-prejudice:58.46] Elizabeth rất muốn nhận xét rằng anh Bingley quả là một người bạn tuyệt vời; dễ dẫn dắt đến mức giá trị của anh thật vô giá; nhưng cô kìm lại. Cô nhớ ra rằng Darcy vẫn còn phải học cách chịu để người ta cười mình, mà bắt đầu lúc này thì có phần còn quá sớm. Trong khi hình dung trước hạnh phúc của Bingley, mà dĩ nhiên chỉ kém hạnh phúc của chính anh, anh tiếp tục câu chuyện cho đến khi họ về tới nhà. Đến sảnh thì họ chia tay. [austen-pride-and-prejudice:59.1] “Lizzy thân yêu, em đã đi dạo tới tận đâu vậy?” là câu hỏi Elizabeth nhận được từ Jane ngay khi cô bước vào phòng, và từ tất cả những người khác khi mọi người ngồi vào bàn. Cô chỉ cần đáp rằng họ đã đi lang thang mãi, đến khi cô chẳng còn biết mình đang ở đâu nữa. Cô đỏ mặt khi nói; nhưng cả điều đó lẫn bất cứ điều gì khác đều không khơi dậy chút ngờ vực nào về sự thật. [austen-pride-and-prejudice:59.2] Buổi tối trôi qua êm ả, chẳng có gì khác thường. Cặp tình nhân đã công khai thì trò chuyện và cười đùa, cặp chưa công khai thì im lặng. Darcy vốn không có tính khí để hạnh phúc tràn ra thành vui nhộn; còn Elizabeth, bồn chồn và bối rối, đúng hơn là biết mình đang hạnh phúc, chứ chưa cảm thấy mình hạnh phúc; vì, ngoài nỗi lúng túng trước mắt, còn có những phiền muộn khác đang chờ cô. Cô hình dung trước cả nhà sẽ cảm thấy thế nào khi tình cảnh của cô được biết đến; cô hiểu rằng ngoài Jane ra chẳng ai ưa anh; và thậm chí còn sợ rằng đối với những người khác, đó là một mối ác cảm mà toàn bộ tài sản và địa vị của anh cũng chưa chắc xóa bỏ được. [austen-pride-and-prejudice:59.3] Đêm ấy cô dốc lòng tâm sự với Jane. Dù ngờ vực vốn rất xa lạ với thói quen thường ngày của cô Bennet, lần này cô tuyệt nhiên không tin nổi. [austen-pride-and-prejudice:59.4] “Em đùa đấy, Lizzy. Không thể nào!—đính hôn với anh Darcy! Không, không, em không lừa được chị đâu. Chị biết điều đó là không thể.” [austen-pride-and-prejudice:59.5] “Mở đầu thế này thì thật thảm hại! Em chỉ trông cậy vào mỗi chị; và em chắc chắn chẳng ai khác sẽ tin em, nếu chị không tin. Vậy mà, quả thật, em nói nghiêm túc. Em chỉ nói sự thật thôi. Anh ấy vẫn yêu em, và chúng em đã đính hôn.” [austen-pride-and-prejudice:59.6] Jane nhìn em gái đầy ngờ vực. “Ôi, Lizzy! không thể nào. Chị biết em ghét anh ấy đến mức nào.” [austen-pride-and-prejudice:59.7] “Chị chẳng biết gì về chuyện này cả. Tất cả những điều ấy phải quên đi. Có lẽ không phải lúc nào em cũng yêu anh ấy nhiều như bây giờ. Nhưng trong những trường hợp như thế này, nhớ dai là điều không thể tha thứ. Đây là lần cuối cùng chính em còn nhớ đến chuyện đó.” [austen-pride-and-prejudice:59.8] Cô Bennet vẫn ngơ ngác hết mực. Elizabeth lại một lần nữa, và nghiêm trang hơn, cam đoan với chị rằng đó là sự thật. [austen-pride-and-prejudice:59.9] “Lạy Chúa! thật sự là như vậy sao! Nhưng giờ thì chị phải tin em rồi,” Jane kêu lên. “Lizzy yêu quý, yêu quý của chị, chị muốn—chị xin chúc mừng em—nhưng em có chắc không? tha lỗi cho chị vì câu hỏi này—em có hoàn toàn chắc rằng em có thể hạnh phúc với anh ấy không?” [austen-pride-and-prejudice:59.10] “Điều đó thì không còn gì phải ngờ. Chúng em đã thỏa thuận với nhau rồi, rằng chúng em sẽ là cặp vợ chồng hạnh phúc nhất trên đời. Nhưng chị có vui không, Jane? Chị có thích có một người em rể như thế không?” [austen-pride-and-prejudice:59.11] “Thích lắm, thích lắm. Chẳng điều gì có thể làm cả Bingley lẫn chị vui hơn. Nhưng bọn chị đã từng nghĩ đến, đã từng nói về chuyện đó như một điều không thể. Mà em có thật sự yêu anh ấy đủ nhiều không? Ôi, Lizzy! làm gì cũng được, chứ đừng kết hôn mà không có tình yêu. Em có hoàn toàn chắc rằng em cảm thấy đúng như em phải cảm thấy không?” [austen-pride-and-prejudice:59.12] “Ồ, có chứ! Chị sẽ chỉ nghĩ là em cảm thấy nhiều hơn mức em phải cảm thấy, khi em kể hết với chị.” [austen-pride-and-prejudice:59.13] “Em nói vậy là ý gì?” [austen-pride-and-prejudice:59.14] “Thì, em phải thú nhận rằng em yêu anh ấy hơn em yêu Bingley. Em sợ chị sẽ giận mất.” [austen-pride-and-prejudice:59.15] “Em gái yêu quý nhất của chị, giờ thì nghiêm túc đi. Chị muốn nói chuyện thật nghiêm túc. Hãy cho chị biết ngay mọi điều chị cần biết. Em kể chị nghe em đã yêu anh ấy từ bao giờ?” [austen-pride-and-prejudice:59.16] “Chuyện ấy đến từ từ quá, đến nỗi em cũng khó mà biết nó bắt đầu từ lúc nào. Nhưng em nghĩ em phải tính từ lần đầu tiên em được thấy khuôn viên tuyệt đẹp của anh ấy ở Pemberley.” [austen-pride-and-prejudice:59.17] Tuy vậy, một lời nài nỉ nữa rằng cô hãy nghiêm túc đã mang lại kết quả mong muốn; và cô chẳng mấy chốc làm Jane mãn nguyện bằng những lời cam đoan trang trọng về tình cảm của mình. Khi đã được thuyết phục về điểm ấy, cô Bennet chẳng còn mong ước gì hơn. [austen-pride-and-prejudice:59.18] “Giờ thì chị hoàn toàn hạnh phúc,” cô nói, “vì em sẽ hạnh phúc như chị. Chị vẫn luôn quý anh ấy. Dù chỉ vì tình yêu anh ấy dành cho em thôi, chị cũng đã luôn phải kính trọng anh ấy rồi; nhưng giờ đây, là bạn của Bingley và là chồng em, thì chỉ còn Bingley và em là thân thiết với chị hơn anh ấy mà thôi. Nhưng Lizzy này, em thật là ranh mãnh, thật là kín miệng với chị. Em kể với chị được bao nhiêu đâu về những gì đã xảy ra ở Pemberley và Lambton! Mọi điều chị biết về chuyện ấy, chị đều nhờ một người khác, chứ không phải nhờ em.” [austen-pride-and-prejudice:59.19] Elizabeth kể cho chị nghe lý do khiến mình giữ kín. Cô đã không muốn nhắc đến Bingley; và tình trạng chưa ổn định của chính lòng mình cũng khiến cô tránh nhắc đến tên người bạn của anh. Nhưng giờ đây cô sẽ không giấu chị nữa phần việc anh đã làm trong cuộc hôn nhân của Lydia. Mọi chuyện đều được thổ lộ, và nửa đêm trôi qua trong trò chuyện. [austen-pride-and-prejudice:59.20] “Trời đất ơi!” bà Bennet kêu lên, khi đứng bên cửa sổ sáng hôm sau, “cái anh Darcy khó ưa kia lại chẳng đang đến đây cùng với anh Bingley thân yêu của chúng ta kìa! Anh ta định thế nào mà cứ đến đây hoài cho phiền nhiễu thế? Mẹ cứ tưởng anh ta sẽ đi săn, hay làm việc gì đó, mà không làm phiền chúng ta bằng sự có mặt của anh ta. Chúng ta biết làm gì với anh ta đây? Lizzy, con phải lại đi dạo với anh ta, để anh ta khỏi cản đường Bingley.” [austen-pride-and-prejudice:59.21] Elizabeth khó lòng nhịn cười trước một đề nghị tiện lợi đến thế; vậy mà thật sự bực mình vì mẹ cứ luôn gán cho anh cái tính từ như vậy. [austen-pride-and-prejudice:59.22] Vừa bước vào, Bingley đã nhìn cô đầy ý tứ, và bắt tay cô nồng nhiệt đến mức chẳng còn nghi ngờ gì rằng anh đã được báo tin đầy đủ; và ngay sau đó anh nói to, “Thưa ông Bennet, quanh đây ông không còn con đường nhỏ nào khác để hôm nay Lizzy lại có thể lạc lối nữa sao?” [austen-pride-and-prejudice:59.23] “Tôi khuyên anh Darcy, Lizzy và Kitty,” bà Bennet nói, “sáng nay hãy đi bộ lên đồi Oakham. Đó là một cuộc đi dạo dài thú vị, mà anh Darcy thì chưa bao giờ được ngắm cảnh ở đó.” [austen-pride-and-prejudice:59.24] “Với những người khác thì có lẽ rất ổn,” anh Bingley đáp; “nhưng tôi chắc là sẽ quá sức đối với Kitty. Phải không, Kitty?” [austen-pride-and-prejudice:59.25] Kitty thú nhận rằng cô thích ở nhà hơn. Darcy tỏ ra rất tò mò muốn ngắm cảnh từ trên đồi, và Elizabeth lặng lẽ ưng thuận. Khi cô lên lầu để chuẩn bị, bà Bennet đi theo, nói, [austen-pride-and-prejudice:59.26] “Mẹ thật lấy làm tiếc, Lizzy ạ, vì con buộc phải một mình tiếp cái người khó ưa ấy. Nhưng mẹ mong con không để bụng: con biết đấy, tất cả là vì Jane cả; và chẳng cần phải nói chuyện với anh ta đâu, chỉ thỉnh thoảng một câu thôi. Vậy nên con đừng tự làm khổ mình.” [austen-pride-and-prejudice:59.27] Trong cuộc dạo chơi, họ quyết định sẽ xin sự ưng thuận của ông Bennet ngay trong buổi tối hôm ấy. Elizabeth giữ lại cho mình việc thưa chuyện với mẹ. Cô không thể đoán được mẹ sẽ đón nhận ra sao; đôi khi ngờ rằng liệu toàn bộ của cải và sự sang trọng của anh có đủ để thắng được nỗi ghê ghét của bà đối với con người ấy không. Nhưng dù bà kịch liệt phản đối cuộc hôn nhân, hay kịch liệt vui mừng, thì điều chắc chắn là cung cách của bà cũng đều chẳng thích hợp chút nào để làm vẻ vang cho sự sáng suốt của bà; và cô không chịu nổi việc để anh Darcy nghe thấy những cơn mừng rỡ đầu tiên của bà, cũng chẳng kém gì việc để anh nghe thấy cơn phản đối dữ dội đầu tiên. [austen-pride-and-prejudice:59.28] Buổi tối, ngay sau khi ông Bennet lui vào thư phòng, cô thấy anh Darcy cũng đứng dậy đi theo ông, và cô bồn chồn tột độ khi trông thấy cảnh ấy. Cô không sợ cha phản đối, nhưng ông sắp phải buồn lòng, và việc điều đó lại xảy ra vì cô, việc cô, đứa con ông cưng nhất, lại làm ông đau lòng bằng sự lựa chọn của mình, lại khiến ông đầy lo âu và tiếc nuối khi gả cô đi, là một ý nghĩ khổ sở, và cô ngồi dằn vặt cho đến khi anh Darcy xuất hiện trở lại, lúc ấy, nhìn anh, cô thấy nhẹ lòng đôi chút nhờ nụ cười của anh. Vài phút sau anh tiến lại chiếc bàn nơi cô đang ngồi cùng Kitty; và, trong khi giả vờ ngắm đồ thêu của cô, anh thì thầm, “Em đến gặp bố em đi, ông đang đợi em trong thư phòng.” Cô đi ngay lập tức. [austen-pride-and-prejudice:59.29] Cha cô đang đi đi lại lại trong phòng, vẻ nghiêm nghị và lo lắng. “Lizzy,” ông nói, “con đang làm gì thế? Con mất trí rồi sao mà lại nhận lời người này? Chẳng phải con vẫn luôn ghét anh ta sao?” [austen-pride-and-prejudice:59.30] Lúc ấy cô tha thiết mong biết bao rằng những ý kiến trước kia của mình đã hợp lý hơn, những lời lẽ của mình đã chừng mực hơn! Như thế cô đã tránh được những lời giải thích và bày tỏ mà nói ra thật vô cùng khó xử; nhưng giờ đây chúng là cần thiết, và cô, có phần bối rối, cam đoan với cha về tình cảm của mình dành cho anh Darcy. [austen-pride-and-prejudice:59.31] “Hay nói cách khác, con đã quyết lấy anh ta. Anh ta giàu, hẳn thế rồi, và con có thể có nhiều quần áo đẹp và xe ngựa đẹp hơn Jane. Nhưng những thứ ấy có làm con hạnh phúc không?” [austen-pride-and-prejudice:59.32] “Bố còn phản đối điều gì khác,” Elizabeth nói, “ngoài việc bố tin rằng con không có tình cảm với anh ấy không?” [austen-pride-and-prejudice:59.33] “Chẳng còn gì cả. Ai trong chúng ta cũng biết anh ta là loại người kiêu ngạo, khó chịu; nhưng điều đó chẳng là gì nếu con thật lòng ưa anh ta.” [austen-pride-and-prejudice:59.34] “Con ưa, con ưa anh ấy thật mà,” cô đáp, nước mắt rưng rưng, “con yêu anh ấy. Quả thật anh ấy không hề có lòng kiêu hãnh nào sai trái. Anh ấy hoàn toàn dễ mến. Bố không biết anh ấy thật sự là người thế nào; vậy xin bố đừng làm con đau lòng bằng cách nói về anh ấy như thế.” [austen-pride-and-prejudice:59.35] “Lizzy,” cha cô nói, “bố đã ưng thuận với anh ta rồi. Quả thật anh ta là loại người mà bố chẳng bao giờ dám từ chối điều gì, một khi anh ta đã hạ cố mở lời xin. Giờ bố trao sự ưng thuận ấy cho con, nếu con đã quyết lấy anh ta. Nhưng bố khuyên con hãy nghĩ lại cho kỹ. Bố biết tính con, Lizzy. Bố biết rằng con không thể hạnh phúc, cũng không thể được người đời kính trọng, nếu con không thật lòng quý trọng chồng mình; nếu con không ngưỡng vọng anh ta như một người bề trên. Tài trí sắc sảo của con sẽ đặt con vào hiểm họa lớn nhất trong một cuộc hôn nhân không cân xứng. Con khó lòng thoát khỏi tiếng xấu và khổ đau. Con của bố, đừng để bố phải đau lòng nhìn con không thể kính trọng người bạn đời của mình. Con không biết mình đang làm gì đâu.” [austen-pride-and-prejudice:59.36] Elizabeth, càng xúc động hơn, đáp lời một cách tha thiết và trang nghiêm; và cuối cùng, bằng những lời cam đoan lặp đi lặp lại rằng anh Darcy thật sự là người cô đã chọn, bằng cách giải thích sự thay đổi dần dần trong cách cô đánh giá anh, kể lại rằng cô tuyệt đối tin chắc tình cảm của anh không phải là chuyện một sớm một chiều, mà đã đứng vững qua thử thách của nhiều tháng chờ đợi trong hồi hộp, và hăng hái kể ra mọi đức tính tốt đẹp của anh, cô đã thắng được sự hoài nghi của cha, và khiến ông chấp nhận cuộc hôn nhân. [austen-pride-and-prejudice:59.37] “Thôi được, con yêu,” ông nói, khi cô ngừng lời, “bố chẳng còn gì để nói nữa. Nếu quả đúng như vậy, thì anh ta xứng với con. Bố không thể nào nỡ trao con, Lizzy của bố, cho một người nào kém xứng đáng hơn.” [austen-pride-and-prejudice:59.38] Để làm trọn vẹn ấn tượng tốt đẹp ấy, cô liền kể với cha những gì anh Darcy đã tự nguyện làm cho Lydia. Ông nghe cô nói mà sửng sốt. [austen-pride-and-prejudice:59.39] “Quả thật tối nay là một buổi tối của những điều kỳ diệu! Vậy ra, Darcy đã làm tất cả; thu xếp cuộc hôn nhân, đưa tiền, trả nợ cho gã kia, và lo cho hắn chức sĩ quan! Càng hay. Như thế bố đỡ được bao nhiêu phiền toái và tằn tiện. Giá đó là việc cậu con làm, thì bố phải trả và nhất định sẽ trả cho cậu ấy; nhưng những chàng tình nhân trẻ tuổi nồng nhiệt này cứ làm mọi việc theo ý mình. Mai bố sẽ ngỏ ý hoàn trả anh ta; anh ta sẽ hùng hồn tuôn ra cả tràng về tình yêu dành cho con, và thế là xong chuyện.” [austen-pride-and-prejudice:59.40] Rồi ông nhớ lại nỗi lúng túng của cô mấy hôm trước, khi ông đọc lá thư của ông Collins; và sau khi trêu cô một hồi, cuối cùng ông cũng cho cô đi—vừa nói, khi cô rời phòng, “Nếu có chàng trai trẻ nào đến hỏi Mary hay Kitty, cứ cho họ vào đây, vì bố đang rảnh rỗi lắm.” [austen-pride-and-prejudice:59.41] Giờ đây tâm trí Elizabeth đã trút được một gánh nặng rất lớn; và, sau nửa giờ lặng lẽ suy nghĩ trong phòng riêng, cô đã có thể trở lại với mọi người với vẻ khá bình thản. Mọi việc còn quá mới mẻ để có thể vui đùa, nhưng buổi tối trôi qua êm đềm; không còn điều gì hệ trọng phải lo sợ nữa, còn sự dễ chịu của thoải mái và thân thuộc rồi sẽ đến theo thời gian. [austen-pride-and-prejudice:59.42] Khi mẹ cô lên phòng trang điểm lúc đêm, cô đi theo bà, và báo cho bà tin hệ trọng ấy. Hiệu quả của nó thật hết sức lạ lùng; vì khi mới nghe, bà Bennet ngồi im phăng phắc, không thốt nổi một tiếng. Phải rất, rất nhiều phút sau bà mới hiểu được điều mình nghe thấy; mặc dù thường ngày bà chẳng hề chậm chạp trong việc tin những gì có lợi cho gia đình mình, hay những gì đến dưới hình hài một người theo đuổi bất cứ cô con gái nào của bà. Cuối cùng bà bắt đầu hoàn hồn, nhấp nhổm trên ghế, đứng dậy, lại ngồi xuống, kinh ngạc, và luôn miệng tạ ơn trời đất. [austen-pride-and-prejudice:59.43] “Trời đất ơi! Lạy Chúa phù hộ! thử nghĩ mà xem! trời ơi! Anh Darcy! Ai mà ngờ được chứ! Mà có thật thế không? Ôi! Lizzy cưng nhất của mẹ! con sẽ giàu sang, sẽ quyền quý biết bao! Con sẽ có biết bao tiền tiêu vặt, biết bao châu báu, biết bao xe ngựa! Của Jane thì chẳng thấm vào đâu—chẳng thấm vào đâu cả. Mẹ mừng quá—sung sướng quá. Một người đàn ông tuyệt vời đến thế!—đẹp trai thế! cao lớn thế!—Ôi, Lizzy yêu quý của mẹ! con hãy xin lỗi anh ấy giùm mẹ vì trước kia mẹ đã ghét anh ấy đến thế. Mẹ mong anh ấy sẽ bỏ qua. Lizzy yêu quý, yêu quý. Một ngôi nhà ở London! Mọi thứ đều tuyệt diệu! Ba đứa con gái đã lấy chồng! Mười nghìn bảng một năm! Ôi, Chúa ơi! Rồi mẹ sẽ ra sao đây. Mẹ phát điên mất thôi.” [austen-pride-and-prejudice:59.44] Bấy nhiêu cũng đủ chứng tỏ rằng chẳng cần phải ngờ vực sự tán thành của bà: và Elizabeth, mừng rằng một cơn tuôn trào như thế chỉ mình cô nghe thấy, liền rút lui ngay. Nhưng cô vào phòng riêng chưa được ba phút, thì mẹ cô đã theo vào. [austen-pride-and-prejudice:59.45] “Con yêu quý nhất của mẹ,” bà kêu lên, “mẹ chẳng nghĩ được gì khác nữa! Mười nghìn bảng một năm, mà rất có thể còn hơn! Cũng chẳng kém gì một ngài Huân tước! Lại còn giấy phép đặc biệt nữa. Con phải, và nhất định sẽ, làm lễ cưới bằng giấy phép đặc biệt. Nhưng con yêu dấu nhất của mẹ ơi, nói cho mẹ biết anh Darcy đặc biệt thích món gì, để mai mẹ cho làm món ấy.” [austen-pride-and-prejudice:59.46] Đó là một điềm gở đáng buồn về cách mẹ cô có thể sẽ cư xử với chính quý ông ấy; và Elizabeth nhận ra rằng, dù đã chắc chắn có được tình cảm nồng nàn nhất của anh, và đã yên tâm về sự ưng thuận của gia đình, vẫn còn đôi điều đáng mong mỏi. Nhưng ngày hôm sau trôi qua tốt đẹp hơn nhiều so với cô chờ đợi; vì bà Bennet may thay lại quá e sợ cậu con rể tương lai, đến nỗi bà không dám nói chuyện với anh, trừ khi bà có dịp tỏ ra ân cần với anh, hay tỏ lòng tôn trọng ý kiến của anh. [austen-pride-and-prejudice:59.47] Elizabeth hài lòng thấy cha mình chịu khó làm quen với anh; và ông Bennet chẳng bao lâu đã cam đoan với cô rằng mỗi giờ anh lại được ông quý trọng thêm. [austen-pride-and-prejudice:59.48] “Bố hết sức ngưỡng mộ cả ba cậu con rể của bố,” ông nói. “Wickham, có lẽ, là đứa bố cưng nhất; nhưng bố nghĩ bố sẽ thích chồng con cũng chẳng kém gì chồng của Jane.” [austen-pride-and-prejudice:60.1] Tinh thần Elizabeth chẳng mấy chốc lại trở nên tinh nghịch, cô muốn anh Darcy giải thích vì sao anh lại từng phải lòng cô. “Làm sao anh lại bắt đầu được?” cô nói. “Em có thể hiểu là anh cứ thế tiếp tục một cách thật đáng yêu, một khi anh đã bắt đầu; nhưng điều gì đã khiến anh khởi sự lúc ban đầu?” [austen-pride-and-prejudice:60.2] “Anh không thể xác định được giờ phút, hay nơi chốn, hay ánh mắt, hay lời nói, đã đặt nền móng. Đã lâu lắm rồi. Anh đã ở giữa chừng trước khi biết rằng mình đã bắt đầu.” [austen-pride-and-prejudice:60.3] “Nhan sắc của em thì anh đã sớm cưỡng lại được, còn về cung cách của em—cách em cư xử với anh ít ra lúc nào cũng gần như là vô lễ, và chẳng lần nào em nói chuyện với anh mà lại không muốn làm anh đau hơn là không. Giờ thì thành thật đi; có phải anh ngưỡng mộ em vì sự hỗn xược của em không?” [austen-pride-and-prejudice:60.4] “Vì đầu óc linh hoạt của em, đúng thế.” [austen-pride-and-prejudice:60.5] “Anh cứ gọi ngay nó là sự hỗn xược cho rồi. Nó cũng chẳng kém hỗn xược là bao. Sự thật là anh đã chán ngán phép lịch sự, sự tôn kính, sự ân cần lăng xăng. Anh ghê tởm những người phụ nữ lúc nào cũng nói năng, nhìn ngó, và suy nghĩ chỉ để được anh tán thưởng. Em đã khuấy động anh, khiến anh chú ý, vì em quá khác họ. Nếu anh không thực sự là người dễ mến thì anh đã ghét em vì điều đó; nhưng bất chấp bao công sức anh bỏ ra để che giấu bản thân, tình cảm của anh lúc nào cũng cao thượng và công bằng; và trong thâm tâm, anh hoàn toàn khinh bỉ những kẻ ra sức săn đón anh. Đấy—em đã đỡ cho anh khỏi mất công giải thích điều đó; và thật tình, xét mọi lẽ, em bắt đầu thấy nó hoàn toàn hợp lý. Đành rằng anh chẳng biết điều tốt thực sự nào ở em cả—nhưng nào ai nghĩ đến chuyện đó khi đang yêu.” [austen-pride-and-prejudice:60.6] “Chẳng lẽ không có điều tốt nào trong cách em ân cần chăm sóc Jane, khi chị ấy ốm ở Netherfield sao?” [austen-pride-and-prejudice:60.7] “Jane yêu quý nhất! ai mà có thể làm ít hơn cho chị ấy được? Nhưng anh cứ việc coi đó là một đức tính. Những phẩm chất tốt đẹp của em được đặt dưới sự che chở của anh, và anh phải thổi phồng chúng càng nhiều càng tốt; còn đáp lại, phần em là tìm dịp trêu chọc và cãi cọ với anh càng thường xuyên càng hay; và em sẽ bắt đầu ngay bằng cách hỏi anh điều gì đã khiến anh rốt cuộc lại ngần ngại đi thẳng vào chuyện đến thế. Điều gì đã khiến anh e dè với em đến vậy, khi anh mới đến thăm, và sau đó đến dùng bữa ở đây? Nhất là, vì sao khi đến thăm, anh lại có vẻ như chẳng hề bận tâm đến em?” [austen-pride-and-prejudice:60.8] “Vì em nghiêm nghị và im lặng, và chẳng khích lệ anh chút nào.” [austen-pride-and-prejudice:60.9] “Nhưng em bối rối mà.” [austen-pride-and-prejudice:60.10] “Anh cũng thế.” [austen-pride-and-prejudice:60.11] “Lẽ ra anh có thể nói chuyện với em nhiều hơn khi anh đến dùng bữa.” [austen-pride-and-prejudice:60.12] “Một người đàn ông ít xúc động hơn thì có lẽ đã làm được.” [austen-pride-and-prejudice:60.13] “Thật không may là anh lại có một câu trả lời hợp lý để đưa ra, còn em lại biết điều đến mức chấp nhận nó! Nhưng em tự hỏi anh sẽ còn cứ thế bao lâu nữa, nếu để mặc anh. Em tự hỏi bao giờ anh mới chịu nói, nếu em không hỏi anh! Quyết định cảm ơn anh vì lòng tốt của anh đối với Lydia chắc chắn đã có hiệu quả rất lớn. Lớn quá, em e là thế; vì bài học luân lý sẽ ra sao, nếu niềm hạnh phúc của chúng ta lại nảy sinh từ một sự thất hứa, bởi lẽ ra em không được nhắc đến chuyện đó? Thế này thì không ổn chút nào.” [austen-pride-and-prejudice:60.14] “Em không cần phải băn khoăn. Bài học luân lý sẽ hoàn toàn đúng đắn. Những nỗ lực vô lý của phu nhân Catherine nhằm chia rẽ chúng ta, chính là thứ đã xua tan mọi ngờ vực của anh. Niềm hạnh phúc hiện tại của anh không phải nhờ ơn lòng nôn nóng muốn tỏ lòng biết ơn của em. Anh đâu còn tâm trạng chờ em mở lời. Tin tức của bác anh đã cho anh hy vọng, và anh quyết tâm phải biết ngay mọi chuyện.” [austen-pride-and-prejudice:60.15] “Phu nhân Catherine đã giúp ích vô cùng, điều đó hẳn phải làm bà vui, vì bà thích giúp ích lắm. Nhưng anh nói em nghe, anh xuống Netherfield để làm gì? Có phải chỉ để cưỡi ngựa đến Longbourn mà bối rối? hay anh đã có dự định nào nghiêm túc hơn?” [austen-pride-and-prejudice:60.16] “Mục đích thật sự của anh là gặp em, và để xét đoán, nếu có thể, liệu anh có bao giờ hy vọng làm cho em yêu anh được không. Mục đích anh công khai, hay điều anh tự thừa nhận với mình, là xem chị em có còn có cảm tình với Bingley không, và nếu còn, thì thú nhận với cậu ấy điều mà sau đó anh đã thú nhận.” [austen-pride-and-prejudice:60.17] “Anh có bao giờ đủ can đảm để báo cho phu nhân Catherine biết điều sắp giáng xuống đầu bà không?” [austen-pride-and-prejudice:60.18] “Anh có lẽ thiếu thời gian hơn là thiếu can đảm, Elizabeth ạ. Nhưng việc ấy phải làm, và nếu em đưa anh một tờ giấy, anh sẽ làm ngay.” [austen-pride-and-prejudice:60.19] “Và giá như chính em không phải viết thư, thì em có thể ngồi cạnh anh, và ngắm nét chữ đều đặn của anh, như một cô tiểu thư khác từng làm. Nhưng em cũng có một bà mợ, mà em không được bỏ bê lâu hơn nữa.” [austen-pride-and-prejudice:60.20] Vì không muốn thú nhận rằng mối thân tình giữa mình và anh Darcy đã bị đánh giá quá cao đến mức nào, Elizabeth vẫn chưa hồi âm bức thư dài của bà Gardiner; nhưng giờ đây, có một điều để báo tin mà cô biết sẽ được đón nhận vui mừng nhất, cô gần như xấu hổ khi nhận ra rằng cậu mợ mình đã mất ba ngày hạnh phúc, và lập tức viết như sau: [austen-pride-and-prejudice:60.21] “Lẽ ra cháu đã phải cảm ơn mợ từ trước rồi, mợ thân yêu, như cháu đáng phải làm, vì bức thư dài, ân cần, thỏa đáng, kể tỉ mỉ từng chi tiết của mợ; nhưng nói thật, cháu đã quá bực bội nên chẳng viết nổi. Mợ đã đoán nhiều hơn điều thực sự có. Nhưng giờ thì mợ cứ đoán bao nhiêu tùy thích; hãy buông lỏng cương cho óc mộng mơ, hãy chiều theo trí tưởng tượng của mợ trong mọi chuyến bay bổng mà đề tài này có thể cho phép, và trừ phi mợ tin rằng cháu đã thực sự lấy chồng, mợ chẳng thể sai nhiều đâu. Mợ phải viết lại thật sớm, và khen anh ấy nhiều hơn hẳn so với lá thư trước. Cháu cảm ơn mợ, cảm ơn mãi, vì đã không đi vùng Hồ. Sao cháu lại có thể ngốc nghếch mà mong điều đó! Ý của mợ về những chú ngựa nhỏ thật tuyệt. Ngày nào chúng ta cũng sẽ đi vòng quanh khuôn viên. Cháu là người hạnh phúc nhất trên đời. Có lẽ những người khác cũng đã từng nói như vậy, nhưng chẳng ai nói đúng bằng cháu. Cháu còn hạnh phúc hơn cả Jane; chị ấy chỉ mỉm cười, còn cháu thì bật cười. Anh Darcy gửi đến mợ tất cả tình thương trên đời, mà anh ấy có thể bớt ra được từ phần dành cho cháu. Cả nhà mợ phải đến Pemberley vào dịp Giáng sinh. [austen-pride-and-prejudice:60.22] Cháu của mợ, v.v.” [austen-pride-and-prejudice:60.23] Thư của anh Darcy gửi phu nhân Catherine theo một văn phong khác; và lại khác hẳn cả hai, là thư ông Bennet gửi ông Collins, đáp lại lá thư gần đây nhất của ông ta. [austen-pride-and-prejudice:60.24] “Thưa ông, [austen-pride-and-prejudice:60.25] “Tôi phải làm phiền ông một lần nữa để xin những lời chúc mừng. Elizabeth sắp trở thành vợ anh Darcy. Xin ông hãy an ủi phu nhân Catherine hết sức có thể. Nhưng, nếu tôi là ông, tôi sẽ đứng về phía người cháu. Anh ta có nhiều thứ để ban phát hơn. [austen-pride-and-prejudice:60.26] “Thành thật của ông, v.v.” [austen-pride-and-prejudice:60.27] Những lời chúc mừng của cô Bingley gửi anh trai nhân cuộc hôn nhân sắp tới đều trìu mến hết mực và giả dối hết mực. Cô thậm chí còn viết thư cho cả Jane nhân dịp này, để bày tỏ niềm vui sướng, và lặp lại mọi lời quý mến trước kia. Jane không bị lừa, nhưng cô vẫn cảm động; và dù chẳng tin cậy gì vào cô ta, cô vẫn không thể không viết cho cô ta một bức thư hồi âm tử tế hơn nhiều so với mức cô biết là đáng được. [austen-pride-and-prejudice:60.28] Niềm vui mà cô Darcy bày tỏ khi nhận được tin tương tự cũng chân thành như niềm vui của anh cô khi gửi tin ấy. Bốn mặt giấy không đủ chứa hết niềm vui sướng của cô, và hết niềm khao khát tha thiết được người chị dâu yêu thương. [austen-pride-and-prejudice:60.29] Trước khi kịp có bất kỳ hồi âm nào từ ông Collins, hay bất kỳ lời chúc mừng nào gửi Elizabeth từ vợ ông, gia đình ở Longbourn đã nghe tin chính vợ chồng nhà Collins đã về Lucas Lodge. Lý do của cuộc dời đi đột ngột này chẳng mấy chốc đã rõ. Phu nhân Catherine đã giận dữ đến cực điểm vì nội dung lá thư của người cháu, đến nỗi Charlotte, vốn thật lòng mừng cho cuộc hôn nhân, nóng lòng muốn lánh đi cho đến khi cơn giông qua hẳn. Vào một lúc như thế, sự có mặt của người bạn là một niềm vui chân thành đối với Elizabeth, dù trong những lần gặp gỡ cô đôi khi phải nghĩ rằng niềm vui ấy đã phải trả giá đắt, khi cô thấy anh Darcy phải hứng chịu tất cả những phép lịch sự phô trương và khúm núm của chồng bạn. Tuy vậy anh chịu đựng điều đó với vẻ bình tĩnh đáng khâm phục. Anh thậm chí còn có thể lắng nghe ngài William Lucas, khi ông khen anh đã mang đi viên ngọc sáng nhất của cả vùng, và bày tỏ hy vọng rằng tất cả họ sẽ thường xuyên gặp nhau ở cung St. James, với vẻ điềm tĩnh rất mực đàng hoàng. Nếu quả anh có nhún vai, thì cũng phải đợi đến khi ngài William đã khuất bóng. [austen-pride-and-prejudice:60.30] Thói thô tục của bà Phillips là một gánh nặng khác, và có lẽ còn nặng hơn, đối với lòng nhẫn nại của anh; và mặc dù bà Phillips, cũng như chị bà, quá e sợ anh nên không dám nói năng suồng sã như sự vui tính của Bingley khuyến khích, vậy mà hễ bà mở miệng, là y như rằng thô tục. Lòng kính nể của bà đối với anh, dù khiến bà im lặng hơn, cũng chẳng hề có khả năng khiến bà thanh nhã hơn. Elizabeth làm tất cả những gì có thể để che chắn cho anh khỏi sự chú ý thường xuyên của cả hai bà, và luôn lo giữ anh cho riêng mình, và cho những người trong gia đình mà anh có thể trò chuyện không phải chịu nhục; và mặc dù những cảm giác khó chịu nảy sinh từ tất cả những điều này lấy đi của mùa tìm hiểu nhiều niềm vui, chúng lại làm tăng thêm hy vọng về tương lai; và cô hân hoan mong chờ đến lúc họ được rời xa cái xã hội chẳng mấy dễ chịu với cả hai người ấy, để đến với tất cả sự thoải mái và thanh lịch của cuộc sống gia đình ở Pemberley. [austen-pride-and-prejudice:61.1] Thật là một ngày hạnh phúc cho mọi tình cảm người mẹ của bà, ngày mà bà Bennet tống khứ được hai cô con gái xứng đáng nhất của mình. Sau đó bà đến thăm bà Bingley và nói về bà Darcy với niềm kiêu hãnh hân hoan đến mức nào thì có thể đoán được. Tôi ước gì có thể nói, vì gia đình bà, rằng việc thực hiện được ước nguyện tha thiết là gả chồng được cho chừng ấy đứa con đã tạo ra hiệu quả tốt đẹp đến mức biến bà thành một người phụ nữ sáng suốt, dễ mến, hiểu biết trong suốt phần đời còn lại; dù có lẽ đó lại là điều may cho chồng bà, người có thể sẽ chẳng mấy thích thú hạnh phúc gia đình dưới một hình thức khác thường đến thế, rằng bà thỉnh thoảng vẫn lên cơn thần kinh và lúc nào cũng ngớ ngẩn. [austen-pride-and-prejudice:61.2] Ông Bennet nhớ cô con gái thứ hai vô cùng; tình thương dành cho cô kéo ông ra khỏi nhà thường xuyên hơn bất cứ điều gì khác có thể làm được. Ông thích đến Pemberley, nhất là vào những lúc người ta ít ngờ đến ông nhất. [austen-pride-and-prejudice:61.3] Anh Bingley và Jane chỉ ở lại Netherfield có một năm. Ở quá gần mẹ cô và họ hàng ở Meryton như thế là điều không mong muốn, ngay cả với tính tình dễ dãi của anh, hay tấm lòng trìu mến của cô. Ước nguyện tha thiết của các chị em anh khi ấy được thỏa mãn; anh mua một điền trang ở một hạt giáp Derbyshire, và Jane cùng Elizabeth, ngoài mọi nguồn hạnh phúc khác, chỉ ở cách nhau ba mươi dặm. [austen-pride-and-prejudice:61.4] Kitty, với lợi ích rất thiết thực cho bản thân, dành phần lớn thời gian ở với hai chị. Trong một xã hội vượt trội đến thế so với những gì cô thường biết, cô tiến bộ rất nhiều. Cô không có tính khí bất kham như Lydia, và, khi đã thoát khỏi ảnh hưởng của tấm gương Lydia, nhờ được quan tâm và dìu dắt đúng mực, cô trở nên bớt cáu kỉnh, bớt dốt nát, và bớt nhạt nhẽo. Dĩ nhiên cô được giữ gìn cẩn thận khỏi điều bất lợi hơn nữa là giao du với Lydia, và mặc dù bà Wickham thường mời cô đến ở chơi, kèm lời hứa hẹn về các vũ hội và các chàng trai trẻ, cha cô chẳng bao giờ ưng cho cô đi. [austen-pride-and-prejudice:61.5] Mary là cô con gái duy nhất còn ở nhà; và cô tất yếu bị kéo ra khỏi việc theo đuổi tài nghệ vì bà Bennet hoàn toàn không thể ngồi một mình. Mary buộc phải giao tiếp nhiều hơn với thiên hạ, nhưng cô vẫn có thể giảng đạo lý về mỗi cuộc thăm viếng buổi sáng; và vì cô không còn phải tủi hổ bởi những so sánh giữa nhan sắc của các chị với nhan sắc của mình, cha cô ngờ rằng cô chấp nhận sự thay đổi này mà chẳng mấy miễn cưỡng. [austen-pride-and-prejudice:61.6] Còn về Wickham và Lydia, tính cách của họ chẳng hề trải qua cuộc cách mạng nào từ cuộc hôn nhân của các chị cô. Anh ta chịu đựng một cách triết lý niềm tin chắc rằng giờ đây Elizabeth hẳn sẽ biết hết mọi điều về sự vô ơn và dối trá của anh ta mà trước kia cô chưa biết; và bất chấp mọi chuyện, anh ta không hoàn toàn mất hy vọng rằng rồi Darcy vẫn có thể bị thuyết phục để lo liệu cơ nghiệp cho anh ta. Lá thư chúc mừng Elizabeth nhận được từ Lydia nhân dịp cô kết hôn cho cô hiểu rằng, ít nhất là vợ anh ta, nếu không phải chính anh ta, vẫn ấp ủ một hy vọng như vậy. Lá thư có nội dung như sau: [austen-pride-and-prejudice:61.7] “Chị Lizzy thân mến, [austen-pride-and-prejudice:61.8] “Em chúc chị hạnh phúc. Nếu chị yêu anh Darcy được bằng một nửa em yêu Wickham thân yêu của em, thì chị hẳn phải rất hạnh phúc. Thật là một niềm an ủi lớn khi chị giàu có thế, và khi chị chẳng có việc gì khác để làm, em mong chị sẽ nghĩ đến bọn em. Em chắc là Wickham rất muốn có một chức vị trong triều, và em không nghĩ là bọn em sẽ có đủ tiền để sống mà không cần chút giúp đỡ. Chức vị nào cũng được, chừng ba hay bốn trăm bảng một năm; nhưng, dù sao thì, đừng nói với anh Darcy chuyện này, nếu chị không muốn. [austen-pride-and-prejudice:61.9] “Em của chị, v.v.” [austen-pride-and-prejudice:61.10] Vì quả thật Elizabeth lại rất không muốn, cô cố gắng trong thư trả lời chấm dứt mọi lời nài nỉ và trông đợi kiểu ấy. Tuy nhiên, sự trợ giúp nào nằm trong khả năng của cô, bằng cách thực hành điều có thể gọi là tiết kiệm trong những khoản chi tiêu riêng, cô vẫn thường gửi cho họ. Cô luôn thấy rõ rằng một khoản thu nhập như của họ, dưới sự quản lý của hai con người quá hoang phí trong nhu cầu, và chẳng màng gì đến tương lai như thế, ắt hẳn sẽ rất không đủ để chu cấp cho họ; và hễ họ đổi nơi đồn trú, thì chắc chắn Jane hoặc cô sẽ được nhờ cậy, giúp chút ít để thanh toán các hóa đơn. Lối sống của họ, ngay cả khi hòa bình được lập lại và họ được cho về nhà, cũng bấp bênh đến cùng cực. Họ luôn dọn từ nơi này đến nơi khác tìm chỗ ở rẻ, và luôn tiêu nhiều hơn mức đáng tiêu. Tình yêu của anh ta dành cho cô chẳng mấy chốc chìm vào thờ ơ; tình yêu của cô thì kéo dài lâu hơn đôi chút; và bất chấp tuổi trẻ và cung cách của mình, cô vẫn giữ được mọi quyền được coi là đứng đắn mà cuộc hôn nhân đã đem lại cho cô. [austen-pride-and-prejudice:61.11] Mặc dù Darcy không bao giờ có thể tiếp anh ta ở Pemberley, vậy mà, vì Elizabeth, anh vẫn giúp đỡ anh ta thêm trong nghề nghiệp. Lydia thỉnh thoảng đến chơi nơi ấy, khi chồng cô đi London hay Bath để hưởng lạc; còn ở nhà vợ chồng Bingley thì cả hai thường lưu lại lâu đến nỗi ngay cả tính vui vẻ của Bingley cũng không chịu nổi, và anh đã đi xa đến mức nói đến chuyện gợi ý cho họ nên đi. [austen-pride-and-prejudice:61.12] Cô Bingley vô cùng tủi nhục vì cuộc hôn nhân của Darcy; nhưng vì cô cho rằng nên giữ lấy quyền được đến thăm Pemberley, cô dẹp bỏ mọi oán hận; quý mến Georgiana hơn bao giờ hết, chăm chút cho Darcy gần như trước đây, và trả hết mọi món nợ lịch sự còn thiếu đối với Elizabeth. [austen-pride-and-prejudice:61.13] Pemberley giờ đây là nhà của Georgiana; và tình gắn bó giữa hai chị em đúng như điều Darcy từng mong được thấy. Họ đã có thể yêu thương nhau, đúng như họ đã định. Georgiana có ý kiến cao nhất trên đời về Elizabeth; dù thoạt đầu cô thường lắng nghe, với một nỗi kinh ngạc gần như hoảng sợ, cái lối nói chuyện hoạt bát, đùa cợt của chị với anh trai cô. Anh, người vẫn luôn khiến cô kính nể đến mức gần như lấn át cả tình thương, giờ đây cô thấy trở thành đối tượng của những lời trêu đùa công khai. Tâm trí cô tiếp nhận những hiểu biết chưa từng đến với cô trước đó. Nhờ những lời dạy bảo của Elizabeth, cô bắt đầu hiểu rằng một người vợ có thể tự do suồng sã với chồng mình, điều mà một người anh không phải lúc nào cũng cho phép ở một cô em gái kém mình hơn mười tuổi. [austen-pride-and-prejudice:61.14] Phu nhân Catherine vô cùng phẫn nộ trước cuộc hôn nhân của cháu mình; và vì bà để mặc cho tất cả sự thẳng thắn chân thực trong tính cách của mình tuôn ra, trong thư hồi đáp lá thư báo tin cuộc hôn nhân đã được thu xếp, bà đã gửi cho anh những lời lẽ hết sức lăng mạ, nhất là về Elizabeth, đến nỗi trong một thời gian mọi giao thiệp đều chấm dứt. Nhưng cuối cùng, nhờ Elizabeth thuyết phục, anh chịu bỏ qua sự xúc phạm, và tìm cách hòa giải; và, sau một chút kháng cự thêm từ phía bà bác, cơn giận của bà đã nhượng bộ, hoặc trước tình thương dành cho anh, hoặc trước sự tò mò muốn xem vợ anh cư xử ra sao; và bà đã hạ cố đến thăm họ ở Pemberley, bất chấp sự ô uế mà những cánh rừng nơi ấy đã phải chịu, không chỉ vì sự hiện diện của một nữ chủ nhân như thế, mà còn vì những cuộc viếng thăm của cậu mợ cô từ khu phố buôn bán London. [austen-pride-and-prejudice:61.15] Với ông bà Gardiner, họ luôn giữ mối quan hệ thân thiết nhất. Darcy, cũng như Elizabeth, thật lòng yêu quý họ; và cả hai luôn mang lòng biết ơn nồng nhiệt nhất đối với những người, nhờ đưa cô đến Derbyshire, đã đưa hai người đến với nhau.